<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="T16n0676">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Taishō Tripiṭaka, Electronic version, No. 676 解深密經</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">大正新脩大藏經數位版, No. 676 解深密經</title>
			<author>唐 <name role="" type="person">玄奘</name>譯</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>Taisho</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.pan</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>5卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">T</idno>.<idno type="vol">16</idno>.<idno type="no">676</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2022-10-15 17:14:39 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Taishō Tripiṭaka</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">大正新脩大藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">解深密經</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Text as provided by Mr. Hsiao Chen-Kuo, Tripitaka Koreana as provided by Mr. Christian Wittern, Text as provided by Mr. Christian Wittern, Text as provided by Anonymous from USA, Punctuated text as provided by Jaero Chen</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">蕭鎭國大德提供，維習安大德提供之高麗藏 CD 經文，維習安大德提供，北美某大德提供，Jaero Chen 提供新式標點</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>新式標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【大】</witness>
						<witness xml:id="wit1">【聖】</witness>
						<witness xml:id="wit2">【宋】</witness>
						<witness xml:id="wit3">【元】</witness>
						<witness xml:id="wit4">【明】</witness>
						<witness xml:id="wit5">【宮】</witness>
						<witness xml:id="wit6">【麗-CB】</witness>
						<witness xml:id="wit7">【磧-CB】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00267">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00267</charName>
				<mapping cb:dec="983307" type="PUA">U+F010B</mapping>
			<mapping type="unicode">U+408E</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[矛*贊]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01037">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01037</charName>
				<mapping cb:dec="984077" type="PUA">U+F040D</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2539E</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[矛*(替-曰+貝)]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="1999-10-12T09:44:50">
			CW (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT (99/10/12)
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone n="1" unit="juan"/>
<pb n="0688b" ed="T" xml:id="T16.0676.0688b"/>
<lb n="0688b01" ed="T"/>
<lb n="0688b02" ed="T"/><cb:docNumber>No. 676 [Nos. 675, 677-679]</cb:docNumber><cb:div type="pin">
<lb n="0688b03" ed="T"/><cb:juan n="001" fun="open"><cb:mulu n="001" type="卷"/><cb:jhead><title>解深密經</title><anchor xml:id="nkr_note_orig_0688005" n="0688005"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688005" n="0688005"/><anchor xml:id="beg0688005" n="0688005"/>卷第一<anchor xml:id="end0688005"/></cb:jhead></cb:juan>
<lb n="0688b04" ed="T"/>
<lb n="0688b05" ed="T"/><byline cb:type="Translator"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0688006" n="0688006"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688006" n="0688006"/><anchor xml:id="beg0688006" n="0688006"/>大唐三藏法師<anchor xml:id="end0688006"/><name role="" type="person">玄奘</name>奉　詔譯</byline>
<lb n="0688b06" ed="T"/><cb:mulu level="1" n="1" type="品">1 序品(一)</cb:mulu><head><anchor xml:id="nkr_note_orig_0688007" n="0688007"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688007" n="0688007"/><anchor xml:id="beg0688007" n="0688007"/>序品第一<anchor xml:id="end0688007"/></head>
<lb n="0688b07" ed="T"/><p xml:id="pT16p0688b0701">如是我聞：</p><p xml:id="pT16p0688b0705" cb:place="inline">一時，薄伽梵住最勝光曜七寶莊
<lb n="0688b08" ed="T"/>嚴，放大光明，普照一切無邊世界，無量方所
<lb n="0688b09" ed="T"/>妙飾<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688008" n="0688008"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688008" n="0688008"/><anchor xml:id="beg0688008" n="0688008"/>間列<anchor xml:id="end0688008"/>，周圓<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688009" n="0688009"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688009" n="0688009"/><anchor xml:id="beg0688009" n="0688009"/>無際，其量<anchor xml:id="end0688009"/>難測，超過三
<lb n="0688b10" ed="T"/>界所行之處，勝出世間善根所起，最極自
<lb n="0688b11" ed="T"/>在淨識爲相。如來所都，諸<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688010" n="0688010"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688010" n="0688010"/><anchor xml:id="beg0688010" n="0688010"/>大<anchor xml:id="end0688010"/>菩薩衆所雲
<lb n="0688b12" ed="T"/>集，無量天、龍、藥叉、健達縛、阿素洛、揭路<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688011" n="0688011"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688011" n="0688011"/><anchor xml:id="beg0688011" n="0688011"/>茶<anchor xml:id="end0688011"/>、緊
<lb n="0688b13" ed="T"/>捺洛、牟呼洛伽、人、非人等，常所翼從，廣大法
<lb n="0688b14" ed="T"/>味喜樂所持，<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688012" n="0688012"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688012" n="0688012"/><anchor xml:id="beg0688012" n="0688012"/>作諸<anchor xml:id="end0688012"/>衆生一切義利，<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688013" n="0688013"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688013" n="0688013"/><anchor xml:id="beg0688013" n="0688013"/>滅諸煩
<lb n="0688b15" ed="T"/>惱災橫<anchor xml:id="end0688013"/>纏垢，遠離衆魔、過諸莊嚴，如來莊
<lb n="0688b16" ed="T"/>嚴之所依處，大念、慧、行以爲遊路，大止妙觀
<lb n="0688b17" ed="T"/>以爲所乘，大空、無相、無願解脫爲所<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688014" n="0688014"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688014" n="0688014"/><anchor xml:id="beg0688014" n="0688014"/>入<anchor xml:id="end0688014"/>門，
<lb n="0688b18" ed="T"/>無量功德衆所莊嚴，大寶花王衆所建立大
<lb n="0688b19" ed="T"/>宮殿中。</p><p xml:id="pT16p0688b1904" cb:place="inline">是薄伽梵最淸淨覺，不二現行，趣無
<lb n="0688b20" ed="T"/>相法。住於佛住逮得一切佛平等性，到無
<lb n="0688b21" ed="T"/>障處，不可轉法，所行無礙，其所<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688015" n="0688015"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688015" n="0688015"/><anchor xml:id="beg0688015" n="0688015"/>成<anchor xml:id="end0688015"/>立不可
<lb n="0688b22" ed="T"/>思議。遊於三世平等法性，其身流布一切世
<lb n="0688b23" ed="T"/>界，於一切法智無疑滯，於一切行成就大
<lb n="0688b24" ed="T"/>覺，於諸法智無有疑惑，凡所現身不可分
<lb n="0688b25" ed="T"/>別，一切菩薩正所求智，得佛無二住勝彼岸，
<lb n="0688b26" ed="T"/>不相間雜。如來解脫妙智究竟，證無中邊佛
<lb n="0688b27" ed="T"/>地平等，極於法界，盡虛空性窮未來際。</p><p xml:id="pT16p0688b2716" cb:place="inline">與
<lb n="0688b28" ed="T"/>無量大聲聞衆俱，一切調順，皆是佛子，心善
<lb n="0688b29" ed="T"/>解脫，慧善解脫，戒善淸淨，趣求法樂；多聞、聞
<pb n="0688c" ed="T" xml:id="T16.0676.0688c"/>
<lb n="0688c01" ed="T"/>持，其聞積集；善思所思，善說所說，善作所
<lb n="0688c02" ed="T"/>作；捷慧、速慧、利慧、出慧、勝決擇慧、大慧、廣慧、
<lb n="0688c03" ed="T"/>及無等慧，慧寶成就；具足三明，逮得<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688016" n="0688016"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688016" n="0688016"/><anchor xml:id="beg0688016" n="0688016"/>第一<anchor xml:id="end0688016"/>
<lb n="0688c04" ed="T"/>現法樂住；大淨福田，威儀寂靜，無不圓滿；大
<lb n="0688c05" ed="T"/>忍柔和，成就無減，<anchor xml:id="nkr_note_add_0688c0501" n="0688c0501"/><anchor xml:id="beg0688c0501" n="0688c0501"/>已<anchor xml:id="end0688c0501"/>善奉行如來聖敎。</p>
<lb n="0688c06" ed="T"/><p xml:id="pT16p0688c0601">復有無量菩薩摩訶<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688017" n="0688017"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688017" n="0688017"/><anchor xml:id="beg0688017" n="0688017"/>薩<anchor xml:id="end0688017"/>，從種種佛土而來
<lb n="0688c07" ed="T"/>集會。皆住大乘，<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688018" n="0688018"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688018" n="0688018"/><anchor xml:id="beg0688018" n="0688018"/>遊<anchor xml:id="end0688018"/>大乘法，於諸衆生其
<lb n="0688c08" ed="T"/>心平等，離諸分別及不分別種種分別，摧伏
<lb n="0688c09" ed="T"/>一切衆魔怨敵，遠離一切聲聞、獨覺所有作
<lb n="0688c10" ed="T"/>意，廣大法味喜樂所持，超五怖畏，一向趣
<lb n="0688c11" ed="T"/>入不退轉地，息一切衆生一切<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688019" n="0688019"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688019" n="0688019"/><anchor xml:id="beg0688019" n="0688019"/>苦惱所逼迫<anchor xml:id="end0688019"/>
<lb n="0688c12" ed="T"/>地，而現在前。其名曰：解甚深義密意菩薩摩
<lb n="0688c13" ed="T"/>訶薩、如理請問菩薩摩訶薩、法涌菩薩摩
<lb n="0688c14" ed="T"/>訶薩、善淸淨慧菩薩摩訶薩、廣慧菩薩摩訶
<lb n="0688c15" ed="T"/>薩、德本菩薩摩訶薩、勝義生菩薩摩訶薩、觀
<lb n="0688c16" ed="T"/>自在菩薩摩訶薩、<name role="" type="person">慈氏菩薩</name>摩訶薩、曼殊室
<lb n="0688c17" ed="T"/>利菩薩摩訶薩等，而爲上首。</p></cb:div>
<lb n="0688c18" ed="T"/><cb:div type="pin"><cb:mulu level="1" n="2" type="品">2 勝義諦相品(一)</cb:mulu><head><anchor xml:id="nkr_note_orig_0688020" n="0688020"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688020" n="0688020"/><anchor xml:id="beg0688020" n="0688020"/><title>解深密經</title><anchor xml:id="end0688020"/>勝義諦相品第二</head>
<lb n="0688c19" ed="T"/><p xml:id="pT16p0688c1901">爾時，如理請問菩薩摩訶薩，卽於佛前問解
<lb n="0688c20" ed="T"/>甚深義密意菩<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688021" n="0688021"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688021" n="0688021"/><anchor xml:id="beg0688021" n="0688021"/>薩<anchor xml:id="end0688021"/>言：「最勝子！言一切法
<lb n="0688c21" ed="T"/>無二，一切法無二者，何等一切法？云何爲無
<lb n="0688c22" ed="T"/>二？」</p><p xml:id="pT16p0688c2202" cb:place="inline">解甚深義密意菩薩<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688022" n="0688022"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688022" n="0688022"/><anchor xml:id="beg0688022" n="0688022"/>吿<anchor xml:id="end0688022"/>如理請問菩薩
<lb n="0688c23" ed="T"/>曰：「善男子！一切法者，略有二種：<anchor xml:id="nkr_note_orig_0688023" n="0688023"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0688023" n="0688023"/><anchor xml:id="beg0688023" n="0688023"/>一者、有爲；
<lb n="0688c24" ed="T"/>二者<anchor xml:id="end0688023"/>、無爲。是中有爲，非有爲非無爲；無爲，
<lb n="0688c25" ed="T"/>亦非無爲非有爲。」</p><p xml:id="pT16p0688c2508" cb:place="inline">如理請問菩薩復問解
<lb n="0688c26" ed="T"/>甚深義密意菩薩言：「最勝子！如何有爲，非有
<lb n="0688c27" ed="T"/>爲非無爲；無爲，亦非無爲非有爲？」</p><p xml:id="pT16p0688c2714" cb:place="inline">解甚深
<lb n="0688c28" ed="T"/>義密意菩薩謂如理請問菩薩曰：「善男子！
<lb n="0688c29" ed="T"/>言有爲者，乃是本師假施設句。若是本師假
<pb n="0689a" ed="T" xml:id="T16.0676.0689a"/>
<lb n="0689a01" ed="T"/>施設句，卽是遍計所<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689001" n="0689001"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689001" n="0689001"/><anchor xml:id="beg0689001" n="0689001"/>集<anchor xml:id="end0689001"/>、言辭所說；若是遍計
<lb n="0689a02" ed="T"/>所<anchor xml:id="nkr_note_add_0689a0201" n="0689a0201"/><anchor xml:id="beg0689a0201" n="0689a0201"/>集<anchor xml:id="end0689a0201"/>、言辭所說，卽是究竟種種遍計言辭所
<lb n="0689a03" ed="T"/>說。不成實故，非是有爲。善男子！言無爲者，
<lb n="0689a04" ed="T"/>亦墮言辭。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689002" n="0689002"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689002" n="0689002"/><anchor xml:id="beg0689002" n="0689002"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0689002"/>設離有爲、無爲少有所說，其
<lb n="0689a05" ed="T"/>相亦爾。然非無事而有所說。何等爲事？謂
<lb n="0689a06" ed="T"/>諸聖者以聖智、聖見，離名言故，現<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689003" n="0689003"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689003" n="0689003"/><anchor xml:id="beg0689003" n="0689003"/>等正
<lb n="0689a07" ed="T"/>覺<anchor xml:id="end0689003"/>；卽於如是離言法性，爲欲令他現等覺
<lb n="0689a08" ed="T"/>故，假立名<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689004" n="0689004"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689004" n="0689004"/><anchor xml:id="beg0689004" n="0689004"/>想<anchor xml:id="end0689004"/>謂之有爲。</p><p xml:id="pT16p0689a0810" cb:place="inline">「善男子！言無爲
<lb n="0689a09" ed="T"/>者，亦是本師假施設句；若是本師假施設句，
<lb n="0689a10" ed="T"/>卽是遍計所<anchor xml:id="beg_1" type="star"/>集<anchor xml:id="end_1"/>、言辭所<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689005" n="0689005"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689005" n="0689005"/><anchor xml:id="beg0689005" n="0689005"/>說<anchor xml:id="end0689005"/>；若是遍計所<anchor xml:id="beg_2" type="star"/>集<anchor xml:id="end_2"/>、
<lb n="0689a11" ed="T"/>言辭所說，卽是究竟種種遍計言辭所說。不
<lb n="0689a12" ed="T"/>成實故，非是無爲。善男子！言有爲者，亦墮
<lb n="0689a13" ed="T"/>言辭。設離無爲、有爲少有所說，其相亦爾。
<lb n="0689a14" ed="T"/>然非無事而有所說。何等爲事？謂諸聖<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689006" n="0689006"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689006" n="0689006"/><anchor xml:id="beg0689006" n="0689006"/>者<anchor xml:id="end0689006"/>
<lb n="0689a15" ed="T"/>以聖智、聖見，離名言故，現<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689007" n="0689007"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689007" n="0689007"/><anchor xml:id="beg0689007" n="0689007"/>等正覺<anchor xml:id="end0689007"/>；卽於
<lb n="0689a16" ed="T"/>如是離言法性，爲欲令他現等覺故，假
<lb n="0689a17" ed="T"/>立名想謂之無爲。」</p><p xml:id="pT16p0689a1708" cb:place="inline">爾時，如理請問菩薩摩訶
<lb n="0689a18" ed="T"/>薩復問解甚深義密意菩薩摩訶薩言：「最勝
<lb n="0689a19" ed="T"/>子！如何此事彼諸聖者以聖智、聖見，離名
<lb n="0689a20" ed="T"/>言故，現等正覺；卽於如是離言法性，爲
<lb n="0689a21" ed="T"/>欲令他現等覺故，假立名想，或謂有爲？
<lb n="0689a22" ed="T"/>或謂無爲？」</p><p xml:id="pT16p0689a2205" cb:place="inline">解甚深義密意菩薩謂如理請問
<lb n="0689a23" ed="T"/>菩薩曰：「善男子！如善幻師或彼弟子，住
<lb n="0689a24" ed="T"/>四衢道，積集<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689008" n="0689008"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689008" n="0689008"/><anchor xml:id="beg0689008" n="0689008"/>瓦、礫、草、葉、木<anchor xml:id="end0689008"/>等，現作種種幻
<lb n="0689a25" ed="T"/>化事業。所謂：象身、馬身、車身、步身，末尼、眞珠、
<lb n="0689a26" ed="T"/>琉璃、螺貝、璧玉、珊瑚，種種財、穀、庫藏等身。若
<lb n="0689a27" ed="T"/>諸衆生愚癡、頑鈍、惡慧種類，無所<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689009" n="0689009"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689009" n="0689009"/><anchor xml:id="beg0689009" n="0689009"/>曉知<anchor xml:id="end0689009"/>，於
<lb n="0689a28" ed="T"/><anchor xml:id="beg_3" type="star"/>瓦、礫、草、葉、木<anchor xml:id="end_3"/>等上諸幻化事，見已聞已，作如
<lb n="0689a29" ed="T"/>是念：『此所見者，實有象身、實有馬身、車身、
<pb n="0689b" ed="T" xml:id="T16.0676.0689b"/>
<lb n="0689b01" ed="T"/>步身，末尼、眞珠、琉璃、螺貝、璧玉、珊瑚，種種財、
<lb n="0689b02" ed="T"/>穀、庫藏等身。』如其所見，如其所聞，堅固執
<lb n="0689b03" ed="T"/>著，隨起言說：『唯此諦實，餘皆愚妄。』彼於後時
<lb n="0689b04" ed="T"/>應更觀察。</p><p xml:id="pT16p0689b0405" cb:place="inline">「若有衆生非愚、非鈍、<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689010" n="0689010"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689010" n="0689010"/><anchor xml:id="beg0689010" n="0689010"/>善<anchor xml:id="end0689010"/>慧種類，
<lb n="0689b05" ed="T"/>有所曉知，於瓦、礫、草、葉、木等上諸幻化事，
<lb n="0689b06" ed="T"/>見已聞已，作如是念：『此所見者，無實象身、
<lb n="0689b07" ed="T"/>無實馬身、車身、步身，末尼、眞珠、琉璃、螺貝、璧
<lb n="0689b08" ed="T"/>玉、珊瑚，種種財、穀、庫藏等身；然有幻狀迷
<lb n="0689b09" ed="T"/>惑眼事。於中發起大象身想，或大象身差別
<lb n="0689b10" ed="T"/>之想，乃至發起種種財、穀、庫藏等想，或彼種
<lb n="0689b11" ed="T"/>類差別之想。』不如所見，不如所聞，堅固執
<lb n="0689b12" ed="T"/>著，隨起言說：『唯此諦實，餘皆愚妄。』爲欲表
<lb n="0689b13" ed="T"/>知如是義故，亦於此中隨起言說。彼於
<lb n="0689b14" ed="T"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0689011" n="0689011"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689011" n="0689011"/><anchor xml:id="beg0689011" n="0689011"/>後<anchor xml:id="end0689011"/>時不須觀察。</p><p xml:id="pT16p0689b1407" cb:place="inline">「如是，若有衆生是愚夫類，
<lb n="0689b15" ed="T"/>是異生類，未得諸聖出世間慧，於一切法
<lb n="0689b16" ed="T"/>離言法性不能了知；彼於一切有爲、無爲，
<lb n="0689b17" ed="T"/>見已聞已，作如是念：『此所得者，決定實有有
<lb n="0689b18" ed="T"/>爲、無爲。』如其所見，如其所聞，堅固執著，隨
<lb n="0689b19" ed="T"/>起言說：『唯此諦實，餘皆癡妄。』彼於後時應
<lb n="0689b20" ed="T"/>更觀察。</p><p xml:id="pT16p0689b2004" cb:place="inline">「若有衆生非愚夫類，已見聖諦，已
<lb n="0689b21" ed="T"/>得諸聖出世間慧，於一切法離言法性如實
<lb n="0689b22" ed="T"/>了知；彼於一切有爲、無爲，見已聞已，作如
<lb n="0689b23" ed="T"/>是念：『此所得者，決定無實有爲、無爲。然有分
<lb n="0689b24" ed="T"/>別所起行相，猶如幻事迷惑覺慧，於中發
<lb n="0689b25" ed="T"/>起爲、無爲想，或爲、無爲差別之想。』不如所
<lb n="0689b26" ed="T"/>見，不如所聞，堅固執著，隨起言說：『唯此諦
<lb n="0689b27" ed="T"/>實，餘皆癡妄。』爲欲表知如是義故，亦於此
<lb n="0689b28" ed="T"/>中隨起言說。彼於後時不須觀察。</p><p xml:id="pT16p0689b2814" cb:place="inline">「如是，
<lb n="0689b29" ed="T"/>善男子！彼諸聖者於此事中，以聖智、聖見，
<pb n="0689c" ed="T" xml:id="T16.0676.0689c"/>
<lb n="0689c01" ed="T"/>離名言故，現<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689012" n="0689012"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689012" n="0689012"/><anchor xml:id="beg0689012" n="0689012"/>等正覺<anchor xml:id="end0689012"/>；卽於如是離言法
<lb n="0689c02" ed="T"/>性，爲欲令他現等覺故，假立名<anchor xml:id="beg_4" type="star"/>想<anchor xml:id="end_4"/>，謂
<lb n="0689c03" ed="T"/>之有爲，謂之無爲。」</p><p xml:id="pT16p0689c0308" cb:place="inline">爾時，解甚深義密意菩
<lb n="0689c04" ed="T"/><anchor xml:id="fxT16p0689c02"/>薩，欲重宣此義而說頌曰：</p>
<lb n="0689c05" ed="T"/><lg type="regular" xml:id="lgT16p0689c0501"><l>「佛說離言無二義，</l><l>甚深非愚之所行；</l>
<lb n="0689c06" ed="T"/><l>愚夫於此癡所惑，</l><l>樂著二依言戲論。</l>
<lb n="0689c07" ed="T"/><l>彼或不定或邪定，</l><l>流轉極長生死苦；</l>
<lb n="0689c08" ed="T"/><l>復違如是正智論，</l><l>當生牛羊等類中。」</l></lg>
<lb n="0689c09" ed="T"/><p xml:id="pT16p0689c0901">爾時，法涌菩<anchor xml:id="fxT16p0689c03"/>薩白佛言：「世尊！從此東方過
<lb n="0689c10" ed="T"/>七十二殑伽<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689013" n="0689013"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689013" n="0689013"/><anchor xml:id="beg0689013" n="0689013"/>河<anchor xml:id="end0689013"/>沙等世界，有世界，名具大
<lb n="0689c11" ed="T"/>名稱；是中如來，號廣大名稱。我於先日，從
<lb n="0689c12" ed="T"/>彼佛土發來至此。我於彼<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689014" n="0689014"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689014" n="0689014"/><anchor xml:id="beg0689014" n="0689014"/>佛<anchor xml:id="end0689014"/>土曾見一
<lb n="0689c13" ed="T"/>處，有七萬七千外道幷其師首，同一會坐。
<lb n="0689c14" ed="T"/>爲思諸法勝義諦相，彼共思議、稱量、觀察、遍
<lb n="0689c15" ed="T"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0689015" n="0689015"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689015" n="0689015"/><anchor xml:id="beg0689015" n="0689015"/>推<anchor xml:id="end0689015"/>求時，於一切法勝義諦相，竟不能得。唯
<lb n="0689c16" ed="T"/>除種種意解，別異意解，變異意解，互相違背
<lb n="0689c17" ed="T"/>共興諍論，口出矛<g ref="#CB01037">𥎞</g>，更相<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689016" n="0689016"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689016" n="0689016"/><anchor xml:id="beg0689016" n="0689016"/><g ref="#CB01037">𥎞</g>已、刺已、惱已、
<lb n="0689c18" ed="T"/>壞已<anchor xml:id="end0689016"/>，各各離散。世尊！我於爾時，竊作是念：
<lb n="0689c19" ed="T"/>『如來出世，甚奇！希有！由出世故，乃於如是
<lb n="0689c20" ed="T"/>超過一切尋思所行勝義諦相，亦有通達，作
<lb n="0689c21" ed="T"/>證可得。』」說是語已。</p><p xml:id="pT16p0689c2108" cb:place="inline">爾時，世尊吿法涌菩
<lb n="0689c22" ed="T"/><anchor xml:id="fxT16p0689c04"/>薩曰：「善男子！如是，如是！如汝所說。我於超
<lb n="0689c23" ed="T"/>過一切尋思勝義諦相，現等正覺；現等覺
<lb n="0689c24" ed="T"/>已，爲他宣說、顯現、開解、施設、照了。何以故？我
<lb n="0689c25" ed="T"/>說：『勝義是諸聖者內自所證；尋思所行是諸
<lb n="0689c26" ed="T"/>異生展轉所證。』是故，法涌！由此道理，當知
<lb n="0689c27" ed="T"/>勝義超過一切尋思境相。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0689017" n="0689017"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0689017" n="0689017"/><anchor xml:id="beg0689017" n="0689017"/>復次<anchor xml:id="end0689017"/>，法涌！我說：
<lb n="0689c28" ed="T"/>『勝義無相所行；尋思但行有相境界。』是故，法
<lb n="0689c29" ed="T"/>涌！由此道理，當知勝義超過一切尋思境
<pb n="0690a" ed="T" xml:id="T16.0676.0690a"/>
<lb n="0690a01" ed="T"/>相。<anchor xml:id="beg_5" type="star"/>復次<anchor xml:id="end_5"/>，法涌！我說：『勝義不可言說，尋思但
<lb n="0690a02" ed="T"/>行言說境界。』是故，法涌！由此道理，當知勝
<lb n="0690a03" ed="T"/>義超過一切尋思境相。<anchor xml:id="beg_6" type="star"/>復次<anchor xml:id="end_6"/>，法涌！我說：『勝
<lb n="0690a04" ed="T"/>義絕諸表示，尋思但行表示境界。』是故，法
<lb n="0690a05" ed="T"/>涌！由此道理，當知勝義超過一切尋思境
<lb n="0690a06" ed="T"/>相。<anchor xml:id="beg_7" type="star"/>復次<anchor xml:id="end_7"/>，法涌！我說：『勝義絕諸諍論，尋思但
<lb n="0690a07" ed="T"/>行諍論境界。』是故，法涌！由此道理，當知勝
<lb n="0690a08" ed="T"/>義超過一切尋思境相。</p><p xml:id="pT16p0690a0810" cb:place="inline">「法涌！當知，譬如有
<lb n="0690a09" ed="T"/>人盡其壽量習辛苦味；於蜜、石蜜上妙美
<lb n="0690a10" ed="T"/>味，不能尋思、不能比度、不能信解。或於
<lb n="0690a11" ed="T"/>長夜由欲貪勝解諸欲熾火所燒然故；於
<lb n="0690a12" ed="T"/>內除滅一切色、聲、香、味、觸相妙遠離樂，不能
<lb n="0690a13" ed="T"/>尋思、不能比度、不能信解。或於長夜由
<lb n="0690a14" ed="T"/>言說勝解，樂著世間綺言說故；於內寂靜
<lb n="0690a15" ed="T"/>聖默然樂，不能尋思、不能比度、不能信
<lb n="0690a16" ed="T"/>解。或於長夜由見聞覺知表示勝解，樂著
<lb n="0690a17" ed="T"/>世間諸表示故；於永除斷一切表示薩迦
<lb n="0690a18" ed="T"/>耶滅究竟涅槃，不能尋思、不能比度、不能
<lb n="0690a19" ed="T"/>信解。法涌！當知，譬如有人於其長夜由
<lb n="0690a20" ed="T"/>有種種我所、攝受，諍論勝解，樂著世間諸諍
<lb n="0690a21" ed="T"/>論故；於北拘盧洲無我所、無攝受、離諍論，不
<lb n="0690a22" ed="T"/>能尋思、不能比度、不能信解。如是，法涌！
<lb n="0690a23" ed="T"/>諸尋思者，於超一切尋思所行勝義諦相，不
<lb n="0690a24" ed="T"/>能尋思、不能比度、不能信解。」</p><p xml:id="pT16p0690a2412" cb:place="inline">爾時，世尊
<lb n="0690a25" ed="T"/>欲重宣此義，而說頌曰：</p>
<lb n="0690a26" ed="T"/><lg type="regular" xml:id="lgT16p0690a2601"><l>「內證無相之所行，</l><l>不可言說絕表示，</l>
<lb n="0690a27" ed="T"/><l>息諸諍論勝義諦，</l><l>超過一切尋思相。」</l></lg>
<lb n="0690a28" ed="T"/><p xml:id="pT16p0690a2801">爾時，善淸淨慧菩<anchor xml:id="fxT16p0690a04"/>薩白佛言：「世尊！甚奇！乃
<lb n="0690a29" ed="T"/>至世尊！善說！<anchor xml:id="nkr_note_orig_0690001" n="0690001"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0690001" n="0690001"/><anchor xml:id="beg0690001" n="0690001"/>如<anchor xml:id="end0690001"/>世尊言：『勝義諦相微細甚
<pb n="0690b" ed="T" xml:id="T16.0676.0690b"/>
<lb n="0690b01" ed="T"/>深，超過諸法一異性相，難可通達。』世尊！我
<lb n="0690b02" ed="T"/>卽於此曾見一處，有衆菩薩等正修行勝解
<lb n="0690b03" ed="T"/>行地，同一會坐，皆共思議勝義諦相與諸行
<lb n="0690b04" ed="T"/>相一異性相。於此會中，一類菩薩作如是
<lb n="0690b05" ed="T"/>言：『勝義諦相與諸行相都無有異。』一類菩
<lb n="0690b06" ed="T"/>薩復作是言：『非勝義諦相與諸行相都無
<lb n="0690b07" ed="T"/>有異；然勝義諦相異諸行相。』有餘菩薩疑
<lb n="0690b08" ed="T"/>惑猶豫，復作是言：『是諸菩薩，誰言諦實？誰言
<lb n="0690b09" ed="T"/>虛妄？誰如理行？誰不如理？』或唱是言：『勝義諦
<lb n="0690b10" ed="T"/>相與諸行相都無有異。』或唱是言：『勝義諦
<lb n="0690b11" ed="T"/>相異諸行相。』世尊！我見彼已竊作是念：『此
<lb n="0690b12" ed="T"/>諸善男子愚癡、頑鈍、不明、不善、不如理行，於
<lb n="0690b13" ed="T"/>勝義諦微細甚深，超過諸行一異性相，不能
<lb n="0690b14" ed="T"/>解了。』」說是語已。</p><p xml:id="pT16p0690b1407" cb:place="inline">爾時，世尊吿善淸淨慧菩
<lb n="0690b15" ed="T"/><anchor xml:id="fxT16p0690b01"/>薩曰：「善男子！如是，如是。如汝所說：『<anchor xml:id="nkr_note_orig_0690002" n="0690002"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0690002" n="0690002"/><anchor xml:id="beg0690002" n="0690002"/>彼<anchor xml:id="end0690002"/>諸善
<lb n="0690b16" ed="T"/>男子愚癡、頑鈍、不明、不善、不如理行，於勝義
<lb n="0690b17" ed="T"/>諦微細甚深，超過諸行一異性相，不能解了。』
<lb n="0690b18" ed="T"/>何以故？善淸淨慧！非於諸行如是行時，名
<lb n="0690b19" ed="T"/>能通達勝義諦相，或於勝義諦而得作證。
<lb n="0690b20" ed="T"/>何以故？善淸淨慧！若勝義諦相與諸行相都
<lb n="0690b21" ed="T"/>無異者：應於今時一切異生皆已見諦；<anchor xml:id="nkr_note_orig_0690003" n="0690003"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0690003" n="0690003"/><anchor xml:id="beg0690003" n="0690003"/>又<anchor xml:id="end0690003"/>
<lb n="0690b22" ed="T"/>諸異生皆應已得無上方便安隱涅槃；或應
<lb n="0690b23" ed="T"/>已證阿耨多羅三藐三菩提。若勝義諦相與
<lb n="0690b24" ed="T"/>諸行相一向異者：已見諦者於諸行相應不
<lb n="0690b25" ed="T"/>除遣；若不除遣諸行相者，應於相縛不
<lb n="0690b26" ed="T"/>得解脫；此見諦者於諸相縛不解脫故，於
<lb n="0690b27" ed="T"/>麁重縛亦應不脫；由於二縛不解脫故，已
<lb n="0690b28" ed="T"/>見諦者應不能得無上方便安隱涅槃；或
<lb n="0690b29" ed="T"/>不應證阿耨多羅三藐三菩提。</p><p xml:id="pT16p0690b2913" cb:place="inline">「善淸淨慧！
<pb n="0690c" ed="T" xml:id="T16.0676.0690c"/>
<lb n="0690c01" ed="T"/>由於今時非諸異生皆已見諦；非諸異生
<lb n="0690c02" ed="T"/>已能獲得無上方便安隱涅槃；亦非已證阿
<lb n="0690c03" ed="T"/>耨多羅三藐三菩提。是故勝義諦相與諸行
<lb n="0690c04" ed="T"/>相都無異相，不應道理！若於此中作如
<lb n="0690c05" ed="T"/>是言：『勝義諦相與諸行相都無異者。』由
<lb n="0690c06" ed="T"/>此道理，當知一切非如理行，不如正理。</p><p xml:id="pT16p0690c0616" cb:place="inline">「善淸
<lb n="0690c07" ed="T"/>淨慧！由於今時非見諦者於諸行相不
<lb n="0690c08" ed="T"/>能除遣，然能除遣；非見諦者於諸相縛不
<lb n="0690c09" ed="T"/>能解脫，然能解脫；非見諦者於麁重縛不
<lb n="0690c10" ed="T"/>能解脫，然能解脫；以於二障能解脫故，亦
<lb n="0690c11" ed="T"/>能獲得無上方便安隱涅槃；或有能證阿耨
<lb n="0690c12" ed="T"/>多羅三藐三菩提。是故勝義諦相與諸行相，
<lb n="0690c13" ed="T"/>一向異相，不應道理！若於此中作如是言：
<lb n="0690c14" ed="T"/>『勝義諦相與諸行相一向異者。』由此道理，
<lb n="0690c15" ed="T"/>當知一切非如理行，不如正理。</p><p xml:id="pT16p0690c1513" cb:place="inline">「<anchor xml:id="beg_8" type="star"/>復次<anchor xml:id="end_8"/>，善淸
<lb n="0690c16" ed="T"/>淨慧！若勝義諦相與諸行相都無異者，如
<lb n="0690c17" ed="T"/>諸行相墮雜染相，此勝義諦相亦應如是
<lb n="0690c18" ed="T"/>墮雜染相。善淸淨慧！若勝義諦相與諸行
<lb n="0690c19" ed="T"/>相一向異者，應非一切行相共相，名勝義
<lb n="0690c20" ed="T"/>諦相。善淸淨慧！由於今時勝義諦相非墮
<lb n="0690c21" ed="T"/>雜染相；諸行共相名勝義諦相。是故勝義諦
<lb n="0690c22" ed="T"/>相與諸行相都無異相，不應道理；勝義諦
<lb n="0690c23" ed="T"/>相與諸行相一向異相，不應道理！若於此
<lb n="0690c24" ed="T"/>中作如是言：『勝義諦相與諸行相都無有
<lb n="0690c25" ed="T"/>異；或勝義諦相與諸行相一向異者。』由此道
<lb n="0690c26" ed="T"/>理，當知一切非如理行，不如正理。</p><p xml:id="pT16p0690c2614" cb:place="inline">「<anchor xml:id="beg_9" type="star"/>復次<anchor xml:id="end_9"/>，善
<lb n="0690c27" ed="T"/>淸淨慧！若勝義諦相與諸行相都無異者，
<lb n="0690c28" ed="T"/>如勝義諦相於諸行相無有差別，一切行
<lb n="0690c29" ed="T"/>相亦應如是無有差別。修觀行者於諸行
<pb n="0691a" ed="T" xml:id="T16.0676.0691a"/>
<lb n="0691a01" ed="T"/>中，如其所見、如其所聞、如其所覺、如其所
<lb n="0691a02" ed="T"/>知，不應後時更求勝義。若勝義諦相與諸
<lb n="0691a03" ed="T"/>行相一向異者，應非諸行唯無我性、唯無
<lb n="0691a04" ed="T"/>自性之所顯現，是勝義相。又應俱時別相成
<lb n="0691a05" ed="T"/>立，謂雜染相及淸淨相。</p><p xml:id="pT16p0691a0510" cb:place="inline">「善淸淨慧！由於今時
<lb n="0691a06" ed="T"/>一切行相皆有差別，非無差別；修觀行者
<lb n="0691a07" ed="T"/>於諸行中，如其所見、如其所聞、如其所覺、
<lb n="0691a08" ed="T"/>如其所知，復於後時更求勝義。又卽諸行
<lb n="0691a09" ed="T"/>唯無我性、唯無自性之所顯現，名勝義相。又
<lb n="0691a10" ed="T"/>非俱時染淨二相別相成立。是故勝義諦相
<lb n="0691a11" ed="T"/>與諸行相都無有異、或一向異，不應道理！
<lb n="0691a12" ed="T"/>若於此中作如是言：『勝義諦相與諸行相
<lb n="0691a13" ed="T"/>都無有異、或一向異者。』由此道理，當知一
<lb n="0691a14" ed="T"/>切非如理行，不如正理。</p><p xml:id="pT16p0691a1410" cb:place="inline">「善淸淨慧！如螺貝上
<lb n="0691a15" ed="T"/>鮮白色性，不易施設與彼螺貝一相異相。
<lb n="0691a16" ed="T"/>如螺貝上鮮白色性；金上黃色亦復如是。如
<lb n="0691a17" ed="T"/>箜篌聲上美妙曲性，不易施設與箜篌聲
<lb n="0691a18" ed="T"/>一相異相。如黑沈上有妙香性，不易施設
<lb n="0691a19" ed="T"/>與彼黑沈一相異相。如胡椒上辛猛利性，
<lb n="0691a20" ed="T"/>不易施設與彼胡椒一相異相。如胡椒上
<lb n="0691a21" ed="T"/>辛猛利性，訶梨<anchor xml:id="nkr_note_orig_0691001" n="0691001"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0691001" n="0691001"/><anchor xml:id="beg0691001" n="0691001"/>淡<anchor xml:id="end0691001"/>性亦復如是。如蠧羅綿
<lb n="0691a22" ed="T"/>上有柔軟性，不易施設與蠧羅綿一相異
<lb n="0691a23" ed="T"/>相。如熟酥上所有醍醐，不易施設與彼熟
<lb n="0691a24" ed="T"/>酥一相異相。又如一切行上無常性，一切有
<lb n="0691a25" ed="T"/>漏法上苦性，一切法上補特伽羅無我性，不
<lb n="0691a26" ed="T"/>易施設與彼行等一相異相。又如貪上不
<lb n="0691a27" ed="T"/>寂靜相及雜染相，不易施設<anchor xml:id="nkr_note_orig_0691002" n="0691002"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0691002" n="0691002"/><anchor xml:id="beg0691002" n="0691002"/>此<anchor xml:id="end0691002"/>與彼貪一
<lb n="0691a28" ed="T"/>相異相。如於貪上，於瞋、癡上，當知亦爾。如
<lb n="0691a29" ed="T"/>是，善淸淨慧！勝義諦相不可施設與諸行
<pb n="0691b" ed="T" xml:id="T16.0676.0691b"/>
<lb n="0691b01" ed="T"/>相一相異相。</p><p xml:id="pT16p0691b0106" cb:place="inline">「善淸淨慧！我於如是微細、極
<lb n="0691b02" ed="T"/>微細，甚深、極甚深，難通達、極難通達，超過諸
<lb n="0691b03" ed="T"/>法一異性相，勝義諦相現正等覺；現等覺
<lb n="0691b04" ed="T"/>已爲他宣說、顯示、開解、施設、照了。」</p><p xml:id="pT16p0691b0414" cb:place="inline">爾時，世尊
<lb n="0691b05" ed="T"/>欲重宣此義，而說頌曰：</p>
<lb n="0691b06" ed="T"/><lg type="regular" xml:id="lgT16p0691b0601"><l>「行界勝義相，</l><l>離一異性相；</l>
<lb n="0691b07" ed="T"/><l>若分別一異，</l><l>彼非如理行。</l>
<lb n="0691b08" ed="T"/><l>衆生爲相縛，</l><l>及<anchor xml:id="nkr_note_orig_0691003" n="0691003"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0691003" n="0691003"/><anchor xml:id="beg0691003" n="0691003"/>彼<anchor xml:id="end0691003"/>麁重縛；</l>
<lb n="0691b09" ed="T"/><l>要勤修止觀，</l><l>爾乃得解脫。」</l></lg>
<lb n="0691b10" ed="T"/><p xml:id="pT16p0691b1001">爾時，世尊吿<anchor xml:id="nkr_note_orig_0691004" n="0691004"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0691004" n="0691004"/><anchor xml:id="beg0691004" n="0691004"/>長老<anchor xml:id="end0691004"/>善現曰：「善現！汝於有情
<lb n="0691b11" ed="T"/>界中，知幾有情懷增上慢，爲增上慢所執
<lb n="0691b12" ed="T"/>持故記別所解？汝於有情界中，知幾有情
<lb n="0691b13" ed="T"/>離增上慢記別所<anchor xml:id="nkr_note_orig_0691005" n="0691005"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0691005" n="0691005"/><anchor xml:id="beg0691005" n="0691005"/>解<anchor xml:id="end0691005"/>？」</p><p xml:id="pT16p0691b1309" cb:place="inline"><anchor xml:id="beg_a" type="star"/>長老<anchor xml:id="end_a"/>善現白佛言：
<lb n="0691b14" ed="T"/>「世尊！我知有情界中少分有情離<anchor xml:id="nkr_note_orig_0691006" n="0691006"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0691006" n="0691006"/><anchor xml:id="beg0691006" n="0691006"/>增<anchor xml:id="end0691006"/>上
<lb n="0691b15" ed="T"/>慢記別所解。世尊！我知有情界中有無量
<lb n="0691b16" ed="T"/>無數不可說有情懷增上慢，爲增上慢所
<lb n="0691b17" ed="T"/>執持故記別所解。</p><p xml:id="pT16p0691b1708" cb:place="inline">「世尊！我於一時住阿
<lb n="0691b18" ed="T"/>練若大樹林中，時有衆多苾芻亦於此林
<lb n="0691b19" ed="T"/>依近我住。我見彼諸苾芻於日後分，展轉
<lb n="0691b20" ed="T"/>聚集，依有所得現觀，各說種種相法，記別
<lb n="0691b21" ed="T"/>所解。</p><p xml:id="pT16p0691b2103" cb:place="inline">「於中一類，由得蘊故、得蘊相故、得
<lb n="0691b22" ed="T"/>蘊起故、得蘊盡故、得蘊滅故、得蘊滅作
<lb n="0691b23" ed="T"/>證故，記別所解。如此一類由得蘊故，復有
<lb n="0691b24" ed="T"/>一類由得處故，復有一類得緣起故，當
<lb n="0691b25" ed="T"/>知亦爾。</p><p xml:id="pT16p0691b2504" cb:place="inline">「復有一類由得食故、得食相故、
<lb n="0691b26" ed="T"/>得食起故、得食盡故、得食滅故、得食滅
<lb n="0691b27" ed="T"/>作證故，記別所解。</p><p xml:id="pT16p0691b2708" cb:place="inline">「復有一類由得諦故、
<lb n="0691b28" ed="T"/>得諦相故、得諦遍知故、得諦永斷故、得諦
<lb n="0691b29" ed="T"/>作證故、得諦修習故，記別所解。</p><p xml:id="pT16p0691b2913" cb:place="inline">「復有一類
<pb n="0691c" ed="T" xml:id="T16.0676.0691c"/>
<lb n="0691c01" ed="T"/>由得界故、得界相故、得界種種性故、得
<lb n="0691c02" ed="T"/>界非一性故、得界滅故、得界滅作證故，記
<lb n="0691c03" ed="T"/>別所解。</p><p xml:id="pT16p0691c0304" cb:place="inline">「復有一類由得念住故、得念住
<lb n="0691c04" ed="T"/>相故、得念住能治所治故、得念住修故、
<lb n="0691c05" ed="T"/>得念住未生令生故、得念住生已堅住不
<lb n="0691c06" ed="T"/>忘倍修增廣故，記別所解。如有一類得
<lb n="0691c07" ed="T"/>念住故；復有一類得正斷故；得神足故；
<lb n="0691c08" ed="T"/>得諸根故；得諸力故；得覺支故，當知亦
<lb n="0691c09" ed="T"/>爾。</p><p xml:id="pT16p0691c0902" cb:place="inline">「復有一類得八支聖道故、得八支聖道
<lb n="0691c10" ed="T"/>相故、得八支聖道能治所治故、得八支聖
<lb n="0691c11" ed="T"/>道修故、得八支聖道未生令生故、得八支
<lb n="0691c12" ed="T"/>聖道生已堅住不忘倍修增廣故，記別所解。</p>
<lb n="0691c13" ed="T"/><p xml:id="pT16p0691c1301">「世尊！我見彼已<anchor xml:id="nkr_note_orig_0691007" n="0691007"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0691007" n="0691007"/><anchor xml:id="beg0691007" n="0691007"/>竊<anchor xml:id="end0691007"/>作是念：『此諸長老依有
<lb n="0691c14" ed="T"/>所得現觀，各說種種相法，記別所解。當知
<lb n="0691c15" ed="T"/>彼諸長老，一切皆懷增上慢，爲增上慢所執
<lb n="0691c16" ed="T"/>持故，於勝義諦遍一切一味相，不能解了。』
<lb n="0691c17" ed="T"/>是故，世尊！甚奇！乃至世尊！善說！<anchor xml:id="nkr_note_orig_0691008" n="0691008"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0691008" n="0691008"/><anchor xml:id="beg0691008" n="0691008"/>如<anchor xml:id="end0691008"/>世尊言：
<lb n="0691c18" ed="T"/>『勝義諦相，微細、最微細，甚深、最甚深，難通達、
<lb n="0691c19" ed="T"/>最難通達，遍一切一味相。』世尊！此聖敎中修
<lb n="0691c20" ed="T"/>行苾芻，於勝義諦遍一切一味相尙難通達，
<lb n="0691c21" ed="T"/>況諸外道。」</p><p xml:id="pT16p0691c2105" cb:place="inline">爾時，世尊吿<anchor xml:id="beg_b" type="star"/>長老<anchor xml:id="end_b"/>善現曰：「如是，
<lb n="0691c22" ed="T"/>如是。善現！我於微細最微細、甚深最甚深、
<lb n="0691c23" ed="T"/>難通達最難通達，遍一切一味相勝義諦，現
<lb n="0691c24" ed="T"/>正等覺；現等覺已，爲他宣說、顯示、開解、施
<lb n="0691c25" ed="T"/>設、照了。何以故？善現！我已顯示於一切蘊中
<lb n="0691c26" ed="T"/>淸淨所緣，是勝義諦。我已顯示於一切處、緣
<lb n="0691c27" ed="T"/>起、食、諦、界、念住、正斷、神足、根、力、覺支、道支中
<lb n="0691c28" ed="T"/>淸淨所緣，是勝義諦。此淸淨所緣於一切蘊
<lb n="0691c29" ed="T"/>中，是一味相、無別異相；如於蘊中，如是於
<pb n="0692a" ed="T" xml:id="T16.0676.0692a"/>
<lb n="0692a01" ed="T"/>一切處中，乃至一切道支中，是一味相、無別
<lb n="0692a02" ed="T"/>異相。是故，善現！由此道理，當知勝義諦是
<lb n="0692a03" ed="T"/>遍一切一味相。</p><p xml:id="pT16p0692a0307" cb:place="inline">「<anchor xml:id="beg_c" type="star"/>復次<anchor xml:id="end_c"/>，善現！修觀行苾芻，通
<lb n="0692a04" ed="T"/>達一蘊眞如勝義法無我性已，更不尋求各
<lb n="0692a05" ed="T"/>別餘蘊、諸處、緣起、食、諦、界、念住、正斷、神足、根、力、
<lb n="0692a06" ed="T"/>覺支、道支眞如勝義法無我性。唯卽隨此眞
<lb n="0692a07" ed="T"/>如勝義無二智爲依止，故於遍一切一味
<lb n="0692a08" ed="T"/>相勝義諦，審察趣證。是故，善現！由此道理，
<lb n="0692a09" ed="T"/>當知勝義諦是遍一切一味相。</p><p xml:id="pT16p0692a0913" cb:place="inline">「<anchor xml:id="beg_d" type="star"/>復次<anchor xml:id="end_d"/>，善現！
<lb n="0692a10" ed="T"/>如彼諸蘊展轉異相，如彼諸處、緣起、食、諦、界、
<lb n="0692a11" ed="T"/>念住、正斷、神足、根、力、覺支、道支，展轉異相。若
<lb n="0692a12" ed="T"/>一切法眞如勝義法無我性亦異相者，是則
<lb n="0692a13" ed="T"/>眞如勝義法無我性亦應有因，從因所生。
<lb n="0692a14" ed="T"/>若從因生應是有爲，若是有爲應非勝義，
<lb n="0692a15" ed="T"/>若非勝義應更尋求餘勝義諦。善現！由此
<lb n="0692a16" ed="T"/>眞如勝義法無我性，不名有因，非因所生，
<lb n="0692a17" ed="T"/>亦非有爲，是勝義諦，得此勝義更不尋求
<lb n="0692a18" ed="T"/>餘勝義諦。唯有常常時、恒恒時，如來出世、若
<lb n="0692a19" ed="T"/>不出世，諸法法性安立，法界安住。是故，善現！
<lb n="0692a20" ed="T"/>由此道理，當知勝義諦是遍一切一味相。</p><p xml:id="pT16p0692a2017" cb:place="inline">「善
<lb n="0692a21" ed="T"/>現！譬如種種非一品類異相色中，虛空無相、
<lb n="0692a22" ed="T"/>無分別、無變異、遍一切一味相。如是，異性、異
<lb n="0692a23" ed="T"/>相一切法中，勝義諦遍一切一<anchor xml:id="nkr_note_orig_0692001" n="0692001"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0692001" n="0692001"/><anchor xml:id="beg0692001" n="0692001"/>味<anchor xml:id="end0692001"/>相，當知
<lb n="0692a24" ed="T"/>亦<anchor xml:id="nkr_note_orig_0692002" n="0692002"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0692002" n="0692002"/><anchor xml:id="beg0692002" n="0692002"/>然<anchor xml:id="end0692002"/>。」</p><p xml:id="pT16p0692a2403" cb:place="inline">爾時，世尊欲重宣此義，而說頌曰：</p>
<lb n="0692a25" ed="T"/><lg type="regular" xml:id="lgT16p0692a2501"><l>「此遍一切一味相，</l><l>勝義諸佛說無異；</l>
<lb n="0692a26" ed="T"/><l>若有於中異分別，</l><l>彼定愚癡依上慢。」</l></lg></cb:div>
<lb n="0692a27" ed="T"/><cb:div type="pin"><cb:mulu level="1" n="3" type="品">3 心意識相品(一)</cb:mulu><head><anchor xml:id="nkr_note_orig_0692003" n="0692003"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0692003" n="0692003"/><anchor xml:id="beg0692003" n="0692003"/>心<anchor xml:id="end0692003"/>意識相品第三</head>
<lb n="0692a28" ed="T"/><p xml:id="pT16p0692a2801">爾時，廣慧菩薩摩訶薩白佛言：「世尊！如世尊
<lb n="0692a29" ed="T"/>說：『於心意識祕密善巧菩薩。』於心意識祕
<pb n="0692b" ed="T" xml:id="T16.0676.0692b"/>
<lb n="0692b01" ed="T"/>密善巧菩薩者，齊何名爲於心意識祕密善
<lb n="0692b02" ed="T"/>巧菩薩？如來齊何施設彼爲於心意識祕
<lb n="0692b03" ed="T"/>密善巧菩薩？」說是語已。</p><p xml:id="pT16p0692b0310" cb:place="inline">爾時，世尊吿廣慧
<lb n="0692b04" ed="T"/>菩薩摩訶薩曰：「善哉，善哉！廣慧！汝今乃能請
<lb n="0692b05" ed="T"/>問如來如是深義；汝今爲欲利益安樂無
<lb n="0692b06" ed="T"/>量衆生，哀愍世間、及諸天、人、阿素洛等；爲令
<lb n="0692b07" ed="T"/>獲得義利安樂，故發斯問。汝應諦聽，吾當
<lb n="0692b08" ed="T"/>爲汝說心意識祕密之義。</p><p xml:id="pT16p0692b0811" cb:place="inline">「廣慧當知，於六
<lb n="0692b09" ed="T"/>趣生死彼彼有情，墮彼彼有情衆中，或在卵
<lb n="0692b10" ed="T"/>生、或在胎生、或在濕生、或在化生，身分生
<lb n="0692b11" ed="T"/>起，於中最初一切種子心識成熟、展轉、和合、
<lb n="0692b12" ed="T"/>增長、廣大。依二執受：一者、有色諸根及所依
<lb n="0692b13" ed="T"/>執受；二者、相名分別言說戲論習氣執受。有色
<lb n="0692b14" ed="T"/>界中具二執受，無色界中不具二種。</p><p xml:id="pT16p0692b1415" cb:place="inline">「廣慧！
<lb n="0692b15" ed="T"/>此識亦名阿陀那識。何以故？由此識於身
<lb n="0692b16" ed="T"/>隨逐執持故。亦名阿賴耶識。何以故？由此
<lb n="0692b17" ed="T"/>識於身攝受、藏隱、同安危義故。亦名爲心。何
<lb n="0692b18" ed="T"/>以故？由此識色聲香味觸等積集滋長故。</p><p xml:id="pT16p0692b1817" cb:place="inline">「廣
<lb n="0692b19" ed="T"/>慧！阿陀那識爲依止、爲建立故，六識身轉，
<lb n="0692b20" ed="T"/>謂眼識、耳、鼻、舌、身、意識。此中有識：眼及色爲
<lb n="0692b21" ed="T"/>緣生眼識，與眼識俱隨行，同時、同境，有分
<lb n="0692b22" ed="T"/>別意識轉。有識：耳、鼻、舌、身，及聲、香、味、觸爲
<lb n="0692b23" ed="T"/>緣，生耳、鼻、舌、身識，與耳、鼻、舌、身識<anchor xml:id="nkr_note_orig_0692004" n="0692004"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0692004" n="0692004"/><anchor xml:id="beg0692004" n="0692004"/>俱<anchor xml:id="end0692004"/>隨行，
<lb n="0692b24" ed="T"/>同時、同境，有分別意識轉。廣慧！若於爾時
<lb n="0692b25" ed="T"/>一眼識轉，卽於此時唯有一分別意識，與
<lb n="0692b26" ed="T"/>眼識同所行轉。若於爾時二、三、四、五諸識身
<lb n="0692b27" ed="T"/>轉，卽於此時唯有一分別意識，與五識身
<lb n="0692b28" ed="T"/>同所行轉。</p><p xml:id="pT16p0692b2805" cb:place="inline">「廣慧！譬如大<anchor xml:id="nkr_note_orig_0692005" n="0692005"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0692005" n="0692005"/><anchor xml:id="beg0692005" n="0692005"/>瀑<anchor xml:id="end0692005"/>水流，若有一浪
<lb n="0692b29" ed="T"/>生緣現前，唯一浪轉；若二、若多浪生緣現前，
<pb n="0692c" ed="T" xml:id="T16.0676.0692c"/>
<lb n="0692c01" ed="T"/>有多浪轉。然此瀑水自類恒流無斷無盡。
<lb n="0692c02" ed="T"/>又如善淨鏡面，若有一影生緣現前，唯一影
<lb n="0692c03" ed="T"/>起；若二、若多影生緣現前，有多影起。非此
<lb n="0692c04" ed="T"/>鏡面轉變爲影，亦無受用<anchor xml:id="nkr_note_orig_0692006" n="0692006"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0692006" n="0692006"/><anchor xml:id="beg0692006" n="0692006"/>滅<anchor xml:id="end0692006"/>盡可得。</p><p xml:id="pT16p0692c0415" cb:place="inline">「如是，
<lb n="0692c05" ed="T"/>廣慧！由似<anchor xml:id="beg_e" type="star"/>瀑<anchor xml:id="end_e"/>流阿陀那識爲依止、爲建
<lb n="0692c06" ed="T"/>立故，若於爾時有一眼識生緣現前，卽於
<lb n="0692c07" ed="T"/>此時一眼識轉；若於爾時乃至有五識身
<lb n="0692c08" ed="T"/>生緣現前，卽於此時五識身轉。</p><p xml:id="pT16p0692c0813" cb:place="inline">「廣慧！如是
<lb n="0692c09" ed="T"/>菩薩雖由法住智爲依止、爲建立故，於
<lb n="0692c10" ed="T"/>心意識祕密善巧。然諸如來不齊於此，施
<lb n="0692c11" ed="T"/>設彼爲於心意識一切祕密善巧菩薩。廣
<lb n="0692c12" ed="T"/>慧！若諸菩薩於內各別：如實不見阿陀那、
<lb n="0692c13" ed="T"/>不見阿陀那識；不見阿賴耶、不見阿賴耶
<lb n="0692c14" ed="T"/>識；不見積集、不見心；不見眼色及眼識；
<lb n="0692c15" ed="T"/>不見耳聲及耳識；不見鼻香及鼻識；不見
<lb n="0692c16" ed="T"/>舌味及舌識；不見身觸及身識；不見意法
<lb n="0692c17" ed="T"/>及意識；是名勝義善巧菩薩；如來施設彼
<lb n="0692c18" ed="T"/>爲勝義善巧菩薩。廣慧！齊此名爲於心意
<lb n="0692c19" ed="T"/>識一切祕密善巧菩薩；如來齊此施設彼爲
<lb n="0692c20" ed="T"/>於心意識一切祕密善巧菩薩。」</p><p xml:id="pT16p0692c2013" cb:place="inline">爾時，世尊欲
<lb n="0692c21" ed="T"/>重宣此義，而說頌曰：</p>
<lb n="0692c22" ed="T"/><lg type="regular" xml:id="lgT16p0692c2201"><l>「阿陀那識甚深細，</l><l><anchor xml:id="nkr_note_orig_0692007" n="0692007"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0692007" n="0692007"/><anchor xml:id="beg0692007" n="0692007"/>一切種子如瀑流<anchor xml:id="end0692007"/>，</l>
<lb n="0692c23" ed="T"/><l><anchor xml:id="nkr_note_orig_0692008" n="0692008"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0692008" n="0692008"/><anchor xml:id="beg0692008" n="0692008"/>我於凡愚不開演<anchor xml:id="end0692008"/>，</l><l>恐彼分別執爲我。」</l></lg>
<lb n="0692c24" ed="T"/><cb:juan n="001" fun="close"><cb:jhead><title>解深密經</title>卷第一</cb:jhead></cb:juan></cb:div>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0688005" to="#end0688005"><lem wit="#wit.orig">卷第一</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit1">序品第一</rdg></app>
<app from="#beg0688006" to="#end0688006"><lem wit="#wit.orig">大唐三藏法師</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit1">沙門</rdg><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">唐三藏法師</rdg></app>
<app from="#beg0688007" to="#end0688007"><lem wit="#wit.orig">序品第一</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit1"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0688008" to="#end0688008"><lem wit="#wit.orig">間列</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit5"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0688009" to="#end0688009"><lem wit="#wit.orig">無際，其量</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit5"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0688010" to="#end0688010"><lem wit="#wit.orig">大</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit5"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0688011" to="#end0688011"><lem wit="#wit.orig">茶</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">荼</rdg></app>
<app from="#beg0688012" to="#end0688012"><lem wit="#wit.orig">作諸</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">現作</rdg></app>
<app from="#beg0688013" to="#end0688013"><lem wit="#wit.orig">滅諸煩<lb n="0688b15" ed="T"/>惱災橫</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">鐲除一切煩惱</rdg></app>
<app from="#beg0688014" to="#end0688014"><lem wit="#wit.orig">入</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit3">大</rdg></app>
<app from="#beg0688015" to="#end0688015"><lem wit="#wit.orig">成</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">安</rdg></app>
<app from="#beg0688016" to="#end0688016"><lem wit="#wit.orig">第一</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">一切</rdg></app>
<app from="#beg0688c0501" to="#end0688c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">己</rdg></app>
<app from="#beg0688017" to="#end0688017"><lem wit="#wit.orig">薩</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">薩衆</rdg></app>
<app from="#beg0688018" to="#end0688018"><lem wit="#wit.orig">遊</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit1">遊於</rdg></app>
<app from="#beg0688019" to="#end0688019"><lem wit="#wit.orig">苦惱所逼迫</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">災橫</rdg><rdg resp="#resp2" wit="#wit1">災橫地</rdg></app>
<app from="#beg0688020" to="#end0688020"><lem wit="#wit.orig"><title>解深密經</title></lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit4"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0688021" to="#end0688021"><lem wit="#wit.orig">薩</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">薩摩訶薩</rdg></app>
<app from="#beg0688022" to="#end0688022"><lem wit="#wit.orig">吿</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">謂</rdg></app>
<app from="#beg0688023" to="#end0688023"><lem wit="#wit.orig">一者、有爲；<lb n="0688c24" ed="T"/>二者</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">所譯有爲</rdg></app>
<app from="#beg0689001" to="#end0689001"><lem resp="#resp4" wit="#wit.cbeta">集<note type="cf1">T30n1579_p0714a09</note><note type="cf2">X21n0369_p0206c16</note></lem><rdg wit="#wit.orig">執</rdg><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">集</rdg></app>
<app from="#beg0689a0201" to="#end0689a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">集<note type="cf1">T30n1579_p0714a09</note><note type="cf2">X21n0369_p0206c20</note></lem><rdg wit="#wit.orig">執</rdg></app>
<app from="#beg0689002" to="#end0689002"><lem resp="#resp4" wit="#wit.cbeta"><space quantity="0"/><note type="cf1">T30n1579_p0714a11</note><note type="cf2">X21n0369_p0207a01</note></lem><rdg wit="#wit.orig">施</rdg><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0689003" to="#end0689003"><lem wit="#wit.orig">等正<lb n="0689a07" ed="T"/>覺</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">正等覺</rdg></app>
<app from="#beg0689004" to="#end0689004"><lem wit="#wit.orig">想</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit3 #wit4">相</rdg></app>
<app from="#beg_1" to="#end_1" corresp="#0689001"><lem resp="#resp4" wit="#wit.cbeta">集<note type="cf1">T30n1579_p0714a17</note><note type="cf2">X21n0369_p0207c19</note></lem><rdg wit="#wit.orig">執</rdg><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">集</rdg></app>
<app from="#beg0689005" to="#end0689005"><lem wit="#wit.orig">說</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit1">設</rdg></app>
<app from="#beg_2" to="#end_2" corresp="#0689001"><lem resp="#resp4" wit="#wit.cbeta">集<note type="cf1">T30n1579_p0714a18</note><note type="cf2">X21n0369_p0206c21</note></lem><rdg wit="#wit.orig">執</rdg><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">集</rdg></app>
<app from="#beg0689006" to="#end0689006"><lem wit="#wit.orig">者</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit5"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0689007" to="#end0689007"><lem wit="#wit.orig">等正覺</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">正等覺</rdg></app>
<app from="#beg0689008" to="#end0689008"><lem wit="#wit.orig">瓦、礫、草、葉、木</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">草葉木瓦礫</rdg></app>
<app from="#beg0689009" to="#end0689009"><lem wit="#wit.orig">曉知</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">知曉</rdg></app>
<app from="#beg_3" to="#end_3" corresp="#0689008"><lem wit="#wit.orig">瓦、礫、草、葉、木</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">草葉木瓦礫</rdg></app>
<app from="#beg0689010" to="#end0689010"><lem wit="#wit.orig">善</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit5">若</rdg></app>
<app from="#beg0689011" to="#end0689011"><lem wit="#wit.orig">後</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit5">彼</rdg></app>
<app from="#beg0689012" to="#end0689012"><lem wit="#wit.orig">等正覺</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">正等覺</rdg></app>
<app from="#beg_4" to="#end_4" corresp="#0689004"><lem wit="#wit.orig">想</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit3 #wit4">相</rdg></app>
<app from="#beg0689013" to="#end0689013"><lem wit="#wit.orig">河</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0689014" to="#end0689014"><lem wit="#wit.orig">佛</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0689015" to="#end0689015"><lem wit="#wit.orig">推</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">尋</rdg></app>
<app from="#beg0689016" to="#end0689016"><lem wit="#wit.orig"><g ref="#CB01037">𥎞</g>已、刺已、惱已、<lb n="0689c18" ed="T"/>壞已</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5"><g ref="#CB00267">䂎</g>刺惱壞旣已</rdg></app>
<app from="#beg0689017" to="#end0689017"><lem wit="#wit.orig">復次</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg_5" to="#end_5" corresp="#0689017"><lem wit="#wit.orig">復次</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg_6" to="#end_6" corresp="#0689017"><lem wit="#wit.orig">復次</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg_7" to="#end_7" corresp="#0689017"><lem wit="#wit.orig">復次</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0690001" to="#end0690001"><lem wit="#wit.orig">如</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">謂</rdg></app>
<app from="#beg0690002" to="#end0690002"><lem wit="#wit.orig">彼</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">此</rdg></app>
<app from="#beg0690003" to="#end0690003"><lem wit="#wit.orig">又</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit5">人</rdg></app>
<app from="#beg_8" to="#end_8" corresp="#0689017"><lem wit="#wit.orig">復次</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg_9" to="#end_9" corresp="#0689017"><lem wit="#wit.orig">復次</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0691001" to="#end0691001"><lem wit="#wit.orig">淡</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit4">澁</rdg></app>
<app from="#beg0691002" to="#end0691002"><lem wit="#wit.orig">此</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit3 #wit4">比</rdg></app>
<app from="#beg0691003" to="#end0691003"><lem wit="#wit.orig">彼</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">爲</rdg></app>
<app from="#beg0691004" to="#end0691004"><lem wit="#wit.orig">長老</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">尊者</rdg></app>
<app from="#beg0691005" to="#end0691005"><lem wit="#wit.orig">解</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">解爾時</rdg></app>
<app from="#beg_a" to="#end_a" corresp="#0691004"><lem wit="#wit.orig">長老</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">尊者</rdg></app>
<app from="#beg0691006" to="#end0691006"><lem wit="#wit.orig">增</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit4">憎</rdg></app>
<app from="#beg0691007" to="#end0691007"><lem wit="#wit.orig">竊</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">便</rdg></app>
<app from="#beg0691008" to="#end0691008"><lem wit="#wit.orig">如</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">謂</rdg></app>
<app from="#beg_b" to="#end_b" corresp="#0691004"><lem wit="#wit.orig">長老</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">尊者</rdg></app>
<app from="#beg_c" to="#end_c" corresp="#0689017"><lem wit="#wit.orig">復次</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg_d" to="#end_d" corresp="#0689017"><lem wit="#wit.orig">復次</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0692001" to="#end0692001"><lem wit="#wit.orig">味</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2">昧</rdg></app>
<app from="#beg0692002" to="#end0692002"><lem wit="#wit.orig">然</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">爾</rdg></app>
<app from="#beg0692003" to="#end0692003"><lem wit="#wit.orig">心</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit5 #wit1">解深密經心</rdg></app>
<app from="#beg0692004" to="#end0692004"><lem wit="#wit.orig">俱</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit3">具</rdg></app>
<app from="#beg0692005" to="#end0692005"><lem wit="#wit.orig">瀑</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">暴</rdg></app>
<app from="#beg0692006" to="#end0692006"><lem wit="#wit.orig">滅</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit5">減</rdg></app>
<app from="#beg_e" to="#end_e" corresp="#0692005"><lem wit="#wit.orig">瀑</lem><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5">暴</rdg></app>
<app from="#beg0692007" to="#end0692007"><lem resp="#resp4" wit="#wit.cbeta">一切種子如瀑流<note type="cf1">T30n1579_p0579a15</note><note type="cf2">T30n1579_p0718c02</note></lem><rdg wit="#wit.orig">我於凡愚不開演</rdg><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">一切種子如瀑流</rdg></app>
<app from="#beg0692008" to="#end0692008"><lem resp="#resp4" wit="#wit.cbeta">我於凡愚不開演<note type="cf1">T30n1579_p0579a16</note><note type="cf2">T30n1579_p0718c03</note></lem><rdg wit="#wit.orig">一切種子如瀑流</rdg><rdg resp="#resp2" wit="#wit2 #wit3 #wit4 #wit5 #wit1">我於凡愚不開演</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="cbeta-notes">
<head>CBETA 校注</head>
<p>
<note n="0688005" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688005">卷第一【大】，序品第一【聖】</note>
<note n="0688006" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688006">大唐三藏法師【大】＊，沙門【聖】＊，唐三藏法師【宋】【元】【明】【宮】＊</note>
<note n="0688007" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688007">序品第一【大】，〔－〕【聖】</note>
<note n="0688008" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688008">間列【大】，〔－〕【宮】</note>
<note n="0688009" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688009">無際其量【大】，〔－〕【宋】【宮】</note>
<note n="0688010" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688010">大【大】，〔－〕【宮】</note>
<note n="0688011" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688011">茶【大】，荼【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0688012" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688012">作諸【大】，現作【宋】【元】【明】【宮】【聖】</note>
<note n="0688013" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688013">滅諸煩惱災橫【大】，鐲除一切煩惱【宋】【元】【明】【宮】【聖】</note>
<note n="0688014" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688014">入【大】，大【元】</note>
<note n="0688015" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688015">成【大】，安【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0688016" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688016">第一【大】，一切【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0688017" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688017">薩【大】，薩衆【宋】【元】【明】【宮】【聖】</note>
<note n="0688018" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688018">遊【大】，遊於【聖】</note>
<note n="0688019" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688019">苦惱所逼迫【大】，災橫【宋】【元】【明】【宮】，災橫地【聖】</note>
<note n="0688020" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688020">解深密經【大】，〔－〕【明】</note>
<note n="0688021" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688021">薩【大】，薩摩訶薩【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0688022" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688022">吿【大】，謂【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0688023" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0688023">一者有爲二者【大】，所譯有爲【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0689001" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689001">集【CB】【宋】【元】【明】【宮】【聖】＊，執【大】＊</note>
<note n="0689002" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689002">〔－〕【CB】【宋】【元】【明】【宮】，施【大】</note>
<note n="0689003" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689003">等正覺【大】，正等覺【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0689004" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689004">想【大】＊，相【元】【明】＊</note>
<note n="0689005" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689005">說【大】，設【聖】</note>
<note n="0689006" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689006">者【大】，〔－〕【宮】</note>
<note n="0689007" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689007"><!--CBETA todo type: ＊-->等正覺【大】＊，正等覺【宋】【元】【明】【宮】【聖】＊</note>
<note n="0689008" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689008">瓦礫草葉木【大】＊，草葉木瓦礫【宋】【元】【明】【宮】【聖】＊</note>
<note n="0689009" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689009"><!--CBETA todo type: ＊-->曉知【大】＊，知曉【宋】【元】【明】【宮】【聖】＊</note>
<note n="0689010" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689010">善【大】，若【宮】</note>
<note n="0689011" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689011">後【大】，彼【宮】</note>
<note n="0689012" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689012">等正覺【大】，正等覺【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0689013" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689013">河【大】，〔－〕【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0689014" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689014">佛【大】，〔－〕【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0689015" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689015">推【大】，尋【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0689016" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689016"><g ref="#CB01037">𥎞</g>已刺已惱已壞已【大】，<g ref="#CB00267">䂎</g>刺惱壞旣已【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0689017" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0689017">復次【大】＊，〔－〕【宋】【元】【明】【宮】【聖】＊</note>
<note n="0690001" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0690001">如【大】，謂【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0690002" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0690002">彼【大】，此【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0690003" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0690003">又【大】，人【宮】</note>
<note n="0691001" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0691001">淡【大】，澁【宋】【明】</note>
<note n="0691002" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0691002">此【大】，比【元】【明】</note>
<note n="0691003" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0691003">彼【大】，爲【宋】【元】【明】【宮】【聖】</note>
<note n="0691004" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0691004">長老【大】＊，尊者【宋】【元】【明】【宮】【聖】＊</note>
<note n="0691005" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0691005">解【大】，解爾時【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0691006" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0691006">增【大】，憎【明】</note>
<note n="0691007" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0691007">竊【大】，便【宋】【元】【明】【宮】【聖】</note>
<note n="0691008" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0691008">如【大】，謂【宋】【元】【明】【宮】【聖】</note>
<note n="0692001" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0692001">味【大】，昧【宋】</note>
<note n="0692002" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0692002">然【大】，爾【宋】【元】【明】【宮】</note>
<note n="0692003" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0692003">心【大】，解深密經心【宋】【元】【宮】【聖】</note>
<note n="0692004" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0692004">俱【大】，具【元】</note>
<note n="0692005" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0692005">瀑【大】＊，暴【宋】【元】【明】【宮】＊</note>
<note n="0692006" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0692006">滅【大】，減【宮】</note>
<note n="0692007" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0692007">我於凡愚不開演【大】∞一切種子如瀑流【宋】【元】【明】【宮】【聖】【CB】</note>
<note n="0692008" resp="#resp1" type="mod" target="#nkr_note_mod_0692008">一切種子如瀑流【大】∞我於凡愚不開演【宋】【元】【明】【宮】【聖】【CB】</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="taisho-notes">
<head>大正藏 校注</head>
<p>
<note n="0688005" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688005">卷第一＝序品第一【聖】</note>
<note n="0688006" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688006">〔大〕－【三】【宮】＊，大唐三藏法師＝沙門【聖】＊</note>
<note n="0688007" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688007">〔序品第一〕－【聖】</note>
<note n="0688008" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688008">〔間列〕－【宮】</note>
<note n="0688009" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688009">〔無際其量〕－【宋】【宮】</note>
<note n="0688010" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688010">〔大〕－【宮】</note>
<note n="0688011" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688011">茶＝荼【三】【宮】</note>
<note n="0688012" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688012">作諸＝現作【三】【宮】【聖】</note>
<note n="0688013" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688013">滅諸煩惱災橫＝鐲除一切煩惱【三】【宮】【聖】</note>
<note n="0688014" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688014">入＝大【元】</note>
<note n="0688015" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688015">成＝安【三】【宮】</note>
<note n="0688016" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688016">第一＝一切【三】【宮】</note>
<note n="0688017" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688017">薩＋（衆）【三】【宮】【聖】</note>
<note n="0688018" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688018">遊＋（於）【聖】</note>
<note n="0688019" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688019">苦惱所逼迫＝災橫【三】【宮】，災橫地【聖】</note>
<note n="0688020" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688020">〔解深密經〕－【明】</note>
<note n="0688021" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688021">薩＋（摩訶薩）【三】【宮】</note>
<note n="0688022" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688022">吿＝謂【三】【宮】</note>
<note n="0688023" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0688023">一者有爲二者＝所譯有爲【三】【宮】</note>
<note n="0689001" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689001">執＝集【三】【宮】【聖】＊</note>
<note n="0689002" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689002">〔施〕－【三】【宮】</note>
<note n="0689003" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689003">等正覺＝正等覺【三】【宮】</note>
<note n="0689004" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689004">想＝相【元】【明】＊</note>
<note n="0689005" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689005">說＝設【聖】</note>
<note n="0689006" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689006">〔者〕－【宮】</note>
<note n="0689007" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689007">等正覺＝正等覺【三】【宮】【聖】＊</note>
<note n="0689008" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689008">瓦礫草葉木＝草葉木瓦礫【三】【宮】【聖】＊</note>
<note n="0689009" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689009">曉知＝知曉【三】【宮】【聖】＊</note>
<note n="0689010" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689010">善＝若【宮】</note>
<note n="0689011" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689011">後＝彼【宮】</note>
<note n="0689012" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689012">等正覺＝正等覺【三】【宮】</note>
<note n="0689013" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689013">〔河〕－【三】【宮】</note>
<note n="0689014" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689014">〔佛〕－【三】【宮】</note>
<note n="0689015" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689015">推＝尋【三】【宮】</note>
<note n="0689016" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689016"><g ref="#CB01037">𥎞</g>已刺已惱已懷已＝<g ref="#CB00267">䂎</g>刺惱壤旣已【三】【宮】</note>
<note n="0689017" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0689017">〔復次〕－【三】【宮】【聖】＊</note>
<note n="0690001" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0690001">如＝謂【三】【宮】</note>
<note n="0690002" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0690002">彼＝此【三】【宮】</note>
<note n="0690003" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0690003">又＝人【宮】</note>
<note n="0691001" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0691001">淡＝澁【宋】【明】</note>
<note n="0691002" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0691002">此＝比【元】【明】</note>
<note n="0691003" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0691003">彼＝爲【三】【宮】【聖】</note>
<note n="0691004" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0691004">長老＝尊者【三】【宮】【聖】＊</note>
<note n="0691005" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0691005">解＋（爾時）【三】【宮】</note>
<note n="0691006" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0691006">增＝憎【明】</note>
<note n="0691007" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0691007">竊＝便【三】【宮】【聖】</note>
<note n="0691008" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0691008">如＝謂【三】【宮】【聖】</note>
<note n="0692001" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0692001">味＝昧【宋】</note>
<note n="0692002" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0692002">然＝爾【三】【宮】</note>
<note n="0692003" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0692003">（解深密經）＋心【宋】【元】【宮】【聖】</note>
<note n="0692004" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0692004">俱＝具【元】</note>
<note n="0692005" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0692005">瀑＝暴【三】【宮】＊</note>
<note n="0692006" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0692006">滅＝減【宮】</note>
<note n="0692007" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0692007">我於…開演∞一切…瀑流【三】【宮】【聖】</note>
<note n="0692008" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0692008">我於…開演∞一切…瀑流【三】【宮】【聖】</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0688c0501" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0688c0501">已【CB】，己【大】</note>
<note n="0689a0201" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0689a0201">集【CB】，執【大】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>