<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X08n0237">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 237 華嚴經文義要決問答</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 237 華嚴經文義要決問答</title>
			<author>新羅 表員集</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>AI</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.shin</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>4卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">8</idno>.<idno type="no">237</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-07-18 21:29:46 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">華嚴經文義要決問答</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA, Punctuated draft text as provided by GJ.cool AI auto punctuation engine</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識，古籍酷 AI 自動標點引擎提供新式標點初稿</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>AI 標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB17493">
				<charName>CBETA CHARACTER CB17493</charName>
				<mapping cb:dec="1000533" type="PUA">U+F4455</mapping>
			<charProp><localName>composition</localName><value>[糸*園]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2005-11-11T16:30:45">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0414a" n="0414a"/>
<lb ed="X" n="0414a01"/>
<lb ed="X" n="0414a02"/><cb:docNumber>No. 237</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0414a03"/><lb ed="R012" n="0649a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>華嚴經文義要決問答卷第一<note place="inline">五科入</note></cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0414a04"/>
<lb ed="X" n="0414a05"/><lb ed="R012" n="0649a02"/><byline cb:type="collector"><name role="" type="person">皇龍寺</name>釋　表員集</byline>
<lb ed="X" n="0414a06"/><lb ed="R012" n="0649a03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">七處九會義</cb:mulu><head>○七處九會義</head><p xml:id="pX08p0414a0607" cb:place="inline">三門分別：第一、釋名；第二、出體；第
<lb ed="X" n="0414a07"/><lb ed="R012" n="0649a04"/>三、問答分別。</p>
<lb ed="X" n="0414a08"/><lb ed="R012" n="0649a05"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第一釋名</cb:mulu><p xml:id="pX08p0414a0801">第一、釋名者，七九數名<note place="inline">帶數釋也</note>。處者，居也，謂止居之處。
<lb ed="X" n="0414a09"/><lb ed="R012" n="0649a06"/>會者，遇也，又大計也<note place="inline">佳苑云：四方郡國錄一代之事，總而計之，名曰會也</note>。今案：
<lb ed="X" n="0414a10"/><lb ed="R012" n="0649a07"/>無盡法界大衆集會，無邊法界處中，故名會也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0414a11"/><lb ed="R012" n="0649a08"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第二出體</cb:mulu><p xml:id="pX08p0414a1101">第二、出體者，法藏師云：若小乘者，色等四塵幷能造
<lb ed="X" n="0414a12"/><lb ed="R012" n="0649a09"/>四大實色爲體。若三乘中初敎者，凡小地前俱以賴
<lb ed="X" n="0414a13"/><lb ed="R012" n="0649a10"/>耶識爲體，地上二義報主亦同賴耶爲體。若二智所
<lb ed="X" n="0414a14"/><lb ed="R012" n="0649a11"/>現，卽以唯識智爲體。若依終敎，但以如來藏眞如爲
<lb ed="X" n="0414a15"/><lb ed="R012" n="0649a12"/>體。若一乘，以無盡法界通三世間人法理事等諸法
<lb ed="X" n="0414a16"/><lb ed="R012" n="0649a13"/>爲體<note place="inline">案：今正以後也。前小三乘等，案爲眼自出，後門中略也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0414a17"/><lb ed="R012" n="0649a14"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第三問答分別</cb:mulu><p xml:id="pX08p0414a1701">第三、問答分別。</p><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0414a1707" cb:place="inline">問：云何七處？何者九會耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0414a1717" cb:place="inline">答：人中三，
<lb ed="X" n="0414a18"/><lb ed="R012" n="0649a15"/>天上四<note place="inline">是七處也</note>，第二、第七、第八重會，<name role="" type="person">普光明殿</name>爲九會
<lb ed="X" n="0414a19"/><lb ed="R012" n="0649a16"/><note place="inline">晉經八會欠第七重會准也</note>。然將欲料簡此義，略作三門：一、辨敎
<lb ed="X" n="0414a20"/><lb ed="R012" n="0649a17"/>義事相，二、長科本分，三、辨生起次第。初中二義：先總、
<lb ed="X" n="0414a21"/><lb ed="R012" n="0649a18"/>後別。總者。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0414a2105" cb:place="inline">問：此經何處說耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0414a2112" cb:place="inline">答：蓮華染淨圓融處說
<lb ed="X" n="0414a22"/><lb ed="R012" n="0649b01"/><note place="inline">此義後當別出</note>。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0414a2207" cb:place="inline">問：何時說耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0414a2212" cb:place="inline">答：佛初成道第二七日說，謂卽
<lb ed="X" n="0414a23"/><lb ed="R012" n="0649b02"/>此時中攝一切九世十世故，是故一時說卽一切時
<lb ed="X" n="0414a24"/><lb ed="R012" n="0649b03"/>說<note place="inline">此義亦當後別出</note>。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0414a2409" cb:place="inline">問：此經是誰說耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0414a2416" cb:place="inline">答：是十佛盧舍那說，
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0414b" n="0414b"/>
<lb ed="X" n="0414b01"/><lb ed="R012" n="0649b04"/>謂此佛卽攝一切佛故，是故一說卽一切說也<note place="inline">此義亦當
<lb ed="X" n="0414b02"/><lb ed="R012" n="0649b05"/>後出之</note>。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0414b0204" cb:place="inline">問：爲何機說耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0414b0210" cb:place="inline">答：爲普賢等海會諸菩薩說，以
<lb ed="X" n="0414b03"/><lb ed="R012" n="0649b06"/>此一海會衆，卽攝一切海會衆故，是故爲一海會衆
<lb ed="X" n="0414b04"/><lb ed="R012" n="0649b07"/>說，卽爲一切海會衆說<note place="inline">如下文云云</note>。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0414b0415" cb:place="inline">問：此經依何定耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0414b0422" cb:place="inline">答：
<lb ed="X" n="0414b05"/><lb ed="R012" n="0649b08"/>謂依海印三昧。以此海印三昧，卽攝一切三昧故。是
<lb ed="X" n="0414b06"/><lb ed="R012" n="0649b09"/>故依一三昧，卽是依一切三昧<note place="inline">如下文云云</note>。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0414b0618" cb:place="inline">問：此經說何
<lb ed="X" n="0414b07"/><lb ed="R012" n="0649b10"/>法耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0414b0703" cb:place="inline">答：謂說華嚴無盡法門海，以此華嚴一一皆攝
<lb ed="X" n="0414b08"/><lb ed="R012" n="0649b11"/>一切法門，故說一法卽說一切<note place="inline">如下文云云，此義下當別述也</note>。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0414b0825" cb:place="inline">問：說
<lb ed="X" n="0414b09"/><lb ed="R012" n="0649b12"/>幾許經耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0414b0905" cb:place="inline">答：有二種：一、此界說，二、十方說。此界之中
<lb ed="X" n="0414b10"/><lb ed="R012" n="0649b13"/>卽有三本：上本有十三千大千世界微塵數偈、四天
<lb ed="X" n="0414b11"/><lb ed="R012" n="0649b14"/>下微塵數品，中本有四十九萬八千八百偈、一千二
<lb ed="X" n="0414b12"/><lb ed="R012" n="0649b15"/>百品<note place="inline">此上二本隱在龍宮不出</note>，下本有十萬偈、三十八品舊<note place="inline">常說如此
<lb ed="X" n="0414b13"/><lb ed="R012" n="0649b16"/>也，更後說<anchor xml:id="nkr_note_orig_0414001" n="0414001"/>〔三〕十八品，又云三十九品也，准之</note>。又眼普眼經以<name role="" type="person">須彌山</name>聚筆、
<lb ed="X" n="0414b14"/><lb ed="R012" n="0649b17"/>四大海水墨書一品修多羅，猶不能窮盡如是等品
<lb ed="X" n="0414b15"/><lb ed="R012" n="0649b18"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0414002" n="0414002"/>後過塵數，此亦但是大菩薩等陀羅尼力之所受持，
<lb ed="X" n="0414b16"/><lb ed="R012" n="0650a01"/>亦非貝葉所能書記。以此界所說爲總，必攝十方所
<lb ed="X" n="0414b17"/><lb ed="R012" n="0650a02"/>說爲眷屬故，是故一部卽攝一切部、<anchor xml:id="nkr_note_orig_0414003" n="0414003"/>卽攝一切部。今
<lb ed="X" n="0414b18"/><lb ed="R012" n="0650a03"/>此所有卽是十萬偈中，唯有四萬五千偈<note place="inline">晉經三萬六千偈</note>、
<lb ed="X" n="0414b19"/><lb ed="R012" n="0650a04"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0414004" n="0414004"/>三十九品八十卷<note place="inline">晉經三十四品六十卷，亦是五十卷</note>流傳於此。</p></sp></cb:dialog><p xml:id="pX08p0414b1926" cb:place="inline"><note place="inline">上來七問
<lb ed="X" n="0414b20"/><lb ed="R012" n="0650a05"/>答辨其總竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0414b21"/><lb ed="R012" n="0650a06"/><p xml:id="pX08p0414b2101">自下明其別說。第一會，佛在蓮華藏莊嚴世界海摩
<lb ed="X" n="0414b22"/><lb ed="R012" n="0650a07"/>竭提國菩提場中，與海會菩薩衆俱。普賢菩薩承佛
<lb ed="X" n="0414b23"/><lb ed="R012" n="0650a08"/>神力，入一切諸佛毗盧舍那如來藏身三昧<note place="inline">晉經如來淨藏
<lb ed="X" n="0414b24"/><lb ed="R012" n="0650a09"/>三昧</note>，說華藏依果威光正因也。合六品，一十一卷。世主
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0414c" n="0414c"/>
<lb ed="X" n="0414c01"/><lb ed="R012" n="0650a10"/>妙嚴品第一<note place="inline">五卷從第一至第五，晉經世間淨眼品</note>，明其序分<note place="inline">次明正宗</note>。如
<lb ed="X" n="0414c02"/><lb ed="R012" n="0650a11"/>來現相品第二<note place="inline">一卷第六</note>。普賢三昧品第三。世界成就品
<lb ed="X" n="0414c03"/><lb ed="R012" n="0650a12"/>第四<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0414c0301" n="0414c0301"/><anchor xml:id="beg0414c0301" n="0414c0301"/>已<anchor xml:id="end0414c0301"/>上兩品共一卷第七</note>。<name role="" type="person">華藏世界</name>品第五<note place="inline">三卷從第八至第十</note>。毗盧
<lb ed="X" n="0414c04"/><lb ed="R012" n="0650a13"/>遮那品第六<note place="inline">一卷第十一，晉經此上五品分名<name role="" type="person">盧舍那佛</name>品</note>。此五品中，初四
<lb ed="X" n="0414c05"/><lb ed="R012" n="0650a14"/>品明毗盧舍那依果，最後一品明佛往因，卽大威光
<lb ed="X" n="0414c06"/><lb ed="R012" n="0650a15"/>童子也。第二會，佛在<name role="" type="person">普光明殿</name>，與海會菩薩衆俱。文
<lb ed="X" n="0414c07"/><lb ed="R012" n="0650a16"/>殊師利承佛神力，說如來三業及信位法門。於中六
<lb ed="X" n="0414c08"/><lb ed="R012" n="0650a17"/>品<note place="inline">四卷</note>。佛名號品第七。四聖諦品第八<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0414c0801" n="0414c0801"/><anchor xml:id="beg0414c0801" n="0414c0801"/>已<anchor xml:id="end0414c0801"/>上二品<anchor xml:id="nkr_note_orig_0414005" n="0414005"/>〔於〕一卷第十二</note>。
<lb ed="X" n="0414c09"/><lb ed="R012" n="0650a18"/>明覺品第九。菩薩問明品第十<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0414c0901" n="0414c0901"/><anchor xml:id="beg0414c0901" n="0414c0901"/>已<anchor xml:id="end0414c0901"/>上二品共一卷第十三</note>。淨行品
<lb ed="X" n="0414c10"/><lb ed="R012" n="0650b01"/>第十一。賢首品第十二<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0414c1001" n="0414c1001"/><anchor xml:id="beg0414c1001" n="0414c1001"/>已<anchor xml:id="end0414c1001"/>上二品共二卷第十四第十五</note>。此六品中，
<lb ed="X" n="0414c11"/><lb ed="R012" n="0650b02"/>初三品明佛三業<note place="inline">身語意如次准之</note>，後三品辨信行法<note place="inline">解行德如
<lb ed="X" n="0414c12"/><lb ed="R012" n="0650b03"/>次准之，又釋初行次願後德</note>。第三會，佛在<name role="" type="person">忉利天</name>宮妙勝殿上，與
<lb ed="X" n="0414c13"/><lb ed="R012" n="0650b04"/>海會菩薩衆俱，法慧菩薩承佛神力，入菩薩無量方
<lb ed="X" n="0414c14"/><lb ed="R012" n="0650b05"/>便三昧，說十住等法門，於中合六品。昇須彌頂品第
<lb ed="X" n="0414c15"/><lb ed="R012" n="0650b06"/>十三，須彌頂上偈讚品第十四，十住品第十五<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0414c1501" n="0414c1501"/><anchor xml:id="beg0414c1501" n="0414c1501"/>已<anchor xml:id="end0414c1501"/>上三品
<lb ed="X" n="0414c16"/><lb ed="R012" n="0650b07"/>共一卷第十六</note>，梵行品第十六，初發心功德品第十七<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0414c1601" n="0414c1601"/><anchor xml:id="beg0414c1601" n="0414c1601"/>已<anchor xml:id="end0414c1601"/>上二品
<lb ed="X" n="0414c17"/><lb ed="R012" n="0650b08"/>共一卷第十七</note>，明法品第十八<note place="inline">一卷第十八</note>。此六品，初二品是當
<lb ed="X" n="0414c18"/><lb ed="R012" n="0650b09"/>會序<note place="inline">嚴處集衆</note>，後四品中，初三品明自分<note place="inline">解行德如次准之</note>，後一
<lb ed="X" n="0414c19"/><lb ed="R012" n="0650b10"/>是其勝進趣後方便也。第四會，佛在<name role="" type="person">夜摩天</name>宮寶莊
<lb ed="X" n="0414c20"/><lb ed="R012" n="0650b11"/>嚴殿，與海會菩薩衆俱，功德林菩薩承佛神力，入菩
<lb ed="X" n="0414c21"/><lb ed="R012" n="0650b12"/>薩善思惟三昧<note place="inline">晉經菩薩善伏三昧</note>，說十行法門，於中合四品
<lb ed="X" n="0414c22"/><lb ed="R012" n="0650b13"/><note place="inline">三卷</note>。昇<name role="" type="person">夜摩天</name>宮品第十九，<name role="" type="person">夜摩天</name>宮中偈讚品第二
<lb ed="X" n="0414c23"/><lb ed="R012" n="0650b14"/>十，十行品第二十一<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0414c2301" n="0414c2301"/><anchor xml:id="beg0414c2301" n="0414c2301"/>已<anchor xml:id="end0414c2301"/>上三品共二卷第十九第二十</note>，十無盡藏品
<lb ed="X" n="0414c24"/><lb ed="R012" n="0650b15"/>第二十二<note place="inline">一卷第二十一</note>。此四品中，初二品序<note place="inline">同前會</note>，後二品
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0415a" n="0415a"/>
<lb ed="X" n="0415a01"/><lb ed="R012" n="0650b16"/>是當會正宗<note place="inline">初一品正位，後一品蘊行成就，生起後位</note>。第五會，佛在兜率
<lb ed="X" n="0415a02"/><lb ed="R012" n="0650b17"/>天宮一切寶莊嚴殿，與海會菩薩衆俱。金剛幢菩薩
<lb ed="X" n="0415a03"/><lb ed="R012" n="0650b18"/>承佛神力，入菩薩智光三昧<note place="inline">晉經菩薩明智三昧</note>，說十迴向法
<lb ed="X" n="0415a04"/><lb ed="R012" n="0651a01"/>門，於中合三品<note place="inline">一十二卷</note>。昇<name role="" type="person">兜率天</name>宮品第二十三<note place="inline">一卷第二
<lb ed="X" n="0415a05"/><lb ed="R012" n="0651a02"/>十二</note>。<name role="" type="person">兜率宮</name>中偈讚品第二十四。十迴向品第二十五
<lb ed="X" n="0415a06"/><lb ed="R012" n="0651a03"/><note place="inline">幷前品合一十一卷，從第二十三至三十三</note>。此三品中，初二品序<note place="inline">同前</note>，後一
<lb ed="X" n="0415a07"/><lb ed="R012" n="0651a04"/>品辨其正宗。第六會，佛在<name role="" type="person">他化自在天</name>宮摩尼寶藏
<lb ed="X" n="0415a08"/><lb ed="R012" n="0651a05"/>殿，與海會菩薩俱。<name role="" type="person">金剛藏菩薩</name>承佛神力，入大智慧
<lb ed="X" n="0415a09"/><lb ed="R012" n="0651a06"/>光明三昧<note place="inline">晉論經菩薩大乘光明三昧</note>，說十地法門，一品六卷。十
<lb ed="X" n="0415a10"/><lb ed="R012" n="0651a07"/>地品第二十六<note place="inline">六卷從第三十四至第三十九</note>。第七會，佛重會在普
<lb ed="X" n="0415a11"/><lb ed="R012" n="0651a08"/>光明殿，與海會菩薩俱。普賢菩薩承佛神力，入刹那
<lb ed="X" n="0415a12"/><lb ed="R012" n="0651a09"/>際諸佛三昧，說十定等修生本有因果法門，於中合
<lb ed="X" n="0415a13"/><lb ed="R012" n="0651a10"/>一十一品<note place="inline">一十三卷</note>。十定品第二十七，四卷<note place="inline">從第四十至第四十三，晉
<lb ed="X" n="0415a14"/><lb ed="R012" n="0651a11"/>經欠此品也</note>。十通品第二十八<note place="inline">晉經十明品</note>。十忍品第二十九
<lb ed="X" n="0415a15"/><lb ed="R012" n="0651a12"/><note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0415a1501" n="0415a1501"/><anchor xml:id="beg0415a1501" n="0415a1501"/>已<anchor xml:id="end0415a1501"/>上二品共一卷第四十四</note>。阿僧祇品第三十。壽量品第三十一
<lb ed="X" n="0415a16"/><lb ed="R012" n="0651a13"/><note place="inline">晉經壽命品</note>。菩薩住處品第三十二<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0415a1601" n="0415a1601"/><anchor xml:id="beg0415a1601" n="0415a1601"/>已<anchor xml:id="end0415a1601"/>上三品共一卷第四十五</note>。佛不
<lb ed="X" n="0415a17"/><lb ed="R012" n="0651a14"/>思議法品第三十三<note place="inline">二卷第四十六第四十七</note>。如來十身相海品
<lb ed="X" n="0415a18"/><lb ed="R012" n="0651a15"/>第三十四。隨好光明功德品第三十五<note place="inline">晉經小相光明功德品<anchor xml:id="nkr_note_add_0415a1801" n="0415a1801"/><anchor xml:id="beg0415a1801" n="0415a1801"/>已<anchor xml:id="end0415a1801"/>
<lb ed="X" n="0415a19"/><lb ed="R012" n="0651a16"/>上二品共一卷第四十八</note>。此九品明差別因果，亦是修生因果<note place="inline">云
<lb ed="X" n="0415a20"/><lb ed="R012" n="0651a17"/>云</note>。普賢行品第三十六<note place="inline">一卷第四十五</note>。如來出現品第三十
<lb ed="X" n="0415a21"/><lb ed="R012" n="0651a18"/>七<note place="inline">晉經寶王如來性起品三卷從第五十至第五十二</note>。此二品明平等因果，亦
<lb ed="X" n="0415a22"/><lb ed="R012" n="0651b01"/>名本有因果<note place="inline">云云</note>。第八會，<name role="" type="person">普光明殿</name>，與海會菩薩衆
<lb ed="X" n="0415a23"/><lb ed="R012" n="0651b02"/>俱，普賢菩薩承佛神力，入佛華莊嚴三昧<note place="inline">晉經脫莊嚴也</note>。普
<lb ed="X" n="0415a24"/><lb ed="R012" n="0651b03"/>慧菩薩二百句問，普賢菩薩二千句答，說六位行德
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0415b" n="0415b"/>
<lb ed="X" n="0415b01"/><lb ed="R012" n="0651b04"/>法門，於中一品<note place="inline">七卷</note>。謂離世間品第三十八<note place="inline">七卷從第五十三至
<lb ed="X" n="0415b02"/><lb ed="R012" n="0651b05"/>第五十九</note>。第九會，佛在<name role="" type="person">室羅筏</name>國<name role="" type="person">逝多林給孤獨園</name>大莊
<lb ed="X" n="0415b03"/><lb ed="R012" n="0651b06"/>嚴重閣，與海會菩薩衆俱，佛自入師子頻申三昧<note place="inline">晉經
<lb ed="X" n="0415b04"/><lb ed="R012" n="0651b07"/><name role="" type="person">舍衛國</name>祇恒林中乃至奮迅三昧</note>。說頓漸入法界法門，於中說一品
<lb ed="X" n="0415b05"/><lb ed="R012" n="0651b08"/><note place="inline">二十一卷</note>。入法界品第三十九<note place="inline">二十一卷從第六十至第八十</note>。</p>
<lb ed="X" n="0415b06"/><lb ed="R012" n="0651b09"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0415b0601">問：說此經處爲淨、爲穢耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0415b0611" cb:place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0415001" n="0415001"/>若設爾，何失？</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0415b0616" cb:place="inline">問：二俱有過，
<lb ed="X" n="0415b07"/><lb ed="R012" n="0651b10"/>謂若是穢不現寶池寶樹，亦不應言爾時<name role="" type="person">華藏世界</name>
<lb ed="X" n="0415b08"/><lb ed="R012" n="0651b11"/>六種振動。若是淨者說九會處，何故皆在娑婆人天？</p></sp>
<lb ed="X" n="0415b09"/><lb ed="R012" n="0651b12"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0415b0901">答：慧苑師云：華藏娑婆就相說異，以相從說性，無礙
<lb ed="X" n="0415b10"/><lb ed="R012" n="0651b13"/>圓融也<note place="inline">雖有此說，無分明也</note>。法藏師云：有數四句：一、染淨四句：
<lb ed="X" n="0415b11"/><lb ed="R012" n="0651b14"/>或染，謂<name role="" type="person">摩竭提國</name>七處九會等覆淨相故；或淨，謂華
<lb ed="X" n="0415b12"/><lb ed="R012" n="0651b15"/>藏海其地金剛等染相盡故；或俱，謂華藏內娑婆界
<lb ed="X" n="0415b13"/><lb ed="R012" n="0651b16"/>染淨存泯隱顯無礙；或俱非，謂染淨相盡同一法界，
<lb ed="X" n="0415b14"/><lb ed="R012" n="0651b17"/>各相形奪二相盡故。二、通局四句：或局，謂此一界；或
<lb ed="X" n="0415b15"/><lb ed="R012" n="0651b18"/>通，謂該於十方；或俱，謂要具前二；或俱非，謂相盡歸
<lb ed="X" n="0415b16"/><lb ed="R012" n="0652a01"/>性。或局，謂此處攝一切刹，又此處一一塵等皆攝一
<lb ed="X" n="0415b17"/><lb ed="R012" n="0652a02"/>切無邊刹海；或通，謂此界入一切刹，又此塵等皆通
<lb ed="X" n="0415b18"/><lb ed="R012" n="0652a03"/>一切諸刹塵等；或俱，謂攝入俱現；或俱非，謂形奪雙
<lb ed="X" n="0415b19"/><lb ed="R012" n="0652a04"/>泯。三、依正四句：或正在依，謂佛在坐等，又佛卽刹故；
<lb ed="X" n="0415b20"/><lb ed="R012" n="0652a05"/>或依在正，謂刹居佛內，又刹卽佛身故。或俱或非<note place="inline">並准
<lb ed="X" n="0415b21"/><lb ed="R012" n="0652a06"/>思之</note>。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0415b2103" cb:place="inline">問：若如上說，則七處九會皆悉雜亂。如<name role="" type="person">忉利天</name>說
<lb ed="X" n="0415b22"/><lb ed="R012" n="0652a07"/>十住時，旣遍虗空周側毛道，未知夜摩等處亦說住
<lb ed="X" n="0415b23"/><lb ed="R012" n="0652a08"/>不？<anchor xml:id="note_star_1" n="0415001" type="star"/>若設爾，何失？問：二俱有過。謂若彼不說，則說處不
<lb ed="X" n="0415b24"/><lb ed="R012" n="0652a09"/>遍。若彼亦說，何故經中唯云忉利說十住法，夜摩等
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0415c" n="0415c"/>
<lb ed="X" n="0415c01"/><lb ed="R012" n="0652a10"/>處說十行等？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0415c0106" cb:place="inline">答：此說十住<name role="" type="person">忉利天</name>處，旣遍十方一切
<lb ed="X" n="0415c02"/><lb ed="R012" n="0652a11"/>塵道，是故夜摩等處，皆有忉利。卽於如是遍夜摩等
<lb ed="X" n="0415c03"/><lb ed="R012" n="0652a12"/><name role="" type="person">忉利天</name>處，說十住法，是故<name role="" type="person">忉利天</name>不普遍，仍非夜摩。
<lb ed="X" n="0415c04"/><lb ed="R012" n="0652a13"/>夜摩等處，說十行等，皆亦遍於忉利等處，仍非忉利，
<lb ed="X" n="0415c05"/><lb ed="R012" n="0652a14"/>當知亦爾。若約十住與十行等全位相攝，則彼此互
<lb ed="X" n="0415c06"/><lb ed="R012" n="0652a15"/>無，各遍法界。若約諸位相資，則此彼互有，同遍法界。
<lb ed="X" n="0415c07"/><lb ed="R012" n="0652a16"/>餘一一品，一一處，皆亦如是。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0415c0712" cb:place="inline">問：餘佛說處與舍那說，
<lb ed="X" n="0415c08"/><lb ed="R012" n="0652a17"/>爲相見不？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0415c0805" cb:place="inline">答：設爾，何失？</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0415c0810" cb:place="inline">問：二俱有過，謂若相見卽應
<lb ed="X" n="0415c09"/><lb ed="R012" n="0652a18"/>相遍，若不相見不成主伴。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0415c0911" cb:place="inline">答：互爲主伴通有四句，謂
<lb ed="X" n="0415c10"/><lb ed="R012" n="0652b01"/>主主不相見，伴伴亦爾各遍法界，彼此互無故無相
<lb ed="X" n="0415c11"/><lb ed="R012" n="0652b02"/>見。主之與伴其必相見，伴主亦爾共遍法界，此彼互
<lb ed="X" n="0415c12"/><lb ed="R012" n="0652b03"/>有故無不見。如舍那爲主、證處爲伴，無有主而不俱
<lb ed="X" n="0415c13"/><lb ed="R012" n="0652b04"/>伴，故舍那與證處同遍法界。設於東方證法東處，彼
<lb ed="X" n="0415c14"/><lb ed="R012" n="0652b05"/>有舍那還有東方而來作證，如是一一遍周法界，一
<lb ed="X" n="0415c15"/><lb ed="R012" n="0652b06"/>切塵道無障無礙，思之可見。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0415c1512" cb:place="inline">問：以何文證知乎一處
<lb ed="X" n="0415c16"/><lb ed="R012" n="0652b07"/>卽一切處等耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0415c1607" cb:place="inline">答：經云：一一微塵中，佛國海安住，佛
<lb ed="X" n="0415c17"/><lb ed="R012" n="0652b08"/>雲遍護念，彌綸覆一切。又云：一毛孔中，無量佛刹莊
<lb ed="X" n="0415c18"/><lb ed="R012" n="0652b09"/>嚴淸淨，曠然安住彼一切處。<name role="" type="person">盧舍那佛</name>於衆海中演
<lb ed="X" n="0415c19"/><lb ed="R012" n="0652b10"/>說正法，況七處、九會處而不該攝十方法界耶？</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0415c1919" cb:place="inline">問：旣
<lb ed="X" n="0415c20"/><lb ed="R012" n="0652b11"/>在摩竭說，彼國衆生有預會不？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0415c2013" cb:place="inline">答：慧苑師云：設爾何
<lb ed="X" n="0415c21"/><lb ed="R012" n="0652b12"/>失？</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0415c2102" cb:place="inline">問：二俱有過。若有預者，經何不言耶？若無預者，何
<lb ed="X" n="0415c22"/><lb ed="R012" n="0652b13"/>須此說耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0415c2205" cb:place="inline">答：此有二義：一、爲表法；二、爲應機。言表法
<lb ed="X" n="0415c23"/><lb ed="R012" n="0652b14"/>者，謂<name role="" type="person">摩竭國</name>是諸國之上道，第一會爲九會之最初，
<lb ed="X" n="0415c24"/><lb ed="R012" n="0652b15"/>故此說也。言應機者，會中菩薩除十方新來，餘皆隨
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0416a" n="0416a"/>
<lb ed="X" n="0416a01"/><lb ed="R012" n="0652b16"/>願生於此國，斯卽應機。何必要列凡俗，方是所化之
<lb ed="X" n="0416a02"/><lb ed="R012" n="0652b17"/>衆<note place="inline">云云。後二門如別說記</note>。</p></sp></cb:dialog></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0416a03"/><lb ed="R012" n="0652b18"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">說經時義</cb:mulu><head>○說經時義</head><p xml:id="pX08p0416a0306" cb:place="inline">三門同前。</p>
<lb ed="X" n="0416a04"/><lb ed="R012" n="0653a01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第一釋名</cb:mulu><p xml:id="pX08p0416a0401">第一、釋名者，說者談說，謂能說者得陀羅尼，於一字
<lb ed="X" n="0416a05"/><lb ed="R012" n="0653a02"/>中一刹那，須能持能說一切法門，況一切時中一切
<lb ed="X" n="0416a06"/><lb ed="R012" n="0653a03"/>字中？經者，貫穿所說，攝持所化<note place="inline">如常說也</note>。時者，說聽究竟
<lb ed="X" n="0416a07"/><lb ed="R012" n="0653a04"/>之時，謂始成正覺時，一刹那或無量劫，融通無礙，具
<lb ed="X" n="0416a08"/><lb ed="R012" n="0653a05"/>攝一切，無不皆攝<note place="inline">云云</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0416a09"/><lb ed="R012" n="0653a06"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第二出體</cb:mulu><p xml:id="pX08p0416a0901">第二、出體者。慧苑師云：若三乘者，不相應行蘊所攝；
<lb ed="X" n="0416a10"/><lb ed="R012" n="0653a07"/>若一乘者，理事無礙法界以爲其性。謂一時攝一切
<lb ed="X" n="0416a11"/><lb ed="R012" n="0653a08"/>前後際，盡爲時體。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0416a12"/><lb ed="R012" n="0653a09"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第三問答分別</cb:mulu><p xml:id="pX08p0416a1201">第三、問答分別。</p><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416a1207" cb:place="inline">問：此經何時說耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416a1214" cb:place="inline">答：始成正覺時。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416a1220" cb:place="inline">問：
<lb ed="X" n="0416a13"/><lb ed="R012" n="0653a10"/>始成正覺時未而定說，成道<anchor xml:id="nkr_note_add_0416a1301" n="0416a1301"/><anchor xml:id="beg0416a1301" n="0416a1301"/>已<anchor xml:id="end0416a1301"/>後幾日說耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416a1318" cb:place="inline">答：別行
<lb ed="X" n="0416a14"/><lb ed="R012" n="0653a11"/>十地經云：成道未久，第二七日。故知第二七日時也。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0416a15"/><lb ed="R012" n="0653a12"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416a1501">問：若爾，何故<name role="" type="person">菩提流支</name>云：前之五會是佛成道初七
<lb ed="X" n="0416a16"/><lb ed="R012" n="0653a13"/>日說，第六會後是第二七日說耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416a1614" cb:place="inline">答：法藏師云：此解
<lb ed="X" n="0416a17"/><lb ed="R012" n="0653a14"/>不可。十地論云：何故不初七日說思惟行？因緣行故。
<lb ed="X" n="0416a18"/><lb ed="R012" n="0653a15"/>旣云思惟，明知非說法。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416a1810" cb:place="inline">問：有人說下文中有鶖子等
<lb ed="X" n="0416a19"/><lb ed="R012" n="0653a16"/>五百聲聞並後時度，故知是後時說耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416a1916" cb:place="inline">答：此所判恐
<lb ed="X" n="0416a20"/><lb ed="R012" n="0653a17"/>不順文，第八會者亦非後時，何得於一部經前<anchor xml:id="nkr_note_add_0416a2001" n="0416a2001"/><anchor xml:id="beg0416a2001" n="0416a2001"/>已<anchor xml:id="end0416a2001"/>說
<lb ed="X" n="0416a21"/><lb ed="R012" n="0653a18"/>半，中說餘經後方更續？豈令佛無陀羅尼力，不能一
<lb ed="X" n="0416a22"/><lb ed="R012" n="0653b01"/>念說一切法？祇園、鶖子並是九世相入相，卽文云過
<lb ed="X" n="0416a23"/><lb ed="R012" n="0653b02"/>去一切劫安置未來，今未來<anchor xml:id="nkr_note_orig_0416001" n="0416001"/>一劫迴置過去世，又云
<lb ed="X" n="0416a24"/><lb ed="R012" n="0653b03"/>於一念中建立三世一切佛事<note place="inline">如是等文處處皆有</note>，豈可鶖子
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0416b" n="0416b"/>
<lb ed="X" n="0416b01"/><lb ed="R012" n="0653b04"/>等而非此類？</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416b0106" cb:place="inline">問：於此二七之時，卽攝八九會者，是同
<lb ed="X" n="0416b02"/><lb ed="R012" n="0653b05"/>時耶？有前後耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416b0207" cb:place="inline">答：同時而說，有前後也。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416b0216" cb:place="inline">問：以何得知
<lb ed="X" n="0416b03"/><lb ed="R012" n="0653b06"/>是如此耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416b0305" cb:place="inline">答：如印文讀時，前後印紙同時。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416b0317" cb:place="inline">問：若爾，云
<lb ed="X" n="0416b04"/><lb ed="R012" n="0653b07"/>何重會得成？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416b0406" cb:place="inline">答：重亦同時，以無礙故。如燈光相入等，
<lb ed="X" n="0416b05"/><lb ed="R012" n="0653b08"/>餘不動昇天等<note place="inline">准釋可知</note>。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416b0511" cb:place="inline">問：若爾，諸時相望相攝力齊，何
<lb ed="X" n="0416b06"/><lb ed="R012" n="0653b09"/>要在此不在餘時？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416b0608" cb:place="inline">答：此卽是餘，不時說餘。又亦不礙
<lb ed="X" n="0416b07"/><lb ed="R012" n="0653b10"/>表初之說，以不壞相故。又非但此二七之時卽攝八
<lb ed="X" n="0416b08"/><lb ed="R012" n="0653b11"/>九會，亦爲攝彼前後各無量劫無不皆盡，以是不思
<lb ed="X" n="0416b09"/><lb ed="R012" n="0653b12"/>議時故，亦攝於重重無量念知，如因陀羅網重收攝
<lb ed="X" n="0416b10"/><lb ed="R012" n="0653b13"/>故。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416b1002" cb:place="inline">問：依普耀經，第二七日於麤野園，爲彼五人三轉
<lb ed="X" n="0416b11"/><lb ed="R012" n="0653b14"/>四諦<note place="inline">此小乘</note>。依密迹力士經，第二七日鹿園，爲於無量
<lb ed="X" n="0416b12"/><lb ed="R012" n="0653b15"/>大衆轉法輪時，有得羅漢、辟支、菩薩等<note place="inline">是三乘</note>。依此經，
<lb ed="X" n="0416b13"/><lb ed="R012" n="0653b16"/>第二七日於樹王下，爲海會菩薩轉無盡法輪<note place="inline">此一乘</note>。
<lb ed="X" n="0416b14"/><lb ed="R012" n="0653b17"/>何故時同而大小殊耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416b1410" cb:place="inline">答：上三同時者，約法表本末
<lb ed="X" n="0416b15"/><lb ed="R012" n="0653b18"/>同時，約人顯機感各異。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416b1510" cb:place="inline">問：若爾者，何故依法華三七
<lb ed="X" n="0416b16"/><lb ed="R012" n="0654a01"/>日、四分律六七日、興起行經七七日、依五分律八七
<lb ed="X" n="0416b17"/><lb ed="R012" n="0654a02"/>日、智度論五十七日、十二遊經一年方說耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416b1718" cb:place="inline">答：此並
<lb ed="X" n="0416b18"/><lb ed="R012" n="0654a03"/>末敎機異，宜聞各別，故致不同。本敎機定，故唯二七。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0416b19"/><lb ed="R012" n="0654a04"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416b1901">問：表何義故定二七日耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416b1911" cb:place="inline">答：十地論云：時處等校量
<lb ed="X" n="0416b20"/><lb ed="R012" n="0654a05"/>顯示勝故。此法勝故，在於初時及勝處說，豈初二會
<lb ed="X" n="0416b21"/><lb ed="R012" n="0654a06"/>及七八九會所說佛果不如十地？苑云：<name role="" type="person">世親</name>且依一
<lb ed="X" n="0416b22"/><lb ed="R012" n="0654a07"/>相，故作是說，謂四十心中十地爲勝，六欲天中他化
<lb ed="X" n="0416b23"/><lb ed="R012" n="0654a08"/>自在爲勝，非謂一切也。藏云：此有三義：一、此經初時
<lb ed="X" n="0416b24"/><lb ed="R012" n="0654a09"/>表本法勝故；二、末敎亦同，表末不離本故；三、顯本非
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0416c" n="0416c"/>
<lb ed="X" n="0416c01"/><lb ed="R012" n="0654a10"/>末故，末時不定，本時定故。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416c0111" cb:place="inline">問：上言如因陀羅網重重
<lb ed="X" n="0416c02"/><lb ed="R012" n="0654a11"/>無盡時劫常說此經者，說華嚴會總天了時，何容有
<lb ed="X" n="0416c03"/><lb ed="R012" n="0654a12"/>此一部經敎？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416c0306" cb:place="inline">答：有二義。一義者，爲下劣衆生於無盡
<lb ed="X" n="0416c04"/><lb ed="R012" n="0654a13"/>說中，略取此等結集流通，故有此部，令其見聞方便
<lb ed="X" n="0416c05"/><lb ed="R012" n="0654a14"/>引入無際限中。如觀牖隙見無際虗空，當知此中道
<lb ed="X" n="0416c06"/><lb ed="R012" n="0654a15"/>理亦爾，觀此一部見無邊法海。二義者，又復卽此一
<lb ed="X" n="0416c07"/><lb ed="R012" n="0654a16"/>部是無邊劫海之說，以結通文無分齊故，一說卽是
<lb ed="X" n="0416c08"/><lb ed="R012" n="0654a17"/>一切說故。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416c0805" cb:place="inline">問：若此多劫常恒說者，何故如來有涅槃
<lb ed="X" n="0416c09"/><lb ed="R012" n="0654a18"/>耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416c0902" cb:place="inline">答：說此經佛本不涅槃，入法界品中開旃檀塔，見
<lb ed="X" n="0416c10"/><lb ed="R012" n="0654b01"/>三世佛無涅槃者。又復以此初時旣攝多劫，是故示
<lb ed="X" n="0416c11"/><lb ed="R012" n="0654b02"/>現涅槃亦在此中。以攝化威儀之中，涅槃亦是說法，
<lb ed="X" n="0416c12"/><lb ed="R012" n="0654b03"/>攝生與成道說法無差別故，是故說法總無休時。復
<lb ed="X" n="0416c13"/><lb ed="R012" n="0654b04"/>舍那佛常在華嚴，恒時說法無涅槃故。<anchor xml:id="nkr_note_add_0416c1301" n="0416c1301"/><anchor xml:id="beg0416c1301" n="0416c1301"/>已<anchor xml:id="end0416c1301"/>入大地諸
<lb ed="X" n="0416c14"/><lb ed="R012" n="0654b05"/>菩薩衆，不見如來初說，於一切時處恒見如來常說
<lb ed="X" n="0416c15"/><lb ed="R012" n="0654b06"/>純說，如不思議品<note place="inline">云云</note>。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416c1510" cb:place="inline">問：智論第二云：不說迦羅時，
<lb ed="X" n="0416c16"/><lb ed="R012" n="0654b07"/>說三摩耶時。其義云何？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416c1610" cb:place="inline">答：一、迦羅時<note place="inline">此云別相時，如說或時在衆不
<lb ed="X" n="0416c17"/><lb ed="R012" n="0654b08"/>得聞等</note>。二、三摩耶時<note place="inline">此云破耶見時，不簡白黑，一切得聞</note>。今言二七之時，
<lb ed="X" n="0416c18"/><lb ed="R012" n="0654b09"/>是後所攝。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0416c1805" cb:place="inline">問：若爾者，二夜經云：初成道夜、般涅槃夜，
<lb ed="X" n="0416c19"/><lb ed="R012" n="0654b10"/>二夜中間轉正梵輪。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0416c1909" cb:place="inline">答：由此文義，故五臺零辨法師
<lb ed="X" n="0416c20"/><lb ed="R012" n="0654b11"/>云：從初七日至於極終，常說恒說<note place="inline">云云</note>。</p></sp></cb:dialog></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0416c21"/><lb ed="R012" n="0654b12"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">說經佛義</cb:mulu><head>○說經佛義</head><p xml:id="pX08p0416c2106" cb:place="inline">三門同前。</p>
<lb ed="X" n="0416c22"/><lb ed="R012" n="0654b13"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第一釋名</cb:mulu><p xml:id="pX08p0416c2201">一、釋名者<note place="inline">說經二字，義如上說</note>。佛者，慧苑師<note place="inline">三說</note>：一、佛者，具言佛
<lb ed="X" n="0416c23"/><lb ed="R012" n="0654b14"/>陀<note place="inline">此翻爲覺</note>，卽圓滿大智照用者也。所照是何？謂菩提法，
<lb ed="X" n="0416c24"/><lb ed="R012" n="0654b15"/>卽眞俗無二無障礙法界境也。二、若依佛地論第一
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0417a" n="0417a"/>
<lb ed="X" n="0417a01"/><lb ed="R012" n="0654b16"/>云：具一切智、一切種智，離煩惱障及所知障，於一切
<lb ed="X" n="0417a02"/><lb ed="R012" n="0654b17"/>法、一切種相能自開覺，亦能開覺一切有情，如睡夢
<lb ed="X" n="0417a03"/><lb ed="R012" n="0654b18"/>覺，如蓮華開，故名爲佛。三、依此經宗本始無異之智，
<lb ed="X" n="0417a04"/><lb ed="R012" n="0655a01"/>照法界法無有差別，名之爲佛。經云：於一切法成最
<lb ed="X" n="0417a05"/><lb ed="R012" n="0655a02"/>正覺，謂普照境界同一法住，始本冥會境智一如，名
<lb ed="X" n="0417a06"/><lb ed="R012" n="0655a03"/>之爲佛。法藏師云：佛陀，此云覺者，覺有二種：一、是覺
<lb ed="X" n="0417a07"/><lb ed="R012" n="0655a04"/>悟義，謂理智照眞故；二、是覺察義，謂量智鑒俗故。者
<lb ed="X" n="0417a08"/><lb ed="R012" n="0655a05"/>是假人，卽有覺之者，名爲覺者，有財釋也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0417a09"/><lb ed="R012" n="0655a06"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第二出體</cb:mulu><p xml:id="pX08p0417a0901">第二、出體者。慧苑師云：依佛地論，五法攝大覺地，謂
<lb ed="X" n="0417a10"/><lb ed="R012" n="0655a07"/>四智及淸淨法界。若依此經宗，具攝無邊無礙法界
<lb ed="X" n="0417a11"/><lb ed="R012" n="0655a08"/>一切諸法，乃至三種世間總攝爲體。法藏師云：若依
<lb ed="X" n="0417a12"/><lb ed="R012" n="0655a09"/>一乘，二種十佛旣通三世間，卽知用一切理事、敎義、
<lb ed="X" n="0417a13"/><lb ed="R012" n="0655a10"/>因果、人法、解行等總佛爲體。若約所依，以海印三昧
<lb ed="X" n="0417a14"/><lb ed="R012" n="0655a11"/>爲體。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0417a15"/><lb ed="R012" n="0655a12"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第三問答分別</cb:mulu><p xml:id="pX08p0417a1501">第三、問答。</p><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0417a1505" cb:place="inline">問：說此經佛三身之中是何等身耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0417a1519" cb:place="inline">答：法
<lb ed="X" n="0417a16"/><lb ed="R012" n="0655a13"/>藏師云：三說：一、有人釋云：是化身佛，以菩提樹下八
<lb ed="X" n="0417a17"/><lb ed="R012" n="0655a14"/>相成道是化身故，不離昇天是重化故，以釋迦異名
<lb ed="X" n="0417a18"/><lb ed="R012" n="0655a15"/>名盧舍那非別報身故。二、有釋云：說此經佛是實報
<lb ed="X" n="0417a19"/><lb ed="R012" n="0655a16"/>身，以是盧舍那法界身故，居蓮華藏淨土中故。下第
<lb ed="X" n="0417a20"/><lb ed="R012" n="0655a17"/>八會，初、歎佛具彼二十一種殊勝功德是實報也，但
<lb ed="X" n="0417a21"/><lb ed="R012" n="0655a18"/>以不離化故該此樹下非是化身。三、釋此佛是十佛
<lb ed="X" n="0417a22"/><lb ed="R012" n="0655b01"/>之身通三世間，以說十信及三賢等地前所見非實
<lb ed="X" n="0417a23"/><lb ed="R012" n="0655b02"/>報故，然居華藏非局化故，國土身等非前二故，具攝
<lb ed="X" n="0417a24"/><lb ed="R012" n="0655b03"/>前二性融通故，具足主伴如帝網故，是故唯是同遍
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0417b" n="0417b"/>
<lb ed="X" n="0417b01"/><lb ed="R012" n="0655b04"/>法界十佛之身<note place="inline">後說合於經意，元曉師又多同說唯一圓滿法身無上如來耳</note>。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0417b0131" cb:place="inline">問：何
<lb ed="X" n="0417b02"/><lb ed="R012" n="0655b05"/>故通三世間依正無礙爲能說者也？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0417b0215" cb:place="inline">答：法藏師云：有
<lb ed="X" n="0417b03"/><lb ed="R012" n="0655b06"/>二義：一、直攝一切三世間盡，以具此三事方爲佛故；
<lb ed="X" n="0417b04"/><lb ed="R012" n="0655b07"/>三身、二身但是三中智正覺攝，<anchor xml:id="nkr_note_orig_0417001" n="0417001"/>妙淨土同生之身無
<lb ed="X" n="0417b05"/><lb ed="R012" n="0655b08"/>不皆是此中所攝；二、亦正報毛孔，依報塵中各重重
<lb ed="X" n="0417b06"/><lb ed="R012" n="0655b09"/>具攝三世間等一切諸法，如帝網現<note place="inline">准思之</note>。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0417b0618" cb:place="inline">問：此佛旣
<lb ed="X" n="0417b07"/><lb ed="R012" n="0655b10"/>在如前無盡時處，其佛爲是一身？爲是多身？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0417b0718" cb:place="inline">答：設爾，
<lb ed="X" n="0417b08"/><lb ed="R012" n="0655b11"/>何失？</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0417b0803" cb:place="inline">問：二俱有過。謂若是一，何故一切刹中各令現
<lb ed="X" n="0417b09"/><lb ed="R012" n="0655b12"/>耶？若是多身，何故經云而不分身耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0417b0915" cb:place="inline">答：此盧舍那法
<lb ed="X" n="0417b10"/><lb ed="R012" n="0655b13"/>界身雲，無障礙故；常在此處，卽他處故；遠在他方，恒
<lb ed="X" n="0417b11"/><lb ed="R012" n="0655b14"/>住此故。又分圓無礙，卽此遍法界身，<anchor xml:id="nkr_note_orig_0417002" n="0417002"/>一一支分，一一
<lb ed="X" n="0417b12"/><lb ed="R012" n="0655b15"/>毛孔，皆亦有自舍那全身，是故分處卽是圓滿也。法
<lb ed="X" n="0417b13"/><lb ed="R012" n="0655b16"/>界品云：如來一毛孔中，出一切佛刹微塵等化身雲，
<lb ed="X" n="0417b14"/><lb ed="R012" n="0655b17"/>充滿一切世界，不可思議故。又此佛身，卽理卽事，卽
<lb ed="X" n="0417b15"/><lb ed="R012" n="0655b18"/>一卽多，卽依卽正，卽人卽法，卽此卽彼，卽情卽非情，
<lb ed="X" n="0417b16"/><lb ed="R012" n="0656a01"/>卽因卽果，三身卽十身，無礙自在。法界身雲，於前時
<lb ed="X" n="0417b17"/><lb ed="R012" n="0656a02"/>處，常說華嚴，無休無息。又依正無礙，謂此身雲，卽作
<lb ed="X" n="0417b18"/><lb ed="R012" n="0656a03"/>一切器世間。經云：或作日月遊虗空，或作河池井泉
<lb ed="X" n="0417b19"/><lb ed="R012" n="0656a04"/>等，一切世界海，如上說國土身等。又潛入無礙，於衆
<lb ed="X" n="0417b20"/><lb ed="R012" n="0656a05"/>生世間，無礙自在。謂此佛身，遍入一切衆生界中，如
<lb ed="X" n="0417b21"/><lb ed="R012" n="0656a06"/>如來藏，雖作衆生，而不失自性。又總攝一切衆生，悉
<lb ed="X" n="0417b22"/><lb ed="R012" n="0656a07"/>在如來一毛孔內，一切毛孔，亦皆如是。經云：觀見如
<lb ed="X" n="0417b23"/><lb ed="R012" n="0656a08"/>來一毛孔，一切衆生悉入中。普賢亦云：一切諸佛及
<lb ed="X" n="0417b24"/><lb ed="R012" n="0656a09"/>刹土，在我身內無障礙，我於一切毛孔中，現佛境界
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0417c" n="0417c"/>
<lb ed="X" n="0417c01"/><lb ed="R012" n="0656a10"/>諦觀察。又云：佛身充滿諸法界，普<anchor xml:id="nkr_note_orig_0417003" n="0417003"/>賢一切衆生前等
<lb ed="X" n="0417c02"/><lb ed="R012" n="0656a11"/><note place="inline">云云</note>。又此一釋迦身，隨應群機差別多種：或同凡而
<lb ed="X" n="0417c03"/><lb ed="R012" n="0656a12"/>非聖，如見三尺黑象脚身及樹神身等<note place="inline">此在人天位</note>；或是
<lb ed="X" n="0417c04"/><lb ed="R012" n="0656a13"/>聖而非凡，以同羅漢聖人身故；或亦凡亦聖，以是父
<lb ed="X" n="0417c05"/><lb ed="R012" n="0656a14"/>母所生實報身故，四大成故同凡身也，具五分法身
<lb ed="X" n="0417c06"/><lb ed="R012" n="0656a15"/>諸漏盡故是聖<note place="inline">以表說小乘法故</note>；或非凡非聖，以是大乘三
<lb ed="X" n="0417c07"/><lb ed="R012" n="0656a16"/>身攝故，非同小乘羅漢聖故；或是化非法報，以具八
<lb ed="X" n="0417c08"/><lb ed="R012" n="0656a17"/>相在閻浮故，色頂別立彼實報故，如梵網經等說<note place="inline">此約
<lb ed="X" n="0417c09"/><lb ed="R012" n="0656a18"/>初敎</note>；或是報非法化，卽此身具二十一種殊勝功德，如
<lb ed="X" n="0417c10"/><lb ed="R012" n="0656b01"/>佛地經說<note place="inline">此約終敎</note>；或是法非報化，以色卽如故，經云吾
<lb ed="X" n="0417c11"/><lb ed="R012" n="0656b02"/>今此身卽是法身<note place="inline">此約頓敎，上來約三乘說</note>；或亦法報化，如前三
<lb ed="X" n="0417c12"/><lb ed="R012" n="0656b03"/>說故<note place="inline">此約同敎</note>；或非法非報化，以是十佛故，通三世間故，
<lb ed="X" n="0417c13"/><lb ed="R012" n="0656b04"/>具足主伴，如是經下上文說<note place="inline">此約圓敎</note>。是故此佛身圓融
<lb ed="X" n="0417c14"/><lb ed="R012" n="0656b05"/>無礙，極難思也。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0417c1407" cb:place="inline">問：慧苑云：說此經者，或佛自說、或菩
<lb ed="X" n="0417c15"/><lb ed="R012" n="0656b06"/>薩說、或佛菩薩光明中說、或神天等種種類說。何故
<lb ed="X" n="0417c16"/><lb ed="R012" n="0656b07"/>今此唯稱佛耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0417c1607" cb:place="inline">答：說雖多類，莫不皆承佛力，佛爲主
<lb ed="X" n="0417c17"/><lb ed="R012" n="0656b08"/>故，但標佛也。故智度論云：若不推從佛聞，則諍論起
<lb ed="X" n="0417c18"/><lb ed="R012" n="0656b09"/>故。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0417c1802" cb:place="inline">問：大師具有十號，何故經首唯標佛稱？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0417c1817" cb:place="inline">答：依眞實
<lb ed="X" n="0417c19"/><lb ed="R012" n="0656b10"/>論，佛具十義，餘號不爾。謂如眞諦三藏七事記中引
<lb ed="X" n="0417c20"/><lb ed="R012" n="0656b11"/>眞實論，佛具十義，謂：一、覺勝天皷；二、不由他悟；三、離
<lb ed="X" n="0417c21"/><lb ed="R012" n="0656b12"/>二無智；四、<anchor xml:id="nkr_note_add_0417c2101" n="0417c2101"/><anchor xml:id="beg0417c2101" n="0417c2101"/>已<anchor xml:id="end0417c2101"/>過睡眠；五、譬如蓮華；六、自性無染；七、具
<lb ed="X" n="0417c22"/><lb ed="R012" n="0656b13"/>足三義<note place="inline">一、假名佛，謂六神通；二、寂靜佛，謂或不生；三、眞實佛，謂卽眞也</note>；八、具足三德
<lb ed="X" n="0417c23"/><lb ed="R012" n="0656b14"/><note place="inline">般若、解脫、法身</note>；九、具三寶性；十、自知令他知<note place="inline">謂自覺覺他也</note>。此中餘
<lb ed="X" n="0417c24"/><lb ed="R012" n="0656b15"/>義，如別章廣說。</p></sp></cb:dialog></cb:div></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0418a" n="0418a"/>
<lb ed="X" n="0418a01"/><lb ed="R012" n="0656b16"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">六相義</cb:mulu><head>○六相義</head><p xml:id="pX08p0418a0105" cb:place="inline">三門分別。</p>
<lb ed="X" n="0418a02"/><lb ed="R012" n="0656b17"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第一釋名</cb:mulu><p xml:id="pX08p0418a0201">第一、釋名者，六者、數名。諸法體狀，目之爲相，謂總相、
<lb ed="X" n="0418a03"/><lb ed="R012" n="0656b18"/>別相、同相、異相、成相、壞相。法藏師云：總相者，一含多
<lb ed="X" n="0418a04"/><lb ed="R012" n="0657a01"/>德故；別相者，多德非一故，別依止總，滿彼總故；同相
<lb ed="X" n="0418a05"/><lb ed="R012" n="0657a02"/>者，多義不相違，同成一總故；異相者，多義相望，各各
<lb ed="X" n="0418a06"/><lb ed="R012" n="0657a03"/>異故；成相者，由此諸義緣起成故；壞相者，諸義各住
<lb ed="X" n="0418a07"/><lb ed="R012" n="0657a04"/>自法，不移動故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0418a08"/><lb ed="R012" n="0657a05"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第二出體</cb:mulu><p xml:id="pX08p0418a0801">第二、出體者，懍法師云：通則法界緣起爲體，別則總
<lb ed="X" n="0418a09"/><lb ed="R012" n="0657a06"/>相以中道爲體，別相以二諦爲體，同相以如如爲體，
<lb ed="X" n="0418a10"/><lb ed="R012" n="0657a07"/>異相以萬法爲體，成相以緣集爲體，壞相以緣起爲
<lb ed="X" n="0418a11"/><lb ed="R012" n="0657a08"/>體。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0418a12"/><lb ed="R012" n="0657a09"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第三問答分別</cb:mulu><p xml:id="pX08p0418a1201">第三、問答分別。</p><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418a1207" cb:place="inline">問：以何意故辨六相耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418a1216" cb:place="inline">答：法藏師云：
<lb ed="X" n="0418a13"/><lb ed="R012" n="0657a10"/>破定報見，以顯緣起圓融之法。此理現前，一切惑障
<lb ed="X" n="0418a14"/><lb ed="R012" n="0657a11"/>一斷一切斷，行德一成一切成，始終皆齊，因果同時
<lb ed="X" n="0418a15"/><lb ed="R012" n="0657a12"/>等<note place="inline">廣說如經</note>。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418a1506" cb:place="inline">問：<anchor xml:id="nkr_note_orig_0418001" n="0418001"/>其四句、八不等有何差別耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418a1518" cb:place="inline">答：不自生不
<lb ed="X" n="0418a16"/><lb ed="R012" n="0657a13"/>他生等四句，及不有不無等四句，幷不生等八不十
<lb ed="X" n="0418a17"/><lb ed="R012" n="0657a14"/>不等，皆悉會事入理，以順一寂。今此入理，圓融彼事，
<lb ed="X" n="0418a18"/><lb ed="R012" n="0657a15"/>使相卽相入，成普賢法，有斯左右耳。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418a1815" cb:place="inline">問：何故唯六，不
<lb ed="X" n="0418a19"/><lb ed="R012" n="0657a16"/>多不小耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418a1905" cb:place="inline">答：汎諸緣起法，要有三門：一、末依於本，有
<lb ed="X" n="0418a20"/><lb ed="R012" n="0657a17"/>起、不起<note place="inline">謂論云：別依本者，明依總開別；滿彼本者，還能成總也</note>；二、彼所起末旣
<lb ed="X" n="0418a21"/><lb ed="R012" n="0657a18"/>帶於本，是故相望有同、有異；三、彼帶本之末旣爲本
<lb ed="X" n="0418a22"/><lb ed="R012" n="0657b01"/>收，是故當體有存、有壞。若不具此三，不成緣起。三中
<lb ed="X" n="0418a23"/><lb ed="R012" n="0657b02"/>各二，故但唯六。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0418a24"/><lb ed="R012" n="0657b03"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418a2401">問緣起法，一切處通，難窮其趣，冀礭陳其相也。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418a2419" cb:place="inline">答：法
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0418b" n="0418b"/>
<lb ed="X" n="0418b01"/><lb ed="R012" n="0657b04"/>藏師！今且略就緣成舍辨。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418b0111" cb:place="inline">問：何者是總相？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418b0117" cb:place="inline">答：舍是。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418b0120" cb:place="inline">問：
<lb ed="X" n="0418b02"/><lb ed="R012" n="0657b05"/>此但椽等諸緣，何者是舍耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418b0212" cb:place="inline">答：椽卽是舍。何以故？爲
<lb ed="X" n="0418b03"/><lb ed="R012" n="0657b06"/>椽令獨能作舍，若離椽舍卽令不成故。若得椽時卽
<lb ed="X" n="0418b04"/><lb ed="R012" n="0657b07"/>得舍耶？</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418b0404" cb:place="inline">問：若椽全自獨作舍者，未有瓦等亦應作舍？</p></sp>
<lb ed="X" n="0418b05"/><lb ed="R012" n="0657b08"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418b0501">答：未有瓦等時，不是椽故不作，非謂是椽而不能作。
<lb ed="X" n="0418b06"/><lb ed="R012" n="0657b09"/>今言能作者，但論椽能作，不說非椽作。何以故？椽是
<lb ed="X" n="0418b07"/><lb ed="R012" n="0657b10"/>因緣，由未成舍時無因緣故，非是椽也。若是椽者，其
<lb ed="X" n="0418b08"/><lb ed="R012" n="0657b11"/>畢令成；若不令作，不名爲椽。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418b0812" cb:place="inline">問：若椽等諸緣各出小
<lb ed="X" n="0418b09"/><lb ed="R012" n="0657b12"/>力作，不令作者，有何過失？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418b0911" cb:place="inline">答：有斷、常過。若不令成但
<lb ed="X" n="0418b10"/><lb ed="R012" n="0657b13"/>小力者，諸緣各少力，此多箇少，不成一令舍，故是斷
<lb ed="X" n="0418b11"/><lb ed="R012" n="0657b14"/>也。諸緣並少力，皆無有令執、有令舍者，無因有，故是
<lb ed="X" n="0418b12"/><lb ed="R012" n="0657b15"/>常也。又若不令成者，去却一椽時，舍應猶成在。舍旣
<lb ed="X" n="0418b13"/><lb ed="R012" n="0657b16"/>令不成，故知非小力，並令成故。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418b1313" cb:place="inline">問：無一椽時，豈非舍
<lb ed="X" n="0418b14"/><lb ed="R012" n="0657b17"/>耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418b1402" cb:place="inline">答：但是破舍，無好舍也。故知好舍令屬一椽，旣屬
<lb ed="X" n="0418b15"/><lb ed="R012" n="0657b18"/>一椽，故知椽卽是舍也。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418b1510" cb:place="inline">問：旣舍卽是椽者，餘栰瓦等
<lb ed="X" n="0418b16"/><lb ed="R012" n="0658a01"/>應卽是椽耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418b1606" cb:place="inline">答：總並是椽。何以故？却椽卽無故。所以
<lb ed="X" n="0418b17"/><lb ed="R012" n="0658a02"/>然者，若無椽卽舍不成，舍不成故不名栰瓦等，是故
<lb ed="X" n="0418b18"/><lb ed="R012" n="0658a03"/>栰瓦等卽是椽也。若不卽者，舍卽不成，栰瓦等並皆
<lb ed="X" n="0418b19"/><lb ed="R012" n="0658a04"/>不成。今旣並成故，故知相卽耳。一椽旣爾，餘椽例然。
<lb ed="X" n="0418b20"/><lb ed="R012" n="0658a05"/>是故一切緣起法不成卽<anchor xml:id="nkr_note_add_0418b2001" n="0418b2001"/><anchor xml:id="beg0418b2001" n="0418b2001"/>已<anchor xml:id="end0418b2001"/>成，則相容融無礙自在，
<lb ed="X" n="0418b21"/><lb ed="R012" n="0658a06"/>圓極難思出過情外，法性緣起一切處准知。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0418b22"/><lb ed="R012" n="0658a07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418b2201">問：第二別相者何耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418b2209" cb:place="inline">答：椽等諸緣別於總故。若不別
<lb ed="X" n="0418b23"/><lb ed="R012" n="0658a08"/>者，總義不成，由無別時卽無總故。此義云何？本以別
<lb ed="X" n="0418b24"/><lb ed="R012" n="0658a09"/>成總，由無別故總不成也。是故別者，卽以總爲別也。</p></sp></cb:dialog>
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0418c" n="0418c"/>
<lb ed="X" n="0418c01"/><lb ed="R012" n="0658a10"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418c0101">問：若總卽別者，應不成總耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418c0112" cb:place="inline">答：由總卽別故，是故得
<lb ed="X" n="0418c02"/><lb ed="R012" n="0658a11"/>成總。如椽卽是舍，故名總相；卽是椽，故名別相。若不
<lb ed="X" n="0418c03"/><lb ed="R012" n="0658a12"/>卽舍，不是椽；若不卽椽，不是舍。總、別相卽，可准思之。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0418c04"/><lb ed="R012" n="0658a13"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418c0401">問：若相卽者，云何說別？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418c0410" cb:place="inline">答：只由相卽，是故成別。若不
<lb ed="X" n="0418c05"/><lb ed="R012" n="0658a14"/>相卽者，總在別外，故非總也。別在總外，故非別也。<note place="inline">思之
<lb ed="X" n="0418c06"/><lb ed="R012" n="0658a15"/>可解。</note></p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418c0603" cb:place="inline">問：若不別者，有何過失耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418c0613" cb:place="inline">答：有斷、常過。若無別椽
<lb ed="X" n="0418c07"/><lb ed="R012" n="0658a16"/>瓦，無別椽瓦故，不成總舍，故是斷也。若無別椽瓦等，
<lb ed="X" n="0418c08"/><lb ed="R012" n="0658a17"/>而有總舍者，無因有舍，故是常也。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0418c09"/><lb ed="R012" n="0658a18"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418c0901">問：第三同相者何耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418c0909" cb:place="inline">答：椽等諸緣和同作舍，不相違
<lb ed="X" n="0418c10"/><lb ed="R012" n="0658b01"/>故皆名舍緣，非作餘物故名同相也。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418c1015" cb:place="inline">問：此與總相何
<lb ed="X" n="0418c11"/><lb ed="R012" n="0658b02"/>別耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418c1103" cb:place="inline">答：總相唯望一舍說，今此同相，約椽等諸緣，雖
<lb ed="X" n="0418c12"/><lb ed="R012" n="0658b03"/>體各別，成舍力義齊，故名同相也。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418c1214" cb:place="inline">問：若不同者，有何
<lb ed="X" n="0418c13"/><lb ed="R012" n="0658b04"/>過耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418c1303" cb:place="inline">答：若不同者，有斷常過也。何者？若不同者，椽等
<lb ed="X" n="0418c14"/><lb ed="R012" n="0658b05"/>諸緣互相違背，不得作舍，舍不得有，故是斷也。若相
<lb ed="X" n="0418c15"/><lb ed="R012" n="0658b06"/>違不作舍，而執有舍者，無因有舍，故是常也。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0418c16"/><lb ed="R012" n="0658b07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418c1601">問：第四異相者何耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418c1609" cb:place="inline">答：椽等諸緣隨自形類相差別
<lb ed="X" n="0418c17"/><lb ed="R012" n="0658b08"/>故。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418c1702" cb:place="inline">問：若異者，應不同耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418c1710" cb:place="inline">答：只由異故，所以同耳。若不
<lb ed="X" n="0418c18"/><lb ed="R012" n="0658b09"/>異者，椽旣丈二，瓦應亦爾。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0418002" n="0418002"/>懷本緣法故，卽失前齊同
<lb ed="X" n="0418c19"/><lb ed="R012" n="0658b10"/>成舍義也。今旣舍成同名緣者，當知異也。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418c1917" cb:place="inline">問：此與別
<lb ed="X" n="0418c20"/><lb ed="R012" n="0658b11"/>相何異耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418c2005" cb:place="inline">答：前別相者，但椽等諸緣迭互相望，各各
<lb ed="X" n="0418c21"/><lb ed="R012" n="0658b12"/>異故。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418c2103" cb:place="inline">問：若不異者，何失？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418c2110" cb:place="inline">答：有斷常失也。何者？若不異
<lb ed="X" n="0418c22"/><lb ed="R012" n="0658b13"/>者，瓦卽同椽丈二，壞本緣法不成舍，故是斷也。若壞
<lb ed="X" n="0418c23"/><lb ed="R012" n="0658b14"/>緣不成舍，而執有舍者，無因有，故是常也。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0418c24"/><lb ed="R012" n="0658b15"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0418c2401">問：第五成相者何耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0418c2409" cb:place="inline">答：由此諸緣，舍義成故。由成舍
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0419a" n="0419a"/>
<lb ed="X" n="0419a01"/><lb ed="R012" n="0658b16"/>故，椽等名緣。若不爾者，二俱不成。今現得成，故知成
<lb ed="X" n="0419a02"/><lb ed="R012" n="0658b17"/>相耳。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0419a0203" cb:place="inline">問：現見椽等諸緣，各住自法本不作舍，何因得有
<lb ed="X" n="0419a03"/><lb ed="R012" n="0658b18"/>舍義成耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0419a0305" cb:place="inline">答：只由椽等諸緣不作故，舍義得成。所以
<lb ed="X" n="0419a04"/><lb ed="R012" n="0659a01"/>然？若椽作舍<anchor xml:id="nkr_note_orig_0419001" n="0419001"/>去，卽失本椽法，故舍義不得成。今由不
<lb ed="X" n="0419a05"/><lb ed="R012" n="0659a02"/>作故，椽等諸緣現在前，由此現前故，舍義得成矣。又
<lb ed="X" n="0419a06"/><lb ed="R012" n="0659a03"/>若不作舍，椽等不名緣，今旣得緣名，明知定作舍也。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0419a07"/><lb ed="R012" n="0659a04"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0419a0701">問：若不成者，何失？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0419a0708" cb:place="inline">答：有斷、常過。何者？舍本作椽等諸
<lb ed="X" n="0419a08"/><lb ed="R012" n="0659a05"/>緣成，今旣並不得有舍，故是斷也。本以成舍名爲椽，
<lb ed="X" n="0419a09"/><lb ed="R012" n="0659a06"/>今旣不作舍，故卽無椽，亦是斷。若不成者，舍無因有，
<lb ed="X" n="0419a10"/><lb ed="R012" n="0659a07"/>故是常也。又椽不作舍，得椽名者，亦是常也。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0419a11"/><lb ed="R012" n="0659a08"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0419a1101">問：第六壞相者何耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0419a1109" cb:place="inline">答：椽等諸緣各住自法，本不作
<lb ed="X" n="0419a12"/><lb ed="R012" n="0659a09"/>故。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0419a1202" cb:place="inline">問：現見椽等諸緣作舍成就，何故乃說本不作耶？</p></sp>
<lb ed="X" n="0419a13"/><lb ed="R012" n="0659a10"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0419a1301">答：只由不作舍法得成。若作舍者不住自法者，舍義
<lb ed="X" n="0419a14"/><lb ed="R012" n="0659a11"/>卽不成。何以故？作者失法，舍不成故。今旣舍成，明知
<lb ed="X" n="0419a15"/><lb ed="R012" n="0659a12"/>不作也。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0419a1504" cb:place="inline">問：若作者有何失？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0419a1511" cb:place="inline">答：有斷、常二失。若言椽作
<lb ed="X" n="0419a16"/><lb ed="R012" n="0659a13"/>者卽失椽法，失椽法故舍卽無，緣不得有，故是斷也。
<lb ed="X" n="0419a17"/><lb ed="R012" n="0659a14"/>若失椽法而有舍者，無椽有，故是常也。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0419a18"/><lb ed="R012" n="0659a15"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0419a1801">問：約何道理明六相耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0419a1810" cb:place="inline">答：元曉師云：此中總別二相，
<lb ed="X" n="0419a19"/><lb ed="R012" n="0659a16"/>標其法界緣起道理，以其別緣而起總德。同異二相，
<lb ed="X" n="0419a20"/><lb ed="R012" n="0659a17"/>明其緣起相應道理<note place="inline">以別無同相，不成總故；同無異相，不成滿故。以有別中有同異
<lb ed="X" n="0419a21"/><lb ed="R012" n="0659a18"/>相，乃得相應成一總滿</note>。成壞二相，顯此緣起離邊道理<note place="inline">以成故非無，以
<lb ed="X" n="0419a22"/><lb ed="R012" n="0659b01"/>壞故非有。若但成非壞，隨增益<anchor xml:id="nkr_note_orig_0419002" n="0419002"/>〔是〕；唯壞無成，隨損減邊。今有成壞，故離二邊；二邊離故，卽是中道。有成有壞，亦
<lb ed="X" n="0419a23"/><lb ed="R012" n="0659b02"/>非一中，是謂甚深緣起道理</note>。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0419a2312" cb:place="inline">問：論云：除事事，謂陰、界、入等。何耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0419a2325" cb:place="inline">答：
<lb ed="X" n="0419a24"/><lb ed="R012" n="0659b03"/>藏師云：此辨定具義，謂約道理說融通，非是陰等事
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0419b" n="0419b"/>
<lb ed="X" n="0419b01"/><lb ed="R012" n="0659b04"/>相中辨，故除簡之。上言言說解釋者，是定故。謂於此
<lb ed="X" n="0419b02"/><lb ed="R012" n="0659b05"/>中安此六相之言說，爲欲釋經文，應知此意。又釋：此
<lb ed="X" n="0419b03"/><lb ed="R012" n="0659b06"/>中釋六相，非是此處經文，但是論主解釋之意應知
<lb ed="X" n="0419b04"/><lb ed="R012" n="0659b07"/><note place="inline">謂此文出在下經第四大願初中經家自說，非是論主率意而作</note>。又此中同相異相
<lb ed="X" n="0419b05"/><lb ed="R012" n="0659b08"/>者，晉經有相無相者，以此前類名帶於總，名有是同；
<lb ed="X" n="0419b06"/><lb ed="R012" n="0659b09"/>然名互無，名無是異，故不相違。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0419b0613" cb:place="inline">問：論云如世界成壞
<lb ed="X" n="0419b07"/><lb ed="R012" n="0659b10"/>者，何義耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0419b0705" cb:place="inline">答：曉云：以易顯難，如三千界成一世界，卽
<lb ed="X" n="0419b08"/><lb ed="R012" n="0659b11"/>成卽壞，易可了知。又說此句擧事喩理，謂如世界成
<lb ed="X" n="0419b09"/><lb ed="R012" n="0659b12"/>時，風輪等法次第聚集，則有世界；世界壞時，山海等
<lb ed="X" n="0419b10"/><lb ed="R012" n="0659b13"/>物次第散滅，則無世界。十句總別，其義相似。攬別成
<lb ed="X" n="0419b11"/><lb ed="R012" n="0659b14"/>總，似世界成，不可說無；開散總作別，似世界壞，不可
<lb ed="X" n="0419b12"/><lb ed="R012" n="0659b15"/>說有。但世界成壞是事成壞，故成時非壞，壞時非成；
<lb ed="X" n="0419b13"/><lb ed="R012" n="0659b16"/>六相成壞是理成壞，故成卽是壞，壞卽是成。但取小
<lb ed="X" n="0419b14"/><lb ed="R012" n="0659b17"/>分相似爲喩。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0419003" n="0419003"/>別藏師云：如百億四天下，令成一裟婆
<lb ed="X" n="0419b15"/><lb ed="R012" n="0659b18"/>界，略言標顯爲成；若分別廣說百億差別，令一娑婆
<lb ed="X" n="0419b16"/><lb ed="R012" n="0660a01"/>無所依住，故爲壞。隋慧遠法師云：除事，事謂陰、界、入
<lb ed="X" n="0419b17"/><lb ed="R012" n="0660a02"/>等，彼此相望，事別隔礙，不具斯六，所以除之。若攝事
<lb ed="X" n="0419b18"/><lb ed="R012" n="0660a03"/>相以從體義，陰、界、入等一一之中皆具無量。今且就
<lb ed="X" n="0419b19"/><lb ed="R012" n="0660a04"/>一色陰之中，同體具有恒沙佛法，謂苦、無常、空、無我
<lb ed="X" n="0419b20"/><lb ed="R012" n="0660a05"/>等一切佛法。是等諸法義，別<anchor xml:id="nkr_note_orig_0419004" n="0419004"/>別體同，其相緣集以成
<lb ed="X" n="0419b21"/><lb ed="R012" n="0660a06"/>一色，色名爲總。就此總中開出諸色，所謂苦色乃至
<lb ed="X" n="0419b22"/><lb ed="R012" n="0660a07"/>眞實緣起之色，如是無量差別之色，是名爲別。苦等
<lb ed="X" n="0419b23"/><lb ed="R012" n="0660a08"/>法上皆有色義，名之爲同。色義雖同，然彼色苦異色
<lb ed="X" n="0419b24"/><lb ed="R012" n="0660a09"/>無常，是名爲異。義門雖殊，其體不別，色攝爲一，是故
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0419c" n="0419c"/>
<lb ed="X" n="0419c01"/><lb ed="R012" n="0660a10"/>□<anchor xml:id="nkr_note_orig_0419005" n="0419005"/>成，成<anchor xml:id="nkr_note_orig_0419006" n="0419006"/>猶□也。然<anchor xml:id="nkr_note_orig_0419007" n="0419007"/>雖□別，義門恒異，得爲多若色，目
<lb ed="X" n="0419c02"/><lb ed="R012" n="0660a11"/>之爲壞，壞猶廣也。拷實論之說前四門，辨義應足，爲
<lb ed="X" n="0419c03"/><lb ed="R012" n="0660a12"/>約同異成前二門，故有六也。此乃大乘之淵<g ref="#CB17493">󴑕</g>，圓通
<lb ed="X" n="0419c04"/><lb ed="R012" n="0660a13"/>之妙門<note place="inline">懍法師諸門廣述繁言，故略之</note>。藏法師乃爲頌曰：</p>
<lb ed="X" n="0419c05"/><lb ed="R012" n="0660a14"/><lg type="regular" xml:id="lgX08p0419c0501"><l>一卽具多名總相；</l><l>多卽非一是別相。</l>
<lb ed="X" n="0419c06"/><lb ed="R012" n="0660a15"/><l>多類自同成於總，</l><l>各體別異顯於同。</l>
<lb ed="X" n="0419c07"/><lb ed="R012" n="0660a16"/><l>一多緣起理妙成，</l><l>壞性自法常不作，</l>
<lb ed="X" n="0419c08"/><lb ed="R012" n="0660a17"/><l>唯智境界非事識，</l><l>以此方便會一乘。</l></lg></sp></cb:dialog></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0419c09"/><lb ed="R012" n="0660a18"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">數十錢喩義</cb:mulu><head>○數十錢喩義</head><p xml:id="pX08p0419c0907" cb:place="inline">三門分別。</p>
<lb ed="X" n="0419c10"/><lb ed="R012" n="0660b01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第一釋名</cb:mulu><p xml:id="pX08p0419c1001">第一、釋名者。數者，數量也，以一名十等也。一者，數名，
<lb ed="X" n="0419c11"/><lb ed="R012" n="0660b02"/>依一周圓類以表十也，欲表無盡故。錢者，財也，謂開
<lb ed="X" n="0419c12"/><lb ed="R012" n="0660b03"/>元寶等也。喩者，比也，類也，况法相似，是喩義也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0419c13"/><lb ed="R012" n="0660b04"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第二出體</cb:mulu><p xml:id="pX08p0419c1301">第二、出體者，以無障、無礙、緣起、法界爲體。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0419c14"/><lb ed="R012" n="0660b05"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">第三問答分別</cb:mulu><p xml:id="pX08p0419c1401">第三、問答。</p><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0419c1405" cb:place="inline">問：欲顯何義，以數錢喩耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0419c1415" cb:place="inline">答：法藏師云：欲
<lb ed="X" n="0419c15"/><lb ed="R012" n="0660b06"/>表大緣起陀羅尼法故。義相師云：欲示緣起實相陀
<lb ed="X" n="0419c16"/><lb ed="R012" n="0660b07"/>羅尼法。元曉師云：詮普法義故。此中有二：一者、異體，
<lb ed="X" n="0419c17"/><lb ed="R012" n="0660b08"/>二、同體。就初中有二：一、相入，二、相卽。所以有此二門
<lb ed="X" n="0419c18"/><lb ed="R012" n="0660b09"/>者，以諸緣起皆有二義故：一、有力、無力義，此望力用；
<lb ed="X" n="0419c19"/><lb ed="R012" n="0660b10"/>二、有體、無體義，望此自體。由初義故得相入，由後義
<lb ed="X" n="0419c20"/><lb ed="R012" n="0660b11"/>故得相卽。初中自有全力，所以能攝他；他全無力故，
<lb ed="X" n="0419c21"/><lb ed="R012" n="0660b12"/>所以能入他。有力、自無力，反上可知。不據自體，故非
<lb ed="X" n="0419c22"/><lb ed="R012" n="0660b13"/>相卽；力用交徹，故成相入。又由二力、二無力各不俱
<lb ed="X" n="0419c23"/><lb ed="R012" n="0660b14"/>故，無彼不相入；有力無力、無力有力無二故，是故常
<lb ed="X" n="0419c24"/><lb ed="R012" n="0660b15"/>相入。二、空有中，由自若有，時他必無，故他卽自。何以
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0420a" n="0420a"/>
<lb ed="X" n="0420a01"/><lb ed="R012" n="0660b16"/>故？由他無性，以自作故。二、由自若空，時他必是有，故
<lb ed="X" n="0420a02"/><lb ed="R012" n="0660b17"/>自卽他。何以故？由自無性，用他作故。<note place="inline">一云：若<anchor xml:id="nkr_note_orig_0420001" n="0420001"/>〔鬪〕一緣，餘不成起；起不
<lb ed="X" n="0420a03"/><lb ed="R012" n="0660b18"/>成故，緣義則壞。得此一緣，全一切成起；一起成故，緣義方立。是故一緣是能起，多緣及果俱是所起。是卽多爲
<lb ed="X" n="0420a04"/><lb ed="R012" n="0661a01"/>一成，多是無體；一能作多，一是有體。然此義後更說也</note>。以二有二空各不俱故，
<lb ed="X" n="0420a05"/><lb ed="R012" n="0661a02"/>無彼不相卽；有無無有無二故，是故常相卽。又以體
<lb ed="X" n="0420a06"/><lb ed="R012" n="0661a03"/>収用，無別用故，唯是相卽。若不爾者，緣起不成，有自
<lb ed="X" n="0420a07"/><lb ed="R012" n="0661a04"/>性等過，見之可思。於中光明相入，此中有二門：一、向
<lb ed="X" n="0420a08"/><lb ed="R012" n="0661a05"/>上去，二、向下來。向上去中亦有十門：一者，一是本數。
<lb ed="X" n="0420a09"/><lb ed="R012" n="0661a06"/>何以故？緣成故。乃至十者，一中十。何以故？若無一，卽
<lb ed="X" n="0420a10"/><lb ed="R012" n="0661a07"/>十不成故。則一有全力，故攝於十也。仍十非一。辨餘
<lb ed="X" n="0420a11"/><lb ed="R012" n="0661a08"/>九門亦如是。一一皆有十，准例可知<note place="inline">義相師云：中門中向上來、向下
<lb ed="X" n="0420a12"/><lb ed="R012" n="0661a09"/>去，卽門中向上去、向下來。前後言錯，故不用也</note>。向十數中亦十門：一者，十。何
<lb ed="X" n="0420a13"/><lb ed="R012" n="0661a10"/>以故？緣成故。乃至十者，十中一。謂若無十，則一不成
<lb ed="X" n="0420a14"/><lb ed="R012" n="0661a11"/>故。則一無全力，歸於十也。仍一非十矣。餘例然。如是
<lb ed="X" n="0420a15"/><lb ed="R012" n="0661a12"/>本末二門中，具足十門。餘一一錢中，准以思之<note place="inline">此中數數
<lb ed="X" n="0420a16"/><lb ed="R012" n="0661a13"/>法者，一者十，二者十中九，乃至十者十中一</note>。此約異門相望說耳。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0420a1626" cb:place="inline">問：旣言
<lb ed="X" n="0420a17"/><lb ed="R012" n="0661a14"/>一者，何得一中有十耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0420a1710" cb:place="inline">答：大緣起陀羅尼法若無一，
<lb ed="X" n="0420a18"/><lb ed="R012" n="0661a15"/>卽一切不成故，定知如是。此義云何？所言一者，非自
<lb ed="X" n="0420a19"/><lb ed="R012" n="0661a16"/>性一緣成故。是故一中有十者，是緣成一。若不爾者，
<lb ed="X" n="0420a20"/><lb ed="R012" n="0661a17"/>自性無緣，不得名一也。是故一切緣起皆非自性。何
<lb ed="X" n="0420a21"/><lb ed="R012" n="0661a18"/>以故？隨去一緣卽一切成。是故一中則具多方，名緣
<lb ed="X" n="0420a22"/><lb ed="R012" n="0661b01"/>起一耳。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0420a2204" cb:place="inline">問：若去一緣而不成者，此卽無性。無自性者，
<lb ed="X" n="0420a23"/><lb ed="R012" n="0661b02"/>云何得成一多緣起？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0420a2309" cb:place="inline">答：由只無性，得成一多緣起。何
<lb ed="X" n="0420a24"/><lb ed="R012" n="0661b03"/>以故？由此緣起是法界家實德故，普賢境界具德自
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0420b" n="0420b"/>
<lb ed="X" n="0420b01"/><lb ed="R012" n="0661b04"/>在，無障礙故。華嚴云：菩薩善觀緣起法，於一法中解
<lb ed="X" n="0420b02"/><lb ed="R012" n="0661b05"/>衆多，衆多法中解一法。是故當知，一中十，十中一，相
<lb ed="X" n="0420b03"/><lb ed="R012" n="0661b06"/>容無礙，仍不相是。一門中旣具足十義，故知一門中
<lb ed="X" n="0420b04"/><lb ed="R012" n="0661b07"/>皆有無盡義。餘門亦如是。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0420b0411" cb:place="inline">問：一門中攝十盡不盡？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0420b0420" cb:place="inline">答：
<lb ed="X" n="0420b05"/><lb ed="R012" n="0661b08"/>盡不盡。何以故？一中十故盡，十中一故不盡。四句護
<lb ed="X" n="0420b06"/><lb ed="R012" n="0661b09"/>過去非顯德等，准之可解耳。別別諸門中准例如是，
<lb ed="X" n="0420b07"/><lb ed="R012" n="0661b10"/>緣起妙理應如是知<note place="inline">第一門竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0420b08"/><lb ed="R012" n="0661b11"/><p xml:id="pX08p0420b0801">初異體門中第二卽義者，此中有二門：一者向上去，
<lb ed="X" n="0420b09"/><lb ed="R012" n="0661b12"/>二者向下來。初門中有十門：一者一。何以故？緣成故。
<lb ed="X" n="0420b10"/><lb ed="R012" n="0661b13"/>乃至十者，一卽十。何以故？若無一，卽無十故。由一有
<lb ed="X" n="0420b11"/><lb ed="R012" n="0661b14"/>體，餘皆空故。此一卽是十矣。如是向上乃至第十，皆
<lb ed="X" n="0420b12"/><lb ed="R012" n="0661b15"/>各如前，准可知耳。言向下者，亦有十門：一者十。何以
<lb ed="X" n="0420b13"/><lb ed="R012" n="0661b16"/>故？緣成故。乃至十者，十卽一。何以故？若無十，卽無一
<lb ed="X" n="0420b14"/><lb ed="R012" n="0661b17"/>故。由一無體，是餘有故。是故此十卽是一矣。如是向
<lb ed="X" n="0420b15"/><lb ed="R012" n="0661b18"/>下乃至第一，皆各如前，准可知耳。以此義故，當知一
<lb ed="X" n="0420b16"/><lb ed="R012" n="0662a01"/>一錢卽是多錢耳。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0420b1608" cb:place="inline">問：若一不卽十者，有何過失？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0420b1619" cb:place="inline">答：若
<lb ed="X" n="0420b17"/><lb ed="R012" n="0662a02"/>不卽，有二失：一、不成十錢過。何以故？若一不卽十者，
<lb ed="X" n="0420b18"/><lb ed="R012" n="0662a03"/>多一亦不成十。何以故？一一皆非十故。今旣得成十，
<lb ed="X" n="0420b19"/><lb ed="R012" n="0662a04"/>明知一卽是十也。二、一不成過。何以故？若一不卽十，
<lb ed="X" n="0420b20"/><lb ed="R012" n="0662a05"/>十卽不得成。由十不成故，一義亦不成。何以故？若無
<lb ed="X" n="0420b21"/><lb ed="R012" n="0662a06"/>十，是誰一故？今旣得一，明知一卽十。又若不相卽，緣
<lb ed="X" n="0420b22"/><lb ed="R012" n="0662a07"/>起門中空、有二義卽不現前，便成大過，謂自性等。思
<lb ed="X" n="0420b23"/><lb ed="R012" n="0662a08"/>之可知。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0420b2304" cb:place="inline">問：若一卽十者，應當非是一；若十卽一者，應
<lb ed="X" n="0420b24"/><lb ed="R012" n="0662a09"/>當非是十。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0420b2405" cb:place="inline">答：只爲一卽是十故，是故名爲一。何以故？
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0420c" n="0420c"/>
<lb ed="X" n="0420c01"/><lb ed="R012" n="0662a10"/>所言一者，非是所謂一緣成無性一。爲此一卽多者，
<lb ed="X" n="0420c02"/><lb ed="R012" n="0662a11"/>是名一。若不爾者，不名一。何以故？由無自性故，無緣
<lb ed="X" n="0420c03"/><lb ed="R012" n="0662a12"/>不成一也。十卽一者，准前例取，勿妄執矣。應准知之。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0420c04"/><lb ed="R012" n="0662a13"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0420c0401">問：上一多義門，爲一時俱圓耶？爲前後不同耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0420c0419" cb:place="inline">答：卽
<lb ed="X" n="0420c05"/><lb ed="R012" n="0662a14"/>圓，卽前後。何以故？由此法性緣起具足，逆順同體，不
<lb ed="X" n="0420c06"/><lb ed="R012" n="0662a15"/>違德用，自在無障礙故，皆得如是。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0420c0614" cb:place="inline">問：如上所說去來
<lb ed="X" n="0420c07"/><lb ed="R012" n="0662a16"/>義，其相云何？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0420c0706" cb:place="inline">答：自位不動而恒去來。何以故？去來不
<lb ed="X" n="0420c08"/><lb ed="R012" n="0662a17"/>動卽一物故，但爲生智顯理故說去來等義耳。若廢
<lb ed="X" n="0420c09"/><lb ed="R012" n="0662a18"/>智一切不可說，如上果分者卽其事也。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0420c0916" cb:place="inline">問：若由智者
<lb ed="X" n="0420c10"/><lb ed="R012" n="0662b01"/>卽非先有，云何說言舊來如此？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0420c1013" cb:place="inline">答：若廢智卽不論緣
<lb ed="X" n="0420c11"/><lb ed="R012" n="0662b02"/>起，由約智故卽說舊來如此。何以故？不成卽<anchor xml:id="nkr_note_add_0420c1101" n="0420c1101"/><anchor xml:id="beg0420c1101" n="0420c1101"/>已<anchor xml:id="end0420c1101"/>成，卽
<lb ed="X" n="0420c12"/><lb ed="R012" n="0662b03"/>離始終故，智及與法舊來成故。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0420c1213" cb:place="inline">問：爲由智耶？爲法如
<lb ed="X" n="0420c13"/><lb ed="R012" n="0662b04"/>是耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0420c1303" cb:place="inline">答：爲由智耶？爲法如是耶？何以故？同時具足故。
<lb ed="X" n="0420c14"/><lb ed="R012" n="0662b05"/>餘義准以思之。大段異體門說。</p>
<lb ed="X" n="0420c15"/><lb ed="R012" n="0662b06"/><p xml:id="pX08p0420c1501">第二、同體門中亦有二義：一者、一中多，多中一；二者、
<lb ed="X" n="0420c16"/><lb ed="R012" n="0662b07"/>一卽多，多卽一。初門中二：一者、一中多；二者、多中一。
<lb ed="X" n="0420c17"/><lb ed="R012" n="0662b08"/>初一中多者，十門不同：一者、一。何以故？緣成故，是本
<lb ed="X" n="0420c18"/><lb ed="R012" n="0662b09"/>數。一中具十。何以故？由此二錢自體是一，復與二作
<lb ed="X" n="0420c19"/><lb ed="R012" n="0662b10"/>一故，卽爲二一；乃至與十作一故，一切卽爲十一。是
<lb ed="X" n="0420c20"/><lb ed="R012" n="0662b11"/>故此一之中卽自具有十箇一耳，仍一非十也，以未
<lb ed="X" n="0420c21"/><lb ed="R012" n="0662b12"/>是卽門故。初一錢旣爾，餘二、三、四<anchor xml:id="nkr_note_add_0420c2101" n="0420c2101"/><anchor xml:id="beg0420c2101" n="0420c2101"/>已<anchor xml:id="end0420c2101"/>上九門中皆各
<lb ed="X" n="0420c22"/><lb ed="R012" n="0662b13"/>如是，准例可知耳。二者、多中一亦有十門：一者、十。何
<lb ed="X" n="0420c23"/><lb ed="R012" n="0662b14"/>以故？緣成故。十中一。何以故？由此一與十作一故，卽
<lb ed="X" n="0420c24"/><lb ed="R012" n="0662b15"/>彼初一在十一之中，以離十一卽無初一故。是故此
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0421a" n="0421a"/>
<lb ed="X" n="0421a01"/><lb ed="R012" n="0662b16"/>一卽十之中一也，仍十非一矣。餘下九、八、七乃至於
<lb ed="X" n="0421a02"/><lb ed="R012" n="0662b17"/>一，皆各如是，准例思之。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0421a0210" cb:place="inline">問：此與前異，體何別耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0421a0219" cb:place="inline">答：前
<lb ed="X" n="0421a03"/><lb ed="R012" n="0662b18"/>異體者，初一望後異門說也。二者、卽義中，一卽十，十
<lb ed="X" n="0421a04"/><lb ed="R012" n="0663a01"/>卽一。亦有二門：一者、一卽十。亦有十門不同：一者、一。
<lb ed="X" n="0421a05"/><lb ed="R012" n="0663a02"/>何以故？緣成故。一卽十。何以故？由此十卽是初一故，
<lb ed="X" n="0421a06"/><lb ed="R012" n="0663a03"/>無別自體故，是故此十卽是一也。餘九門皆亦如是，
<lb ed="X" n="0421a07"/><lb ed="R012" n="0663a04"/>准之可知。二者、十卽一者，亦十門不同：一者、十。何以
<lb ed="X" n="0421a08"/><lb ed="R012" n="0663a05"/>故？緣成故。十卽一。何以故？以彼初一卽是十故，更無
<lb ed="X" n="0421a09"/><lb ed="R012" n="0663a06"/>自一故，是故初一卽是十也。餘九門准例知之。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0421a0919" cb:place="inline">問：此
<lb ed="X" n="0421a10"/><lb ed="R012" n="0663a07"/>同體中一卽十等者，爲只攝此十耶？爲攝無<anchor xml:id="nkr_note_orig_0421001" n="0421001"/>人盡耶？</p></sp>
<lb ed="X" n="0421a11"/><lb ed="R012" n="0663a08"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0421a1101">答：此並隨智而成，須十卽十，須無盡卽無盡，如是增
<lb ed="X" n="0421a12"/><lb ed="R012" n="0663a09"/>減隨智取矣。卽十如前釋。言無盡者，一門中旣有十，
<lb ed="X" n="0421a13"/><lb ed="R012" n="0663a10"/>然此十復自迭相卽入，重重成無盡也。然此無盡重
<lb ed="X" n="0421a14"/><lb ed="R012" n="0663a11"/>重，皆悉攝在初門中也。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX08p0421a1410" cb:place="inline">問：但攝自一門中無盡重重
<lb ed="X" n="0421a15"/><lb ed="R012" n="0663a12"/>皆悉，亦攝餘異門無盡耶？</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX08p0421a1511" cb:place="inline">答：或俱攝，或但攝自無盡。
<lb ed="X" n="0421a16"/><lb ed="R012" n="0663a13"/>何以故？若無自一門中無盡，餘一切門中無盡，皆悉
<lb ed="X" n="0421a17"/><lb ed="R012" n="0663a14"/>不成故。是故初門同體，卽攝同異二門中無盡無餘
<lb ed="X" n="0421a18"/><lb ed="R012" n="0663a15"/><note place="inline">乃至十重</note>。窮其圓極法界，無不攝盡耳。或但攝自同體一
<lb ed="X" n="0421a19"/><lb ed="R012" n="0663a16"/>門中無盡。何以故？由餘異門如虗空故，不相知故，自
<lb ed="X" n="0421a20"/><lb ed="R012" n="0663a17"/>具足故，更無可攝。此但隨智而取，一不差失也。如此
<lb ed="X" n="0421a21"/><lb ed="R012" n="0663a18"/>一門旣具足無窮，令無盡及相卽相入等成無盡者，
<lb ed="X" n="0421a22"/><lb ed="R012" n="0663b01"/>餘一一門中皆悉如是。各無盡無盡成，宜准知之。此
<lb ed="X" n="0421a23"/><lb ed="R012" n="0663b02"/>且約現事錢中，况彼一乘緣起無盡陀羅尼法，非謂
<lb ed="X" n="0421a24"/><lb ed="R012" n="0663b03"/>其法只如此也。應可去情如理思之。如<name role="" type="person">夜摩天</name>宮精
<pb ed="X" xml:id="X08.0237.0421b" n="0421b"/>
<lb ed="X" n="0421b01"/><lb ed="R012" n="0663b04"/>進林菩薩偈云：</p>
<lb ed="X" n="0421b02"/><lb ed="R012" n="0663b05"/><lg type="regular" xml:id="lgX08p0421b0201"><l>譬如算數法，</l><l>增一至無量，</l><l>數法無體性，</l>
<lb ed="X" n="0421b03"/><lb ed="R012" n="0663b06"/><l>智慧故差別。</l></lg></sp></cb:dialog></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0421b04"/><lb ed="R012" n="0663b07"/>
<lb ed="X" n="0421b05"/><lb ed="R012" n="0663b08"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>華嚴經文義要決問答卷第一</cb:jhead></cb:juan>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0414c0301" to="#end0414c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0414c0801" to="#end0414c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0414c0901" to="#end0414c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0414c1001" to="#end0414c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0414c1501" to="#end0414c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0414c1601" to="#end0414c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0414c2301" to="#end0414c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0415a1501" to="#end0415a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0415a1601" to="#end0415a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0415a1801" to="#end0415a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0416a1301" to="#end0416a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0416a2001" to="#end0416a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0416c1301" to="#end0416c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0417c2101" to="#end0417c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0418b2001" to="#end0418b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0420c1101" to="#end0420c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0420c2101" to="#end0420c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0414001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0414001">三異作四</note>
<note n="0414002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0414002">後疑復</note>
<note n="0414003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0414003">卽攝等五字疑衍文</note>
<note n="0414004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0414004">三異作四</note>
<note n="0414005" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0414005">於疑共</note>
<note n="0415001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0415001 #note_star_1">若疑答下同</note>
<note n="0416001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0416001">一下疑脫切</note>
<note n="0417001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0417001">妙上疑脫勝</note>
<note n="0417002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0417002">異無一一支分之四字</note>
<note n="0417003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0417003">賢疑現</note>
<note n="0418001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0418001">其異作共</note>
<note n="0418002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0418002">懷疑壞</note>
<note n="0419001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0419001">去疑者</note>
<note n="0419002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0419002">是疑邊</note>
<note n="0419003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0419003">別疑則</note>
<note n="0419004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0419004">別疑剩字</note>
<note n="0419005" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0419005">成上疑有爲</note>
<note n="0419006" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0419006">猶下疑有同</note>
<note n="0419007" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0419007">雖下疑有無</note>
<note n="0420001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0420001">闘疑闕</note>
<note n="0421001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0421001">人疑剩字</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0414c0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0414c0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0414c0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0414c0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0414c0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0414c0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0414c1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0414c1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0414c1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0414c1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0414c1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0414c1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0414c2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0414c2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0415a1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0415a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0415a1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0415a1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0415a1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0415a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0416a1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0416a1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0416a2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0416a2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0416c1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0416c1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0417c2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0417c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0418b2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0418b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0420c1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0420c1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0420c2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0420c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>