<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X10n0249">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 249 圓覺經鈔辨疑誤</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 249 圓覺經鈔辨疑誤</title>
			<author>宋 觀復撰</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>AI</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>2卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">10</idno>.<idno type="no">249</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-07-18 21:29:46 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">圓覺經鈔辨疑誤</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA, Punctuated draft text as provided by GJ.cool AI auto punctuation engine</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識，古籍酷 AI 自動標點引擎提供新式標點初稿</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>AI 標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB18834">
				<charName>CBETA CHARACTER CB18834</charName>
				<mapping cb:dec="1001874" type="PUA">U+F4992</mapping>
			<charProp><localName>composition</localName><value>編⃝</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2005-12-07T13:35:05">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0001a" n="0001a"/>
<lb ed="X" n="0001a01"/>
<lb ed="X" n="0001a02"/>
<lb ed="X" n="0001a03"/>
<lb ed="X" n="0001a04"/>
<lb ed="X" n="0001a05"/><cb:docNumber>No. 249</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0001a06"/><lb ed="R015" n="0455a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>圓覺鈔辨疑誤<anchor xml:id="nkr_note_add_0001a0601" n="0001a0601"/><anchor xml:id="beg0001a0601" n="0001a0601"/>卷<anchor xml:id="end0001a0601"/>上<note place="inline">幷序</note></cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0001a07"/>
<lb ed="X" n="0001a08"/><lb ed="R015" n="0455a02"/><byline cb:type="author">觀復撰</byline><byline cb:type="other">愚室志</byline>
<lb ed="X" n="0001a09"/><lb ed="R015" n="0455a03"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">序</cb:mulu><p xml:id="pX10p0001a0901">然此鈔多疑誤者，以於大疏鈔略出時，非圭峯一手，
<lb ed="X" n="0001a10"/><lb ed="R015" n="0455a04"/>乃弟子輩同抄略之，致與大疏鈔前後不相照也。抑
<lb ed="X" n="0001a11"/><lb ed="R015" n="0455a05"/>又傳寫脫略，刊板添改，故齊師自叙云：不削而削，乃
<lb ed="X" n="0001a12"/><lb ed="R015" n="0455a06"/>本其本。況有剗去元板，妄加修補者，展轉訛舛，彌失
<lb ed="X" n="0001a13"/><lb ed="R015" n="0455a07"/>其源。而講者不悟，皆謂圭峯本文或見其非，但加粉
<lb ed="X" n="0001a14"/><lb ed="R015" n="0455a08"/>飾，致鵠不成，爲蛇添足也。今次第引大疏鈔對校，幷
<lb ed="X" n="0001a15"/><lb ed="R015" n="0455a09"/>正義辨之。如欲刊板流通者，能依此詳而改諸，則圭
<lb ed="X" n="0001a16"/><lb ed="R015" n="0455a10"/>峯之心燈分照於無盡矣。</p><p xml:id="pX10p0001a1611" cb:place="inline">紹興丙寅十月望，毗陵華
<lb ed="X" n="0001a17"/><lb ed="R015" n="0455a11"/>嚴方文書。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0001a18"/><lb ed="R015" n="0455a12"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">第一卷 辨疑十處</cb:mulu><head>第一卷　十處</head>
<lb ed="X" n="0001a19"/><lb ed="R015" n="0455a13"/><p xml:id="pX10p0001a1901">文言云下注云此下釋乾字，那忽於注云爾耶？又於
<lb ed="X" n="0001a20"/><lb ed="R015" n="0455a14"/>此段文便注云釋乾字竟，豈有纔標釋便結云竟耶？
<lb ed="X" n="0001a21"/><lb ed="R015" n="0455a15"/>然古本略鈔亦有此注，而齊師失證，此何不削之耶？
<lb ed="X" n="0001a22"/><lb ed="R015" n="0455a16"/>況大鈔無此注文乾字<note place="inline">云云</note>。評曰：據上云欲顯四德，
<lb ed="X" n="0001a23"/><lb ed="R015" n="0455a17"/>且先顯乾道，則從此皆釋元者，善之長也。下注莊子
<lb ed="X" n="0001a24"/><lb ed="R015" n="0455a18"/>云者，合云莊氏，故次釋貞字。下注卽云莊氏，而大鈔
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0001b" n="0001b"/>
<lb ed="X" n="0001b01"/><lb ed="R015" n="0455b01"/>並云莊氏，此是釋易之人。若云莊子，卽濫莊。又周使
<lb ed="X" n="0001b02"/><lb ed="R015" n="0455b02"/>前後不同，前云莊子，後云莊氏，不應爾也。此齊師失
<lb ed="X" n="0001b03"/><lb ed="R015" n="0455b03"/>證爾。</p>
<lb ed="X" n="0001b04"/><lb ed="R015" n="0455b04"/><p xml:id="pX10p0001b0401">榮枯四倒。注云：枯榮之言，是天台所立，文在別譯經
<lb ed="X" n="0001b05"/><lb ed="R015" n="0455b05"/>文中。然據大鈔注云：枯榮之說，檢經無文。或大師義
<lb ed="X" n="0001b06"/><lb ed="R015" n="0455b06"/>云：或別譯別行經本也。若爾，今不應定斷云文在別
<lb ed="X" n="0001b07"/><lb ed="R015" n="0455b07"/>譯經文中，此移鈔時率略爾。況淸涼按智者釋云：有
<lb ed="X" n="0001b08"/><lb ed="R015" n="0455b08"/>枯榮，旣表常等，或以義求，或別有據。按僧亮云：樹高
<lb ed="X" n="0001b09"/><lb ed="R015" n="0455b09"/>五丈許，上合下離，其華甚白，其實如甁，香味具足。今
<lb ed="X" n="0001b10"/><lb ed="R015" n="0455b10"/>二樹鮮榮，二樹枯摩，明法不徧。釋曰：然未知所據，理
<lb ed="X" n="0001b11"/><lb ed="R015" n="0455b11"/>甚昭彰。評此，則淸涼引智者與僧亮皆有枯榮之言，
<lb ed="X" n="0001b12"/><lb ed="R015" n="0455b12"/>並云未知所據。況大鈔注意同淸涼，故知不應直斷
<lb ed="X" n="0001b13"/><lb ed="R015" n="0455b13"/>云別譯本也。</p>
<lb ed="X" n="0001b14"/><lb ed="R015" n="0455b14"/><p xml:id="pX10p0001b1401">專氣致柔下注云河上公等，大鈔無此注語，但下一
<lb ed="X" n="0001b15"/><lb ed="R015" n="0455b15"/>倂注云脚注，皆各是本注等。況上下皆有注，並是河
<lb ed="X" n="0001b16"/><lb ed="R015" n="0455b16"/>上公語，而獨於此擧之，却形他上下應非河上公語，
<lb ed="X" n="0001b17"/><lb ed="R015" n="0455b17"/>此齊師後加，可怪。</p>
<lb ed="X" n="0001b18"/><lb ed="R015" n="0455b18"/><p xml:id="pX10p0001b1801">心使氣曰強下注<note place="inline">云云</note>。若據大鈔幷古略鈔，皆云：心
<lb ed="X" n="0001b19"/><lb ed="R015" n="0456a01"/>當專一爲和柔，而神氣寔內形柔弱。若使氣妄，各有
<lb ed="X" n="0001b20"/><lb ed="R015" n="0456a02"/>所爲，則和氣去於中，而能形體剛強。斯爲失之。檢河
<lb ed="X" n="0001b21"/><lb ed="R015" n="0456a03"/>上公本注，亦同齊師。何不本其本而妄有改作耶？此
<lb ed="X" n="0001b22"/><lb ed="R015" n="0456a04"/>旣改之，乃非本注，遂使下結注云各是注本之語無
<lb ed="X" n="0001b23"/><lb ed="R015" n="0456a05"/>昧也。鈔：釋緣會而生云：緣有其四<note place="inline">云云</note>，且就因緣解
<lb ed="X" n="0001b24"/><lb ed="R015" n="0456a06"/><note place="inline">云云</note>。評曰：此中元失檢對。然四緣中因緣乃是親因，
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0001c" n="0001c"/>
<lb ed="X" n="0001c01"/><lb ed="R015" n="0456a07"/>增上等三緣乃是疎緣，具此四緣乃是衆緣生起之
<lb ed="X" n="0001c02"/><lb ed="R015" n="0456a08"/>因緣爾。今旣列四，而云且就因緣說者，合說四中因
<lb ed="X" n="0001c03"/><lb ed="R015" n="0456a09"/>緣，而釋以內、外緣生等義。雖合疏中，而違鈔列四緣
<lb ed="X" n="0001c04"/><lb ed="R015" n="0456a10"/>也。如唯識第七云：緣生分別，云何應知？此緣生相，緣
<lb ed="X" n="0001c05"/><lb ed="R015" n="0456a11"/>且有四<note place="inline">云云，卽四緣也</note>。故淸涼以內緣中愛望於取，有望於
<lb ed="X" n="0001c06"/><lb ed="R015" n="0456a12"/>生，卽有因緣義<note place="inline">卽四中因緣義</note>。以愛增爲取，識增爲有，故此
<lb ed="X" n="0001c07"/><lb ed="R015" n="0456a13"/>因緣要親辨果體。故唯愛、取、有、生四支說有因緣，餘
<lb ed="X" n="0001c08"/><lb ed="R015" n="0456a14"/>八支約餘三緣說爾。故知十二因緣具四緣義，方是
<lb ed="X" n="0001c09"/><lb ed="R015" n="0456a15"/>緣生之因緣也。若先列四緣，而云且就因緣說者，以
<lb ed="X" n="0001c10"/><lb ed="R015" n="0456a16"/>通、別不分，乃法相之病也。應削去四緣，但云緣會而
<lb ed="X" n="0001c11"/><lb ed="R015" n="0456a17"/>生，有內、外等，方可。</p>
<lb ed="X" n="0001c12"/><lb ed="R015" n="0456a18"/><p xml:id="pX10p0001c1201">疏云：識如幻夢。<note place="inline">大、小疏皆錯，以病患之患作幻化之幻。</note>大鈔本病患字，
<lb ed="X" n="0001c13"/><lb ed="R015" n="0456b01"/>而小鈔誤作幻化字也。此決傳寫之誤。今小鈔前後
<lb ed="X" n="0001c14"/><lb ed="R015" n="0456b02"/>八箇幻字皆錯。然後人旣刊大鈔，亦檢對知是病患
<lb ed="X" n="0001c15"/><lb ed="R015" n="0456b03"/>字，而於大疏還存幻化字，反令疏、鈔不相矛矣。今恐
<lb ed="X" n="0001c16"/><lb ed="R015" n="0456b04"/>此字難信，試與辨之。且鈔旣云唯識亦有此，又云二
<lb ed="X" n="0001c17"/><lb ed="R015" n="0456b05"/>喩之中且約夢說，而作夢說竟，卽云若約病患之喩
<lb ed="X" n="0001c18"/><lb ed="R015" n="0456b06"/>說者<note place="inline">是牒第二患喩釋也云云，如鈔</note>。旣鈔疏皆作幻化字，何忽牒病
<lb ed="X" n="0001c19"/><lb ed="R015" n="0456b07"/>患之患釋耶？却不約幻化說，此又何耶？使疏幻化之
<lb ed="X" n="0001c20"/><lb ed="R015" n="0456b08"/>幻，今釋以病患之患，則病患字却無來力。思之。然恐
<lb ed="X" n="0001c21"/><lb ed="R015" n="0456b09"/>疑者救云：何妨疏是幻化字？乃鈔中約破唯識家，故
<lb ed="X" n="0001c22"/><lb ed="R015" n="0456b10"/>以患字說也。此大不然。文元唯識，如鈔引者是。況大
<lb ed="X" n="0001c23"/><lb ed="R015" n="0456b11"/>鈔第十二云：明引彼論患字，亦約彼宗義廣釋。而大
<lb ed="X" n="0001c24"/><lb ed="R015" n="0456b12"/>疏第三還作幻化，而作病患字，此亦疏誤也。故今鈔
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0002a" n="0002a"/>
<lb ed="X" n="0002a01"/><lb ed="R015" n="0456b13"/>未辨所用文字，乃云一切唯識，識如患夢者，成唯識
<lb ed="X" n="0002a02"/><lb ed="R015" n="0456b14"/>論文。<note place="inline">今抄亦誤作幻化字。</note>旣唯識正作病患字，乃云今用彼文，
<lb ed="X" n="0002a03"/><lb ed="R015" n="0456b15"/>明知疏鈔須作病患字，定無疑也。<note place="inline">第十二、鈔：約患損眼根，見靑、黃等，或
<lb ed="X" n="0002a04"/><lb ed="R015" n="0456b16"/>見種種若人若物。原人論亦用彼文，乃云：重病心惛，見異色人、物。今抄約熱翳故，見空華等，但以患字義，隨說
<lb ed="X" n="0002a05"/><lb ed="R015" n="0456b17"/>皆得。</note>鈔：於中正當泯絕，無寄觀矣。檢古本與齊師元刊
<lb ed="X" n="0002a06"/><lb ed="R015" n="0456b18"/>本，幷大疏皆同。而後人見次亦云：彼亦云等是會色
<lb ed="X" n="0002a07"/><lb ed="R015" n="0457a01"/>歸空觀文，不曉鈔意，輙以自意將板剗去泯絕無寄
<lb ed="X" n="0002a08"/><lb ed="R015" n="0457a02"/>四字，改爲會色歸空。不省自迷，敢此大<anchor xml:id="nkr_note_orig_0002001" n="0002001"/>瞻，輒便改板，
<lb ed="X" n="0002a09"/><lb ed="R015" n="0457a03"/>可怪！今爲釋之。抄云：於中正當泯絕，無寄觀矣。此句
<lb ed="X" n="0002a10"/><lb ed="R015" n="0457a04"/>指示正意也。彼亦云：下句非釋成正當之義，謂會色
<lb ed="X" n="0002a11"/><lb ed="R015" n="0457a05"/>歸空觀中俱空無色而矣。今此亦絕於空，故擧彼爲
<lb ed="X" n="0002a12"/><lb ed="R015" n="0457a06"/>所揀，乃成正當泯絕無寄耳。然大抄引此會色歸空
<lb ed="X" n="0002a13"/><lb ed="R015" n="0457a07"/>之文，元證會妄顯眞，同以理奪事門。至後錄成略鈔，
<lb ed="X" n="0002a14"/><lb ed="R015" n="0457a08"/>方移爲文，反顯正當泯絕無寄之義爾。</p>
<lb ed="X" n="0002a15"/><lb ed="R015" n="0457a09"/><p xml:id="pX10p0002a1501">又大集下，乃至故名海印菩薩亦爾，是名菩薩海印
<lb ed="X" n="0002a16"/><lb ed="R015" n="0457a10"/>三昧，與古本略鈔幷大鈔皆爾。此正大集經文，而齊
<lb ed="X" n="0002a17"/><lb ed="R015" n="0457a11"/>師但見出現，合云菩提普印諸心行，是故正覺名無
<lb ed="X" n="0002a18"/><lb ed="R015" n="0457a12"/>量，輙便改爲菩提。況賢首品疏亦引甚明，而希師旣
<lb ed="X" n="0002a19"/><lb ed="R015" n="0457a13"/>與校證，此細事何得同迷？科云方之海印，越彼大虗
<lb ed="X" n="0002a20"/><lb ed="R015" n="0457a14"/>爲喩者，其實上句約喩喩法，下句以法揀顯，而皆科
<lb ed="X" n="0002a21"/><lb ed="R015" n="0457a15"/>云喩，何耶？</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0002a22"/><lb ed="R015" n="0457a16"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">第二卷 辨疑十三處</cb:mulu><head>第二卷　十三處</head>
<lb ed="X" n="0002a23"/><lb ed="R015" n="0457a17"/><p xml:id="pX10p0002a2301">鈔云：思惟行<note place="inline">能說爲智</note>緣<note place="inline">所化之機</note>行故<note place="inline">云云</note>。大鈔亦如此。
<lb ed="X" n="0002a24"/><lb ed="R015" n="0457a18"/>評曰：此是論文思惟行因緣行故。淸涼釋云：因者，能
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0002b" n="0002b"/>
<lb ed="X" n="0002b01"/><lb ed="R015" n="0457b01"/>說之智；緣者，所化之機。欲將所得妙法以逗物機，故
<lb ed="X" n="0002b02"/><lb ed="R015" n="0457b02"/>云思惟行行。據此，合移行字在因字上，但於行字下
<lb ed="X" n="0002b03"/><lb ed="R015" n="0457b03"/>注云能說之智，緣字下注云所化之機，正用淸涼之
<lb ed="X" n="0002b04"/><lb ed="R015" n="0457b04"/>文也。或可但移所化之機四字注在緣行字下，則因
<lb ed="X" n="0002b05"/><lb ed="R015" n="0457b05"/>行、緣行也，亦是論意。此但注不著所在，亦傳寫之誤
<lb ed="X" n="0002b06"/><lb ed="R015" n="0457b06"/>也。鈔：釋空、有迭彰，標云：或先，或後，同時，遞互，相對等
<lb ed="X" n="0002b07"/><lb ed="R015" n="0457b07"/>釋中，約第一時敎心、境<anchor xml:id="nkr_note_orig_0002002" n="0002002"/>但有；第二時心、境俱空，注云：
<lb ed="X" n="0002b08"/><lb ed="R015" n="0457b08"/>上二先後遞互；第三時境空心有，注云：同時遞互。今
<lb ed="X" n="0002b09"/><lb ed="R015" n="0457b09"/>詳遞互者，必須空先有後，有先空後；或同時境空心
<lb ed="X" n="0002b10"/><lb ed="R015" n="0457b10"/>有，境有心空，方於前後同時上有遞互之義。然第一
<lb ed="X" n="0002b11"/><lb ed="R015" n="0457b11"/>時只有是心、境有，第二時只是心、境空。此但有先空
<lb ed="X" n="0002b12"/><lb ed="R015" n="0457b12"/>後，卽非遞互之義。又第三時境空心有，則一空一有，
<lb ed="X" n="0002b13"/><lb ed="R015" n="0457b13"/>同時亦無遞互義。想見二處注辭，必是後人妄加，非
<lb ed="X" n="0002b14"/><lb ed="R015" n="0457b14"/>圭山木意，削之爲妙。原鈔標意，只是十對中通說空、
<lb ed="X" n="0002b15"/><lb ed="R015" n="0457b15"/>有，先後同時遞互。故鈔結云：上來總有十對空、有，皆
<lb ed="X" n="0002b16"/><lb ed="R015" n="0457b16"/>約法約時，遽互陰顯，故云迭彰心通法徧。注中古本
<lb ed="X" n="0002b17"/><lb ed="R015" n="0457b17"/>鈔幷大鈔皆云：心通義卽含法通，法遍義卽不含心
<lb ed="X" n="0002b18"/><lb ed="R015" n="0457b18"/>遍。而齊、希二師不曉鈔文，却但觀疏云心通法徧，意
<lb ed="X" n="0002b19"/><lb ed="R015" n="0458a01"/>謂由心含法遍，故但云心通法徧知，而不及云法遍
<lb ed="X" n="0002b20"/><lb ed="R015" n="0458a02"/>心通者，由法遍不含心通故也。幾許誤哉！不知此由
<lb ed="X" n="0002b21"/><lb ed="R015" n="0458a03"/>鈔所引證。此四字引圓覺心淨，故身、界等淸淨，皆是
<lb ed="X" n="0002b22"/><lb ed="R015" n="0458a04"/>心通。於中身、界等淨，卽是所含法通義也。</p>
<lb ed="X" n="0002b23"/><lb ed="R015" n="0458a05"/><p xml:id="pX10p0002b2301">後引覺性圓無際，故根、塵等皆遍法界，是法遍也。文
<lb ed="X" n="0002b24"/><lb ed="R015" n="0458a06"/>中亦由覺圓無際，故根、塵遍滿，故云法遍，不含心遍，
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0002c" n="0002c"/>
<lb ed="X" n="0002c01"/><lb ed="R015" n="0458a07"/>故注中出。所以云心卽覺心，無可遍等也。思之可見。
<lb ed="X" n="0002c02"/><lb ed="R015" n="0458a08"/>鈔引經云善男子！虗空如是平等不動下，至注<note place="inline">云云</note>
<lb ed="X" n="0002c03"/><lb ed="R015" n="0458a09"/>八萬四千證成法遍，大鈔元無此文，但從善男子！覺
<lb ed="X" n="0002c04"/><lb ed="R015" n="0458a10"/>性遍滿下引爾。今詳此文，退非前心通，進非後法遍，
<lb ed="X" n="0002c05"/><lb ed="R015" n="0458a11"/>故大鈔不引。而齊師添此，何耶？當依大鈔爲正。<note place="inline">此文亦可
<lb ed="X" n="0002c06"/><lb ed="R015" n="0458a12"/>削之矣。</note></p>
<lb ed="X" n="0002c07"/><lb ed="R015" n="0458a13"/><p xml:id="pX10p0002c0701">鈔：鞭撻者，古本略鈔云鞭捶，大鈔云不勞打著，齊師
<lb ed="X" n="0002c08"/><lb ed="R015" n="0458a14"/>何改捶爲耶？</p>
<lb ed="X" n="0002c09"/><lb ed="R015" n="0458a15"/><p xml:id="pX10p0002c0901">鈔引略例，言生於象下注云：言<anchor xml:id="nkr_note_orig_0002003" n="0002003"/>後象生。於意下注云：
<lb ed="X" n="0002c10"/><lb ed="R015" n="0458a16"/>象<anchor xml:id="note_star_1" n="0002003" type="star"/>後意生。齊師何特此疎謬耶？古略鈔、大鈔皆注云：
<lb ed="X" n="0002c11"/><lb ed="R015" n="0458a17"/>言從象生。於意多少分明。</p>
<lb ed="X" n="0002c12"/><lb ed="R015" n="0458a18"/><p xml:id="pX10p0002c1201">鈔：此義如前本起因中所釋者，檢前鈔，不見釋意。然
<lb ed="X" n="0002c13"/><lb ed="R015" n="0458b01"/>前鈔但釋本起最初之心，便指下疏，却是下疏中云
<lb ed="X" n="0002c14"/><lb ed="R015" n="0458b02"/>夫求果者必觀於因因若不眞果還是妄如造眞金
<lb ed="X" n="0002c15"/><lb ed="R015" n="0458b03"/>佛像等，正當此中所指也。今指前鈔，然雖同卷，亦失
<lb ed="X" n="0002c16"/><lb ed="R015" n="0458b04"/>檢對，此亦大鈔元誤爾。</p>
<lb ed="X" n="0002c17"/><lb ed="R015" n="0458b05"/><p xml:id="pX10p0002c1701">鈔語出道經也。下雖具引講時，但標初兩句卽得。原
<lb ed="X" n="0002c18"/><lb ed="R015" n="0458b06"/>此注是修略鈔時，下意在不妨廣略之鈔全章講時，
<lb ed="X" n="0002c19"/><lb ed="R015" n="0458b07"/>不必用後之爾。雖加此注，然却當時於此鈔中却略
<lb ed="X" n="0002c20"/><lb ed="R015" n="0458b08"/>出後文，只存兩句，此一期失照。若存此注，應同大鈔
<lb ed="X" n="0002c21"/><lb ed="R015" n="0458b09"/>加後<anchor xml:id="nkr_note_orig_0002004" n="0002004"/>改文。若只存兩句，經無用。</p>
<lb ed="X" n="0002c22"/><lb ed="R015" n="0458b10"/><p xml:id="pX10p0002c2201">鈔：引涅槃義決中，大鈔云：夫生必滅，滅<anchor xml:id="nkr_note_add_0002c2201" n="0002c2201"/><anchor xml:id="beg0002c2201" n="0002c2201"/>已<anchor xml:id="end0002c2201"/>更生，滅滅
<lb ed="X" n="0002c23"/><lb ed="R015" n="0458b11"/>無生，滅生無滅，無滅無生，卽齊滅樂等。今抄脫於滅
<lb ed="X" n="0002c24"/><lb ed="R015" n="0458b12"/>滅無生一句，便令義不穩暢。謂此標釋注下二句：初
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0003a" n="0003a"/>
<lb ed="X" n="0003a01"/><lb ed="R015" n="0458b13"/>二句釋生、滅二字；次二句正釋滅<anchor xml:id="nkr_note_add_0003a0101" n="0003a0101"/><anchor xml:id="beg0003a0101" n="0003a0101"/>已<anchor xml:id="end0003a0101"/>二字，卽滅雙上
<lb ed="X" n="0003a02"/><lb ed="R015" n="0458b14"/>生、滅也；後二句結歸齊滅爲樂，不應雙釋滅於生、滅，
<lb ed="X" n="0003a03"/><lb ed="R015" n="0458b15"/>但云滅生無滅也。故知如大鈔加滅滅無生，義方穩
<lb ed="X" n="0003a04"/><lb ed="R015" n="0458b16"/>暢。此中脫耳。</p>
<lb ed="X" n="0003a05"/><lb ed="R015" n="0458b17"/><p xml:id="pX10p0003a0501">鈔：引智論云：假使頂戴經塵劫四句偈，據華嚴、大疏
<lb ed="X" n="0003a06"/><lb ed="R015" n="0458b18"/>幷演義，皆謂經說。然指何<anchor xml:id="nkr_note_orig_0003001" n="0003001"/>徑？演義但謂引他經。今云
<lb ed="X" n="0003a07"/><lb ed="R015" n="0459a01"/>智論，故兩疑之。演義更有一偈云：唯有傳持正法藏
<lb ed="X" n="0003a08"/><lb ed="R015" n="0459a02"/>宣揚敎理施群生修習一念契眞如卽是眞報如來
<lb ed="X" n="0003a09"/><lb ed="R015" n="0459a03"/>者。</p>
<lb ed="X" n="0003a10"/><lb ed="R015" n="0459a04"/><p xml:id="pX10p0003a1001">鈔：釋綸貫云：<anchor xml:id="nkr_note_orig_0003002" n="0003002"/>今講者克意記持經文，將釋於此疏。今
<lb ed="X" n="0003a11"/><lb ed="R015" n="0459a05"/>謂應是記持疏文，將釋於此經，豈有記持經釋疏文
<lb ed="X" n="0003a12"/><lb ed="R015" n="0459a06"/>理耶？必傳寫之誤。</p>
<lb ed="X" n="0003a13"/><lb ed="R015" n="0459a07"/><p xml:id="pX10p0003a1301">前釋敎逢斯典處抄云：長慶元年正月，又退居終南
<lb ed="X" n="0003a14"/><lb ed="R015" n="0459a08"/>山艸堂寺，<anchor xml:id="nkr_note_orig_0003003" n="0003003"/>絕絕迹息緣，養性練智。至二年春，遂取先
<lb ed="X" n="0003a15"/><lb ed="R015" n="0459a09"/>所製科文及兩卷纂要<note place="inline">云云</note>，率愚爲疏。至三年夏中，
<lb ed="X" n="0003a16"/><lb ed="R015" n="0459a10"/>方遂功畢。餘如下說。至下釋方爲疏解，乃云：至長慶
<lb ed="X" n="0003a17"/><lb ed="R015" n="0459a11"/>二年，於<name role="" type="person">草堂寺</name>再修爲疏。至三年秋冬，方得終畢。及
<lb ed="X" n="0003a18"/><lb ed="R015" n="0459a12"/>此明且造諸疏爲此疏之資。中釋綸貫華嚴，乃云：長
<lb ed="X" n="0003a19"/><lb ed="R015" n="0459a13"/>慶二年，於南山豐德寺綸貫等。又長慶三年夏，於豐
<lb ed="X" n="0003a20"/><lb ed="R015" n="0459a14"/>德寺因聽四分律，次採集律文、疏文，勒成三卷等。評
<lb ed="X" n="0003a21"/><lb ed="R015" n="0459a15"/>曰：據前云：長慶元年，在<name role="" type="person">草堂寺</name>屛跡。二年初作疏，三
<lb ed="X" n="0003a22"/><lb ed="R015" n="0459a16"/>年夏中畢功。又此却云：長慶二年，於豐德寺綸貫華
<lb ed="X" n="0003a23"/><lb ed="R015" n="0459a17"/>嚴。三年夏，於豐德寺因聽故，提挈毗尼。此則一違。且
<lb ed="X" n="0003a24"/><lb ed="R015" n="0459a18"/>造諸疏爲此疏之資，應在前造諸疏，今亦同時。二、旣
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0003b" n="0003b"/>
<lb ed="X" n="0003b01"/><lb ed="R015" n="0459b01"/>云三年夏中造疏畢功，亦云秋冬畢功，則知此時正
<lb ed="X" n="0003b02"/><lb ed="R015" n="0459b02"/>在<name role="" type="person">草堂寺</name>度夏。豈有身在<name role="" type="person">草堂寺</name>造疏，同時又在豐
<lb ed="X" n="0003b03"/><lb ed="R015" n="0459b03"/>德寺聽四分，故作提挈等耶？況二年、三年皆在豐德
<lb ed="X" n="0003b04"/><lb ed="R015" n="0459b04"/>寺爲造疏之資，又二年、三年皆在<name role="" type="person">草堂寺</name>正造疏，不
<lb ed="X" n="0003b05"/><lb ed="R015" n="0459b05"/>審何得自叙年月及所居處，如是相違耶？此不可和
<lb ed="X" n="0003b06"/><lb ed="R015" n="0459b06"/>會者，但疑之而<anchor xml:id="nkr_note_add_0003b0601" n="0003b0601"/><anchor xml:id="beg0003b0601" n="0003b0601"/>已<anchor xml:id="end0003b0601"/>。疏：以傳強學。鈔云：<anchor xml:id="nkr_note_add_0003b0602" n="0003b0602"/><anchor xml:id="beg0003b0602" n="0003b0602"/>已<anchor xml:id="end0003b0602"/>傳強學。以、<anchor xml:id="nkr_note_add_0003b0603" n="0003b0603"/><anchor xml:id="beg0003b0603" n="0003b0603"/>已<anchor xml:id="end0003b0603"/>
<lb ed="X" n="0003b07"/><lb ed="R015" n="0459b07"/>二字皆通。若據鈔次云：疏成<anchor xml:id="nkr_note_add_0003b0701" n="0003b0701"/><anchor xml:id="beg0003b0701" n="0003b0701"/>已<anchor xml:id="end0003b0701"/>經三年，習學約其百
<lb ed="X" n="0003b08"/><lb ed="R015" n="0459b08"/>等。則結前云：勒成三卷，文<anchor xml:id="nkr_note_add_0003b0801" n="0003b0801"/><anchor xml:id="beg0003b0801" n="0003b0801"/>已<anchor xml:id="end0003b0801"/>傳於強學。故今略之，直
<lb ed="X" n="0003b09"/><lb ed="R015" n="0459b09"/>注釋經爾。則<anchor xml:id="nkr_note_add_0003b0901" n="0003b0901"/><anchor xml:id="beg0003b0901" n="0003b0901"/>已<anchor xml:id="end0003b0901"/>字爲正。然若用以字，謂用傳強學，則
<lb ed="X" n="0003b10"/><lb ed="R015" n="0459b10"/>略注經經也。然觀鈔解，正用<anchor xml:id="nkr_note_add_0003b1001" n="0003b1001"/><anchor xml:id="beg0003b1001" n="0003b1001"/>已<anchor xml:id="end0003b1001"/>字，詳之。</p>
<lb ed="X" n="0003b11"/><lb ed="R015" n="0459b11"/><p xml:id="pX10p0003b1101">鈔：釋易簡云：旣合天道而化物，則易簡也。今詳天字
<lb ed="X" n="0003b12"/><lb ed="R015" n="0459b12"/>應是大字，傳寫之誤爾。何則？以上引繫詞則易簡配
<lb ed="X" n="0003b13"/><lb ed="R015" n="0459b13"/>天地，故釋韓注云天地之道等。旣釋易簡，不應只云
<lb ed="X" n="0003b14"/><lb ed="R015" n="0459b14"/>天道。又次引證，皆云大道。故知必誤寫爾。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0003b15"/><lb ed="R015" n="0459b15"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">第三卷 辨疑十處</cb:mulu><head>第三卷　十處</head>
<lb ed="X" n="0003b16"/><lb ed="R015" n="0459b16"/><p xml:id="pX10p0003b1601">鈔雖能詮異屬終敎宗，檢大鈔古略抄皆云終屬敎
<lb ed="X" n="0003b17"/><lb ed="R015" n="0459b17"/>宗，唯齊師刊本改爲屬終敎宗，則義味殊矣。</p>
<lb ed="X" n="0003b18"/><lb ed="R015" n="0459b18"/><p xml:id="pX10p0003b1801">鈔：若約前說酬因是因等，此前字合是次字，或下字、
<lb ed="X" n="0003b19"/><lb ed="R015" n="0460a01"/>後字，不應云前以此方總叙因、緣字。次下約通、別，於
<lb ed="X" n="0003b20"/><lb ed="R015" n="0460a02"/>中通方曰酬因等也。</p>
<lb ed="X" n="0003b21"/><lb ed="R015" n="0460a03"/><p xml:id="pX10p0003b2101">鈔：又華嚴疏鈔引智論說方廣道人等，據華嚴疏，說
<lb ed="X" n="0003b22"/><lb ed="R015" n="0460a04"/>內、外道有三：第一、卽附佛法。外道起自犢子部，方廣
<lb ed="X" n="0003b23"/><lb ed="R015" n="0460a05"/>自是聰明，讀佛經書，而生一見。附佛法起，故得此名。
<lb ed="X" n="0003b24"/><lb ed="R015" n="0460a06"/><note place="inline">此總標二家。</note>疏釋方廣，正云：又方廣道人自以聰明，讀佛
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0003c" n="0003c"/>
<lb ed="X" n="0003c01"/><lb ed="R015" n="0460a07"/>十喩，自作義云：不生不滅，如幻如化，空幻爲宗。龍樹
<lb ed="X" n="0003c02"/><lb ed="R015" n="0460a08"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0003004" n="0003004"/>片言：此非佛法，方廣所作，亦邪人法也。而演義不解。
<lb ed="X" n="0003c03"/><lb ed="R015" n="0460a09"/>評曰：據此，今鈔合但云華嚴疏引，不應更下鈔字，以
<lb ed="X" n="0003c04"/><lb ed="R015" n="0460a10"/>演義並不釋故。大鈔云：故須揀所聞之法，能信之心，
<lb ed="X" n="0003c05"/><lb ed="R015" n="0460a11"/>不得雜熏等。今略鈔脫能信之心一句，以次前云要
<lb ed="X" n="0003c06"/><lb ed="R015" n="0460a12"/>須宿世聞、信所熏，今再聞，方釋，故此雙揀聞、信，不得
<lb ed="X" n="0003c07"/><lb ed="R015" n="0460a13"/>雜熏爾。若但揀所聞之法熏心，乃聞熏，方能生信；須
<lb ed="X" n="0003c08"/><lb ed="R015" n="0460a14"/>兼熏信，方得解故。以此正釋解故也。思之！故知添入
<lb ed="X" n="0003c09"/><lb ed="R015" n="0460a15"/>能信之心，義方備故。大鈔云：應成四句，謂有緣無種
<lb ed="X" n="0003c10"/><lb ed="R015" n="0460a16"/>等。於人有緣，則易信；於法有種，則解。亦通易信，而略
<lb ed="X" n="0003c11"/><lb ed="R015" n="0460a17"/>鈔脫亦通易信一句，以無此一句，大妨義味。如作四
<lb ed="X" n="0003c12"/><lb ed="R015" n="0460a18"/>句：一、有緣無種，則於人易信，於法難解；二、有種無緣，
<lb ed="X" n="0003c13"/><lb ed="R015" n="0460b01"/>則於法易解，於人難信。豈有人所聞法都不生信，於
<lb ed="X" n="0003c14"/><lb ed="R015" n="0460b02"/>法難解耶？以不信人說，則疑之；疑，則不解。故知須云
<lb ed="X" n="0003c15"/><lb ed="R015" n="0460b03"/>亦通易信。謂雖於人無緣，不信於人，而聞說法，故自
<lb ed="X" n="0003c16"/><lb ed="R015" n="0460b04"/>信於法，而生解也。第三句雙具信、解。第四句無種無
<lb ed="X" n="0003c17"/><lb ed="R015" n="0460b05"/>緣，故難信、解也。</p>
<lb ed="X" n="0003c18"/><lb ed="R015" n="0460b06"/><p xml:id="pX10p0003c1801">鈔：總、別修多羅中注云：然此別相亦名直說。成實論
<lb ed="X" n="0003c19"/><lb ed="R015" n="0460b07"/>中直說語<note place="inline">此合云言字</note>，亦名法本，謂經爲論本，初爲後本，
<lb ed="X" n="0003c20"/><lb ed="R015" n="0460b08"/>略爲廣本也。評曰：修多羅有二相、三相，今用二相，故
<lb ed="X" n="0003c21"/><lb ed="R015" n="0460b09"/>合略相，但有總、別二相也。然據別名有四，謂聖敎直
<lb ed="X" n="0003c22"/><lb ed="R015" n="0460b10"/>說法本幷經，實則此四皆通總、別等。然淸涼亦許三
<lb ed="X" n="0003c23"/><lb ed="R015" n="0460b11"/>相中略相亦順成實直說語言，總相而說名直說，一
<lb ed="X" n="0003c24"/><lb ed="R015" n="0460b12"/>一語言多義分別，名非直說。故今注中取此，以別相
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0004a" n="0004a"/>
<lb ed="X" n="0004a01"/><lb ed="R015" n="0460b13"/><note place="inline">略合在中</note>亦名直說等。其法本旣遠公以五義釋，謂敎爲
<lb ed="X" n="0004a02"/><lb ed="R015" n="0460b14"/>理本，經爲論本，總爲別本，餘二同注，則法本具此五，
<lb ed="X" n="0004a03"/><lb ed="R015" n="0460b15"/>故通三相、二相也。而註謂亦名法本者，旣上云然此
<lb ed="X" n="0004a04"/><lb ed="R015" n="0460b16"/>別相亦名直說，今又云亦名法本，乃成別相異名。然
<lb ed="X" n="0004a05"/><lb ed="R015" n="0460b17"/>觀注意，但取一分別義，故除去五中二本，以總爲別
<lb ed="X" n="0004a06"/><lb ed="R015" n="0460b18"/>本，唯是總相；敎爲理本，通總、別故。據此，亦合除去經
<lb ed="X" n="0004a07"/><lb ed="R015" n="0461a01"/>爲論本一句，但取下二本爲別相，義方穩暢。然對大
<lb ed="X" n="0004a08"/><lb ed="R015" n="0461a02"/>鈔約三相、二相說，全用淸涼，獨此取法本中一分說，
<lb ed="X" n="0004a09"/><lb ed="R015" n="0461a03"/>文又濫涉亮寔，後人改作，決非圭山本意。今謂應除
<lb ed="X" n="0004a10"/><lb ed="R015" n="0461a04"/>去亦名法本下十八字，不然，但除經爲論本一句，但
<lb ed="X" n="0004a11"/><lb ed="R015" n="0461a05"/>合下二本爲別相，於是方陰暢也。</p>
<lb ed="X" n="0004a12"/><lb ed="R015" n="0461a06"/><p xml:id="pX10p0004a1201">疏：科第三云權實對辨，後結云權實對辨竟。大疏亦
<lb ed="X" n="0004a13"/><lb ed="R015" n="0461a07"/>同。評曰：據此科中所述，初明開、合，次開中明五敎，後
<lb ed="X" n="0004a14"/><lb ed="R015" n="0461a08"/>明判、攝。而但科云權實對辨者，上科於始、終二敎三
<lb ed="X" n="0004a15"/><lb ed="R015" n="0461a09"/>宗對辨，此以別爲總。如淸涼此科云：藏敎所攝，先明
<lb ed="X" n="0004a16"/><lb ed="R015" n="0461a10"/>藏攝，次明敎攝。然敎有二：一、通相十二分敎，二、別明
<lb ed="X" n="0004a17"/><lb ed="R015" n="0461a11"/>諸師。於中取賢首第五圓敎攝此大經，故明敎攝。今
<lb ed="X" n="0004a18"/><lb ed="R015" n="0461a12"/>分出第二科，名敎乘分攝對淸涼，此正別明敎攝。故
<lb ed="X" n="0004a19"/><lb ed="R015" n="0461a13"/>淸涼亦於始、終二敎對辨權、實，但不名空宗爾。設大
<lb ed="X" n="0004a20"/><lb ed="R015" n="0461a14"/>疏廣於西域對辨，然亦分三敎中一義爾。科云約敎
<lb ed="X" n="0004a21"/><lb ed="R015" n="0461a15"/>所攝，則不妨於中對辨權、實，意在實敎攝此經宗爾。
<lb ed="X" n="0004a22"/><lb ed="R015" n="0461a16"/>鈔：或云：無彼眞、常，故名爲無常。此多一眞字，此中全
<lb ed="X" n="0004a23"/><lb ed="R015" n="0461a17"/>寫演義鈔爾。古本略鈔亦無此眞字。此是後人於齊
<lb ed="X" n="0004a24"/><lb ed="R015" n="0461a18"/>師板上剗開，添入眞字，剗痕宛然。每行二十一字，此
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0004b" n="0004b"/>
<lb ed="X" n="0004b01"/><lb ed="R015" n="0461b01"/>行多一字。然古二解，如會解引第五釋。</p>
<lb ed="X" n="0004b02"/><lb ed="R015" n="0461b02"/><p xml:id="pX10p0004b0201">抄叙南中，注於三時、五時中云：一、小乘有敎，二、大乘
<lb ed="X" n="0004b03"/><lb ed="R015" n="0461b03"/>空敎，三、不空不有中道敎。五時中注云：加第四時法
<lb ed="X" n="0004b04"/><lb ed="R015" n="0461b04"/>華同歸敎，第五時涅槃常住敎。評曰：旣標齊、梁、晉、宋
<lb ed="X" n="0004b05"/><lb ed="R015" n="0461b05"/>之間，南中諸師同判三敎：初、頓，二、漸，三、不定。於漸中
<lb ed="X" n="0004b06"/><lb ed="R015" n="0461b06"/>分此三時、五時。據南中有二、五時，劉虬初云：人、天，二、
<lb ed="X" n="0004b07"/><lb ed="R015" n="0461b07"/>有，三、空，四、同歸，五、常住。又觀師初有，二、空，三、抑揚，四、
<lb ed="X" n="0004b08"/><lb ed="R015" n="0461b08"/>五同前。若約三時，岌法師初有，次、空，第三、常住。雖淸
<lb ed="X" n="0004b09"/><lb ed="R015" n="0461b09"/>涼謂大同奘師所立，幷眞諦三輪，然以常住爲第三，
<lb ed="X" n="0004b10"/><lb ed="R015" n="0461b10"/>故云大同。亦非約有、空、中道爲次，然中道正奘師所
<lb ed="X" n="0004b11"/><lb ed="R015" n="0461b11"/>立。又　唐時今指南中，不應直指。若前後泛說三時、
<lb ed="X" n="0004b12"/><lb ed="R015" n="0461b12"/>五時，不妨作此說爾。此中叙南中，便以奘師三銘之，
<lb ed="X" n="0004b13"/><lb ed="R015" n="0461b13"/>似<anchor xml:id="nkr_note_orig_0004001" n="0004001"/>手小濫。</p>
<lb ed="X" n="0004b14"/><lb ed="R015" n="0461b14"/><p xml:id="pX10p0004b1401">鈔：總標云：法華、楞伽、涅槃，皆唯一性也。誤作爲字。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0004b15"/><lb ed="R015" n="0461b15"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">第四卷 辨疑六處</cb:mulu><head>第四卷　六處</head>
<lb ed="X" n="0004b16"/><lb ed="R015" n="0461b16"/><p xml:id="pX10p0004b1601">抄假名及中道，但約空說。下注云：如前不分敎，五敎
<lb ed="X" n="0004b17"/><lb ed="R015" n="0461b17"/>中所辨。評曰：卽前約中論四宗人解之不同處也。前
<lb ed="X" n="0004b18"/><lb ed="R015" n="0461b18"/>鈔云如大鈔中說，此亦失對。</p>
<lb ed="X" n="0004b19"/><lb ed="R015" n="0462a01"/><p xml:id="pX10p0004b1901">抄瞥起亦非眞知下，此小鈔幷大鈔皆脫一句。故彼
<lb ed="X" n="0004b20"/><lb ed="R015" n="0462a02"/>疏云：瞥起亦非眞知，故非心境界。今抄亦入此句下，
<lb ed="X" n="0004b21"/><lb ed="R015" n="0462a03"/>注之可也。以釋此四句皆結就經文，何獨此句不結
<lb ed="X" n="0004b22"/><lb ed="R015" n="0462a04"/>入經？乃寫時脫也。問：如次云：心體離念、無念，非有念
<lb ed="X" n="0004b23"/><lb ed="R015" n="0462a05"/>可離、可無。問：明疏元不云無念幷可離，此四句是今
<lb ed="X" n="0004b24"/><lb ed="R015" n="0462a06"/>抄主加之。此旣如之，何妨前是略之，乃是脫耶？答：所
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0004c" n="0004c"/>
<lb ed="X" n="0004c01"/><lb ed="R015" n="0462a07"/>以。問：明疏但云心體離念，卽有非念可念者，彼鈔自
<lb ed="X" n="0004c02"/><lb ed="R015" n="0462a08"/>云：以起信心體離念會南、北二宗，以北宗宗於離念，
<lb ed="X" n="0004c03"/><lb ed="R015" n="0462a09"/>南宗宗於無念。而南宗破北云：離念，則有念可離；無
<lb ed="X" n="0004c04"/><lb ed="R015" n="0462a10"/>念，則本自無之。離念如拂鏡，無念如本淨。故今會之。
<lb ed="X" n="0004c05"/><lb ed="R015" n="0462a11"/>約起信，旣云心體離念，亦本自離，非有念可離，亦同
<lb ed="X" n="0004c06"/><lb ed="R015" n="0462a12"/>無念可無，卽性淨也。今鈔主加四字者，欲人易知南、
<lb ed="X" n="0004c07"/><lb ed="R015" n="0462a13"/>北義，以演義文影略故也。</p>
<lb ed="X" n="0004c08"/><lb ed="R015" n="0462a14"/><p xml:id="pX10p0004c0801">由是前結釋定，不可略知是脫也。況大鈔不加四字，
<lb ed="X" n="0004c09"/><lb ed="R015" n="0462a15"/>亦前一句，理無疑也。</p>
<lb ed="X" n="0004c10"/><lb ed="R015" n="0462a16"/><p xml:id="pX10p0004c1001">抄引問明。疏注云：此下麤書是彼疏，注書是彼抄。</p>
<lb ed="X" n="0004c11"/><lb ed="R015" n="0462a17"/><p xml:id="pX10p0004c1101">今評疏抄皆有加句，疏如上辨抄。從又前唯佛果權
<lb ed="X" n="0004c12"/><lb ed="R015" n="0462a18"/>實下，並非演義，文更詳。又從然上兩重下，方是圭山
<lb ed="X" n="0004c13"/><lb ed="R015" n="0462b01"/>評語。若爾，應演義元脫第二重<anchor xml:id="nkr_note_orig_0004002" n="0004002"/>科揀，旣注中一半不
<lb ed="X" n="0004c14"/><lb ed="R015" n="0462b02"/>是演義，何注書是彼抄耶？後人如下對看，豈不悞他
<lb ed="X" n="0004c15"/><lb ed="R015" n="0462b03"/>耶？</p>
<lb ed="X" n="0004c16"/><lb ed="R015" n="0462b04"/><p xml:id="pX10p0004c1601">疏：破相宗對性宗中佛德空有，約性宗身、智、通、光，一
<lb ed="X" n="0004c17"/><lb ed="R015" n="0462b05"/>一無盡等，抄釋以十身等。評曰：此是圓、別敎中義。旣
<lb ed="X" n="0004c18"/><lb ed="R015" n="0462b06"/>於此中明之，何用第五圓敎耶？今原此文，似失較勘。
<lb ed="X" n="0004c19"/><lb ed="R015" n="0462b07"/>以此文元於大疏具之，又頓序亦具，而大疏約西域
<lb ed="X" n="0004c20"/><lb ed="R015" n="0462b08"/>二師、三時敎三宗料揀不妨，以性宗通一切了義經
<lb ed="X" n="0004c21"/><lb ed="R015" n="0462b09"/>用之無妨。禪源都序亦立三敎於第三，顯示眞心，卽
<lb ed="X" n="0004c22"/><lb ed="R015" n="0462b10"/>性敎亦攝一切了義經，並得通用。今此略疏乃於五
<lb ed="X" n="0004c23"/><lb ed="R015" n="0462b11"/>敎中前始、終對辨三宗。性宗雖通終、頓，然依終敎對
<lb ed="X" n="0004c24"/><lb ed="R015" n="0462b12"/>破，故前抄云：除圓、頓<anchor xml:id="nkr_note_orig_0004003" n="0004003"/>稱敎外，自有三宗。今於終敎便
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0005a" n="0005a"/>
<lb ed="X" n="0005a01"/><lb ed="R015" n="0462b13"/>引十身、十智、無盡等義，豈失較勘耶？止可但約常、樂
<lb ed="X" n="0005a02"/><lb ed="R015" n="0462b14"/>等四德，幷起信、具性、實有，自可揀顯也。</p>
<lb ed="X" n="0005a03"/><lb ed="R015" n="0462b15"/><p xml:id="pX10p0005a0301">敎所被機中，大疏元約信解、修證，分二：於信解中，初
<lb ed="X" n="0005a04"/><lb ed="R015" n="0462b16"/>揀樂著名、相等五，次收離之是器；於修證中，初揀著
<lb ed="X" n="0005a05"/><lb ed="R015" n="0462b17"/>我、人等四相，次收離作、止等四病是器。又普收畢，復
<lb ed="X" n="0005a06"/><lb ed="R015" n="0462b18"/>以五性、三聚收機<note place="inline">云云如彼</note>。今略疏刪去第二、修證一科
<lb ed="X" n="0005a07"/><lb ed="R015" n="0463a01"/>幷五性、三聚之義，唯存信解幷普收深、淺之義。評曰：
<lb ed="X" n="0005a08"/><lb ed="R015" n="0463a02"/>據此略疏，抄亦似少琢磨。何者？旣抄釋自恃天眞，約
<lb ed="X" n="0005a09"/><lb ed="R015" n="0463a03"/>於任病，其作、止、滅三病亦非其器，何獨不言？又約益
<lb ed="X" n="0005a10"/><lb ed="R015" n="0463a04"/>淺、深中，約悟入，卽當機三根修、證兼爲，則是信解；於
<lb ed="X" n="0005a11"/><lb ed="R015" n="0463a05"/>熏聞中，約五性中無性凡、外闡提。又注中缺於引爲、
<lb ed="X" n="0005a12"/><lb ed="R015" n="0463a06"/>權爲。若以前滯行位者，卽是引位中權乘，亦不收二
<lb ed="X" n="0005a13"/><lb ed="R015" n="0463a07"/>乘。雖引出現，云：二處不作生長利益，然不厭捨。此是
<lb ed="X" n="0005a14"/><lb ed="R015" n="0463a08"/>淸涼元雙證權爲、遠爲。旣正明唯約無性凡、外，亦不
<lb ed="X" n="0005a15"/><lb ed="R015" n="0463a09"/>約二乘熏聞。引證，則雙證；正用，則獨然。下釋修羅蚊
<lb ed="X" n="0005a16"/><lb ed="R015" n="0463a10"/>虻飮海，乃至喩菩薩、二乘受持。此亦經自收於二乘，
<lb ed="X" n="0005a17"/><lb ed="R015" n="0463a11"/>反小是器。據今略疏，鈔則三病不揀，二乘不收，豈非
<lb ed="X" n="0005a18"/><lb ed="R015" n="0463a12"/>似少琢磨耶？若大疏抄總反四病皆收五性，義則無
<lb ed="X" n="0005a19"/><lb ed="R015" n="0463a13"/>遺。此可疑處。若云於普收中皆收，故收二乘者，何不
<lb ed="X" n="0005a20"/><lb ed="R015" n="0463a14"/>揀三病耶？智者詳之。</p>
<lb ed="X" n="0005a21"/><lb ed="R015" n="0463a15"/><p xml:id="pX10p0005a2101">鈔：宗中圓融具德，約天親造十地論等，舊謂大疏幷
<lb ed="X" n="0005a22"/><lb ed="R015" n="0463a16"/>起信本無。又前四宗皆約宗論，今約釋論，乃後人添
<lb ed="X" n="0005a23"/><lb ed="R015" n="0463a17"/>入。今檢古木略抄，元有此文，但取立六相圓融義，應
<lb ed="X" n="0005a24"/><lb ed="R015" n="0463a18"/>修略抄添入爾。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0005b" n="0005b"/>
<lb ed="X" n="0005b01"/><lb ed="R015" n="0463b01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">第五卷 辨疑二十三處</cb:mulu><head>第五卷　二十三處</head>
<lb ed="X" n="0005b02"/><lb ed="R015" n="0463b02"/><p xml:id="pX10p0005b0201">生公疏云等，據大鈔乃生公序，故次所以稱常，卽云
<lb ed="X" n="0005b03"/><lb ed="R015" n="0463b03"/>常必滅累，復曰般泥洹也，必是序爾。</p>
<lb ed="X" n="0005b04"/><lb ed="R015" n="0463b04"/><p xml:id="pX10p0005b0401">抄：四字一字，對中引證，唯覺字是法。於中云：依幻說
<lb ed="X" n="0005b05"/><lb ed="R015" n="0463b05"/>覺，亦名爲幻。若說有覺，猶未離幻；說無覺者，亦復如
<lb ed="X" n="0005b06"/><lb ed="R015" n="0463b06"/>是。評曰：若前後所覺字，正是法體；若如此之覺字，乃
<lb ed="X" n="0005b07"/><lb ed="R015" n="0463b07"/>約同幻之覺。此是所拂之覺，幻乃同幻之覺，非是所
<lb ed="X" n="0005b08"/><lb ed="R015" n="0463b08"/>目法體。此一期引之，宜加思忖。</p>
<lb ed="X" n="0005b09"/><lb ed="R015" n="0463b09"/><p xml:id="pX10p0005b0901">抄：釋了義中約權、實判，皆如玄談權、實對辨中廣說。
<lb ed="X" n="0005b10"/><lb ed="R015" n="0463b10"/>注云：正在西域兩種三時敎中及性、相十別中。評曰：
<lb ed="X" n="0005b11"/><lb ed="R015" n="0463b11"/>此亦失檢對。然大疏廣叙二、三時，而性、相十別對辨
<lb ed="X" n="0005b12"/><lb ed="R015" n="0463b12"/>權、實，皆在西域二、三時中叙，故大鈔作此指前。今略
<lb ed="X" n="0005b13"/><lb ed="R015" n="0463b13"/>疏旣削之，又移十別在始、終二敎中辨，豈得亦同大
<lb ed="X" n="0005b14"/><lb ed="R015" n="0463b14"/>疏鈔如是指耶？只合注云：正在前性、相十別中。</p>
<lb ed="X" n="0005b15"/><lb ed="R015" n="0463b15"/><p xml:id="pX10p0005b1501">鈔：天竺國有五印度、四方及中。評曰：此云印度，未詳，
<lb ed="X" n="0005b16"/><lb ed="R015" n="0463b16"/>致此重繁。以天竺、印度皆梵音楚夏，如次引釋。此合
<lb ed="X" n="0005b17"/><lb ed="R015" n="0463b17"/>云西域有五印度可也。</p>
<lb ed="X" n="0005b18"/><lb ed="R015" n="0463b18"/><p xml:id="pX10p0005b1801">鈔：印度、<name role="" type="person">罽賓</name>，皆未詳唐語，而大疏疑。釋敎錄云：<name role="" type="person">罽賓</name>，
<lb ed="X" n="0005b19"/><lb ed="R015" n="0464a01"/>海藏疏云：羯濕彌羅。故疏云：素承此人，<note place="inline">謂詮師也。</note>學廣而
<lb ed="X" n="0005b20"/><lb ed="R015" n="0464a02"/>道高，不合孟浪。<note place="inline">此意由孟浪，故云羯濕彌羅。</note>應國名無別，但梵音
<lb ed="X" n="0005b21"/><lb ed="R015" n="0464a03"/>之殊，待更根尋。續學記載評曰：觀今抄云未詳，故疏
<lb ed="X" n="0005b22"/><lb ed="R015" n="0464a04"/>疑於國名或同或異。然華嚴菩薩住處亦云：迦葉彌
<lb ed="X" n="0005b23"/><lb ed="R015" n="0464a05"/>羅國有一住處，名曰次第，從昔以來，諸大菩薩於中
<lb ed="X" n="0005b24"/><lb ed="R015" n="0464a06"/>止住。大疏云：迦葉彌羅，晉譯爲<name role="" type="person">罽賓</name>，此翻阿誰入，卽
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0005c" n="0005c"/>
<lb ed="X" n="0005c01"/><lb ed="R015" n="0464a07"/>末田乞地之所。廣如西域第三演義引。彼云：北印度
<lb ed="X" n="0005c02"/><lb ed="R015" n="0464a08"/>境末田乞地，卽羅漢名也。<name role="" type="person">迦濕彌羅</name>國，周七十餘里。
<lb ed="X" n="0005c03"/><lb ed="R015" n="0464a09"/><note place="inline">云云，具如五十一演義說。</note>然梵語少異。唐經云迦葉，西域記云迦
<lb ed="X" n="0005c04"/><lb ed="R015" n="0464a10"/>濕，今疏云羯濕，此輕重不同耳。下二字皆云彌羅。以
<lb ed="X" n="0005c05"/><lb ed="R015" n="0464a11"/>此驗之，晉舊譯云<name role="" type="person">罽賓</name>，唐譯云迦葉彌羅，則知詮師
<lb ed="X" n="0005c06"/><lb ed="R015" n="0464a12"/>正與開元釋敎錄同也。然疏主宗於華嚴，前後皆錄
<lb ed="X" n="0005c07"/><lb ed="R015" n="0464a13"/>彼疏。抄中忽忘，故云未詳，更待根尋也。又云印度未
<lb ed="X" n="0005c08"/><lb ed="R015" n="0464a14"/>詳者，據開元錄云：賢豆本音因陀羅婆陀，此云主，謂
<lb ed="X" n="0005c09"/><lb ed="R015" n="0464a15"/>天帝釋所護故也。賢豆之音，彼國之訛略耳。<name role="" type="person">身毒</name>、天
<lb ed="X" n="0005c10"/><lb ed="R015" n="0464a16"/>竺，此云方之訛略稱也。<note place="inline">故漢書銘西域謂<name role="" type="person">身毒</name>國，卽天竺也。</note>而彼國人
<lb ed="X" n="0005c11"/><lb ed="R015" n="0464a17"/>總言賢豆而<anchor xml:id="nkr_note_add_0005c1101" n="0005c1101"/><anchor xml:id="beg0005c1101" n="0005c1101"/>已<anchor xml:id="end0005c1101"/>，約云以爲五方。<note place="inline">南、西、北、東、中也。</note>唐西域記云：
<lb ed="X" n="0005c12"/><lb ed="R015" n="0464a18"/>正音印度者，唐翻爲月，月有多名，斯其一稱也。言諸
<lb ed="X" n="0005c13"/><lb ed="R015" n="0464b01"/>群生輪迴不息，無明長夜，莫有司辰，其猶白日旣陰，
<lb ed="X" n="0005c14"/><lb ed="R015" n="0464b02"/>宵燭虧繼，雖有星光之照，豈如朗月之月？苟緣斯欲，
<lb ed="X" n="0005c15"/><lb ed="R015" n="0464b03"/>因而譬月，良以其土聖賢繼軌，導凡御物，如月照臨。
<lb ed="X" n="0005c16"/><lb ed="R015" n="0464b04"/>由是義故，謂之印度。<note place="inline">上皆釋敎錄文。</note>一切音義亦同此說。評
<lb ed="X" n="0005c17"/><lb ed="R015" n="0464b05"/>曰：今疏旣引開元釋敎錄證，譯人何不見此文耶？故
<lb ed="X" n="0005c18"/><lb ed="R015" n="0464b06"/>今補此二文，後刊抄者宜用添入抄議龍集中。今謂
<lb ed="X" n="0005c19"/><lb ed="R015" n="0464b07"/>旣知其非，何須引彼？而長壽去高宗飛龍四十餘年，
<lb ed="X" n="0005c20"/><lb ed="R015" n="0464b08"/>正當則天之朝，定知其非，何必云然？今亦未委，待更
<lb ed="X" n="0005c21"/><lb ed="R015" n="0464b09"/>尋檢耶？以皆是唐時年代，自非難尋檢者。</p>
<lb ed="X" n="0005c22"/><lb ed="R015" n="0464b10"/><p xml:id="pX10p0005c2201">疏釋我聞之義，卽文殊及阿難海五蘊假者，評曰：若
<lb ed="X" n="0005c23"/><lb ed="R015" n="0464b11"/>約結集，於<name role="" type="person">鐵圍山</name>，則同文殊；例如畢鉢窟中，則同迦
<lb ed="X" n="0005c24"/><lb ed="R015" n="0464b12"/>葉等也。然皆阿難升座，擧六成就等，故我字唯是阿
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0006a" n="0006a"/>
<lb ed="X" n="0006a01"/><lb ed="R015" n="0464b13"/>難自稱。今諸經雖大、小等殊，權、實之異，不妨皆阿難
<lb ed="X" n="0006a02"/><lb ed="R015" n="0464b14"/>稱我聞也。故華嚴疏但云：我卽阿難聞，謂親自聽聞。
<lb ed="X" n="0006a03"/><lb ed="R015" n="0464b15"/>釋我字，旣以文殊及於阿難有二失，以正爲兼失；二、
<lb ed="X" n="0006a04"/><lb ed="R015" n="0464b16"/>文殊稱我失，以唯阿難稱我聞故。故不應用文殊釋
<lb ed="X" n="0006a05"/><lb ed="R015" n="0464b17"/>此我字。疏旣云我卽文殊及阿難海五蘊假者，又次
<lb ed="X" n="0006a06"/><lb ed="R015" n="0464b18"/>徵云：云何稱我？釋云：我有四種等。評曰：若上不出五
<lb ed="X" n="0006a07"/><lb ed="R015" n="0465a01"/>蘊假者之稱，次可徵云：云何稱我？旣先釋所以，而却
<lb ed="X" n="0006a08"/><lb ed="R015" n="0465a02"/>徵之，似重繁也。故華嚴疏云：我卽阿難聞，謂親自聽
<lb ed="X" n="0006a09"/><lb ed="R015" n="0465a03"/>聞；云何稱我，卽諸蘊假者。故知五蘊假者是釋所以，
<lb ed="X" n="0006a10"/><lb ed="R015" n="0465a04"/>不應更徵。今觀疏意，在徵成四我，釋以後二。然亦不
<lb ed="X" n="0006a11"/><lb ed="R015" n="0465a05"/>合先出所以，應可我卽阿難海，云何稱我，卽五蘊假
<lb ed="X" n="0006a12"/><lb ed="R015" n="0465a06"/>者。然我有四種等，則先略出所以，後廣明所以也。亦
<lb ed="X" n="0006a13"/><lb ed="R015" n="0465a07"/>可除去<anchor xml:id="nkr_note_orig_0006001" n="0006001"/>去何稱我四字，便云：然我有四種，智者善思
<lb ed="X" n="0006a14"/><lb ed="R015" n="0465a08"/>念之。</p>
<lb ed="X" n="0006a15"/><lb ed="R015" n="0465a09"/><p xml:id="pX10p0006a1501">疏：時者，隨世假立，乃至恒河等，科云出體。然據出體，
<lb ed="X" n="0006a16"/><lb ed="R015" n="0465a10"/>只科得初六字，從如來說經下，皆非出體。故大疏連
<lb ed="X" n="0006a17"/><lb ed="R015" n="0465a11"/>於前文，揀異餘時，其出體自在約實之後說。今原修
<lb ed="X" n="0006a18"/><lb ed="R015" n="0465a12"/>略疏時，疏主意謂出體約相，不合在約實之後，故移
<lb ed="X" n="0006a19"/><lb ed="R015" n="0465a13"/>之在前，應合在通方之後。但是筆誤書之於正釋一
<lb ed="X" n="0006a20"/><lb ed="R015" n="0465a14"/>時之中，隔斷正釋幷引之文爾。亦恐後人傳寫，誤書
<lb ed="X" n="0006a21"/><lb ed="R015" n="0465a15"/>於此，致使以抄從疏，亦牒文在第二科也。故抄中釋
<lb ed="X" n="0006a22"/><lb ed="R015" n="0465a16"/>下科又字云：是連前釋一時義之文勢也。以此定之，
<lb ed="X" n="0006a23"/><lb ed="R015" n="0465a17"/>決知從如來說經等，是前正釋一時之文爾，出體須
<lb ed="X" n="0006a24"/><lb ed="R015" n="0465a18"/>在通妨之後。</p>
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0006b" n="0006b"/>
<lb ed="X" n="0006b01"/><lb ed="R015" n="0465b01"/><p xml:id="pX10p0006b0101">抄於引淨土下九經中，節節注配今經。然今經初明
<lb ed="X" n="0006b02"/><lb ed="R015" n="0465b02"/>入定，卽神通大光明藏三昧。從一切如來光嚴至不
<lb ed="X" n="0006b03"/><lb ed="R015" n="0465b03"/>二隨順，是凡聖同源，義當法性之土。從於不二境現
<lb ed="X" n="0006b04"/><lb ed="R015" n="0465b04"/>諸淨土，方是受用土。然經並不出相，但云諸佛淨土
<lb ed="X" n="0006b05"/><lb ed="R015" n="0465b05"/>爾。今所引九經，皆是受用之相，正如佛地經十八圓
<lb ed="X" n="0006b06"/><lb ed="R015" n="0465b06"/>滿爾。不應將今經法性土同源之相以注諸經。設小
<lb ed="X" n="0006b07"/><lb ed="R015" n="0465b07"/>有相同，亦不必注配。故大抄但略引而不配之，但以
<lb ed="X" n="0006b08"/><lb ed="R015" n="0465b08"/>此證淨土所說，以袪疑情爾。此應後人妄加，或修略
<lb ed="X" n="0006b09"/><lb ed="R015" n="0465b09"/>抄弟子添入爾。況於中有不全是智境純淨之土，亦
<lb ed="X" n="0006b10"/><lb ed="R015" n="0465b10"/>有卽染爲淨識智融通之土。次下引辨。</p>
<lb ed="X" n="0006b11"/><lb ed="R015" n="0465b11"/><p xml:id="pX10p0006b1101">疏：第五、列心印經，大、小二抄皆不引。大疏乃云：諸佛
<lb ed="X" n="0006b12"/><lb ed="R015" n="0465b12"/>心印經云：如來境界，衆寶道場。此亦二鈔忘失入。然
<lb ed="X" n="0006b13"/><lb ed="R015" n="0465b13"/>旣於廣鈔外更引餘經廣文，加之注配此二經土，大
<lb ed="X" n="0006b14"/><lb ed="R015" n="0465b14"/>疏鈔却又不引之，足見後人妄加注配爾。第六、列興
<lb ed="X" n="0006b15"/><lb ed="R015" n="0465b15"/>顯經，小抄失引。大抄云：佛說如來興顯經：第一、聞如
<lb ed="X" n="0006b16"/><lb ed="R015" n="0465b16"/>是：一時，佛遊於如來建立之土，號顯法身，深奧悅豫，
<lb ed="X" n="0006b17"/><lb ed="R015" n="0465b17"/>普見枰閣，爲大嚴淨顯耀威宮琉璃之藏，如來所行。
<lb ed="X" n="0006b18"/><lb ed="R015" n="0465b18"/>評曰：據賢首華嚴傳云：如來興顯經四卷，是性起品、
<lb ed="X" n="0006b19"/><lb ed="R015" n="0466a01"/>無量頌偈。乃將十忍品後徧之，亦不題次。元康二年，
<lb ed="X" n="0006b20"/><lb ed="R015" n="0466a02"/><name role="" type="person">竺法護</name>譯。此經旣是華嚴支流，不合列於純淨土中，
<lb ed="X" n="0006b21"/><lb ed="R015" n="0466a03"/>合在識智融通中，以重會<name role="" type="person">普光明殿</name>說故。此經亦云：
<lb ed="X" n="0006b22"/><lb ed="R015" n="0466a04"/>普見枰閣，爲大嚴淨顯耀威宮琉璃之藏。卽普光明
<lb ed="X" n="0006b23"/><lb ed="R015" n="0466a05"/>殿也。</p>
<lb ed="X" n="0006b24"/><lb ed="R015" n="0466a06"/><p xml:id="pX10p0006b2401">第八、列進力入印法門。經云：婆伽婆！住如來住持境
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0006c" n="0006c"/>
<lb ed="X" n="0006c01"/><lb ed="R015" n="0466a07"/>界之處，去寂滅道場不遠，普光法殿，福德善根所成
<lb ed="X" n="0006c02"/><lb ed="R015" n="0466a08"/>之處<note place="inline">云云</note>等，普徧無可嫌處<note place="inline">云云</note>，金剛堅固所成之
<lb ed="X" n="0006c03"/><lb ed="R015" n="0466a09"/>處<note place="inline">云云</note>。評曰：此經亦華嚴支流經，是識智融通，卽染
<lb ed="X" n="0006c04"/><lb ed="R015" n="0466a10"/>淨融處，非純淨之類也。大周目錄云：信力入印法門
<lb ed="X" n="0006c05"/><lb ed="R015" n="0466a11"/>經五卷，元魏正始沙門曇摩支流於洛陽譯。是華嚴
<lb ed="X" n="0006c06"/><lb ed="R015" n="0466a12"/>經內出。然今經云：住如來住持境界之處，此非目淨
<lb ed="X" n="0006c07"/><lb ed="R015" n="0466a13"/>土，乃目普光殿爾。意云：住如來住持境界之處，是普
<lb ed="X" n="0006c08"/><lb ed="R015" n="0466a14"/>光法殿。故此指云：寂滅道場不遠，普光法殿等也。旣
<lb ed="X" n="0006c09"/><lb ed="R015" n="0466a15"/>寂滅道場，卽菩提場也。普光法殿，卽普光殿。此二皆
<lb ed="X" n="0006c10"/><lb ed="R015" n="0466a16"/>標人間之處，何直目爲淨土？從善根所成平等之處
<lb ed="X" n="0006c11"/><lb ed="R015" n="0466a17"/>下，方是卽染爲淨，同<name role="" type="person">摩竭陀國</name>金剛所成也。故下抄
<lb ed="X" n="0006c12"/><lb ed="R015" n="0466a18"/>云：華嚴標穢境中人天七處：初、<name role="" type="person">摩竭國</name><note place="inline">卽此齊滅道場</note>，二、普
<lb ed="X" n="0006c13"/><lb ed="R015" n="0466b01"/>光殿等。然此經名義昭然，何誤以爲純淨之土耶？今
<lb ed="X" n="0006c14"/><lb ed="R015" n="0466b02"/>抄又誤以信字書作進字，詳之。</p>
<lb ed="X" n="0006c15"/><lb ed="R015" n="0466b03"/><p xml:id="pX10p0006c1501">引佛地經云：渺然難測。論牒云：其量難測。又云：如來
<lb ed="X" n="0006c16"/><lb ed="R015" n="0466b04"/>所覩。此筆誤，正云如來所<anchor xml:id="nkr_note_orig_0006002" n="0006002"/>覩，此卽主圓滿也。</p>
<lb ed="X" n="0006c17"/><lb ed="R015" n="0466b05"/><p xml:id="pX10p0006c1701">抄云：大鈔中更列四本在淨土說，經兼圓覺都十五
<lb ed="X" n="0006c18"/><lb ed="R015" n="0466b06"/>本等。然大鈔同今列十本，竟云有本經亦在淨土說，
<lb ed="X" n="0006c19"/><lb ed="R015" n="0466b07"/>亦在別卷中，故知今抄亦失對會也。然大抄却列文
<lb ed="X" n="0006c20"/><lb ed="R015" n="0466b08"/>殊寶藏陀羅尼經在淨居天說，又大集部中有一品
<lb ed="X" n="0006c21"/><lb ed="R015" n="0466b09"/>在欲色二界中間說，恐因此誤指也。</p>
<lb ed="X" n="0006c22"/><lb ed="R015" n="0466b10"/><p xml:id="pX10p0006c2201">抄引等目菩薩所問三昧經，謂之雙標淨穢者，經云：
<lb ed="X" n="0006c23"/><lb ed="R015" n="0466b11"/>聞如是：一時世尊遊於摩羯境界法靜道場，初始成
<lb ed="X" n="0006c24"/><lb ed="R015" n="0466b12"/>佛，光輝明耀，宣眞諦藏，演如來慧，暢三世要，布無罣
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0007a" n="0007a"/>
<lb ed="X" n="0007a01"/><lb ed="R015" n="0466b13"/>礙道寶之定。佛時以此普智無極，確然正受。其定恬
<lb ed="X" n="0007a02"/><lb ed="R015" n="0466b14"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0007001" n="0007001"/>恬，忽<anchor xml:id="nkr_note_orig_0007002" n="0007002"/>於形像，亦無中外，<anchor xml:id="nkr_note_orig_0007003" n="0007003"/>却無見聞。所居正受，乃大曠
<lb ed="X" n="0007a03"/><lb ed="R015" n="0466b15"/>蕩，汪洋無極，難遇難聞，億世之過。時此佛定無量，無
<lb ed="X" n="0007a04"/><lb ed="R015" n="0466b16"/>不炳徹。抄至主以至法靜道場，約隨識所見淨土相
<lb ed="X" n="0007a05"/><lb ed="R015" n="0466b17"/>也。評曰：據此經有三節：初遊摩羯至光輝明耀，是標
<lb ed="X" n="0007a06"/><lb ed="R015" n="0466b18"/>佛初成相；從宣眞諦藏三句，是說法相；從布無罣礙
<lb ed="X" n="0007a07"/><lb ed="R015" n="0467a01"/>下，明入定相。於中皆歎定勝能，並不見說淨土之相。
<lb ed="X" n="0007a08"/><lb ed="R015" n="0467a02"/>對文可知。況華嚴、大疏、諸家目錄、華嚴傳等，皆云是
<lb ed="X" n="0007a09"/><lb ed="R015" n="0467a03"/>十定品別行。故十定品亦云：爾時世尊在摩羯提國
<lb ed="X" n="0007a10"/><lb ed="R015" n="0467a04"/>阿蘭若法菩提場中始成正覺，於<name role="" type="person">普光明殿</name>入刹那
<lb ed="X" n="0007a11"/><lb ed="R015" n="0467a05"/>際諸佛三昧，現如來身，淸淨無礙，無所依止，無有攀
<lb ed="X" n="0007a12"/><lb ed="R015" n="0467a06"/>緣，住奢摩他，最極寂靜，具大威德，無所染著。故其文
<lb ed="X" n="0007a13"/><lb ed="R015" n="0467a07"/>多同。於中光輝明耀卽普光明義，而等目菩薩卽普
<lb ed="X" n="0007a14"/><lb ed="R015" n="0467a08"/>眼也。故十地品是普請問，故知非是雙標淨、穢、定相
<lb ed="X" n="0007a15"/><lb ed="R015" n="0467a09"/>之經也。從初始得佛下，又非淨土之相，何此作配釋
<lb ed="X" n="0007a16"/><lb ed="R015" n="0467a10"/>耶？抄指天台四土，如玄談第三門中廣釋。要具說者，
<lb ed="X" n="0007a17"/><lb ed="R015" n="0467a11"/>卽再檢評曰：若大抄第三門全錄演義抄說之，而略
<lb ed="X" n="0007a18"/><lb ed="R015" n="0467a12"/>抄旣削，但指法華餘國，云天台依智論所立四種國
<lb ed="X" n="0007a19"/><lb ed="R015" n="0467a13"/>土中方便有餘土也，却是第二抄釋序。故如來入寂
<lb ed="X" n="0007a20"/><lb ed="R015" n="0467a14"/>光土中略依演義指配四土，亦不廣釋，如大鈔於第
<lb ed="X" n="0007a21"/><lb ed="R015" n="0467a15"/>三門亦不廣釋，全同第二抄爾。今只合指云如第二
<lb ed="X" n="0007a22"/><lb ed="R015" n="0467a16"/>釋序入寂光土處說。疏以三昧、正受謂之唐、梵雙彰，
<lb ed="X" n="0007a23"/><lb ed="R015" n="0467a17"/>而林間錄引楞伽證云：三昧及正受，明非翻三昧爲
<lb ed="X" n="0007a24"/><lb ed="R015" n="0467a18"/>正受也。故淸涼正翻爲等，持平等心趣一境故；義翻
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0007b" n="0007b"/>
<lb ed="X" n="0007b01"/><lb ed="R015" n="0467b01"/>爲定，以心一境，性、義相近故。所以十地論第十二云：
<lb ed="X" n="0007b02"/><lb ed="R015" n="0467b02"/>是菩薩皆悉入此一切三昧，善知三昧方便乃至三
<lb ed="X" n="0007b03"/><lb ed="R015" n="0467b03"/>昧所作正受。以此證之，決知非唐、梵雙翻，乃三昧所
<lb ed="X" n="0007b04"/><lb ed="R015" n="0467b04"/>作之用耳。</p>
<lb ed="X" n="0007b05"/><lb ed="R015" n="0467b05"/><p xml:id="pX10p0007b0501">抄嚴之方便下，注云：二本鈔不同。一云：皆由佛應統
<lb ed="X" n="0007b06"/><lb ed="R015" n="0467b06"/>之，故云此明土之淨、穢也。評曰：此二皆後人妄意加
<lb ed="X" n="0007b07"/><lb ed="R015" n="0467b07"/>減，雖皆大疏鈔意，而皆未穩。以大疏意約世界成就
<lb ed="X" n="0007b08"/><lb ed="R015" n="0467b08"/>品起，具因緣有十。十中，前三通淨、穢，次四唯淨，後三
<lb ed="X" n="0007b09"/><lb ed="R015" n="0467b09"/>融通。故疏云：若經本起，皆如來神力故，法性如是故，
<lb ed="X" n="0007b10"/><lb ed="R015" n="0467b10"/>衆生行業故<note place="inline">此三是世界成就品初三因也</note>，故通淨、穢。然隨宜攝物，
<lb ed="X" n="0007b11"/><lb ed="R015" n="0467b11"/>佛應統之，故皆稱佛土。若就行致，唯淨非穢。一師取
<lb ed="X" n="0007b12"/><lb ed="R015" n="0467b12"/>通難云：意注云：由佛應統之，故此出淨、穢也，得名佛
<lb ed="X" n="0007b13"/><lb ed="R015" n="0467b13"/>土之所以也。一師取初三因通於淨、穢，故注云：此明
<lb ed="X" n="0007b14"/><lb ed="R015" n="0467b14"/>土之淨、穢也。今謂初師是通穢土，得稱佛土所以，非
<lb ed="X" n="0007b15"/><lb ed="R015" n="0467b15"/>是方便正意，故不合此注也。次師但云此明土之淨、
<lb ed="X" n="0007b16"/><lb ed="R015" n="0467b16"/>穢者，應注云：若神力等，則通淨、穢；若就行致，唯淨等。
<lb ed="X" n="0007b17"/><lb ed="R015" n="0467b17"/>以淸涼、圭山同引生公云：行致淨土，非造之也。今云：
<lb ed="X" n="0007b18"/><lb ed="R015" n="0467b18"/>若就行，則唯淨；不若改，則爲致。</p>
<lb ed="X" n="0007b19"/><lb ed="R015" n="0468a01"/><p xml:id="pX10p0007b1901">抄引唯識云：而屬佛法，性相異故。注云：慈恩釋云：乃
<lb ed="X" n="0007b20"/><lb ed="R015" n="0468a02"/>至此公意云：屬佛是相，爲法是性等。評曰：此所注錯
<lb ed="X" n="0007b21"/><lb ed="R015" n="0468a03"/>亂，皆後之過。初從佛法性屬佛至故云爾也，皆是淸
<lb ed="X" n="0007b22"/><lb ed="R015" n="0468a04"/>涼大疏幷圓覺大疏，正依性宗釋論，卽非慈恩釋也。
<lb ed="X" n="0007b23"/><lb ed="R015" n="0468a05"/>只如指屬佛是相，屬法是性，豈是上性隨相義耶？文
<lb ed="X" n="0007b24"/><lb ed="R015" n="0468a06"/>理尙不知，決非圭山本注。況慈恩疏正云：佛是相義，
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0007c" n="0007c"/>
<lb ed="X" n="0007c01"/><lb ed="R015" n="0468a07"/>謂爲功德法所依止故，衆德聚義故，二身自體故，是
<lb ed="X" n="0007c02"/><lb ed="R015" n="0468a08"/>法性義；功德自性故，能持自體故，諸法自性故，體爲
<lb ed="X" n="0007c03"/><lb ed="R015" n="0468a09"/>土義，相爲身義。淸涼斷云：此公意云：屬佛是相，屬法
<lb ed="X" n="0007c04"/><lb ed="R015" n="0468a10"/>是性。直語所依名土，故云體爲土義；以能依亦名所
<lb ed="X" n="0007c05"/><lb ed="R015" n="0468a11"/>依爲法性身，故云相義爲身。今疏小異，謂佛有覺義，
<lb ed="X" n="0007c06"/><lb ed="R015" n="0468a12"/>故云屬佛；土無覺義，但持自性，故名爲法。性隨相異
<lb ed="X" n="0007c07"/><lb ed="R015" n="0468a13"/>者，身上約相，別有二差，隨所依性則無差，則今無差
<lb ed="X" n="0007c08"/><lb ed="R015" n="0468a14"/>之法隨有差之相，故云性隨相異也。智者但詳祖文，
<lb ed="X" n="0007c09"/><lb ed="R015" n="0468a15"/>宜用改之，但除慈恩釋云四字，幷此下二十字。初標
<lb ed="X" n="0007c10"/><lb ed="R015" n="0468a16"/>云：華嚴疏云：故云爾也下，應云演義釋之。</p>
<lb ed="X" n="0007c11"/><lb ed="R015" n="0468a17"/><p xml:id="pX10p0007c1101">抄：然隨事相，其量無邊。下注云：三身三土，事旣無邊，
<lb ed="X" n="0007c12"/><lb ed="R015" n="0468a18"/>相之與性，豈有邊耶？評曰：相之與性，此句亦悞。大鈔
<lb ed="X" n="0007c13"/><lb ed="R015" n="0468b01"/>正云：與相爲性，豈有邊耶？</p>
<lb ed="X" n="0007c14"/><lb ed="R015" n="0468b02"/><p xml:id="pX10p0007c1401">抄開三爲四，義如上。疏：大抄統爲二者<note place="inline">云云</note>。評曰：應
<lb ed="X" n="0007c15"/><lb ed="R015" n="0468b03"/>云：開三爲四，義如上說。卽上引唯識開二，更用爲二。
<lb ed="X" n="0007c16"/><lb ed="R015" n="0468b04"/>地多大</p>
<lb ed="X" n="0007c17"/><lb ed="R015" n="0468b05"/><p xml:id="pX10p0007c1701">抄二字誤寫說爲疏字。評曰：此卷大錯誤，修略抄中，
<lb ed="X" n="0007c18"/><lb ed="R015" n="0468b06"/>決非抄主自修，乃門弟子手段爾。</p>
<lb ed="X" n="0007c19"/><lb ed="R015" n="0468b07"/><p xml:id="pX10p0007c1901">抄解名第二。<name role="" type="person">妙吉祥</name>云三聖觀說者，表能起行願之
<lb ed="X" n="0007c20"/><lb ed="R015" n="0468b08"/>解。次下卽釋經三名竟，方隔<anchor xml:id="nkr_note_orig_0007004" n="0007004"/>南行半抄，文復如上云
<lb ed="X" n="0007c21"/><lb ed="R015" n="0468b09"/>三聖觀說等，但加故今云<name role="" type="person">妙吉祥</name>，是卽解之行爾。評
<lb ed="X" n="0007c22"/><lb ed="R015" n="0468b10"/>曰：此亦弟子手段也。意欲於前正釋<name role="" type="person">妙吉祥</name>處加云，
<lb ed="X" n="0007c23"/><lb ed="R015" n="0468b11"/>故今云<name role="" type="person">妙吉祥</name>，是卽解之行，誤加於後段也。故大抄
<lb ed="X" n="0007c24"/><lb ed="R015" n="0468b12"/>只有前段，豈有於五行抄中兩處文稠疊耶？又怱於
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0008a" n="0008a"/>
<lb ed="X" n="0008a01"/><lb ed="R015" n="0468b13"/>結釋三義後，何須重釋<name role="" type="person">妙吉祥</name>？還指下釋也。何不於
<lb ed="X" n="0008a02"/><lb ed="R015" n="0468b14"/>前加此數字，免至重煩，又免文義孤起，思之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0008a03"/><lb ed="R015" n="0468b15"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">第六卷 辨疑十三處</cb:mulu><head>第六卷　十三處</head>
<lb ed="X" n="0008a04"/><lb ed="R015" n="0468b16"/><p xml:id="pX10p0008a0401">抄云：疏三身等者下。三觀門後，疏中具釋，可檢而用
<lb ed="X" n="0008a05"/><lb ed="R015" n="0468b17"/>之。評曰：此在威德章後，大疏有之。今疏抄略去今古，
<lb ed="X" n="0008a06"/><lb ed="R015" n="0468b18"/>引釋不然，後應存之。疏且默斯要。抄解一向作久默
<lb ed="X" n="0008a07"/><lb ed="R015" n="0469a01"/>釋。評曰：以大疏元是久字，今小疏改作且字，疏改亦
<lb ed="X" n="0008a08"/><lb ed="R015" n="0469a02"/>宜改抄獵。然全錄大鈔，亦少思爾。</p>
<lb ed="X" n="0008a09"/><lb ed="R015" n="0469a03"/><p xml:id="pX10p0008a0901">疏釋眞如云：圓覺自性本無僞妄，變易卽是眞如。評
<lb ed="X" n="0008a10"/><lb ed="R015" n="0469a04"/>曰：據大疏無此十四字，此中加也。抄謂以經意宣指。
<lb ed="X" n="0008a11"/><lb ed="R015" n="0469a05"/>若爾，此合爲一科，以謂眞下方是略釋，對下細釋爾。
<lb ed="X" n="0008a12"/><lb ed="R015" n="0469a06"/>若連此，皆科在略釋中。下細釋中不應揀云：但謂眞
<lb ed="X" n="0008a13"/><lb ed="R015" n="0469a07"/>實未出心體，何約圓覺自性說耳？又若連於略釋科
<lb ed="X" n="0008a14"/><lb ed="R015" n="0469a08"/>中，則略釋中標云僞妄，牒謂虗妄下細釋。旣揀僞妄
<lb ed="X" n="0008a15"/><lb ed="R015" n="0469a09"/>義，則虗妄一義爾。則三處文各不相管。</p>
<lb ed="X" n="0008a16"/><lb ed="R015" n="0469a10"/><p xml:id="pX10p0008a1601">抄依起信以一心爲體，此段論玄談第四門以釋，然
<lb ed="X" n="0008a17"/><lb ed="R015" n="0469a11"/>亦在大疏鈔，今抄亦削，此應釋之。</p>
<lb ed="X" n="0008a18"/><lb ed="R015" n="0469a12"/><p xml:id="pX10p0008a1801">迷東<note place="inline">東卽是眞</note>爲西<note place="inline">西卽妄也，此是執妄，妄卽是他</note>也<note place="inline">從此<anchor xml:id="nkr_note_add_0008a1801" n="0008a1801"/><anchor xml:id="beg0008a1801" n="0008a1801"/>已<anchor xml:id="end0008a1801"/>下，初講者不須用之</note>。評
<lb ed="X" n="0008a19"/><lb ed="R015" n="0469a13"/>曰：也字合連西字，兩段注連之。又疑注本云妄卽實
<lb ed="X" n="0008a20"/><lb ed="R015" n="0469a14"/>也，其也字皆注語，但寫大書，也字却稍長，致後便將
<lb ed="X" n="0008a21"/><lb ed="R015" n="0469a15"/>也字爲麤書，隔於後注也。</p>
<lb ed="X" n="0008a22"/><lb ed="R015" n="0469a16"/><p xml:id="pX10p0008a2201">科示相中，釋文三：初、分科；二、顯意；三、正釋。然第二、顯
<lb ed="X" n="0008a23"/><lb ed="R015" n="0469a17"/>意，今於案定其非下，分之，不應與分科正釋排頭分
<lb ed="X" n="0008a24"/><lb ed="R015" n="0469a18"/>之，以是惟顯案定其非之意爾。應於案定下，分二：初、
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0008b" n="0008b"/>
<lb ed="X" n="0008b01"/><lb ed="R015" n="0469b01"/>顯意；二、釋文。故二正釋中，亦初、叙意；二、正釋。與此文
<lb ed="X" n="0008b02"/><lb ed="R015" n="0469b02"/>勢全同，何一爲總，二爲別耶？</p>
<lb ed="X" n="0008b03"/><lb ed="R015" n="0469b03"/><p xml:id="pX10p0008b0301">抄十障、十如者，如常所釋，後亦有之。評曰：亦大抄有，
<lb ed="X" n="0008b04"/><lb ed="R015" n="0469b04"/>此後卽無。抄八萬塵勞、十二因緣，至下當釋。評曰：塵
<lb ed="X" n="0008b05"/><lb ed="R015" n="0469b05"/>勞在普眼章中釋。其十二因緣，大疏抄唐彌勒章釋，
<lb ed="X" n="0008b06"/><lb ed="R015" n="0469b06"/>今小抄並無處釋。抄云何自心染？依自心有九種喩，
<lb ed="X" n="0008b07"/><lb ed="R015" n="0469b07"/>謂萎、華等。注如疏所配。評曰：今疏但列名，並不注配，
<lb ed="X" n="0008b08"/><lb ed="R015" n="0469b08"/>而大疏一一注配之。今疏旣略，此抄應改。又如次下，
<lb ed="X" n="0008b09"/><lb ed="R015" n="0469b09"/>一一牒疏，亦全牒大疏爾。據此，於略疏亦全注配。</p>
<lb ed="X" n="0008b10"/><lb ed="R015" n="0469b10"/><p xml:id="pX10p0008b1001">喩說一味法中，抄云：細者，所謂諸菩薩摩訶薩演說
<lb ed="X" n="0008b11"/><lb ed="R015" n="0469b11"/>甚深祕密法藏等。評曰：應云所爲。故大抄論云：爲諸
<lb ed="X" n="0008b12"/><lb ed="R015" n="0469b12"/>菩薩演說等。由此約佛爲諸菩薩說一味法，不應用
<lb ed="X" n="0008b13"/><lb ed="R015" n="0469b13"/>此謂字。思之。</p>
<lb ed="X" n="0008b14"/><lb ed="R015" n="0469b14"/><p xml:id="pX10p0008b1401">抄知諸衆生有下，注佛性中，引地論云宅寶，亦云譬
<lb ed="X" n="0008b15"/><lb ed="R015" n="0469b15"/>如彼地種種珍寶藏也。評曰：此應是次貧家寶藏中
<lb ed="X" n="0008b16"/><lb ed="R015" n="0469b16"/>注，悞註於此。以此中說全不變喩眞如不變，何忽注
<lb ed="X" n="0008b17"/><lb ed="R015" n="0469b17"/>辨地中寶藏耶？又破麤書之逗，又令此一注文明善
<lb ed="X" n="0008b18"/><lb ed="R015" n="0469b18"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0008001" n="0008001"/>遊眼，顯上依淸淨智知衆生淸淨身，因前悞注之隔，
<lb ed="X" n="0008b19"/><lb ed="R015" n="0470a01"/>其義不顯。思之！</p><p xml:id="pX10p0008b1907" cb:place="inline">注：如來藏身中云：本覺理量等，佛
<lb ed="X" n="0008b20"/><lb ed="R015" n="0470a02"/>名大。據演義釋云：本覺現量者，本覺卽是所證本性，
<lb ed="X" n="0008b21"/><lb ed="R015" n="0470a03"/>唯眞現量方能證，故與佛等。依此合云現量，今悞作
<lb ed="X" n="0008b22"/><lb ed="R015" n="0470a04"/>理量也。以理卽如理，智量卽如量，智如量卽始覺，義
<lb ed="X" n="0008b23"/><lb ed="R015" n="0470a05"/>疏非也。</p>
<lb ed="X" n="0008b24"/><lb ed="R015" n="0470a06"/><p xml:id="pX10p0008b2401">疏：或謂鈍重說，或謂後來之徒，或謂增明前說。今據
<pb ed="X" xml:id="X10.0249.0008c" n="0008c"/>
<lb ed="X" n="0008c01"/><lb ed="R015" n="0470a07"/>大疏云：一、少字攝多義故，二、諸讚嘆者以偈故，三、鈍
<lb ed="X" n="0008c02"/><lb ed="R015" n="0470a08"/>根重說故，四、爲後來之徒故，五、隨意樂故，六、易受持
<lb ed="X" n="0008c03"/><lb ed="R015" n="0470a09"/>故，七、增明前說故，八、長行未說故。於八中正唯三、七，
<lb ed="X" n="0008c04"/><lb ed="R015" n="0470a10"/>義兼一、五、六，全非二、四、八。大抄今非第四、六。淨土法
<lb ed="X" n="0008c05"/><lb ed="R015" n="0470a11"/>衆同住如來平等法會，無後來之徒故。然今抄文但
<lb ed="X" n="0008c06"/><lb ed="R015" n="0470a12"/>牒釋二義，以此證之。今疏傳寫之悞，多爲後之徒一
<lb ed="X" n="0008c07"/><lb ed="R015" n="0470a13"/>句，詳之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0008c08"/><lb ed="R015" n="0470a14"/>
<lb ed="X" n="0008c09"/><lb ed="R015" n="0470a15"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>圓覺鈔辨疑悞卷上</cb:jhead></cb:juan>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0001a0601" to="#end0001a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">卷</lem><rdg wit="#wit.orig">第</rdg></app>
<app from="#beg0002c2201" to="#end0002c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0003a0101" to="#end0003a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0003b0601" to="#end0003b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0003b0602" to="#end0003b0602"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0003b0603" to="#end0003b0603"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0003b0701" to="#end0003b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0003b0801" to="#end0003b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0003b0901" to="#end0003b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0003b1001" to="#end0003b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0005c1101" to="#end0005c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0008a1801" to="#end0008a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="cbeta-notes">
<head>CBETA 校注</head>
<p>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0002001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0002001">＊贍疑膽（贍ハ本文ニ瞻トツクル。<g ref="#CB18834">󴦒</g>）</note>
<note n="0002002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0002002">但疑俱</note>
<note n="0002003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0002003 #note_star_1">後鈔作從次同</note>
<note n="0002004" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0002004">改疑段</note>
<note n="0003001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0003001">徑疑經</note>
<note n="0003002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0003002">今鈔作令</note>
<note n="0003003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0003003">絕疑剩字</note>
<note n="0003004" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0003004">片疑斥</note>
<note n="0004001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0004001">手疑乎</note>
<note n="0004002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0004002">科疑料</note>
<note n="0004003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0004003">稱下疑脫性</note>
<note n="0006001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0006001">去疑云</note>
<note n="0006002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0006002">覩疑都</note>
<note n="0007001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0007001">恬疑怕</note>
<note n="0007002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0007002">於疑無</note>
<note n="0007003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0007003">却疑靜</note>
<note n="0007004" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0007004">南疑兩</note>
<note n="0008001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0008001">遊疑逝</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0001a0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0001a0601">卷【CB】，第【卍續】</note>
<note n="0002c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0002c2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0003a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0003a0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0003b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0003b0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0003b0602" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0003b0602">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0003b0603" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0003b0603">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0003b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0003b0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0003b0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0003b0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0003b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0003b0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0003b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0003b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0005c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0005c1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0008a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0008a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>