<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X17n0325">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 325 楞伽經纂</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 325 楞伽經纂</title>
			<author>宋 楊彥國纂</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>AI</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>4卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">17</idno>.<idno type="no">325</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-07-18 21:29:46 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">楞伽經纂</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA, Punctuated draft text as provided by GJ.cool AI auto punctuation engine</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識，古籍酷 AI 自動標點引擎提供新式標點初稿</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>AI 標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB02494">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName>
				<mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB08504">
				<charName>CBETA CHARACTER CB08504</charName>
				<mapping cb:dec="991544" type="PUA">U+F2138</mapping>
			<mapping type="unicode">U+269A8</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>燄</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[舀*炎]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15092">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15092</charName>
				<mapping cb:dec="998132" type="PUA">U+F3AF4</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+6677</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>晷</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[晷-人+卜]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15164">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15164</charName>
				<mapping cb:dec="998204" type="PUA">U+F3B3C</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2EA07</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>顧</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(厂@((旣-旡)-日+口))*頁]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-06-05T11:35:27">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone n="1" unit="juan"/>
<pb n="0283a" ed="X" xml:id="X17.0325.0283a"/>
<lb n="0283a01" ed="X"/>
<lb n="0283a02" ed="X"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="1" type="序">No. 325-A 楞伽經纂序</cb:mulu><head>No. 325-A
<lb n="0283a03" ed="X"/><lb n="0313a01" ed="R091"/> 楞伽經纂序</head>
<lb n="0283a04" ed="X"/>
<lb n="0283a05" ed="X"/><lb n="0313a02" ed="R091"/><p xml:id="pX17p0283a0501">洪惟此道不容以聲，靈山破顏而法<anchor xml:id="nkr_note_add_0283a0501" n="0283a0501"/><anchor xml:id="beg0283a0501" n="0283a0501"/>已<anchor xml:id="end0283a0501"/>傳，少林面壁
<lb n="0283a06" ed="X"/><lb n="0313a03" ed="R091"/>而意默示，惟授心要，不立言文，俾之眉宇相得而大
<lb n="0283a07" ed="X"/><lb n="0313a04" ed="R091"/>道無餘，針艾不施而沉痾頓釋。奈何學者膠於曩昔
<lb n="0283a08" ed="X"/><lb n="0313a05" ed="R091"/>之業習，搖於知見之風波，菴摩漸熟者不無，日輪頓
<lb n="0283a09" ed="X"/><lb n="0313a06" ed="R091"/>照者或寡，月氛俱現，金礦混殽，遂使妙明每多塵翳，
<lb n="0283a10" ed="X"/><lb n="0313a07" ed="R091"/>而況世久而傳必謬，師多而習必訛，不載之書，何以
<lb n="0283a11" ed="X"/><lb n="0313a08" ed="R091"/>示證？於是我祖爰自西來，指出秘文，倂以傳授，將使
<lb n="0283a12" ed="X"/><lb n="0313a09" ed="R091"/>世替而法愈固，人訛而文尙存，但有志於披砂，亦何
<lb n="0283a13" ed="X"/><lb n="0313a10" ed="R091"/>艱於得寶？我祖達磨甞曰：吾有楞伽四卷，是諸佛之
<lb n="0283a14" ed="X"/><lb n="0313a11" ed="R091"/>心印，付之二祖，祝俾護持，傳之老師，歷代稱讚。盖取
<lb n="0283a15" ed="X"/><lb n="0313a12" ed="R091"/>大乘之器，授之上味之珍，咸滌細微愆，置彼眞淨地。
<lb n="0283a16" ed="X"/><lb n="0313a13" ed="R091"/>只爲竺廣異壤，文語殊音，覽者彌旬，困於句讀，安能
<lb n="0283a17" ed="X"/><lb n="0313a14" ed="R091"/>披文見義，了然得於心胷哉？深嘆覺皇妙旨，因循與
<lb n="0283a18" ed="X"/><lb n="0313a15" ed="R091"/>蠧俱捐，想惟諸聖之寒心，豈有仁人而坐視？愚甞於
<lb n="0283a19" ed="X"/><lb n="0313a16" ed="R091"/>此精誠嚮慕，意義潛通，繼<g ref="#CB15092">晷</g>披尋，大理昭晣，深嘆前
<lb n="0283a20" ed="X"/><lb n="0313a17" ed="R091"/>文僻古，遂令後學輟觀。於是纂叙玄樞，爲之詮注，方
<lb n="0283a21" ed="X"/><lb n="0313a18" ed="R091"/>啓琅函秘典，蠲日施功，果然金飾婦人，中宵見夢，強
<lb n="0283a22" ed="X"/><lb n="0313b01" ed="R091"/>鞭不敏，鄙頌兼成，願階學徒，目觀心了。朞年之久，四
<lb n="0283a23" ed="X"/><lb n="0313b02" ed="R091"/>軸<anchor xml:id="nkr_note_add_0283a2301" n="0283a2301"/><anchor xml:id="beg0283a2301" n="0283a2301"/>已<anchor xml:id="end0283a2301"/>周。不敢與正經竝行，但號曰楞伽經纂。遂以百
<lb n="0283a24" ed="X"/><lb n="0313b03" ed="R091"/>八句義，列爲七十餘門。撮彼玄機，隨爲標目。使學者
<pb n="0283b" ed="X" xml:id="X17.0325.0283b"/>
<lb n="0283b01" ed="X"/><lb n="0313b04" ed="R091"/>披文得義，以義證心。非特佛印可傳，抑使雄文不墜。
<lb n="0283b02" ed="X"/><lb n="0313b05" ed="R091"/>噫！衆生昏昧，習業纏綿。不知自擲家財，終日爲他運
<lb n="0283b03" ed="X"/><lb n="0313b06" ed="R091"/>糞。性識飄忽，老死奔馳。乃至埋沒四生，輪迴六趣。間
<lb n="0283b04" ed="X"/><lb n="0313b07" ed="R091"/>有上乘之士，難逃邊見之塵。泯心相於斷空者，不知
<lb n="0283b05" ed="X"/><lb n="0313b08" ed="R091"/>其反溺於無。認靈識之幻塵者，不知其反墮於有。無
<lb n="0283b06" ed="X"/><lb n="0313b09" ed="R091"/>爲大道，寧落識塵。擬議迷源，澄神愈動。靈光相續，影
<lb n="0283b07" ed="X"/><lb n="0313b10" ed="R091"/>裏藏身。默坐觀空，窟中活計。況乃見聞覺識，認作眞
<lb n="0283b08" ed="X"/><lb n="0313b11" ed="R091"/>如。那將文字語言，師爲密旨。但得靈源返本，何虞諸
<lb n="0283b09" ed="X"/><lb n="0313b12" ed="R091"/>法不眞。故我能仁，大垂方便。闡一心之妙，杜諸見之
<lb n="0283b10" ed="X"/><lb n="0313b13" ed="R091"/>邪。必欲醇酌醍醐，待將普灌窮子。以出世慧，入凡夫
<lb n="0283b11" ed="X"/><lb n="0313b14" ed="R091"/>心。指擿瑕玭，洗除垢染。七性七義，鍛鍊眞心。三相四
<lb n="0283b12" ed="X"/><lb n="0313b15" ed="R091"/>禪，簡除情識。立四小果，以排空想。述五無間，以袪妄
<lb n="0283b13" ed="X"/><lb n="0313b16" ed="R091"/>緣。念所證之未圓，遂分十地。究諸法之無相，乃示七
<lb n="0283b14" ed="X"/><lb n="0313b17" ed="R091"/>空。三智三身，而俾之同歸法身。二法五法，而俾之共
<lb n="0283b15" ed="X"/><lb n="0313b18" ed="R091"/>底如法。只爲情存見量，誰知失在錙銖。因示離想之
<lb n="0283b16" ed="X"/><lb n="0314a01" ed="R091"/>混槃，乃顯無我之識藏。斷妄絲而不令相續，俾寶印
<lb n="0283b17" ed="X"/><lb n="0314a02" ed="R091"/>而使佩眞空。滅有非有情，超性非性覺。將欲爲後來
<lb n="0283b18" ed="X"/><lb n="0314a03" ed="R091"/>絕情見之寶，開自覺之場。冀鑛石都捐，卽眞金徧體。
<lb n="0283b19" ed="X"/><lb n="0314a04" ed="R091"/>而乃關防位前之岐徑，點檢地上之瘢痕。刮削透金
<lb n="0283b20" ed="X"/><lb n="0314a05" ed="R091"/>塵，發明隔羅膜。咸使二障頓盡，無乘可登。永脫世世
<lb n="0283b21" ed="X"/><lb n="0314a06" ed="R091"/>垢衣，坐進如如妙地。是故寶藏垂標，而獨謂之心品；
<lb n="0283b22" ed="X"/><lb n="0314a07" ed="R091"/>江西稱讚，而甞嘆其無門。謂之心品，則心外無宗；謂
<lb n="0283b23" ed="X"/><lb n="0314a08" ed="R091"/>之無門，則有門離法。仰斯妙旨，實有眞歸。寶貨森陳，
<lb n="0283b24" ed="X"/><lb n="0314a09" ed="R091"/>只求大價。醫方紛委，曲爲微痾。大價得而諸貨可捐，
<pb n="0283c" ed="X" xml:id="X17.0325.0283c"/>
<lb n="0283c01" ed="X"/><lb n="0314a10" ed="R091"/>微痾除而群方何用。先佛授受，唯是一心。秘典密嚴，
<lb n="0283c02" ed="X"/><lb n="0314a11" ed="R091"/>只除心病。眞識空寂，緣妄情生。空寂還源，情塵自泯。
<lb n="0283c03" ed="X"/><lb n="0314a12" ed="R091"/>卽此眞識，廓爾無依。心境俱忘，緣續永離。是謂正智，
<lb n="0283c04" ed="X"/><lb n="0314a13" ed="R091"/>豈有他求。探得元珠，不出家中舊物；抉除翳眼，自然
<lb n="0283c05" ed="X"/><lb n="0314a14" ed="R091"/>空裏無花。水非別體，而一任成波；鑑無自心，而何妨
<lb n="0283c06" ed="X"/><lb n="0314a15" ed="R091"/>照物。上佛密意，千聖同歸。楮毫可殫，稱讚莫盡。此愚
<lb n="0283c07" ed="X"/><lb n="0314a16" ed="R091"/>所以不辭爝火，以助日光。普願有情，同居無漏。</p><p xml:id="pX17p0283c0719" cb:place="inline">太姥
<lb n="0283c08" ed="X"/><lb n="0314a17" ed="R091"/>居人楊彥國序</p></cb:div>
<lb n="0283c09" ed="X"/>
<lb n="0283c10" ed="X"/>
<lb n="0283c11" ed="X"/>
<lb n="0283c12" ed="X"/><lb n="0314b01" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="1" type="其他">楞伽經纂目次</cb:mulu><head><anchor xml:id="nkr_note_orig_0283001" n="0283001"/>楞伽經纂目次</head>
<lb n="0283c13" ed="X"/><lb n="0314b02" ed="R091"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX17p0283c1301">序</item>
<lb n="0283c14" ed="X"/><lb n="0314b03" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0283c1401">卷第一
<lb n="0283c15" ed="X"/><lb n="0314b04" ed="R091"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX17p0283c1501">一切佛語心品第一
<lb n="0283c16" ed="X"/><lb n="0314b05" ed="R091"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX17p0283c1601">指明眞相分第一</item><item xml:id="itemX17p0283c1608">了妄明眞分第二</item>
<lb n="0283c17" ed="X"/><lb n="0314b06" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0283c1701">澄識明心分第三</item><item xml:id="itemX17p0283c1708">超乘證幻分第四</item>
<lb n="0283c18" ed="X"/><lb n="0314b07" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0283c1801">有無俱遣分第五</item><item xml:id="itemX17p0283c1808">漸淨卽頓分第六</item>
<lb n="0283c19" ed="X"/><lb n="0314b08" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0283c1901">離二種聲聞分第七</item><item xml:id="itemX17p0283c1909">常不思議差別分第八</item>
<lb n="0283c20" ed="X"/><lb n="0314b09" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0283c2001">生死涅槃差別分第九</item>
<lb n="0283c21" ed="X"/><lb n="0314b10" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0283c2101">一切法不生差別分第十</item>
<lb n="0283c22" ed="X"/><lb n="0314b11" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0283c2201">五無間種性差別分第十一</item>
<lb n="0283c23" ed="X"/><lb n="0314b12" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0283c2301">一闡提差別分第十二</item><item xml:id="itemX17p0283c2310">三自性差別分第十三</item>
<lb n="0283c24" ed="X"/><lb n="0314b13" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0283c2401">觀二無我分第十四</item><item xml:id="itemX17p0283c2409">離建立誹謗分第十五</item>
<pb n="0284a" ed="X" xml:id="X17.0325.0284a"/>
<lb n="0284a01" ed="X"/><lb n="0314b14" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a0101">隨類普現分第十六</item><item xml:id="itemX17p0284a0109">空離自性分第十七</item>
<lb n="0284a02" ed="X"/><lb n="0314b15" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a0201">離言卽義分第十八</item></list></item></list></item>
<lb n="0284a03" ed="X"/><lb n="0314b16" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a0301">卷第二
<lb n="0284a04" ed="X"/><lb n="0314b17" ed="R091"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX17p0284a0401">一切佛語心品第二
<lb n="0284a05" ed="X"/><lb n="0314b18" ed="R091"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX17p0284a0501">無我如來藏分第十九</item><item xml:id="itemX17p0284a0510">修行大方便分第二十</item>
<lb n="0284a06" ed="X"/><lb n="0315a01" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a0601">離緣因俱漸分第二十一</item>
<lb n="0284a07" ed="X"/><lb n="0315a02" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a0701">離言說妄想分第二十二</item><item xml:id="itemX17p0284a0711">淨離四句分第二十三</item>
<lb n="0284a08" ed="X"/><lb n="0315a03" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a0801">禪差別分第二十四</item><item xml:id="itemX17p0284a0809">涅槃差別分第二十五</item>
<lb n="0284a09" ed="X"/><lb n="0315a04" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a0901">離言事自性分第二十六</item>
<lb n="0284a10" ed="X"/><lb n="0315a05" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a1001">如來神力建立分第二十七</item>
<lb n="0284a11" ed="X"/><lb n="0315a06" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a1101">因緣言說差別分第二十八</item>
<lb n="0284a12" ed="X"/><lb n="0315a07" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a1201">離惑亂見分第二十九</item><item xml:id="itemX17p0284a1210">如幻差別分第三十</item>
<lb n="0284a13" ed="X"/><lb n="0315a08" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a1301">離名句形身分第三十一</item><item xml:id="itemX17p0284a1311">離相止惑分第三十二</item>
<lb n="0284a14" ed="X"/><lb n="0315a09" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a1401">離四果差別分第三十三</item><item xml:id="itemX17p0284a1411">二種覺分第三十四</item>
<lb n="0284a15" ed="X"/><lb n="0315a10" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a1501">離四大造色分第三十五</item>
<lb n="0284a16" ed="X"/><lb n="0315a11" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a1601">諸陰自性相分第三十六</item>
<lb n="0284a17" ed="X"/><lb n="0315a12" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a1701">離四種涅槃差別分第三十七</item>
<lb n="0284a18" ed="X"/><lb n="0315a13" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a1801">離妄想自性差別分第三十八</item>
<lb n="0284a19" ed="X"/><lb n="0315a14" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a1901">自覺一乘相分第三十九</item></list></item></list></item>
<lb n="0284a20" ed="X"/><lb n="0315a15" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a2001">卷第三
<lb n="0284a21" ed="X"/><lb n="0315a16" ed="R091"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX17p0284a2101">一切佛語心品第三
<lb n="0284a22" ed="X"/><lb n="0315a17" ed="R091"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX17p0284a2201">意生身分第四十</item><item xml:id="itemX17p0284a2208">離五無間分第四十一</item>
<lb n="0284a23" ed="X"/><lb n="0315a18" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a2301">佛知覺分第四十二</item><item xml:id="itemX17p0284a2309">佛等一切分第四十三</item>
<lb n="0284a24" ed="X"/><lb n="0315b01" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284a2401">自得本住分第四十四</item>
<pb n="0284b" ed="X" xml:id="X17.0325.0284b"/>
<lb n="0284b01" ed="X"/><lb n="0315b02" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b0101">離有無有相分第四十五</item>
<lb n="0284b02" ed="X"/><lb n="0315b03" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b0201">宗說俱通相分第四十六</item>
<lb n="0284b03" ed="X"/><lb n="0315b04" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b0301">離不實妄相分第四十七</item>
<lb n="0284b04" ed="X"/><lb n="0315b05" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b0401">離語義妄想分第四十八</item>
<lb n="0284b05" ed="X"/><lb n="0315b06" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b0501">祛別智識相分第四十九</item>
<lb n="0284b06" ed="X"/><lb n="0315b07" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b0601">離外道轉變見分第五十</item>
<lb n="0284b07" ed="X"/><lb n="0315b08" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b0701">解脫相續相分第五十一</item><item xml:id="itemX17p0284b0711">了妄卽空分第五十二</item>
<lb n="0284b08" ed="X"/><lb n="0315b09" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b0801">壞諸法不生宗分第五十三</item>
<lb n="0284b09" ed="X"/><lb n="0315b10" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b0901">離智卽心分第五十四</item>
<lb n="0284b10" ed="X"/><lb n="0315b11" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b1001">如來說宗俱通相分第五十五</item>
<lb n="0284b11" ed="X"/><lb n="0315b12" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b1101">離世論分第五十六</item><item xml:id="itemX17p0284b1109">離涅槃相分第五十七</item></list></item></list></item>
<lb n="0284b12" ed="X"/><lb n="0315b13" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b1201">卷第四
<lb n="0284b13" ed="X"/><lb n="0315b14" ed="R091"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX17p0284b1301">一切佛語心品第四
<lb n="0284b14" ed="X"/><lb n="0315b15" ed="R091"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX17p0284b1401">離一切根量分第五十八</item>
<lb n="0284b15" ed="X"/><lb n="0315b16" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b1501">不生不滅離言說分第五十九</item>
<lb n="0284b16" ed="X"/><lb n="0315b17" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b1601">祛外道不生不滅分第六十</item>
<lb n="0284b17" ed="X"/><lb n="0315b18" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b1701">祛外道七無常見分第六十一</item>
<lb n="0284b18" ed="X"/><lb n="0316a01" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b1801">超諸地相分第六十二</item>
<lb n="0284b19" ed="X"/><lb n="0316a02" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b1901">滅諸地而證圓覺分第六十三</item>
<lb n="0284b20" ed="X"/><lb n="0316a03" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b2001">離常無常分第六十四</item><item xml:id="itemX17p0284b2010">滅識卽藏分第六十五</item>
<lb n="0284b21" ed="X"/><lb n="0316a04" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b2101">五法三自性二無我分別相分第六十六</item>
<lb n="0284b22" ed="X"/><lb n="0316a05" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b2201">優曇恒沙譬喩分第六十七</item>
<lb n="0284b23" ed="X"/><lb n="0316a06" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b2301">刹那壞相差別分第六十八</item>
<lb n="0284b24" ed="X"/><lb n="0316a07" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284b2401">三種波羅蜜差別分第六十九</item>
<pb n="0284c" ed="X" xml:id="X17.0325.0284c"/>
<lb n="0284c01" ed="X"/><lb n="0316a08" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284c0101">如來說法離諸過差別分第七十</item>
<lb n="0284c02" ed="X"/><lb n="0316a09" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284c0201">戒飮食分第七十一</item></list></item></list></item>
<lb n="0284c03" ed="X"/><lb n="0316a10" ed="R091"/><item xml:id="itemX17p0284c0301"><g ref="#CB02494">䟦</g></item></list>
<lb n="0284c04" ed="X"/><lb n="0316a11" ed="R091"/>
<lb n="0284c05" ed="X"/><lb n="0316a12" ed="R091"/><p xml:id="pX17p0284c0501">楞伽經纂目次<note place="inline">終</note></p></cb:div>
<lb n="0284c06" ed="X"/>
<lb n="0284c07" ed="X"/>
<lb n="0284c08" ed="X"/>
<lb n="0284c09" ed="X"/>
<lb n="0284c10" ed="X"/><cb:docNumber>No. 325</cb:docNumber>
<lb n="0284c11" ed="X"/><lb n="0316b01" ed="R091"/><cb:juan n="1" fun="open"><cb:mulu n="1" type="卷"/><cb:jhead>楞伽經纂卷第一</cb:jhead></cb:juan>
<lb n="0284c12" ed="X"/>
<lb n="0284c13" ed="X"/>
<lb n="0284c14" ed="X"/><lb n="0316b03" ed="R091"/><cb:div type="pin"><cb:mulu level="1" type="其他">一切佛語心品第一</cb:mulu><head><anchor xml:id="nkr_note_orig_0284001" n="0284001"/>一切佛語心品第一</head>
<lb n="0284c15" ed="X"/><lb n="0316b04" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0284c1501">五法、自性、識、二種無我，究竟通達。</p></cb:div>
<lb n="0284c16" ed="X"/><lb n="0316b05" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0284c1601">名相妄想，正智如如。曰五法妄想，緣起成自性。曰
<lb n="0284c17" ed="X"/><lb n="0316b06" ed="R091"/>三自性識，卽八識是也。二種無我，卽人法是也。楞
<lb n="0284c18" ed="X"/><lb n="0316b07" ed="R091"/>伽以佛語心爲宗，無門爲法門，所以成之者在此。</p></cb:div>
<lb n="0284c19" ed="X"/><lb n="0316b08" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0284c1901">諸佛心第一。</p></cb:div>
<lb n="0284c20" ed="X"/><lb n="0316b09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0284c2001">此心如樹木堅實心，非念慮心也。</p></cb:div>
<lb n="0284c21" ed="X"/><lb n="0316b10" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0284c2101">常句。非常句。</p></cb:div>
<lb n="0284c22" ed="X"/><lb n="0316b11" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0284c2201">凡有三常，此常梵音，與上常音異也。</p></cb:div>
<lb n="0284c23" ed="X"/><lb n="0316b12" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0284c2301">數句非數句。</p></cb:div>
<lb n="0284c24" ed="X"/><lb n="0316b13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0284c2401">此物之數也。</p></cb:div>
<pb n="0285a" ed="X" xml:id="X17.0325.0285a"/>
<lb n="0285a01" ed="X"/><lb n="0316b14" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285a0101">數句非數句。</p></cb:div>
<lb n="0285a02" ed="X"/><lb n="0316b15" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285a0201">此數霜縷切。</p></cb:div>
<lb n="0285a03" ed="X"/><lb n="0316b16" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285a0301">大慧，是百八句先佛所說，汝及諸菩薩應當修學。</p></cb:div>
<lb n="0285a04" ed="X"/><lb n="0316b17" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">指明眞相分第一</cb:mulu><head>指明眞相分第一</head>
<lb n="0285a05" ed="X"/><lb n="0316b18" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285a0501">爾時，大慧菩薩復白佛言：世尊，諸識有幾種生、住、滅？
<lb n="0285a06" ed="X"/><lb n="0317a01" ed="R091"/>佛吿大慧：諸識有二種生、住、滅，非思量所知。</p></cb:div>
<lb n="0285a07" ed="X"/><lb n="0317a02" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285a0701">唯般若智，乃能照觀。</p></cb:div>
<lb n="0285a08" ed="X"/><lb n="0317a03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285a0801">諸識有二種，生謂流注生。</p></cb:div>
<lb n="0285a09" ed="X"/><lb n="0317a04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285a0901">謂心念緣生，如水流注。</p></cb:div>
<lb n="0285a10" ed="X"/><lb n="0317a05" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285a1001">及相生。</p></cb:div>
<lb n="0285a11" ed="X"/><lb n="0317a06" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285a1101">謂覩一切色相而生。</p></cb:div>
<lb n="0285a12" ed="X"/><lb n="0317a07" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285a1201">有二種住，謂流注住及相住。有二種滅，謂流注滅及
<lb n="0285a13" ed="X"/><lb n="0317a08" ed="R091"/>相滅。大慧，諸識有三種相，謂轉相、業相、眞相。</p></cb:div>
<lb n="0285a14" ed="X"/><lb n="0317a09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285a1401">眞相，卽常住眞心也。下文自眞相實不滅者是也。
<lb n="0285a15" ed="X"/><lb n="0317a10" ed="R091"/>業相，謂眞相爲無明所覆，業所由生，故曰業相。轉
<lb n="0285a16" ed="X"/><lb n="0317a11" ed="R091"/>相，謂無明覆故，本來不動者，今轉而受染，故曰轉
<lb n="0285a17" ed="X"/><lb n="0317a12" ed="R091"/>相。</p></cb:div>
<lb n="0285a18" ed="X"/><lb n="0317a13" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285a1801">大慧！略說有三種識，廣說有八相。</p></cb:div>
<lb n="0285a19" ed="X"/><lb n="0317a14" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285a1901">八相，卽八識也。</p></cb:div>
<lb n="0285a20" ed="X"/><lb n="0317a15" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285a2001">何等爲三？謂眞識、現識及分別事識。</p></cb:div>
<lb n="0285a21" ed="X"/><lb n="0317a16" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285a2101">如如實相，逈離塵妄，故曰眞識。能受所現之色，故
<lb n="0285a22" ed="X"/><lb n="0317a17" ed="R091"/>曰現識。卽諸經之第八識，亦謂之藏識也。色爲所
<lb n="0285a23" ed="X"/><lb n="0317a18" ed="R091"/>現，識爲能現，以其如鏡現像，故曰現識。分別事識，
<lb n="0285a24" ed="X"/><lb n="0317b01" ed="R091"/>卽諸經第六意識是也。</p></cb:div>
<pb n="0285b" ed="X" xml:id="X17.0325.0285b"/>
<lb n="0285b01" ed="X"/><lb n="0317b02" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285b0101">譬如明鏡持諸色像，現識處現亦復如是。現識及分
<lb n="0285b02" ed="X"/><lb n="0317b03" ed="R091"/>別事識，此二壞、不壞相展轉因。</p></cb:div>
<lb n="0285b03" ed="X"/><lb n="0317b04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285b0301">壞者，分別識也，所謂分別已則壞。不壞者，現識也，
<lb n="0285b04" ed="X"/><lb n="0317b05" ed="R091"/>謂所現雖滅而能現者常存。二者互相因，故曰展
<lb n="0285b05" ed="X"/><lb n="0317b06" ed="R091"/>轉因。</p></cb:div>
<lb n="0285b06" ed="X"/><lb n="0317b07" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285b0601">不思議薰及不思議變，是現識因。取種種塵及無始
<lb n="0285b07" ed="X"/><lb n="0317b08" ed="R091"/>妄想薰，是分別事識因。</p></cb:div>
<lb n="0285b08" ed="X"/><lb n="0317b09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285b0801">本來無諸識相，從無始冥薰及種種變異故有現
<lb n="0285b09" ed="X"/><lb n="0317b10" ed="R091"/>識，攬取諸塵及爲妄想所薰故有分別事識。</p></cb:div>
<lb n="0285b10" ed="X"/><lb n="0317b11" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285b1001">大慧，若覆彼眞識，種種不實諸虗妄滅，則一切根識
<lb n="0285b11" ed="X"/><lb n="0317b12" ed="R091"/>滅，是名相滅。</p></cb:div>
<lb n="0285b12" ed="X"/><lb n="0317b13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285b1201">覆有反復之義，謂回光返照，還於眞識，則一切根
<lb n="0285b13" ed="X"/><lb n="0317b14" ed="R091"/>塵泯爲法界，所有性相復何覩哉？</p></cb:div>
<lb n="0285b14" ed="X"/><lb n="0317b15" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285b1401">大慧，相續滅者，相續所因滅，則相續滅；所從滅及所
<lb n="0285b15" ed="X"/><lb n="0317b16" ed="R091"/>緣滅，則相續滅。所以者何？是其所依故。依者，謂無始
<lb n="0285b16" ed="X"/><lb n="0317b17" ed="R091"/>妄想薰；緣者，謂自心見等識境妄想。</p></cb:div>
<lb n="0285b17" ed="X"/><lb n="0317b18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285b1701">所從、所緣、所依，皆虗妄相續之因。惟滅其因，則相
<lb n="0285b18" ed="X"/><lb n="0318a01" ed="R091"/>續滅矣。一心眞相，本自廓然。逈脫根塵，復何所依？
<lb n="0285b19" ed="X"/><lb n="0318a02" ed="R091"/>心不自心，復何所緣？盖爲膠於薰習，未免依他。雖
<lb n="0285b20" ed="X"/><lb n="0318a03" ed="R091"/>悟本心，<anchor xml:id="nkr_note_add_0285b2001" n="0285b2001"/><anchor xml:id="beg0285b2001" n="0285b2001"/>已<anchor xml:id="end0285b2001"/>獲明了。緣立心相，續妄不休。唯是續病
<lb n="0285b21" ed="X"/><lb n="0318a04" ed="R091"/>倂除，方卽如如妙地。如來續滅，誠爲此爾。強立自
<lb n="0285b22" ed="X"/><lb n="0318a05" ed="R091"/>心，與識境同，故曰等識境妄想。</p></cb:div>
<lb n="0285b23" ed="X"/><lb n="0318a06" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285b2301">大慧！譬如泥團微塵，<note place="inline">乃至</note>而自眞相實不滅。</p></cb:div>
<lb n="0285b24" ed="X"/><lb n="0318a07" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285b2401">因眞想而有藏識，因藏識而有轉識，有所因則非
<pb n="0285c" ed="X" xml:id="X17.0325.0285c"/>
<lb n="0285c01" ed="X"/><lb n="0318a08" ed="R091"/>異矣。眞相不滅，則藏識亦不滅。若夫轉識有所攝
<lb n="0285c02" ed="X"/><lb n="0318a09" ed="R091"/>受，所謂業相也，此則未甞不滅。一滅一不滅，則非
<lb n="0285c03" ed="X"/><lb n="0318a10" ed="R091"/>不異矣。盖不異者其體也，異者其用也。譬泥團金
<lb n="0285c04" ed="X"/><lb n="0318a11" ed="R091"/>具雖不同，一本於微塵與金。言此以明業相轉識
<lb n="0285c05" ed="X"/><lb n="0318a12" ed="R091"/>雖滅，皆本於不滅之眞相爾。</p></cb:div>
<lb n="0285c06" ed="X"/><lb n="0318a13" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285c0601">是故，大慧！非自眞相識滅，<note place="inline">乃至</note>無始流注應斷。</p></cb:div>
<lb n="0285c07" ed="X"/><lb n="0318a14" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285c0701">無始流注斷，乃斷見也，以不了唯心故。</p></cb:div>
<lb n="0285c08" ed="X"/><lb n="0318a15" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0285c0801">大慧！外道說流注生因，<note place="inline">乃至</note>若時、若微塵。</p></cb:div>
<lb n="0285c09" ed="X"/><lb n="0318a16" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0285c0901">謂外道異因，非必眼界、識界、色界、無明界所生也。
<lb n="0285c10" ed="X"/><lb n="0318a17" ed="R091"/>又有因於勝妙等說。論曰：不滅眞相，卽達磨所傳
<lb n="0285c11" ed="X"/><lb n="0318a18" ed="R091"/>之一心也。明靈虗徹，亘古亘今。究其本源，無有間
<lb n="0285c12" ed="X"/><lb n="0318b01" ed="R091"/>雜。妄想和合，乃有諸識。諸識所現，乃有諸相。諸相
<lb n="0285c13" ed="X"/><lb n="0318b02" ed="R091"/>不常，乃有生住滅。覺此則涅槃樂，迷此則生死河。
<lb n="0285c14" ed="X"/><lb n="0318b03" ed="R091"/>達道之人，覺彼所現幻塵不實，皆由無始妄想所
<lb n="0285c15" ed="X"/><lb n="0318b04" ed="R091"/>薰。回光返照，還於眞識。如水歸坎，流浪自停。如火
<lb n="0285c16" ed="X"/><lb n="0318b05" ed="R091"/>歸空，光芒頓滅。便可逍遙自在，心境俱忘。永謝諸
<lb n="0285c17" ed="X"/><lb n="0318b06" ed="R091"/>塵，端然實相。盖爲薰習尙在，未免攀緣。終日依他，
<lb n="0285c18" ed="X"/><lb n="0318b07" ed="R091"/>不自知覺。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0285001" n="0285001"/>則有強生知見，立自本心。不知陰界藏
<lb n="0285c19" ed="X"/><lb n="0318b08" ed="R091"/>身，徒然以佛覔佛。一則依他境界，一則以心緣心。
<lb n="0285c20" ed="X"/><lb n="0318b09" ed="R091"/>二病未除，妄相相續。故如來必欲所緣俱息，依因
<lb n="0285c21" ed="X"/><lb n="0318b10" ed="R091"/>竝捐，轉業兼離，眞相永淨。是道也，非從他得，只是
<lb n="0285c22" ed="X"/><lb n="0318b11" ed="R091"/>家珍。目前歷歷孤明，認著依前埋沒。不須取捨，本
<lb n="0285c23" ed="X"/><lb n="0318b12" ed="R091"/>自圓成。但離妄緣，卽是實際。佛語心品，明此而<anchor xml:id="nkr_note_add_0285c2301" n="0285c2301"/><anchor xml:id="beg0285c2301" n="0285c2301"/>已<anchor xml:id="end0285c2301"/>。</p>
<lb n="0285c24" ed="X"/><lb n="0318b13" ed="R091"/><p xml:id="pX17p0285c2401">頌曰：</p>
<pb n="0286a" ed="X" xml:id="X17.0325.0286a"/>
<lb n="0286a01" ed="X"/><lb n="0318b14" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0286a0101" type="regular"><l>如何歷劫沉生死，</l><l>只爲從前有識因。</l>
<lb n="0286a02" ed="X"/><lb n="0318b15" ed="R091"/><l>當覺二生無別體，</l><l>要知八相亦非塵。</l>
<lb n="0286a03" ed="X"/><lb n="0318b16" ed="R091"/><l>有情須信唯心起，</l><l>分別都緣妄想薰。</l>
<lb n="0286a04" ed="X"/><lb n="0318b17" ed="R091"/><l>若覆根塵皆不實，</l><l>就中不滅相還眞。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0286a05" ed="X"/><lb n="0318b18" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">了妄明眞分第二</cb:mulu><head>了妄明眞分第二</head>
<lb n="0286a06" ed="X"/><lb n="0319a01" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286a0601">復次，大慧！有七種性自性，<note place="inline">乃至</note>性自性第一義心。</p></cb:div>
<lb n="0286a07" ed="X"/><lb n="0319a02" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286a0701">此是梵音肝栗大，謂如樹木心，非念慮心。念慮心
<lb n="0286a08" ed="X"/><lb n="0319a03" ed="R091"/>梵音女質多。</p></cb:div>
<lb n="0286a09" ed="X"/><lb n="0319a04" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286a0901">以性自性第一義心，<note place="inline">乃至</note>不與外道論惡見共。</p></cb:div>
<lb n="0286a10" ed="X"/><lb n="0319a05" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286a1001">採諸境而集於心曰集，心生則性生曰性，性生而
<lb n="0286a11" ed="X"/><lb n="0319a06" ed="R091"/>相現曰相，四大從之曰大種，依他而生曰因，緣因
<lb n="0286a12" ed="X"/><lb n="0319a07" ed="R091"/>而作曰緣，覺性圓照曰成。如如眞相，中不容他。緣
<lb n="0286a13" ed="X"/><lb n="0319a08" ed="R091"/>妄情生，幻出諸性。唯是大覺，照觀眞源。達彼性生，
<lb n="0286a14" ed="X"/><lb n="0319a09" ed="R091"/>無非妄現。彼諸體寂本空，皆是覺心自爲現量。知
<lb n="0286a15" ed="X"/><lb n="0319a10" ed="R091"/>自現<anchor xml:id="nkr_note_add_0286a1501" n="0286a1501"/><anchor xml:id="beg0286a1501" n="0286a1501"/>已<anchor xml:id="end0286a1501"/>，乃滅幻塵。幻滅覺圓，卽如如爾。楞伽自性，
<lb n="0286a16" ed="X"/><lb n="0319a11" ed="R091"/>盖皆如此。道光返照一心，故曰心明。心必本於燭
<lb n="0286a17" ed="X"/><lb n="0319a12" ed="R091"/>邪之慧，故曰慧用。慧必貴於決斷之智，故曰智有。
<lb n="0286a18" ed="X"/><lb n="0319a13" ed="R091"/>智而後正見明，故曰見有。正見者，然後超有無，故
<lb n="0286a19" ed="X"/><lb n="0319a14" ed="R091"/>曰超二見。超二見，然後超佛子地，故曰子地。超子
<lb n="0286a20" ed="X"/><lb n="0319a15" ed="R091"/>地<anchor xml:id="nkr_note_add_0286a2001" n="0286a2001"/><anchor xml:id="beg0286a2001" n="0286a2001"/>已<anchor xml:id="end0286a2001"/>，然後捨法雲之灌頂，登正覺之道場，故曰如
<lb n="0286a21" ed="X"/><lb n="0319a16" ed="R091"/>來自到。如來以出世心，造此境界。超諸塵妄，過越
<lb n="0286a22" ed="X"/><lb n="0319a17" ed="R091"/>邪宗。外道不能踵其門，二乘不能造其奧，故曰第
<lb n="0286a23" ed="X"/><lb n="0319a18" ed="R091"/>一義。夫一心本寂，烏有性相。萬法皆空，孰名境界。
<lb n="0286a24" ed="X"/><lb n="0319b01" ed="R091"/>然如來言自性不同，皆以識破外塵故。言第一義
<pb n="0286b" ed="X" xml:id="X17.0325.0286b"/>
<lb n="0286b01" ed="X"/><lb n="0319b02" ed="R091"/>不同，皆以超然全眞故。惟其外塵不染，獨爾全眞。
<lb n="0286b02" ed="X"/><lb n="0319b03" ed="R091"/>如來成就心法者，實出於此，故曰第一義心。</p></cb:div>
<lb n="0286b03" ed="X"/><lb n="0319b04" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286b0301">云何外道論惡見共？所謂自境界妄想見。</p></cb:div>
<lb n="0286b04" ed="X"/><lb n="0319b05" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286b0401">外道惡見，於自境界，<anchor xml:id="nkr_note_add_0286b0401" n="0286b0401"/><anchor xml:id="beg0286b0401" n="0286b0401"/>但<anchor xml:id="end0286b0401"/>起妄想之見。</p></cb:div>
<lb n="0286b05" ed="X"/><lb n="0319b06" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286b0501">不覺識自心所現，<note place="inline">乃至</note>自心所現幻境隨見，今當說。</p></cb:div>
<lb n="0286b06" ed="X"/><lb n="0319b07" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286b0601">以三有苦滅故，能覺見自心所現，於所現境忽如
<lb n="0286b07" ed="X"/><lb n="0319b08" ed="R091"/>幻化。</p></cb:div>
<lb n="0286b08" ed="X"/><lb n="0319b09" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286b0801">大慧！若有沙門、婆羅門。</p></cb:div>
<lb n="0286b09" ed="X"/><lb n="0319b10" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286b0901">自沙門<anchor xml:id="nkr_note_add_0286b0901" n="0286b0901"/><anchor xml:id="beg0286b0901" n="0286b0901"/>已<anchor xml:id="end0286b0901"/>下，至妄稱一切智說，皆外道見。</p></cb:div>
<lb n="0286b10" ed="X"/><lb n="0319b11" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286b1001">欲令無種有種<note place="inline">乃至</note>破壞斷滅論。</p></cb:div>
<lb n="0286b11" ed="X"/><lb n="0319b12" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286b1101">外道斷見，於若相續等句，一切破壞而斷滅之。</p></cb:div>
<lb n="0286b12" ed="X"/><lb n="0319b13" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286b1201">所以者何？<note place="inline">乃至</note>及見始非分故。</p></cb:div>
<lb n="0286b13" ed="X"/><lb n="0319b14" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286b1301">以不見根本，故曰見始非分。</p></cb:div>
<lb n="0286b14" ed="X"/><lb n="0319b15" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286b1401">譬如破缾，<note place="inline">乃至</note>不作牙事。</p></cb:div>
<lb n="0286b15" ed="X"/><lb n="0319b16" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286b1501">外道斷見於法，悉如破缾焦種者。</p></cb:div>
<lb n="0286b16" ed="X"/><lb n="0319b17" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286b1601">如是，大慧！<note place="inline">乃至</note>彼無次第生。</p></cb:div>
<lb n="0286b17" ed="X"/><lb n="0319b18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286b1701">彼欲一切斷滅，使妄想無因，則無生也。</p></cb:div>
<lb n="0286b18" ed="X"/><lb n="0320a01" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286b1801">大慧！若復說有種無種識三緣合生者，<note place="inline">乃至</note>自見過
<lb n="0286b19" ed="X"/><lb n="0320a02" ed="R091"/>習氣，作如是說：</p></cb:div>
<lb n="0286b20" ed="X"/><lb n="0320a03" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286b2001">外道以三相承，彼覺想之地轉而不自知，非自覺
<lb n="0286b21" ed="X"/><lb n="0320a04" ed="R091"/>而隨境有覺，曰覺想過；在<anchor xml:id="nkr_note_add_0286b2101" n="0286b2101"/><anchor xml:id="beg0286b2101" n="0286b2101"/>己<anchor xml:id="end0286b2101"/>見，曰自見過。</p></cb:div>
<lb n="0286b22" ed="X"/><lb n="0320a05" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286b2201">如是愚癡凡夫惡見所害，<note place="inline">乃至</note>健闥婆城、無生幻燄、
<lb n="0286b23" ed="X"/><lb n="0320a06" ed="R091"/>水月及夢。</p></cb:div>
<lb n="0286b24" ed="X"/><lb n="0320a07" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286b2401">數者，虗幻而謂有自性，以喩妄念。汝門若正見，當
<pb n="0286c" ed="X" xml:id="X17.0325.0286c"/>
<lb n="0286c01" ed="X"/><lb n="0320a08" ed="R091"/>離此也。自諸餘沙門<anchor xml:id="nkr_note_add_0286c0101" n="0286c0101"/><anchor xml:id="beg0286c0101" n="0286c0101"/>已<anchor xml:id="end0286c0101"/>下，皆論正見，與外道異。</p></cb:div>
<lb n="0286c02" ed="X"/><lb n="0320a09" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286c0201">內外心現妄想，無始虗僞不離自心。</p></cb:div>
<lb n="0286c03" ed="X"/><lb n="0320a10" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286c0301">所以能離彼自性者，以覺知所現妄僞悉不離自
<lb n="0286c04" ed="X"/><lb n="0320a11" ed="R091"/>心故。</p></cb:div>
<lb n="0286c05" ed="X"/><lb n="0320a12" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286c0501">妄想因緣滅盡，<note place="inline">乃至</note>攝受及攝受者不相應。</p></cb:div>
<lb n="0286c06" ed="X"/><lb n="0320a13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286c0601">謂之不相應，則其情滅矣。</p></cb:div>
<lb n="0286c07" ed="X"/><lb n="0320a14" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286c0701">無所有境界，離生、住、滅。</p></cb:div>
<lb n="0286c08" ed="X"/><lb n="0320a15" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286c0801">識境不相應，則無所有矣。至無所有，則一切生滅
<lb n="0286c09" ed="X"/><lb n="0320a16" ed="R091"/>離。</p></cb:div>
<lb n="0286c10" ed="X"/><lb n="0320a17" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286c1001">自心起，隨入分別。</p></cb:div>
<lb n="0286c11" ed="X"/><lb n="0320a18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286c1101">所謂眞心任遍知也。</p></cb:div>
<lb n="0286c12" ed="X"/><lb n="0320b01" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286c1201">大慧！彼菩薩不久<note place="inline">乃至</note>無開發方便。</p></cb:div>
<lb n="0286c13" ed="X"/><lb n="0320b02" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286c1301">謂心地如如，無所開發。</p></cb:div>
<lb n="0286c14" ed="X"/><lb n="0320b03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286c1401">大慧！彼於一切衆生界，皆悉如幻不勒因緣。</p></cb:div>
<lb n="0286c15" ed="X"/><lb n="0320b04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286c1501">不勒云者，不勞心於因緣者也。</p></cb:div>
<lb n="0286c16" ed="X"/><lb n="0320b05" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286c1601">遠離內外境界，<note place="inline">乃至</note>住般若波羅蜜。</p></cb:div>
<lb n="0286c17" ed="X"/><lb n="0320b06" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286c1701">始也覺惟心現，至於度自心現，則廓然無朕，無智
<lb n="0286c18" ed="X"/><lb n="0320b07" ed="R091"/>無得，乃依般若而住。</p></cb:div>
<lb n="0286c19" ed="X"/><lb n="0320b08" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286c1901">捨離彼生，所作方便。</p></cb:div>
<lb n="0286c20" ed="X"/><lb n="0320b09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286c2001">心無依他，則能離彼生之所作。</p></cb:div>
<lb n="0286c21" ed="X"/><lb n="0320b10" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286c2101">金剛喩三摩提，<note place="inline">乃至</note>隨入如如化。</p></cb:div>
<lb n="0286c22" ed="X"/><lb n="0320b11" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286c2201">化物而未甞化，故曰如如。</p></cb:div>
<lb n="0286c23" ed="X"/><lb n="0320b12" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0286c2301">神通自在，<note place="inline">乃至</note>心因緣所作方便，生住滅妄想虗僞。</p></cb:div>
<lb n="0286c24" ed="X"/><lb n="0320b13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0286c2401">固緣生滅，皆心所造，故曰心也。言此悉當遠離。</p></cb:div>
<pb n="0287a" ed="X" xml:id="X17.0325.0287a"/>
<lb n="0287a01" ed="X"/><lb n="0320b14" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287a0101">唯心直進，<note place="inline">乃至</note>思惟無所有。</p></cb:div>
<lb n="0287a02" ed="X"/><lb n="0320b15" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287a0201">於三界思惟，悉無一法可當情者，故曰無所有。</p></cb:div>
<lb n="0287a03" ed="X"/><lb n="0320b16" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287a0301">佛地無生。</p></cb:div>
<lb n="0287a04" ed="X"/><lb n="0320b17" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287a0401">至於佛地，萬法無生。</p></cb:div>
<lb n="0287a05" ed="X"/><lb n="0320b18" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287a0501">到自覺聖趣，自心自在，<note place="inline">乃至</note>諸地漸次相續建立。</p></cb:div>
<lb n="0287a06" ed="X"/><lb n="0321a01" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287a0601">謂以十地漸次觀衆生心量，隨根而度之故，如衆
<lb n="0287a07" ed="X"/><lb n="0321a02" ed="R091"/>色摩尼。</p></cb:div>
<lb n="0287a08" ed="X"/><lb n="0321a03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287a0801">是故，大慧，自悉檀善應當修學。</p></cb:div>
<lb n="0287a09" ed="X"/><lb n="0321a04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287a0901">悉檀，宗也，非宗人而自宗爲善。</p><p xml:id="pX17p0287a0913" cb:place="inline">頌曰：</p>
<lb n="0287a10" ed="X"/><lb n="0321a05" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0287a1001" type="regular"><l>七般性義最精微，</l><l>成就如來上上機。</l>
<lb n="0287a11" ed="X"/><lb n="0321a06" ed="R091"/><l>陰似破缾皆斷見，</l><l>性同幻焰亦須離。</l>
<lb n="0287a12" ed="X"/><lb n="0321a07" ed="R091"/><l>眞心直進非他物，</l><l>佛地無生更無疑。</l>
<lb n="0287a13" ed="X"/><lb n="0321a08" ed="R091"/><l>從此始隨心量度，</l><l>宛如隨衆色摩尼。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0287a14" ed="X"/><lb n="0321a09" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">澄識明心分第三</cb:mulu><head>澄識明心分第三</head>
<lb n="0287a15" ed="X"/><lb n="0321a10" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287a1501">爾時大慧菩薩復白佛言：世尊！所說心意意識<note place="inline">乃至</note>
<lb n="0287a16" ed="X"/><lb n="0321a11" ed="R091"/>自心見等，所緣境界不和合。</p></cb:div>
<lb n="0287a17" ed="X"/><lb n="0321a12" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287a1701">大慧言：一切諸佛菩薩所行，與彼妄心見所緣境
<lb n="0287a18" ed="X"/><lb n="0321a13" ed="R091"/>界者不同，故曰不和合。</p></cb:div>
<lb n="0287a19" ed="X"/><lb n="0321a14" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287a1901">顯示一切，說成眞實相。</p></cb:div>
<lb n="0287a20" ed="X"/><lb n="0321a15" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287a2001">惟與妄心不同，故顯示以眞實相。</p></cb:div>
<lb n="0287a21" ed="X"/><lb n="0321a16" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287a2101">一切佛語心，爲楞伽國摩羅耶山<note place="inline">乃至</note>境界法身。</p></cb:div>
<lb n="0287a22" ed="X"/><lb n="0321a17" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287a2201">心之與識，猶海之與浪，本無同異。眞源還復，卽是
<lb n="0287a23" ed="X"/><lb n="0321a18" ed="R091"/>心宗。妄緣無明，乃名爲識。<name role="" type="person">馬祖</name>語楞伽經，謂以佛
<lb n="0287a24" ed="X"/><lb n="0321b01" ed="R091"/>語心爲宗，以無門爲法門。以佛語心爲宗者，謂卽
<pb n="0287b" ed="X" xml:id="X17.0325.0287b"/>
<lb n="0287b01" ed="X"/><lb n="0321b02" ed="R091"/>心爲宗，除外更無別法。以無門爲法門者，謂卽心
<lb n="0287b02" ed="X"/><lb n="0321b03" ed="R091"/>是法，有門卽是妄緣。心外無宗，有門離法。楞伽大
<lb n="0287b03" ed="X"/><lb n="0321b04" ed="R091"/>旨，其在斯乎。故此一篇，特以心識爲喩。</p></cb:div>
<lb n="0287b04" ed="X"/><lb n="0321b05" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287b0401">爾時，世尊吿大慧菩薩言：四因緣故眼識轉，<note place="inline">乃至</note>隨
<lb n="0287b05" ed="X"/><lb n="0321b06" ed="R091"/>次境界生亦復如是。</p></cb:div>
<lb n="0287b06" ed="X"/><lb n="0321b07" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287b0601">藏識譬則水流處，轉識譬則浪生。如眼之有識，則
<lb n="0287b07" ed="X"/><lb n="0321b08" ed="R091"/>六根毛孔如塵而生，諸境界之生亦然。</p></cb:div>
<lb n="0287b08" ed="X"/><lb n="0321b09" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287b0801">譬如明鏡現衆色像，<note place="inline">乃至</note>合業生相。</p></cb:div>
<lb n="0287b09" ed="X"/><lb n="0321b10" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287b0901">謂外攬所作之事，而內之業相乃生，故曰合也。卅
<lb n="0287b10" ed="X"/><lb n="0321b11" ed="R091"/>二相，若異若不異。</p></cb:div>
<lb n="0287b11" ed="X"/><lb n="0321b12" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287b1101">深入計著，不能了知色等自性，故五識身轉。</p></cb:div>
<lb n="0287b12" ed="X"/><lb n="0321b13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287b1201">色等如幻，還彼自性，了知者如此。</p></cb:div>
<lb n="0287b13" ed="X"/><lb n="0321b14" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287b1301">大慧！卽彼五識身，俱因差別分段相知，<note place="inline">乃至</note>攝受不
<lb n="0287b14" ed="X"/><lb n="0321b15" ed="R091"/>具故滅。</p></cb:div>
<lb n="0287b15" ed="X"/><lb n="0321b16" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287b1501">彼五識轉時不自覺知，亦如入禪三昧者，不知其
<lb n="0287b16" ed="X"/><lb n="0321b17" ed="R091"/>識實不滅也。入禪定者，非必習氣滅也，<anchor xml:id="nkr_note_add_0287b1601" n="0287b1601"/><anchor xml:id="beg0287b1601" n="0287b1601"/>但<anchor xml:id="end0287b1601"/>攝受諸
<lb n="0287b17" ed="X"/><lb n="0321b18" ed="R091"/>相不具於心爾。</p></cb:div>
<lb n="0287b18" ed="X"/><lb n="0322a01" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287b1801">如是微細藏識究竟邊際，<note place="inline">乃至</note>餘地相智慧巧便分
<lb n="0287b19" ed="X"/><lb n="0322a02" ed="R091"/>別。</p></cb:div>
<lb n="0287b20" ed="X"/><lb n="0322a03" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287b2001">餘地相，謂地前菩薩見解也。當巧便分別，以祛其
<lb n="0287b21" ed="X"/><lb n="0322a04" ed="R091"/>病爾。</p></cb:div>
<lb n="0287b22" ed="X"/><lb n="0322a05" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287b2201">決斷句義最勝無邊，<note place="inline">乃至</note>能見自心妄想流注。</p></cb:div>
<lb n="0287b23" ed="X"/><lb n="0322a06" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287b2301">妄想永淨故。曰：離有必見之故。又曰：能見自心妄
<lb n="0287b24" ed="X"/><lb n="0322a07" ed="R091"/>想。</p></cb:div>
<pb n="0287c" ed="X" xml:id="X17.0325.0287c"/>
<lb n="0287c01" ed="X"/><lb n="0322a08" ed="R091"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX17p0287c0101"><l>心名採集業。</l></lg></cb:div>
<lb n="0287c02" ed="X"/><lb n="0322a09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287c0201">因心採集，乃有諸法。</p></cb:div>
<lb n="0287c03" ed="X"/><lb n="0322a10" ed="R091"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX17p0287c0301" type="regular"><l>意名廣採集，</l><l>諸識識所識，</l><l>現等境說五。</l>
<lb n="0287c04" ed="X"/><lb n="0322a11" ed="R091"/><l>受用建立身，</l><l>是衆生現識。</l></lg></cb:div>
<lb n="0287c05" ed="X"/><lb n="0322a12" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287c0501">因彼現識，建立其身。</p></cb:div>
<lb n="0287c06" ed="X"/><lb n="0322a13" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287c0601">復次，大慧！若菩薩摩訶薩欲知自心現量，<note place="inline">乃至</note>當通
<lb n="0287c07" ed="X"/><lb n="0322a14" ed="R091"/>達自心現妄想之相。</p></cb:div>
<lb n="0287c08" ed="X"/><lb n="0322a15" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287c0801">頌曰：</p>
<lb n="0287c09" ed="X"/><lb n="0322a16" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0287c0901" type="regular"><l>因緣四種惑痴盲，</l><l>心海從茲浪不平。</l>
<lb n="0287c10" ed="X"/><lb n="0322a17" ed="R091"/><l>有似猛風吹巨浸，</l><l>又如明鏡現諸形，</l>
<lb n="0287c11" ed="X"/><lb n="0322a18" ed="R091"/><l>本來廓徹休言性，</l><l>纔有纖毫墮識情。</l>
<lb n="0287c12" ed="X"/><lb n="0322b01" ed="R091"/><l>堪嘆細微難測了，</l><l>悉離覺想始無生。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0287c13" ed="X"/><lb n="0322b02" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">超乘證幻分第四</cb:mulu><head>超乘證幻分第四</head>
<lb n="0287c14" ed="X"/><lb n="0322b03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287c1401">復次，大慧！菩薩摩訶薩建立智慧相住<anchor xml:id="nkr_note_add_0287c1401" n="0287c1401"/><anchor xml:id="beg0287c1401" n="0287c1401"/>已<anchor xml:id="end0287c1401"/>。</p></cb:div>
<lb n="0287c15" ed="X"/><lb n="0322b04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287c1501">能了識明心，卽住於智慧，故曰建立智慧相住<anchor xml:id="nkr_note_add_0287c1501" n="0287c1501"/><anchor xml:id="beg0287c1501" n="0287c1501"/>已<anchor xml:id="end0287c1501"/>。</p></cb:div>
<lb n="0287c16" ed="X"/><lb n="0322b05" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287c1601">能捨跛驢，心慧智相。</p></cb:div>
<lb n="0287c17" ed="X"/><lb n="0322b06" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287c1701">謂第七地觀三界生死不定心，名跛驢，以不能行
<lb n="0287c18" ed="X"/><lb n="0322b07" ed="R091"/>故。</p></cb:div>
<lb n="0287c19" ed="X"/><lb n="0322b08" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0287c1901">是故，大慧！聖智三相當勤修學。</p></cb:div>
<lb n="0287c20" ed="X"/><lb n="0322b09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0287c2001">頌曰：</p>
<lb n="0287c21" ed="X"/><lb n="0322b10" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0287c2101" type="regular"><l>智慧<anchor xml:id="nkr_note_add_0287c2101" n="0287c2101"/><anchor xml:id="beg0287c2101" n="0287c2101"/>已<anchor xml:id="end0287c2101"/>除諸識浪，</l><l>宜觀三相善勤行。</l>
<lb n="0287c22" ed="X"/><lb n="0322b11" ed="R091"/><l>先離斷見云非有，</l><l>次證如來自願生。</l>
<lb n="0287c23" ed="X"/><lb n="0322b12" ed="R091"/><l>性相頓忘無所著，</l><l>世間如幻不留情。</l>
<lb n="0287c24" ed="X"/><lb n="0322b13" ed="R091"/><l>從茲始到空王殿，</l><l>聖智于今決定成。</l></lg></cb:div></cb:div>
<pb n="0288a" ed="X" xml:id="X17.0325.0288a"/>
<lb n="0288a01" ed="X"/><lb n="0322b14" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">有無俱遣分第五</cb:mulu><head>有無俱遣分第五</head>
<lb n="0288a02" ed="X"/><lb n="0322b15" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288a0201">爾時，大慧菩薩知大菩薩衆心之所念，<note place="inline">乃至</note>百八句
<lb n="0288a03" ed="X"/><lb n="0322b16" ed="R091"/>分別所依。</p></cb:div>
<lb n="0288a04" ed="X"/><lb n="0322b17" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288a0401">謂此經乃百八句分別之所依歸。</p></cb:div>
<lb n="0288a05" ed="X"/><lb n="0322b18" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288a0501">入自相共相妄想自性。</p></cb:div>
<lb n="0288a06" ed="X"/><lb n="0323a01" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288a0601">謂之自性，凡以法性自爾，非若二乘外道之斷絕
<lb n="0288a07" ed="X"/><lb n="0323a02" ed="R091"/>也。經凡言自性皆如此。</p></cb:div>
<lb n="0288a08" ed="X"/><lb n="0323a03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288a0801">佛吿大慧：有一種外道，作無所有妄想計著，覺知因
<lb n="0288a09" ed="X"/><lb n="0323a04" ed="R091"/>盡。</p></cb:div>
<lb n="0288a10" ed="X"/><lb n="0323a05" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288a1001">因盡，則無復自覺知矣。</p></cb:div>
<lb n="0288a11" ed="X"/><lb n="0323a06" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288a1101">兔無角想，如兔無角，一切法亦復如是。</p></cb:div>
<lb n="0288a12" ed="X"/><lb n="0323a07" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288a1201">此外道計無而生斷見也。</p></cb:div>
<lb n="0288a13" ed="X"/><lb n="0323a08" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288a1301">復有餘外道，見種求那極微陀羅驃，形處橫法各各
<lb n="0288a14" ed="X"/><lb n="0323a09" ed="R091"/>差別。</p></cb:div>
<lb n="0288a15" ed="X"/><lb n="0323a10" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288a1501">說云：求那，依也。陀羅驃，主也。謂外道見四大種依
<lb n="0288a16" ed="X"/><lb n="0323a11" ed="R091"/>於極微所主形處，遂橫計其差別，作牛有角想。</p></cb:div>
<lb n="0288a17" ed="X"/><lb n="0323a12" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288a1701">見<anchor xml:id="nkr_note_add_0288a1701" n="0288a1701"/><anchor xml:id="beg0288a1701" n="0288a1701"/>已<anchor xml:id="end0288a1701"/>計著無兔角，橫法作牛有角想。</p></cb:div>
<lb n="0288a18" ed="X"/><lb n="0323a13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288a1801">此外道計有而生常見也。以懲兔角之無，乃墮牛
<lb n="0288a19" ed="X"/><lb n="0323a14" ed="R091"/>角之有。橫法，謂非法之正耳。</p></cb:div>
<lb n="0288a20" ed="X"/><lb n="0323a15" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288a2001">大慧，一切法性亦復如是。</p></cb:div>
<lb n="0288a21" ed="X"/><lb n="0323a16" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288a2101">一切法性亦，受用而建立。</p></cb:div>
<lb n="0288a22" ed="X"/><lb n="0323a17" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288a2201">離有無不應作想，<note place="inline">乃至</note>乃至微塵分別事性悉不可
<lb n="0288a23" ed="X"/><lb n="0323a18" ed="R091"/>得。</p></cb:div>
<lb n="0288a24" ed="X"/><lb n="0323b01" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288a2401">以懲彼有無二見，乃謂如兔無角，故曰待觀。以至
<pb n="0288b" ed="X" xml:id="X17.0325.0288b"/>
<lb n="0288b01" ed="X"/><lb n="0323b02" ed="R091"/>微塵分別性皆不可得，是皆邪想爾。</p></cb:div>
<lb n="0288b02" ed="X"/><lb n="0323b03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288b0201">大慧，聖境界離，不應作牛有角想。</p></cb:div>
<lb n="0288b03" ed="X"/><lb n="0323b04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288b0301">兔無角想是墮斷見聖之所離，恐其反此復墮常
<lb n="0288b04" ed="X"/><lb n="0323b05" ed="R091"/>見，而興牛有角想故，又言不應作牛有角想。</p></cb:div>
<lb n="0288b05" ed="X"/><lb n="0323b06" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288b0501">爾時大慧菩薩白佛言：世尊！<note place="inline">乃至</note>隨此思量觀察，不
<lb n="0288b06" ed="X"/><lb n="0323b07" ed="R091"/>生妄想言無耶？</p></cb:div>
<lb n="0288b07" ed="X"/><lb n="0323b08" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288b0701">大慧謂：隨比而思之，見妄不生，而遂言無耶？此疑
<lb n="0288b08" ed="X"/><lb n="0323b09" ed="R091"/>辭也。</p></cb:div>
<lb n="0288b09" ed="X"/><lb n="0323b10" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288b0901">佛吿大慧：非觀察不生妄想言無。所以者何？妄想者，
<lb n="0288b10" ed="X"/><lb n="0323b11" ed="R091"/>因彼生故。</p></cb:div>
<lb n="0288b11" ed="X"/><lb n="0323b12" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288b1101">謂妄想皆因攬彼而生，故曰因彼生故。</p></cb:div>
<lb n="0288b12" ed="X"/><lb n="0323b13" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288b1201">依彼角生妄想，<note place="inline">乃至</note>離異不異故。</p></cb:div>
<lb n="0288b13" ed="X"/><lb n="0323b14" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288b1301">謂兔無角而生妄想，是有所依，角與妄想非異非
<lb n="0288b14" ed="X"/><lb n="0323b15" ed="R091"/>不異。</p></cb:div>
<lb n="0288b15" ed="X"/><lb n="0323b16" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288b1501">大慧，虗空是色，隨入色種；色是虗空，持所持處。</p></cb:div>
<lb n="0288b16" ed="X"/><lb n="0323b17" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288b1601">以色爲所，則空爲能矣。謂所持者雖實，而能持者
<lb n="0288b17" ed="X"/><lb n="0323b18" ed="R091"/>常空。</p></cb:div>
<lb n="0288b18" ed="X"/><lb n="0324a01" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288b1801">所建立性色空事，分別當知。<note place="inline">乃至</note>若言觀餘物者，彼
<lb n="0288b19" ed="X"/><lb n="0324a02" ed="R091"/>法亦然。</p></cb:div>
<lb n="0288b20" ed="X"/><lb n="0324a03" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288b2001">人見其廓然大空，以是爲空，而不知色之所聚。人
<lb n="0288b21" ed="X"/><lb n="0324a04" ed="R091"/>見其具諸名相，以是爲色，而不知爲空所持。是皆
<lb n="0288b22" ed="X"/><lb n="0324a05" ed="R091"/>於無性之中，而妄有建立者然也。此以明外道因
<lb n="0288b23" ed="X"/><lb n="0324a06" ed="R091"/>牛角之有，而遂言兔角之無，不知析彼牛角爲微
<lb n="0288b24" ed="X"/><lb n="0324a07" ed="R091"/>塵，又復歸於無矣。謂牛角旣析而歸空，又何所觀，
<pb n="0288c" ed="X" xml:id="X17.0325.0288c"/>
<lb n="0288c01" ed="X"/><lb n="0324a08" ed="R091"/>故而言兔角之無也。四大種雖不住空，而非無空，
<lb n="0288c02" ed="X"/><lb n="0324a09" ed="R091"/>亦如牛角之有，而復歸於無。</p></cb:div>
<lb n="0288c03" ed="X"/><lb n="0324a10" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288c0301">爾時，世尊欲重宣此義，而說偈言：</p>
<lb n="0288c04" ed="X"/><lb n="0324a11" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0288c0401"><l>色等及心無。</l></lg></cb:div>
<lb n="0288c05" ed="X"/><lb n="0324a12" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288c0501">言色與慮心皆寂。</p></cb:div>
<lb n="0288c06" ed="X"/><lb n="0324a13" ed="R091"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX17p0288c0601"><l>不起色妄想</l></lg></cb:div>
<lb n="0288c07" ed="X"/><lb n="0324a14" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288c0701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0288c0701" n="0288c0701"/><anchor xml:id="beg0288c0701" n="0288c0701"/>已<anchor xml:id="end0288c0701"/>上廣說所說。</p></cb:div>
<lb n="0288c08" ed="X"/><lb n="0324a15" ed="R091"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX17p0288c0801"><l>心量安立處，</l><l>惡見所不樂。</l></lg></cb:div>
<lb n="0288c09" ed="X"/><lb n="0324a16" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288c0901">不樂惡見。</p></cb:div>
<lb n="0288c10" ed="X"/><lb n="0324a17" ed="R091"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX17p0288c1001"><l>救世之所說，</l><l>自覺之境界。</l></lg></cb:div>
<lb n="0288c11" ed="X"/><lb n="0324a18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288c1101">頌曰：</p>
<lb n="0288c12" ed="X"/><lb n="0324b01" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0288c1201" type="regular"><l>昧者不知眞境界，</l><l>却將妄想汙情田。</l>
<lb n="0288c13" ed="X"/><lb n="0324b02" ed="R091"/><l>離空論色徒偏見，</l><l>棄有歸無墮一邊。</l>
<lb n="0288c14" ed="X"/><lb n="0324b03" ed="R091"/><l>萬法但從心鏡現，</l><l>群愚只向識根緣。</l>
<lb n="0288c15" ed="X"/><lb n="0324b04" ed="R091"/><l>圓光本是無私照，</l><l>纔有纖毫總不玄。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0288c16" ed="X"/><lb n="0324b05" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">漸淨卽頓分第六</cb:mulu><head>漸淨卽頓分第六</head>
<lb n="0288c17" ed="X"/><lb n="0324b06" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288c1701">爾時，大慧菩薩爲淨除自心現流故，<note place="inline">乃至</note>爲頓、爲漸
<lb n="0288c18" ed="X"/><lb n="0324b07" ed="R091"/>耶？</p></cb:div>
<lb n="0288c19" ed="X"/><lb n="0324b08" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288c1901">自心現習氣流曰現流，現流不<anchor xml:id="nkr_note_add_0288c1901" n="0288c1901"/><anchor xml:id="beg0288c1901" n="0288c1901"/>已<anchor xml:id="end0288c1901"/>輪轉生死。如來
<lb n="0288c20" ed="X"/><lb n="0324b09" ed="R091"/>於諸衆生，蠲彼幻塵悉還實相，故以漸除爲始、頓
<lb n="0288c21" ed="X"/><lb n="0324b10" ed="R091"/>照爲成。</p></cb:div>
<lb n="0288c22" ed="X"/><lb n="0324b11" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0288c2201">彼諸依佛亦復如是，<note place="inline">乃至</note>以修行者安處於彼色究
<lb n="0288c23" ed="X"/><lb n="0324b12" ed="R091"/>竟天。</p></cb:div>
<lb n="0288c24" ed="X"/><lb n="0324b13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0288c2401">依佛者，胡本云津膩，謂化佛是眞佛氣分也。依佛
<pb n="0289a" ed="X" xml:id="X17.0325.0289a"/>
<lb n="0289a01" ed="X"/><lb n="0324b14" ed="R091"/>所化亦爲分別自心所現及身受用境界，故以藏
<lb n="0289a02" ed="X"/><lb n="0324b15" ed="R091"/>識依佛譬能頓示衆生不思議智。</p></cb:div>
<lb n="0289a03" ed="X"/><lb n="0324b16" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289a0301">譬如法佛所作，依佛光明照耀，<note place="inline">乃至</note>有性無性惡見
<lb n="0289a04" ed="X"/><lb n="0324b17" ed="R091"/>妄想照令除滅。</p></cb:div>
<lb n="0289a05" ed="X"/><lb n="0324b18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289a0501">法佛無作光明照耀者，化佛也。然化佛之照耀，非
<lb n="0289a06" ed="X"/><lb n="0325a01" ed="R091"/>離法佛，故曰依佛。法佛者，自覺聖智境界，於法相
<lb n="0289a07" ed="X"/><lb n="0325a02" ed="R091"/>有無惡見，皆令除滅，亦如化佛之照耀也。自菴羅
<lb n="0289a08" ed="X"/><lb n="0325a03" ed="R091"/>果<anchor xml:id="nkr_note_add_0289a0801" n="0289a0801"/><anchor xml:id="beg0289a0801" n="0289a0801"/>已<anchor xml:id="end0289a0801"/>下，言漸淨。自譬明鏡<anchor xml:id="nkr_note_add_0289a0802" n="0289a0802"/><anchor xml:id="beg0289a0802" n="0289a0802"/>已<anchor xml:id="end0289a0802"/>下，言頓熟。</p></cb:div>
<lb n="0289a09" ed="X"/><lb n="0325a04" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289a0901">大慧報：佛說一切法，<note place="inline">乃至</note>種種計著不可得。</p></cb:div>
<lb n="0289a10" ed="X"/><lb n="0325a05" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289a1001">種種計著亦如幻化，求其所有皆不可得。</p></cb:div>
<lb n="0289a11" ed="X"/><lb n="0325a06" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289a1101">復次，大慧！計著緣起自性，<note place="inline">乃至</note>彼諸妄想亦無眞實。</p></cb:div>
<lb n="0289a12" ed="X"/><lb n="0325a07" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289a1201">工幻師譬心，草木瓦石譬緣起，一切若干形色譬
<lb n="0289a13" ed="X"/><lb n="0325a08" ed="R091"/>妄想自性相。</p></cb:div>
<lb n="0289a14" ed="X"/><lb n="0325a09" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289a1401">如是，大慧！依緣起自性、起妄想自性，<note place="inline">乃至</note>是名報佛
<lb n="0289a15" ed="X"/><lb n="0325a10" ed="R091"/>說法。</p></cb:div>
<lb n="0289a16" ed="X"/><lb n="0325a11" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289a1601">法佛不以說法爲事，所謂說法者，報佛也。起信論
<lb n="0289a17" ed="X"/><lb n="0325a12" ed="R091"/>云：因諸波羅等無行薰及不思議薰之所成就，具
<lb n="0289a18" ed="X"/><lb n="0325a13" ed="R091"/>足無量樂相故，說爲報佛。以是知報佛說法者，以
<lb n="0289a19" ed="X"/><lb n="0325a14" ed="R091"/>觀照種種不實，成就圓滿報身故。</p></cb:div>
<lb n="0289a20" ed="X"/><lb n="0325a15" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289a2001">大慧法佛者，離心自性相。</p></cb:div>
<lb n="0289a21" ed="X"/><lb n="0325a16" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289a2101">說自心所現，尙有心之性相，至於法，佛不以說法
<lb n="0289a22" ed="X"/><lb n="0325a17" ed="R091"/>爲事，故曰離心自性相。</p></cb:div>
<lb n="0289a23" ed="X"/><lb n="0325a18" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289a2301">自覺聖所緣境界建立施作，<note place="inline">乃至</note>超外道見、無色見。</p></cb:div>
<lb n="0289a24" ed="X"/><lb n="0325b01" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289a2401">自施戒忍至無色見等，皆以一法身而示現衆多
<pb n="0289b" ed="X" xml:id="X17.0325.0289b"/>
<lb n="0289b01" ed="X"/><lb n="0325b02" ed="R091"/>法門，故曰化佛說法也。</p></cb:div>
<lb n="0289b02" ed="X"/><lb n="0325b03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289b0201">又法佛者，離攀緣，攀緣離，<note place="inline">乃至</note>自心現見應當除滅。</p></cb:div>
<lb n="0289b03" ed="X"/><lb n="0325b04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289b0301">佛身一也，論其本來淸淨逈脫諸塵曰法佛，論其
<lb n="0289b04" ed="X"/><lb n="0325b05" ed="R091"/>具足樂相法界圓滿曰報佛，論其卽彼一眞建立
<lb n="0289b05" ed="X"/><lb n="0325b06" ed="R091"/>萬法曰化佛。法佛離心自性相，故自覺聖當勤修
<lb n="0289b06" ed="X"/><lb n="0325b07" ed="R091"/>學。報佛化佛分別自心境界，故自心現見應當除
<lb n="0289b07" ed="X"/><lb n="0325b08" ed="R091"/>滅。</p><p xml:id="pX17p0289b0702" cb:place="inline">頌曰：</p>
<lb n="0289b08" ed="X"/><lb n="0325b09" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0289b0801" type="regular"><l>本來離相亦離名，</l><l>卽一分三示衆盲。</l>
<lb n="0289b09" ed="X"/><lb n="0325b10" ed="R091"/><l>始淨諸塵須積漸，</l><l>終能頓照甚分明。</l>
<lb n="0289b10" ed="X"/><lb n="0325b11" ed="R091"/><l>報身眞淨蠲諸想，</l><l>化佛隨緣應有情。</l>
<lb n="0289b11" ed="X"/><lb n="0325b12" ed="R091"/><l>惟是法身根量滅，</l><l>無心無證亦無成。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0289b12" ed="X"/><lb n="0325b13" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">離二種聲聞分第七</cb:mulu><head>離二種聲聞分第七</head>
<lb n="0289b13" ed="X"/><lb n="0325b14" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289b1301">復次，大慧！有二種聲聞乘通分別相，<note place="inline">乃至</note>眞諦、離欲、
<lb n="0289b14" ed="X"/><lb n="0325b15" ed="R091"/>寂滅。</p></cb:div>
<lb n="0289b15" ed="X"/><lb n="0325b16" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289b1501">謂於無常、苦、空等境界，計著寂滅，<anchor xml:id="nkr_note_add_0289b1501" n="0289b1501"/><anchor xml:id="beg0289b1501" n="0289b1501"/>已<anchor xml:id="end0289b1501"/>得人無我，未
<lb n="0289b16" ed="X"/><lb n="0325b17" ed="R091"/>得法無我。</p></cb:div>
<lb n="0289b17" ed="X"/><lb n="0325b18" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289b1701">息陰界入自共相，外不壞相如實知。</p></cb:div>
<lb n="0289b18" ed="X"/><lb n="0326a01" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289b1801">於陰界外存不壞相，是以無明與佛性爲兩也，皆
<lb n="0289b19" ed="X"/><lb n="0326a02" ed="R091"/>自慧分別。</p></cb:div>
<lb n="0289b20" ed="X"/><lb n="0326a03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289b2001">心得寂止，<note place="inline">乃至</note>三昧道果，正受解脫。</p></cb:div>
<lb n="0289b21" ed="X"/><lb n="0326a04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289b2101">自覺聖差別相，其所樂住者此也。</p></cb:div>
<lb n="0289b22" ed="X"/><lb n="0326a05" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289b2201">不離習氣不思議變易死。</p></cb:div>
<lb n="0289b23" ed="X"/><lb n="0326a06" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289b2301">以習氣未離故，未度不思議變易死。</p></cb:div>
<lb n="0289b24" ed="X"/><lb n="0326a07" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289b2401">得自覺聖樂住聲聞，<note place="inline">乃至</note>非滅門樂。</p></cb:div>
<pb n="0289c" ed="X" xml:id="X17.0325.0289c"/>
<lb n="0289c01" ed="X"/><lb n="0326a08" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289c0101">於自覺差別相樂住，此乃決定寂滅聲聞非菩薩
<lb n="0289c02" ed="X"/><lb n="0326a09" ed="R091"/>所行寂滅門樂，故曰非滅門樂。</p></cb:div>
<lb n="0289c03" ed="X"/><lb n="0326a10" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289c0301">正受樂。</p></cb:div>
<lb n="0289c04" ed="X"/><lb n="0326a11" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289c0401">謂得三昧正受樂。</p></cb:div>
<lb n="0289c05" ed="X"/><lb n="0326a12" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289c0501"><g ref="#CB15164">𮨇</g>：憫衆生及本願不作證，<note place="inline">乃至</note>堅、濕、暖、動、非作生、自
<lb n="0289c06" ed="X"/><lb n="0326a13" ed="R091"/>相、共相。</p></cb:div>
<lb n="0289c07" ed="X"/><lb n="0326a14" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289c0701">一切自生，而吾無作生，故曰非作生。</p></cb:div>
<lb n="0289c08" ed="X"/><lb n="0326a15" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289c0801">先勝善說見<anchor xml:id="nkr_note_add_0289c0801" n="0289c0801"/><anchor xml:id="beg0289c0801" n="0289c0801"/>已<anchor xml:id="end0289c0801"/>。</p></cb:div>
<lb n="0289c09" ed="X"/><lb n="0326a16" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289c0901">如來所說善事曰：先勝善說。</p></cb:div>
<lb n="0289c10" ed="X"/><lb n="0326a17" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289c1001">於彼起自性妄想。</p></cb:div>
<lb n="0289c11" ed="X"/><lb n="0326a18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289c1101">大種靑黃本非作生，於彼起非作生之自性。先勝
<lb n="0289c12" ed="X"/><lb n="0326b01" ed="R091"/>善說本來無性，於彼起善說之自性，故曰性妄想
<lb n="0289c13" ed="X"/><lb n="0326b02" ed="R091"/>自性。是皆未入法無我相而有所計著，故住聲聞。</p></cb:div>
<lb n="0289c14" ed="X"/><lb n="0326b03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289c1401">菩薩摩訶薩於彼應知應捨，<note place="inline">乃至</note>是名諸聲聞性妄
<lb n="0289c15" ed="X"/><lb n="0326b04" ed="R091"/>想自性計著相。</p></cb:div>
<lb n="0289c16" ed="X"/><lb n="0326b05" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289c1601">頌曰：</p>
<lb n="0289c17" ed="X"/><lb n="0326b06" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0289c1701" type="regular"><l>號爲自覺<anchor xml:id="nkr_note_add_0289c1701" n="0289c1701"/><anchor xml:id="beg0289c1701" n="0289c1701"/>已<anchor xml:id="end0289c1701"/>無遺，</l><l>反墮聲聞不自知。</l>
<lb n="0289c18" ed="X"/><lb n="0326b07" ed="R091"/><l><anchor xml:id="nkr_note_add_0289c1801" n="0289c1801"/><anchor xml:id="beg0289c1801" n="0289c1801"/>已<anchor xml:id="end0289c1801"/>達苦空能寂止，</l><l>彼於習氣未能離。</l>
<lb n="0289c19" ed="X"/><lb n="0326b08" ed="R091"/><l>優游正受雖其樂，</l><l>顧憫衆生不帶悲。</l>
<lb n="0289c20" ed="X"/><lb n="0326b09" ed="R091"/><l>更有一般聞勝善，</l><l>妄生自性却狐疑。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0289c21" ed="X"/><lb n="0326b10" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">常不思議差別分第八</cb:mulu><head>常不思議差別分第八</head>
<lb n="0289c22" ed="X"/><lb n="0326b11" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0289c2201">爾時大慧菩薩白佛言：世尊！世尊所說常不思議，<note place="inline">乃
<lb n="0289c23" ed="X"/><lb n="0326b12" ed="R091"/>至</note>非諸外道所說常不思議因緣耶？</p></cb:div>
<lb n="0289c24" ed="X"/><lb n="0326b13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0289c2401">常住眞心如金剛舍利，故曰常。不可以心思言議，
<pb n="0290a" ed="X" xml:id="X17.0325.0290a"/>
<lb n="0290a01" ed="X"/><lb n="0326b14" ed="R091"/>故曰不思議。</p></cb:div>
<lb n="0290a02" ed="X"/><lb n="0326b15" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290a0201">佛吿大慧：<note place="inline">乃至</note>若常不思議不因自相成者，何因顯
<lb n="0290a03" ed="X"/><lb n="0326b16" ed="R091"/>現常不思議？</p></cb:div>
<lb n="0290a04" ed="X"/><lb n="0326b17" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290a0401">自相，所謂眞相。</p></cb:div>
<lb n="0290a05" ed="X"/><lb n="0326b18" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290a0501">復次，大慧！<note place="inline">乃至</note>常不思議不成。</p></cb:div>
<lb n="0290a06" ed="X"/><lb n="0327a01" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290a0601">以有作爲因相故不成，一切取捨莫非有作。</p></cb:div>
<lb n="0290a07" ed="X"/><lb n="0327a02" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290a0701">大惠！我第一義常不思議，<note place="inline">乃至</note>得自覺相故有相。</p></cb:div>
<lb n="0290a08" ed="X"/><lb n="0327a03" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290a0801">自覺相者，廓然無朕之相也。光境俱忘，相復何有？</p></cb:div>
<lb n="0290a09" ed="X"/><lb n="0327a04" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290a0901">第一義智因故有因，離性非性故。</p></cb:div>
<lb n="0290a10" ed="X"/><lb n="0327a05" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290a1001">雖曰有相有因，常離性非性見。</p></cb:div>
<lb n="0290a11" ed="X"/><lb n="0327a06" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290a1101">復次，大慧！外道常不思議無常性，異相因故。</p></cb:div>
<lb n="0290a12" ed="X"/><lb n="0327a07" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290a1201">外道常不思議，以性及非性互相爲因，所以無常。</p></cb:div>
<lb n="0290a13" ed="X"/><lb n="0327a08" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290a1301">非自作因相力故常，<note place="inline">乃至</note>見<anchor xml:id="nkr_note_add_0290a1301" n="0290a1301"/><anchor xml:id="beg0290a1301" n="0290a1301"/>已<anchor xml:id="end0290a1301"/>思量計常。</p></cb:div>
<lb n="0290a14" ed="X"/><lb n="0327a09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290a1401">一切所作，性與非性皆無常。外道觀彼無常，卽自
<lb n="0290a15" ed="X"/><lb n="0327a10" ed="R091"/>卜度，妄計我常。</p></cb:div>
<lb n="0290a16" ed="X"/><lb n="0327a11" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290a1601">大慧！我亦以如是因緣所作者，<note place="inline">乃至</note>說彼常無因故。</p></cb:div>
<lb n="0290a17" ed="X"/><lb n="0327a12" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290a1701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0290a1701" n="0290a1701"/><anchor xml:id="beg0290a1701" n="0290a1701"/>但<anchor xml:id="end0290a1701"/>惟自覺無因，而說彼常也。</p></cb:div>
<lb n="0290a18" ed="X"/><lb n="0327a13" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290a1801">若復諸外道，<note place="inline">乃至</note>自因相、性非性，同於兔角。</p></cb:div>
<lb n="0290a19" ed="X"/><lb n="0327a14" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290a1901">謂外道雖因相成，而非因於自相，故曰：性非性，同
<lb n="0290a20" ed="X"/><lb n="0327a15" ed="R091"/>兔角。</p></cb:div>
<lb n="0290a21" ed="X"/><lb n="0327a16" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290a2101">此常不思議，但言說妄想，<note place="inline">乃至</note>得自覺聖智，境界相
<lb n="0290a22" ed="X"/><lb n="0327a17" ed="R091"/>遠，彼不應說。</p></cb:div>
<lb n="0290a23" ed="X"/><lb n="0327a18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290a2301">外道計常，則離去自因之相，遠於自覺境界，故曰
<lb n="0290a24" ed="X"/><lb n="0327b01" ed="R091"/>不應說。</p><p xml:id="pX17p0290a2404" cb:place="inline">頌曰：</p>
<pb n="0290b" ed="X" xml:id="X17.0325.0290b"/>
<lb n="0290b01" ed="X"/><lb n="0327b02" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0290b0101" type="regular"><l>無知外道太茫茫，</l><l>於彼無常妄計常。</l>
<lb n="0290b02" ed="X"/><lb n="0327b03" ed="R091"/><l>却向識根生作想，</l><l>又如兔角絕形彰。</l>
<lb n="0290b03" ed="X"/><lb n="0327b04" ed="R091"/><l>堪嗟幻燄應難久，</l><l>須信眞金鍊轉剛。</l>
<lb n="0290b04" ed="X"/><lb n="0327b05" ed="R091"/><l>惟有如來因自相，</l><l>豈同電露暫時亡。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0290b05" ed="X"/><lb n="0327b06" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">生死涅槃差別分第九</cb:mulu><head>生死涅槃差別分第九</head>
<lb n="0290b06" ed="X"/><lb n="0327b07" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290b0601">復次，大慧！諸聲聞畏生死妄想苦而求涅槃，<note place="inline">乃至</note>一
<lb n="0290b07" ed="X"/><lb n="0327b08" ed="R091"/>切性妄想非性。</p></cb:div>
<lb n="0290b08" ed="X"/><lb n="0327b09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290b0801">於一切性妄，想以爲非性。</p></cb:div>
<lb n="0290b09" ed="X"/><lb n="0327b10" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290b0901">未來諸根，境界休息，作涅槃想。</p></cb:div>
<lb n="0290b10" ed="X"/><lb n="0327b11" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290b1001">謂之休息，非根量滅。</p></cb:div>
<lb n="0290b11" ed="X"/><lb n="0327b12" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290b1101">非自覺、聖智趣、藏識轉。</p></cb:div>
<lb n="0290b12" ed="X"/><lb n="0327b13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290b1201">但藏識轉爾。</p></cb:div>
<lb n="0290b13" ed="X"/><lb n="0327b14" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290b1301">是故凡愚說有三乘，說心、量、趣無所有。</p></cb:div>
<lb n="0290b14" ed="X"/><lb n="0327b15" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290b1401">凡愚說心量曰：無所有故墮斷見。</p></cb:div>
<lb n="0290b15" ed="X"/><lb n="0327b16" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290b1501">彼不知過去、未來、現在，<note place="inline">乃至</note>生死輪常轉。</p></cb:div>
<lb n="0290b16" ed="X"/><lb n="0327b17" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290b1601">自心現，則覺知所現者唯自心；外心現，則計著客
<lb n="0290b17" ed="X"/><lb n="0327b18" ed="R091"/>塵。不自覺而計客塵，茲所以生死輪常轉也。</p><p xml:id="pX17p0290b1718" cb:place="inline">頌
<lb n="0290b18" ed="X"/><lb n="0328a01" ed="R091"/>曰：</p>
<lb n="0290b19" ed="X"/><lb n="0328a02" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0290b1901" type="regular"><l>聲聞不委惟心境，</l><l>却向無中作涅槃。</l>
<lb n="0290b20" ed="X"/><lb n="0328a03" ed="R091"/><l>縱待根塵休息盡，</l><l>誰知生死出還難。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0290b21" ed="X"/><lb n="0328a04" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">一切法不生差別分第十</cb:mulu><head>一切法不生差別分第十</head>
<lb n="0290b22" ed="X"/><lb n="0328a05" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290b2201">復次，大慧！一切法不生，<note place="inline">乃至</note>離有非有生故。</p></cb:div>
<lb n="0290b23" ed="X"/><lb n="0328a06" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290b2301">謂本來空寂，而自心於無生中，現出性及非性之
<lb n="0290b24" ed="X"/><lb n="0328a07" ed="R091"/>見。現性卽有見生，現非生卽非有見生。如來一切
<pb n="0290c" ed="X" xml:id="X17.0325.0290c"/>
<lb n="0290c01" ed="X"/><lb n="0328a08" ed="R091"/>法不生，則離於是矣。</p></cb:div>
<lb n="0290c02" ed="X"/><lb n="0328a09" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290c0201">大慧！一切性不生，<note place="inline">乃至</note>身財建立趣自性相。</p></cb:div>
<lb n="0290c03" ed="X"/><lb n="0328a10" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290c0301">有妄想自性，而有妄想身財建立，趣彼自性相計
<lb n="0290c04" ed="X"/><lb n="0328a11" ed="R091"/>著，故曰趣自性相。</p></cb:div>
<lb n="0290c05" ed="X"/><lb n="0328a12" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290c0501">大慧！藏識攝所攝相轉，<note place="inline">乃至</note>於彼應當修學。</p></cb:div>
<lb n="0290c06" ed="X"/><lb n="0328a13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290c0601">頌曰：</p>
<lb n="0290c07" ed="X"/><lb n="0328a14" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0290c0701" type="regular"><l>遠離性相絕廉纖，</l><l>諸法無生不用占。</l>
<lb n="0290c08" ed="X"/><lb n="0328a15" ed="R091"/><l>空認兔頭成斷見，</l><l>妄從自性起諸炎。</l>
<lb n="0290c09" ed="X"/><lb n="0328a16" ed="R091"/><l>難於眼裏藏金屑，</l><l>休向空中作白粘。</l>
<lb n="0290c10" ed="X"/><lb n="0328a17" ed="R091"/><l>若問如來心現說，</l><l>無生有性却成添。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0290c11" ed="X"/><lb n="0328a18" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">五無間種性差別分第十一</cb:mulu><head>五無間種性差別分第十一</head>
<lb n="0290c12" ed="X"/><lb n="0328b01" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290c1201">復次，大慧！有五無間種性，<note place="inline">乃至</note>及樂修相智。</p></cb:div>
<lb n="0290c13" ed="X"/><lb n="0328b02" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290c1301">修諸有相之智，故曰相智。</p></cb:div>
<lb n="0290c14" ed="X"/><lb n="0328b03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290c1401">不修緣起發悟之相。</p></cb:div>
<lb n="0290c15" ed="X"/><lb n="0328b04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290c1501">所緣萬境，必有所起，原其所起，一心是也。於此當
<lb n="0290c16" ed="X"/><lb n="0328b05" ed="R091"/>求發悟，不於起處而求發悟，雖欲滅相，適增妄想。</p></cb:div>
<lb n="0290c17" ed="X"/><lb n="0328b06" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290c1701">起煩惱斷，習煩惱不斷。</p></cb:div>
<lb n="0290c18" ed="X"/><lb n="0328b07" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290c1801">如波之起曰起。煩惱習。煩惱，謂習氣也。</p></cb:div>
<lb n="0290c19" ed="X"/><lb n="0328b08" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290c1901">不度不思議變易死，<note place="inline">乃至</note>乃至得般涅槃覺。</p></cb:div>
<lb n="0290c20" ed="X"/><lb n="0328b09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290c2001">有涅槃想故，曰得涅槃覺。</p></cb:div>
<lb n="0290c21" ed="X"/><lb n="0328b10" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290c2101">大慧！各別無間者，我、人、衆生<note place="inline">乃至</note>作如是覺。</p></cb:div>
<lb n="0290c22" ed="X"/><lb n="0328b11" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290c2201">謂作離四相見解者。</p></cb:div>
<lb n="0290c23" ed="X"/><lb n="0328b12" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0290c2301">求般涅槃復有異，外道說悉由作者。</p></cb:div>
<lb n="0290c24" ed="X"/><lb n="0328b13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0290c2401">言一切性皆是有作。</p></cb:div>
<pb n="0291a" ed="X" xml:id="X17.0325.0291a"/>
<lb n="0291a01" ed="X"/><lb n="0328b14" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291a0101">見一切性<anchor xml:id="nkr_note_add_0291a0101" n="0291a0101"/><anchor xml:id="beg0291a0101" n="0291a0101"/>已<anchor xml:id="end0291a0101"/>，<note place="inline">乃至</note>不出出覺。</p></cb:div>
<lb n="0291a02" ed="X"/><lb n="0328b15" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291a0201">於未出中作出離想，故曰不出出覺。</p></cb:div>
<lb n="0291a03" ed="X"/><lb n="0328b16" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291a0301">彼如來乘無間種性有四種，謂自性、法無間種性。</p></cb:div>
<lb n="0291a04" ed="X"/><lb n="0328b17" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291a0401">自性法，謂一切性。彼自有性，離性非性見。</p></cb:div>
<lb n="0291a05" ed="X"/><lb n="0328b18" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291a0501">得自覺聖，無間種性；外刹殊勝，無間種性。</p></cb:div>
<lb n="0291a06" ed="X"/><lb n="0329a01" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291a0601">自覺卽無相三昧，外刹則塵塵三昧。</p></cb:div>
<lb n="0291a07" ed="X"/><lb n="0329a02" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291a0701">大慧！不定種性者，謂說彼三種時。</p></cb:div>
<lb n="0291a08" ed="X"/><lb n="0329a03" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291a0801">未到如來乘無間故，言三種而<anchor xml:id="nkr_note_add_0291a0801" n="0291a0801"/><anchor xml:id="beg0291a0801" n="0291a0801"/>已<anchor xml:id="end0291a0801"/>。</p></cb:div>
<lb n="0291a09" ed="X"/><lb n="0329a04" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291a0901">隨說而入，隨彼而成。此是初治地者，謂種性建立，爲
<lb n="0291a10" ed="X"/><lb n="0329a05" ed="R091"/>超入無所有地故，作是建立。</p></cb:div>
<lb n="0291a11" ed="X"/><lb n="0329a06" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291a1101">謂雖隨種性建立，要之不著聲聞緣覺之乘，故能
<lb n="0291a12" ed="X"/><lb n="0329a07" ed="R091"/>超入無所有地。無所有地，初地菩薩也，故云此是
<lb n="0291a13" ed="X"/><lb n="0329a08" ed="R091"/>初治地者。</p></cb:div>
<lb n="0291a14" ed="X"/><lb n="0329a09" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291a1401">彼自覺藏者，<note place="inline">乃至</note>當得如來最勝之身。</p></cb:div>
<lb n="0291a15" ed="X"/><lb n="0329a10" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291a1501">自覺藏，謂不定種性中能自覺者也。雖得三昧樂
<lb n="0291a16" ed="X"/><lb n="0329a11" ed="R091"/>而住，聲聞至此當證佛地，故曰當得。</p></cb:div>
<lb n="0291a17" ed="X"/><lb n="0329a12" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291a1701">諸聖遠離寂。</p></cb:div>
<lb n="0291a18" ed="X"/><lb n="0329a13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291a1801">聖亦不滯於寂，故曰遠離。</p></cb:div>
<lb n="0291a19" ed="X"/><lb n="0329a14" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291a1901">第一義法門，　　遠離於二敎，<note place="inline">乃至</note>亦無有心量。</p></cb:div>
<lb n="0291a20" ed="X"/><lb n="0329a15" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291a2001">頌曰：</p>
<lb n="0291a21" ed="X"/><lb n="0329a16" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0291a2101" type="regular"><l>五般無間有差殊，</l><l>見性還歸各別塗。</l>
<lb n="0291a22" ed="X"/><lb n="0329a17" ed="R091"/><l>緣覺妄隨神化勝，</l><l>聲聞空斷陰雲麤。</l>
<lb n="0291a23" ed="X"/><lb n="0329a18" ed="R091"/><l>滿懷了了他無性，</l><l>外刹塵塵用不殊。</l>
<lb n="0291a24" ed="X"/><lb n="0329b01" ed="R091"/><l>方顯如來眞種性，</l><l>更無心量可名模。</l></lg></cb:div></cb:div>
<pb n="0291b" ed="X" xml:id="X17.0325.0291b"/>
<lb n="0291b01" ed="X"/><lb n="0329b02" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">一闡提差別分第十二</cb:mulu><head>一闡提差別分第十二</head>
<lb n="0291b02" ed="X"/><lb n="0329b03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291b0201">大慧，彼一闡提，非一闡提，世間解脫誰轉？</p></cb:div>
<lb n="0291b03" ed="X"/><lb n="0329b04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291b0301">謂世間皆有解脫之性，若非一闡提，則世間解脫
<lb n="0291b04" ed="X"/><lb n="0329b05" ed="R091"/>誰復背轉？以一闡提者，於善法中不生信心故。</p></cb:div>
<lb n="0291b05" ed="X"/><lb n="0329b06" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291b0501">二者、菩薩本自願方便故。</p></cb:div>
<lb n="0291b06" ed="X"/><lb n="0329b07" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291b0601">謂本意自願涅槃樂。</p></cb:div>
<lb n="0291b07" ed="X"/><lb n="0329b08" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291b0701">非不般涅槃，<note place="inline">乃至</note>是名不般涅槃法相。</p></cb:div>
<lb n="0291b08" ed="X"/><lb n="0329b09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291b0801">涅槃法相乃眞解脫。解脫者，空、無相、無願。今也本
<lb n="0291b09" ed="X"/><lb n="0329b10" ed="R091"/>自願方便，非不欲涅槃一切衆生<anchor xml:id="nkr_note_add_0291b0901" n="0291b0901"/><anchor xml:id="beg0291b0901" n="0291b0901"/>已<anchor xml:id="end0291b0901"/>而後般涅槃，
<lb n="0291b10" ed="X"/><lb n="0329b11" ed="R091"/>畢竟自著於寂滅之相，非無相、無願也，故曰不涅
<lb n="0291b11" ed="X"/><lb n="0329b12" ed="R091"/>槃法相。若夫如來滅度一切衆生<anchor xml:id="nkr_note_add_0291b1101" n="0291b1101"/><anchor xml:id="beg0291b1101" n="0291b1101"/>已<anchor xml:id="end0291b1101"/>，而無有一衆
<lb n="0291b12" ed="X"/><lb n="0329b13" ed="R091"/>生實滅度者，以無相、無願故。</p></cb:div>
<lb n="0291b13" ed="X"/><lb n="0329b14" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291b1301">此亦到一闡提趣。</p></cb:div>
<lb n="0291b14" ed="X"/><lb n="0329b15" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291b1401">此非爲捨善根者說，故曰亦到一闡提趣。</p></cb:div>
<lb n="0291b15" ed="X"/><lb n="0329b16" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291b1501">佛吿大慧：菩薩一闡提者，<note place="inline">乃至</note>而非捨一切善根一
<lb n="0291b16" ed="X"/><lb n="0329b17" ed="R091"/>闡提也。</p></cb:div>
<lb n="0291b17" ed="X"/><lb n="0329b18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291b1701">謂知一切本來涅槃<anchor xml:id="nkr_note_add_0291b1701" n="0291b1701"/><anchor xml:id="beg0291b1701" n="0291b1701"/>已<anchor xml:id="end0291b1701"/>，而自著於寂滅之相，是墮
<lb n="0291b18" ed="X"/><lb n="0330a01" ed="R091"/>斷見，故曰畢竟不般涅槃。</p></cb:div>
<lb n="0291b19" ed="X"/><lb n="0330a02" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291b1901">大慧！捨一切善根一闡提者，<note place="inline">乃至</note>以是故，菩薩一闡
<lb n="0291b20" ed="X"/><lb n="0330a03" ed="R091"/>提不般涅槃。</p></cb:div>
<lb n="0291b21" ed="X"/><lb n="0330a04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291b2101">頌曰：</p>
<lb n="0291b22" ed="X"/><lb n="0330a05" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0291b2201" type="regular"><l>惟有慈悲一闡提，</l><l>度他迷者自還迷。</l>
<lb n="0291b23" ed="X"/><lb n="0330a06" ed="R091"/><l>若論捨善猶能轉，</l><l>菩薩都無趣寂期。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0291b24" ed="X"/><lb n="0330a07" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">三自性差別分第十三</cb:mulu><head>三自性差別分第十三</head>
<pb n="0291c" ed="X" xml:id="X17.0325.0291c"/>
<lb n="0291c01" ed="X"/><lb n="0330a08" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291c0101">復次，大慧！菩薩摩訶薩當善三自性。</p></cb:div>
<lb n="0291c02" ed="X"/><lb n="0330a09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291c0201">本來空寂，所有性相，如幻如夢，彼皆自爾。如來無
<lb n="0291c03" ed="X"/><lb n="0330a10" ed="R091"/>攝取之情，亦無滅之之想，經言性自性皆如此。</p></cb:div>
<lb n="0291c04" ed="X"/><lb n="0330a11" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291c0401">佛吿大慧：緣起自性事相相，行顯現事相相。</p></cb:div>
<lb n="0291c05" ed="X"/><lb n="0330a12" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291c0501">緣起，謂心從緣起顯現。謂所作<anchor xml:id="nkr_note_add_0291c0501" n="0291c0501"/><anchor xml:id="beg0291c0501" n="0291c0501"/>已<anchor xml:id="end0291c0501"/>著，於彼事相之
<lb n="0291c06" ed="X"/><lb n="0330a13" ed="R091"/>相而計著之，故曰事相相。</p></cb:div>
<lb n="0291c07" ed="X"/><lb n="0330a14" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291c0701">計著有二種種妄想自性，<note place="inline">乃至</note>謂卽彼如是內外自
<lb n="0291c08" ed="X"/><lb n="0330a15" ed="R091"/>共相計著。</p></cb:div>
<lb n="0291c09" ed="X"/><lb n="0330a16" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291c0901">名虗而事實，故有二種相之異。</p></cb:div>
<lb n="0291c10" ed="X"/><lb n="0330a17" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291c1001">是名成自性如來藏心。</p></cb:div>
<lb n="0291c11" ed="X"/><lb n="0330a18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291c1101">惟自覺聖，乃可言成自性；惟成自性，乃可言如來
<lb n="0291c12" ed="X"/><lb n="0330b01" ed="R091"/>藏心。</p></cb:div>
<lb n="0291c13" ed="X"/><lb n="0330b02" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291c1301">大慧，是名觀察五法自性相經。</p></cb:div>
<lb n="0291c14" ed="X"/><lb n="0330b03" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291c1401">此楞伽之異名。</p></cb:div>
<lb n="0291c15" ed="X"/><lb n="0330b04" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291c1501">自覺聖智趣所行境界，汝等菩薩應當修學。</p></cb:div>
<lb n="0291c16" ed="X"/><lb n="0330b05" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291c1601">頌曰：</p>
<lb n="0291c17" ed="X"/><lb n="0330b06" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0291c1701" type="regular"><l>二般妄想性無窮，</l><l>緣起依他妄亦同。</l>
<lb n="0291c18" ed="X"/><lb n="0330b07" ed="R091"/><l>惟有離名成自性，</l><l>吹毛寶劒但揮空。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0291c19" ed="X"/><lb n="0330b08" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">觀二無我分第十四</cb:mulu><head>觀二無我分第十四</head>
<lb n="0291c20" ed="X"/><lb n="0330b09" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291c2001">復次，大慧！菩薩摩訶薩善觀二種無我相，<note place="inline">乃至</note>謂離
<lb n="0291c21" ed="X"/><lb n="0330b10" ed="R091"/>我、我所。</p></cb:div>
<lb n="0291c22" ed="X"/><lb n="0330b11" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0291c2201">人無我者，則能離我、我所。其所離者，謂如下文所
<lb n="0291c23" ed="X"/><lb n="0330b12" ed="R091"/>述。</p></cb:div>
<lb n="0291c24" ed="X"/><lb n="0330b13" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0291c2401">陰界入聚，<note place="inline">乃至</note>謂一切諸根自心現器身藏。</p></cb:div>
<pb n="0292a" ed="X" xml:id="X17.0325.0292a"/>
<lb n="0292a01" ed="X"/><lb n="0330b14" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292a0101">由陰界入聚，卽生無知業愛。由攝受眼色等而計
<lb n="0292a02" ed="X"/><lb n="0330b15" ed="R091"/>著之，卽生一切業識。以此知一切諸根，皆由自心
<lb n="0292a03" ed="X"/><lb n="0330b16" ed="R091"/>現出形器身財也。</p></cb:div>
<lb n="0292a04" ed="X"/><lb n="0330b17" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292a0401">自妄想相施設顯示，如河流、如種子。</p></cb:div>
<lb n="0292a05" ed="X"/><lb n="0330b18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292a0501">生出不<anchor xml:id="nkr_note_add_0292a0501" n="0292a0501"/><anchor xml:id="beg0292a0501" n="0292a0501"/>已<anchor xml:id="end0292a0501"/>。</p></cb:div>
<lb n="0292a06" ed="X"/><lb n="0331a01" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292a0601">如燈如風，<note place="inline">乃至</note>生死趣有輪。</p></cb:div>
<lb n="0292a07" ed="X"/><lb n="0331a02" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292a0701">以有虗僞習氣之因，乃有生死輪轉之趣。</p></cb:div>
<lb n="0292a08" ed="X"/><lb n="0331a03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292a0801">種種身色如幻術神呪。</p></cb:div>
<lb n="0292a09" ed="X"/><lb n="0331a04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292a0901">幻則現出不實，呪則無而忽有。</p></cb:div>
<lb n="0292a10" ed="X"/><lb n="0331a05" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292a1001">發起像起。</p></cb:div>
<lb n="0292a11" ed="X"/><lb n="0331a06" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292a1101">如機括之發不可禦，如鏡之像因彼而現。</p></cb:div>
<lb n="0292a12" ed="X"/><lb n="0331a07" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292a1201">善彼相知。</p></cb:div>
<lb n="0292a13" ed="X"/><lb n="0331a08" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292a1301">善彼相知，謂善知彼相，皆當遠離。以前一離字該
<lb n="0292a14" ed="X"/><lb n="0331a09" ed="R091"/>之，若能善知，卽能遠離，非假於滅之之斷見，故<anchor xml:id="nkr_note_add_0292a1401" n="0292a1401"/><anchor xml:id="beg0292a1401" n="0292a1401"/>但<anchor xml:id="end0292a1401"/>
<lb n="0292a15" ed="X"/><lb n="0331a10" ed="R091"/>曰善彼相知而<anchor xml:id="nkr_note_add_0292a1501" n="0292a1501"/><anchor xml:id="beg0292a1501" n="0292a1501"/>已<anchor xml:id="end0292a1501"/>。</p></cb:div>
<lb n="0292a16" ed="X"/><lb n="0331a11" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292a1601">是名人無我智。云何法無我智？<note place="inline">乃至</note>如陰、界、入離我、
<lb n="0292a17" ed="X"/><lb n="0331a12" ed="R091"/>我所。</p></cb:div>
<lb n="0292a18" ed="X"/><lb n="0331a13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292a1801">陰、界妄想自性，人也。能覺而離之，使離我、我所，則
<lb n="0292a19" ed="X"/><lb n="0331a14" ed="R091"/>人無我矣。覺而離之者，法也。於其覺性，又當離之，
<lb n="0292a20" ed="X"/><lb n="0331a15" ed="R091"/>亦如陰、界、入之離我、我所，然後法無我矣。</p></cb:div>
<lb n="0292a21" ed="X"/><lb n="0331a16" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292a2101">陰、界、入積聚，<note place="inline">乃至</note>生無動搖，諸法亦爾。</p></cb:div>
<lb n="0292a22" ed="X"/><lb n="0331a17" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292a2201">陰界積聚本皆無性，因於業愛其縛如繩，展轉相
<lb n="0292a23" ed="X"/><lb n="0331a18" ed="R091"/>緣生於無動搖之境，此人無我者之善觀也。一切
<lb n="0292a24" ed="X"/><lb n="0331b01" ed="R091"/>法性本亦寂然，因於愛取攬攝而生，所生之境本
<pb n="0292b" ed="X" xml:id="X17.0325.0292b"/>
<lb n="0292b01" ed="X"/><lb n="0331b02" ed="R091"/>亦不動，法無我者所觀亦然，故曰諸法亦爾。</p></cb:div>
<lb n="0292b02" ed="X"/><lb n="0331b03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292b0201">離自共相不實妄想，<note place="inline">乃至</note>非賢聖也。</p></cb:div>
<lb n="0292b03" ed="X"/><lb n="0331b04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292b0301">一切虗僞，故曰不實妄想相，如河流種子是也。爲
<lb n="0292b04" ed="X"/><lb n="0331b05" ed="R091"/>彼驅使，故曰妄想力，如機發繩縛是也。但能離此，
<lb n="0292b05" ed="X"/><lb n="0331b06" ed="R091"/>則知人無我而<anchor xml:id="nkr_note_add_0292b0501" n="0292b0501"/><anchor xml:id="beg0292b0501" n="0292b0501"/>已<anchor xml:id="end0292b0501"/>。此凡夫所能離爾，故曰非聖賢
<lb n="0292b06" ed="X"/><lb n="0331b07" ed="R091"/>也。</p></cb:div>
<lb n="0292b07" ed="X"/><lb n="0331b08" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292b0701">心意識五法自性離故，<note place="inline">乃至</note>一切法無我。</p></cb:div>
<lb n="0292b08" ed="X"/><lb n="0331b09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292b0801">心意識五法自性離，卽至法無我矣。故繼之以菩
<lb n="0292b09" ed="X"/><lb n="0331b10" ed="R091"/>薩當分別一切法無我也。言菩薩當分別法無我，
<lb n="0292b10" ed="X"/><lb n="0331b11" ed="R091"/>凡以別其善人無我者，二乘與凡夫爾。</p></cb:div>
<lb n="0292b11" ed="X"/><lb n="0331b12" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292b1101">善法無我菩薩，<note place="inline">乃至</note>大寶宮殿幻自性境界修習生。</p></cb:div>
<lb n="0292b12" ed="X"/><lb n="0331b13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292b1201">一切法如幻，彼幻惟自性。覺彼如幻自性，則一切
<lb n="0292b13" ed="X"/><lb n="0331b14" ed="R091"/>法如幻矣。至法雲地，方知法如幻，乃不住虗寂，而
<lb n="0292b14" ed="X"/><lb n="0331b15" ed="R091"/>建立一切慈悲法行，卽大寶蓮華王像等是也。</p></cb:div>
<lb n="0292b15" ed="X"/><lb n="0331b16" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292b1501">於彼而坐同一像類，<note place="inline">乃至</note>是名法無我相。</p></cb:div>
<lb n="0292b16" ed="X"/><lb n="0331b17" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292b1601">聲聞地前皆未能了法無我故，未能證如來自在
<lb n="0292b17" ed="X"/><lb n="0331b18" ed="R091"/>法身，於此始言當得如來法身。</p></cb:div>
<lb n="0292b18" ed="X"/><lb n="0332a01" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292b1801">汝等諸菩薩應當修學。</p></cb:div>
<lb n="0292b19" ed="X"/><lb n="0332a02" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292b1901">頌曰：</p>
<lb n="0292b20" ed="X"/><lb n="0332a03" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0292b2001" type="regular"><l>如來實相等無差，</l><l>學者紛然亂似麻。</l>
<lb n="0292b21" ed="X"/><lb n="0332a04" ed="R091"/><l>將謂<anchor xml:id="nkr_note_add_0292b2101" n="0292b2101"/><anchor xml:id="beg0292b2101" n="0292b2101"/>已<anchor xml:id="end0292b2101"/>除人陰界，</l><l>誰知又被法雲遮。</l>
<lb n="0292b22" ed="X"/><lb n="0332a05" ed="R091"/><l>慧燈自是無狂<g ref="#CB08504">𦦨</g>，</l><l>定水從何覓覺花。</l>
<lb n="0292b23" ed="X"/><lb n="0332a06" ed="R091"/><l>萬法了知如幻化，</l><l>莊嚴端坐法王家。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0292b24" ed="X"/><lb n="0332a07" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">離建立誹謗分第十五</cb:mulu><head>離建立誹謗分第十五</head>
<pb n="0292c" ed="X" xml:id="X17.0325.0292c"/>
<lb n="0292c01" ed="X"/><lb n="0332a08" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292c0101">爾時大慧菩薩復白佛言：世尊！建立誹謗相，唯願說
<lb n="0292c02" ed="X"/><lb n="0332a09" ed="R091"/>之。</p></cb:div>
<lb n="0292c03" ed="X"/><lb n="0332a10" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292c0301">本來空寂妄有所立曰建立，或觀建立自無所得
<lb n="0292c04" ed="X"/><lb n="0332a11" ed="R091"/>而生誹謗故曰誹謗，皆不明心量故。</p></cb:div>
<lb n="0292c05" ed="X"/><lb n="0332a12" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292c0501">爾時，世尊於此偈義，<note place="inline">乃至</note>有四種非有有建立。</p></cb:div>
<lb n="0292c06" ed="X"/><lb n="0332a13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292c0601">本來非有，以妄想而有建立，故曰非有建立。</p></cb:div>
<lb n="0292c07" ed="X"/><lb n="0332a14" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292c0701">云何爲四？<note place="inline">乃至</note>觀察非分而起誹謗。</p></cb:div>
<lb n="0292c08" ed="X"/><lb n="0332a15" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292c0801">於前所建立不善觀察，卽生斷見而起誹謗。</p></cb:div>
<lb n="0292c09" ed="X"/><lb n="0332a16" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292c0901">是名建立誹謗相。復次，大慧！云何非有相建立相？<note place="inline">乃
<lb n="0292c10" ed="X"/><lb n="0332a17" ed="R091"/>至</note>人、衆生、壽命、長養、士夫見建立。</p></cb:div>
<lb n="0292c11" ed="X"/><lb n="0332a18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292c1101">四相之見，亦如陰、界、入之妄想虗僞，是無見中而
<lb n="0292c12" ed="X"/><lb n="0332b01" ed="R091"/>妄立有見。</p></cb:div>
<lb n="0292c13" ed="X"/><lb n="0332b02" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292c1301">是名非有見建立相。非有因建立相者，<note place="inline">乃至</note>生<anchor xml:id="nkr_note_add_0292c1301" n="0292c1301"/><anchor xml:id="beg0292c1301" n="0292c1301"/>已<anchor xml:id="end0292c1301"/>、實
<lb n="0292c14" ed="X"/><lb n="0332b03" ed="R091"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0292c1401" n="0292c1401"/><anchor xml:id="beg0292c1401" n="0292c1401"/>已<anchor xml:id="end0292c1401"/>、還壞。</p></cb:div>
<lb n="0292c15" ed="X"/><lb n="0332b04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292c1501">諸識本無所因，以眼界、色界、無明界在念前而生，
<lb n="0292c16" ed="X"/><lb n="0332b05" ed="R091"/>則是於無因中有建立也。</p></cb:div>
<lb n="0292c17" ed="X"/><lb n="0332b06" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292c1701">是名非有因建立相。非有性建立相者，<note place="inline">乃至</note>是名非
<lb n="0292c18" ed="X"/><lb n="0332b07" ed="R091"/>有性建立相。</p></cb:div>
<lb n="0292c19" ed="X"/><lb n="0332b08" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292c1901">虗空涅槃，假名以顯道，其本離性及非性；兔角垂
<lb n="0292c20" ed="X"/><lb n="0332b09" ed="R091"/>髮，執妄以迷眞，本亦離有及非有，是皆情計妄立
<lb n="0292c21" ed="X"/><lb n="0332b10" ed="R091"/>性相故。</p></cb:div>
<lb n="0292c22" ed="X"/><lb n="0332b11" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0292c2201">建立及誹謗愚夫妄想，<note place="inline">乃至</note>是故離建立、誹謗惡見，
<lb n="0292c23" ed="X"/><lb n="0332b12" ed="R091"/>應當修學。</p></cb:div>
<lb n="0292c24" ed="X"/><lb n="0332b13" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0292c2401">頌曰：</p>
<pb n="0293a" ed="X" xml:id="X17.0325.0293a"/>
<lb n="0293a01" ed="X"/><lb n="0332b14" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0293a0101" type="regular"><l>佛地難登理謂何，</l><l>只因沉溺斷常河。</l>
<lb n="0293a02" ed="X"/><lb n="0332b15" ed="R091"/><l>建言謂有應爲病，</l><l>謗法稱無卽是魔。</l>
<lb n="0293a03" ed="X"/><lb n="0332b16" ed="R091"/><l>湛寂性中離取捨，</l><l>圓明境界絕偏頗。</l>
<lb n="0293a04" ed="X"/><lb n="0332b17" ed="R091"/><l>須知自覺惟心境，</l><l>鏡本無塵不用磨。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0293a05" ed="X"/><lb n="0332b18" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">隨類普現分第十六</cb:mulu><head>隨類普現分第十六</head>
<lb n="0293a06" ed="X"/><lb n="0333a01" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293a0601">復次，大慧！菩薩摩訶薩善知心、意、意識、五法、自性、二
<lb n="0293a07" ed="X"/><lb n="0333a02" ed="R091"/>無我相趣，<note place="inline">乃至</note>所謂一切法如幻、如夢、光、影、水、月。</p></cb:div>
<lb n="0293a08" ed="X"/><lb n="0333a03" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293a0801">爲安衆生建立萬法，猶如色現摩尼，以至普現佛
<lb n="0293a09" ed="X"/><lb n="0333a04" ed="R091"/>刹聽受經法，亦如幻夢水月，未甞一法有計著性
<lb n="0293a10" ed="X"/><lb n="0333a05" ed="R091"/>者。故龍宮滿字之浩煩，而如來云未曾說一字也。</p></cb:div>
<lb n="0293a11" ed="X"/><lb n="0333a06" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293a1101">於一法離生滅斷常。<note place="inline">乃至</note>爾時，世尊欲重宣此義，而
<lb n="0293a12" ed="X"/><lb n="0333a07" ed="R091"/>說偈言：</p>
<lb n="0293a13" ed="X"/><lb n="0333a08" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0293a1301" type="regular"><l>心量世間。</l><l>佛子觀察，</l><l>種類之身，</l><l>離所作行。</l>
<lb n="0293a14" ed="X"/><lb n="0333a09" ed="R091"/><l>得力神通，</l><l>自在成就。。</l></lg></cb:div>
<lb n="0293a15" ed="X"/><lb n="0333a10" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293a1501">頌曰：</p>
<lb n="0293a16" ed="X"/><lb n="0333a11" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0293a1601" type="regular"><l><anchor xml:id="nkr_note_add_0293a1601" n="0293a1601"/><anchor xml:id="beg0293a1601" n="0293a1601"/>已<anchor xml:id="end0293a1601"/>圓大智爲懷悲，</l><l>却効衆生性相迷。</l>
<lb n="0293a17" ed="X"/><lb n="0333a12" ed="R091"/><l>顯示法王諸像類，</l><l>宛如隨衆色摩尼。</l>
<lb n="0293a18" ed="X"/><lb n="0333a13" ed="R091"/><l>龍宮萬卷聲喧谷，</l><l>行海千門月在池。</l>
<lb n="0293a19" ed="X"/><lb n="0333a14" ed="R091"/><l>到此徧遊諸佛刹，</l><l>宣揚三寶作天師。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0293a20" ed="X"/><lb n="0333a15" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">空離自性分第十七</cb:mulu><head>空離自性分第十七</head>
<lb n="0293a21" ed="X"/><lb n="0333a16" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293a2101">爾時大慧菩薩復請佛言：惟願世尊<note place="inline">乃至</note>疾得阿耨
<lb n="0293a22" ed="X"/><lb n="0333a17" ed="R091"/>多羅三藐三菩提。</p></cb:div>
<lb n="0293a23" ed="X"/><lb n="0333a18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293a2301">說空者多墮斷見，墮斷見則有生有二而有自性
<lb n="0293a24" ed="X"/><lb n="0333b01" ed="R091"/>相。大慧！於此願聞說空，而繼之以無生無二離自
<pb n="0293b" ed="X" xml:id="X17.0325.0293b"/>
<lb n="0293b01" ed="X"/><lb n="0333b02" ed="R091"/>性相故，如來亦言爲妄想自生性計著者說空。</p></cb:div>
<lb n="0293b02" ed="X"/><lb n="0333b03" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293b0201">大慧，彼略說七種空，謂相空、性自性空。</p></cb:div>
<lb n="0293b03" ed="X"/><lb n="0333b04" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293b0301">前言惟自性至此性，自性亦空矣。</p></cb:div>
<lb n="0293b04" ed="X"/><lb n="0333b05" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293b0401">行空，一切法離言說空，<note place="inline">乃至</note>自他俱性無性故相不
<lb n="0293b05" ed="X"/><lb n="0333b06" ed="R091"/>住。</p></cb:div>
<lb n="0293b06" ed="X"/><lb n="0333b07" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293b0601">自他俱見，亦皆無性，則不住於相矣。恐人於無性，
<lb n="0293b07" ed="X"/><lb n="0333b08" ed="R091"/>又生斷見。不住相云者，非無相也，但不住爾。</p></cb:div>
<lb n="0293b08" ed="X"/><lb n="0333b09" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293b0801">是故說一切性相空，是名相空。云何性自性空？謂自
<lb n="0293b09" ed="X"/><lb n="0333b10" ed="R091"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0293b0901" n="0293b0901"/><anchor xml:id="beg0293b0901" n="0293b0901"/>己<anchor xml:id="end0293b0901"/>性自性不生。</p></cb:div>
<lb n="0293b10" ed="X"/><lb n="0333b11" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293b1001">性自性云者，爲欲識破外塵，還一切性於其自，而
<lb n="0293b11" ed="X"/><lb n="0333b12" ed="R091"/>自<anchor xml:id="nkr_note_add_0293b1101" n="0293b1101"/><anchor xml:id="beg0293b1101" n="0293b1101"/>己<anchor xml:id="end0293b1101"/>無有性自性想，則一切性自性空矣。</p></cb:div>
<lb n="0293b12" ed="X"/><lb n="0333b13" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293b1201">是名一切法性自性空。<note place="inline">乃至</note>云何行空？<note place="inline">乃至</note>因所成
<lb n="0293b13" ed="X"/><lb n="0333b14" ed="R091"/>所住業方便生。</p></cb:div>
<lb n="0293b14" ed="X"/><lb n="0333b15" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293b1401">陰之所蘊本離我、我所，皆因所作方便而生，以此
<lb n="0293b15" ed="X"/><lb n="0333b16" ed="R091"/>知行空。</p></cb:div>
<lb n="0293b16" ed="X"/><lb n="0333b17" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293b1601">是名行空。卽此如是行空，<note place="inline">乃至</note>是名無行空。</p></cb:div>
<lb n="0293b17" ed="X"/><lb n="0333b18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293b1701">彼行空者亦無自性，故曰無行空。</p></cb:div>
<lb n="0293b18" ed="X"/><lb n="0334a01" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293b1801">云何一切法離言說空？<note place="inline">乃至</note>是名一切法離言說空。</p></cb:div>
<lb n="0293b19" ed="X"/><lb n="0334a02" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293b1901">妄想自性本無言說，旣無言說復何所離？故曰離
<lb n="0293b20" ed="X"/><lb n="0334a03" ed="R091"/>言說空。</p></cb:div>
<lb n="0293b21" ed="X"/><lb n="0334a04" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293b2101">云何一切法第一義聖智大空<note place="inline">乃至</note>一切見過習氣
<lb n="0293b22" ed="X"/><lb n="0334a05" ed="R091"/>空？</p></cb:div>
<lb n="0293b23" ed="X"/><lb n="0334a06" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293b2301">能見一切過患，曰見過。自覺聖智雖<anchor xml:id="nkr_note_add_0293b2301" n="0293b2301"/><anchor xml:id="beg0293b2301" n="0293b2301"/>已<anchor xml:id="end0293b2301"/>離過患，而
<lb n="0293b24" ed="X"/><lb n="0334a07" ed="R091"/>見過之心未忘，雖止見行，而習氣未除，至此則一
<pb n="0293c" ed="X" xml:id="X17.0325.0293c"/>
<lb n="0293c01" ed="X"/><lb n="0334a08" ed="R091"/>切皆空矣。</p></cb:div>
<lb n="0293c02" ed="X"/><lb n="0334a09" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293c0201">是名一切法第一義聖智大空。</p></cb:div>
<lb n="0293c03" ed="X"/><lb n="0334a10" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293c0301">此空爲大，故曰大空。祖師曰：廓然無聖，是之謂歟。</p></cb:div>
<lb n="0293c04" ed="X"/><lb n="0334a11" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293c0401">云何彼彼空？謂於彼無彼空，是名彼彼空。</p></cb:div>
<lb n="0293c05" ed="X"/><lb n="0334a12" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293c0501">謂彼中無彼物，故言空。不知其雖無彼，而又有此
<lb n="0293c06" ed="X"/><lb n="0334a13" ed="R091"/>也。盖法自有相，何用分別？其分別性亦空。曰：故彼
<lb n="0293c07" ed="X"/><lb n="0334a14" ed="R091"/>彼空。</p></cb:div>
<lb n="0293c08" ed="X"/><lb n="0334a15" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293c0801">譬如鹿子母舍，<note place="inline">乃至</note>亦非比丘，比丘性空。</p></cb:div>
<lb n="0293c09" ed="X"/><lb n="0334a16" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293c0901">舍本不空，故曰非舍空。說舍則有舍，故非舍性空。</p></cb:div>
<lb n="0293c10" ed="X"/><lb n="0334a17" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293c1001">非餘處無象馬，<note place="inline">乃至</note>是名彼彼空。</p></cb:div>
<lb n="0293c11" ed="X"/><lb n="0334a18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293c1101">有鹿子母舍，則舍性非空。有比丘衆，則比丘性非
<lb n="0293c12" ed="X"/><lb n="0334b01" ed="R091"/>空。雖無象馬，餘處有之亦非空。然皆一切法之自
<lb n="0293c13" ed="X"/><lb n="0334b02" ed="R091"/>性相，又何必言彼無彼。當知無彼，性亦空矣。故曰
<lb n="0293c14" ed="X"/><lb n="0334b03" ed="R091"/>彼彼空。世間法相，本來常住，謂之無彼，未免墮斷。
<lb n="0293c15" ed="X"/><lb n="0334b04" ed="R091"/>故曰是空最麤。</p></cb:div>
<lb n="0293c16" ed="X"/><lb n="0334b05" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293c1601">是名七種空。<note place="inline">乃至</note>大慧！不自生非不生。</p></cb:div>
<lb n="0293c17" ed="X"/><lb n="0334b06" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293c1701">卽眞而動，了無生滅之性，故曰不自生。非執無生
<lb n="0293c18" ed="X"/><lb n="0334b07" ed="R091"/>之性，若木石然，故曰非不生。</p></cb:div>
<lb n="0293c19" ed="X"/><lb n="0334b08" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293c1901">除住三昧，是名無生離自性。</p></cb:div>
<lb n="0293c20" ed="X"/><lb n="0334b09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293c2001">唯住三昧正受，更不立無生之想。</p></cb:div>
<lb n="0293c21" ed="X"/><lb n="0334b10" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293c2101">卽是無生離自性，<note place="inline">乃至</note>是故一切性離自性。</p></cb:div>
<lb n="0293c22" ed="X"/><lb n="0334b11" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0293c2201">刹那之頃流及他性，以是而現一切性皆離自性。
<lb n="0293c23" ed="X"/><lb n="0334b12" ed="R091"/>一切性者境也，言境則知所謂無生者法也。</p></cb:div>
<lb n="0293c24" ed="X"/><lb n="0334b13" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0293c2401">云何無二？<note place="inline">乃至</note>是名無二。</p></cb:div>
<pb n="0294a" ed="X" xml:id="X17.0325.0294a"/>
<lb n="0294a01" ed="X"/><lb n="0334b14" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0294a0101">萬法體空，本無性相，涅槃、生死豈有二耶？苟於涅
<lb n="0294a02" ed="X"/><lb n="0334b15" ed="R091"/>槃、生死有彼此二性，則有二相，故曰異相，因有性
<lb n="0294a03" ed="X"/><lb n="0334b16" ed="R091"/>故。</p></cb:div>
<lb n="0294a04" ed="X"/><lb n="0334b17" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0294a0401">如涅槃生死，<note place="inline">乃至</note>應當修學。</p></cb:div>
<lb n="0294a05" ed="X"/><lb n="0334b18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0294a0501">爲有妄想計著，故言空以治之。然謂之空，則無生
<lb n="0294a06" ed="X"/><lb n="0335a01" ed="R091"/>矣。無生有性，則反墮斷見。謂之空，則無二矣。無二
<lb n="0294a07" ed="X"/><lb n="0335a02" ed="R091"/>有性，則反墮常見。故如來說空，而繼之以無生無
<lb n="0294a08" ed="X"/><lb n="0335a03" ed="R091"/>二，又曰離自性相者，盖於空之無生無二，又當離
<lb n="0294a09" ed="X"/><lb n="0335a04" ed="R091"/>自性相故也。</p></cb:div>
<lb n="0294a10" ed="X"/><lb n="0335a05" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0294a1001">爾時，世尊欲重宣此義，而說偈言：</p>
<lb n="0294a11" ed="X"/><lb n="0335a06" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0294a1101" type="regular"><l>我常說空法，</l><l>遠離於斷常，</l><l>生死如幻夢，</l>
<lb n="0294a12" ed="X"/><lb n="0335a07" ed="R091"/><l>而彼業不壞。</l><l>虗空及涅槃，</l><l>滅二亦如是。</l>
<lb n="0294a13" ed="X"/><lb n="0335a08" ed="R091"/><l>愚夫作妄想，</l><l>諸聖離有無。</l></lg></cb:div>
<lb n="0294a14" ed="X"/><lb n="0335a09" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0294a1401">頌曰：</p>
<lb n="0294a15" ed="X"/><lb n="0335a10" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0294a1501" type="regular"><l>衆生妄想未消除，</l><l>諸佛談空爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0294a1501" n="0294a1501"/><anchor xml:id="beg0294a1501" n="0294a1501"/>斂<anchor xml:id="end0294a1501"/>麤，</l>
<lb n="0294a16" ed="X"/><lb n="0335a11" ed="R091"/><l>須到不生仍不二，</l><l>更無自性卽無虞。</l>
<lb n="0294a17" ed="X"/><lb n="0335a12" ed="R091"/><l>有心未解袪常斷，</l><l>離性方能度有無。</l>
<lb n="0294a18" ed="X"/><lb n="0335a13" ed="R091"/><l>若是大空何所證，</l><l>冰霜一點在紅爐。</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb n="0294a19" ed="X"/><lb n="0335a14" ed="R091"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">離言卽義分第十八</cb:mulu><head>離言卽義分第十八</head>
<lb n="0294a20" ed="X"/><lb n="0335a15" ed="R091"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX17p0294a2001">爾時，世尊復吿大慧菩薩言：空、無生、無二、離自性相，
<lb n="0294a21" ed="X"/><lb n="0335a16" ed="R091"/>普入諸佛一切修多羅。<note place="inline">乃至</note>是故當依於義，莫著言
<lb n="0294a22" ed="X"/><lb n="0335a17" ed="R091"/>說。</p></cb:div>
<lb n="0294a23" ed="X"/><lb n="0335a18" ed="R091"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX17p0294a2301">頌曰：</p>
<lb n="0294a24" ed="X"/><lb n="0335b01" ed="R091"/><lg xml:id="lgX17p0294a2401" type="regular"><l>覺皇不捨大慈悲，</l><l>言說紛紜爲止啼。</l>
<pb n="0294b" ed="X" xml:id="X17.0325.0294b"/>
<lb n="0294b01" ed="X"/><lb n="0335b02" ed="R091"/><l>若到岸頭何用筏，</l><l>休如渴鹿妄生疑。</l></lg></cb:div></cb:div></cb:div>
<lb n="0294b02" ed="X"/><lb n="0335b03" ed="R091"/>
<lb n="0294b03" ed="X"/><lb n="0335b04" ed="R091"/><cb:juan n="1" fun="close"><cb:jhead>楞伽經纂卷第一</cb:jhead></cb:juan>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0283a0501" to="#end0283a0501"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0283a2301" to="#end0283a2301"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0285b2001" to="#end0285b2001"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0285c2301" to="#end0285c2301"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0286a1501" to="#end0286a1501"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0286a2001" to="#end0286a2001"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0286b0401" to="#end0286b0401"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0286b0901" to="#end0286b0901"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0286b2101" to="#end0286b2101"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0286c0101" to="#end0286c0101"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0287b1601" to="#end0287b1601"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0287c1401" to="#end0287c1401"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0287c1501" to="#end0287c1501"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0287c2101" to="#end0287c2101"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0288a1701" to="#end0288a1701"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0288c0701" to="#end0288c0701"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0288c1901" to="#end0288c1901"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0289a0801" to="#end0289a0801"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0289a0802" to="#end0289a0802"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0289b1501" to="#end0289b1501"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0289c0801" to="#end0289c0801"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0289c1701" to="#end0289c1701"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0289c1801" to="#end0289c1801"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290a1301" to="#end0290a1301"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290a1701" to="#end0290a1701"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0291a0101" to="#end0291a0101"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0291a0801" to="#end0291a0801"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0291b0901" to="#end0291b0901"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0291b1101" to="#end0291b1101"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0291b1701" to="#end0291b1701"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0291c0501" to="#end0291c0501"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0292a0501" to="#end0292a0501"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0292a1401" to="#end0292a1401"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0292a1501" to="#end0292a1501"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0292b0501" to="#end0292b0501"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0292b2101" to="#end0292b2101"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0292c1301" to="#end0292c1301"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0292c1401" to="#end0292c1401"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0293a1601" to="#end0293a1601"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0293b0901" to="#end0293b0901"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0293b1101" to="#end0293b1101"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0293b2301" to="#end0293b2301"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0294a1501" to="#end0294a1501"><lem resp="#resp3" wit="#wit.cbeta">斂</lem><rdg wit="#wit.orig">歛</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0283001" resp="#resp4" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0283001">目錄新作</note>
<note n="0284001" resp="#resp4" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0284001">補入品號</note>
<note n="0285001" resp="#resp4" type="orig" place="foot text" target="#nkr_note_orig_0285001">則一作間</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0283a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0283a0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0283a2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0283a2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0285b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0285b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0285c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0285c2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0286a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0286a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0286a2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0286a2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0286b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0286b0401">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0286b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0286b0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0286b2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0286b2101">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0286c0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0286c0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0287b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0287b1601">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0287c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0287c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0287c1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0287c1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0287c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0287c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0288a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0288a1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0288c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0288c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0288c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0288c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0289a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0289a0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0289a0802" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0289a0802">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0289b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0289b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0289c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0289c0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0289c1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0289c1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0289c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0289c1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290a1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290a1701">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0291a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0291a0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0291a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0291a0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0291b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0291b0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0291b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0291b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0291b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0291b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0291c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0291c0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0292a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0292a0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0292a1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0292a1401">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0292a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0292a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0292b0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0292b0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0292b2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0292b2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0292c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0292c1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0292c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0292c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0293a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0293a1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0293b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0293b0901">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0293b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0293b1101">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0293b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0293b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0294a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0294a1501">斂【CB】，歛【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>