<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X21n0375">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 375 盂蘭盆經疏孝衡鈔</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 375 盂蘭盆經疏孝衡鈔</title>
			<author>宋 遇榮鈔</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.liyi</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>2卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">21</idno>.<idno type="no">375</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2022-10-15 17:14:39 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">盂蘭盆經疏孝衡鈔</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00562">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00562</charName>
				<mapping cb:dec="983602" type="PUA">U+F0232</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47FD</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>疏</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(梳-木)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00626">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00626</charName>
				<mapping cb:dec="983666" type="PUA">U+F0272</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3CB2</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[疊*毛]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00982">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00982</charName>
				<mapping cb:dec="984022" type="PUA">U+F03D6</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3F75</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>莊</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[病-丙+土]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00993">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00993</charName>
				<mapping cb:dec="984033" type="PUA">U+F03E1</mapping>
			<mapping type="unicode">U+29B0A</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>髮</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[髟/火]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01976">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01976</charName>
				<mapping cb:dec="985016" type="PUA">U+F07B8</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2609B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>絁</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[糸*施]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02480">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02480</charName>
				<mapping cb:dec="985520" type="PUA">U+F09B0</mapping>
			<mapping type="unicode">U+21A25</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>寇</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[寇-(敲-高)+ㄆ]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB04467">
				<charName>CBETA CHARACTER CB04467</charName>
				<mapping cb:dec="987507" type="PUA">U+F1173</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2AADF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>怵</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[惏-木]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB05418">
				<charName>CBETA CHARACTER CB05418</charName>
				<mapping cb:dec="988458" type="PUA">U+F152A</mapping>
			<mapping type="unicode">U+458D</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>虔</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[虔-文+ㄆ]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB08504">
				<charName>CBETA CHARACTER CB08504</charName>
				<mapping cb:dec="991544" type="PUA">U+F2138</mapping>
			<mapping type="unicode">U+269A8</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>燄</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[舀*炎]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15072">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15072</charName>
				<mapping cb:dec="998112" type="PUA">U+F3AE0</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+39DE</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>拔</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[托-七+友]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15081">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15081</charName>
				<mapping cb:dec="998121" type="PUA">U+F3AE9</mapping>
			<mapping type="unicode">U+41FF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>策</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+束]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15106">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15106</charName>
				<mapping cb:dec="998146" type="PUA">U+F3B02</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+9B31</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鬱</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鬱-山+止]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15131">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15131</charName>
				<mapping cb:dec="998171" type="PUA">U+F3B1B</mapping>
			<charProp><localName>normalized form</localName><value>邦</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[邱-丘+(看-目)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15150">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15150</charName>
				<mapping cb:dec="998190" type="PUA">U+F3B2E</mapping>
			<mapping type="unicode">U+29BED</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鬢</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鬃-示+(眉-目+貝)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15156">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15156</charName>
				<mapping cb:dec="998196" type="PUA">U+F3B34</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7891</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>碑</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[石*((白-日+田)/廾)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15274">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15274</charName>
				<mapping cb:dec="998314" type="PUA">U+F3BAA</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+432B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>纜</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[纜-(罩-卓)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15432">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15432</charName>
				<mapping cb:dec="998472" type="PUA">U+F3C48</mapping>
			<charProp><localName>normalized form</localName><value>疾</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[病-丙+失]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB16078">
				<charName>CBETA CHARACTER CB16078</charName>
				<mapping cb:dec="999118" type="PUA">U+F3ECE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+22349</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[(白-日+田)/廾]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-06-30T11:17:06">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0518a" n="0518a"/>
<lb ed="X" n="0518a01"/>
<lb ed="X" n="0518a02"/>
<lb ed="X" n="0518a03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">No. 375-A 佛說盂蘭盆經</cb:mulu><head>No. 375-A
<lb ed="X" n="0518a04"/><lb ed="R094" n="0747a01"/> 佛說盂蘭盆經</head>
<lb ed="X" n="0518a05"/><lb ed="R094" n="0747a02"/><p xml:id="pX21p0518a0501">聞如是一時佛。在<name role="" type="person">舍衛國</name><name role="" type="person">祇樹給孤獨園</name>。<name role="" type="person">大目犍連</name>
<lb ed="X" n="0518a06"/><lb ed="R094" n="0747a03"/>始得六通。欲度父母。報乳哺之恩。卽以道眼。觀視世
<lb ed="X" n="0518a07"/><lb ed="R094" n="0747a04"/>間。見其亡母生餓鬼中。不見飮食皮骨連立。目連悲
<lb ed="X" n="0518a08"/><lb ed="R094" n="0747a05"/>哀。卽以鉢盛飯。往餉其母。母得鉢飯。便以左手障鉢。
<lb ed="X" n="0518a09"/><lb ed="R094" n="0747a06"/>右手揣食。食未入口。化成火炭。遂不得食。目連大呌。
<lb ed="X" n="0518a10"/><lb ed="R094" n="0747a07"/>悲號涕泣。馳還白佛。具陳如此。佛言。汝母罪根深結。
<lb ed="X" n="0518a11"/><lb ed="R094" n="0747a08"/>非汝一人力所柰何。汝雖孝順聲動天地。天神地祇。
<lb ed="X" n="0518a12"/><lb ed="R094" n="0747a09"/>邪魔外道道士。四天王神。亦不能柰何。當須十方衆
<lb ed="X" n="0518a13"/><lb ed="R094" n="0747a10"/>僧威神之力。乃得解脫。吾今當說。救濟之法。令一切
<lb ed="X" n="0518a14"/><lb ed="R094" n="0747a11"/>難皆離憂苦。佛吿目連。十方衆僧。七月十五日僧自
<lb ed="X" n="0518a15"/><lb ed="R094" n="0747a12"/>恣時。當爲七世父母。及現在父母。厄難中者。具飯百
<lb ed="X" n="0518a16"/><lb ed="R094" n="0747a13"/>味五果。汲灌盆器。香油錠燭。牀敷臥具。盡世甘美。以
<lb ed="X" n="0518a17"/><lb ed="R094" n="0747a14"/>著盆中。供養十方大德衆僧。當此之日。一切聖衆。或
<lb ed="X" n="0518a18"/><lb ed="R094" n="0747a15"/>在山閒禪定。或得四道果。或在樹下經行。或六通自
<lb ed="X" n="0518a19"/><lb ed="R094" n="0747a16"/>在。敎化聲聞緣覺。或十地菩薩大人。權現比丘。在大
<lb ed="X" n="0518a20"/><lb ed="R094" n="0747a17"/>衆中。皆同一心。受鉢和羅飯。具淸淨戒。聖衆之道。其
<lb ed="X" n="0518a21"/><lb ed="R094" n="0747a18"/>德汪洋。其有供養。此等自恣僧者。現在父母六親眷
<lb ed="X" n="0518a22"/><lb ed="R094" n="0747b01"/>屬。得出三塗之苦。應時解脫。衣食自然。若父母現在
<lb ed="X" n="0518a23"/><lb ed="R094" n="0747b02"/>者。福樂百年。若七世父母生天。自在化生入天華光。
<lb ed="X" n="0518a24"/><lb ed="R094" n="0747b03"/>時佛勅十方衆僧。皆先爲施主家呪願。願七世父母
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0518b" n="0518b"/>
<lb ed="X" n="0518b01"/><lb ed="R094" n="0747b04"/>行禪定意然後受食。初受食時。先安在佛前。塔寺中
<lb ed="X" n="0518b02"/><lb ed="R094" n="0747b05"/>佛前。衆僧呪願竟。便自受食。時目連比丘。及大菩薩
<lb ed="X" n="0518b03"/><lb ed="R094" n="0747b06"/>衆。皆大歡喜。目連悲啼泣聲。釋然除滅。時目連母。卽
<lb ed="X" n="0518b04"/><lb ed="R094" n="0747b07"/>於是日。得脫一劫餓鬼之苦。目連復白佛言。弟子所
<lb ed="X" n="0518b05"/><lb ed="R094" n="0747b08"/>生母。得蒙三寶。功德之力。衆僧威神之力故。若未來
<lb ed="X" n="0518b06"/><lb ed="R094" n="0747b09"/>世一切佛弟子。亦應奉盂蘭盆。救度現在父母。乃至
<lb ed="X" n="0518b07"/><lb ed="R094" n="0747b10"/>七世父母可爲爾不。佛言。大善快問。我正欲說。汝今
<lb ed="X" n="0518b08"/><lb ed="R094" n="0747b11"/>復問。善男子。若比丘比丘尼。國王太子。大臣宰相。三
<lb ed="X" n="0518b09"/><lb ed="R094" n="0747b12"/>公百官。萬民庶人。行慈孝者。皆應先爲。所生現在父
<lb ed="X" n="0518b10"/><lb ed="R094" n="0747b13"/>母。過去七世父母。於七月十五日。佛歡喜日。僧自恣
<lb ed="X" n="0518b11"/><lb ed="R094" n="0747b14"/>日。以百味飯食。安盂蘭盆中。施十方自恣僧。願使現
<lb ed="X" n="0518b12"/><lb ed="R094" n="0747b15"/>在父母。壽命百年。無病無一切苦惱之患。乃至七世
<lb ed="X" n="0518b13"/><lb ed="R094" n="0747b16"/>父母。離餓鬼苦。生人天中。福樂無極。是佛弟子脩孝
<lb ed="X" n="0518b14"/><lb ed="R094" n="0747b17"/>順者。應念念中常憶父母。乃至七世父母。年年七月
<lb ed="X" n="0518b15"/><lb ed="R094" n="0747b18"/>十五日。常以孝慈憶所生父母。爲作盂蘭盆施佛及
<lb ed="X" n="0518b16"/><lb ed="R094" n="0748a01"/>僧。以報父母長養慈愛之恩。若一切佛弟子。應當奉
<lb ed="X" n="0518b17"/><lb ed="R094" n="0748a02"/>持是法。時目連比丘。四輩弟子。歡喜奉行。</p>
<lb ed="X" n="0518b18"/><lb ed="R094" n="0748a03"/><p xml:id="pX21p0518b1801">佛說盂蘭盆經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0518b19"/>
<lb ed="X" n="0518b20"/>
<lb ed="X" n="0518b21"/>
<lb ed="X" n="0518b22"/>
<lb ed="X" n="0518b23"/>
<lb ed="X" n="0518b24"/>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0518c" n="0518c"/>
<lb ed="X" n="0518c01"/>
<lb ed="X" n="0518c02"/>
<lb ed="X" n="0518c03"/>
<lb ed="X" n="0518c04"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">No. 375-B</cb:mulu><head>No. 375-B</head>
<lb ed="X" n="0518c05"/><lb ed="R094" n="0748a05"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">報父母恩呪</cb:mulu><head>報父母恩呪<note place="inline">世間有生無不從父母而得。能誦此呪及能愼終追遠。恩無不
<lb ed="X" n="0518c06"/><lb ed="R094" n="0748a06"/>報</note></head>
<lb ed="X" n="0518c07"/><lb ed="R094" n="0748a07"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX21p0518c0701">南無蜜栗多哆婆曳娑訶</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0518c08"/><lb ed="R094" n="0748a08"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">七月十五日盂蘭盆念誦式</cb:mulu><head>七月十五日盂蘭盆念誦式</head>
<lb ed="X" n="0518c09"/><lb ed="R094" n="0748a09"/><p xml:id="pX21p0518c0901">出家之士。淸規具載。在俗高賢當依此式。正月必
<lb ed="X" n="0518c10"/><lb ed="R094" n="0748a10"/>須入於塔寺中。大會脩設。凡孝順男女。欲報生身
<lb ed="X" n="0518c11"/><lb ed="R094" n="0748a11"/>父母。必預七月初一日爲始。每日晨朝然香奉供。
<lb ed="X" n="0518c12"/><lb ed="R094" n="0748a12"/>務在精專。脩小彌陀懺。或禮三十五佛。代爲存亡
<lb ed="X" n="0518c13"/><lb ed="R094" n="0748a13"/>父母懺罪。至速往無量光佛刹。白云。</p>
<lb ed="X" n="0518c14"/><lb ed="R094" n="0748a14"/><p xml:id="pX21p0518c1401">我等同孝志。修行淨土因。報答二親恩。懺除三障罪。
<lb ed="X" n="0518c15"/><lb ed="R094" n="0748a15"/>存者獲福壽。亡者得超昇。盡法界冤親。同生<name role="" type="person">安養國</name>。</p>
<lb ed="X" n="0518c16"/><lb ed="R094" n="0748a16"/><p xml:id="pX21p0518c1601">擧盂蘭盆經畢。念阿彌陀佛眞金色<note place="inline">云云</note>。緊念阿
<lb ed="X" n="0518c17"/><lb ed="R094" n="0748a17"/>彌陀佛百聲。觀音勢至淸淨海衆各十聲畢。迴向
<lb ed="X" n="0518c18"/><lb ed="R094" n="0748a18"/>云。</p>
<lb ed="X" n="0518c19"/><lb ed="R094" n="0748b01"/><p xml:id="pX21p0518c1901">以此修行衆善根。報答父母劬勞德。存者福樂壽無
<lb ed="X" n="0518c20"/><lb ed="R094" n="0748b02"/>窮。亡者離苦生安養。四恩三有諸含識。三塗八難苦
<lb ed="X" n="0518c21"/><lb ed="R094" n="0748b03"/>衆生。俱蒙悔過洗瑕疵。盡出輪迴生淨土。</p>
<lb ed="X" n="0518c22"/><lb ed="R094" n="0748b04"/><p xml:id="pX21p0518c2201">至晚禮三十五佛了。白云我等同孝志<note place="inline">云云</note>。畢。念
<lb ed="X" n="0518c23"/><lb ed="R094" n="0748b05"/>彌陀經。洎念往生呪畢。擧阿彌陀佛眞金色<note place="inline">云云</note>。
<lb ed="X" n="0518c24"/><lb ed="R094" n="0748b06"/>念阿彌陀佛百聲。千聲。幷菩薩聖號。發願云。</p>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0519a" n="0519a"/>
<lb ed="X" n="0519a01"/><lb ed="R094" n="0748b07"/><p xml:id="pX21p0519a0101">願所生父母。或今存在。或<anchor xml:id="nkr_note_add_0519a0101" n="0519a0101"/><anchor xml:id="beg0519a0101" n="0519a0101"/>已<anchor xml:id="end0519a0101"/>終亡。隨其所居。逐彼生
<lb ed="X" n="0519a02"/><lb ed="R094" n="0748b08"/>處。惟願阿彌陀佛。觀世音菩薩。大勢至菩薩。光明照
<lb ed="X" n="0519a03"/><lb ed="R094" n="0748b09"/>燭。願力攝持。三障銷除。五根成立。發菩提願。修淨土
<lb ed="X" n="0519a04"/><lb ed="R094" n="0748b10"/>因。存者得滿報齡。終歸寶刹。亡者卽捐諸趣。便托蓮
<lb ed="X" n="0519a05"/><lb ed="R094" n="0748b11"/>胎。覩妙相明心。聽玄談入位。現前授記。塵刹分身。廣
<lb ed="X" n="0519a06"/><lb ed="R094" n="0748b12"/>度有情。同登妙土。伏願。我等孝順之心。深入至道之
<lb ed="X" n="0519a07"/><lb ed="R094" n="0748b13"/>法。無遺當來諸佛貪中。同作應生眷屬。二嚴等備。三
<lb ed="X" n="0519a08"/><lb ed="R094" n="0748b14"/>覺俱圓。法性有邊。願心無極。盡入如來願性海中。</p>
<lb ed="X" n="0519a09"/><lb ed="R094" n="0748b15"/><p xml:id="pX21p0519a0901">轉身對立。施生並如常式。</p>
<lb ed="X" n="0519a10"/><lb ed="R094" n="0748b16"/><p xml:id="pX21p0519a1001">或午後有暇。念盂蘭盆經。或念阿彌陀經畢。念阿
<lb ed="X" n="0519a11"/><lb ed="R094" n="0748b17"/>彌陀佛百聲。或千聲。觀音勢至。淸淨海衆各十聲。
<lb ed="X" n="0519a12"/><lb ed="R094" n="0748b18"/>迴向云。以此修行衆善根。<note place="inline">云云</note>或再暇念金剛經。
<lb ed="X" n="0519a13"/><lb ed="R094" n="0749a01"/>或彌陀經　普門品　圓通品　楞嚴等呪。</p>
<lb ed="X" n="0519a14"/><lb ed="R094" n="0749a02"/><p xml:id="pX21p0519a1401">盂蘭盆齋念誦式<note place="inline">終</note></p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0519a15"/>
<lb ed="X" n="0519a16"/>
<lb ed="X" n="0519a17"/>
<lb ed="X" n="0519a18"/>
<lb ed="X" n="0519a19"/>
<lb ed="X" n="0519a20"/>
<lb ed="X" n="0519a21"/>
<lb ed="X" n="0519a22"/>
<lb ed="X" n="0519a23"/>
<lb ed="X" n="0519a24"/>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0519b" n="0519b"/>
<lb ed="X" n="0519b01"/>
<lb ed="X" n="0519b02"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">佛說盂蘭盆經疏幷序孝衡鈔</cb:mulu>
<lb ed="X" n="0519b03"/><cb:docNumber>No. 375</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0519b04"/><lb ed="R094" n="0749a04"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>佛說盂蘭盆經疏幷序孝衡鈔卷上</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0519b05"/><lb ed="R094" n="0749a05"/><byline cb:type="author">講　經律論沙門　遇榮　鈔</byline>
<lb ed="X" n="0519b06"/><lb ed="R094" n="0749a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0519b0601">【鈔】奇哉聖主。積孝行以無倫。垂範資徒。續良規而不
<lb ed="X" n="0519b07"/><lb ed="R094" n="0749a07"/>墜。欲曉經旨。須善疏文。釋此疏文。大分爲三。初釋
<lb ed="X" n="0519b08"/><lb ed="R094" n="0749a08"/>疏題目。二彰造疏人。三釋疏本文。疏題分二。初釋
<lb ed="X" n="0519b09"/><lb ed="R094" n="0749a09"/>正題。後釋幷序。正題分二。初離釋。後合釋。離釋分
<lb ed="X" n="0519b10"/><lb ed="R094" n="0749a10"/>二。初辨所釋經題。後辨能釋疏字。</p><p xml:id="pX21p0519b1014" cb:place="inline">○且經題者。梵
<lb ed="X" n="0519b11"/><lb ed="R094" n="0749a11"/>語佛陀你舍烏藍婆拏門佐羅素呾纜。華言覺者
<lb ed="X" n="0519b12"/><lb ed="R094" n="0749a12"/>說救倒懸器經。今以隨方生善。文詞穩順。含多義
<lb ed="X" n="0519b13"/><lb ed="R094" n="0749a13"/>故。所以華梵相兼。仍存訛略。故云佛說盂蘭盆經
<lb ed="X" n="0519b14"/><lb ed="R094" n="0749a14"/>也。梵語佛陀。略言佛也。此云覺者。者是主義。體卽
<lb ed="X" n="0519b15"/><lb ed="R094" n="0749a15"/>無漏。五蘊假者也。覺體是慧。覺察斷障。覺照眞俗。
<lb ed="X" n="0519b16"/><lb ed="R094" n="0749a16"/>自覺覺他。覺行圓滿。三覺如次。簡餘凡夫。二乘。菩
<lb ed="X" n="0519b17"/><lb ed="R094" n="0749a17"/>薩。唯有如來獨到彼岸。跨十方而爲主。握五性以
<lb ed="X" n="0519b18"/><lb ed="R094" n="0749a18"/>稱師。三覺圓明。故名爲佛。梵語你舍。此翻爲說。振
<lb ed="X" n="0519b19"/><lb ed="R094" n="0749b01"/>圓音而警衆。揚妙義以符機。益物導迷。故名爲說。
<lb ed="X" n="0519b20"/><lb ed="R094" n="0749b02"/>盂蘭盆者。卽今大宋翻經者言。此皆梵語訛略也。
<lb ed="X" n="0519b21"/><lb ed="R094" n="0749b03"/>具正應云烏藍婆拏。孝順義。供義。恩義。倒懸義。盆
<lb ed="X" n="0519b22"/><lb ed="R094" n="0749b04"/>亦訛略。舊云盆佐那。新云門佐羅。亦云門佐曩。華
<lb ed="X" n="0519b23"/><lb ed="R094" n="0749b05"/>言救器。以義迴文。名救倒懸器。隨力所辦金銀等
<lb ed="X" n="0519b24"/><lb ed="R094" n="0749b06"/>器。器中具飯百味甘美五果等物。及餘妙事。供養
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0519c" n="0519c"/>
<lb ed="X" n="0519c01"/><lb ed="R094" n="0749b07"/>三寶。福資父母。利益存亡。四義。意云。行孝順故。所
<lb ed="X" n="0519c02"/><lb ed="R094" n="0749b08"/>以設供。設供集福。酬養育恩。救倒懸苦。正取救倒
<lb ed="X" n="0519c03"/><lb ed="R094" n="0749b09"/>懸義。餘義兼之。由餓鬼等渴<g ref="#CB08504">𦦨</g>燒心。飢火逼腹。命
<lb ed="X" n="0519c04"/><lb ed="R094" n="0749b10"/>唯喘息。苦似倒懸。設供集福救彼倒懸之苦。故以
<lb ed="X" n="0519c05"/><lb ed="R094" n="0749b11"/>爲名。然意有通別。別者。目連得道欲報父母之恩。
<lb ed="X" n="0519c06"/><lb ed="R094" n="0749b12"/>觀見亡母墮餓鬼中。神通力小不能救之。白佛世
<lb ed="X" n="0519c07"/><lb ed="R094" n="0749b13"/>尊備申哀懇。佛卽爲說盂蘭盆供。集福薦拔卽得
<lb ed="X" n="0519c08"/><lb ed="R094" n="0749b14"/>離苦。故下經云。佛吿目連。十方衆僧七月十五日
<lb ed="X" n="0519c09"/><lb ed="R094" n="0749b15"/>僧自恣時。具飯百味五果。汲灌盆器。香油錠燭。牀
<lb ed="X" n="0519c10"/><lb ed="R094" n="0749b16"/>敷臥具。盡世甘美。以著盆中。供養十方大德衆僧。
<lb ed="X" n="0519c11"/><lb ed="R094" n="0749b17"/>乃至云。時目連母。卽於是日得脫一劫餓鬼之苦。
<lb ed="X" n="0519c12"/><lb ed="R094" n="0749b18"/>通者。若僧若俗王臣庶人。皆應爲父母設此盆供。
<lb ed="X" n="0519c13"/><lb ed="R094" n="0750a01"/>保安薦歿。故下經云。若有僧尼國王太子。乃至庶
<lb ed="X" n="0519c14"/><lb ed="R094" n="0750a02"/>人。行慈孝者。皆應爲現在父母。及過去七世父母。
<lb ed="X" n="0519c15"/><lb ed="R094" n="0750a03"/>於七月十五日。百味飯食安盂蘭盆中。施十方自
<lb ed="X" n="0519c16"/><lb ed="R094" n="0750a04"/>恣僧。願於現世父母。壽命百年。無病無一切苦惱
<lb ed="X" n="0519c17"/><lb ed="R094" n="0750a05"/>之患。七世父母。離餓鬼苦。生人天中。福樂無極。盆
<lb ed="X" n="0519c18"/><lb ed="R094" n="0750a06"/>者。所設盆供能救之器。盂蘭者。所救之苦。盂蘭之
<lb ed="X" n="0519c19"/><lb ed="R094" n="0750a07"/>盆。名盂蘭盆。依主釋也。梵語素呾<g ref="#CB15274">䌫</g>。舊名脩多羅。
<lb ed="X" n="0519c20"/><lb ed="R094" n="0750a08"/>脩妒路。皆訛也。此云契經。存體略用。但名爲經。天
<lb ed="X" n="0519c21"/><lb ed="R094" n="0750a09"/>親四義釋經。謂能貫穿依故。相故。法故。義故。謂於
<lb ed="X" n="0519c22"/><lb ed="R094" n="0750a10"/>是處由此爲此而有所說。名之爲依。眞俗諦相。善
<lb ed="X" n="0519c23"/><lb ed="R094" n="0750a11"/>巧等法。密意等義。上生疏云。經者。攝也貫也常也
<lb ed="X" n="0519c24"/><lb ed="R094" n="0750a12"/>法也。生資敎攝永絕煩籠。理藉文貫長離散滅。百
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0520a" n="0520a"/>
<lb ed="X" n="0520a01"/><lb ed="R094" n="0750a13"/>靈常軌干葉良規。利物詮眞。目爲經也。然此經體
<lb ed="X" n="0520a02"/><lb ed="R094" n="0750a14"/>以聲名句文四法爲性。由此四法能詮義故。又瑜
<lb ed="X" n="0520a03"/><lb ed="R094" n="0750a15"/>伽云。一文二義而爲經體。以文一法。進攝名句。退
<lb ed="X" n="0520a04"/><lb ed="R094" n="0750a16"/>攝於聲。總以聲名句文。及所詮義。五法爲體。由此
<lb ed="X" n="0520a05"/><lb ed="R094" n="0750a17"/>五法攝益勝故。盂蘭盆之經。名盂蘭盆經。能說卽
<lb ed="X" n="0520a06"/><lb ed="R094" n="0750a18"/>佛。名爲佛說。佛說之盂蘭盆經。名佛說盂蘭盆經。
<lb ed="X" n="0520a07"/><lb ed="R094" n="0750b01"/>亦可所說卽盂蘭盆經。佛之所說盂蘭盆經。持業。
<lb ed="X" n="0520a08"/><lb ed="R094" n="0750b02"/>依主。可知。</p><p xml:id="pX21p0520a0805" cb:place="inline">○第二辨能釋疏字者。疏猶記也。纂錄之
<lb ed="X" n="0520a09"/><lb ed="R094" n="0750b03"/>義。纂錄諸敎相應文義。釋此經意。故名爲疏。又疏者。
<lb ed="X" n="0520a10"/><lb ed="R094" n="0750b04"/>疏<note place="inline">平聲</note>也分也決也。疏通文義。分別旨趣。決擇勝劣。
<lb ed="X" n="0520a11"/><lb ed="R094" n="0750b05"/>故名疏也。卽以疏主聲名句文。及所詮義。五法爲
<lb ed="X" n="0520a12"/><lb ed="R094" n="0750b06"/>體。然以先賢述作。作必有意。述此經疏略有三意。
<lb ed="X" n="0520a13"/><lb ed="R094" n="0750b07"/>一者爲酬緇素請故。故下疏云。今因歸鄕依日開
<lb ed="X" n="0520a14"/><lb ed="R094" n="0750b08"/>設。道俗耆艾悲喜遵行。異口同音請製新疏。式允
<lb ed="X" n="0520a15"/><lb ed="R094" n="0750b09"/>來情發揮要道。二者爲欲利益父母等故。下云。我
<lb ed="X" n="0520a16"/><lb ed="R094" n="0750b10"/>今所讚述。自他存歿親。離苦常安樂。三者欲留軌
<lb ed="X" n="0520a17"/><lb ed="R094" n="0750b11"/>儀示後人故。下云。宗密。依之修崇<anchor xml:id="nkr_note_add_0520a1701" n="0520a1701"/><anchor xml:id="beg0520a1701" n="0520a1701"/>已<anchor xml:id="end0520a1701"/>歷多載。兼講
<lb ed="X" n="0520a18"/><lb ed="R094" n="0750b12"/>其誥用示未聞。垂範後學故造此疏。南齊高祖。常
<lb ed="X" n="0520a19"/><lb ed="R094" n="0750b13"/>於七月十五日。送盂蘭盆往諸寺中供自恣僧。顏
<lb ed="X" n="0520a20"/><lb ed="R094" n="0750b14"/>氏家訓云。七月十五日盂蘭盆齋。望於汝等依行
<lb ed="X" n="0520a21"/><lb ed="R094" n="0750b15"/>不絕。自古聖賢所尙。其來遠矣。皇宋三葉。丁酉歲
<lb ed="X" n="0520a22"/><lb ed="R094" n="0750b16"/>季春月嗣帝位。思報昊天之恩。於季夏月詔兩街
<lb ed="X" n="0520a23"/><lb ed="R094" n="0750b17"/>僧錄。問盂蘭盆儀式。時左街僧錄達識大師行淸
<lb ed="X" n="0520a24"/><lb ed="R094" n="0750b18"/>令賜紫沙門省才。依經附疏。具錄儀式。進於皇帝。
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0520b" n="0520b"/>
<lb ed="X" n="0520b01"/><lb ed="R094" n="0751a01"/>皇帝得<anchor xml:id="nkr_note_add_0520b0101" n="0520b0101"/><anchor xml:id="beg0520b0101" n="0520b0101"/>已<anchor xml:id="end0520b0101"/>。依法修設。由斯此典講聽興焉。今皇四
<lb ed="X" n="0520b02"/><lb ed="R094" n="0751a02"/>葉。壬戌年癸卯月嗣帝位。至於秋首。詔僧三七於
<lb ed="X" n="0520b03"/><lb ed="R094" n="0751a03"/>延慶殿開建道場七日七夜。晝講斯經餘時禮念。
<lb ed="X" n="0520b04"/><lb ed="R094" n="0751a04"/>至七月十五日。復詔兩街僧職。譯經三藏。及講經
<lb ed="X" n="0520b05"/><lb ed="R094" n="0751a05"/>律論者。總二百五十人。具就道場中。禮八萬四千
<lb ed="X" n="0520b06"/><lb ed="R094" n="0751a06"/>舍利寶塔。於長春殿設盂蘭盆齋。集諸妙利。資父
<lb ed="X" n="0520b07"/><lb ed="R094" n="0751a07"/>王之仙駕。酬昊天之鴻恩。皇朝異事。邁古超今。未
<lb ed="X" n="0520b08"/><lb ed="R094" n="0751a08"/>之有也。予於是時亦預其數。故此略述。欲冀英賢。
<lb ed="X" n="0520b09"/><lb ed="R094" n="0751a09"/>上行下效耳。</p><p xml:id="pX21p0520b0906" cb:place="inline">收科可知。</p><p xml:id="pX21p0520b0910" cb:place="inline">○後合釋者。造疏本爲
<lb ed="X" n="0520b10"/><lb ed="R094" n="0751a10"/>釋經文義。顯經意趣。故從所釋經。以彰其名。佛說
<lb ed="X" n="0520b11"/><lb ed="R094" n="0751a11"/>盂蘭盆經之疏。依主釋也。</p><p xml:id="pX21p0520b1111" cb:place="inline">收科可知。</p><p xml:id="pX21p0520b1115" cb:place="inline">○第二釋
<lb ed="X" n="0520b12"/><lb ed="R094" n="0751a12"/>幷序者。序猶致也。序致此經孝道本末。應孝子心。
<lb ed="X" n="0520b13"/><lb ed="R094" n="0751a13"/>拔二親苦。酬養育恩。敎流此土造疏因由之事也。
<lb ed="X" n="0520b14"/><lb ed="R094" n="0751a14"/>又序者。緖也。如繭之得緖。緖盡一繭之絲。疏之得
<lb ed="X" n="0520b15"/><lb ed="R094" n="0751a15"/>序。序盡一經之意。幷者。兼也。不唯釋經兼作其序。
<lb ed="X" n="0520b16"/><lb ed="R094" n="0751a16"/>故言幷序。</p><p xml:id="pX21p0520b1605" cb:place="inline">△二彰造疏人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0520b17"/><lb ed="R094" n="0751a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0520b1701">【疏】充國沙門　宗密　述。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0520b18"/><lb ed="R094" n="0751a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0520b1801">【鈔】充國者。今果州西充縣也。昔者漢時爲充國縣。
<lb ed="X" n="0520b19"/><lb ed="R094" n="0751b01"/>今標舊名。仍略縣字。故云充國。然其疏主。本居長
<lb ed="X" n="0520b20"/><lb ed="R094" n="0751b02"/>安。住<name role="" type="person">草堂寺</name>。後入<name role="" type="person">終南山</name>。今標充國者。意表依經
<lb ed="X" n="0520b21"/><lb ed="R094" n="0751b03"/>行於孝道。父母家鄕生緣處故。行在孝誠不忘親
<lb ed="X" n="0520b22"/><lb ed="R094" n="0751b04"/>愛故。沙門者。略梵語也。具云沙迦懣曩。此云息惡。
<lb ed="X" n="0520b23"/><lb ed="R094" n="0751b05"/>息不善故。亦云勤息。勤修衆善。息不善故。法華疏
<lb ed="X" n="0520b24"/><lb ed="R094" n="0751b06"/>云。沙門息義以得法故。暫爾寧息。亦息惡也。正言
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0520c" n="0520c"/>
<lb ed="X" n="0520c01"/><lb ed="R094" n="0751b07"/>室羅摩挐。或云室摩那拏。此云功勞。謂修妙道有
<lb ed="X" n="0520c02"/><lb ed="R094" n="0751b08"/>功勞故。今略梵語故言沙門。宗密者。疏主名也。<g ref="#CB15156">碑</g>
<lb ed="X" n="0520c03"/><lb ed="R094" n="0751b09"/>文極廣。略其要云。圭峯禪師號宗密。姓何氏。果州
<lb ed="X" n="0520c04"/><lb ed="R094" n="0751b10"/>西充縣人也。建中元年生。元和二年受具。後謁遂
<lb ed="X" n="0520c05"/><lb ed="R094" n="0751b11"/>州圓和尙傳契心印。又徧訪名能。廣乎知見。講圓
<lb ed="X" n="0520c06"/><lb ed="R094" n="0751b12"/>覺。華嚴經。自後乃著圓覺。華嚴。涅槃。金剛。起信。唯
<lb ed="X" n="0520c07"/><lb ed="R094" n="0751b13"/>識。盂蘭盆。法界觀。行願經等疏鈔。幷集諸宗禪言
<lb ed="X" n="0520c08"/><lb ed="R094" n="0751b14"/>爲禪源詮。及酬答書偈議論等。總九十餘卷。並傳
<lb ed="X" n="0520c09"/><lb ed="R094" n="0751b15"/>於世。文宗皇帝。於太和二年慶成節。詔入內殿問
<lb ed="X" n="0520c10"/><lb ed="R094" n="0751b16"/>諸法要。賜紫方袍。尋請歸山。至會昌元年正月六
<lb ed="X" n="0520c11"/><lb ed="R094" n="0751b17"/>日。坐滅於興福塔院。其月二十二日。道俗奉全身
<lb ed="X" n="0520c12"/><lb ed="R094" n="0751b18"/>於圭峯茶毗。得舍利數十粒。俗壽六十二。僧臘三
<lb ed="X" n="0520c13"/><lb ed="R094" n="0752a01"/>十四。後追諡定慧禪師靑蓮之塔也。述者。叙也。撰
<lb ed="X" n="0520c14"/><lb ed="R094" n="0752a02"/>也。內錄藏敎。外<anchor xml:id="nkr_note_add_0520c1401" n="0520c1401"/><anchor xml:id="beg0520c1401" n="0520c1401"/>采<anchor xml:id="end0520c1401"/>羣書。言無不經。事無不古。纂叙
<lb ed="X" n="0520c15"/><lb ed="R094" n="0752a03"/>文義。撰集成章。名之爲述。唯識疏云。叙理名述。先
<lb ed="X" n="0520c16"/><lb ed="R094" n="0752a04"/>來有故。作故名造。今新起故。</p><p xml:id="pX21p0520c1612" cb:place="inline">△三釋疏本文二。初
<lb ed="X" n="0520c17"/><lb ed="R094" n="0752a05"/>疏家叙分。後疏家正宗。初中四。初汎明孝道爲經
<lb ed="X" n="0520c18"/><lb ed="R094" n="0752a06"/>起之端由。二正顯此經彰佛說之所爲。三敎流此
<lb ed="X" n="0520c19"/><lb ed="R094" n="0752a07"/>土遵式奉行。四式歎能仁頌德祈願。然此四段次
<lb ed="X" n="0520c20"/><lb ed="R094" n="0752a08"/>第爾者。爲文體式。欲正稱揚一事。而先汎述端由。
<lb ed="X" n="0520c21"/><lb ed="R094" n="0752a09"/>言在於遠。意在於近也。汎述孝道。本居氣象。漸貫
<lb ed="X" n="0520c22"/><lb ed="R094" n="0752a10"/>生靈。釋迦。孔聖。皆宗於孝。設敎化民。故有初段文
<lb ed="X" n="0520c23"/><lb ed="R094" n="0752a11"/>也。旣汎述<anchor xml:id="nkr_note_add_0520c2301" n="0520c2301"/><anchor xml:id="beg0520c2301" n="0520c2301"/>已<anchor xml:id="end0520c2301"/>。然來委知何所以故。佛說此經。故有
<lb ed="X" n="0520c24"/><lb ed="R094" n="0752a12"/>第二彰佛說之所爲。其所爲者。爲孝順之子。欲救
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0521a" n="0521a"/>
<lb ed="X" n="0521a01"/><lb ed="R094" n="0752a13"/>慈親之苦。意酬養育之恩。故說此經示其妙行。此
<lb ed="X" n="0521a02"/><lb ed="R094" n="0752a14"/>說西土。次應顯示此方流布傳受因由。故有第三
<lb ed="X" n="0521a03"/><lb ed="R094" n="0752a15"/>敎流此土遵式奉行。此方釋子。依敎設會。講經勸
<lb ed="X" n="0521a04"/><lb ed="R094" n="0752a16"/>衆。造疏釋經。垂範後學也。將欲造疏。求聖加護。述
<lb ed="X" n="0521a05"/><lb ed="R094" n="0752a17"/>造疏意。方陳詞翰。故有第四式歎能仁頌德祈願。
<lb ed="X" n="0521a06"/><lb ed="R094" n="0752a18"/>是故四段如是次第。初中三。初明孝道本末二。初
<lb ed="X" n="0521a07"/><lb ed="R094" n="0752b01"/>本居氣象。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0521a08"/><lb ed="R094" n="0752b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0521a0801">【疏】始於混沌塞乎天地。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0521a09"/><lb ed="R094" n="0752b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0521a0901">【鈔】湻元之氣。淸濁未分。形如禽卵。謂之混沌。淸濁
<lb ed="X" n="0521a10"/><lb ed="R094" n="0752b04"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0521a1001" n="0521a1001"/><anchor xml:id="beg0521a1001" n="0521a1001"/>已<anchor xml:id="end0521a1001"/>分。謂之二儀。謂淸氣上昇。穹窿無礙。圓覆曰天。
<lb ed="X" n="0521a11"/><lb ed="R094" n="0752b05"/>濁氣下沈。旁礴堅厚。方載曰地。以人居中。通名三
<lb ed="X" n="0521a12"/><lb ed="R094" n="0752b06"/>才。周易鉤命決云。大地未分之前名太易。有太初。
<lb ed="X" n="0521a13"/><lb ed="R094" n="0752b07"/>有太始。有太素。有太極。名五運也。氣象未形。謂之
<lb ed="X" n="0521a14"/><lb ed="R094" n="0752b08"/>太易。元氣始萌。謂之太初。氣象之端。謂之太始。形
<lb ed="X" n="0521a15"/><lb ed="R094" n="0752b09"/>變有質。謂之太素。形質始具。謂之太極。轉變五氣。
<lb ed="X" n="0521a16"/><lb ed="R094" n="0752b10"/>故稱五運。氣象質具而未相離。皆太易之名。有五
<lb ed="X" n="0521a17"/><lb ed="R094" n="0752b11"/>種也。歷帝記云。天地未分。謂之太易。氣兆始萌。謂
<lb ed="X" n="0521a18"/><lb ed="R094" n="0752b12"/>之太初。高下相應。謂之太始。質象旣成。謂之太素。
<lb ed="X" n="0521a19"/><lb ed="R094" n="0752b13"/>天高地卑。謂之太極。圓淸方濁。謂之兩儀。人居其
<lb ed="X" n="0521a20"/><lb ed="R094" n="0752b14"/>閒成三才也。易緯通卦云。太極生兩儀。謂淸氣輕
<lb ed="X" n="0521a21"/><lb ed="R094" n="0752b15"/>者上爲天。濁氣重者下爲地。以人參之。名三才也。
<lb ed="X" n="0521a22"/><lb ed="R094" n="0752b16"/>易序卦云。有天地萬物。然後立君臣。定父子。長幼
<lb ed="X" n="0521a23"/><lb ed="R094" n="0752b17"/>夫婦之禮。尊卑上下之別。今顯孝道初始。在於混
<lb ed="X" n="0521a24"/><lb ed="R094" n="0752b18"/>沌元氣之中。貫於五運。漸隨元氣。充塞天地。徧三
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0521b" n="0521b"/>
<lb ed="X" n="0521b01"/><lb ed="R094" n="0753a01"/>才。通萬物也。故孝經援神契云。元氣混沌。孝在其
<lb ed="X" n="0521b02"/><lb ed="R094" n="0753a02"/>中。禮記祭義云。曾子曰。夫孝。置之而塞乎天地。敷
<lb ed="X" n="0521b03"/><lb ed="R094" n="0753a03"/>之而橫乎四海。施之後世而無朝夕。推之放諸東
<lb ed="X" n="0521b04"/><lb ed="R094" n="0753a04"/>海而準。推之放諸西海而準。南海北海亦然。<note place="inline">爾雅云。東
<lb ed="X" n="0521b05"/><lb ed="R094" n="0753a05"/>夷。西戎。南蠻。北狄。此四晦昧無知。謂之四海</note>總其意者。上至天子。下至
<lb ed="X" n="0521b06"/><lb ed="R094" n="0753a06"/>庶人。盡一切時歲月朝夕。徧一切處四方上下。於
<lb ed="X" n="0521b07"/><lb ed="R094" n="0753a07"/>一切物貴賤尊卑。凡所進退。動靜。語默。好惡。歡慽。
<lb ed="X" n="0521b08"/><lb ed="R094" n="0753a08"/>皆順人民萬物之理。名之爲孝。其孝損益者。幽顯
<lb ed="X" n="0521b09"/><lb ed="R094" n="0753a09"/>生靈有父母者。應常愼行也。愼行者。敬身也。敬身
<lb ed="X" n="0521b10"/><lb ed="R094" n="0753a10"/>者。不損體也。不損體者。不令父母憂也。故謂之孝。
<lb ed="X" n="0521b11"/><lb ed="R094" n="0753a11"/>夫子云。斷一樹。殺一獸。不以其時。非孝也。曾子云。
<lb ed="X" n="0521b12"/><lb ed="R094" n="0753a12"/>身也者。父母遺體也。父母遺體。敢不敬乎。居處不
<lb ed="X" n="0521b13"/><lb ed="R094" n="0753a13"/><g ref="#CB00982">㽵</g>非孝也。事君不忠非孝也。莅官不敬非孝也。朋
<lb ed="X" n="0521b14"/><lb ed="R094" n="0753a14"/>友不信非孝也。戰陣無勇非孝也。五者不遂。災及
<lb ed="X" n="0521b15"/><lb ed="R094" n="0753a15"/>於親。敢不敬乎。今明孝道。前後言之。橫該五運。上
<lb ed="X" n="0521b16"/><lb ed="R094" n="0753a16"/>下言之。豎貫三才。四海言之。縱羅萬物。至德幽微
<lb ed="X" n="0521b17"/><lb ed="R094" n="0753a17"/>深而復廣。故云始於混沌塞乎天地。</p><p xml:id="pX21p0521b1715" cb:place="inline">△二末貫生
<lb ed="X" n="0521b18"/><lb ed="R094" n="0753a18"/>靈。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0521b19"/><lb ed="R094" n="0753b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0521b1901">【疏】通人神。貫貴賤。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0521b20"/><lb ed="R094" n="0753b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0521b2001">【鈔】孝通幽顯。於顯擧人攝餘獸等。於幽擧神攝餘
<lb ed="X" n="0521b21"/><lb ed="R094" n="0753b03"/>鬼等。故通人神也。上至天子。下至庶人。總五等人。
<lb ed="X" n="0521b22"/><lb ed="R094" n="0753b04"/>其中奴婢之類皆名爲賤。自餘長幼皆名爲貴。貴
<lb ed="X" n="0521b23"/><lb ed="R094" n="0753b05"/>賤雖殊。行孝奉親。彼此無異。故貫貴賤也。言五等
<lb ed="X" n="0521b24"/><lb ed="R094" n="0753b06"/>人者。一天子。二諸侯。三卿大夫。四士。五庶人。各有
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0521c" n="0521c"/>
<lb ed="X" n="0521c01"/><lb ed="R094" n="0753b07"/>一章名此五孝。如孝經說。彼經序云。雖五孝之用
<lb ed="X" n="0521c02"/><lb ed="R094" n="0753b08"/>則別。而百行之源不殊。故疏云爾。</p><p xml:id="pX21p0521c0214" cb:place="inline">△二儒釋同遵。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0521c03"/><lb ed="R094" n="0753b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0521c0301">【疏】儒釋皆宗之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0521c04"/><lb ed="R094" n="0753b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0521c0401">【鈔】上依儒敎叙孝本末。此文雙指儒釋皆宗。釋敎
<lb ed="X" n="0521c05"/><lb ed="R094" n="0753b11"/>所宗疏文影略。今爲助者。通人神貫貴賤。始於眞
<lb ed="X" n="0521c06"/><lb ed="R094" n="0753b12"/>際。充乎世間。該聖凡。被諸趣。儒釋皆宗之。且儒敎
<lb ed="X" n="0521c07"/><lb ed="R094" n="0753b13"/>所宗者。儒有五常。以仁爲首。仁又以孝爲本。由於
<lb ed="X" n="0521c08"/><lb ed="R094" n="0753b14"/>此五。立身揚名。安<g ref="#CB15131">邦</g>治化。百行之源。是故宗之。故
<lb ed="X" n="0521c09"/><lb ed="R094" n="0753b15"/>孝經云。夫孝。德之本也。言五常者。謂仁義禮智信。
<lb ed="X" n="0521c10"/><lb ed="R094" n="0753b16"/>好生惡殺曰仁。知恩報恩曰義。長幼恭勤曰禮。敏
<lb ed="X" n="0521c11"/><lb ed="R094" n="0753b17"/>速多知曰智。立行可依曰信。又云。不殺爲仁。不盜
<lb ed="X" n="0521c12"/><lb ed="R094" n="0753b18"/>爲義。不亂爲禮。不淫爲智。忠實爲信。由於此五。王
<lb ed="X" n="0521c13"/><lb ed="R094" n="0754a01"/>者以之治國。君子以之立身。不可蹔亡謂之五常。
<lb ed="X" n="0521c14"/><lb ed="R094" n="0754a02"/>釋敎所宗者。釋有三學。以戒爲首。戒又以孝爲體。
<lb ed="X" n="0521c15"/><lb ed="R094" n="0754a03"/>由此孝故。名稱普聞無量世界。能度無數百千衆
<lb ed="X" n="0521c16"/><lb ed="R094" n="0754a04"/>生。斷障證理究竟成佛。萬德之源是故宗之。故梵
<lb ed="X" n="0521c17"/><lb ed="R094" n="0754a05"/>網經云。孝順父母。師僧三寶。孝順至道之法。孝名
<lb ed="X" n="0521c18"/><lb ed="R094" n="0754a06"/>爲戒。是諸佛之本源。行菩薩道之根本。是大衆諸
<lb ed="X" n="0521c19"/><lb ed="R094" n="0754a07"/>佛子之根本。言三學者。謂戒定慧。防非發善名戒。
<lb ed="X" n="0521c20"/><lb ed="R094" n="0754a08"/>心專一境名定。決斷揀擇名慧。又以戒定爲福門。
<lb ed="X" n="0521c21"/><lb ed="R094" n="0754a09"/>以慧爲智門。福智二門。自他俱利。出生死苦。入涅
<lb ed="X" n="0521c22"/><lb ed="R094" n="0754a10"/>槃樂。而此福智三學妙行。常修無間。證法報化三
<lb ed="X" n="0521c23"/><lb ed="R094" n="0754a11"/>身常住。如次凝然。不斷相續。是謂出世無比三常。
<lb ed="X" n="0521c24"/><lb ed="R094" n="0754a12"/>非如世間小小五常。</p><p xml:id="pX21p0521c2409" cb:place="inline">△三指陳結歎。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0522a" n="0522a"/>
<lb ed="X" n="0522a01"/><lb ed="R094" n="0754a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0522a0101">【疏】其唯孝道矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0522a02"/><lb ed="R094" n="0754a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0522a0201">【鈔】指陳孝行。遮簡餘善。故云其唯孝道。君子務之
<lb ed="X" n="0522a03"/><lb ed="R094" n="0754a15"/>爲本。本立而道生。菩薩結之爲戒。戒立而果滿。孝
<lb ed="X" n="0522a04"/><lb ed="R094" n="0754a16"/>者。孝順愛敬從命之義。道者。道理爲本之義。卽由
<lb ed="X" n="0522a05"/><lb ed="R094" n="0754a17"/>此行。愛敬尊長。從命不違。示理益物。能生衆德。故
<lb ed="X" n="0522a06"/><lb ed="R094" n="0754a18"/>名孝道。又孝經疏云。孝者。事親總名也。又畜也。好
<lb ed="X" n="0522a07"/><lb ed="R094" n="0754b01"/>也。至順也。善事父母也。謂事親之道。常畜在心。盡
<lb ed="X" n="0522a08"/><lb ed="R094" n="0754b02"/>其色養。中心悅好。承順無違。故名孝也。道者。通達
<lb ed="X" n="0522a09"/><lb ed="R094" n="0754b03"/>義。孝行通於天下。民用和睦。矣。語助也。</p><p xml:id="pX21p0522a0916" cb:place="inline">△二正顯
<lb ed="X" n="0522a10"/><lb ed="R094" n="0754b04"/>此經彰佛說之所爲二。初愍赴孝誠。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0522a11"/><lb ed="R094" n="0754b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0522a1101">【疏】應孝子之懇誠。救二親之苦厄。酬昊天恩德。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0522a12"/><lb ed="R094" n="0754b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0522a1201">【鈔】應。赴也。孝順之子。名爲孝子。非謂居喪。目連懇
<lb ed="X" n="0522a13"/><lb ed="R094" n="0754b07"/>切至誠請佛。意有通別。別者。爲其亡母墮餓鬼中。
<lb ed="X" n="0522a14"/><lb ed="R094" n="0754b08"/>自救不能。請佛求法而救拔之。通者。復爲衆人皆
<lb ed="X" n="0522a15"/><lb ed="R094" n="0754b09"/>有二親。在厄難者。咸欲拔濟報其恩德。請佛開示
<lb ed="X" n="0522a16"/><lb ed="R094" n="0754b10"/>要妙法門。故佛世尊赴其懇誠。說此法門。顯示要
<lb ed="X" n="0522a17"/><lb ed="R094" n="0754b11"/>行。令救二親苦難危厄。二親者。生身父母及七世
<lb ed="X" n="0522a18"/><lb ed="R094" n="0754b12"/>父母。<note place="inline">通別經文如前<anchor xml:id="nkr_note_add_0522a1801" n="0522a1801"/><anchor xml:id="beg0522a1801" n="0522a1801"/>已<anchor xml:id="end0522a1801"/>引</note>昊天者。爾雅云。春爲蒼天。夏爲昊
<lb ed="X" n="0522a19"/><lb ed="R094" n="0754b13"/>天。秋爲旻天。冬爲上天。昊。大也。盛夏之天。陽光暑
<lb ed="X" n="0522a20"/><lb ed="R094" n="0754b14"/>氣。充乎六合。無有窮極。百穀苗稼。芳草園林。由此
<lb ed="X" n="0522a21"/><lb ed="R094" n="0754b15"/>成熟。天有此恩。未曾有心辭於勞苦。父母亦爾。生
<lb ed="X" n="0522a22"/><lb ed="R094" n="0754b16"/>我育我。腹厚於我。迴乾就溼。乳哺養育。嚥苦吐甘。
<lb ed="X" n="0522a23"/><lb ed="R094" n="0754b17"/>慈訓長成。憐念之心。未曾蹔捨。如此恩德。未曾有
<lb ed="X" n="0522a24"/><lb ed="R094" n="0754b18"/>心辭於勞苦。故父母恩。比昊天恩也。恩重經云。佛
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0522b" n="0522b"/>
<lb ed="X" n="0522b01"/><lb ed="R094" n="0755a01"/>吿大衆。人生在世。父母爲親。非父不生。非母不養。
<lb ed="X" n="0522b02"/><lb ed="R094" n="0755a02"/>是以寄託母胎。懷身十月。歲滿月充。母子俱險。生
<lb ed="X" n="0522b03"/><lb ed="R094" n="0755a03"/>墮草上。乃至云。非父不親。非母不養。慈母養兒去
<lb ed="X" n="0522b04"/><lb ed="R094" n="0755a04"/>離欄車。十指甲中。食子不淨。子飮母乳。八斛四斗。
<lb ed="X" n="0522b05"/><lb ed="R094" n="0755a05"/>計論母恩。昊天罔極。嗚呼慈母。云何可報。佛示妙
<lb ed="X" n="0522b06"/><lb ed="R094" n="0755a06"/>行。令其孝子酬恩報德。故疏云爾。</p><p xml:id="pX21p0522b0614" cb:place="inline">△二指陳結歎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0522b07"/><lb ed="R094" n="0755a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0522b0701">【疏】其唯盂蘭盆之敎焉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0522b08"/><lb ed="R094" n="0755a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0522b0801">【鈔】結歎可知。</p><p xml:id="pX21p0522b0806" cb:place="inline">△三敎流此土遵式奉行二。初求法
<lb ed="X" n="0522b09"/><lb ed="R094" n="0755a09"/>遵行復二。初喪親追感。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0522b10"/><lb ed="R094" n="0755a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0522b1001">【疏】宗密罪釁。早年喪親。每履雪霜之悲。永懷風樹
<lb ed="X" n="0522b11"/><lb ed="R094" n="0755a11"/>之恨。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0522b12"/><lb ed="R094" n="0755a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0522b1201">【鈔】釁者。禍之兆也。早年者。童稚之年。夫爲人子。晨
<lb ed="X" n="0522b13"/><lb ed="R094" n="0755a13"/>夕事親。敬養服勞。順色無犯。湯凊致樂。不疾亡憂。
<lb ed="X" n="0522b14"/><lb ed="R094" n="0755a14"/>乃得永存福壽。奉於甘旨。故父母有疾。子云拙於
<lb ed="X" n="0522b15"/><lb ed="R094" n="0755a15"/>侍養。況至喪乎。蓋是我之罪愆。禍及父母。致令童
<lb ed="X" n="0522b16"/><lb ed="R094" n="0755a16"/>稚之年。喪於二親也。雪霜者。祭義云。秋。霜雪旣降。
<lb ed="X" n="0522b17"/><lb ed="R094" n="0755a17"/>君子履之。必有悽愴之心。非其寒之謂也。春。雨露
<lb ed="X" n="0522b18"/><lb ed="R094" n="0755a18"/>旣濡。君子履之。必有<g ref="#CB04467">𪫟</g>惕之心。如將見之驚其景
<lb ed="X" n="0522b19"/><lb ed="R094" n="0755b01"/>變也。故於節序而相慰問。皆有感愴感思之言。疏
<lb ed="X" n="0522b20"/><lb ed="R094" n="0755b02"/>主每履踐於雪月霜露之景。思念父母。常懷悲愴。
<lb ed="X" n="0522b21"/><lb ed="R094" n="0755b03"/>何祭義中。樂正子春云。擧一足。不敢忘父母。出一
<lb ed="X" n="0522b22"/><lb ed="R094" n="0755b04"/>言。不敢忘父母也。風樹者。韓詩外傳中臯魚云。樹
<lb ed="X" n="0522b23"/><lb ed="R094" n="0755b05"/>欲靜而風不止。子欲養而親不待。往而不返者年
<lb ed="X" n="0522b24"/><lb ed="R094" n="0755b06"/>也。不可再見者親也。<note place="inline">孔子家語中。丘吾子亦有此歎</note>臯魚自少天
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0522c" n="0522c"/>
<lb ed="X" n="0522c01"/><lb ed="R094" n="0755b07"/>下遊學。後還親喪故有此歎。其風若止樹必安靜。
<lb ed="X" n="0522c02"/><lb ed="R094" n="0755b08"/>其親若待子必侍養。致敬致樂。自恨無親侍養。故
<lb ed="X" n="0522c03"/><lb ed="R094" n="0755b09"/>此歎也。疏主亦爾。永懷風樹之恨。恨<anchor xml:id="nkr_note_add_0522c0301" n="0522c0301"/><anchor xml:id="beg0522c0301" n="0522c0301"/>己<anchor xml:id="end0522c0301"/>不得侍養
<lb ed="X" n="0522c04"/><lb ed="R094" n="0755b10"/>父母也。</p><p xml:id="pX21p0522c0404" cb:place="inline">△二念報劬勞二。初念世孝道不益遵靈
<lb ed="X" n="0522c05"/><lb ed="R094" n="0755b11"/>復二。初念盡於孝誠。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0522c06"/><lb ed="R094" n="0755b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0522c0601">【疏】竊以。終身墳壟。卒世蒸嘗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0522c07"/><lb ed="R094" n="0755b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0522c0701">【鈔】竊者。私竊也。不形其言。私思念之。含文嘉云。天
<lb ed="X" n="0522c08"/><lb ed="R094" n="0755b14"/>子墳高三仞。樹以松。諸侯半之。樹以柏。大夫八尺。
<lb ed="X" n="0522c09"/><lb ed="R094" n="0755b15"/>樹以欒。士四尺。樹以槐。庶人無墳。樹以楊柳。準後
<lb ed="X" n="0522c10"/><lb ed="R094" n="0755b16"/>漢書。通植松柏。今言墳壟者。總相思於墳墓。丘壟
<lb ed="X" n="0522c11"/><lb ed="R094" n="0755b17"/>也。古者父母喪<anchor xml:id="nkr_note_add_0522c1101" n="0522c1101"/><anchor xml:id="beg0522c1101" n="0522c1101"/>已<anchor xml:id="end0522c1101"/>。負土爲其墳壟。植柏成列。廬墓
<lb ed="X" n="0522c12"/><lb ed="R094" n="0755b18"/>三年。以盡孝誠。孝德傳云。汝南蔡順。字君仲。孝順
<lb ed="X" n="0522c13"/><lb ed="R094" n="0756a01"/>父母。親喪葬訖。於廬墳次。鳥獸從之棲宿。哭時卽
<lb ed="X" n="0522c14"/><lb ed="R094" n="0756a02"/>助悲吟。後漢時人。類林云。顏烏。會稽東陽人也。至
<lb ed="X" n="0522c15"/><lb ed="R094" n="0756a03"/>孝。父亡<anchor xml:id="nkr_note_add_0522c1501" n="0522c1501"/><anchor xml:id="beg0522c1501" n="0522c1501"/>已<anchor xml:id="end0522c1501"/>後負土爲墳。感於羣烏以助銜土。烏口
<lb ed="X" n="0522c16"/><lb ed="R094" n="0756a04"/>中血出。因名傷烏縣。後改爲義烏縣。前漢時人。言
<lb ed="X" n="0522c17"/><lb ed="R094" n="0756a05"/>卒世者。終身一世也。蒸嘗者。祭名也。禮記祭統云。
<lb ed="X" n="0522c18"/><lb ed="R094" n="0756a06"/>凡祭有四時。春祭曰礿。夏祭曰禘。秋祭曰嘗。冬祭
<lb ed="X" n="0522c19"/><lb ed="R094" n="0756a07"/>曰蒸。取其文便。而擧秋冬。影顯春夏也。私竊思念。
<lb ed="X" n="0522c20"/><lb ed="R094" n="0756a08"/>終此一身。廬墳守壟。思念聲容。終此一世。四時祭
<lb ed="X" n="0522c21"/><lb ed="R094" n="0756a09"/>祀。礿。禘。嘗。蒸。極盡孝行。報其恩德。故孝經云。爲之
<lb ed="X" n="0522c22"/><lb ed="R094" n="0756a10"/>棺槨文衾而擧之。<note place="inline">周尸曰棺。謂櫬身也。周棺曰槨。謂櫬棺也。衣。謂殮時之衣。衾。謂
<lb ed="X" n="0522c23"/><lb ed="R094" n="0756a11"/>單被。用此擧尸。入棺幷覆尸上也</note>陳其簠簋。而哀慼之。<note place="inline">簠簋者。祭器名也。受
<lb ed="X" n="0522c24"/><lb ed="R094" n="0756a12"/>一斗二升。足高一寸。如龜形也。簠。內方外圓。簋。內圓外方。俱丹中漆外。器素無飾。表有哀慼之心也</note>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0523a" n="0523a"/>
<lb ed="X" n="0523a01"/><lb ed="R094" n="0756a13"/>擗踊哭泣。哀以送之。<note place="inline">男踊。謂以足跳踊也。女擗。謂露胷擗擊也</note>卜其宅
<lb ed="X" n="0523a02"/><lb ed="R094" n="0756a14"/>兆。而安措之。<note place="inline">宅。墓穴也。兆。<anchor xml:id="nkr_note_add_0523a0201" n="0523a0201"/><anchor xml:id="beg0523a0201" n="0523a0201"/>塋<anchor xml:id="end0523a0201"/>域也。葬事大故。卜選安置也</note>爲之宗廟。以
<lb ed="X" n="0523a03"/><lb ed="R094" n="0756a15"/>鬼享之。<note place="inline">宗。尊也。廟。貌也。立其尊貌以鬼禮享之。似見父母也</note>春秋祭祀。以時
<lb ed="X" n="0523a04"/><lb ed="R094" n="0756a16"/>思之。<note place="inline">影於冬夏也。寒暑變移。轉加增感。四時祭祀。展其孝思。上注皆<g ref="#CB00562">䟽</g>。廣如彼文中具</note>。</p><p xml:id="pX21p0523a0434" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0523a05"/><lb ed="R094" n="0756a17"/>二縱奪顯無益。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0523a06"/><lb ed="R094" n="0756a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0523a0601">【疏】雖展孝思。不資神道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0523a07"/><lb ed="R094" n="0756b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0523a0701">【鈔】問。終身墳壟。四時享祀。足可以展孝子之懇誠。
<lb ed="X" n="0523a08"/><lb ed="R094" n="0756b02"/>報劬勞之厚德。何不依行。而但思之。何謂也。故此
<lb ed="X" n="0523a09"/><lb ed="R094" n="0756b03"/>釋之。上句縱。下句奪。雖者。縱奪之詞。思者。情也。縱
<lb ed="X" n="0523a10"/><lb ed="R094" n="0756b04"/>其施展孝行情懇。終身墳壟。卒世蒸嘗。然而不能
<lb ed="X" n="0523a11"/><lb ed="R094" n="0756b05"/>資益神識冥道。又上句進。下句退。進退思之。終是
<lb ed="X" n="0523a12"/><lb ed="R094" n="0756b06"/>無益也。生前敬養。猶有少益。歿後蒸嘗。全無所濟。
<lb ed="X" n="0523a13"/><lb ed="R094" n="0756b07"/>若也蘋蘩礿禘。猶不墮於二親。儻或殺命蒸嘗。反
<lb ed="X" n="0523a14"/><lb ed="R094" n="0756b08"/>禍及於父母。但揚虗名。不資神道。又若父母在於
<lb ed="X" n="0523a15"/><lb ed="R094" n="0756b09"/>鬼趣。可以饗祀。若生餘道。焉能受祭。又於鬼中。有
<lb ed="X" n="0523a16"/><lb ed="R094" n="0756b10"/>財無障之類。容受蒸嘗。無財炬口之流。反祭成毒。
<lb ed="X" n="0523a17"/><lb ed="R094" n="0756b11"/>故竊思之而不爲也。</p><p xml:id="pX21p0523a1709" cb:place="inline">△二佛法淵深能資父母三。
<lb ed="X" n="0523a18"/><lb ed="R094" n="0756b12"/>初求法遂意二。初求得法門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0523a19"/><lb ed="R094" n="0756b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0523a1901">【疏】遂搜索聖賢之敎。虔求追薦之方。得此法門。實
<lb ed="X" n="0523a20"/><lb ed="R094" n="0756b14"/>是妙行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0523a21"/><lb ed="R094" n="0756b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0523a2101">【鈔】遂者。躡前起後也。由前俗孝不資神道遂卽搜
<lb ed="X" n="0523a22"/><lb ed="R094" n="0756b16"/>索聖賢之敎。求薦親法。三乘見道<anchor xml:id="nkr_note_add_0523a2201" n="0523a2201"/><anchor xml:id="beg0523a2201" n="0523a2201"/>已<anchor xml:id="end0523a2201"/>前名賢。修習
<lb ed="X" n="0523a23"/><lb ed="R094" n="0756b17"/>福慧具賢德故。見道<anchor xml:id="nkr_note_add_0523a2301" n="0523a2301"/><anchor xml:id="beg0523a2301" n="0523a2301"/>已<anchor xml:id="end0523a2301"/>去名聖。聖者。正也。以無漏
<lb ed="X" n="0523a24"/><lb ed="R094" n="0756b18"/>智正合理故。聖賢所說所學之敎。顯示無量世出
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0523b" n="0523b"/>
<lb ed="X" n="0523b01"/><lb ed="R094" n="0757a01"/>世間利益之門。於此敎中。<g ref="#CB05418">䖍</g>仰志求追資薦拔之
<lb ed="X" n="0523b02"/><lb ed="R094" n="0757a02"/>方法。果遂願心。於藏經中得此法門。實謂妙行。法
<lb ed="X" n="0523b03"/><lb ed="R094" n="0757a03"/>門者。卽此經也。敎爲顯理之門。出苦入樂之門。名
<lb ed="X" n="0523b04"/><lb ed="R094" n="0757a04"/>爲法門。實。實也。指陳歎美。故言實謂。實謂要妙。酬
<lb ed="X" n="0523b05"/><lb ed="R094" n="0757a05"/>恩孝行。存亡皆濟。七世咸資。周孔經中。曾無所聞
<lb ed="X" n="0523b06"/><lb ed="R094" n="0757a06"/>矣。</p><p xml:id="pX21p0523b0602" cb:place="inline">△二指其妙行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0523b07"/><lb ed="R094" n="0757a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0523b0701">【疏】年年僧自恣日。四事供養三尊。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0523b08"/><lb ed="R094" n="0757a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0523b0801">【鈔】此顯妙行之相也。年年七月十五日。衆僧夏滿
<lb ed="X" n="0523b09"/><lb ed="R094" n="0757a09"/>名受歲日。諸比丘等。自<anchor xml:id="nkr_note_add_0523b0901" n="0523b0901"/><anchor xml:id="beg0523b0901" n="0523b0901"/>己<anchor xml:id="end0523b0901"/>有過。恣任他擧而懺悔
<lb ed="X" n="0523b10"/><lb ed="R094" n="0757a10"/>之。故云自恣。四事者。阿含經云。飮食。衣服。臥具。醫
<lb ed="X" n="0523b11"/><lb ed="R094" n="0757a11"/>藥。同下疏云。物華四事。謂房舍衣服飯食湯藥也。
<lb ed="X" n="0523b12"/><lb ed="R094" n="0757a12"/>供養三尊者。進修財行名供。有所攝資名養。佛法
<lb ed="X" n="0523b13"/><lb ed="R094" n="0757a13"/>僧寶可敬可尊名爲三尊。故下經云。年年七月十
<lb ed="X" n="0523b14"/><lb ed="R094" n="0757a14"/>五日。常以孝慈憶所生父母。爲作盂蘭盆施佛及
<lb ed="X" n="0523b15"/><lb ed="R094" n="0757a15"/>僧。以報父母長養慈愛之恩。又云。其有供養此等
<lb ed="X" n="0523b16"/><lb ed="R094" n="0757a16"/>自恣僧者。現世父母六親眷屬。得出三塗。衣食自
<lb ed="X" n="0523b17"/><lb ed="R094" n="0757a17"/>然。若父母現在。福樂百年。若七世父母。生天自在。</p>
<lb ed="X" n="0523b18"/><lb ed="R094" n="0757a18"/><p xml:id="pX21p0523b1801">△二設會薦親。三講經勸衆。二科合。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0523b19"/><lb ed="R094" n="0757b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0523b1901">【疏】宗密。依之修崇。<anchor xml:id="nkr_note_add_0523b1901" n="0523b1901"/><anchor xml:id="beg0523b1901" n="0523b1901"/>已<anchor xml:id="end0523b1901"/>歷多載。兼講其誥。用示未聞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0523b20"/><lb ed="R094" n="0757b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0523b2001">【鈔】初二句。設供薦親。顯自利行。後二句。講經勸衆。
<lb ed="X" n="0523b21"/><lb ed="R094" n="0757b03"/>顯利他行。自利利他。菩薩行也。爾雅中卷云。夏曰
<lb ed="X" n="0523b22"/><lb ed="R094" n="0757b04"/>歲。<note place="inline">取歲星行一次也</note>商曰祀。<note place="inline">取四時祭祀一終也</note>周曰年。<note place="inline">取禾一熟義</note>唐
<lb ed="X" n="0523b23"/><lb ed="R094" n="0757b05"/>虞曰載。<note place="inline">唐堯。虞舜。取物終更始義</note>載。是年之別名。疏主得此經
<lb ed="X" n="0523b24"/><lb ed="R094" n="0757b06"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0523b2401" n="0523b2401"/><anchor xml:id="beg0523b2401" n="0523b2401"/>已<anchor xml:id="end0523b2401"/>。依法修崇。設供薦親。<anchor xml:id="nkr_note_add_0523b2402" n="0523b2402"/><anchor xml:id="beg0523b2402" n="0523b2402"/>已<anchor xml:id="end0523b2402"/>歷多年也。誥者。經誥。如
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0523c" n="0523c"/>
<lb ed="X" n="0523c01"/><lb ed="R094" n="0757b07"/>言詔。<g ref="#CB15081">䇿</g>。制。敕。皆是敎令之別名也。謂治萬民曰誥。
<lb ed="X" n="0523c02"/><lb ed="R094" n="0757b08"/>命百官曰詔。政諸侯曰<g ref="#CB15081">䇿</g>。取法度曰制。誡州縣曰
<lb ed="X" n="0523c03"/><lb ed="R094" n="0757b09"/>敕。今就通意。法王敎令名經誥也。每於其日午前
<lb ed="X" n="0523c04"/><lb ed="R094" n="0757b10"/>供會。集福薦親。齋後講經。誨示道俗。使彼未聞者
<lb ed="X" n="0523c05"/><lb ed="R094" n="0757b11"/>令聞。未解者令解。同<anchor xml:id="nkr_note_add_0523c0501" n="0523c0501"/><anchor xml:id="beg0523c0501" n="0523c0501"/>己<anchor xml:id="end0523c0501"/>修崇。各資宗祖耳。</p><p xml:id="pX21p0523c0517" cb:place="inline">△二造
<lb ed="X" n="0523c06"/><lb ed="R094" n="0757b12"/>疏解釋二。初道俗覩勝請釋。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0523c07"/><lb ed="R094" n="0757b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0523c0701">【疏】今因歸鄕依日開設。道俗耆艾悲喜遵行。異口
<lb ed="X" n="0523c08"/><lb ed="R094" n="0757b14"/>同音請製新疏。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0523c09"/><lb ed="R094" n="0757b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0523c0901">【鈔】舊鈔云。卽太和二年賜紫之後。表辭歸山。歸山
<lb ed="X" n="0523c10"/><lb ed="R094" n="0757b16"/>之後。然請入蜀。立先代傳法<g ref="#CB15156">碑</g>。述祖師德業。因此
<lb ed="X" n="0523c11"/><lb ed="R094" n="0757b17"/>歸鄕。開筵講經設於盆供也。耆艾者。老年之稱也。
<lb ed="X" n="0523c12"/><lb ed="R094" n="0757b18"/>曲禮說。五十曰艾年。<g ref="#CB15150">𩯭</g>髮蒼然如艾色也。六十曰
<lb ed="X" n="0523c13"/><lb ed="R094" n="0758a01"/>耆年。身雖耆老而心彊也。疏主歸鄕屬於夏滿。依
<lb ed="X" n="0523c14"/><lb ed="R094" n="0758a02"/>常年事開設盆供。兼講經文敎示僧俗。衆覩勝事
<lb ed="X" n="0523c15"/><lb ed="R094" n="0758a03"/>故生喜悅。知恩難報故乃悲傷。悲喜交徹遵敎奉
<lb ed="X" n="0523c16"/><lb ed="R094" n="0758a04"/>行。身別故異口。語等故同音。衆請大師。別製新疏。
<lb ed="X" n="0523c17"/><lb ed="R094" n="0758a05"/>削舊繁謬撮取簡要。符經宗旨以順時機。使見聞
<lb ed="X" n="0523c18"/><lb ed="R094" n="0758a06"/>者。知釋門之孝行。逈異儒流。識盆供之薦親。居然
<lb ed="X" n="0523c19"/><lb ed="R094" n="0758a07"/>脫俗。如來設敎。意在利人。衆等願聞。希垂妙釋。</p><p xml:id="pX21p0523c1919" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0523c20"/><lb ed="R094" n="0758a08"/>二疏主應命發揮。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0523c21"/><lb ed="R094" n="0758a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0523c2101">【疏】心在松柏。豈慢鄕閭。式允來情。發揮要道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0523c22"/><lb ed="R094" n="0758a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0523c2201">【鈔】松柏者。考妣墳塋之所也。心隨父母在松柏間
<lb ed="X" n="0523c23"/><lb ed="R094" n="0758a11"/>也。詩傳云。五家爲鄰。五鄰爲里。亦名爲閭。五百家
<lb ed="X" n="0523c24"/><lb ed="R094" n="0758a12"/>爲黨。乃至萬二千五百家爲鄕也。式者。敬也。允者。
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0524a" n="0524a"/>
<lb ed="X" n="0524a01"/><lb ed="R094" n="0758a13"/>順從也。發揮者。發揚揮展解釋之義。疏主意云。心
<lb ed="X" n="0524a02"/><lb ed="R094" n="0758a14"/>在松柏豈敢侮慢鄕故閭里。敬順鄕知來請之意。
<lb ed="X" n="0524a03"/><lb ed="R094" n="0758a15"/>由此解釋此經要道。要道者。要妙孝道也。</p><p xml:id="pX21p0524a0317" cb:place="inline">△四式
<lb ed="X" n="0524a04"/><lb ed="R094" n="0758a16"/>歎能仁頌德祈願二。初式歎佛德復二。初行孝自
<lb ed="X" n="0524a05"/><lb ed="R094" n="0758a17"/>利德。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0524a06"/><lb ed="R094" n="0758a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0524a0601">【疏】稽首三界主。大孝釋迦尊。累劫報親恩。積因成
<lb ed="X" n="0524a07"/><lb ed="R094" n="0758b01"/>正覺。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0524a08"/><lb ed="R094" n="0758b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0524a0801">【鈔】稽首者。法苑依俗解云。稽。至也。首。頭也。以首至
<lb ed="X" n="0524a09"/><lb ed="R094" n="0758b03"/>地。故名稽首。此卽拜跪。首至地故。依眞釋云。俱舍
<lb ed="X" n="0524a10"/><lb ed="R094" n="0758b04"/>論言。稽首接足。故言敬禮。屈<anchor xml:id="nkr_note_add_0524a1001" n="0524a1001"/><anchor xml:id="beg0524a1001" n="0524a1001"/>己<anchor xml:id="end0524a1001"/>所尊之首。接彼所
<lb ed="X" n="0524a11"/><lb ed="R094" n="0758b05"/>卑之足。故言稽首。卽是三業敬禮之通稱也。此能
<lb ed="X" n="0524a12"/><lb ed="R094" n="0758b06"/>敬相。三界<anchor xml:id="nkr_note_add_0524a1201" n="0524a1201"/><anchor xml:id="beg0524a1201" n="0524a1201"/>已<anchor xml:id="end0524a1201"/>下所敬之體。三界主者。欲。色。無色。三
<lb ed="X" n="0524a13"/><lb ed="R094" n="0758b07"/>界之中。化利凡聖。獨自在故。大孝釋迦尊者。具云
<lb ed="X" n="0524a14"/><lb ed="R094" n="0758b08"/>釋迦牟尼世尊。五分律說。昔有國王名懿師摩。貶
<lb ed="X" n="0524a15"/><lb ed="R094" n="0758b09"/>子出國。其子因到雪山之北。近舍夷林頓止此地。
<lb ed="X" n="0524a16"/><lb ed="R094" n="0758b10"/><g ref="#CB15106">鬱</g>爲大國。人民熾盛。後父知之。因而歎曰。我子釋
<lb ed="X" n="0524a17"/><lb ed="R094" n="0758b11"/>迦。我子釋迦。從是<anchor xml:id="nkr_note_add_0524a1701" n="0524a1701"/><anchor xml:id="beg0524a1701" n="0524a1701"/>已<anchor xml:id="end0524a1701"/>後。姓釋迦也。姓釋迦氏。名憂
<lb ed="X" n="0524a18"/><lb ed="R094" n="0758b12"/>陀羅。憂陀羅王有子名曜羅。曜羅王有子名尼浮
<lb ed="X" n="0524a19"/><lb ed="R094" n="0758b13"/>羅。尼浮羅王有子名師子頰。師子頰王有子名悅
<lb ed="X" n="0524a20"/><lb ed="R094" n="0758b14"/>頭檀。<note place="inline">此云淨飯</note>悅頭檀王有子名菩薩。菩薩有子名羅
<lb ed="X" n="0524a21"/><lb ed="R094" n="0758b15"/>睺羅。故我佛得姓<anchor xml:id="nkr_note_add_0524a2101" n="0524a2101"/><anchor xml:id="beg0524a2101" n="0524a2101"/>已<anchor xml:id="end0524a2101"/>來六世矣。釋迦。能義。亦云能
<lb ed="X" n="0524a22"/><lb ed="R094" n="0758b16"/>仁。能以仁德而治化故。牟尼。寂義。亦云寂默。謂能
<lb ed="X" n="0524a23"/><lb ed="R094" n="0758b17"/>仁氏。具大悲智。證寂默理。有大悲故。不住涅槃。有
<lb ed="X" n="0524a24"/><lb ed="R094" n="0758b18"/>大智故。不住生死。卽是姓釋迦名牟尼也。又法華
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0524b" n="0524b"/>
<lb ed="X" n="0524b01"/><lb ed="R094" n="0759a01"/>疏說。謂能證彼寂默理故。復能離彼煩惱喧故。故
<lb ed="X" n="0524b02"/><lb ed="R094" n="0759a02"/>名能寂。福慧相好。勝餘羣聖。世出世間咸尊重故。
<lb ed="X" n="0524b03"/><lb ed="R094" n="0759a03"/>名爲世尊。就結頌故。略言釋迦尊也。孝行深廣超
<lb ed="X" n="0524b04"/><lb ed="R094" n="0759a04"/>諸世間。故名大孝。何者大孝。累劫報親恩。積因成
<lb ed="X" n="0524b05"/><lb ed="R094" n="0759a05"/>正覺。謂從生死長流界中。始發深固大菩提心。卽
<lb ed="X" n="0524b06"/><lb ed="R094" n="0759a06"/>行孝行。孝行。卽戒也。累三大劫。備修孝行。報答父
<lb ed="X" n="0524b07"/><lb ed="R094" n="0759a07"/>母劬勞之恩。如何報之。謂現存者。竭力供養。勸發
<lb ed="X" n="0524b08"/><lb ed="R094" n="0759a08"/>道心。亡故者。妙行潛資。離苦得樂。謂在三塗者。拔
<lb ed="X" n="0524b09"/><lb ed="R094" n="0759a09"/>濟令出。在人天者。得見諸佛。聞法悟解。不唯報答
<lb ed="X" n="0524b10"/><lb ed="R094" n="0759a10"/>一生父母。乃至無量生來父母六親而皆報之。故
<lb ed="X" n="0524b11"/><lb ed="R094" n="0759a11"/>律頌云。流轉三界中。恩愛不能捨。棄恩入無爲。眞
<lb ed="X" n="0524b12"/><lb ed="R094" n="0759a12"/>是報恩者。梵網經云。一切男子是我父。一切女人
<lb ed="X" n="0524b13"/><lb ed="R094" n="0759a13"/>是我母。我生生無不從之受生。故六道衆生皆是
<lb ed="X" n="0524b14"/><lb ed="R094" n="0759a14"/>我父母。彼有難者。應方便救護。解其苦難。又彼疏
<lb ed="X" n="0524b15"/><lb ed="R094" n="0759a15"/>云。攝律儀戒。攝善法戒。攝衆生戒。如次證得法報
<lb ed="X" n="0524b16"/><lb ed="R094" n="0759a16"/>化身。故云累劫報親恩。積因成正覺。名爲大孝。然
<lb ed="X" n="0524b17"/><lb ed="R094" n="0759a17"/>今疏意。隨順初機。指菩提樹下成正覺也。</p><p xml:id="pX21p0524b1717" cb:place="inline">△二示
<lb ed="X" n="0524b18"/><lb ed="R094" n="0759a18"/>孝利他德。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0524b19"/><lb ed="R094" n="0759b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0524b1901">【疏】將永錫衆類。應請演斯經。欲使背恩人。咸能酬
<lb ed="X" n="0524b20"/><lb ed="R094" n="0759b02"/>罔極。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0524b21"/><lb ed="R094" n="0759b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0524b2101">【鈔】將。欲也。錫。賜也。衆類者。衆生之類不一也。演者。
<lb ed="X" n="0524b22"/><lb ed="R094" n="0759b04"/>法音流注不絕。如水流演也。佛欲永劫法賜衆生。
<lb ed="X" n="0524b23"/><lb ed="R094" n="0759b05"/>所以應目連請演說斯經。問。法賜衆生。有何意趣。
<lb ed="X" n="0524b24"/><lb ed="R094" n="0759b06"/>答。欲使背恩人。咸能酬罔極。佛說此經。欲令一切
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0524c" n="0524c"/>
<lb ed="X" n="0524c01"/><lb ed="R094" n="0759b07"/>背恩逆人。皆能酬答罔極之恩。罔。無也。父母之恩。
<lb ed="X" n="0524c02"/><lb ed="R094" n="0759b08"/>猶如昊天無窮極矣。</p><p xml:id="pX21p0524c0209" cb:place="inline">△二陳情述讚二初陳情祈願。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0524c03"/><lb ed="R094" n="0759b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0524c0301">【疏】我今所讚述。願衆聖冥加。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0524c04"/><lb ed="R094" n="0759b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0524c0401">【鈔】此疏主自指。隨世所稱。世流布我也。願衆聖冥
<lb ed="X" n="0524c05"/><lb ed="R094" n="0759b11"/>加者。加護有二種。一顯加護。謂現身語讚卽所作。
<lb ed="X" n="0524c06"/><lb ed="R094" n="0759b12"/>二冥加護。潛垂覆攝不現身語。衆聖威重。不敢求
<lb ed="X" n="0524c07"/><lb ed="R094" n="0759b13"/>於顯加。故求冥加護也。我今意欲讚經述疏。唯願
<lb ed="X" n="0524c08"/><lb ed="R094" n="0759b14"/>衆聖。冥垂加護。慈悲覆攝。使我心通妙理。語巧身
<lb ed="X" n="0524c09"/><lb ed="R094" n="0759b15"/>安。然法是佛所說。僧是佛弟子。前但稽首敬歎於
<lb ed="X" n="0524c10"/><lb ed="R094" n="0759b16"/>佛。佛是主故。義該法僧。故此求願。總言衆聖。聖主。
<lb ed="X" n="0524c11"/><lb ed="R094" n="0759b17"/>聖法。聖僧。通名衆聖。又解。此中初頌佛。次頌法。次
<lb ed="X" n="0524c12"/><lb ed="R094" n="0759b18"/>半頌僧。敬歎三寶。配疏可知。此解文勢疏斷。意不
<lb ed="X" n="0524c13"/><lb ed="R094" n="0760a01"/>相連。於其僧寶但有求願之文。全無敬歎之意。又
<lb ed="X" n="0524c14"/><lb ed="R094" n="0760a02"/>求願之意唯局僧寶。不貫佛法。故前解正同於天
<lb ed="X" n="0524c15"/><lb ed="R094" n="0760a03"/>親俱舍初云。諸一切種諸冥滅。<note place="inline">上是諸佛也。斷一切種冥謂不染汙
<lb ed="X" n="0524c16"/><lb ed="R094" n="0760a04"/>無知。證非擇滅。若斷諸冥。謂染汙無知。證於擇滅</note>拔衆生出死泥。<note place="inline">前句自利。
<lb ed="X" n="0524c17"/><lb ed="R094" n="0760a05"/>此句利他</note>敬禮如是如理師。對法藏論我當說。</p><p xml:id="pX21p0524c1719" cb:place="inline">△二陳
<lb ed="X" n="0524c18"/><lb ed="R094" n="0760a06"/>造疏意。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0524c19"/><lb ed="R094" n="0760a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0524c1901">【疏】自他存歿親。離苦常安樂。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0524c20"/><lb ed="R094" n="0760a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0524c2001">【鈔】造疏集福。爲利自他多生父母。若存若歿。在人
<lb ed="X" n="0524c21"/><lb ed="R094" n="0760a09"/>天者。離病等苦常受福樂。若有一生乃至多生父
<lb ed="X" n="0524c22"/><lb ed="R094" n="0760a10"/>母。在惡道者。離三塗苦受人天樂。在人天者。離生
<lb ed="X" n="0524c23"/><lb ed="R094" n="0760a11"/>死苦得於聖果受出世樂。故疏云爾。</p><p xml:id="pX21p0524c2315" cb:place="inline">△二<g ref="#CB00562">䟽</g>家正
<lb ed="X" n="0524c24"/><lb ed="R094" n="0760a12"/>宗二。初標列門名。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0525a" n="0525a"/>
<lb ed="X" n="0525a01"/><lb ed="R094" n="0760a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525a0101">【疏】將解此經。先開四段。一敎起所因。二藏乘所攝。
<lb ed="X" n="0525a02"/><lb ed="R094" n="0760a14"/>三辨定宗旨。四正解經文。初中復四。一酬宿因故。
<lb ed="X" n="0525a03"/><lb ed="R094" n="0760a15"/>二酬今請故。三彰孝道故。四示勝田故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525a04"/><lb ed="R094" n="0760a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525a0401">【鈔】疏開四段。卽是四門。收攝無擁。名之爲門。將欲
<lb ed="X" n="0525a05"/><lb ed="R094" n="0760a17"/>釋經。於其文前略以四門收攝經意。疏<note place="inline">平聲</note>條旨趣。
<lb ed="X" n="0525a06"/><lb ed="R094" n="0760a18"/>顯示大綱。令諸學者。依門入解。經宗意趣。而無擁
<lb ed="X" n="0525a07"/><lb ed="R094" n="0760b01"/>滯。凡所釋義體性意趣。則有所歸著也。次第爾者。
<lb ed="X" n="0525a08"/><lb ed="R094" n="0760b02"/>欲釋本文。先須委知說經因由。爲何等事。佛說此
<lb ed="X" n="0525a09"/><lb ed="R094" n="0760b03"/>經。故有初門敎起所因。旣知所因。爲如是如是事
<lb ed="X" n="0525a10"/><lb ed="R094" n="0760b04"/>故。佛說此經。次應須知三藏五乘。如何收攝。故有
<lb ed="X" n="0525a11"/><lb ed="R094" n="0760b05"/>第二藏乘所攝。<anchor xml:id="nkr_note_add_0525a1101" n="0525a1101"/><anchor xml:id="beg0525a1101" n="0525a1101"/>已<anchor xml:id="end0525a1101"/>知此經藏乘收攝而有所歸。然
<lb ed="X" n="0525a12"/><lb ed="R094" n="0760b06"/>未委知宗旨如何。欲令學者。曉於此經所崇所尊
<lb ed="X" n="0525a13"/><lb ed="R094" n="0760b07"/>所主。意旨歸趣究竟處故。故有第三辨定宗旨。卽
<lb ed="X" n="0525a14"/><lb ed="R094" n="0760b08"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0525a1401" n="0525a1401"/><anchor xml:id="beg0525a1401" n="0525a1401"/>已<anchor xml:id="end0525a1401"/>曉於經宗旨趣。卽便科判釋經文義。故有第四
<lb ed="X" n="0525a15"/><lb ed="R094" n="0760b09"/>正解經文。故此四門如是次第。</p><p xml:id="pX21p0525a1513" cb:place="inline">△二隨標顯示四。
<lb ed="X" n="0525a16"/><lb ed="R094" n="0760b10"/>初敎起所因復四。初酬宿因故又二。初叙佛孝行
<lb ed="X" n="0525a17"/><lb ed="R094" n="0760b11"/>之意。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525a18"/><lb ed="R094" n="0760b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525a1801">【疏】初酬宿因者。悉達太子不紹王位。捨親去國。本
<lb ed="X" n="0525a19"/><lb ed="R094" n="0760b13"/>爲修行得道。報父母恩。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525a20"/><lb ed="R094" n="0760b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525a2001">【鈔】悉達者。具云薩縛喝<anchor xml:id="nkr_note_add_0525a2001" n="0525a2001"/><anchor xml:id="beg0525a2001" n="0525a2001"/>剌<anchor xml:id="end0525a2001"/>他悉陀。此云一切義成。
<lb ed="X" n="0525a21"/><lb ed="R094" n="0760b15"/>世出世間之義皆成就故生迦維羅國。父名淨飯。
<lb ed="X" n="0525a22"/><lb ed="R094" n="0760b16"/>母名摩耶。<name role="" type="person">阿私陀仙</name>相其太子作金輪王。王四天
<lb ed="X" n="0525a23"/><lb ed="R094" n="0760b17"/>下。棄而出家。號一切智人。化一切衆生令出生死。
<lb ed="X" n="0525a24"/><lb ed="R094" n="0760b18"/>太子長大。不紹王位。捨於親族去離國城。入雪山
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0525b" n="0525b"/>
<lb ed="X" n="0525b01"/><lb ed="R094" n="0761a01"/>中。示依外道修苦樂行。日食麻麥六年苦行。後成
<lb ed="X" n="0525b02"/><lb ed="R094" n="0761a02"/>正覺稱天人師。說法利生報父母恩。勸發道心出
<lb ed="X" n="0525b03"/><lb ed="R094" n="0761a03"/>三界苦。受勝妙樂。是大報恩。阿含經云。如來出世。
<lb ed="X" n="0525b04"/><lb ed="R094" n="0761a04"/>必爲五事。一爲轉法輪利衆生故。二爲度多生父
<lb ed="X" n="0525b05"/><lb ed="R094" n="0761a05"/>母報其恩故。三爲無信人立信地故。四未發菩薩
<lb ed="X" n="0525b06"/><lb ed="R094" n="0761a06"/>意者令發意故。五授當佛記。爲此五事。故出世也。</p>
<lb ed="X" n="0525b07"/><lb ed="R094" n="0761a07"/><p xml:id="pX21p0525b0701">△二正顯說經之意。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525b08"/><lb ed="R094" n="0761a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525b0801">【疏】然菩薩用心。不務專<anchor xml:id="nkr_note_add_0525b0801" n="0525b0801"/><anchor xml:id="beg0525b0801" n="0525b0801"/>己<anchor xml:id="end0525b0801"/>。故開盂蘭法會。以福自
<lb ed="X" n="0525b09"/><lb ed="R094" n="0761a09"/>他二親。此經所興。本意如此。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525b10"/><lb ed="R094" n="0761a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525b1001">【鈔】務者。事務也。事務急速之貌也。</p><p xml:id="pX21p0525b1014" cb:place="inline">△二酬今請故
<lb ed="X" n="0525b11"/><lb ed="R094" n="0761a11"/>二。初酬自利請故說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525b12"/><lb ed="R094" n="0761a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525b1201">【疏】二酬今請者。謂<name role="" type="person">大目犍連</name>因心之孝。欲度父母
<lb ed="X" n="0525b13"/><lb ed="R094" n="0761a13"/>報乳哺之恩。故出家修行神通第一。觀見亡母墮
<lb ed="X" n="0525b14"/><lb ed="R094" n="0761a14"/>餓鬼中。自救不能。白佛求法。佛示盆供。救母倒懸。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525b15"/><lb ed="R094" n="0761a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525b1501">【鈔】因心之孝者。若善若惡皆因心起。<name role="" type="person">大目犍連</name>因
<lb ed="X" n="0525b16"/><lb ed="R094" n="0761a16"/>於內心發起孝行也。</p><p xml:id="pX21p0525b1609" cb:place="inline">△二酬利他請故說二。初目
<lb ed="X" n="0525b17"/><lb ed="R094" n="0761a17"/>連起請。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525b18"/><lb ed="R094" n="0761a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525b1801">【疏】由愛其親。施及一切。故爲道俗弟子。請佛留此
<lb ed="X" n="0525b19"/><lb ed="R094" n="0761b01"/>法門<note place="inline">施音異</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525b20"/><lb ed="R094" n="0761b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525b2001">【鈔】施字。但以試音呼之。義及於上曰施。<note place="inline">音異</note>恩及於
<lb ed="X" n="0525b21"/><lb ed="R094" n="0761b03"/>下曰施。<note place="inline">音試</note>尊者目連。由愛其親母得離苦。復以敎
<lb ed="X" n="0525b22"/><lb ed="R094" n="0761b04"/>行。惠施<note place="inline">音試</note>於下。利及一切。故爲僧俗。請佛世尊說
<lb ed="X" n="0525b23"/><lb ed="R094" n="0761b05"/>此經也。下云。目連復白佛言。弟子所生慈母。<anchor xml:id="nkr_note_add_0525b2301" n="0525b2301"/><anchor xml:id="beg0525b2301" n="0525b2301"/>已<anchor xml:id="end0525b2301"/>蒙
<lb ed="X" n="0525b24"/><lb ed="R094" n="0761b06"/>三寶功德。未來孝子。得同爾不。佛言大善快問。我
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0525c" n="0525c"/>
<lb ed="X" n="0525c01"/><lb ed="R094" n="0761b07"/>正欲說。汝今復問。若比丘比丘尼。國王太子。乃至
<lb ed="X" n="0525c02"/><lb ed="R094" n="0761b08"/>庶人皆同如此。</p><p xml:id="pX21p0525c0207" cb:place="inline">△二酬請說經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525c03"/><lb ed="R094" n="0761b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525c0301">【疏】酬目連所請。卽是說經之由致也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525c04"/><lb ed="R094" n="0761b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525c0401">【鈔】此通前段自利下轉。致者。至也。因由至極之所
<lb ed="X" n="0525c05"/><lb ed="R094" n="0761b11"/>以也。</p><p xml:id="pX21p0525c0503" cb:place="inline">△三彰孝道故三。初標擧科分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525c06"/><lb ed="R094" n="0761b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525c0601">【疏】三彰孝道者。復有其二。一通明孝爲二敎之宗
<lb ed="X" n="0525c07"/><lb ed="R094" n="0761b13"/>本。二別明二敎行孝之同異。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525c08"/><lb ed="R094" n="0761b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525c0801">△二隨釋二。初通明孝爲二敎之宗本復二。初正
<lb ed="X" n="0525c09"/><lb ed="R094" n="0761b15"/>明亦二。初儒敎以孝爲本又分三。初標擧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525c10"/><lb ed="R094" n="0761b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525c1001">【疏】初通明中。且明儒敎以孝爲本者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525c11"/><lb ed="R094" n="0761b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525c1101">△二正顯二。初總陳五孝作衆德之泉源復二。初
<lb ed="X" n="0525c12"/><lb ed="R094" n="0761b18"/>約事總顯又二。初王臣行孝立廟祀親。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525c13"/><lb ed="R094" n="0762a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525c1301">【疏】謂始自天子。至於士人。家國相傳。皆立宗廟。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0525c14"/><lb ed="R094" n="0762a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525c1401">【鈔】家國者。天子諸侯境寬名國。卿大夫<anchor xml:id="nkr_note_add_0525c1401" n="0525c1401"/><anchor xml:id="beg0525c1401" n="0525c1401"/>已<anchor xml:id="end0525c1401"/>下境狹
<lb ed="X" n="0525c15"/><lb ed="R094" n="0762a03"/>名家。皆立宗廟。禮記祭法云。天下有王。分地建國。
<lb ed="X" n="0525c16"/><lb ed="R094" n="0762a04"/><note place="inline">分九州地。建諸侯國</note>置都立邑。<note place="inline">謂王畿內。及諸侯國中。置公卿之都。立大夫士之邑</note>設
<lb ed="X" n="0525c17"/><lb ed="R094" n="0762a05"/>廟祧壇墠而祭之。乃爲親疎多少之數。是故王立
<lb ed="X" n="0525c18"/><lb ed="R094" n="0762a06"/>七廟。<note place="inline">親四。始祖一。文武二祧。合爲七也</note>一壇一墠。<note place="inline">此在七外也。封土曰壇。除地曰
<lb ed="X" n="0525c19"/><lb ed="R094" n="0762a07"/>墠。近親封土。遠親除地。示將去然也</note>謂考廟。<note place="inline">父廟曰考。考。成也。謂父有成德之美也</note>王
<lb ed="X" n="0525c20"/><lb ed="R094" n="0762a08"/>考廟。<note place="inline">祖廟也。王。君也。言祖有君成之德也。祖尊於父。故加君名</note>皇考廟。<note place="inline">曾祖也。皇。大也。
<lb ed="X" n="0525c21"/><lb ed="R094" n="0762a09"/>君也。曾祖轉尊。故加大君之稱</note>顯考廟。<note place="inline">高祖也。顯明高祖。居四廟最上也</note>祖考廟。
<lb ed="X" n="0525c22"/><lb ed="R094" n="0762a10"/><note place="inline">祖。始也。此廟爲王家之始。故曰祖考</note>皆月祭之。遠廟爲祧。而有二祧。
<lb ed="X" n="0525c23"/><lb ed="R094" n="0762a11"/><note place="inline">二祧。文武廟也。文武並在應遷之例。故云遠也。特爲功德而留。故謂之祧。祧之言超。言其超然上去也</note>
<lb ed="X" n="0525c24"/><lb ed="R094" n="0762a12"/>享嘗乃止。<note place="inline">享嘗。四時祭也。文武特留。故不月祭</note>去祧爲壇。<note place="inline">謂高祖之父也。昭行
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0526a" n="0526a"/>
<lb ed="X" n="0526a01"/><lb ed="R094" n="0762a13"/>寄藏武祧。穆行寄藏文祧。四時不祭。若有祈禱。則出就壇受祭</note>去壇爲墠。<note place="inline">謂高祖之祖也。
<lb ed="X" n="0526a02"/><lb ed="R094" n="0762a14"/>不得在壇。若有祈禱。則出就墠受祭</note>壇墠有禱焉祭之。無禱乃止。去
<lb ed="X" n="0526a03"/><lb ed="R094" n="0762a15"/>墠爲鬼。<note place="inline">若又有從壇遷來墠者。則此前在墠者遷入石函爲鬼。不祈禱也。唯禘祫乃出之</note>
<lb ed="X" n="0526a04"/><lb ed="R094" n="0762a16"/>諸侯立五廟一壇一墠。謂考廟。王考廟。皇考廟。月
<lb ed="X" n="0526a05"/><lb ed="R094" n="0762a17"/>皆祭之。顯考廟。祖考廟。享嘗乃止。去祖爲壇。去壇。
<lb ed="X" n="0526a06"/><lb ed="R094" n="0762a18"/>爲墠。壇墠有禱焉祭之。無禱乃止。去墠爲鬼。大夫
<lb ed="X" n="0526a07"/><lb ed="R094" n="0762b01"/>立三廟二壇。謂考廟。王考廟。皇考廟。享嘗乃止。顯
<lb ed="X" n="0526a08"/><lb ed="R094" n="0762b02"/>考。祖考。無廟。有禱焉爲壇祭之。去壇爲鬼。適士二
<lb ed="X" n="0526a09"/><lb ed="R094" n="0762b03"/>廟一壇。謂考廟。王考廟。享嘗乃止。皇考無廟。有禱
<lb ed="X" n="0526a10"/><lb ed="R094" n="0762b04"/>焉爲壇祭之。去壇爲鬼。官師一廟。謂考廟。王考無
<lb ed="X" n="0526a11"/><lb ed="R094" n="0762b05"/>廟而祭之。去王考爲鬼。庶士庶人無廟。死曰鬼。<note place="inline">適士
<lb ed="X" n="0526a12"/><lb ed="R094" n="0762b06"/>上士也。官師。中士下士也。庶士。府史之屬也</note>王臣行孝立此宗廓。宗。尊
<lb ed="X" n="0526a13"/><lb ed="R094" n="0762b07"/>也。廟。貌也。安立形貌尊敬如在。而嚴祭之。依尙書
<lb ed="X" n="0526a14"/><lb ed="R094" n="0762b08"/>中周公旦言。自古先王立廟祀親。不指帝代。</p><p xml:id="pX21p0526a1418" cb:place="inline">△二
<lb ed="X" n="0526a15"/><lb ed="R094" n="0762b09"/>縱奪顯孝能生衆德。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0526a16"/><lb ed="R094" n="0762b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0526a1601">【疏】雖五孝之用則別。而百行之源不殊。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0526a17"/><lb ed="R094" n="0762b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0526a1701">【鈔】五孝者。一天子孝。二諸侯孝。三卿大夫孝。四士
<lb ed="X" n="0526a18"/><lb ed="R094" n="0762b12"/>孝。五庶人孝。五人有殊。其於孝道爲一爲異。故此
<lb ed="X" n="0526a19"/><lb ed="R094" n="0762b13"/>云爾。雖復五孝用事有別。然而百行之源。孝道不
<lb ed="X" n="0526a20"/><lb ed="R094" n="0762b14"/>殊。水本曰源。水分千派從源而出。人有百行從孝
<lb ed="X" n="0526a21"/><lb ed="R094" n="0762b15"/>而生。故孝如源也。</p><p xml:id="pX21p0526a2108" cb:place="inline">△二引文釋成三。初孝爲道德
<lb ed="X" n="0526a22"/><lb ed="R094" n="0762b16"/>之體。二孝爲設敎之本。二科合。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0526a23"/><lb ed="R094" n="0762b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0526a2301">【疏】故開宗明義章中。標爲至德要道。道德以之爲
<lb ed="X" n="0526a24"/><lb ed="R094" n="0762b18"/>體。敎法由是而生<note place="inline">孝文</note>。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0526b" n="0526b"/>
<lb ed="X" n="0526b01"/><lb ed="R094" n="0763a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0526b0101">【鈔】開宗明義章者。孝經一十八章。此初章也。彼疏
<lb ed="X" n="0526b02"/><lb ed="R094" n="0763a02"/>云。開。張也。宗。本也。於此章中。張孝道之宗本。明孝
<lb ed="X" n="0526b03"/><lb ed="R094" n="0763a03"/>道之旨義也。經曰。先王有至德要道。以順天下。民
<lb ed="X" n="0526b04"/><lb ed="R094" n="0763a04"/>用和睦。上下無怨。疏曰。至。謂窮理之極。德爲衆行
<lb ed="X" n="0526b05"/><lb ed="R094" n="0763a05"/>之本。故名至德。要。謂以一總衆。道爲衆理之要。故
<lb ed="X" n="0526b06"/><lb ed="R094" n="0763a06"/>名要道。孝爲道之要。爲德之本也。先代聖王用此
<lb ed="X" n="0526b07"/><lb ed="R094" n="0763a07"/>至德要道。以順天下人民之心。人民依之。自相和
<lb ed="X" n="0526b08"/><lb ed="R094" n="0763a08"/>睦。尊卑上下。無相怨者也。今復有義。至德者。一孝。
<lb ed="X" n="0526b09"/><lb ed="R094" n="0763a09"/>二悌。三臣。此悌臣行。從孝而生也。廣至德章云。敎
<lb ed="X" n="0526b10"/><lb ed="R094" n="0763a10"/>以孝所以敬天下之爲人父者也。敎以悌所以敬
<lb ed="X" n="0526b11"/><lb ed="R094" n="0763a11"/>天下之爲人兄者也。<note place="inline">擧孝悌以爲敎。則天下之爲人子弟者。無不敬其父兄也</note>
<lb ed="X" n="0526b12"/><lb ed="R094" n="0763a12"/>敎以臣所以敬天下之爲人君者也。<note place="inline">擧臣道以爲敎。則天下之
<lb ed="X" n="0526b13"/><lb ed="R094" n="0763a13"/>爲人臣者。無不敬其君也</note>由此德者。體也。本也。爲廣敬之宗體。
<lb ed="X" n="0526b14"/><lb ed="R094" n="0763a14"/>作普導之本源。至者。首也。極也。總衆善之先首。貫
<lb ed="X" n="0526b15"/><lb ed="R094" n="0763a15"/>羣心之妙極。故名至德。言要道者。一孝。二悌。三樂。
<lb ed="X" n="0526b16"/><lb ed="R094" n="0763a16"/>四禮。五敬。悌樂禮敬皆從孝生也。廣要道章云。敎
<lb ed="X" n="0526b17"/><lb ed="R094" n="0763a17"/>民親愛。莫善於孝。敎民禮順。莫善於悌。<note place="inline">敎民親愛父母。禮順
<lb ed="X" n="0526b18"/><lb ed="R094" n="0763a18"/>兄長。莫加於孝悌也。悌。友也</note>移風易俗。莫善於樂。<note place="inline">風俗移易。先入樂聲。變隨
<lb ed="X" n="0526b19"/><lb ed="R094" n="0763b01"/>人心。正由君德。正之興變。因樂而彰。樂聲哀怨。知國亡亂。樂聲和美。知國善政</note>安上治民。
<lb ed="X" n="0526b20"/><lb ed="R094" n="0763b02"/>莫善於禮。<note place="inline">禮所以正君臣父子之別。明男女長幼之殊。故可以安上化下也</note>禮者
<lb ed="X" n="0526b21"/><lb ed="R094" n="0763b03"/>敬而<anchor xml:id="nkr_note_add_0526b2101" n="0526b2101"/><anchor xml:id="beg0526b2101" n="0526b2101"/>已<anchor xml:id="end0526b2101"/>矣。<note place="inline">敬者。禮之本也。禮以恭儉莊敬爲主也。有禮無敬。禮不可行。故以敬爲本也</note>
<lb ed="X" n="0526b22"/><lb ed="R094" n="0763b04"/>由此道者。理也。本也。以理示於王民爲本。生於衆
<lb ed="X" n="0526b23"/><lb ed="R094" n="0763b05"/>德。要者。略也。妙也。略陳孝行。妙契人心。居上者仁
<lb ed="X" n="0526b24"/><lb ed="R094" n="0763b06"/>和。在下者允睦。故名要道。至德通明孝悌臣行。意
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0526c" n="0526c"/>
<lb ed="X" n="0526c01"/><lb ed="R094" n="0763b07"/>在於敬。孝能生敬也。要道總明孝悌及樂禮敬。具
<lb ed="X" n="0526c02"/><lb ed="R094" n="0763b08"/>陳衆行。前狹此寬。皆以孝爲正爲本。餘行爲兼爲
<lb ed="X" n="0526c03"/><lb ed="R094" n="0763b09"/>末。故此疏云。標爲至德要道。釋云。道德以之爲體。
<lb ed="X" n="0526c04"/><lb ed="R094" n="0763b10"/>雙釋要道至德。皆以孝爲本體也。又以古聖設於
<lb ed="X" n="0526c05"/><lb ed="R094" n="0763b11"/>五敎。謂父義。母慈。兄友。弟恭。子孝。而此五敎。從孝
<lb ed="X" n="0526c06"/><lb ed="R094" n="0763b12"/>而生。文不爲孝。卽非敎故。故孝經云。夫孝德之本
<lb ed="X" n="0526c07"/><lb ed="R094" n="0763b13"/>也。敎之所由生也。</p><p xml:id="pX21p0526c0708" cb:place="inline">△三孝爲生道之源。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0526c08"/><lb ed="R094" n="0763b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0526c0801">【疏】何有君子而不務本<note place="inline">孝悌</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0526c09"/><lb ed="R094" n="0763b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0526c0901">【鈔】務。謂忽遽專好也。本。謂孝悌也。疏是反釋。意顯君
<lb ed="X" n="0526c10"/><lb ed="R094" n="0763b16"/>子而皆忽遽專於孝行友悌也。又悌者。易也。易慢
<lb ed="X" n="0526c11"/><lb ed="R094" n="0763b17"/>從敬。易違從順也。若此孝悌成立。卽五常道德從
<lb ed="X" n="0526c12"/><lb ed="R094" n="0763b18"/>此而生。釋成孝爲百行之源也。故論語云。君子務
<lb ed="X" n="0526c13"/><lb ed="R094" n="0764a01"/>本。本立而道生。孝弟也者。其爲人之本歟<note place="inline">弟。孝經作悌也</note>。</p>
<lb ed="X" n="0526c14"/><lb ed="R094" n="0764a02"/><p xml:id="pX21p0526c1401">△二別顯三年彰聖人之立意二初孝服三年之意。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0526c15"/><lb ed="R094" n="0764a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0526c1501">【疏】旣爲天經地義。須令企及俯從。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0526c16"/><lb ed="R094" n="0764a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0526c1601">【鈔】旣爲天經地義者。孝經曰。夫孝天之經也。地之
<lb ed="X" n="0526c17"/><lb ed="R094" n="0764a05"/>義也。民之行也。疏曰。經。常也。義。利也。天有日月星
<lb ed="X" n="0526c18"/><lb ed="R094" n="0764a06"/>辰照臨於下。爲天之常道。地生百穀草木以供人
<lb ed="X" n="0526c19"/><lb ed="R094" n="0764a07"/>用。是地之義利。人生天地之間。稟受天地之氣以
<lb ed="X" n="0526c20"/><lb ed="R094" n="0764a08"/>成其身。故法天常明。法地常利。而常行孝。上事於
<lb ed="X" n="0526c21"/><lb ed="R094" n="0764a09"/>父母。又經曰。則天之明。因地之利。以順天下。是以
<lb ed="X" n="0526c22"/><lb ed="R094" n="0764a10"/>其敎不肅而成。其政不嚴而治。<note place="inline">依孝設敎。法天常明。法地常利。以順
<lb ed="X" n="0526c23"/><lb ed="R094" n="0764a11"/>天下人心故得敎令。不待誠肅自然而成。不行嚴厲自然而治</note>先王見敎之可以
<lb ed="X" n="0526c24"/><lb ed="R094" n="0764a12"/>化民也。是以先之以博愛。而民莫遺其親。<note place="inline">博。廣也。君愛其
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0527a" n="0527a"/>
<lb ed="X" n="0527a01"/><lb ed="R094" n="0764a13"/>親。以此化民。民化君德。無有遺棄其親者也</note>陳之以德義。而民興行。<note place="inline">陳說
<lb ed="X" n="0527a02"/><lb ed="R094" n="0764a14"/>德義之美。爲衆所慕。則民起思而行之也</note>先之以敬讓。而民不爭。<note place="inline">齋莊中正
<lb ed="X" n="0527a03"/><lb ed="R094" n="0764a15"/>爲敬。推功尙善爲讓。以化化民。民不爭競也</note>導之以禮樂。而民和睦。<note place="inline">禮以
<lb ed="X" n="0527a04"/><lb ed="R094" n="0764a16"/>檢其跡。樂以正其心。則和睦矣</note>示之以好惡。而民知禁。<note place="inline">示好以引之。示惡以
<lb ed="X" n="0527a05"/><lb ed="R094" n="0764a17"/>止之。則民知禁令不敢犯也</note>言須令企及俯從者。父母之喪。漿
<lb ed="X" n="0527a06"/><lb ed="R094" n="0764a18"/>不入口三日。孝服三年。不肖者擧心就之。謂之企
<lb ed="X" n="0527a07"/><lb ed="R094" n="0764b01"/>及。賢達者俛首就之。謂之俯從。古聖立此時限。意
<lb ed="X" n="0527a08"/><lb ed="R094" n="0764b02"/>令行孝者上就下就。故曰須令企及俯從。禮記檀
<lb ed="X" n="0527a09"/><lb ed="R094" n="0764b03"/>弓云。曾子謂子思曰。伋。吾執親之喪也。水漿不入
<lb ed="X" n="0527a10"/><lb ed="R094" n="0764b04"/>口七曰。<note place="inline">子思。是伯魚之子。孔子之孫也</note>子思曰。先王制禮。過之者
<lb ed="X" n="0527a11"/><lb ed="R094" n="0764b05"/>俯而就之。不至者企而及之。<note place="inline">起踵曰企。俛首曰俯</note>故君子執
<lb ed="X" n="0527a12"/><lb ed="R094" n="0764b06"/>親之喪。水漿不入口者三日。杖而後起。<note place="inline">親喪。三日不食不漿。
<lb ed="X" n="0527a13"/><lb ed="R094" n="0764b07"/>太近則抑於賢達。太遠則遺於不肖。齊此三日可謂得中。三年之喪亦然。蓋令賢愚俯企也</note>孝
<lb ed="X" n="0527a14"/><lb ed="R094" n="0764b08"/>經曰。喪不過三年。示民有終也。疏曰。此說持孝服
<lb ed="X" n="0527a15"/><lb ed="R094" n="0764b09"/>喪之期限也。父母亡<anchor xml:id="nkr_note_add_0527a1501" n="0527a1501"/><anchor xml:id="beg0527a1501" n="0527a1501"/>已<anchor xml:id="end0527a1501"/>。子有終身之痛。服喪三年
<lb ed="X" n="0527a16"/><lb ed="R094" n="0764b10"/>者。蓋以人有賢愚。喪期不可無數。故制三年。所以
<lb ed="X" n="0527a17"/><lb ed="R094" n="0764b11"/>然者。論語云。人生三年。然後免於父母之懷。故報
<lb ed="X" n="0527a18"/><lb ed="R094" n="0764b12"/>父母喪但止三年爲限也。冀其賢者。則使割哀止
<lb ed="X" n="0527a19"/><lb ed="R094" n="0764b13"/>痛俯就之也。不肖者。則使勉力企步以及之也。持
<lb ed="X" n="0527a20"/><lb ed="R094" n="0764b14"/>守三年之喪。則是人子終竟父母之道。故自天子
<lb ed="X" n="0527a21"/><lb ed="R094" n="0764b15"/>下達庶人。三年之喪。爲天下之通禮。</p><p xml:id="pX21p0527a2115" cb:place="inline">△二訶誡不
<lb ed="X" n="0527a22"/><lb ed="R094" n="0764b16"/>肖之儔。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0527a23"/><lb ed="R094" n="0764b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0527a2301">【疏】雖論禮壞樂崩。終訶衣錦食稻。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0527a24"/><lb ed="R094" n="0764b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0527a2401">【鈔】論語云。宰我問三年之喪。期<anchor xml:id="nkr_note_add_0527a2401" n="0527a2401"/><anchor xml:id="beg0527a2401" n="0527a2401"/>已<anchor xml:id="end0527a2401"/>久矣。<note place="inline">姓宰。名予字子我。孔
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0527b" n="0527b"/>
<lb ed="X" n="0527b01"/><lb ed="R094" n="0765a01"/>子弟子也期。周年也</note>君子三年不爲禮。禮必壞。三年不爲樂。
<lb ed="X" n="0527b02"/><lb ed="R094" n="0765a02"/>樂必崩。舊穀旣沒。<note place="inline">盡也</note>新穀旣升。<note place="inline">熟也</note>鑽燧改火。期可
<lb ed="X" n="0527b03"/><lb ed="R094" n="0765a03"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0527b0301" n="0527b0301"/><anchor xml:id="beg0527b0301" n="0527b0301"/>已<anchor xml:id="end0527b0301"/>矣。<note place="inline">馬曰。春取榆柳火。夏取棗杏火。秋取柞楢火。冬取槐。檀火。一年之中鑽火異木。故曰改火</note>
<lb ed="X" n="0527b04"/><lb ed="R094" n="0765a04"/>子曰。食夫稻。衣夫錦。於汝安乎。曰安。<note place="inline">不達子意</note>汝安則
<lb ed="X" n="0527b05"/><lb ed="R094" n="0765a05"/>爲之。夫君子之居喪。食旨<note place="inline">美也</note>不甘。聞樂不樂。居處
<lb ed="X" n="0527b06"/><lb ed="R094" n="0765a06"/>不安。故不爲也。今汝安則爲之。宰我出。<note place="inline">知<anchor xml:id="nkr_note_add_0527b0601" n="0527b0601"/><anchor xml:id="beg0527b0601" n="0527b0601"/>己<anchor xml:id="end0527b0601"/>之非</note>夫三
<lb ed="X" n="0527b07"/><lb ed="R094" n="0765a07"/>年喪。天下之通喪也。<note place="inline">孔曰。始自天子下達庶人也</note>予也。有三年
<lb ed="X" n="0527b08"/><lb ed="R094" n="0765a08"/>之愛於其父母乎。<note place="inline">孔曰。言子之於父母。欲報之恩。昊天罔極。而宰予也。有三年之
<lb ed="X" n="0527b09"/><lb ed="R094" n="0765a09"/>愛父母乎</note>。</p><p xml:id="pX21p0527b0905" cb:place="inline">△三結歎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0527b10"/><lb ed="R094" n="0765a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0527b1001">【疏】甚哉孝之大也。聖人之德。又何以加於孝乎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0527b11"/><lb ed="R094" n="0765a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0527b1101">【鈔】曾子聞五等孝<anchor xml:id="nkr_note_add_0527b1101" n="0527b1101"/><anchor xml:id="beg0527b1101" n="0527b1101"/>已<anchor xml:id="end0527b1101"/>。而驚歎云。甚哉孝之大也。又
<lb ed="X" n="0527b12"/><lb ed="R094" n="0765a12"/>云。曾子曰。敢問聖人之德。無以加於孝乎。<note place="inline">豈無聖人之德
<lb ed="X" n="0527b13"/><lb ed="R094" n="0765a13"/>加過勝於孝乎</note>子曰。天地之性。人爲貴。<note place="inline">性。生也。天生萬物人最靈貴</note>人
<lb ed="X" n="0527b14"/><lb ed="R094" n="0765a14"/>之行莫大於孝。<note place="inline">百行之源</note>孝莫大於嚴父。<note place="inline">嚴。尊敬也</note>嚴父莫
<lb ed="X" n="0527b15"/><lb ed="R094" n="0765a15"/>大於配天。則周公其人也。<note place="inline">天生萬物。父生於子。尊敬其父。莫大。故配於天。
<lb ed="X" n="0527b16"/><lb ed="R094" n="0765a16"/>而同祭之。始自周公以父配天。故曰其人也。周公。姓姬。名旦。當周成王時爲太師。以是三公之首。故曰周
<lb ed="X" n="0527b17"/><lb ed="R094" n="0765a17"/>公</note>昔者周公。郊祀后稷以配天。<note place="inline">后稷。乃周之始祖也。郊者。郊壇。亦名
<lb ed="X" n="0527b18"/><lb ed="R094" n="0765a18"/>圜丘。祀天之處也。周公攝政。因行郊天之祭。乃尊始祖后稷。故以侑坐。配食於昊天。上帝於圜丘之上也</note>
<lb ed="X" n="0527b19"/><lb ed="R094" n="0765b01"/>宗。祀文王於明堂。以配上帝。<note place="inline">明堂者。布政之宮也。在城南七里之內。居
<lb ed="X" n="0527b20"/><lb ed="R094" n="0765b02"/>陽明之地。故曰明堂。周公尊祀其父文王。以侑坐配食於五方上帝於明堂之上也</note>是以四
<lb ed="X" n="0527b21"/><lb ed="R094" n="0765b03"/>海之內。各以其職來祭。<note place="inline">君行嚴配之禮。見德敎垂於四海。海內諸侯。各修職
<lb ed="X" n="0527b22"/><lb ed="R094" n="0765b04"/>貢來助祭也</note>夫聖人之德又何以加於孝乎。<note place="inline">此結答曾子也。聖人
<lb ed="X" n="0527b23"/><lb ed="R094" n="0765b05"/>亦依孝而治也</note>。</p><p xml:id="pX21p0527b2307" cb:place="inline">△二釋敎以孝爲本二。初標擧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0527b24"/><lb ed="R094" n="0765b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0527b2401">【疏】次釋敎以孝爲本者。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0527c" n="0527c"/>
<lb ed="X" n="0527c01"/><lb ed="R094" n="0765b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0527c0101">【鈔】諸經論中說於七佛。可類世間立宗祖故。如七
<lb ed="X" n="0527c02"/><lb ed="R094" n="0765b08"/>廟也。亦敎弟子孝順七世父母故。又云。六道衆生
<lb ed="X" n="0527c03"/><lb ed="R094" n="0765b09"/>皆是父母故。故以其孝爲設敎之宗本也。言七佛
<lb ed="X" n="0527c04"/><lb ed="R094" n="0765b10"/>者。毗婆尸等是。</p><p xml:id="pX21p0527c0407" cb:place="inline">△二正顯二。初總明佛敎復二。初
<lb ed="X" n="0527c05"/><lb ed="R094" n="0765b11"/>約佛定敎權實。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0527c06"/><lb ed="R094" n="0765b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0527c0601">【疏】然一切佛。皆有眞化二身。釋迦化身。說隨機權
<lb ed="X" n="0527c07"/><lb ed="R094" n="0765b13"/>敎。舍那眞身。說究竟實敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0527c08"/><lb ed="R094" n="0765b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0527c0801">【鈔】佛有三身。謂法。報。化。報身復二。謂自受用。及他受
<lb ed="X" n="0527c09"/><lb ed="R094" n="0765b15"/>用。四佛權實。有其二義。一者法身稱實。報化是權。
<lb ed="X" n="0527c10"/><lb ed="R094" n="0765b16"/>實者。諸法體眞。權者。事相權跡。般若論云。應化非
<lb ed="X" n="0527c11"/><lb ed="R094" n="0765b17"/>眞佛。亦非說法者。應者報應。酬因之義。自受用也。
<lb ed="X" n="0527c12"/><lb ed="R094" n="0765b18"/>應者應現。應十地現。他受用也。此二應身及變化
<lb ed="X" n="0527c13"/><lb ed="R094" n="0766a01"/>身。皆非眞佛。亦非眞說法者。意顯法身。乃是眞佛
<lb ed="X" n="0527c14"/><lb ed="R094" n="0766a02"/>眞說法者。令報身智冥會眞性。義同言說也。二者
<lb ed="X" n="0527c15"/><lb ed="R094" n="0766a03"/>法身及自受用身。唯佛與佛乃能知之。是身之本。
<lb ed="X" n="0527c16"/><lb ed="R094" n="0766a04"/>故名爲實。若他受用及變化身。下類凡聖而皆能
<lb ed="X" n="0527c17"/><lb ed="R094" n="0766a05"/>見。是身之末。故名爲權。法報實身自利功德。不對
<lb ed="X" n="0527c18"/><lb ed="R094" n="0766a06"/>機說。他化權身利他現故。對機說法。佛地等經。瑜
<lb ed="X" n="0527c19"/><lb ed="R094" n="0766a07"/>伽等論。皆廣顯示。其他受用。爲十地菩薩。現十重
<lb ed="X" n="0527c20"/><lb ed="R094" n="0766a08"/>身。說十度等。皆名實敎。所詮妙理。稱菩薩機。非權
<lb ed="X" n="0527c21"/><lb ed="R094" n="0766a09"/>設故。其變化身。對三乘凡。及二乘聖。說三乘法。對
<lb ed="X" n="0527c22"/><lb ed="R094" n="0766a10"/>大乘機。卽名實敎。對二乘機。卽名權敎。如法華中。
<lb ed="X" n="0527c23"/><lb ed="R094" n="0766a11"/>羊鹿牛車。喩於三乘。權實異故。然其法體。如一味
<lb ed="X" n="0527c24"/><lb ed="R094" n="0766a12"/>雨。潤於三草。草異雨一。法唯一味。利三乘機。機異
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0528a" n="0528a"/>
<lb ed="X" n="0528a01"/><lb ed="R094" n="0766a13"/>法一。由機領解各各不同。隨機判敎。故有頓漸權
<lb ed="X" n="0528a02"/><lb ed="R094" n="0766a14"/>實等異。所以然者。此蓋由佛昔於曠劫修習慈悲
<lb ed="X" n="0528a03"/><lb ed="R094" n="0766a15"/>喜捨。隨順衆生智解淺深。應機設化而利益之。修
<lb ed="X" n="0528a04"/><lb ed="R094" n="0766a16"/>習圓滿<anchor xml:id="nkr_note_add_0528a0401" n="0528a0401"/><anchor xml:id="beg0528a0401" n="0528a0401"/>已<anchor xml:id="end0528a0401"/>至果位。不加功用任運起心。運大慈悲。
<lb ed="X" n="0528a05"/><lb ed="R094" n="0766a17"/>應一切機。演一切法。由任運力。發一語言含種種
<lb ed="X" n="0528a06"/><lb ed="R094" n="0766a18"/>義。隨諸衆生信解淺深。領受各異。對小機宜。卽此
<lb ed="X" n="0528a07"/><lb ed="R094" n="0766b01"/>一言顯小乘法。令其悟入。對大機宜。卽此一言顯
<lb ed="X" n="0528a08"/><lb ed="R094" n="0766b02"/>大乘法。令其悟入。對頓悟機。卽名頓敎。對漸悟機。
<lb ed="X" n="0528a09"/><lb ed="R094" n="0766b03"/>卽名漸敎。乃至廣說。隨其所對。治貪治瞋淺深權
<lb ed="X" n="0528a10"/><lb ed="R094" n="0766b04"/>實。隨機有異無量差別。故<name role="" type="person">無垢稱</name>云。佛以一音演
<lb ed="X" n="0528a11"/><lb ed="R094" n="0766b05"/>說法。衆生隨類各得解。華嚴亦云。如來以一語言
<lb ed="X" n="0528a12"/><lb ed="R094" n="0766b06"/>中。演說無邊契經海。然今疏云。釋迦化身說隨機
<lb ed="X" n="0528a13"/><lb ed="R094" n="0766b07"/>權敎。局之甚也。慈恩三藏云。梵語毗盧遮那。此云
<lb ed="X" n="0528a14"/><lb ed="R094" n="0766b08"/>徧寂。周徧寂靜目法身也。梵語盧舍那。此云光明
<lb ed="X" n="0528a15"/><lb ed="R094" n="0766b09"/>徧照。身光智光內外照故。目於報身。通自他二報
<lb ed="X" n="0528a16"/><lb ed="R094" n="0766b10"/>佛也。梵網疏云。盧舍那。此云滿淨。衆德圓滿障淸
<lb ed="X" n="0528a17"/><lb ed="R094" n="0766b11"/>淨故。華嚴仁王梵網三疏。皆云毗盧遮那。此云光
<lb ed="X" n="0528a18"/><lb ed="R094" n="0766b12"/>明徧照。此與滿淨皆目報身。約其離障名爲滿淨。
<lb ed="X" n="0528a19"/><lb ed="R094" n="0766b13"/>約其光德名爲徧照。義雖兩途理歸一體。故新華
<lb ed="X" n="0528a20"/><lb ed="R094" n="0766b14"/>嚴疏云。<name role="" type="person">毗盧遮那佛</name>。舊經云<name role="" type="person">盧舍那佛</name>。議曰。此蓋
<lb ed="X" n="0528a21"/><lb ed="R094" n="0766b15"/>梵音聲勢相近。譯者不審翻目有異。應取慈恩三
<lb ed="X" n="0528a22"/><lb ed="R094" n="0766b16"/>藏而爲楷定。感通錄中。諸天之子吿宣律師言。諸
<lb ed="X" n="0528a23"/><lb ed="R094" n="0766b17"/>師翻經互有所失。但奘法師一人翻譯。無違梵本。
<lb ed="X" n="0528a24"/><lb ed="R094" n="0766b18"/>師資傳受足可爲凖也。疏以舍那眞佛對機說法
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0528b" n="0528b"/>
<lb ed="X" n="0528b01"/><lb ed="R094" n="0767a01"/>者。自報名眞。眞實體故。他化名應。應佛現故。如法
<lb ed="X" n="0528b02"/><lb ed="R094" n="0767a02"/>華云。善男子。我實成佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0528b0201" n="0528b0201"/><anchor xml:id="beg0528b0201" n="0528b0201"/>已<anchor xml:id="end0528b0201"/>來。無量無數不可思議
<lb ed="X" n="0528b03"/><lb ed="R094" n="0767a03"/>劫。吿善男子而自稱我。顯是應身。又云。成佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0528b0301" n="0528b0301"/><anchor xml:id="beg0528b0301" n="0528b0301"/>已<anchor xml:id="end0528b0301"/>來
<lb ed="X" n="0528b04"/><lb ed="R094" n="0767a04"/>無量劫等。乃是眞佛。然應身是用。眞身是體。用不
<lb ed="X" n="0528b05"/><lb ed="R094" n="0767a05"/>離體。名爲卽應之眞。卽於應身之上說眞佛故。故
<lb ed="X" n="0528b06"/><lb ed="R094" n="0767a06"/>盧舍那目自受用。名爲眞佛對機說法。若約異應
<lb ed="X" n="0528b07"/><lb ed="R094" n="0767a07"/>之眞者。異於應身之外別說眞佛。眞體應用行相
<lb ed="X" n="0528b08"/><lb ed="R094" n="0767a08"/>別故。如說自報眞佛諸根相好一一無邊。若他化
<lb ed="X" n="0528b09"/><lb ed="R094" n="0767a09"/>佛各有大小。隨機現故。今旣對機說法。此盧舍那
<lb ed="X" n="0528b10"/><lb ed="R094" n="0767a10"/>目他報身。名應佛也。若翻上說卽眞之應者。卽於
<lb ed="X" n="0528b11"/><lb ed="R094" n="0767a11"/>眞佛之上而說應佛。眞體應用不相離故。如華嚴
<lb ed="X" n="0528b12"/><lb ed="R094" n="0767a12"/>云。佛身充滿於法界。普現一切羣生前。上句眞佛。
<lb ed="X" n="0528b13"/><lb ed="R094" n="0767a13"/>下句應佛。此名卽眞之應佛。普利羣生也。若約異
<lb ed="X" n="0528b14"/><lb ed="R094" n="0767a14"/>眞之應者。異於眞佛之外別說應佛。眞體應用行
<lb ed="X" n="0528b15"/><lb ed="R094" n="0767a15"/>相別故。如說自報眞佛。唯佛見之不對機故。他化
<lb ed="X" n="0528b16"/><lb ed="R094" n="0767a16"/>應身對機說法。如是眞佛應佛。或卽或異。自在無
<lb ed="X" n="0528b17"/><lb ed="R094" n="0767a17"/>礙。是謂諸佛不可思議。疏依初類。故以舍那眞佛
<lb ed="X" n="0528b18"/><lb ed="R094" n="0767a18"/>說於實敎。依第三類。釋迦化佛說於權敎。慈恩法
<lb ed="X" n="0528b19"/><lb ed="R094" n="0767b01"/>師依第四類。故唯他化對機說法也。故法苑等。指
<lb ed="X" n="0528b20"/><lb ed="R094" n="0767b02"/>此舍那爲第二重他報應佛。坐千葉蓮華應二地
<lb ed="X" n="0528b21"/><lb ed="R094" n="0767b03"/>菩薩說戒波羅密。其於頓敎唯一。漸敎三時。如別
<lb ed="X" n="0528b22"/><lb ed="R094" n="0767b04"/>章說。</p><p xml:id="pX21p0528b2203" cb:place="inline">△二明敎所詮宗致。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0528b23"/><lb ed="R094" n="0767b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0528b2301">【疏】敎者。經律也。經詮理智。律詮戒行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0528b24"/><lb ed="R094" n="0767b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0528b2401">△二別顯宗本二。初標擧宗本。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0528c" n="0528c"/>
<lb ed="X" n="0528c01"/><lb ed="R094" n="0767b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0528c0101">【疏】戒雖萬行。以孝爲宗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0528c02"/><lb ed="R094" n="0767b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0528c0201">【鈔】三聚淨戒攝萬行故。然雖萬行施設有殊。皆以
<lb ed="X" n="0528c03"/><lb ed="R094" n="0767b09"/>孝爲所崇所尊所主。故爲宗也。</p><p xml:id="pX21p0528c0313" cb:place="inline">△二引文釋相二。
<lb ed="X" n="0528c04"/><lb ed="R094" n="0767b10"/>初舍那所宗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0528c05"/><lb ed="R094" n="0767b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0528c0501">【疏】故我<name role="" type="person">盧舍那佛</name>。最初成正覺時。便說華嚴大經。
<lb ed="X" n="0528c06"/><lb ed="R094" n="0767b12"/>菩薩大戒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0528c07"/><lb ed="R094" n="0767b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0528c0701">【鈔】華嚴云。佛在<name role="" type="person">摩竭提國</name>菩提場中始成正覺。乃
<lb ed="X" n="0528c08"/><lb ed="R094" n="0767b14"/>至十世界微塵數菩薩圍繞說法。經標化佛始成
<lb ed="X" n="0528c09"/><lb ed="R094" n="0767b15"/>正覺。以是卽應之眞佛。故目盧舍那始成正覺也。
<lb ed="X" n="0528c10"/><lb ed="R094" n="0767b16"/>梵網云。我今盧舍那。方坐蓮華臺。方。始也。始坐華
<lb ed="X" n="0528c11"/><lb ed="R094" n="0767b17"/>臺。顯是初成佛也。今依慈恩指此舍那佛。是第二
<lb ed="X" n="0528c12"/><lb ed="R094" n="0767b18"/>重他受用身也。因位孝順三聚無虧。得成佛故。故
<lb ed="X" n="0528c13"/><lb ed="R094" n="0768a01"/>初成道說菩薩戒。勸他同我得成佛故。略有二意。
<lb ed="X" n="0528c14"/><lb ed="R094" n="0768a02"/>一令菩薩持戒成佛。二令千華上佛傳戒。付授千
<lb ed="X" n="0528c15"/><lb ed="R094" n="0768a03"/>百億佛轉化衆生。故梵網云。時<name role="" type="person">蓮華臺藏世界</name>。赫
<lb ed="X" n="0528c16"/><lb ed="R094" n="0768a04"/>赫天光師子座上<name role="" type="person">盧舍那佛</name>放光。光吿千華上佛。
<lb ed="X" n="0528c17"/><lb ed="R094" n="0768a05"/>持我心地法門品而去。復轉爲千百億釋迦及一
<lb ed="X" n="0528c18"/><lb ed="R094" n="0768a06"/>切衆生。次第宣說。受持讀誦。一心而行。</p><p xml:id="pX21p0528c1816" cb:place="inline">△二釋迦
<lb ed="X" n="0528c19"/><lb ed="R094" n="0768a07"/>所宗二。初初成佛時以孝結戒復二。初成道時處。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0528c20"/><lb ed="R094" n="0768a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0528c2001">【疏】又經標云。爾時釋迦牟尼佛初坐菩提樹下。成
<lb ed="X" n="0528c21"/><lb ed="R094" n="0768a09"/>無上正覺<anchor xml:id="nkr_note_add_0528c2101" n="0528c2101"/><anchor xml:id="beg0528c2101" n="0528c2101"/>已<anchor xml:id="end0528c2101"/>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0528c22"/><lb ed="R094" n="0768a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0528c2201">【鈔】此下皆是梵網經文。卽次前文千百億中一佛。
<lb ed="X" n="0528c23"/><lb ed="R094" n="0768a11"/>傳法來此。示相成佛也。</p><p xml:id="pX21p0528c2310" cb:place="inline">△二孝順之相二。初結戒
<lb ed="X" n="0528c24"/><lb ed="R094" n="0768a12"/>之相。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0529a" n="0529a"/>
<lb ed="X" n="0529a01"/><lb ed="R094" n="0768a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529a0101">【疏】初結菩薩波羅提木叉。孝順父母師僧三寶。孝
<lb ed="X" n="0529a02"/><lb ed="R094" n="0768a14"/>順至道之法<note place="inline">亦同孔聖云。至德要道也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0529a03"/><lb ed="R094" n="0768a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529a0301">【鈔】此顯所結戒相也。結戒相<anchor xml:id="nkr_note_add_0529a0301" n="0529a0301"/><anchor xml:id="beg0529a0301" n="0529a0301"/>已<anchor xml:id="end0529a0301"/>。於菩提場說十世
<lb ed="X" n="0529a04"/><lb ed="R094" n="0768a16"/>界海。次第說法。至<name role="" type="person">摩醯首羅</name>天王宮廣說此戒。復
<lb ed="X" n="0529a05"/><lb ed="R094" n="0768a17"/>從彼天至菩提樹下。爲此地上一切衆生重說此
<lb ed="X" n="0529a06"/><lb ed="R094" n="0768a18"/>戒也。彼疏釋云。以是諸佛本源戒故。法爾合行故。
<lb ed="X" n="0529a07"/><lb ed="R094" n="0768b01"/>亦成佛卽結戒也。波羅提木叉者。此云別解脫。各
<lb ed="X" n="0529a08"/><lb ed="R094" n="0768b02"/>別防非得解脫故。簡非二乘及定道戒也。孝順者。
<lb ed="X" n="0529a09"/><lb ed="R094" n="0768b03"/>愛敬從命之義。此卽能孝順心也。所孝順境有其
<lb ed="X" n="0529a10"/><lb ed="R094" n="0768b04"/>四種。父母者。以有生育之恩。故須孝順。現存者竭
<lb ed="X" n="0529a11"/><lb ed="R094" n="0768b05"/>力供養發以道心。過往者戒善潛資咸令離苦。又
<lb ed="X" n="0529a12"/><lb ed="R094" n="0768b06"/>一切衆生無非父母。旣具饒益。卽成孝順。又現或
<lb ed="X" n="0529a13"/><lb ed="R094" n="0768b07"/>無力。因戒成佛。無所不度。爲大孝也。師僧者。簡非
<lb ed="X" n="0529a14"/><lb ed="R094" n="0768b08"/>餘僧。以有訓導之恩。故須孝順。前是色身父母。此
<lb ed="X" n="0529a15"/><lb ed="R094" n="0768b09"/>是法身父母。又前卽生其道器。此乃生其道果也。
<lb ed="X" n="0529a16"/><lb ed="R094" n="0768b10"/>三寶者。以有拔濟之恩。故須孝順。謂非佛無以垂
<lb ed="X" n="0529a17"/><lb ed="R094" n="0768b11"/>敎。非僧無以弘通也。至道之法者。眞如法性也。至。
<lb ed="X" n="0529a18"/><lb ed="R094" n="0768b12"/>謂至極。萬法由生。簡異諸法。故云至道之法。離過
<lb ed="X" n="0529a19"/><lb ed="R094" n="0768b13"/>契合。名孝順也。問。師僧豈非僧寶。至道豈非法寶。
<lb ed="X" n="0529a20"/><lb ed="R094" n="0768b14"/>而重說乎。答。親愛敎誨故。究竟所證故。由是開之
<lb ed="X" n="0529a21"/><lb ed="R094" n="0768b15"/>成四種境。注同孔聖云至德要道者。意說孝順便
<lb ed="X" n="0529a22"/><lb ed="R094" n="0768b16"/>是至道之法也。今詳不同。彼言至德要道卽是孝
<lb ed="X" n="0529a23"/><lb ed="R094" n="0768b17"/>行。孝行是心。此言至道之法卽是眞性。眞性是境。
<lb ed="X" n="0529a24"/><lb ed="R094" n="0768b18"/>心境不同。無勞異釋。</p><p xml:id="pX21p0529a2409" cb:place="inline">△二會釋名義。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0529b" n="0529b"/>
<lb ed="X" n="0529b01"/><lb ed="R094" n="0769a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529b0101">【疏】孝名爲戒。亦名制止。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0529b02"/><lb ed="R094" n="0769a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529b0201">【鈔】一切衆生皆是父母。旣不於彼行殺等事。而反
<lb ed="X" n="0529b03"/><lb ed="R094" n="0769a03"/>生。於慈愛等心。以此便能合三寶意。符契眞如。卽
<lb ed="X" n="0529b04"/><lb ed="R094" n="0769a04"/>孝順四境也。制者。謂制善令行。制惡令斷。止者。唯
<lb ed="X" n="0529b05"/><lb ed="R094" n="0769a05"/>令止惡。明開密遮也。斯則戒與制止。皆孝順之別
<lb ed="X" n="0529b06"/><lb ed="R094" n="0769a06"/>名耳。據此則一切聖敎。皆成孝順之義也。</p><p xml:id="pX21p0529b0617" cb:place="inline">△二餘
<lb ed="X" n="0529b07"/><lb ed="R094" n="0769a07"/>一切時以孝勸人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0529b08"/><lb ed="R094" n="0769a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529b0801">【疏】涅槃亦云。奇哉父母。生育我等。受大苦惱。滿足
<lb ed="X" n="0529b09"/><lb ed="R094" n="0769a09"/>十月。懷抱我身。旣生之後。推乾就溼。除去不淨。大
<lb ed="X" n="0529b10"/><lb ed="R094" n="0769a10"/>小便利。乳<anchor xml:id="nkr_note_add_0529b1001" n="0529b1001"/><anchor xml:id="beg0529b1001" n="0529b1001"/>哺<anchor xml:id="end0529b1001"/>長養。將護我身。以是義故。應當報恩。
<lb ed="X" n="0529b11"/><lb ed="R094" n="0769a11"/>隨順供養。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0529b12"/><lb ed="R094" n="0769a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529b1201">【鈔】應結云。今爲顯此孝順之行。故說是經。下凖此
<lb ed="X" n="0529b13"/><lb ed="R094" n="0769a13"/>結。</p><p xml:id="pX21p0529b1302" cb:place="inline">△二結之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0529b14"/><lb ed="R094" n="0769a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529b1401">【疏】上通明二敎以孝爲本竟。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0529b15"/><lb ed="R094" n="0769a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529b1501">△二別明二敎行孝之同異二。初科分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0529b16"/><lb ed="R094" n="0769a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529b1601">【疏】次別明二敎行孝之同異者。於中初明其異。後
<lb ed="X" n="0529b17"/><lb ed="R094" n="0769a17"/>顯其同。初謂生前侍養異。後謂歿後追思異。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0529b18"/><lb ed="R094" n="0769a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529b1801">△二隨釋二。初明其異復二。初正明又二。初生前
<lb ed="X" n="0529b19"/><lb ed="R094" n="0769b01"/>侍養異亦二。初正顯復分爲二。初儒宗事跡。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0529b20"/><lb ed="R094" n="0769b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529b2001">【疏】侍養異者。儒宗則愼護髮膚。揚名後代。故樂春
<lb ed="X" n="0529b21"/><lb ed="R094" n="0769b03"/>不出。曾子開衾。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0529b22"/><lb ed="R094" n="0769b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529b2201">【鈔】愼護髮膚者。孝經云。身體髮膚。受之父母。不敢
<lb ed="X" n="0529b23"/><lb ed="R094" n="0769b05"/>毀傷。孝之始也。<note place="inline">父母全而生之。子當全而歸之。故不敢毀傷也</note>立身行道。
<lb ed="X" n="0529b24"/><lb ed="R094" n="0769b06"/>揚名於後世。以顯父母。孝之終也。<note place="inline">立其身德。行其孝道。播揚其美
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0529c" n="0529c"/>
<lb ed="X" n="0529c01"/><lb ed="R094" n="0769b07"/>於後世。光顯其親也。故行孝以不毀爲先。揚名於後</note>祭義云。樂正子春。下堂
<lb ed="X" n="0529c02"/><lb ed="R094" n="0769b08"/>傷足。數月不出。猶有憂色。門弟子曰。夫子足瘳矣。
<lb ed="X" n="0529c03"/><lb ed="R094" n="0769b09"/>數月不出。猶有憂色。何也。樂春曰。善如爾所問。善
<lb ed="X" n="0529c04"/><lb ed="R094" n="0769b10"/>如爾所問。吾聞諸曾子。曾子聞諸夫子。子曰。天之
<lb ed="X" n="0529c05"/><lb ed="R094" n="0769b11"/>所生。地之所養。唯人爲大。父母全而生之。子則全
<lb ed="X" n="0529c06"/><lb ed="R094" n="0769b12"/>而歸之。可謂孝矣。不虧其體。不辱其身。可謂全矣。
<lb ed="X" n="0529c07"/><lb ed="R094" n="0769b13"/>故君子。跬。<note place="inline">去弭切半步也</note>步之閒。不敢忘孝。是以憂色也。
<lb ed="X" n="0529c08"/><lb ed="R094" n="0769b14"/>論語云。曾子有疾。召門弟子曰。啓予足。啓予手。<note place="inline">鄭曰。
<lb ed="X" n="0529c09"/><lb ed="R094" n="0769b15"/>受身體於父母。不敢毀傷。故使弟子開衾視之</note>詩云。戰戰兢兢。如臨深淵。
<lb ed="X" n="0529c10"/><lb ed="R094" n="0769b16"/>如履薄冰。<note place="inline">孔曰。喩<anchor xml:id="nkr_note_add_0529c1001" n="0529c1001"/><anchor xml:id="beg0529c1001" n="0529c1001"/>己<anchor xml:id="end0529c1001"/>常戒愼恐有毀傷也</note>而今而後。吾知免夫小
<lb ed="X" n="0529c11"/><lb ed="R094" n="0769b17"/>子<note place="inline">周曰。而乃今日而後。我自知免於患難矣。小子者。呼諸弟子欲使聽誌其言。知而行之也</note>。</p><p xml:id="pX21p0529c1136" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0529c12"/><lb ed="R094" n="0769b18"/>二釋門行孝。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0529c13"/><lb ed="R094" n="0770a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529c1301">【疏】釋敎則祝<g ref="#CB00993">𩬊</g>壞衣。法資現世。故優陀通信。淨藏
<lb ed="X" n="0529c14"/><lb ed="R094" n="0770a02"/>回邪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0529c15"/><lb ed="R094" n="0770a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529c1501">【鈔】祝。斷也。斷其鬚髮。表斷煩惱結縛。割愛辭親。決
<lb ed="X" n="0529c16"/><lb ed="R094" n="0770a04"/>其志操。學佛修行。報父母恩。普利含識。故律頌云。
<lb ed="X" n="0529c17"/><lb ed="R094" n="0770a05"/>毀形守志節。割愛無所親。出家弘聖道。誓度一切
<lb ed="X" n="0529c18"/><lb ed="R094" n="0770a06"/>人。又云。流轉三界中等。壞衣者。壞變也。變本白色
<lb ed="X" n="0529c19"/><lb ed="R094" n="0770a07"/>爲靑黑木蘭之相。與道相應。不爾。增貪。與道相違
<lb ed="X" n="0529c20"/><lb ed="R094" n="0770a08"/>也。故梵網云。所著袈裟。皆使壞色。與道相應。皆染
<lb ed="X" n="0529c21"/><lb ed="R094" n="0770a09"/>使靑黃赤黑紫色。一切染衣乃至臥具。盡以壞色。
<lb ed="X" n="0529c22"/><lb ed="R094" n="0770a10"/>若一切國土中人所著衣服。比丘皆應與其俗服
<lb ed="X" n="0529c23"/><lb ed="R094" n="0770a11"/>有異。祝髮壞衣。翻護髮膚也。翻彼揚虗名於後代。
<lb ed="X" n="0529c24"/><lb ed="R094" n="0770a12"/>且言法資現世。其實資於三世一切父母。又梵網
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0530a" n="0530a"/>
<lb ed="X" n="0530a01"/><lb ed="R094" n="0770a13"/>云。燒身燒臂燒指供養諸佛。不爾。非菩薩也。翻儒
<lb ed="X" n="0530a02"/><lb ed="R094" n="0770a14"/>可知。優陀通信者。賢愚普曜經文皆廣。略其要云。
<lb ed="X" n="0530a03"/><lb ed="R094" n="0770a15"/>佛吿<name role="" type="person">優陀耶</name>。汝以神足變現迦維羅國。令<name role="" type="person">淨飯王</name>
<lb ed="X" n="0530a04"/><lb ed="R094" n="0770a16"/>信我成道有勝功德。時<name role="" type="person">優陀耶</name>奉敎。變現不思議
<lb ed="X" n="0530a05"/><lb ed="R094" n="0770a17"/>事。說佛功德。王見聞<anchor xml:id="nkr_note_add_0530a0501" n="0530a0501"/><anchor xml:id="beg0530a0501" n="0530a0501"/>已<anchor xml:id="end0530a0501"/>。吿<name role="" type="person">優陀耶</name>。汝往佛所。稱我
<lb ed="X" n="0530a06"/><lb ed="R094" n="0770a18"/>志意白於悉達。汝本有要得道當還。願依往言。時
<lb ed="X" n="0530a07"/><lb ed="R094" n="0770b01"/>來相見。<name role="" type="person">優陀耶</name>到具宣王意。佛尋許可。七日當往。
<lb ed="X" n="0530a08"/><lb ed="R094" n="0770b02"/>時<name role="" type="person">優陀耶</name>白王消息。王聞歡喜。吿語諸臣。佛當還
<lb ed="X" n="0530a09"/><lb ed="R094" n="0770b03"/>國。莊嚴宮城。極令淸淨。塗治街陌。徧樹幢幡。饒儲
<lb ed="X" n="0530a10"/><lb ed="R094" n="0770b04"/>香花。當俟供養。嚴辦<anchor xml:id="nkr_note_add_0530a1001" n="0530a1001"/><anchor xml:id="beg0530a1001" n="0530a1001"/>已<anchor xml:id="end0530a1001"/>訖。與諸羣臣。四十里外。奉
<lb ed="X" n="0530a11"/><lb ed="R094" n="0770b05"/>迎世尊。佛與衆俱。八金剛力士住在八面。四大天
<lb ed="X" n="0530a12"/><lb ed="R094" n="0770b06"/>王各在前導。時天帝釋與欲界諸天侍衛其左。時
<lb ed="X" n="0530a13"/><lb ed="R094" n="0770b07"/>梵天王與色界諸天侍衛其右。諸比丘僧列在其
<lb ed="X" n="0530a14"/><lb ed="R094" n="0770b08"/>後。佛在衆中放大光明。輝耀天地。威踰日月。普與
<lb ed="X" n="0530a15"/><lb ed="R094" n="0770b09"/>大衆乘空而往。漸欲近王。下齊人頭。王與臣民夫
<lb ed="X" n="0530a16"/><lb ed="R094" n="0770b10"/>人<anchor xml:id="nkr_note_add_0530a1601" n="0530a1601"/><anchor xml:id="beg0530a1601" n="0530a1601"/>采<anchor xml:id="end0530a1601"/>女見<anchor xml:id="nkr_note_add_0530a1602" n="0530a1602"/><anchor xml:id="beg0530a1602" n="0530a1602"/>已<anchor xml:id="end0530a1602"/>歡喜。王等禮拜。王禮拜時。佛現神變
<lb ed="X" n="0530a17"/><lb ed="R094" n="0770b11"/>諸方出沒。意遮衆生誹謗事故。佛卽至地問訊父
<lb ed="X" n="0530a18"/><lb ed="R094" n="0770b12"/>王。少病少惱起居輕利。禮問畢<anchor xml:id="nkr_note_add_0530a1801" n="0530a1801"/><anchor xml:id="beg0530a1801" n="0530a1801"/>已<anchor xml:id="end0530a1801"/>。王等與佛。一切
<lb ed="X" n="0530a19"/><lb ed="R094" n="0770b13"/>大衆。還於國中說法化利。得道者衆。法華經說。淨
<lb ed="X" n="0530a20"/><lb ed="R094" n="0770b14"/>藏淨眼二子。敎化父王捨邪入正。可知。</p><p xml:id="pX21p0530a2016" cb:place="inline">△二結之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0530a21"/><lb ed="R094" n="0770b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0530a2101">【疏】是謂爲善不同。同歸乎孝。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0530a22"/><lb ed="R094" n="0770b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0530a2201">【鈔】儒宗示善。愼護髮膚等。釋宗示善。祝髮壞衣等。
<lb ed="X" n="0530a23"/><lb ed="R094" n="0770b17"/>是謂爲善事相不同。同歸乎孝。義意不殊。</p><p xml:id="pX21p0530a2317" cb:place="inline">△二歿
<lb ed="X" n="0530a24"/><lb ed="R094" n="0770b18"/>後追思異二。初二敎雙陳分三。初居喪異又二。初
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0530b" n="0530b"/>
<lb ed="X" n="0530b01"/><lb ed="R094" n="0771a01"/>儒宗事跡。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0530b02"/><lb ed="R094" n="0771a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0530b0201">【疏】歿後異者。復有三異。一居喪異。儒則棺槨宅兆。
<lb ed="X" n="0530b03"/><lb ed="R094" n="0771a03"/>安墓留形。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0530b04"/><lb ed="R094" n="0771a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0530b0401">【鈔】居喪異者。初歿居喪儒釋大同。葬後異也。孝經
<lb ed="X" n="0530b05"/><lb ed="R094" n="0771a05"/>云。子曰。孝子之喪親也。哭不偯。禮無容。言不文。服
<lb ed="X" n="0530b06"/><lb ed="R094" n="0771a06"/>美不安。聞樂不樂。食旨不甘。此哀慼之情也。疏曰。
<lb ed="X" n="0530b07"/><lb ed="R094" n="0771a07"/>哭不偯者。哭聲不委曲也。痛切之極。其聲一氣。往
<lb ed="X" n="0530b08"/><lb ed="R094" n="0771a08"/>而不返。不委曲也。答人弔問。擧措進退。觸地哀切。
<lb ed="X" n="0530b09"/><lb ed="R094" n="0771a09"/>無趨翔之容貌也。哀慼在心。出言不爲文飾也。孝
<lb ed="X" n="0530b10"/><lb ed="R094" n="0771a10"/>子喪親。心如斬截。賢達者有終身之痛。不肖者無
<lb ed="X" n="0530b11"/><lb ed="R094" n="0771a11"/>畢日之哀。故聖人制之以縗麻爲衣服。縗者。當心
<lb ed="X" n="0530b12"/><lb ed="R094" n="0771a12"/>麤布。長六寸闊四寸。麻。謂腰絰首絰。縗之言摧。絰
<lb ed="X" n="0530b13"/><lb ed="R094" n="0771a13"/>之言實。孝子覩之。感思父母。實摧其心。故美服於
<lb ed="X" n="0530b14"/><lb ed="R094" n="0771a14"/>身。而心不安也。聞其歌樂。心不悅樂。旨者。美也。哀
<lb ed="X" n="0530b15"/><lb ed="R094" n="0771a15"/>慼在心。食美不甘。蔬食飮漿。充其腸也。此哀慼之
<lb ed="X" n="0530b16"/><lb ed="R094" n="0771a16"/>情。結上六事。然古聖立法。父母之服有齊斬之異。
<lb ed="X" n="0530b17"/><lb ed="R094" n="0771a17"/>父斬衰三年。父在爲母齊衰。期年除徹。三年心喪。
<lb ed="X" n="0530b18"/><lb ed="R094" n="0771a18"/>自<name role="" type="person">唐高宗</name>上元元年十二月二十七日。天后上表。
<lb ed="X" n="0530b19"/><lb ed="R094" n="0771b01"/>請父在爲母終三年服。下詔依行。至垂拱年中。始
<lb ed="X" n="0530b20"/><lb ed="R094" n="0771b02"/>編入格。至玄宗開元五年。左補闕盧履冰等上言
<lb ed="X" n="0530b21"/><lb ed="R094" n="0771b03"/>駁諫爲非。自是卿士之家。父在爲母行服不同。是
<lb ed="X" n="0530b22"/><lb ed="R094" n="0771b04"/>非紛然。至二十年。蕭嵩與諸學士改修五禮。又議
<lb ed="X" n="0530b23"/><lb ed="R094" n="0771b05"/>請依上元年敕。父在爲母齊衰三年爲定。敕下依
<lb ed="X" n="0530b24"/><lb ed="R094" n="0771b06"/>行。安墓留形者。以父母屍安置墓中。是謂留形。或
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0530c" n="0530c"/>
<lb ed="X" n="0530c01"/><lb ed="R094" n="0771b07"/>爲二事。屍安墓中。而留形像置堂殿中<note place="inline">棺等如前</note>。</p><p xml:id="pX21p0530c0120" cb:place="inline">△二
<lb ed="X" n="0530c02"/><lb ed="R094" n="0771b08"/>釋門孝行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0530c03"/><lb ed="R094" n="0771b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0530c0301">【疏】釋則念誦追齋。薦其去識。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0530c04"/><lb ed="R094" n="0771b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0530c0401">【鈔】念佛菩薩。讀誦經律。齋會追資。薦拔父母過去
<lb ed="X" n="0530c05"/><lb ed="R094" n="0771b11"/>靈識。梵網經云。父母和尙阿闍黎亡滅之日。及三
<lb ed="X" n="0530c06"/><lb ed="R094" n="0771b12"/>七日。乃至七七日。應讀誦講說大乘經律齋會求
<lb ed="X" n="0530c07"/><lb ed="R094" n="0771b13"/>福。資於亡者。又云。父母死亡之日。應請法師講菩
<lb ed="X" n="0530c08"/><lb ed="R094" n="0771b14"/>薩戒經。福資亡者。得見諸佛。生人天上。齋忌終身。
<lb ed="X" n="0530c09"/><lb ed="R094" n="0771b15"/>皆此文證。隨疏說之。</p><p xml:id="pX21p0530c0909" cb:place="inline">△二齋忌異二。初儒宗事跡。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0530c10"/><lb ed="R094" n="0771b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0530c1001">【疏】二齋忌異。儒則內齋外定。想其聲容。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0530c11"/><lb ed="R094" n="0771b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0530c1101">【鈔】齋。淨也。淨心潔志。謂之內齋。離諸聲色。謂之外
<lb ed="X" n="0530c12"/><lb ed="R094" n="0771b18"/>定。想父母聲。語音如在。想父母容。行坐若舊。故祭
<lb ed="X" n="0530c13"/><lb ed="R094" n="0772a01"/>義云。致齋於內。散齋於外。齋之日。思其處所。思其
<lb ed="X" n="0530c14"/><lb ed="R094" n="0772a02"/>語笑。思其志意。思其所樂。思其所嗜。齋三日。乃見
<lb ed="X" n="0530c15"/><lb ed="R094" n="0772a03"/>其所爲齋者也。</p><p xml:id="pX21p0530c1507" cb:place="inline">△二釋門孝行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0530c16"/><lb ed="R094" n="0772a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0530c1601">【疏】釋則設供講經。資其業報。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0530c17"/><lb ed="R094" n="0772a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0530c1701">【鈔】設供講經助彼善業。令受勝果人天福報。此蓋
<lb ed="X" n="0530c18"/><lb ed="R094" n="0772a06"/>由於能資功德。不思議力使之然也。良由諸佛菩
<lb ed="X" n="0530c19"/><lb ed="R094" n="0772a07"/>薩。<anchor xml:id="nkr_note_add_0530c1901" n="0530c1901"/><anchor xml:id="beg0530c1901" n="0530c1901"/>已<anchor xml:id="end0530c1901"/>斷法執礙解所知障故。證不思議無礙理故。
<lb ed="X" n="0530c20"/><lb ed="R094" n="0772a08"/>故於事相不被色拘。色空互入。大小互容。自在而
<lb ed="X" n="0530c21"/><lb ed="R094" n="0772a09"/>轉。一切無礙。名事不思議。只如毛吞巨海。芥納須
<lb ed="X" n="0530c22"/><lb ed="R094" n="0772a10"/>彌。若有問言。爲展毛孔令其寬廣受大海耶。爲縮
<lb ed="X" n="0530c23"/><lb ed="R094" n="0772a11"/>大海令其細小入毛孔耶。若展毛者。毛端尖小。本
<lb ed="X" n="0530c24"/><lb ed="R094" n="0772a12"/>相如故。如何展之。若縮海者。大海深廣。本相如故。
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0531a" n="0531a"/>
<lb ed="X" n="0531a01"/><lb ed="R094" n="0772a13"/>如何縮之。芥納須彌。爲問亦爾。請示行相。應誨彼
<lb ed="X" n="0531a02"/><lb ed="R094" n="0772a14"/>言。若有如上展縮行相。顯示道理卽是有可思議
<lb ed="X" n="0531a03"/><lb ed="R094" n="0772a15"/>也。爲由不可思惟展縮行相。不可議論舒卷所以。
<lb ed="X" n="0531a04"/><lb ed="R094" n="0772a16"/>是故名爲不可思議也。今憑衆聖不思議力。設供
<lb ed="X" n="0531a05"/><lb ed="R094" n="0772a17"/>講經。<g ref="#CB15072">㧞</g>尊親苦。令受福樂也。</p><p xml:id="pX21p0531a0512" cb:place="inline">△三終身異二。初儒
<lb ed="X" n="0531a06"/><lb ed="R094" n="0772a18"/>宗事跡。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0531a07"/><lb ed="R094" n="0772b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0531a0701">【疏】三終身異。儒則四時殺命。春夏秋冬。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0531a08"/><lb ed="R094" n="0772b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0531a0801">【鈔】祭統云。凡祭有四時。春祭曰礿。夏祭曰禘。秋祭
<lb ed="X" n="0531a09"/><lb ed="R094" n="0772b03"/>曰嘗。冬祭曰蒸。<note place="inline">此夏殷時祭名也。至周時則改春曰祠。夏曰礿。秋曰嘗。冬曰蒸</note>礿
<lb ed="X" n="0531a10"/><lb ed="R094" n="0772b04"/>禘陽義。嘗蒸陰義。禘者。陽之盛也。嘗者。陰之盛也。
<lb ed="X" n="0531a11"/><lb ed="R094" n="0772b05"/>故曰莫重於嘗禘<note place="inline">夏者尊<g ref="#CB16078">𢍉</g>禮著。秋者萬物成熟各稱盛也</note>。</p><p xml:id="pX21p0531a1124" cb:place="inline">△二釋門
<lb ed="X" n="0531a12"/><lb ed="R094" n="0772b06"/>孝行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0531a13"/><lb ed="R094" n="0772b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0531a1301">【疏】釋則三節放生。<note place="inline">一歲終。二夏滿。三忌辰。隨力所及。皆須爲父母放生命。一七乃
<lb ed="X" n="0531a14"/><lb ed="R094" n="0772b08"/>至七七之數。初七諸七卒哭。祥日亦然。異今時俗但滿三年</note>施戒盆會<note place="inline">此經云云</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0531a15"/><lb ed="R094" n="0772b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0531a1501">【鈔】大唐所譯藥師經云。彼琰魔王。主領世間名藉
<lb ed="X" n="0531a16"/><lb ed="R094" n="0772b10"/>之記。若諸有情。不孝五逆。破辱三寶。壞君臣法。毀
<lb ed="X" n="0531a17"/><lb ed="R094" n="0772b11"/>於信戒。琰魔法王。隨罪輕重考而罰之。是故我今
<lb ed="X" n="0531a18"/><lb ed="R094" n="0772b12"/>勸諸有情。然燈造幡。放生修福。令度苦厄。不遭衆
<lb ed="X" n="0531a19"/><lb ed="R094" n="0772b13"/>難。施戒者。戒以孝順爲體。故偏言之。其實通施一
<lb ed="X" n="0531a20"/><lb ed="R094" n="0772b14"/>切佛法也。迦葉經云。若恒沙世界。珍寶滿其中。以
<lb ed="X" n="0531a21"/><lb ed="R094" n="0772b15"/>施諸衆生。不如以法施。施寶福雖多。不及一法施。
<lb ed="X" n="0531a22"/><lb ed="R094" n="0772b16"/>一偈福尙勝。況多難思議。放生施法。集福薦親也。</p>
<lb ed="X" n="0531a23"/><lb ed="R094" n="0772b17"/><p xml:id="pX21p0531a2301">△二對明勝劣二。初對明損益復二。初勸人取捨。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0531a24"/><lb ed="R094" n="0772b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0531a2401">【疏】良由眞宗未至。周孔且使繫心。<note place="inline">如愛禮存羊之類也</note>今知
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0531b" n="0531b"/>
<lb ed="X" n="0531b01"/><lb ed="R094" n="0773a01"/>禮有所歸。不應猶執權敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0531b02"/><lb ed="R094" n="0773a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0531b0201">【鈔】依周書異記。<name role="" type="person">周昭王</name>卽位。二十四年甲寅之歲。
<lb ed="X" n="0531b03"/><lb ed="R094" n="0773a03"/>四月八日佛生。周穆王卽位。五十二年壬申之歲。
<lb ed="X" n="0531b04"/><lb ed="R094" n="0773a04"/>二月十五日佛滅。後漢法本內傳云。後漢第二主
<lb ed="X" n="0531b05"/><lb ed="R094" n="0773a05"/>孝明皇帝。永平七年乙丑歲。帝夢見丈六金人。項
<lb ed="X" n="0531b06"/><lb ed="R094" n="0773a06"/>佩曰輪。光明赫奕。飛空而至。色相無比。明帝寤<anchor xml:id="nkr_note_add_0531b0601" n="0531b0601"/><anchor xml:id="beg0531b0601" n="0531b0601"/>已<anchor xml:id="end0531b0601"/>。
<lb ed="X" n="0531b07"/><lb ed="R094" n="0773a07"/>大集羣臣。以占所夢。通人傅毅奏曰。臣聞西城有
<lb ed="X" n="0531b08"/><lb ed="R094" n="0773a08"/>神人。號之爲佛。今陛下所夢將必是乎。國子博士
<lb ed="X" n="0531b09"/><lb ed="R094" n="0773a09"/>王遵對曰。臣按周書異記。<name role="" type="person">周昭王</name>時。有聖人出在
<lb ed="X" n="0531b10"/><lb ed="R094" n="0773a10"/>西方。其時太史蘇由奏於昭王。一千年後聲敎被
<lb ed="X" n="0531b11"/><lb ed="R094" n="0773a11"/>此。陛下所夢必是此焉。明帝信然。卽遣中書侍郞
<lb ed="X" n="0531b12"/><lb ed="R094" n="0773a12"/>蔡愔。秦景。國子博士王遵等。一十八人。西訪佛法
<lb ed="X" n="0531b13"/><lb ed="R094" n="0773a13"/>至中天竺國。遇摩騰<name role="" type="person">竺法蘭</name>二三藏。愔等求之東
<lb ed="X" n="0531b14"/><lb ed="R094" n="0773a14"/>行。二人乃誓至弘通。至十年戊辰歲。十二月三十
<lb ed="X" n="0531b15"/><lb ed="R094" n="0773a15"/>日達於洛陽。明帝大悅而極重之。別立精舍安止。
<lb ed="X" n="0531b16"/><lb ed="R094" n="0773a16"/>今<name role="" type="person">白馬寺</name>是也。卽漢地僧之初。寺之始也。白氎上
<lb ed="X" n="0531b17"/><lb ed="R094" n="0773a17"/>畫釋迦形相。出四十二章經一卷。卽此土佛法之
<lb ed="X" n="0531b18"/><lb ed="R094" n="0773a18"/>始也。依六十甲子算之。自周穆王卽位。五十二年
<lb ed="X" n="0531b19"/><lb ed="R094" n="0773b01"/>壬申之歲。二月十五日釋迦入滅。至今大宋四葉。
<lb ed="X" n="0531b20"/><lb ed="R094" n="0773b02"/>乾興元年壬戌之歲。凡經一千九百七十一年也。
<lb ed="X" n="0531b21"/><lb ed="R094" n="0773b03"/>周孔者。周公孔子二聖也。孝經疏云。夫子姓孔。名
<lb ed="X" n="0531b22"/><lb ed="R094" n="0773b04"/>丘。字仲尼。魯國鄒邑縣平昌闕里人也。殷本紀云。
<lb ed="X" n="0531b23"/><lb ed="R094" n="0773b05"/>孔子父叔梁紇。母顏氏名徵。在魯襄公二十一年
<lb ed="X" n="0531b24"/><lb ed="R094" n="0773b06"/>生。哀公十六年夏四月卒。春秋七十三歲也。國臣
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0531c" n="0531c"/>
<lb ed="X" n="0531c01"/><lb ed="R094" n="0773b07"/>紀云。夫子當周第二十三主靈王二十六年庚戌
<lb ed="X" n="0531c02"/><lb ed="R094" n="0773b08"/>歲。十一月四日。於兖州泗水縣生。至周第二十六
<lb ed="X" n="0531c03"/><lb ed="R094" n="0773b09"/>主敬王四十三年壬戌歲。四月八日卒也。列子云。
<lb ed="X" n="0531c04"/><lb ed="R094" n="0773b10"/>商太宰見孔子曰。丘聖者歟。孔子曰。聖則丘何敢。
<lb ed="X" n="0531c05"/><lb ed="R094" n="0773b11"/>然則丘愽學多識者也。商太宰曰。三王聖者歟。<note place="inline">三王
<lb ed="X" n="0531c06"/><lb ed="R094" n="0773b12"/>夏殷周也。夏禹爲舜司空。有賢德。能治水。置九州。分地界。鑿<name role="" type="person">龍門山</name>。舜見有功。禪位與之。天下歸化。父子
<lb ed="X" n="0531c07"/><lb ed="R094" n="0773b13"/>十九世也。殷者。始爲商代。後改爲殷。殷時湯王是夏桀之臣。見君無道遂伐之。德化天下。父子三十世也。
<lb ed="X" n="0531c08"/><lb ed="R094" n="0773b14"/>周文王始爲西伯。在岐州。紂民八十餘萬戶。皆投西伯。伯給與衣食。子武王紹位。伐無道紂。德化天下。父
<lb ed="X" n="0531c09"/><lb ed="R094" n="0773b15"/>子三十七世也</note>孔子曰。三王善任智勇者。聖則丘不知。又
<lb ed="X" n="0531c10"/><lb ed="R094" n="0773b16"/>曰。五帝聖者歟。<note place="inline">五帝少昊。顓頊。高辛。唐堯。虞舜也。設敎化民。敎名五典</note>孔子
<lb ed="X" n="0531c11"/><lb ed="R094" n="0773b17"/>曰。五帝善任仁義者。聖則丘弗知。又曰。三皇聖者
<lb ed="X" n="0531c12"/><lb ed="R094" n="0773b18"/>歟。<note place="inline">三皇。伏羲。神農。黃帝也。設敎化民。名三墳也</note>孔子曰。三皇善任因時
<lb ed="X" n="0531c13"/><lb ed="R094" n="0774a01"/>者。聖則丘弗知。商太宰大駭曰。然則孰者爲聖。孔
<lb ed="X" n="0531c14"/><lb ed="R094" n="0774a02"/>子動容有間曰。西方之有聖者焉。不治而不亂。不
<lb ed="X" n="0531c15"/><lb ed="R094" n="0774a03"/>言而自信。不化而自行。蕩蕩乎。民無能名焉。空寂
<lb ed="X" n="0531c16"/><lb ed="R094" n="0774a04"/>經云。儒童菩薩號曰孔丘。故知周公孔子聖人。知
<lb ed="X" n="0531c17"/><lb ed="R094" n="0774a05"/>人未達因果之理。隱而不說。且令繫念父母深恩。
<lb ed="X" n="0531c18"/><lb ed="R094" n="0774a06"/>使祭宗廟也。注愛禮存羊者。列國諸侯。每月朔早
<lb ed="X" n="0531c19"/><lb ed="R094" n="0774a07"/>皆祭宗廟。時魯國。自文公至哀公七代不行政禮。
<lb ed="X" n="0531c20"/><lb ed="R094" n="0774a08"/>有司仍供備其羊。論語云。子貢欲去吿朔之餼羊。
<lb ed="X" n="0531c21"/><lb ed="R094" n="0774a09"/><note place="inline">鄭曰。牲生曰餼禮。人君每月吿朔於廟有祭。謂之朝享。魯自文公始不視朔。子貢見其禮廢。欲去其羊也</note>
<lb ed="X" n="0531c22"/><lb ed="R094" n="0774a10"/>子曰。賜也。爾愛其羊。我愛其禮。<note place="inline">包曰。羊存猶以識其禮。羊亡禮遂廢
<lb ed="X" n="0531c23"/><lb ed="R094" n="0774a11"/>也。愛惜也</note>達鑒賢士。今知佛法因果報應理有所歸。堪
<lb ed="X" n="0531c24"/><lb ed="R094" n="0774a12"/>依崇福薦拔尊靈。不應猶執儒宗權敎。屠生祭廟。</p>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0532a" n="0532a"/>
<lb ed="X" n="0532a01"/><lb ed="R094" n="0774a13"/><p xml:id="pX21p0532a0101">△二釋勸所以三。初放生梵福。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532a02"/><lb ed="R094" n="0774a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532a0201">【疏】且福之大者。莫大於施生。是釋梵之本因。類天
<lb ed="X" n="0532a03"/><lb ed="R094" n="0774a15"/>地之大德<note place="inline">易有此文</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532a04"/><lb ed="R094" n="0774a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532a0401">【鈔】十善十惡。相翻立之。十惡業中。罪莫大於殺生。
<lb ed="X" n="0532a05"/><lb ed="R094" n="0774a17"/>十善業中。福莫大於施生。下品施生。人趣之因。中
<lb ed="X" n="0532a06"/><lb ed="R094" n="0774a18"/>品施生。欲界天因。上品施生。色界無色界天因。今
<lb ed="X" n="0532a07"/><lb ed="R094" n="0774b01"/>於中品。略擧一類帝釋之因。於其上品。通擧色界
<lb ed="X" n="0532a08"/><lb ed="R094" n="0774b02"/>四禪梵王之因。是故施生。是釋梵之本因也。類如
<lb ed="X" n="0532a09"/><lb ed="R094" n="0774b03"/>易云。天地之大德曰生。聖人之大寶曰位。今旣殺
<lb ed="X" n="0532a10"/><lb ed="R094" n="0774b04"/>生。天下之悖德曰害也。</p><p xml:id="pX21p0532a1010" cb:place="inline">△二殺生非仁。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532a11"/><lb ed="R094" n="0774b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532a1101">【疏】今殺彼祭此。豈近仁心。是若可忍。孰不可忍。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532a12"/><lb ed="R094" n="0774b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532a1201">【鈔】好生惡殺曰仁。是者。此也。忍者。容也。孰者。誰也。
<lb ed="X" n="0532a13"/><lb ed="R094" n="0774b07"/>殺彼牛等祭此考等。如此則不近仁心。反害生性。
<lb ed="X" n="0532a14"/><lb ed="R094" n="0774b08"/>此若可容。誰不可容。</p><p xml:id="pX21p0532a1409" cb:place="inline">△三殃及先祖。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532a15"/><lb ed="R094" n="0774b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532a1501">【疏】雖云祈福。<note place="inline">月令云。九月中氣日在氐。命有司合秩蒭以養犧牲。乃至祭宗廟之靈爲
<lb ed="X" n="0532a16"/><lb ed="R094" n="0774b10"/>人祈福也</note>實是立讎。自徇虗名。殃於神道<note place="inline">故途中有歌哭二類</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532a17"/><lb ed="R094" n="0774b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532a1701">【鈔】注月令者。彼云。九月中氣日在氐昏。須女中。斗
<lb ed="X" n="0532a18"/><lb ed="R094" n="0774b12"/>建戌位之中。<note place="inline">霜降後。日在氐宿也。於日昏時。女宿正中。斗建戌位也</note>乃至是
<lb ed="X" n="0532a19"/><lb ed="R094" n="0774b13"/>月也。命有司合秩蒭。以養犧牲。<note place="inline">九月合收木秩蒭草也。犧牲。謂純色
<lb ed="X" n="0532a20"/><lb ed="R094" n="0774b14"/>牛羊豕也</note>以供皇天上帝。名山大川。四方鬼神。以祭宗
<lb ed="X" n="0532a21"/><lb ed="R094" n="0774b15"/>廟社稷之靈。爲人求福。雖云祈福。以殺命故。實是
<lb ed="X" n="0532a22"/><lb ed="R094" n="0774b16"/>立於怨讐也。徇。衒也。但是其子自衒虗名。反殃父
<lb ed="X" n="0532a23"/><lb ed="R094" n="0774b17"/>母神道也。譬喩經云。餓鬼五百歌舞而行。好人五
<lb ed="X" n="0532a24"/><lb ed="R094" n="0774b18"/>百啼泣而行。如來說言。餓鬼家中子孫作福。當得
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0532b" n="0532b"/>
<lb ed="X" n="0532b01"/><lb ed="R094" n="0775a01"/>解脫。是故歌舞。好人家中子孫唯行殺害。將受大
<lb ed="X" n="0532b02"/><lb ed="R094" n="0775a02"/>苦。故啼哭也。問。孔子旣是聖人。何故令人殺生祭
<lb ed="X" n="0532b03"/><lb ed="R094" n="0775a03"/>廟。殃及父母。子孫殺命其過不無。何用此乎。答。對
<lb ed="X" n="0532b04"/><lb ed="R094" n="0775a04"/>機立法。務在益物。事淺意深。不拘小節。如世尊言。
<lb ed="X" n="0532b05"/><lb ed="R094" n="0775a05"/>一切有命者不得故殺。意令達士行慈悲故。然亦
<lb ed="X" n="0532b06"/><lb ed="R094" n="0775a06"/>許登地菩薩殺邪見惡人。令一切人皆生正見。不
<lb ed="X" n="0532b07"/><lb ed="R094" n="0775a07"/>造惡業。孔聖立法殺生祭廟。令一切人皆行孝順。
<lb ed="X" n="0532b08"/><lb ed="R094" n="0775a08"/>不造逆罪。孝爲百行之源。益多損少。事近意遠。漸
<lb ed="X" n="0532b09"/><lb ed="R094" n="0775a09"/>化之耳。冀諸賢達。於其儒釋。釋中權實。觀機利鈍。
<lb ed="X" n="0532b10"/><lb ed="R094" n="0775a10"/>誨令取捨。</p><p xml:id="pX21p0532b1005" cb:place="inline">△二問答釋疑二。初問。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532b11"/><lb ed="R094" n="0775a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532b1101">【疏】問。父母生於餘趣。則可改祭爲齋。如墮鬼中。寧
<lb ed="X" n="0532b12"/><lb ed="R094" n="0775a12"/>無饗祀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532b13"/><lb ed="R094" n="0775a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532b1301">△二答二。初祭祀無益故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532b14"/><lb ed="R094" n="0775a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532b1401">【疏】答。黍稷非馨。蘋蘩可薦。應知礿祭。勝於殺牛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532b15"/><lb ed="R094" n="0775a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532b1501">【鈔】黍稷非馨者。尙書云。至治馨香。感於神明。黍稷
<lb ed="X" n="0532b16"/><lb ed="R094" n="0775a16"/>非馨。明德惟馨。<note place="inline">古聖政治至極者。美德馨香。感動於神明。非黍稷之馨。乃是明德之
<lb ed="X" n="0532b17"/><lb ed="R094" n="0775a17"/>馨也</note>爾尙式時周公之猷訓。<note place="inline">爾應崇尙式敬周公之遺訓也</note>惟日孜
<lb ed="X" n="0532b18"/><lb ed="R094" n="0775a18"/>孜無敢逸豫。<note place="inline">周公沒後。姪成王重於周公所營。故命君陳分政東郊。彼處爲治。成王誠
<lb ed="X" n="0532b19"/><lb ed="R094" n="0775b01"/>言。惟日孜孜。依政治之。不得逸豫</note>蘋繁者。蘋。大萍也。蘩。皤蒿也。周
<lb ed="X" n="0532b20"/><lb ed="R094" n="0775b02"/>易旣濟卦云。東鄰殺牛。不如西鄰之礿祭。謂紂步
<lb ed="X" n="0532b21"/><lb ed="R094" n="0775b03"/>東都。文王爲西伯。故曰東鄰西鄰。文王礿祭。謂薄
<lb ed="X" n="0532b22"/><lb ed="R094" n="0775b04"/>祭也。祭之以蔬果。而民仰道德。紂主殺牛。謂嚴祭
<lb ed="X" n="0532b23"/><lb ed="R094" n="0775b05"/>也。祭之以犧牲。而民惡悖德。應知祭祀在於道德。
<lb ed="X" n="0532b24"/><lb ed="R094" n="0775b06"/>不在殺牛。總此疏意。黍稷爲饍而不馨香。唯德馨
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0532c" n="0532c"/>
<lb ed="X" n="0532c01"/><lb ed="R094" n="0775b07"/>香。以有德故。蘋蘩薦享。鬼神受之。故知文王蔬果
<lb ed="X" n="0532c02"/><lb ed="R094" n="0775b08"/>而祭。勝於紂主太牢祭也。以彼類此。孝德馨香。齋
<lb ed="X" n="0532c03"/><lb ed="R094" n="0775b09"/>供蔬食。勝於殺命。由此宗親。承於齋講誦經等福。
<lb ed="X" n="0532c04"/><lb ed="R094" n="0775b10"/>若在鬼等三惡道者。令生人天。在人天者。復增福
<lb ed="X" n="0532c05"/><lb ed="R094" n="0775b11"/>壽。見佛聞法也。</p><p xml:id="pX21p0532c0507" cb:place="inline">△二不容受饗故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532c06"/><lb ed="R094" n="0775b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532c0601">【疏】況鬼神等差。豈皆受饗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532c07"/><lb ed="R094" n="0775b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532c0701">【鈔】炬口鬼等。惡業力故。不容受饗。鬼神食氣名饗
<lb ed="X" n="0532c08"/><lb ed="R094" n="0775b14"/>也。應結云。今爲示此追齋設供盆會事故。而說是
<lb ed="X" n="0532c09"/><lb ed="R094" n="0775b15"/>經。</p><p xml:id="pX21p0532c0902" cb:place="inline">△二結之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532c10"/><lb ed="R094" n="0775b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532c1001">【疏】上明異竟。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532c11"/><lb ed="R094" n="0775b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532c1101">△二顯其同二。初科分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532c12"/><lb ed="R094" n="0775b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532c1201">【疏】次顯其同者。復有其二。初明存歿同。後明罪福
<lb ed="X" n="0532c13"/><lb ed="R094" n="0776a01"/>同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532c14"/><lb ed="R094" n="0776a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532c1401">△二隨釋二。初明存歿同復二。初正明又二。初依
<lb ed="X" n="0532c15"/><lb ed="R094" n="0776a03"/>儒標指。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532c16"/><lb ed="R094" n="0776a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532c1601">【疏】今初。約紀孝行章中五句之文。以辨其同。卽攝
<lb ed="X" n="0532c17"/><lb ed="R094" n="0776a05"/>於生前歿後也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532c18"/><lb ed="R094" n="0776a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532c1801">【鈔】紀孝行章者。於此章中紀錄孝行事故。彼初標
<lb ed="X" n="0532c19"/><lb ed="R094" n="0776a07"/>云。孝子之事親也。次五句釋如疏。五中。初三生前。
<lb ed="X" n="0532c20"/><lb ed="R094" n="0776a08"/>後二歿後。儒釋誨示事相大同。意趣淺深勝劣有
<lb ed="X" n="0532c21"/><lb ed="R094" n="0776a09"/>異。隨疏可知。</p><p xml:id="pX21p0532c2106" cb:place="inline">△二儒釋雙陳五。初居則致其敬。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532c22"/><lb ed="R094" n="0776a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532c2201">【疏】一居則致其敬者。儒則別於犬馬。釋則擧身七
<lb ed="X" n="0532c23"/><lb ed="R094" n="0776a11"/>多。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0532c24"/><lb ed="R094" n="0776a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532c2401">【鈔】致。盡也。平常居止。則應盡心至極恭敬也。論語
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0533a" n="0533a"/>
<lb ed="X" n="0533a01"/><lb ed="R094" n="0776a13"/>云。子曰。今之孝者。是謂能養。<note place="inline">去聲</note>至於犬馬皆能有
<lb ed="X" n="0533a02"/><lb ed="R094" n="0776a14"/>養。<note place="inline">上聲</note>不敬何以別乎。釋氏孝者。普曜等說。父王淨
<lb ed="X" n="0533a03"/><lb ed="R094" n="0776a15"/>飯見佛禮拜。爾時世尊涌身空中高七多羅樹。諸
<lb ed="X" n="0533a04"/><lb ed="R094" n="0776a16"/>方出沒。王禮佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0533a0401" n="0533a0401"/><anchor xml:id="beg0533a0401" n="0533a0401"/>已<anchor xml:id="end0533a0401"/>。佛乃下地。發言問訊起居父王。
<lb ed="X" n="0533a05"/><lb ed="R094" n="0776a17"/>佛受禮者。僧俗之儀盡矣。不正受者。遮謗之意備
<lb ed="X" n="0533a06"/><lb ed="R094" n="0776a18"/>矣。起居王者。父子之禮足矣。七多羅樹者。其樹高
<lb ed="X" n="0533a07"/><lb ed="R094" n="0776b01"/>四十九尺。以七尺爲一仞。七仞爲一多羅樹。七多
<lb ed="X" n="0533a08"/><lb ed="R094" n="0776b02"/>羅樹。計三百四十三尺也。摩耶經說。佛涅槃<anchor xml:id="nkr_note_add_0533a0801" n="0533a0801"/><anchor xml:id="beg0533a0801" n="0533a0801"/>已<anchor xml:id="end0533a0801"/>。摩
<lb ed="X" n="0533a09"/><lb ed="R094" n="0776b03"/>耶自<name role="" type="person">忉利天</name>下執佛衣鉢錫杖號慟悶絕。佛以神
<lb ed="X" n="0533a10"/><lb ed="R094" n="0776b04"/>力令棺開發。合掌而起放光問訊曰。遠屈下來。諸
<lb ed="X" n="0533a11"/><lb ed="R094" n="0776b05"/>行法爾故入涅槃。願勿啼泣。阿難問佛。後人有問
<lb ed="X" n="0533a12"/><lb ed="R094" n="0776b06"/>如何對之。時佛吿言。佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0533a1201" n="0533a1201"/><anchor xml:id="beg0533a1201" n="0533a1201"/>已<anchor xml:id="end0533a1201"/>涅槃。摩耶下來。佛爲不
<lb ed="X" n="0533a13"/><lb ed="R094" n="0776b07"/>孝衆生。從金棺出合掌問訊摩耶。應如是答。此亦
<lb ed="X" n="0533a14"/><lb ed="R094" n="0776b08"/>名爲佛臨涅槃母子相見經。業報差別經說。孝順
<lb ed="X" n="0533a15"/><lb ed="R094" n="0776b09"/>恭敬父母。得五種善報。一少病。二端正。三有大威
<lb ed="X" n="0533a16"/><lb ed="R094" n="0776b10"/>勢。四生上族姓。五多有資生。不孝。翻此五種惡報。
<lb ed="X" n="0533a17"/><lb ed="R094" n="0776b11"/>一多病。二醜陋。三少其威勢。四生下族姓。五少資
<lb ed="X" n="0533a18"/><lb ed="R094" n="0776b12"/>生報。是故在家出家。皆應孝順敬愛父母。</p><p xml:id="pX21p0533a1817" cb:place="inline">△二養
<lb ed="X" n="0533a19"/><lb ed="R094" n="0776b13"/>則致其樂。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0533a20"/><lb ed="R094" n="0776b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0533a2001">【疏】二養則致其樂者。儒則怡聲下氣。溫淸定省等。
<lb ed="X" n="0533a21"/><lb ed="R094" n="0776b15"/>故有扇牀溫席之流。釋則節量信毀分減衣鉢等。
<lb ed="X" n="0533a22"/><lb ed="R094" n="0776b16"/>故有割肉充飢之類<note place="inline">須闍太子</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0533a23"/><lb ed="R094" n="0776b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0533a2301">【鈔】養則致其樂者。承順侍養。致其父母歡樂也。有
<lb ed="X" n="0533a24"/><lb ed="R094" n="0776b18"/>過。怡悅善言和顏下氣而微諫之。冬溫被席。夏凊
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0533b" n="0533b"/>
<lb ed="X" n="0533b01"/><lb ed="R094" n="0777a01"/>扇牀。夜定衾枕。朝省安居。故曲禮云。父母有過。下
<lb ed="X" n="0533b02"/><lb ed="R094" n="0777a02"/>氣柔聲怡色以諫之。若不從諫則起敬之。又云。凡
<lb ed="X" n="0533b03"/><lb ed="R094" n="0777a03"/>爲人子之禮。冬溫而夏凊。昏定而晨省。東觀漢記
<lb ed="X" n="0533b04"/><lb ed="R094" n="0777a04"/>云。黃香。字文強。爲人廉孝。家無僮僕躬執侍養。暑
<lb ed="X" n="0533b05"/><lb ed="R094" n="0777a05"/>則扇牀枕。冬則以身溫被席。釋氏孝者。僧祇律云。
<lb ed="X" n="0533b06"/><lb ed="R094" n="0777a06"/>父母不信三寶。少供給之。恐損父母福故。若信三
<lb ed="X" n="0533b07"/><lb ed="R094" n="0777a07"/>寶。盡其所要。而供給之。勸發道心。俱舍論說。父母
<lb ed="X" n="0533b08"/><lb ed="R094" n="0777a08"/>法師恭敬供養。得無量福。大報恩經說。釋迦過去
<lb ed="X" n="0533b09"/><lb ed="R094" n="0777a09"/>爲王太子名須闍提。爾時父王。被大臣羅睺篡位
<lb ed="X" n="0533b10"/><lb ed="R094" n="0777a10"/>欲殺。王與夫人太子逃於他國。錯行遠路糧盡困
<lb ed="X" n="0533b11"/><lb ed="R094" n="0777a11"/>乏。太子每日自割身肉三斤。一斤奉父。一斤奉母。
<lb ed="X" n="0533b12"/><lb ed="R094" n="0777a12"/>自食一斤。太子肉盡。方達彼國。得免苦難。</p><p xml:id="pX21p0533b1217" cb:place="inline">△三病
<lb ed="X" n="0533b13"/><lb ed="R094" n="0777a13"/>則致其憂。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0533b14"/><lb ed="R094" n="0777a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0533b1401">【疏】三病則致其憂者。儒中如文帝先嘗湯藥。武王
<lb ed="X" n="0533b15"/><lb ed="R094" n="0777a15"/>不脫冠帶。釋中如太子以肉爲藥。高僧以身而擔。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0533b16"/><lb ed="R094" n="0777a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0533b1601">【鈔】病則致其憂者。父母有病子致憂懼。色無喜容。
<lb ed="X" n="0533b17"/><lb ed="R094" n="0777a17"/>心無悅意。息慍怒。止美食。漢書云。漢文帝之母。薄
<lb ed="X" n="0533b18"/><lb ed="R094" n="0777a18"/>氏太后。有疾多年。文帝目不交睫。不解衣帶。湯藥
<lb ed="X" n="0533b19"/><lb ed="R094" n="0777b01"/>不嘗不進。故禮記云。君有疾飮藥臣先嘗之。親有
<lb ed="X" n="0533b20"/><lb ed="R094" n="0777b02"/>疾飮藥子先嘗之。又云。文王有<g ref="#CB15432">疾</g>。武王不解冠帶
<lb ed="X" n="0533b21"/><lb ed="R094" n="0777b03"/>而養。文王一飯。武王一飯。文王再飯。武王再飯。旬
<lb ed="X" n="0533b22"/><lb ed="R094" n="0777b04"/>有二日乃瘳。太子以肉爲藥者。報恩經云。六師外
<lb ed="X" n="0533b23"/><lb ed="R094" n="0777b05"/>道謗佛不孝。如來爲說往昔曾作忍辱太子。爾時
<lb ed="X" n="0533b24"/><lb ed="R094" n="0777b06"/>父王身嬰重病。諸臣欲求不瞋人眼睛及髓爲作
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0533c" n="0533c"/>
<lb ed="X" n="0533c01"/><lb ed="R094" n="0777b07"/>妙藥。太子報言。我似其人。卽呼旃陀羅。斷骨出髓。
<lb ed="X" n="0533c02"/><lb ed="R094" n="0777b08"/>剜其兩目。合和成藥。父王服之病卽除瘥。高僧傳
<lb ed="X" n="0533c03"/><lb ed="R094" n="0777b09"/>云。麗朗法師。母老而病。以母及經論文疏。各致一
<lb ed="X" n="0533c04"/><lb ed="R094" n="0777b10"/>頭擔行。不欲背之。橫而擔行。隨所到處。傳法利人。
<lb ed="X" n="0533c05"/><lb ed="R094" n="0777b11"/>侍養不虧。時人謂之橫行朗也。道紀。敬脫。擔母之
<lb ed="X" n="0533c06"/><lb ed="R094" n="0777b12"/>徒非一。</p><p xml:id="pX21p0533c0604" cb:place="inline">△四喪則致其哀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0533c07"/><lb ed="R094" n="0777b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0533c0701">【疏】四喪則致其哀者。儒有武丁不言子臯泣血。釋
<lb ed="X" n="0533c08"/><lb ed="R094" n="0777b14"/>有目連大呌。調御舁棺<note place="inline">於儒禮雖不同。而亦哀有餘也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0533c09"/><lb ed="R094" n="0777b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0533c0901">【鈔】喪則致其哀者。父母喪亡。子盡孝心。至極哀誠
<lb ed="X" n="0533c10"/><lb ed="R094" n="0777b16"/>擗踊哭泣也。論語云。子張曰。書云。<note place="inline">尙書</note>高宗諒陰三
<lb ed="X" n="0533c11"/><lb ed="R094" n="0777b17"/>年不言。何謂也。<note place="inline">孔曰。高宗殷之中興王。名武丁也。諒。信也。陰。默也。默然三年矣</note>子
<lb ed="X" n="0533c12"/><lb ed="R094" n="0777b18"/>曰。何必高宗。古之人皆然。君薨。百官總<anchor xml:id="nkr_note_add_0533c1201" n="0533c1201"/><anchor xml:id="beg0533c1201" n="0533c1201"/>已<anchor xml:id="end0533c1201"/>。以聽於
<lb ed="X" n="0533c13"/><lb ed="R094" n="0778a01"/>冢宰三年。<note place="inline">孔曰。冢宰。謂天官。卿。佐王治者也。三年喪畢。然後王自聽政。彼疏曰。百官有事
<lb ed="X" n="0533c14"/><lb ed="R094" n="0778a02"/>不咨於君。各總己事。皆自束身束<anchor xml:id="nkr_note_add_0533c1401" n="0533c1401"/><anchor xml:id="beg0533c1401" n="0533c1401"/>己<anchor xml:id="end0533c1401"/>職事。聽於<anchor xml:id="nkr_note_add_0533c1402" n="0533c1402"/><anchor xml:id="beg0533c1402" n="0533c1402"/>冢<anchor xml:id="end0533c1402"/>宰上卿也。聽。從也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0533c1403" n="0533c1403"/><anchor xml:id="beg0533c1403" n="0533c1403"/>冢<anchor xml:id="end0533c1403"/>。太也</note>子臯者。高
<lb ed="X" n="0533c15"/><lb ed="R094" n="0778a03"/>柴字也。檀弓云。高子臯執親之喪。泣血三年。<note place="inline">泣而無聲。
<lb ed="X" n="0533c16"/><lb ed="R094" n="0778a04"/>如出血也</note>未嘗見齒。<note place="inline">不言笑也</note>調御舁棺者。釋迦調御。舁父
<lb ed="X" n="0533c17"/><lb ed="R094" n="0778a05"/>母棺也。<name role="" type="person">淨飯王</name>涅槃經云。時<name role="" type="person">淨飯王</name>病重垂困。啼
<lb ed="X" n="0533c18"/><lb ed="R094" n="0778a06"/>泣淚下。思悉達等。吿衆人言。我命欲終。恨不見難
<lb ed="X" n="0533c19"/><lb ed="R094" n="0778a07"/>陀慶喜羅云。用此爲恨。設使得見。會雖不濟。以未
<lb ed="X" n="0533c20"/><lb ed="R094" n="0778a08"/>離生死。寧不爲苦。諸人聞<anchor xml:id="nkr_note_add_0533c2001" n="0533c2001"/><anchor xml:id="beg0533c2001" n="0533c2001"/>已<anchor xml:id="end0533c2001"/>。無不涕淚。佛在靈山。
<lb ed="X" n="0533c21"/><lb ed="R094" n="0778a09"/>相去五十由旬。遙知王意。卽吿阿難。我曹應往。令
<lb ed="X" n="0533c22"/><lb ed="R094" n="0778a10"/>王願滿。難陀白佛言。王是我父。所作奇特利益世
<lb ed="X" n="0533c23"/><lb ed="R094" n="0778a11"/>間。今宜往詣報養育恩。阿難復言。彼是我伯。聽我
<lb ed="X" n="0533c24"/><lb ed="R094" n="0778a12"/>出家。爲佛弟子。我亦願往。羅云復言。彼是我祖。我
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0534a" n="0534a"/>
<lb ed="X" n="0534a01"/><lb ed="R094" n="0778a13"/>父棄國求道。我蒙祖育。方得出家。今亦奉覲。佛言。
<lb ed="X" n="0534a02"/><lb ed="R094" n="0778a14"/>善來。卽以神力踊身虗空。至<name role="" type="person">迦毗羅</name>城。放大光明。
<lb ed="X" n="0534a03"/><lb ed="R094" n="0778a15"/>擧國人民無不泣淚。佛吿衆言。汝等當念生死爲
<lb ed="X" n="0534a04"/><lb ed="R094" n="0778a16"/>苦。唯道是眞。佛放光照王患得安。王知佛還一心
<lb ed="X" n="0534a05"/><lb ed="R094" n="0778a17"/>慶悅。不覺起坐。頃刻佛入。王擧兩手接足而言。唯
<lb ed="X" n="0534a06"/><lb ed="R094" n="0778a18"/>願如來手觸我身。今者最後見佛世尊。佛以其手
<lb ed="X" n="0534a07"/><lb ed="R094" n="0778b01"/>著王額上言。王是淸淨戒行之人。心垢<anchor xml:id="nkr_note_add_0534a0701" n="0534a0701"/><anchor xml:id="beg0534a0701" n="0534a0701"/>已<anchor xml:id="end0534a0701"/>離。王於
<lb ed="X" n="0534a08"/><lb ed="R094" n="0778b02"/>臥中。仰面合掌白世尊言。瞻仰如來目未曾捨。我
<lb ed="X" n="0534a09"/><lb ed="R094" n="0778b03"/>願<anchor xml:id="nkr_note_add_0534a0901" n="0534a0901"/><anchor xml:id="beg0534a0901" n="0534a0901"/>已<anchor xml:id="end0534a0901"/>滿。遂卽命終。釋子號咷。白<g ref="#CB00626">㲲</g>棺殮。七寶莊嚴。
<lb ed="X" n="0534a10"/><lb ed="R094" n="0778b04"/>佛與難陀住在喪前。肅恭而立。阿難羅云住在喪
<lb ed="X" n="0534a11"/><lb ed="R094" n="0778b05"/>後難陀白佛。父王養我願聽擔棺。阿難羅云亦爾。
<lb ed="X" n="0534a12"/><lb ed="R094" n="0778b06"/>佛念當來凶暴衆生。不報父母深恩。故躬自擔棺。
<lb ed="X" n="0534a13"/><lb ed="R094" n="0778b07"/>大千世界六返震動。諸山涌沒如水上舡。諸天釋
<lb ed="X" n="0534a14"/><lb ed="R094" n="0778b08"/>梵夜叉鬼等。皆來赴喪。代佛擔棺。佛卽許之。四王
<lb ed="X" n="0534a15"/><lb ed="R094" n="0778b09"/>變小各共擔之。佛執香爐在棺前行。<name role="" type="person">鷲山</name>羅漢乘
<lb ed="X" n="0534a16"/><lb ed="R094" n="0778b10"/>空白佛。佛敕令取栴檀焚燒父王。大衆號咷。佛吿
<lb ed="X" n="0534a17"/><lb ed="R094" n="0778b11"/>之曰。無常苦空無有堅固。如幻化水月命不久居。
<lb ed="X" n="0534a18"/><lb ed="R094" n="0778b12"/>爾衆但見此火爲熱。諸欲更熱。火滅<anchor xml:id="nkr_note_add_0534a1801" n="0534a1801"/><anchor xml:id="beg0534a1801" n="0534a1801"/>已<anchor xml:id="end0534a1801"/>後。收取舍
<lb ed="X" n="0534a19"/><lb ed="R094" n="0778b13"/>利起塔供養。衆請世尊說王生處。佛言。王生淨居
<lb ed="X" n="0534a20"/><lb ed="R094" n="0778b14"/>天宮。衆聞歡喜。禮佛而退。增一經云。時<name role="" type="person">大愛道</name>與
<lb ed="X" n="0534a21"/><lb ed="R094" n="0778b15"/>五百尼皆成無學。聞此丘說過三月後。佛入涅槃。
<lb ed="X" n="0534a22"/><lb ed="R094" n="0778b16"/>遂作念云。不忍見佛入般涅槃。我今宜當先取滅
<lb ed="X" n="0534a23"/><lb ed="R094" n="0778b17"/>度。卽往佛所具陳上事。佛默許之。愛道復言。我今
<lb ed="X" n="0534a24"/><lb ed="R094" n="0778b18"/>更不見如來顏色。今日遠離聖色。永不再覩。說是
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0534b" n="0534b"/>
<lb ed="X" n="0534b01"/><lb ed="R094" n="0779a01"/>語<anchor xml:id="nkr_note_add_0534b0101" n="0534b0101"/><anchor xml:id="beg0534b0101" n="0534b0101"/>已<anchor xml:id="end0534b0101"/>。繞佛阿難而各七帀。及諸比丘亦繞七帀。退
<lb ed="X" n="0534b02"/><lb ed="R094" n="0779a02"/>歸本寺。集諸尼衆吿辭入滅。五百尼聞皆辭入滅。
<lb ed="X" n="0534b03"/><lb ed="R094" n="0779a03"/>佛盡許之。愛道遂擊犍槌。露敷坐具。擧身虗空。現
<lb ed="X" n="0534b04"/><lb ed="R094" n="0779a04"/>十八變。還處本座。卽入四禪四空處定。然後入滅。
<lb ed="X" n="0534b05"/><lb ed="R094" n="0779a05"/>地六震動。諸天悲泣。餘五百尼皆爾。佛敕耶輸提
<lb ed="X" n="0534b06"/><lb ed="R094" n="0779a06"/>大將備辦五百牀。蘇油之轝花香薪車盡皆五百。
<lb ed="X" n="0534b07"/><lb ed="R094" n="0779a07"/>供養諸尼舍利。佛至尼寺。吿阿難難陀羅云。汝等
<lb ed="X" n="0534b08"/><lb ed="R094" n="0779a08"/>擧愛道身我自供養。帝釋梵王及四天王前白佛
<lb ed="X" n="0534b09"/><lb ed="R094" n="0779a09"/>言。唯願世尊勿自勞神。我自供養。佛言。止止。如來
<lb ed="X" n="0534b10"/><lb ed="R094" n="0779a10"/>所爲。非汝諸天龍等所及。所以者何。父母生子多
<lb ed="X" n="0534b11"/><lb ed="R094" n="0779a11"/>有所益。長養恩重乳哺懷抱。我今當報姨母愛道
<lb ed="X" n="0534b12"/><lb ed="R094" n="0779a12"/>之恩。故自供養。過去未來諸佛父母。皆先入滅。皆
<lb ed="X" n="0534b13"/><lb ed="R094" n="0779a13"/>自供養。時毗沙門敕五百王至旃檀山。取於香薪
<lb ed="X" n="0534b14"/><lb ed="R094" n="0779a14"/>燒比丘尼。是時世尊自擧牀脚。難陀羅云阿難各
<lb ed="X" n="0534b15"/><lb ed="R094" n="0779a15"/>擧一脚。飛在虗空。往至塚間。其餘四衆擧五百尼。
<lb ed="X" n="0534b16"/><lb ed="R094" n="0779a16"/>取香薪木著愛道身上。佛說偈言。一切行無常。生
<lb ed="X" n="0534b17"/><lb ed="R094" n="0779a17"/>者必有死。不生亦不死。寂滅爲最樂。火滅<anchor xml:id="nkr_note_add_0534b1701" n="0534b1701"/><anchor xml:id="beg0534b1701" n="0534b1701"/>已<anchor xml:id="end0534b1701"/>後。佛
<lb ed="X" n="0534b18"/><lb ed="R094" n="0779a18"/>敕大將。收五百尼舍利爲起偷婆。於長夜中受福
<lb ed="X" n="0534b19"/><lb ed="R094" n="0779b01"/>無量。問。目連大呌。調御舁棺。儒經不說。禮與俗異。
<lb ed="X" n="0534b20"/><lb ed="R094" n="0779b02"/>何故疏云顯其同耶。故注釋之。見母死<anchor xml:id="nkr_note_add_0534b2001" n="0534b2001"/><anchor xml:id="beg0534b2001" n="0534b2001"/>已<anchor xml:id="end0534b2001"/>在於鬼
<lb ed="X" n="0534b21"/><lb ed="R094" n="0779b03"/>中。哀傷至極。所以大呌。釋迦調御。種種供養父母
<lb ed="X" n="0534b22"/><lb ed="R094" n="0779b04"/>遺形。躬自舁棺。旃檀火葬。建塔供養超過俗禮哀
<lb ed="X" n="0534b23"/><lb ed="R094" n="0779b05"/>傷至甚。故云哀有餘也。</p><p xml:id="pX21p0534b2310" cb:place="inline">△五祭則致其嚴二。初兩
<lb ed="X" n="0534b24"/><lb ed="R094" n="0779b06"/>宗事跡。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0534c" n="0534c"/>
<lb ed="X" n="0534c01"/><lb ed="R094" n="0779b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0534c0101">【疏】五祭則致其嚴者。儒有薦笋之流。釋有餉飯之
<lb ed="X" n="0534c02"/><lb ed="R094" n="0779b08"/>類<note place="inline">嚴雖有異。祭意大同</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0534c03"/><lb ed="R094" n="0779b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0534c0301">【鈔】嚴。謹也。極敬之謂也。旣安葬<anchor xml:id="nkr_note_add_0534c0301" n="0534c0301"/><anchor xml:id="beg0534c0301" n="0534c0301"/>已<anchor xml:id="end0534c0301"/>。追思親愛。四時
<lb ed="X" n="0534c04"/><lb ed="R094" n="0779b10"/>祭祀。事死如生。每於祭時。齋戒沐浴。明發不寐。故
<lb ed="X" n="0534c05"/><lb ed="R094" n="0779b11"/>謂之嚴。孝經末云。生事愛敬。死事哀慼。生民之本
<lb ed="X" n="0534c06"/><lb ed="R094" n="0779b12"/>盡矣。死生之義備矣。孝子之事親終矣。晉書云。孟
<lb ed="X" n="0534c07"/><lb ed="R094" n="0779b13"/>宗。字恭武。江夏安陸人也。事母至孝。母性復賢。能
<lb ed="X" n="0534c08"/><lb ed="R094" n="0779b14"/>訓於宗。宗母好食竹笋。冬月無笋。宗入竹林哀號
<lb ed="X" n="0534c09"/><lb ed="R094" n="0779b15"/>求之。笋卽爲出。因取奉母。時人皆謂孝子感應所
<lb ed="X" n="0534c10"/><lb ed="R094" n="0779b16"/>致。晉時人也。孝德傳說。孟宗官爲宗郞。母性嗜笋。
<lb ed="X" n="0534c11"/><lb ed="R094" n="0779b17"/>宗每供之。母亡<anchor xml:id="nkr_note_add_0534c1101" n="0534c1101"/><anchor xml:id="beg0534c1101" n="0534c1101"/>已<anchor xml:id="end0534c1101"/>後。冬至欲以笋祭。乃入竹園哀
<lb ed="X" n="0534c12"/><lb ed="R094" n="0779b18"/>吿天地。得笋薦之。後爲豫章太守。終至司徒。餉飯
<lb ed="X" n="0534c13"/><lb ed="R094" n="0780a01"/>可知。問。以笋薦母。以飯餉鬼。二旣有殊。何言同耶。
<lb ed="X" n="0534c14"/><lb ed="R094" n="0780a02"/>故注釋之。餓鬼思飯。以飯餉之。亡母好笋。非笋不
<lb ed="X" n="0534c15"/><lb ed="R094" n="0780a03"/>薦。各隨性好。享祭意同。</p><p xml:id="pX21p0534c1510" cb:place="inline">△二重顯儒宗二。初立祭
<lb ed="X" n="0534c16"/><lb ed="R094" n="0780a04"/>所以。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0534c17"/><lb ed="R094" n="0780a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0534c1701">【疏】但以至敎未來。難弘報應。故先且立於祭法。令
<lb ed="X" n="0534c18"/><lb ed="R094" n="0780a06"/>敬事於神靈。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0534c19"/><lb ed="R094" n="0780a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0534c1901">【鈔】無上佛法。至極眞敎。故名至敎。至敎所明。善因
<lb ed="X" n="0534c20"/><lb ed="R094" n="0780a08"/>有善報。惡因有惡報。因果相稱。名爲報應。至敎初
<lb ed="X" n="0534c21"/><lb ed="R094" n="0780a09"/>興。在於西土。未達此方。人根未熟。難弘因果報應
<lb ed="X" n="0534c22"/><lb ed="R094" n="0780a10"/>之理。是故孔聖隨機設敎。敎人孝順報父母恩。現
<lb ed="X" n="0534c23"/><lb ed="R094" n="0780a11"/>存者承敬致樂。亡過者哀誠致祭。令敬事於父母
<lb ed="X" n="0534c24"/><lb ed="R094" n="0780a12"/>神靈。意使推尋神靈所在。至敎方來。示其因果報
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0535a" n="0535a"/>
<lb ed="X" n="0535a01"/><lb ed="R094" n="0780a13"/>應生處也。</p><p xml:id="pX21p0535a0105" cb:place="inline">△二評議不可二。初祖考常存。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535a02"/><lb ed="R094" n="0780a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535a0201">【疏】神靈則父母之識性。足顯祖考之常存。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535a03"/><lb ed="R094" n="0780a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535a0301">△二責其所失。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535a04"/><lb ed="R094" n="0780a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535a0401">【疏】旣形滅而神不滅。豈厚形而薄神乎。餘如前辨。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535a05"/><lb ed="R094" n="0780a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535a0501">【鈔】旣身形滅神靈不滅而常祭之。豈得厚形薄神。
<lb ed="X" n="0535a06"/><lb ed="R094" n="0780a18"/>謂居致其敬。養致其樂。病致其憂。卽是貴厚其形
<lb ed="X" n="0535a07"/><lb ed="R094" n="0780b01"/>也。昊天之恩。以其鬼禮而享祀之。卽是薄賤父母
<lb ed="X" n="0535a08"/><lb ed="R094" n="0780b02"/>神靈也。以此推徵。應捨儒敎權設祭禮。當依釋敎
<lb ed="X" n="0535a09"/><lb ed="R094" n="0780b03"/>報應實理。集福資親。餘如次前孝行同異中辨。今
<lb ed="X" n="0535a10"/><lb ed="R094" n="0780b04"/>爲示此存歿孝行事故。而說是經。</p><p xml:id="pX21p0535a1014" cb:place="inline">△二結之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535a11"/><lb ed="R094" n="0780b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535a1101">【疏】上來存歿同竟。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535a12"/><lb ed="R094" n="0780b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535a1201">△二明罪福同二。初顯罪同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535a13"/><lb ed="R094" n="0780b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535a1301">【疏】次辨罪福同。罪者。儒則條越五刑。犯當五摘。而
<lb ed="X" n="0535a14"/><lb ed="R094" n="0780b08"/>恩赦不該。釋則名標七逆。戒黜七遮。而阿鼻定入。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535a15"/><lb ed="R094" n="0780b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535a1501">【鈔】按尙書五刑起自舜代。謂墨。劓。剕。宮。大辟。爲五
<lb ed="X" n="0535a16"/><lb ed="R094" n="0780b10"/>也。鄭氏注周禮云。墨。謂刻其額涅之以墨。非事出
<lb ed="X" n="0535a17"/><lb ed="R094" n="0780b11"/>入。不以道義而訟者。以此加之。劓。謂截其鼻也。革
<lb ed="X" n="0535a18"/><lb ed="R094" n="0780b12"/>輿服。改制度者。以此加之。剕。謂刖其足也。決關梁。
<lb ed="X" n="0535a19"/><lb ed="R094" n="0780b13"/>踰城郭者。以此加之。宮。謂男去其勢。女閉幽室也。
<lb ed="X" n="0535a20"/><lb ed="R094" n="0780b14"/>男女不以禮義交通者。以此加之。大辟者。今死刑
<lb ed="X" n="0535a21"/><lb ed="R094" n="0780b15"/>也。<g ref="#CB02480">𡨥</g>盜劫掠等者。以此加之。自歷夏殷二代。至周
<lb ed="X" n="0535a22"/><lb ed="R094" n="0780b16"/>公時。每刑各五百。合二千五百條。至周穆王時。召
<lb ed="X" n="0535a23"/><lb ed="R094" n="0780b17"/>呂侯入爲司<g ref="#CB02480">𡨥</g>。增輕削重。墨劓各一千。剕刑五百。
<lb ed="X" n="0535a24"/><lb ed="R094" n="0780b18"/>宮刑三百。大辟二百。共三千條也。三千條中罪之
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0535b" n="0535b"/>
<lb ed="X" n="0535b01"/><lb ed="R094" n="0781a01"/>大者。莫大於不孝。故云條越五刑。五摘者。以五車
<lb ed="X" n="0535b02"/><lb ed="R094" n="0781a02"/>繫五體縱橫裂之也。三十國春秋說。池陽用妻言。
<lb ed="X" n="0535b03"/><lb ed="R094" n="0781a03"/>將母於山中殺之。秦王聞<anchor xml:id="nkr_note_add_0535b0301" n="0535b0301"/><anchor xml:id="beg0535b0301" n="0535b0301"/>已<anchor xml:id="end0535b0301"/>。令以五車裂殺也。翻
<lb ed="X" n="0535b04"/><lb ed="R094" n="0781a04"/>上五句。居不致敬。養不致樂等。皆是不孝之罪也。
<lb ed="X" n="0535b05"/><lb ed="R094" n="0781a05"/>梵網經云。七逆者。出佛身血。殺父。殺母。殺和尙。殺
<lb ed="X" n="0535b06"/><lb ed="R094" n="0781a06"/>阿闍黎。破羯摩轉法輪僧。殺聖人。七中有一障不
<lb ed="X" n="0535b07"/><lb ed="R094" n="0781a07"/>得戒。亦名七遮。遮障戒故。梵語阿鼻至。此云無間。
<lb ed="X" n="0535b08"/><lb ed="R094" n="0781a08"/>受苦相續無間隙故。</p><p xml:id="pX21p0535b0809" cb:place="inline">△二顯福同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535b09"/><lb ed="R094" n="0781a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535b0901">【疏】福同者。儒則旌於門閭。上天之報。釋則瑩於戒
<lb ed="X" n="0535b10"/><lb ed="R094" n="0781a10"/>德。淨土之因<note place="inline">如觀經說當修三福。一孝養父母乃至此三種業。是三世諸佛淨土正因</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535b11"/><lb ed="R094" n="0781a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535b1101">【鈔】旌於門閭者。孝義。旌表於家門鄕閭也。如漢書
<lb ed="X" n="0535b12"/><lb ed="R094" n="0781a12"/>云。郭巨。字文擧。河內人也。家貧養母。嘗生一子。年
<lb ed="X" n="0535b13"/><lb ed="R094" n="0781a13"/>始三歲。巨謂妻曰。飢貧如此。母年<anchor xml:id="nkr_note_add_0535b1301" n="0535b1301"/><anchor xml:id="beg0535b1301" n="0535b1301"/>已<anchor xml:id="end0535b1301"/>高。至於供母。
<lb ed="X" n="0535b14"/><lb ed="R094" n="0781a14"/>我母得其甘旨。便減與我子。乃令母飢。子易可得。
<lb ed="X" n="0535b15"/><lb ed="R094" n="0781a15"/>母難重有。今與妻以殺之。以全其母。妻從其言。巨
<lb ed="X" n="0535b16"/><lb ed="R094" n="0781a16"/>令妻抱子。向後園中。掘坑埋之。掘得黃金一釜。上
<lb ed="X" n="0535b17"/><lb ed="R094" n="0781a17"/>有字曰。孝子郭巨。殺子全母。天賜黃金一釜。官不
<lb ed="X" n="0535b18"/><lb ed="R094" n="0781a18"/>得奪。人不得取。巨將金詣官。官有詔曰。還其金。表
<lb ed="X" n="0535b19"/><lb ed="R094" n="0781b01"/>其門焉。董黯等類。先賢非一。注觀經者。彼云欲生
<lb ed="X" n="0535b20"/><lb ed="R094" n="0781b02"/>西方淨土。當修三福。一孝順父母。奉事師長。慈心
<lb ed="X" n="0535b21"/><lb ed="R094" n="0781b03"/>不殺。修十善業。二受持三歸。具足衆戒。不犯威儀。
<lb ed="X" n="0535b22"/><lb ed="R094" n="0781b04"/>三發菩提心。深信因果。讀誦大乘。勸進行者。此三
<lb ed="X" n="0535b23"/><lb ed="R094" n="0781b05"/>種業。是三世佛淨土正因。孝順生於淨土。不孝入
<lb ed="X" n="0535b24"/><lb ed="R094" n="0781b06"/>於地獄。今爲示此罪福。而說是經。</p><p xml:id="pX21p0535b2414" cb:place="inline">△三結之。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0535c" n="0535c"/>
<lb ed="X" n="0535c01"/><lb ed="R094" n="0781b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535c0101">【疏】上來總彰孝道竟。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535c02"/><lb ed="R094" n="0781b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535c0201">△四示勝田故三。初標牒章門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535c03"/><lb ed="R094" n="0781b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535c0301">【疏】第四示勝田者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535c04"/><lb ed="R094" n="0781b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535c0401">△二廣陳行相二。初汎明福田復二。初正顯福田
<lb ed="X" n="0535c05"/><lb ed="R094" n="0781b11"/>又三。初能喩三事。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535c06"/><lb ed="R094" n="0781b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535c0601">【疏】喩如世間人。欲得倉廩中五穀豐盈。歲歲不乏
<lb ed="X" n="0535c07"/><lb ed="R094" n="0781b13"/>者。必須取穀麥種子。以牛犁耕於田地而種之。不
<lb ed="X" n="0535c08"/><lb ed="R094" n="0781b14"/>種則竭盡也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535c09"/><lb ed="R094" n="0781b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535c0901">【鈔】五穀者。<anchor xml:id="nkr_note_add_0535c0901" n="0535c0901"/><anchor xml:id="beg0535c0901" n="0535c0901"/>粱<anchor xml:id="end0535c0901"/>。稻。菽。麻。麥也。又楊泉物理論云。粱者。
<lb ed="X" n="0535c10"/><lb ed="R094" n="0781b16"/>黍稷之總名。稻者。粳糯之總名。菽者。衆豆之總名。
<lb ed="X" n="0535c11"/><lb ed="R094" n="0781b17"/>三各二十。蔬果之實。助穀各二十。總爲五穀。別爲
<lb ed="X" n="0535c12"/><lb ed="R094" n="0781b18"/>百穀。</p><p xml:id="pX21p0535c1203" cb:place="inline">△二以法卽喩。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535c13"/><lb ed="R094" n="0782a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535c1301">【疏】法中亦爾。以悲心敬心孝心爲種子。以衣食財
<lb ed="X" n="0535c14"/><lb ed="R094" n="0782a02"/>帛身命爲牛犁。以貧病三寶父母爲田地。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535c15"/><lb ed="R094" n="0782a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535c1501">【鈔】貧病苦田。應起悲心濟以衣食。三寶德田。應起
<lb ed="X" n="0535c16"/><lb ed="R094" n="0782a04"/>敬心奉以財帛。父母恩田。應起孝心事以身命。此
<lb ed="X" n="0535c17"/><lb ed="R094" n="0782a05"/>三田中。貧病爲悲田。應慜念之。三寶父母合爲敬
<lb ed="X" n="0535c18"/><lb ed="R094" n="0782a06"/>田。應崇奉之。三種通名福田。又三心中。孝心爲總。
<lb ed="X" n="0535c19"/><lb ed="R094" n="0782a07"/>悲敬爲別。梵網經云。六道衆生皆是父母。應孝順
<lb ed="X" n="0535c20"/><lb ed="R094" n="0782a08"/>之。彼有恩德。應崇敬之。彼有貧病。應悲濟之。貧病
<lb ed="X" n="0535c21"/><lb ed="R094" n="0782a09"/>三寶父母三田卽定。悲敬孝心種子卽通。通三田
<lb ed="X" n="0535c22"/><lb ed="R094" n="0782a10"/>處皆可起故。衣食財帛身命牛犁亦通。通三田處
<lb ed="X" n="0535c23"/><lb ed="R094" n="0782a11"/>皆可用故。</p><p xml:id="pX21p0535c2305" cb:place="inline">△三配釋行相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535c24"/><lb ed="R094" n="0782a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535c2401">【疏】有佛弟子。欲得藏識中百福莊嚴。生生無盡者。
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0536a" n="0536a"/>
<lb ed="X" n="0536a01"/><lb ed="R094" n="0782a13"/>須運悲敬孝心。將衣食財帛身命。給濟敬養於貧
<lb ed="X" n="0536a02"/><lb ed="R094" n="0782a14"/>病三寶父母名爲種福。不種卽貧窮無福慧。入生
<lb ed="X" n="0536a03"/><lb ed="R094" n="0782a15"/>死險道。謂種福之田名爲福田。如種穀之田名穀
<lb ed="X" n="0536a04"/><lb ed="R094" n="0782a16"/>田也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536a05"/><lb ed="R094" n="0782a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536a0501">【鈔】百福莊嚴者。福行因業有其百數。感莊嚴果也。
<lb ed="X" n="0536a06"/><lb ed="R094" n="0782a18"/>瑜伽五十三云。於十善業各有十故。謂如不殺。少
<lb ed="X" n="0536a07"/><lb ed="R094" n="0782b01"/>分多分全分。少時多時盡形。自作勸他讚歎慶悅
<lb ed="X" n="0536a08"/><lb ed="R094" n="0782b02"/>是名十種。十十成百也。</p><p xml:id="pX21p0536a0810" cb:place="inline">△二重顯勝劣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536a09"/><lb ed="R094" n="0782b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536a0901">【疏】然種子有精新乾焦。田有肥濃確瘦。如悲敬孝
<lb ed="X" n="0536a10"/><lb ed="R094" n="0782b04"/>心有懇切閑縵。貧有淺深。病有輕重。佛有眞化。化
<lb ed="X" n="0536a11"/><lb ed="R094" n="0782b05"/>有住世入滅。法有大小。敎有權實。僧有持毀。父母
<lb ed="X" n="0536a12"/><lb ed="R094" n="0782b06"/>有現生七世。一一配肥瘦之田。昭然可見。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536a13"/><lb ed="R094" n="0782b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536a1301">【鈔】精新種子種於田中。粒粒生苗皆結子實。猶如
<lb ed="X" n="0536a14"/><lb ed="R094" n="0782b08"/>三心懇切殊勝。傾事三田。一一生福。自他俱益。乾
<lb ed="X" n="0536a15"/><lb ed="R094" n="0782b09"/>焦種子種於田中。或生不生結實者少。猶如三心
<lb ed="X" n="0536a16"/><lb ed="R094" n="0782b10"/>閑縵非勝。事於三田。所生福利。或有或無得果者
<lb ed="X" n="0536a17"/><lb ed="R094" n="0782b11"/>少。由此種福。應起懇切之心。傾誠給濟恭敬侍養
<lb ed="X" n="0536a18"/><lb ed="R094" n="0782b12"/>三田。田雖勝劣。種須勝妙。應勤修學。餘文可知。</p><p xml:id="pX21p0536a1819" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0536a19"/><lb ed="R094" n="0782b13"/>二正顯此經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536a20"/><lb ed="R094" n="0782b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536a2001">【疏】今盂蘭供會具三種肥田。故云勝也。謂佛歡喜
<lb ed="X" n="0536a21"/><lb ed="R094" n="0782b15"/>日。供養自恣淨戒大德。敬田勝也。報父母恩。恩田
<lb ed="X" n="0536a22"/><lb ed="R094" n="0782b16"/>勝也。父母在厄難中。悲田勝也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536a23"/><lb ed="R094" n="0782b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536a2301">△三結經起意。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536a24"/><lb ed="R094" n="0782b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536a2401">【疏】爲欲示此勝田故。說此經也。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0536b" n="0536b"/>
<lb ed="X" n="0536b01"/><lb ed="R094" n="0783a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536b0101">△第二藏乘所攝二。初標牒章門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b02"/><lb ed="R094" n="0783a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536b0201">【疏】第二藏乘所攝者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b03"/><lb ed="R094" n="0783a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536b0301">△二正顯收攝二。初總指。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b04"/><lb ed="R094" n="0783a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536b0401">【疏】藏謂三藏。乘謂五乘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b05"/><lb ed="R094" n="0783a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536b0501">△二別陳二。初三藏收攝復二。初釋三藏義亦二。
<lb ed="X" n="0536b06"/><lb ed="R094" n="0783a06"/>初正釋三藏又分三。初契經藏。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b07"/><lb ed="R094" n="0783a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536b0701">【疏】三藏者。一脩多羅。此云契經。契者。契理契機。經
<lb ed="X" n="0536b08"/><lb ed="R094" n="0783a08"/>者。佛地論云。貫攝爲義。謂貫穿所應知義。攝持所
<lb ed="X" n="0536b09"/><lb ed="R094" n="0783a09"/>化生故。此敎於三學中詮於定學。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b10"/><lb ed="R094" n="0783a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536b1001">【鈔】脩多羅。亦云脩妒路。皆訛也。正云素怛<g ref="#CB15274">䌫</g>。此云
<lb ed="X" n="0536b11"/><lb ed="R094" n="0783a11"/>契經。經通敎理。敎能契理。理能契根。故名契經。存
<lb ed="X" n="0536b12"/><lb ed="R094" n="0783a12"/>體略用或單言經。藏者。攝持義。敎能攝理。名契經
<lb ed="X" n="0536b13"/><lb ed="R094" n="0783a13"/>藏。</p><p xml:id="pX21p0536b1302" cb:place="inline">△二調伏藏。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b14"/><lb ed="R094" n="0783a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536b1401">【疏】二毗奈耶。此云調伏。調謂調練三業。伏謂制伏
<lb ed="X" n="0536b15"/><lb ed="R094" n="0783a15"/>過非。此敎詮於戒學。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b16"/><lb ed="R094" n="0783a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536b1601">【鈔】毗奈耶。舊云毗尼。毗泥。皆訛也。此云調伏。亦調
<lb ed="X" n="0536b17"/><lb ed="R094" n="0783a17"/>亦伏名爲調伏。通於敎行。佛所說故。凡聖持故。</p><p xml:id="pX21p0536b1719" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0536b18"/><lb ed="R094" n="0783a18"/>三對法藏。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b19"/><lb ed="R094" n="0783b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536b1901">【疏】三阿毗達磨。此云對法。法謂涅槃四諦。對謂對
<lb ed="X" n="0536b20"/><lb ed="R094" n="0783b02"/>向對觀。其能對者卽是妙慧。此敎詮於慧學。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b21"/><lb ed="R094" n="0783b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536b2101">【鈔】阿毗達磨。舊云阿毗曇。訛也。此云對法。能對是
<lb ed="X" n="0536b22"/><lb ed="R094" n="0783b04"/>慧。通漏無漏。所對是法。世出世間。此慧對向證涅
<lb ed="X" n="0536b23"/><lb ed="R094" n="0783b05"/>槃法。復能對觀了四諦法。法之對故。名對法也。法
<lb ed="X" n="0536b24"/><lb ed="R094" n="0783b06"/>苑云。經律論三。各別部類。各立一藏。或無別部。楞
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0536c" n="0536c"/>
<lb ed="X" n="0536c01"/><lb ed="R094" n="0783b07"/>嚴經等多詮定學。名契經藏。文殊問經等多詮戒
<lb ed="X" n="0536c02"/><lb ed="R094" n="0783b08"/>學。名爲律藏。解深密經等多詮慧學。名爲論藏。隨
<lb ed="X" n="0536c03"/><lb ed="R094" n="0783b09"/>多所詮。以分三藏。</p><p xml:id="pX21p0536c0308" cb:place="inline">△二化制分別。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536c04"/><lb ed="R094" n="0783b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536c0401">【疏】然經是化敎。開誘化導也。律是制敎。制約行業
<lb ed="X" n="0536c05"/><lb ed="R094" n="0783b11"/>也。論則推徵解經律之意也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536c06"/><lb ed="R094" n="0783b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536c0601">【鈔】經示善惡因果之相。通化在家之機。名爲化敎。
<lb ed="X" n="0536c07"/><lb ed="R094" n="0783b13"/>律部正爲制立學處。制善令行。制惡令斷。示持犯
<lb ed="X" n="0536c08"/><lb ed="R094" n="0783b14"/>相。制出家者。名爲制敎。論正顯慧。徵釋經律。所顯
<lb ed="X" n="0536c09"/><lb ed="R094" n="0783b15"/>妙理。通化制敎。</p><p xml:id="pX21p0536c0907" cb:place="inline">△二收攝此經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536c10"/><lb ed="R094" n="0783b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536c1001">【疏】今此盂蘭盆。據其名題。卽化敎攝。屬於經藏。據
<lb ed="X" n="0536c11"/><lb ed="R094" n="0783b17"/>其義意。亦制敎攝。屬於律藏<note place="inline">制比丘等。年年自恣之日。行此法故</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536c12"/><lb ed="R094" n="0783b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536c1201">【鈔】此明收攝也。依正不依兼。此經化敎。契經藏攝
<lb ed="X" n="0536c13"/><lb ed="R094" n="0784a01"/>也。</p><p xml:id="pX21p0536c1302" cb:place="inline">△二五乘收攝二。初釋五乘義又二。初總釋。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536c14"/><lb ed="R094" n="0784a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536c1401">【疏】五乘者。乘以運載爲名。五謂人天聲聞緣覺菩
<lb ed="X" n="0536c15"/><lb ed="R094" n="0784a03"/>薩此五力有大小。載有遠近。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536c16"/><lb ed="R094" n="0784a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536c1601">【鈔】五乘者。涅槃云。多思慮故名人。雜心云。意寂靜
<lb ed="X" n="0536c17"/><lb ed="R094" n="0784a05"/>故名人。俱舍云。光潔自在神用名天。聲聞者。聲謂
<lb ed="X" n="0536c18"/><lb ed="R094" n="0784a06"/>佛敎音聲。聞謂耳根發識。聽受佛聲。故名聲聞。緣
<lb ed="X" n="0536c19"/><lb ed="R094" n="0784a07"/>覺者。以慧覺了十二因緣。故名緣覺。亦名獨覺。於
<lb ed="X" n="0536c20"/><lb ed="R094" n="0784a08"/>得聖身。離稟至敎。自證無學。故名獨覺。菩薩者。具
<lb ed="X" n="0536c21"/><lb ed="R094" n="0784a09"/>云菩提薩埵。菩提覺義。薩埵有情義。彼所修行略
<lb ed="X" n="0536c22"/><lb ed="R094" n="0784a10"/>有二門一自利。大智爲先。二利他。大悲爲首。由此
<lb ed="X" n="0536c23"/><lb ed="R094" n="0784a11"/>二利上求菩提。下度薩埵。故名菩薩。又薩埵者。行
<lb ed="X" n="0536c24"/><lb ed="R094" n="0784a12"/>者自身。而此行者求大菩提。故名菩薩。乘者。運載
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0537a" n="0537a"/>
<lb ed="X" n="0537a01"/><lb ed="R094" n="0784a13"/>之義。體通敎理行果。謂依敎解理。依理起行。依行
<lb ed="X" n="0537a02"/><lb ed="R094" n="0784a14"/>得果。行果正運。敎理助運。四皆名乘。此中人天之
<lb ed="X" n="0537a03"/><lb ed="R094" n="0784a15"/>乘。名人天乘。人天二趣同有漏法。根種齊故合爲
<lb ed="X" n="0537a04"/><lb ed="R094" n="0784a16"/>一也。乃至菩薩之乘。名菩薩乘。法華等經。瑜伽等
<lb ed="X" n="0537a05"/><lb ed="R094" n="0784a17"/>論。此四乘外說不定性乘。謂一類機。通有二乘。或
<lb ed="X" n="0537a06"/><lb ed="R094" n="0784a18"/>三乘性。發心先後。修習三乘。通於頓漸。與疏所說。
<lb ed="X" n="0537a07"/><lb ed="R094" n="0784b01"/>開合有異。亦不相違。</p><p xml:id="pX21p0537a0709" cb:place="inline">△二別釋五。初人乘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537a08"/><lb ed="R094" n="0784b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537a0801">【疏】一人乘。謂三歸五戒。運載衆生越於三塗。生於
<lb ed="X" n="0537a09"/><lb ed="R094" n="0784b03"/>人道。其猶小艇纔過谿澗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537a10"/><lb ed="R094" n="0784b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537a1001">△二天乘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537a11"/><lb ed="R094" n="0784b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537a1101">【疏】二天乘。謂上品十善。及四禪八定。運載衆生越
<lb ed="X" n="0537a12"/><lb ed="R094" n="0784b06"/>於四洲。達於上界。猶如小船越小江河。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537a13"/><lb ed="R094" n="0784b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537a1301">【鈔】且人趣身修於十善。下品十善生於人趣。中品
<lb ed="X" n="0537a14"/><lb ed="R094" n="0784b08"/>十善。非定相應。生欲界天。上品十善。與四禪定相
<lb ed="X" n="0537a15"/><lb ed="R094" n="0784b09"/>應。生色界天。與四空處定相應。生無色界天。四禪
<lb ed="X" n="0537a16"/><lb ed="R094" n="0784b10"/>四空共成八定。義門別故。四八雙彰。</p><p xml:id="pX21p0537a1615" cb:place="inline">△三聲聞。四
<lb ed="X" n="0537a17"/><lb ed="R094" n="0784b11"/>緣覺。二科合二。初列名指法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537a18"/><lb ed="R094" n="0784b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537a1801">【疏】三聲聞乘。謂四諦法門。四緣覺乘。謂十二因緣
<lb ed="X" n="0537a19"/><lb ed="R094" n="0784b13"/>法門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537a20"/><lb ed="R094" n="0784b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537a2001">△二雙顯行相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537a21"/><lb ed="R094" n="0784b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537a2101">【疏】皆能運載衆生越於三界。到有餘無餘涅槃。成
<lb ed="X" n="0537a22"/><lb ed="R094" n="0784b16"/>阿羅漢。及辟支佛。皆如大船越大江河。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537a23"/><lb ed="R094" n="0784b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537a2301">【鈔】阿羅漢。此翻云應。唯識論云。應已永害煩惱賊
<lb ed="X" n="0537a24"/><lb ed="R094" n="0784b18"/>故。應不復受分段身故。應受世間妙供養故。梵語
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0537b" n="0537b"/>
<lb ed="X" n="0537b01"/><lb ed="R094" n="0785a01"/>辟支迦佛陀。辟支佛略也。此云獨覺。亦名緣覺。</p><p xml:id="pX21p0537b0119" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0537b02"/><lb ed="R094" n="0785a02"/>五菩薩。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537b03"/><lb ed="R094" n="0785a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537b0301">【疏】五菩薩乘。謂悲智六度法門。運載衆生總超三
<lb ed="X" n="0537b04"/><lb ed="R094" n="0785a04"/>界三乘之境。至無上菩提大般涅槃之彼岸如乘
<lb ed="X" n="0537b05"/><lb ed="R094" n="0785a05"/>舶過海也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537b06"/><lb ed="R094" n="0785a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537b0601">△二收攝此經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537b07"/><lb ed="R094" n="0785a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537b0701">【疏】今此經者。謂是人天乘所攝。在小乘藏中。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537b08"/><lb ed="R094" n="0785a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537b0801">【鈔】目連之母。但言離苦。不言生處。七世父母。離餓
<lb ed="X" n="0537b09"/><lb ed="R094" n="0785a09"/>鬼苦。生人天中。是故此經人天乘攝。今詳法非大
<lb ed="X" n="0537b10"/><lb ed="R094" n="0785a10"/>小隨機以判。隨所對機。有兼有正。判入五乘。依正
<lb ed="X" n="0537b11"/><lb ed="R094" n="0785a11"/>不依兼。佛爲目連而說此經。兼化餘人。聲聞乘性。
<lb ed="X" n="0537b12"/><lb ed="R094" n="0785a12"/>正是當機。不被獨覺。經會無故。於五乘中聲聞乘
<lb ed="X" n="0537b13"/><lb ed="R094" n="0785a13"/>攝。大小乘中。小乘所攝。非菩薩乘。經中不顯法空
<lb ed="X" n="0537b14"/><lb ed="R094" n="0785a14"/>義故。然下文云。佛說經時。大菩薩衆皆歡喜者。聞
<lb ed="X" n="0537b15"/><lb ed="R094" n="0785a15"/>盂蘭盆利益之相。助讚小機。故生歡喜也。</p><p xml:id="pX21p0537b1517" cb:place="inline">△第三
<lb ed="X" n="0537b16"/><lb ed="R094" n="0785a16"/>辨定宗旨二。初標牒章門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537b17"/><lb ed="R094" n="0785a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537b1701">【疏】三辨定宗旨者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537b18"/><lb ed="R094" n="0785a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537b1801">△二正顯宗旨二。初明其宗旨復二。初正明宗旨。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537b19"/><lb ed="R094" n="0785b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537b1901">【疏】此經以孝順設供拔苦報恩爲宗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537b20"/><lb ed="R094" n="0785b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537b2001">【鈔】宗旨者。法苑云。宗者。崇尊主義。旨者。意旨旨趣。
<lb ed="X" n="0537b21"/><lb ed="R094" n="0785b03"/>此經以孝順拔苦爲宗。宗卽是旨。孝順拔苦。正是
<lb ed="X" n="0537b22"/><lb ed="R094" n="0785b04"/>此經所崇所尊所主究竟意故。亦攝報恩設供。由
<lb ed="X" n="0537b23"/><lb ed="R094" n="0785b05"/>孝順故。方能設會報恩拔苦。故以孝順拔苦爲宗
<lb ed="X" n="0537b24"/><lb ed="R094" n="0785b06"/>旨也。</p><p xml:id="pX21p0537b2403" cb:place="inline">△二以義釋成二。初列二門。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0537c" n="0537c"/>
<lb ed="X" n="0537c01"/><lb ed="R094" n="0785b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c0101">【疏】今以二門分別。一釋行相。二配句數。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c02"/><lb ed="R094" n="0785b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537c0201">△二隨列釋二。初四義釋相復二。初正釋。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c03"/><lb ed="R094" n="0785b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c0301">【疏】初者。謂目連本爲孝誠。欲酬恩德。力所未及。故
<lb ed="X" n="0537c04"/><lb ed="R094" n="0785b10"/>先出家。是以始得六通。便觀三界。見其亡母。生餓
<lb ed="X" n="0537c05"/><lb ed="R094" n="0785b11"/>鬼中<note place="inline">諸得道人。未必皆爲父母卽驗目連。爲欲報恩故出家也</note>雖餉香飯。旋成
<lb ed="X" n="0537c06"/><lb ed="R094" n="0785b12"/>猛火。悲號投佛。佛敎設於盆供。拔冥途身。脫一劫
<lb ed="X" n="0537c07"/><lb ed="R094" n="0785b13"/>苦。不辜生育。大報劬勞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c08"/><lb ed="R094" n="0785b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537c0801">【鈔】目連至劬勞。初八句。次四句。次二句。後二句。如
<lb ed="X" n="0537c09"/><lb ed="R094" n="0785b15"/>次釋四義也。</p><p xml:id="pX21p0537c0906" cb:place="inline">△二結之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c10"/><lb ed="R094" n="0785b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c1001">【疏】細詳經旨。備斯四義。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c11"/><lb ed="R094" n="0785b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537c1101">△二配四四句二。初總標擧數。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c12"/><lb ed="R094" n="0785b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c1201">【疏】二配句數者。有四四句。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c13"/><lb ed="R094" n="0786a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537c1301">△二隨標顯示四。初孝順相對四句。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c14"/><lb ed="R094" n="0786a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c1401">【疏】一孝順兩字自有四句。一孝而非順。如三牲之
<lb ed="X" n="0537c15"/><lb ed="R094" n="0786a03"/>養等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c16"/><lb ed="R094" n="0786a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537c1601">【鈔】孝經云。事親者。居上不驕。爲下不亂。在醜不爭。
<lb ed="X" n="0537c17"/><lb ed="R094" n="0786a05"/><note place="inline">醜。衆也。爭。競也</note>居上而驕則亡。爲下而亂則刑。在醜而爭
<lb ed="X" n="0537c18"/><lb ed="R094" n="0786a06"/>則兵。三者不除。雖日養三牲。猶爲不孝<note place="inline">牛羊豕爲三牲</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c19"/><lb ed="R094" n="0786a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c1901">【疏】二順而非孝。如病索禁忌之食而卽供。欲行非
<lb ed="X" n="0537c20"/><lb ed="R094" n="0786a08"/>爲之事而不諫等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c21"/><lb ed="R094" n="0786a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537c2101">【鈔】孝經云。父有爭子。則身不陷於不義。故當不義。
<lb ed="X" n="0537c22"/><lb ed="R094" n="0786a10"/>則子不可以不爭於父<note place="inline">爭。去聲呼。是極諫之名。父母有過。子當極諫之</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c23"/><lb ed="R094" n="0786a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c2301">【疏】三亦孝亦順。謂有隱無犯。三諫而隨。順色觀志。
<lb ed="X" n="0537c24"/><lb ed="R094" n="0786a12"/>三年無改。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0538a" n="0538a"/>
<lb ed="X" n="0538a01"/><lb ed="R094" n="0786a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538a0101">【鈔】有過隱之不聲於外。不犯顏色微言諫之。承順
<lb ed="X" n="0538a02"/><lb ed="R094" n="0786a14"/>顏色觀其志節也。禮記檀弓云。事親有隱而無犯
<lb ed="X" n="0538a03"/><lb ed="R094" n="0786a15"/><note place="inline">隱。謂不稱揚其過也。無犯。不犯顏而諫之</note>左右就養無方。<note place="inline">左右謂扶持之方常也。子
<lb ed="X" n="0538a04"/><lb ed="R094" n="0786a16"/>於親無如常人也</note>服勤至死。致喪三年。<note place="inline">勤謂勞辱之事也。致。謂慼容稱其服
<lb ed="X" n="0538a05"/><lb ed="R094" n="0786a17"/>也。此以恩爲制</note>事君有犯而無隱。<note place="inline">旣諫之。有人問其國政者。可語得失</note>左右
<lb ed="X" n="0538a06"/><lb ed="R094" n="0786a18"/>就養有方。<note place="inline">不可侵官</note>服勤至死。方喪三年。<note place="inline">方喪資於事父。凡此以義
<lb ed="X" n="0538a07"/><lb ed="R094" n="0786b01"/>爲制</note>事師無犯無隱。左右就養無方。服勤至死。心喪
<lb ed="X" n="0538a08"/><lb ed="R094" n="0786b02"/>三年。<note place="inline">心喪。慼容如父而無服也。此以恩義之間爲制</note>曲禮云。子之事親也。
<lb ed="X" n="0538a09"/><lb ed="R094" n="0786b03"/>三諫而不聽。則號泣而隨之。論語云。子夏問孝。子
<lb ed="X" n="0538a10"/><lb ed="R094" n="0786b04"/>曰。色難。<note place="inline">承順父母顏色乃爲難也</note>又云。父在觀其志。父沒觀其
<lb ed="X" n="0538a11"/><lb ed="R094" n="0786b05"/>行。三年無改於父之道。可謂孝矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538a12"/><lb ed="R094" n="0786b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538a1201">【疏】四非孝非順。如水中葬父之類。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538a13"/><lb ed="R094" n="0786b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538a1301">【鈔】世傳昆子。恨父不仕。遂葬父於昆明池中。更俟
<lb ed="X" n="0538a14"/><lb ed="R094" n="0786b08"/>檢文。</p><p xml:id="pX21p0538a1403" cb:place="inline">△二孝順設供四句。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538a15"/><lb ed="R094" n="0786b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538a1501">【疏】二以孝順設供相對復爲四句。一孝順非設供。
<lb ed="X" n="0538a16"/><lb ed="R094" n="0786b10"/>如董黯王祥等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538a17"/><lb ed="R094" n="0786b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538a1701">【鈔】漢書云。董黯。字孝治。會稽勾章人也。少亡其父。
<lb ed="X" n="0538a18"/><lb ed="R094" n="0786b12"/>養母至孝。家雖貧乏。母常肥悅。鄰舍王寄。家富母
<lb ed="X" n="0538a19"/><lb ed="R094" n="0786b13"/>瘦。寄母謂黯母曰。家貧年高。有何供養。而常肥悅。
<lb ed="X" n="0538a20"/><lb ed="R094" n="0786b14"/>黯母曰。我子孝順。不爲非法。心不憂愁故肥悅耳。
<lb ed="X" n="0538a21"/><lb ed="R094" n="0786b15"/>問寄母曰。家富美味充饒。何謂羸瘦。寄母曰。我子
<lb ed="X" n="0538a22"/><lb ed="R094" n="0786b16"/>不孝。常爲非法。使我憂愁是以瘦耳。而寄聞之。伺
<lb ed="X" n="0538a23"/><lb ed="R094" n="0786b17"/>黯不在。遂提黯母手摑脚踏。苦辱而去。黯歸見母
<lb ed="X" n="0538a24"/><lb ed="R094" n="0786b18"/>不悅。問之。母具說之。黯曰。老人多言不能自愼。黯
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0538b" n="0538b"/>
<lb ed="X" n="0538b01"/><lb ed="R094" n="0787a01"/>恐母憂。默而不言。母亡葬訖。斬寄首祭母墓。自縛
<lb ed="X" n="0538b02"/><lb ed="R094" n="0787a02"/>詣官。會赦得免。後漢時人。孝德傳云。董黯後官至
<lb ed="X" n="0538b03"/><lb ed="R094" n="0787a03"/>中郞。魏志云。王祥。字休徵。瑯琊人也。餘如常談。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538b04"/><lb ed="R094" n="0787a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538b0401">【疏】二設供非孝順。爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0538b0401" n="0538b0401"/><anchor xml:id="beg0538b0401" n="0538b0401"/>己<anchor xml:id="end0538b0401"/>求福而修齋等。三俱是。卽
<lb ed="X" n="0538b05"/><lb ed="R094" n="0787a05"/>盂蘭盆會。四俱非。謂逆而慳也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538b06"/><lb ed="R094" n="0787a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538b0601">△三孝順拔苦四句。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538b07"/><lb ed="R094" n="0787a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538b0701">【疏】三以孝順對拔苦。亦爲四句。一孝順非拔苦。謂
<lb ed="X" n="0538b08"/><lb ed="R094" n="0787a08"/>董永等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538b09"/><lb ed="R094" n="0787a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538b0901">【鈔】漢書云。董永。靑州於乘縣人也。少失母。獨養父。
<lb ed="X" n="0538b10"/><lb ed="R094" n="0787a10"/>父亡後。無以葬之。從人貸錢一萬。謂錢主曰。若無
<lb ed="X" n="0538b11"/><lb ed="R094" n="0787a11"/>錢還以身爲奴。永得安葬父畢。將往爲奴。路逢一
<lb ed="X" n="0538b12"/><lb ed="R094" n="0787a12"/>婦人。求與永爲妻。永曰。我今貧賤。身當爲奴。何敢
<lb ed="X" n="0538b13"/><lb ed="R094" n="0787a13"/>屈之爲妻。婦人曰。不恥貧賤。永與同到錢主之家。
<lb ed="X" n="0538b14"/><lb ed="R094" n="0787a14"/>主曰。汝妻何能。妻曰。織耳。主曰。爲我織千疋絹。放
<lb ed="X" n="0538b15"/><lb ed="R094" n="0787a15"/>爾夫妻。於是織之。十旬千疋。主人大喜放之行至
<lb ed="X" n="0538b16"/><lb ed="R094" n="0787a16"/>本相逢處。妻曰。我是天之織女。見君至孝。天使助
<lb ed="X" n="0538b17"/><lb ed="R094" n="0787a17"/>爾償債。言訖飛空而去。前漢時人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538b18"/><lb ed="R094" n="0787a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538b1801">【疏】二拔苦非孝順。謂救他人之苦。三俱是。卽蘭盆
<lb ed="X" n="0538b19"/><lb ed="R094" n="0787b01"/>會。四俱非。謂逆小之人也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538b20"/><lb ed="R094" n="0787b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538b2001">△四孝順報恩四句。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538b21"/><lb ed="R094" n="0787b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538b2101">【疏】四以孝順對報恩。亦爲四句。一孝順非報恩。護
<lb ed="X" n="0538b22"/><lb ed="R094" n="0787b04"/>髮膚。不驕危。非法不言等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538b23"/><lb ed="R094" n="0787b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538b2301">【鈔】孝經云。非先王之法。言不敢道。非先王之德。行
<lb ed="X" n="0538b24"/><lb ed="R094" n="0787b06"/>不敢行。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0538c" n="0538c"/>
<lb ed="X" n="0538c01"/><lb ed="R094" n="0787b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538c0101">【疏】二報恩非孝順。扶輪報一餐。修行報施主等。三
<lb ed="X" n="0538c02"/><lb ed="R094" n="0787b08"/>俱是。盂蘭盆會也。四俱非。謂辜恩逆人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538c03"/><lb ed="R094" n="0787b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538c0301">【鈔】扶輪者。類林云。靈輒。齊人也。晉大夫趙盾出遊。
<lb ed="X" n="0538c04"/><lb ed="R094" n="0787b10"/>於桑下見一餓人。傾壺飼之。問曰。君何人。餓者曰。
<lb ed="X" n="0538c05"/><lb ed="R094" n="0787b11"/>我齊人。姓靈。名輒。遊學三年。今歸。糧盡不能前進。
<lb ed="X" n="0538c06"/><lb ed="R094" n="0787b12"/>盾更遺食。後事靈公爲守門者。盾直諫公。公欲殺
<lb ed="X" n="0538c07"/><lb ed="R094" n="0787b13"/>之。盾遂起。復呼獒。咬盾。盾走登車。車<anchor xml:id="nkr_note_add_0538c0701" n="0538c0701"/><anchor xml:id="beg0538c0701" n="0538c0701"/>已<anchor xml:id="end0538c0701"/>去其一輪。
<lb ed="X" n="0538c08"/><lb ed="R094" n="0787b14"/>靈輒乃扶輪而去。盾旣免難。問曰。何人也。曰。我桑
<lb ed="X" n="0538c09"/><lb ed="R094" n="0787b15"/>下餓人也。春秋傳第十說。靈輒爲晉靈公之介。<note place="inline">甲士</note>
<lb ed="X" n="0538c10"/><lb ed="R094" n="0787b16"/>倒戈禦靈公之徒。不言扶輪。然疏以四行作四四
<lb ed="X" n="0538c11"/><lb ed="R094" n="0787b17"/>句。內有無用之句。今詳四行總爲十五句。分爲四
<lb ed="X" n="0538c12"/><lb ed="R094" n="0787b18"/>類。第一類者。隨修一行有四句可知。第二類者。二
<lb ed="X" n="0538c13"/><lb ed="R094" n="0788a01"/>二合修有六句。一孝順設供。二孝順拔苦。三孝順
<lb ed="X" n="0538c14"/><lb ed="R094" n="0788a02"/>報恩。四設供拔苦。五設供報恩。六拔苦報恩。第三
<lb ed="X" n="0538c15"/><lb ed="R094" n="0788a03"/>類者。三三合修有四句。一一闕之可知。第四類者。
<lb ed="X" n="0538c16"/><lb ed="R094" n="0788a04"/>四行全修。總爲一句。如是總計一十五句。義類差
<lb ed="X" n="0538c17"/><lb ed="R094" n="0788a05"/>別。皆是此經所宗義也。</p><p xml:id="pX21p0538c1710" cb:place="inline">△二歎其勝妙。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538c18"/><lb ed="R094" n="0788a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538c1801">【疏】今修此一門。卽圓四行。所得功德何可校量。寔
<lb ed="X" n="0538c19"/><lb ed="R094" n="0788a07"/>由境勝心彊。徹於神理故也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538c20"/><lb ed="R094" n="0788a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538c2001">【鈔】盆會一門。卽能圓於孝順等四行。三種肥田。名
<lb ed="X" n="0538c21"/><lb ed="R094" n="0788a09"/>爲境勝。悲敬孝順三類種子。名爲心彊。徹者。通也。
<lb ed="X" n="0538c22"/><lb ed="R094" n="0788a10"/>由此境勝心彊。通顯四行神功妙理。故以爲宗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538c23"/><lb ed="R094" n="0788a11"/>
<lb ed="X" n="0538c24"/><lb ed="R094" n="0788a12"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>佛說盂蘭盆經疏孝衡鈔卷上</cb:jhead></cb:juan>
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0539a" n="0539a"/>
<lb ed="X" n="0539a01"/>
<lb ed="X" n="0539a02"/>
<lb ed="X" n="0539a03"/><lb ed="R094" n="0788a14"/><cb:div type="w"><head>疏鈔音釋</head>
<lb ed="X" n="0539a04"/><lb ed="R094" n="0788a15"/><cb:div type="w"><head>疏</head><cb:div type="note"><entry cb:place="inline"><form>釁</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0403" cb:place="inline"><note place="inline">許愼切罪也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>衣錦</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0410" cb:place="inline"><note place="inline">上去聲</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>食稻</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0415" cb:place="inline"><note place="inline">上如字又音寺</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>犧牲</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0423" cb:place="inline"><note place="inline">音希生純色牛完全</note>。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0539a05"/><lb ed="R094" n="0788a16"/><entry><form>徇</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0502" cb:place="inline"><note place="inline">徐閏切求也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>蘋蘩</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0509" cb:place="inline"><note place="inline">音頻煩</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>養則</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0514" cb:place="inline"><note place="inline">上去聲供也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>舁</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0520" cb:place="inline"><note place="inline">音余共擧也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>餉</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0526" cb:place="inline"><note place="inline">式亮
<lb ed="X" n="0539a06"/><lb ed="R094" n="0788a17"/>切饋也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>黜</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0605" cb:place="inline"><note place="inline">音出貶下</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>艇</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0610" cb:place="inline"><note place="inline">音挺小船</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>舶</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0615" cb:place="inline"><note place="inline">音白大船</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>旋成</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0621" cb:place="inline"><note place="inline">上旬宣切速疾</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>黯</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0628" cb:place="inline"><note place="inline">乙減切</note>。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0539a07"/><lb ed="R094" n="0788a18"/><cb:div type="w"><head>鈔</head><cb:div type="note"><entry cb:place="inline"><form>繭</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0703" cb:place="inline"><note place="inline">古典切蠶衣也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>懣</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0710" cb:place="inline"><note place="inline">母本切</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>穹窿</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0715" cb:place="inline"><note place="inline">下音隆天勢高升也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>旁礴</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0725" cb:place="inline"><note place="inline">音滂薄地勢混同也</note>。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0539a08"/><lb ed="R094" n="0788b01"/><entry><form>援神契</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0804" cb:place="inline"><note place="inline">上音袁引也漢儒解孝經</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>施之</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0816" cb:place="inline"><note place="inline">上音<g ref="#CB01976">𦂛</g>布設也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>放諸</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0824" cb:place="inline"><note place="inline">上音倣至也下諸之
<lb ed="X" n="0539a09"/><lb ed="R094" n="0788b02"/>也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>斷一樹</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0905" cb:place="inline"><note place="inline">上音短截也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>居處</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0912" cb:place="inline"><note place="inline">下音杵安止也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>莅</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0919" cb:place="inline"><note place="inline">音利臨也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>色養</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0925" cb:place="inline"><note place="inline">下去聲供
<lb ed="X" n="0539a10"/><lb ed="R094" n="0788b03"/>也下敬養侍養倣此</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>凊</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1010" cb:place="inline"><note place="inline">七性切寒也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form><g ref="#CB04467">𪫟</g>惕</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1017" cb:place="inline"><note place="inline">音出剔恐而肅敬之也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>會稽</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1028" cb:place="inline"><note place="inline">音檜雞越
<lb ed="X" n="0539a11"/><lb ed="R094" n="0788b04"/>郡名</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>簠簋</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1105" cb:place="inline"><note place="inline">音甫軌祭器</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>居然</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1112" cb:place="inline"><note place="inline">上音基語助也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>衾</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1119" cb:place="inline"><note place="inline">音欽大被也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>祧</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1125" cb:place="inline"><note place="inline">音挑遷廟</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>墠</form>
<lb ed="X" n="0539a12"/><lb ed="R094" n="0788b05"/><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1201"><note place="inline">音善除地</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>適士</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1207" cb:place="inline"><note place="inline">上音的上士也卽今之正卿中士今之朝官下士今之京官也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>不爭</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1233" cb:place="inline"><note place="inline">下去
<lb ed="X" n="0539a13"/><lb ed="R094" n="0788b06"/>聲</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>伋</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1303" cb:place="inline"><note place="inline">音急子思名</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>踵</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1309" cb:place="inline"><note place="inline">音腫足跟也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>柞楢</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1316" cb:place="inline"><note place="inline">音昨由柔木也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>圜丘</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1324" cb:place="inline"><note place="inline">上音員天體也</note>。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0539a14"/><lb ed="R094" n="0788b07"/><entry><form>侑坐</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1403" cb:place="inline"><note place="inline">上音右對坐也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>數月</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1411" cb:place="inline"><note place="inline">上音所計也計其月不出</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>瘳</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1422" cb:place="inline"><note place="inline">音抽疾瘥也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>饒儲</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1429" cb:place="inline"><note place="inline">下音
<lb ed="X" n="0539a15"/><lb ed="R094" n="0788b08"/>除具也卽豐備矣</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>偯</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1509" cb:place="inline"><note place="inline">音矣哭餘聲也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>縗</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1516" cb:place="inline"><note place="inline">音崔喪服</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>絰</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1521" cb:place="inline"><note place="inline">徒結切麻帶也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>齊衰</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1529" cb:place="inline"><note place="inline">音資崔</note>。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0539a16"/><lb ed="R094" n="0788b09"/><entry><form>散齋</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1603" cb:place="inline"><note place="inline">上去聲呼舒緩也去祭遠故</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>礿禘</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1616" cb:place="inline"><note place="inline">音藥弟</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>毅</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1620" cb:place="inline"><note place="inline">音義</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>愔</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1623" cb:place="inline"><note place="inline">伊金切</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>列子</form>
<lb ed="X" n="0539a17"/><lb ed="R094" n="0788b10"/><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1701"><note place="inline">列者人姓也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>禪位</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1708" cb:place="inline"><note place="inline">上音善讓位也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>欲去</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1716" cb:place="inline"><note place="inline">下上聲除也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>吿朔</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1723" cb:place="inline"><note place="inline">上音谷吿上也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>餼</form>
<lb ed="X" n="0539a18"/><lb ed="R094" n="0788b11"/><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1801"><note place="inline">音戲牲生也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>朝享</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1808" cb:place="inline"><note place="inline">上音潮早也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>秩蒭</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1815" cb:place="inline"><note place="inline">音姪初</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>東觀</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1820" cb:place="inline"><note place="inline">下音貫漢時於宮前造東
<lb ed="X" n="0539a19"/><lb ed="R094" n="0788b12"/>西兩觀今之史館也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>篡</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1910" cb:place="inline"><note place="inline">初思切奪也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>冠帶</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1917" cb:place="inline"><note place="inline">上音貫</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>剜</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1921" cb:place="inline"><note place="inline">烏丸切削取也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>敬脫</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1929" cb:place="inline"><note place="inline">下音
<lb ed="X" n="0539a20"/><lb ed="R094" n="0788b13"/>奪道紀敬脫二皆高僧亦擔母侍養傳法者</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>諒陰</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2020" cb:place="inline"><note place="inline">下平聲然也不言國政</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>薨</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2030" cb:place="inline"><note place="inline">呼弘切君
<lb ed="X" n="0539a21"/><lb ed="R094" n="0788b14"/>亡</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>見齒</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2104" cb:place="inline"><note place="inline">上音現露也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>涕淚</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2111" cb:place="inline"><note place="inline">上音體泣也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>犍槌</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2118" cb:place="inline"><note place="inline">上巨寒切下音弟此集衆作相
<lb ed="X" n="0539a22"/><lb ed="R094" n="0788b15"/>之具鐘鼓總名</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>偷婆</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2209" cb:place="inline"><note place="inline">訛略梵語若具應云窣覩波此云高顯處</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>劓剕</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2227" cb:place="inline"><note place="inline">音義費</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>大辟</form>
<lb ed="X" n="0539a23"/><lb ed="R094" n="0788b16"/><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2301"><note place="inline">下音闢法也謂節制其罪卽大罪也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>池陽</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2317" cb:place="inline"><note place="inline">人名</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>刖</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2320" cb:place="inline"><note place="inline">音月絕也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>掠</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2325" cb:place="inline"><note place="inline">音略奪取</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>爭子</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2331" cb:place="inline"><note place="inline">上去
<lb ed="X" n="0539a24"/><lb ed="R094" n="0788b17"/>聲止也下爭父同</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>侵官</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2410" cb:place="inline"><note place="inline">各有司職不可相侵</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>方喪</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2420" cb:place="inline"><note place="inline">方類也資於事父者資取也謂君崩
<pb ed="X" xml:id="X21.0375.0539b" n="0539b"/>
<lb ed="X" n="0539b01"/><lb ed="R094" n="0788b18"/>比取事父矣</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>世傳</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539b0108" cb:place="inline"><note place="inline">下平聲謂非經史所載</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>趙盾</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539b0119" cb:place="inline"><note place="inline">下音沌</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>獒</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539b0123" cb:place="inline"><note place="inline">音敖犬高四尺</note>。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div></cb:div>
</cb:div></body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0519a0101" to="#end0519a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0520a1701" to="#end0520a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0520b0101" to="#end0520b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0520c1401" to="#end0520c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">采</lem><rdg wit="#wit.orig">釆</rdg></app>
<app from="#beg0520c2301" to="#end0520c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0521a1001" to="#end0521a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0522a1801" to="#end0522a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0522c0301" to="#end0522c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0522c1101" to="#end0522c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0522c1501" to="#end0522c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0523a0201" to="#end0523a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">塋</lem><rdg wit="#wit.orig">瑩</rdg></app>
<app from="#beg0523a2201" to="#end0523a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0523a2301" to="#end0523a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0523b0901" to="#end0523b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0523b1901" to="#end0523b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0523b2401" to="#end0523b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0523b2402" to="#end0523b2402"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0523c0501" to="#end0523c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0524a1001" to="#end0524a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0524a1201" to="#end0524a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0524a1701" to="#end0524a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0524a2101" to="#end0524a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0525a1101" to="#end0525a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0525a1401" to="#end0525a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0525a2001" to="#end0525a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">剌</lem><rdg wit="#wit.orig">刺</rdg></app>
<app from="#beg0525b0801" to="#end0525b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0525b2301" to="#end0525b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0525c1401" to="#end0525c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0526b2101" to="#end0526b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0527a1501" to="#end0527a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0527a2401" to="#end0527a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0527b0301" to="#end0527b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0527b0601" to="#end0527b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0527b1101" to="#end0527b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0528a0401" to="#end0528a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0528b0201" to="#end0528b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0528b0301" to="#end0528b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0528c2101" to="#end0528c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0529a0301" to="#end0529a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0529b1001" to="#end0529b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">哺</lem><rdg wit="#wit.orig">晡</rdg></app>
<app from="#beg0529c1001" to="#end0529c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0530a0501" to="#end0530a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0530a1001" to="#end0530a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0530a1601" to="#end0530a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">采</lem><rdg wit="#wit.orig">釆</rdg></app>
<app from="#beg0530a1602" to="#end0530a1602"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0530a1801" to="#end0530a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0530c1901" to="#end0530c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0531b0601" to="#end0531b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0533a0401" to="#end0533a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0533a0801" to="#end0533a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0533a1201" to="#end0533a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0533c1201" to="#end0533c1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0533c1401" to="#end0533c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0533c1402" to="#end0533c1402"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">冢<note type="cf1">X21n0375_p0533c13</note><note type="cf2">T54n2128_p0420a03</note></lem><rdg wit="#wit.orig">冡</rdg></app>
<app from="#beg0533c1403" to="#end0533c1403"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">冢<note type="cf1">X21n0375_p0533c13</note><note type="cf2">T54n2128_p0420a03</note></lem><rdg wit="#wit.orig">冡</rdg></app>
<app from="#beg0533c2001" to="#end0533c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0534a0701" to="#end0534a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0534a0901" to="#end0534a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0534a1801" to="#end0534a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0534b0101" to="#end0534b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0534b1701" to="#end0534b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0534b2001" to="#end0534b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0534c0301" to="#end0534c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0534c1101" to="#end0534c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0535b0301" to="#end0535b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0535b1301" to="#end0535b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0535c0901" to="#end0535c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">粱<note type="cf1">X21n0375_p0535c09</note></lem><rdg wit="#wit.orig">梁</rdg></app>
<app from="#beg0538b0401" to="#end0538b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0538c0701" to="#end0538c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0519a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0519a0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0520a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0520a1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0520b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0520b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0520c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0520c1401">采【CB】，釆【卍續】</note>
<note n="0520c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0520c2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0521a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0521a1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0522a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0522a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0522c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0522c0301">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0522c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0522c1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0522c1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0522c1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0523a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523a0201">塋【CB】，瑩【卍續】</note>
<note n="0523a2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523a2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0523a2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523a2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0523b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523b0901">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0523b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0523b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523b2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0523b2402" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523b2402">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0523c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523c0501">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0524a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0524a1001">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0524a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0524a1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0524a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0524a1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0524a2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0524a2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0525a1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0525a1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0525a1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0525a1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0525a2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0525a2001">剌【CB】，刺【卍續】</note>
<note n="0525b0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0525b0801">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0525b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0525b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0525c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0525c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0526b2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0526b2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0527a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0527a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0527a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0527a2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0527b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0527b0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0527b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0527b0601">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0527b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0527b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0528a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0528a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0528b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0528b0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0528b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0528b0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0528c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0528c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0529a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0529a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0529b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0529b1001">哺【CB】，晡【卍續】</note>
<note n="0529c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0529c1001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0530a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0530a0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0530a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0530a1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0530a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0530a1601">采【CB】，釆【卍續】</note>
<note n="0530a1602" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0530a1602">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0530a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0530a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0530c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0530c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0531b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0531b0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0533a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0533a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0533a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0533a0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0533a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0533a1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0533c1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0533c1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0533c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0533c1401">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0533c1402" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X21.0533c14.19" target="#nkr_note_add_0533c1402">冢【CB】，冡【卍續】</note>
<note n="0533c1403" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X21.0533c14.27" target="#nkr_note_add_0533c1403">冢【CB】，冡【卍續】</note>
<note n="0533c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0533c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0534a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534a0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0534a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534a0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0534a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0534b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0534b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0534b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0534c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534c0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0534c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534c1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0535b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0535b0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0535b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0535b1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0535c0901" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X21.0535c09.07" target="#nkr_note_add_0535c0901">粱【CB】，梁【卍續】</note>
<note n="0538b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0538b0401">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0538c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0538c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>