<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X22n0407">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 407 觀無量壽佛經疏妙宗鈔</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 407 觀無量壽佛經疏妙宗鈔</title>
			<author>隋 智顗說　宋 知禮述　日本 實觀分會</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp6"><resp>corrections</resp><name>CBETA.shin</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>5卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">22</idno>.<idno type="no">407</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-07-15 10:22:38 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">觀無量壽佛經疏妙宗鈔</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
						<witness xml:id="wit1">【嘉興乙-CB】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00267">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00267</charName>
				<mapping cb:dec="983307" type="PUA">U+F010B</mapping>
			<mapping type="unicode">U+408E</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[矛*贊]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00403">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00403</charName>
				<mapping cb:dec="983443" type="PUA">U+F0193</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3CC2</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>沿</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[泳-永+公]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01926">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName>
				<mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15081">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15081</charName>
				<mapping cb:dec="998121" type="PUA">U+F3AE9</mapping>
			<mapping type="unicode">U+41FF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>策</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+束]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15131">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15131</charName>
				<mapping cb:dec="998171" type="PUA">U+F3B1B</mapping>
			<charProp><localName>normalized form</localName><value>邦</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[邱-丘+(看-目)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB16014">
				<charName>CBETA CHARACTER CB16014</charName>
				<mapping cb:dec="999054" type="PUA">U+F3E8E</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+979E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鞞</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鞥-合+(白-日+田)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB17738">
				<charName>CBETA CHARACTER CB17738</charName>
				<mapping cb:dec="1000778" type="PUA">U+F454A</mapping>
			<charProp><localName>composition</localName><value>[(乍-(乞-乙)+白)*旬]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-06-28T14:44:50">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0269a" n="0269a"/>
<lb ed="X" n="0269a01"/>
<lb ed="X" n="0269a02"/>
<lb ed="X" n="0269a03"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 407-A</cb:mulu><head>No. 407-A</head>
<lb ed="X" n="0269a04"/><lb ed="R032" n="0781a01"/><p xml:id="pX22p0269a0401">觀經疏鈔皇明百松尊宿嘗憫學者尋對之艱而分
<lb ed="X" n="0269a05"/><lb ed="R032" n="0781a02"/>會焉可謂有裨於觀覽矣然疏鈔之文間加筆削原
<lb ed="X" n="0269a06"/><lb ed="R032" n="0781a03"/>文不完本旨或差故<note place="inline">予</note>素欲改會以存舊文爲緣所
<lb ed="X" n="0269a07"/><lb ed="R032" n="0781a04"/>阻空過年所屬者幸得<anchor xml:id="nkr_note_add_0269a0701" n="0269a0701"/><anchor xml:id="beg0269a0701" n="0269a0701"/>閒<anchor xml:id="end0269a0701"/>暇終夙昔之志遂鋟於梓
<lb ed="X" n="0269a08"/><lb ed="R032" n="0781a05"/>以廣其傳云。</p>
<lb ed="X" n="0269a09"/><lb ed="R032" n="0781a06"/><p xml:id="pX22p0269a0901">貞享四年歲次丁卯夏四月沙門實觀序</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0269a10"/>
<lb ed="X" n="0269a11"/>
<lb ed="X" n="0269a12"/>
<lb ed="X" n="0269a13"/>
<lb ed="X" n="0269a14"/>
<lb ed="X" n="0269a15"/>
<lb ed="X" n="0269a16"/><lb ed="R032" n="0781a08"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">凡例八條</cb:mulu><head>凡例八條</head>
<lb ed="X" n="0269a17"/><lb ed="R032" n="0781a09"/><list><item xml:id="itemX22p0269a1701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0269a1701" n="0269a1701"/><anchor xml:id="beg0269a1701" n="0269a1701"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0269a1701"/>原本經一卷疏一卷鈔三卷　本<g ref="#CB15131">邦</g>開疏爲二卷
<lb ed="X" n="0269a18"/><lb ed="R032" n="0781a10"/>藏本開鈔爲六卷今悉復舊<note place="inline">予</note>會本乃釐爲五卷。</item>
<lb ed="X" n="0269a19"/><lb ed="R032" n="0781a11"/><item xml:id="itemX22p0269a1901"><anchor xml:id="nkr_note_add_0269a1901" n="0269a1901"/><anchor xml:id="beg0269a1901" n="0269a1901"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0269a1901"/>首標佛說觀無量壽佛經疏玅宗鈔會本佛說觀
<lb ed="X" n="0269a20"/><lb ed="R032" n="0781a12"/>無量壽佛經出自如來兩處演說阿難一時結集
<lb ed="X" n="0269a21"/><lb ed="R032" n="0781a13"/>疏出自天台口授章安筆記玅宗鈔是四明所述
<lb ed="X" n="0269a22"/><lb ed="R032" n="0781a14"/>會本乃<note place="inline">予</note>所定也。</item>
<lb ed="X" n="0269a23"/><lb ed="R032" n="0781a15"/><item xml:id="itemX22p0269a2301"><anchor xml:id="nkr_note_add_0269a2301" n="0269a2301"/><anchor xml:id="beg0269a2301" n="0269a2301"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0269a2301"/>百松本標譯人名然疏鈔並無出譯人之科故今
<lb ed="X" n="0269a24"/><lb ed="R032" n="0781a16"/>不錄。</item>
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0269b" n="0269b"/>
<lb ed="X" n="0269b01"/><lb ed="R032" n="0781a17"/><item xml:id="itemX22p0269b0101"><anchor xml:id="nkr_note_add_0269b0101" n="0269b0101"/><anchor xml:id="beg0269b0101" n="0269b0101"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0269b0101"/>百松會本頂格大書者經也低一字者疏也中間
<lb ed="X" n="0269b02"/><lb ed="R032" n="0781a18"/>分書者鈔也今依藏本並大書但疏與鈔低一字
<lb ed="X" n="0269b03"/><lb ed="R032" n="0781b01"/>別之。</item>
<lb ed="X" n="0269b04"/><lb ed="R032" n="0781b02"/><item xml:id="itemX22p0269b0401"><anchor xml:id="nkr_note_add_0269b0401" n="0269b0401"/><anchor xml:id="beg0269b0401" n="0269b0401"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0269b0401"/>科文下有釋科者經文前有懸釋者有總科在前
<lb ed="X" n="0269b05"/><lb ed="R032" n="0781b03"/>者有子科連後者而其體不一今不敢改作一如
<lb ed="X" n="0269b06"/><lb ed="R032" n="0781b04"/>舊本但其在前後者各於本處標出格上以使易
<lb ed="X" n="0269b07"/><lb ed="R032" n="0781b05"/>識焉。</item>
<lb ed="X" n="0269b08"/><lb ed="R032" n="0781b06"/><item xml:id="itemX22p0269b0801"><anchor xml:id="nkr_note_add_0269b0801" n="0269b0801"/><anchor xml:id="beg0269b0801" n="0269b0801"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0269b0801"/>疏鈔之科百松會本或刪或補或前後移易有亂
<lb ed="X" n="0269b09"/><lb ed="R032" n="0781b07"/>次失體者故今疏鈔各依其舊。</item>
<lb ed="X" n="0269b10"/><lb ed="R032" n="0781b08"/><item xml:id="itemX22p0269b1001"><anchor xml:id="nkr_note_add_0269b1001" n="0269b1001"/><anchor xml:id="beg0269b1001" n="0269b1001"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0269b1001"/>鈔中卷辨體科曰分二而下文曰三書家下具明
<lb ed="X" n="0269b11"/><lb ed="R032" n="0781b09"/>體德故百松改二字作三發起序科曰三而下無
<lb ed="X" n="0269b12"/><lb ed="R032" n="0781b10"/>第三科目故亦改三作二總科略釋中第二釋科
<lb ed="X" n="0269b13"/><lb ed="R032" n="0781b11"/>曰二而下文曰三初段下隨科解經故亦改二作
<lb ed="X" n="0269b14"/><lb ed="R032" n="0781b12"/>三此皆誤字百松爲是今從之。</item>
<lb ed="X" n="0269b15"/><lb ed="R032" n="0781b13"/><item xml:id="itemX22p0269b1501"><anchor xml:id="nkr_note_add_0269b1501" n="0269b1501"/><anchor xml:id="beg0269b1501" n="0269b1501"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0269b1501"/>經疏鈔文字諸本間有異同未詳是否者格上書
<lb ed="X" n="0269b16"/><lb ed="R032" n="0781b14"/>曰某字一作某字。</item></list></cb:div>
<lb ed="X" n="0269b17"/>
<lb ed="X" n="0269b18"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 407-B</cb:mulu><head>No. 407-B</head>
<lb ed="X" n="0269b19"/><lb ed="R032" n="0782a01"/><p xml:id="pX22p0269b1901">此經疏鈔京吳梓行久矣唯其字句訛謬附疏相違
<lb ed="X" n="0269b20"/><lb ed="R032" n="0782a02"/>及其妄加<anchor xml:id="nkr_note_add_0269b2001" n="0269b2001"/><anchor xml:id="beg0269b2001" n="0269b2001"/>己<anchor xml:id="end0269b2001"/>意削去正文使血脈不貫失經大義故
<lb ed="X" n="0269b21"/><lb ed="R032" n="0782a03"/>特啓大藏梵筴逐一檢對以復其初也然經疏鈔本
<lb ed="X" n="0269b22"/><lb ed="R032" n="0782a04"/>各函異軸不便觀者今裂鈔附於疏文之下分疏繫
<lb ed="X" n="0269b23"/><lb ed="R032" n="0782a05"/>於經文之下開科冠於經疏之前貴在一路貫通遊
<lb ed="X" n="0269b24"/><lb ed="R032" n="0782a06"/>從無阻不亦以便學者乎雖分經附疏冠科繫鈔如
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0269c" n="0269c"/>
<lb ed="X" n="0269c01"/><lb ed="R032" n="0782a07"/>此而未敢自許儻哲校其當不以行止可焉。</p>
<lb ed="X" n="0269c02"/><lb ed="R032" n="0782a08"/><p xml:id="pX22p0269c0201">萬歷龍飛之癸酉重陽日徑山傳衣庵受菩薩戒弟
<lb ed="X" n="0269c03"/><lb ed="R032" n="0782a09"/>子眞覺謹白</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0269c04"/>
<lb ed="X" n="0269c05"/>
<lb ed="X" n="0269c06"/><cb:docNumber>No. 407</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0269c07"/><lb ed="R032" n="0782b01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>佛說觀無量壽佛經疏玅宗鈔會
<lb ed="X" n="0269c08"/><lb ed="R032" n="0782b01"/>本卷第一</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0269c09"/><lb ed="R032" n="0782b02"/><byline cb:type="other">日東　沙門　實觀　分會</byline>
<lb ed="X" n="0269c10"/><lb ed="R032" n="0782b03"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">下筆序</cb:mulu><head>觀無量壽佛經疏玅宗鈔下筆序</head>
<lb ed="X" n="0269c11"/><lb ed="R032" n="0782b04"/><byline cb:type="author">四明沙門知禮述</byline>
<lb ed="X" n="0269c12"/><lb ed="R032" n="0782b05"/><p xml:id="pX22p0269c1201">此經義疏人悕淨報故說聽者多矣所稟寶雲師
<lb ed="X" n="0269c13"/><lb ed="R032" n="0782b06"/>首製記文相<g ref="#CB00403">㳂</g>至今著述不絕皆宗智者豈有不
<lb ed="X" n="0269c14"/><lb ed="R032" n="0782b07"/>知修心玅觀感四淨土文義者耶良以愍物情深
<lb ed="X" n="0269c15"/><lb ed="R032" n="0782b08"/>適時智巧故多談事相少示觀門務在下凡普霑
<lb ed="X" n="0269c16"/><lb ed="R032" n="0782b09"/>緣種方今嘉運盛演圓乘慕學之徒皆欲得旨而
<lb ed="X" n="0269c17"/><lb ed="R032" n="0782b10"/>修證矣故竭鄙志鈔數千言上順玅宗略消此疏
<lb ed="X" n="0269c18"/><lb ed="R032" n="0782b11"/>適時之巧非我所能願共有情卽心念佛乃此鈔
<lb ed="X" n="0269c19"/><lb ed="R032" n="0782b12"/>所以作也。</p><p xml:id="pX22p0269c1905" cb:place="inline">天禧五年歲在辛酉重陽日下筆故
<lb ed="X" n="0269c20"/><lb ed="R032" n="0782b13"/>序</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0269c21"/><lb ed="R032" n="0782b14"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">觀無量壽佛經疏玅宗鈔</cb:mulu><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0269c2101">【疏】佛說觀無量壽佛經疏</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0269c22"/><lb ed="R032" n="0782b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0269c2201">【鈔】此之疏題佛等八字備擧經目皆是所釋唯疏
<lb ed="X" n="0269c23"/><lb ed="R032" n="0782b16"/>一字是能釋也今之五章釋其八字義稍委悉入
<lb ed="X" n="0269c24"/><lb ed="R032" n="0782b17"/>文自見若欲預知可陳梗槩經是通號餘是別名
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0270a" n="0270a"/>
<lb ed="X" n="0270a01"/><lb ed="R032" n="0782b18"/>今且明別佛說者釋迦化主四辨宣演也觀者總
<lb ed="X" n="0270a02"/><lb ed="R032" n="0783a01"/>擧能觀卽十六觀也無量壽佛者擧所觀要攝十
<lb ed="X" n="0270a03"/><lb ed="R032" n="0783a02"/>五境也且置能說略明所說能觀皆是一心三觀
<lb ed="X" n="0270a04"/><lb ed="R032" n="0783a03"/>所觀皆是三諦一境毗盧遮那徧一切處一切諸
<lb ed="X" n="0270a05"/><lb ed="R032" n="0783a04"/>法皆是佛法所謂衆生性德之佛非自非他非因
<lb ed="X" n="0270a06"/><lb ed="R032" n="0783a05"/>非果卽是圓常大覺之體故起信論云所言覺義
<lb ed="X" n="0270a07"/><lb ed="R032" n="0783a06"/>者謂心體離念離念相者等虗空界無所不徧法
<lb ed="X" n="0270a08"/><lb ed="R032" n="0783a07"/>界一相卽是如來常住法身依此法身說名本覺
<lb ed="X" n="0270a09"/><lb ed="R032" n="0783a08"/>故知果佛圓明之體是我凡夫本具性德故一切
<lb ed="X" n="0270a10"/><lb ed="R032" n="0783a09"/>敎所談行法無不爲顯此之覺體故四三昧通名
<lb ed="X" n="0270a11"/><lb ed="R032" n="0783a10"/>念佛但其觀法爲門不同如一行三昧直觀三道
<lb ed="X" n="0270a12"/><lb ed="R032" n="0783a11"/>顯本性佛方等三昧觀袒持顯法華兼誦經觀音
<lb ed="X" n="0270a13"/><lb ed="R032" n="0783a12"/>兼數息覺意歷三性此等三昧歷事雖異念佛是
<lb ed="X" n="0270a14"/><lb ed="R032" n="0783a13"/>同俱爲顯於大覺體故雖俱念佛而是通途顯諸
<lb ed="X" n="0270a15"/><lb ed="R032" n="0783a14"/>佛體若此觀門及般舟三昧託彼安養依正之境
<lb ed="X" n="0270a16"/><lb ed="R032" n="0783a15"/>用微玅觀專就彌陀顯眞佛體雖託彼境須知依
<lb ed="X" n="0270a17"/><lb ed="R032" n="0783a16"/>正同居一心心性徧周無法不造無法不具若一
<lb ed="X" n="0270a18"/><lb ed="R032" n="0783a17"/>毫法從心外生則不名爲大乘觀也行者應知據乎
<lb ed="X" n="0270a19"/><lb ed="R032" n="0783a18"/>心性觀彼依正依正可彰託彼依正觀於心性心
<lb ed="X" n="0270a20"/><lb ed="R032" n="0783b01"/>性易發所言心性具一切法造一切法者實無能
<lb ed="X" n="0270a21"/><lb ed="R032" n="0783b02"/>具所具能造所造卽心是法卽法是心能造因緣
<lb ed="X" n="0270a22"/><lb ed="R032" n="0783b03"/>及所造法皆悉當處全是心性是故今觀若依若
<lb ed="X" n="0270a23"/><lb ed="R032" n="0783b04"/>正乃法界心觀法界境生於法界依正色心是則
<lb ed="X" n="0270a24"/><lb ed="R032" n="0783b05"/>名爲唯依唯正唯色唯心唯觀唯境故釋觀字用
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0270b" n="0270b"/>
<lb ed="X" n="0270b01"/><lb ed="R032" n="0783b06"/>一心三觀釋無量壽用一體三身體宗力用義並
<lb ed="X" n="0270b02"/><lb ed="R032" n="0783b07"/>從圓判敎屬頓五重玄義本是經中所詮觀法大
<lb ed="X" n="0270b03"/><lb ed="R032" n="0783b08"/>師預取解釋經題欲令行者用此觀法入十六門
<lb ed="X" n="0270b04"/><lb ed="R032" n="0783b09"/>而爲修證故於序文以主包衆以正收依觀佛旣
<lb ed="X" n="0270b05"/><lb ed="R032" n="0783b10"/>卽三身觀餘豈非三諦寄語行者觀雖深玅本被
<lb ed="X" n="0270b06"/><lb ed="R032" n="0783b11"/>初心若能進功何憂不就縱未入品爲因亦強生
<lb ed="X" n="0270b07"/><lb ed="R032" n="0783b12"/>至彼<g ref="#CB15131">邦</g>得預大會所見依正微玅難思速入聖階
<lb ed="X" n="0270b08"/><lb ed="R032" n="0783b13"/>度生亦廣永異事善及小乘行得往生者如此土
<lb ed="X" n="0270b09"/><lb ed="R032" n="0783b14"/>人宿圓修者於諸座席見相殊常聞法易悟以此
<lb ed="X" n="0270b10"/><lb ed="R032" n="0783b15"/>類彼功在玅宗但爲戒福不精無往生願故在穢
<lb ed="X" n="0270b11"/><lb ed="R032" n="0783b16"/>土聞法入眞須懼娑婆不常値佛縱遇善友色心
<lb ed="X" n="0270b12"/><lb ed="R032" n="0783b17"/>不勝難發我心況塵境麤強誠爲險處故須外加
<lb ed="X" n="0270b13"/><lb ed="R032" n="0783b18"/>事懺內勤理觀正助雙行加願要制必於寶刹速
<lb ed="X" n="0270b14"/><lb ed="R032" n="0784a01"/>證無生今解觀門其意在此疏者疎也決也疎通
<lb ed="X" n="0270b15"/><lb ed="R032" n="0784a02"/>決擇上之義趣通而不壅令其行者得意修之故
<lb ed="X" n="0270b16"/><lb ed="R032" n="0784a03"/>也。</p><p xml:id="pX22p0270b1602" cb:place="inline">○次能說人號。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0270b17"/><lb ed="R032" n="0784a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0270b1701">【疏】天台智者大師說</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0270b18"/><lb ed="R032" n="0784a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0270b1801">【鈔】備於別傳及諸章記有未知者須尋彼文。</p><p xml:id="pX22p0270b1818" cb:place="inline">○二
<lb ed="X" n="0270b19"/><lb ed="R032" n="0784a06"/>釋文初釋序三初叙經觀意二初正明觀行二初
<lb ed="X" n="0270b20"/><lb ed="R032" n="0784a07"/>叙意二初對垢立淨二初法二初明二報苦樂。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0270b21"/><lb ed="R032" n="0784a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0270b2101">【疏】夫樂<g ref="#CB15131">邦</g>之與苦域金寶之與泥沙胎獄之望華
<lb ed="X" n="0270b22"/><lb ed="R032" n="0784a09"/>池棘林之比瓊樹。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0270b23"/><lb ed="R032" n="0784a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0270b2301">【鈔】欲論觀行先示二報苦樂之相文有四句一一
<lb ed="X" n="0270b24"/><lb ed="R032" n="0784a11"/>皆論淨穢相對初句以所成國土苦樂相對安養
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0270c" n="0270c"/>
<lb ed="X" n="0270c01"/><lb ed="R032" n="0784a12"/>淨國但受諸樂故名樂<g ref="#CB15131">邦</g>堪忍穢土多受衆苦義
<lb ed="X" n="0270c02"/><lb ed="R032" n="0784a13"/>言苦域次句以能成物體貴賤相對彼純七珍略
<lb ed="X" n="0270c03"/><lb ed="R032" n="0784a14"/>言金寶此多衆穢略語泥沙次句以初生受質垢
<lb ed="X" n="0270c04"/><lb ed="R032" n="0784a15"/>淨相對此土六道具有四生今就人中多從胎藏
<lb ed="X" n="0270c05"/><lb ed="R032" n="0784a16"/>母食冷熱及飢飽時兒在胎中如處寒熱倒懸山
<lb ed="X" n="0270c06"/><lb ed="R032" n="0784a17"/>壓地獄之苦故云胎獄彼土九品<anchor xml:id="nkr_note_orig_0270001" n="0270001"/>八從蓮生下品
<lb ed="X" n="0270c07"/><lb ed="R032" n="0784a18"/>之人雖經多劫大本中說疑心修善生彼胎宮樂
<lb ed="X" n="0270c08"/><lb ed="R032" n="0784b01"/>同忉利況八九品不生疑惑豈有苦耶是故華池
<lb ed="X" n="0270c09"/><lb ed="R032" n="0784b02"/>受生卽樂次句以生後遊處麤好相對此則荆棘
<lb ed="X" n="0270c10"/><lb ed="R032" n="0784b03"/>叢林彼則金渠玉樹然此四句雖一一句苦樂相
<lb ed="X" n="0270c11"/><lb ed="R032" n="0784b04"/>對意則對穢顯彼淨相又復應知四句之文似唯
<lb ed="X" n="0270c12"/><lb ed="R032" n="0784b05"/>顯示同居二土據下明宗具論四土淨穢之相以
<lb ed="X" n="0270c13"/><lb ed="R032" n="0784b06"/>後驗此不專同居當知四句一一通於四種淨穢
<lb ed="X" n="0270c14"/><lb ed="R032" n="0784b07"/>見思輕重則感同居樂<g ref="#CB15131">邦</g>苦域體折巧拙則感方
<lb ed="X" n="0270c15"/><lb ed="R032" n="0784b08"/>便樂<g ref="#CB15131">邦</g>苦域次第頓入則感實報樂<g ref="#CB15131">邦</g>苦域分證
<lb ed="X" n="0270c16"/><lb ed="R032" n="0784b09"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0270c1601" n="0270c1601"/><anchor xml:id="beg0270c1601" n="0270c1601"/>究<anchor xml:id="end0270c1601"/>竟則感寂光樂<g ref="#CB15131">邦</g>苦域以例金寶泥沙胎獄華
<lb ed="X" n="0270c17"/><lb ed="R032" n="0784b10"/>池棘林瓊樹亦復如是一家制立正文與序必不
<lb ed="X" n="0270c18"/><lb ed="R032" n="0784b11"/>相違但序總示宗文別說是故似異問下三淨土
<lb ed="X" n="0270c19"/><lb ed="R032" n="0784b12"/>旣皆有相則可論於金寶等事寂光之淨<anchor xml:id="nkr_note_add_0270c1901" n="0270c1901"/><anchor xml:id="beg0270c1901" n="0270c1901"/>已<anchor xml:id="end0270c1901"/>全無
<lb ed="X" n="0270c20"/><lb ed="R032" n="0784b13"/>相如何可說金寶華池及以瓊樹答經論中言寂
<lb ed="X" n="0270c21"/><lb ed="R032" n="0784b14"/>光無相乃是<anchor xml:id="nkr_note_add_0270c2101" n="0270c2101"/><anchor xml:id="beg0270c2101" n="0270c2101"/>已<anchor xml:id="end0270c2101"/>盡染礙之相非如太虗空無一物
<lb ed="X" n="0270c22"/><lb ed="R032" n="0784b15"/>良由三惑究竟淸淨則依正色心究竟明顯故大
<lb ed="X" n="0270c23"/><lb ed="R032" n="0784b16"/>經云因滅是色獲得常色受想行識亦復如是仁
<lb ed="X" n="0270c24"/><lb ed="R032" n="0784b17"/>王稱爲法性五陰亦是法華世間相常大品色香
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0271a" n="0271a"/>
<lb ed="X" n="0271a01"/><lb ed="R032" n="0784b18"/>無非中道是則名爲究竟樂<g ref="#CB15131">邦</g>究竟金寶究竟華
<lb ed="X" n="0271a02"/><lb ed="R032" n="0785a01"/>池究竟瓊樹又復此就捨穢究盡取淨窮源故苦
<lb ed="X" n="0271a03"/><lb ed="R032" n="0785a02"/>域等判屬三障樂<g ref="#CB15131">邦</g>金寶以爲寂光若就淨穢平
<lb ed="X" n="0271a04"/><lb ed="R032" n="0785a03"/>等而談則以究竟苦域泥沙而爲寂光此之二說
<lb ed="X" n="0271a05"/><lb ed="R032" n="0785a04"/>但順悉檀無不圓極問佛無上報是卽理之事可
<lb ed="X" n="0271a06"/><lb ed="R032" n="0785a05"/>論金等究竟寂光是卽事之理豈有金等若其同
<lb ed="X" n="0271a07"/><lb ed="R032" n="0785a06"/>有事理旣混如何分於二土義耶答佛無上報是
<lb ed="X" n="0271a08"/><lb ed="R032" n="0785a07"/>究竟始覺上品寂光是究竟本覺始本旣極豈分
<lb ed="X" n="0271a09"/><lb ed="R032" n="0785a08"/>二體應知二土縱分事理實非有無豈眞善玅有
<lb ed="X" n="0271a10"/><lb ed="R032" n="0785a09"/>而非理耶秘藏之理豈同小空故此事理二名一
<lb ed="X" n="0271a11"/><lb ed="R032" n="0785a10"/>體以復本故名無上報事也以復本故名上寂光
<lb ed="X" n="0271a12"/><lb ed="R032" n="0785a11"/>理也故玅樂云修得四德本有四德二義齊等方
<lb ed="X" n="0271a13"/><lb ed="R032" n="0785a12"/>是遮那身土之相況淨名疏顯將寂光爲佛依報
<lb ed="X" n="0271a14"/><lb ed="R032" n="0785a13"/>故知定執報土有金寶等寂光定無斯乃迷名全
<lb ed="X" n="0271a15"/><lb ed="R032" n="0785a14"/>不知義矣。</p><p xml:id="pX22p0271a1505" cb:place="inline">○二誠由下明二因心行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0271a16"/><lb ed="R032" n="0785a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0271a1601">【疏】誠由心分垢淨見兩土之升沉行開善惡覩二
<lb ed="X" n="0271a17"/><lb ed="R032" n="0785a16"/>方之麤玅。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0271a18"/><lb ed="R032" n="0785a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0271a1801">【鈔】誠實也由從也報之淨穢實從心行二因致感
<lb ed="X" n="0271a19"/><lb ed="R032" n="0785a18"/>心卽迷了二心行卽違順二行六道三敎迷三德
<lb ed="X" n="0271a20"/><lb ed="R032" n="0785b01"/>性爲三惑染故曰垢心身口諸業違理有作皆名
<lb ed="X" n="0271a21"/><lb ed="R032" n="0785b02"/>惡行此之心行感四穢土沉下麤淺也唯圓頓敎
<lb ed="X" n="0271a22"/><lb ed="R032" n="0785b03"/>了三德性離三惑染方名淨心身口諸業順理無
<lb ed="X" n="0271a23"/><lb ed="R032" n="0785b04"/>作稱爲善行此之心行感四淨土高升深玅也心
<lb ed="X" n="0271a24"/><lb ed="R032" n="0785b05"/>雖本一以迷了故須分垢淨行業雖同以違順故
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0271b" n="0271b"/>
<lb ed="X" n="0271b01"/><lb ed="R032" n="0785b06"/>須開善惡從此二因感報淨穢應知圓人以上寂
<lb ed="X" n="0271b02"/><lb ed="R032" n="0785b07"/>光而爲觀體凡聖因位皆卽究竟不同別人要心
<lb ed="X" n="0271b03"/><lb ed="R032" n="0785b08"/>秪齊一十二品故分證穢正在別敎問至理微玅
<lb ed="X" n="0271b04"/><lb ed="R032" n="0785b09"/>不垢不淨無取無捨今立垢淨令人取捨旣乖玅
<lb ed="X" n="0271b05"/><lb ed="R032" n="0785b10"/>理卽非上乘何得名爲修心玅觀顯一實相答據
<lb ed="X" n="0271b06"/><lb ed="R032" n="0785b11"/>名求義萬無一得以義定名萬無一失良以理外
<lb ed="X" n="0271b07"/><lb ed="R032" n="0785b12"/>理內小乘大乘漸次圓頓所立名言率多相似須
<lb ed="X" n="0271b08"/><lb ed="R032" n="0785b13"/>以邪正定其內外次以空中甄其小大復以漸頓
<lb ed="X" n="0271b09"/><lb ed="R032" n="0785b14"/>分其別圓則使名言纖毫不濫方可憑之立乎觀
<lb ed="X" n="0271b10"/><lb ed="R032" n="0785b15"/>行是故今家評此等義而用六句判於同異所謂
<lb ed="X" n="0271b11"/><lb ed="R032" n="0785b16"/>相破相修相卽各有二句卽六句也今用此六判
<lb ed="X" n="0271b12"/><lb ed="R032" n="0785b17"/>此相違先以別義定其同名所謂外道斷無不垢
<lb ed="X" n="0271b13"/><lb ed="R032" n="0785b18"/>不淨見二乘空理不垢不淨證別敎但中不垢不
<lb ed="X" n="0271b14"/><lb ed="R032" n="0786a01"/>淨門圓敎秘藏不垢不淨理復有四淨外道欣厭
<lb ed="X" n="0271b15"/><lb ed="R032" n="0786a02"/>執淨之見二乘斷惑滅淨之證別敎離染漸淨之
<lb ed="X" n="0271b16"/><lb ed="R032" n="0786a03"/>門圓敎卽染頓淨之證旣知此<anchor xml:id="nkr_note_add_0271b1601" n="0271b1601"/><anchor xml:id="beg0271b1601" n="0271b1601"/>已<anchor xml:id="end0271b1601"/>乃可論於淨與
<lb ed="X" n="0271b17"/><lb ed="R032" n="0786a04"/>不垢不淨相破之句圓敎頓淨破於別敎二乘外
<lb ed="X" n="0271b18"/><lb ed="R032" n="0786a05"/>道不垢不淨圓敎不垢不淨破於三種之淨相修
<lb ed="X" n="0271b19"/><lb ed="R032" n="0786a06"/>句者三種之淨修於圓敎秘藏不垢不淨三種不
<lb ed="X" n="0271b20"/><lb ed="R032" n="0786a07"/>垢不淨修於圓敎卽染之淨相卽句者圓敎卽染
<lb ed="X" n="0271b21"/><lb ed="R032" n="0786a08"/>之淨卽是秘藏不垢不淨秘藏不垢不淨卽是卽
<lb ed="X" n="0271b22"/><lb ed="R032" n="0786a09"/>染之淨今之玅觀卽於染心觀四淨土旣照寂光
<lb ed="X" n="0271b23"/><lb ed="R032" n="0786a10"/>豈異秘藏不垢不淨耶若謂今經捨穢取淨異於
<lb ed="X" n="0271b24"/><lb ed="R032" n="0786a11"/>秘藏雙非理者何故韋提聞觀淨土分證秘藏耶
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0271c" n="0271c"/>
<lb ed="X" n="0271c01"/><lb ed="R032" n="0786a12"/>應知今淨淨於垢淨乃以垢淨平等之理而爲於
<lb ed="X" n="0271c02"/><lb ed="R032" n="0786a13"/>淨名偏義圓斯之謂矣但以機緣捨穢心強宜以
<lb ed="X" n="0271c03"/><lb ed="R032" n="0786a14"/>淨門淨一切相故今談淨與不垢不淨全不相違
<lb ed="X" n="0271c04"/><lb ed="R032" n="0786a15"/>又復應知取捨若極與不取捨亦非異轍。</p><p xml:id="pX22p0271c0417" cb:place="inline">○二喩。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0271c05"/><lb ed="R032" n="0786a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0271c0501">【疏】喩形端則影直源濁則流昏。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0271c06"/><lb ed="R032" n="0786a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0271c0601">【鈔】形端喩淨因了性淨心順理善行影直喩果四
<lb ed="X" n="0271c07"/><lb ed="R032" n="0786a18"/>淨土也源濁喩穢因迷性垢心違理惡行流昏喩
<lb ed="X" n="0271c08"/><lb ed="R032" n="0786b01"/>果四穢土也若翻上喩形曲影凹自可喩於逆修
<lb ed="X" n="0271c09"/><lb ed="R032" n="0786b02"/>因果若翻下喩源淨流淸亦自可喩順修因果今
<lb ed="X" n="0271c10"/><lb ed="R032" n="0786b03"/>擧二喩各喩一種其義甚明。</p><p xml:id="pX22p0271c1012" cb:place="inline">○二故知下就淨示
<lb ed="X" n="0271c11"/><lb ed="R032" n="0786b04"/>修上<anchor xml:id="nkr_note_add_0271c1101" n="0271c1101"/><anchor xml:id="beg0271c1101" n="0271c1101"/>已<anchor xml:id="end0271c1101"/>對穢顯於淨相故今就淨而明修法前示
<lb ed="X" n="0271c12"/><lb ed="R032" n="0786b05"/>二因通云淨心及以善行此明修相故的指今十
<lb ed="X" n="0271c13"/><lb ed="R032" n="0786b06"/>六玅觀三種淨業。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0271c14"/><lb ed="R032" n="0786b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0271c1401">【疏】故知欲生<name role="" type="person">極樂國</name>土必修十六玅觀願見彌陀
<lb ed="X" n="0271c15"/><lb ed="R032" n="0786b08"/>世尊要行三種淨業。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0271c16"/><lb ed="R032" n="0786b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0271c1601">【鈔】於十六境不照三諦豈名玅觀修三種福爲三
<lb ed="X" n="0271c17"/><lb ed="R032" n="0786b10"/>惑染不稱淨業玅觀是正淨業爲助正助合行能
<lb ed="X" n="0271c18"/><lb ed="R032" n="0786b11"/>感四種<name role="" type="person">極樂國</name>土得見三身彌陀世尊文從互說
<lb ed="X" n="0271c19"/><lb ed="R032" n="0786b12"/>觀論生土業論見佛依正旣俱正助非隔。</p><p xml:id="pX22p0271c1917" cb:place="inline">○二然
<lb ed="X" n="0271c20"/><lb ed="R032" n="0786b13"/>化下示文二初示敎興二初明興由。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0271c21"/><lb ed="R032" n="0786b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0271c2101">【疏】然化因事漸敎藉緣興是以闍王殺逆韋提哀
<lb ed="X" n="0271c22"/><lb ed="R032" n="0786b15"/>請。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0271c23"/><lb ed="R032" n="0786b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0271c2301">【鈔】革凡之化要因近事而爲鴻漸詮理之敎必藉
<lb ed="X" n="0271c24"/><lb ed="R032" n="0786b17"/>機緣方得興起近事爲漸通於諸化令化別由殺
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0272a" n="0272a"/>
<lb ed="X" n="0272a01"/><lb ed="R032" n="0786b18"/>逆之事欲令衆生厭濁世故此敎當機是韋提希
<lb ed="X" n="0272a02"/><lb ed="R032" n="0787a01"/>華言思惟善修觀故。</p><p xml:id="pX22p0272a0209" cb:place="inline">○二大聖下明現土。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0272a03"/><lb ed="R032" n="0787a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0272a0301">【疏】大聖垂慈乘機演法曜玉相而流彩聳珍臺而
<lb ed="X" n="0272a04"/><lb ed="R032" n="0787a03"/>顯<anchor xml:id="nkr_note_add_0272a0401" n="0272a0401"/><anchor xml:id="beg0272a0401" n="0272a0401"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0272a0401"/>瑞雖<anchor xml:id="nkr_note_add_0272a0402" n="0272a0402"/><anchor xml:id="beg0272a0402" n="0272a0402"/>廣<anchor xml:id="end0272a0402"/>示珍域而宗歸安養。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0272a05"/><lb ed="R032" n="0787a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0272a0501">【鈔】佛是極聖故稱爲大佛慈下被名之曰垂託韋
<lb ed="X" n="0272a06"/><lb ed="R032" n="0787a05"/>提請布所證理名乘機演法曜玉相等者經云爾
<lb ed="X" n="0272a07"/><lb ed="R032" n="0787a06"/>時世尊放眉間光徧照十方無量世界還住佛頂
<lb ed="X" n="0272a08"/><lb ed="R032" n="0787a07"/>化爲金臺如<name role="" type="person">須彌山</name>雖廣示等者經云十方玅國
<lb ed="X" n="0272a09"/><lb ed="R032" n="0787a08"/>皆於中現或有國土七寶合成復有國土純是蓮
<lb ed="X" n="0272a10"/><lb ed="R032" n="0787a09"/>華乃至云時韋提希白佛言是諸國土雖復淸淨
<lb ed="X" n="0272a11"/><lb ed="R032" n="0787a10"/>我今樂生<name role="" type="person">極樂世界</name>阿彌陀佛所。</p><p xml:id="pX22p0272a1114" cb:place="inline">○二使末下示
<lb ed="X" n="0272a12"/><lb ed="R032" n="0787a11"/>觀相二初總標。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0272a13"/><lb ed="R032" n="0787a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0272a1301">【疏】使末俗有緣遵斯玅觀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0272a14"/><lb ed="R032" n="0787a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0272a1401">【鈔】使末俗等者經云如來今者敎韋提<anchor xml:id="nkr_note_add_0272a1401" n="0272a1401"/><anchor xml:id="beg0272a1401" n="0272a1401"/>希<anchor xml:id="end0272a1401"/>及未來
<lb ed="X" n="0272a15"/><lb ed="R032" n="0787a14"/>世一切衆生觀於<name role="" type="person">西方極樂世界</name>以佛力故當得
<lb ed="X" n="0272a16"/><lb ed="R032" n="0787a15"/>見彼淸淨國土等。</p><p xml:id="pX22p0272a1608" cb:place="inline">○二落日下別示十六觀法不
<lb ed="X" n="0272a17"/><lb ed="R032" n="0787a16"/>出三類卽依報正報及三輩往生今順此三撮要
<lb ed="X" n="0272a18"/><lb ed="R032" n="0787a17"/>而示文自爲三初依報。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0272a19"/><lb ed="R032" n="0787a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0272a1901">【疏】落日懸鼓用標送想之方大水結氷實表瑠璃
<lb ed="X" n="0272a20"/><lb ed="R032" n="0787b01"/>之地風吟寶葉共天樂而同繁波動金渠將契經
<lb ed="X" n="0272a21"/><lb ed="R032" n="0787b02"/>而合響。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0272a22"/><lb ed="R032" n="0787b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0272a2201">【鈔】初觀落日狀如懸鼓令心堅住專想不移此有
<lb ed="X" n="0272a23"/><lb ed="R032" n="0787b04"/>二意一令觀日心不馳散二令心想正趣西方故
<lb ed="X" n="0272a24"/><lb ed="R032" n="0787b05"/>云用標送想之方次觀淸水復想成氷良以彼土
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0272b" n="0272b"/>
<lb ed="X" n="0272b01"/><lb ed="R032" n="0787b06"/>琉璃爲地此地難想且令想氷氷想若成寶地可
<lb ed="X" n="0272b02"/><lb ed="R032" n="0787b07"/>見故云實表琉璃之地次示<anchor xml:id="nkr_note_add_0272b0201" n="0272b0201"/><anchor xml:id="beg0272b0201" n="0272b0201"/>樹<anchor xml:id="end0272b0201"/>觀而經但云其諸
<lb ed="X" n="0272b03"/><lb ed="R032" n="0787b08"/>寶樹七寶華葉無不具足而無風吟天樂之事乃
<lb ed="X" n="0272b04"/><lb ed="R032" n="0787b09"/>取小本中語成今樹觀之文故彼經云微風吹動
<lb ed="X" n="0272b05"/><lb ed="R032" n="0787b10"/>衆寶行樹及寶羅網出微玅音譬如百千種樂同
<lb ed="X" n="0272b06"/><lb ed="R032" n="0787b11"/>時俱作故云共天樂而同繁次示池觀經云有八
<lb ed="X" n="0272b07"/><lb ed="R032" n="0787b12"/>池水從如意珠王生分十四支黃金爲渠其摩尼
<lb ed="X" n="0272b08"/><lb ed="R032" n="0787b13"/>水流澍華間其聲微玅演說苦空無常無我諸波
<lb ed="X" n="0272b09"/><lb ed="R032" n="0787b14"/>羅蜜等故云將契經而合響。</p><p xml:id="pX22p0272b0912" cb:place="inline">○二觀肉下示正報。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0272b10"/><lb ed="R032" n="0787b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0272b1001">【疏】觀肉髻而瞻侍者念毫相而覩如來。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0272b11"/><lb ed="R032" n="0787b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0272b1101">【鈔】先明觀音勢至二菩薩觀以此二觀皆明肉髻
<lb ed="X" n="0272b12"/><lb ed="R032" n="0787b17"/>故經云若有欲觀觀世音菩薩者先觀頂上肉髻
<lb ed="X" n="0272b13"/><lb ed="R032" n="0787b18"/>次觀天冠其餘衆相亦次第觀之勢至經云頂上
<lb ed="X" n="0272b14"/><lb ed="R032" n="0788a01"/>肉髻如鉢頭摩華於肉髻上有一寶缾盛諸光明
<lb ed="X" n="0272b15"/><lb ed="R032" n="0788a02"/>普現佛事餘諸身相如觀世音等無有異斯是如
<lb ed="X" n="0272b16"/><lb ed="R032" n="0788a03"/>來敎示行者想二大士觀法之要也此二菩薩次
<lb ed="X" n="0272b17"/><lb ed="R032" n="0788a04"/>當補處今爲近侍故云瞻侍者也次示彌陀觀經
<lb ed="X" n="0272b18"/><lb ed="R032" n="0788a05"/>云觀無量壽佛者從一相好入但觀眉間白毫極
<lb ed="X" n="0272b19"/><lb ed="R032" n="0788a06"/>令<anchor xml:id="nkr_note_add_0272b1901" n="0272b1901"/><anchor xml:id="beg0272b1901" n="0272b1901"/>明<anchor xml:id="end0272b1901"/>了見眉間白毫者八萬四千相自然當現豈
<lb ed="X" n="0272b20"/><lb ed="R032" n="0788a07"/>非敎示觀法之門故云念毫相而覩如來也。</p><p xml:id="pX22p0272b2018" cb:place="inline">○三
<lb ed="X" n="0272b21"/><lb ed="R032" n="0788a08"/>及其下示三輩觀下疏判云觀三品往生有二意
<lb ed="X" n="0272b22"/><lb ed="R032" n="0788a09"/>一令捨中下修上品故二令識位高下卽大本三
<lb ed="X" n="0272b23"/><lb ed="R032" n="0788a10"/>品故此之二意初策自行次則觀他故今略叙就
<lb ed="X" n="0272b24"/><lb ed="R032" n="0788a11"/><g ref="#CB15081">䇿</g>自行卽修觀行人功有淺深致使往生相分三
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0272c" n="0272c"/>
<lb ed="X" n="0272c01"/><lb ed="R032" n="0788a12"/>品故云及其瞑目吿終等也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0272c02"/><lb ed="R032" n="0788a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0272c0201">【疏】及其瞑目吿終上珍臺而高踊文成印壞坐金
<lb ed="X" n="0272c03"/><lb ed="R032" n="0788a14"/>蓮而化生隨三輩而橫截越五苦而長騖。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0272c04"/><lb ed="R032" n="0788a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0272c0401">【鈔】初明上品上生及上品中生以經明上生乘金
<lb ed="X" n="0272c05"/><lb ed="R032" n="0788a16"/>剛臺中生坐紫金臺故云上珍臺也次文成下明
<lb ed="X" n="0272c06"/><lb ed="R032" n="0788a17"/>上品下生經云卽見自身坐金蓮華文成印壞者
<lb ed="X" n="0272c07"/><lb ed="R032" n="0788a18"/>大經二十七云譬如蠟印印泥印與泥合印滅文
<lb ed="X" n="0272c08"/><lb ed="R032" n="0788b01"/>成以喩凡夫現在陰滅中有陰生今借此文以喩
<lb ed="X" n="0272c09"/><lb ed="R032" n="0788b02"/>往生菩薩此土陰滅彼國陰生須知垂終自見坐
<lb ed="X" n="0272c10"/><lb ed="R032" n="0788b03"/>金蓮身<anchor xml:id="nkr_note_add_0272c1001" n="0272c1001"/><anchor xml:id="beg0272c1001" n="0272c1001"/>已<anchor xml:id="end0272c1001"/>是彼國生陰故也成論明極善極惡俱
<lb ed="X" n="0272c11"/><lb ed="R032" n="0788b04"/>不經中陰如<g ref="#CB00267">䂎</g>矛離手也上雖三品但是上輩次
<lb ed="X" n="0272c12"/><lb ed="R032" n="0788b05"/>總示三輩往生之者俱出輪迴言隨三輩者非謂
<lb ed="X" n="0272c13"/><lb ed="R032" n="0788b06"/>隨他蓋是隨<anchor xml:id="nkr_note_add_0272c1301" n="0272c1301"/><anchor xml:id="beg0272c1301" n="0272c1301"/>己<anchor xml:id="end0272c1301"/>所修三輩行業皆能橫截五道永
<lb ed="X" n="0272c14"/><lb ed="R032" n="0788b07"/>得不退也大本云往生<name role="" type="person">安養國</name>橫截五惡道五苦
<lb ed="X" n="0272c15"/><lb ed="R032" n="0788b08"/>者此方五道俱不免苦天道縱樂還墮惡趣故。</p><p xml:id="pX22p0272c1519" cb:place="inline">○
<lb ed="X" n="0272c16"/><lb ed="R032" n="0788b09"/>二可謂下結歎觀行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0272c17"/><lb ed="R032" n="0788b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0272c1701">【疏】可謂微行玅觀至道要術者哉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0272c18"/><lb ed="R032" n="0788b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0272c1801">【鈔】微行者歎三種業雖是身口運爲之善今順理
<lb ed="X" n="0272c19"/><lb ed="R032" n="0788b12"/>修皆成無作幽微無相之行玅觀者歎十六觀雖
<lb ed="X" n="0272c20"/><lb ed="R032" n="0788b13"/>託安養依正之境而皆稱性絕待照之卽不思議
<lb ed="X" n="0272c21"/><lb ed="R032" n="0788b14"/>圓玅觀也此之觀行能令修者達四淨土縱具見
<lb ed="X" n="0272c22"/><lb ed="R032" n="0788b15"/>思而能不退誠爲至極之道要玅之術如此歎結
<lb ed="X" n="0272c23"/><lb ed="R032" n="0788b16"/>意令聞者尙之修之不肖之徒輕欺生死不求不
<lb ed="X" n="0272c24"/><lb ed="R032" n="0788b17"/>退於斯要術生謗障人痛哉痛哉。</p><p xml:id="pX22p0272c2414" cb:place="inline">○二此經下叙
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0273a" n="0273a"/>
<lb ed="X" n="0273a01"/><lb ed="R032" n="0788b18"/>經宗體。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0273a02"/><lb ed="R032" n="0789a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0273a0201">【疏】此經心觀爲宗實相爲體。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0273a03"/><lb ed="R032" n="0789a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0273a0301">【鈔】心觀者經以觀佛而爲題目疏今乃以心觀爲
<lb ed="X" n="0273a04"/><lb ed="R032" n="0789a03"/>宗此二無殊方是今觀良以圓解全異小乘小昧
<lb ed="X" n="0273a05"/><lb ed="R032" n="0789a04"/>唯心佛從外有是故心佛其體不同大乘行人知
<lb ed="X" n="0273a06"/><lb ed="R032" n="0789a05"/>我一心具諸佛性託境修觀佛相乃彰今觀彌陀
<lb ed="X" n="0273a07"/><lb ed="R032" n="0789a06"/>依正爲緣熏乎心性心性所具極樂依正由熏發
<lb ed="X" n="0273a08"/><lb ed="R032" n="0789a07"/>生心具而生豈離心性全心是佛全佛是心終日
<lb ed="X" n="0273a09"/><lb ed="R032" n="0789a08"/>觀心終日觀佛是故經目與疏立宗語雖不同其
<lb ed="X" n="0273a10"/><lb ed="R032" n="0789a09"/>義無別又應須了若觀佛者必須照心若專觀心
<lb ed="X" n="0273a11"/><lb ed="R032" n="0789a10"/>未必託佛如一行三昧直觀一念不託他佛而爲
<lb ed="X" n="0273a12"/><lb ed="R032" n="0789a11"/>所緣若彼般舟及此觀法發軫卽觀安養依正而
<lb ed="X" n="0273a13"/><lb ed="R032" n="0789a12"/>觀依正不離心性故曰心觀須知此觀不專觀心
<lb ed="X" n="0273a14"/><lb ed="R032" n="0789a13"/>內外分之此<anchor xml:id="nkr_note_add_0273a1401" n="0273a1401"/><anchor xml:id="beg0273a1401" n="0273a1401"/>當<anchor xml:id="end0273a1401"/>外觀以由託彼依正觀故是以經
<lb ed="X" n="0273a15"/><lb ed="R032" n="0789a14"/>題稱爲觀佛若論難易今須從易法華玄云佛法
<lb ed="X" n="0273a16"/><lb ed="R032" n="0789a15"/>太高衆生太廣初心爲難心佛衆生三無差別觀
<lb ed="X" n="0273a17"/><lb ed="R032" n="0789a16"/>心則易今此觀法非但觀佛乃據心觀就下顯高
<lb ed="X" n="0273a18"/><lb ed="R032" n="0789a17"/>雖修佛觀不名爲難是知今經心觀爲宗意在見
<lb ed="X" n="0273a19"/><lb ed="R032" n="0789a18"/>佛故得二說義非殊途又應了知法界圓融不思
<lb ed="X" n="0273a20"/><lb ed="R032" n="0789b01"/>議體作我一念之心亦復擧體作生作佛作依作
<lb ed="X" n="0273a21"/><lb ed="R032" n="0789b02"/>正作根作境一心一塵至一極微無非法界全體
<lb ed="X" n="0273a22"/><lb ed="R032" n="0789b03"/>而作旣一一法全法界作故趣擧一卽是圓融法
<lb ed="X" n="0273a23"/><lb ed="R032" n="0789b04"/>界全分旣全法界有何一物不具諸法如義例中
<lb ed="X" n="0273a24"/><lb ed="R032" n="0789b05"/>僻解師云四敎中圓唯論心具一切諸法身色依
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0273b" n="0273b"/>
<lb ed="X" n="0273b01"/><lb ed="R032" n="0789b06"/>報則不論具唯一頓頓方明三處皆具諸法荆谿
<lb ed="X" n="0273b02"/><lb ed="R032" n="0789b07"/>論曰四敎中圓何嘗不云三處具法稟今宗者若
<lb ed="X" n="0273b03"/><lb ed="R032" n="0789b08"/>云心具色等不具同彼謬立漸圓之見望彼頓頓
<lb ed="X" n="0273b04"/><lb ed="R032" n="0789b09"/>天地相懸尙劣於彼何預今宗以一切法一一皆
<lb ed="X" n="0273b05"/><lb ed="R032" n="0789b10"/>具一切法故是故今家立於唯色唯香等義若其
<lb ed="X" n="0273b06"/><lb ed="R032" n="0789b11"/>然者何故經論多以一心爲諸法總立觀境耶良
<lb ed="X" n="0273b07"/><lb ed="R032" n="0789b12"/>以若觀生佛等境事旣隔異能所難忘觀心法者
<lb ed="X" n="0273b08"/><lb ed="R032" n="0789b13"/>近而復要旣是能造具義易彰又卽能觀而爲所
<lb ed="X" n="0273b09"/><lb ed="R032" n="0789b14"/>照易絕念故妙玄云三無差別觀心則易縱觀他
<lb ed="X" n="0273b10"/><lb ed="R032" n="0789b15"/>境亦須約心此經正當約心觀佛也實相爲體者
<lb ed="X" n="0273b11"/><lb ed="R032" n="0789b16"/>心觀之宗方能顯發中道實相深廣之體所以者
<lb ed="X" n="0273b12"/><lb ed="R032" n="0789b17"/>何若於心外而觀佛者縱能推理但見偏眞卽如
<lb ed="X" n="0273b13"/><lb ed="R032" n="0789b18"/>善吉觀佛法身但證小理今約唯心觀佛依正當
<lb ed="X" n="0273b14"/><lb ed="R032" n="0790a01"/>處顯發中實之體中必雙照三諦具足故云此經
<lb ed="X" n="0273b15"/><lb ed="R032" n="0790a02"/>心觀爲宗實相爲體文特於此擧宗體者成前叙
<lb ed="X" n="0273b16"/><lb ed="R032" n="0790a03"/>觀顯後叙題成前者以叙觀文雖具三觀四土之
<lb ed="X" n="0273b17"/><lb ed="R032" n="0790a04"/>義語且總略恐失意者謂但叙於同居淨土觀行
<lb ed="X" n="0273b18"/><lb ed="R032" n="0790a05"/>之意故叙觀畢特示唯心妙觀之宗以顯中道實
<lb ed="X" n="0273b19"/><lb ed="R032" n="0790a06"/>相之體實相旣是<name role="" type="person">常寂光土</name>若謂十六秪觀應佛
<lb ed="X" n="0273b20"/><lb ed="R032" n="0790a07"/>依正之相豈能顯此實相寂光若於十六用圓三
<lb ed="X" n="0273b21"/><lb ed="R032" n="0790a08"/>觀尙能感得寂光極樂豈不能感三土極樂以此
<lb ed="X" n="0273b22"/><lb ed="R032" n="0790a09"/>成前樂<g ref="#CB15131">邦</g>金寶等諸文義皆明四種淨土因果也
<lb ed="X" n="0273b23"/><lb ed="R032" n="0790a10"/>顯後者行人若得此宗體意則知叙題能說之佛
<lb ed="X" n="0273b24"/><lb ed="R032" n="0790a11"/>所說觀境徒衆依報及以通名如是諸義悉皆圓
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0273c" n="0273c"/>
<lb ed="X" n="0273c01"/><lb ed="R032" n="0790a12"/>妙非小非偏方是今經首題名字叙觀叙題兩楹
<lb ed="X" n="0273c02"/><lb ed="R032" n="0790a13"/>之際示乎宗體其意在茲。</p><p xml:id="pX22p0273c0211" cb:place="inline">○三所言下叙經題目
<lb ed="X" n="0273c03"/><lb ed="R032" n="0790a14"/>二初別題。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0273c04"/><lb ed="R032" n="0790a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0273c0401">【疏】所言佛說觀無量壽佛者佛是所觀勝境擧正
<lb ed="X" n="0273c05"/><lb ed="R032" n="0790a16"/>報以收依果述化主以包徒衆觀雖十六言佛便
<lb ed="X" n="0273c06"/><lb ed="R032" n="0790a17"/>周故云佛說觀無量壽佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0273c07"/><lb ed="R032" n="0790a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0273c0701">【鈔】七字具含能說所說能觀所觀正文釋名備顯
<lb ed="X" n="0273c08"/><lb ed="R032" n="0790b01"/>其義今序但明以勝攝劣攬別爲總立題之意也
<lb ed="X" n="0273c09"/><lb ed="R032" n="0790b02"/>以十六境佛境最勝故云佛是所觀勝境蓋十六
<lb ed="X" n="0273c10"/><lb ed="R032" n="0790b03"/>觀不出依正及以徒主若論依正佛是正報擧正
<lb ed="X" n="0273c11"/><lb ed="R032" n="0790b04"/>收依則攝日水地樹等六觀也若分徒主佛是化
<lb ed="X" n="0273c12"/><lb ed="R032" n="0790b05"/>主述主包徒則攝觀音勢至三輩等九觀也故云
<lb ed="X" n="0273c13"/><lb ed="R032" n="0790b06"/>觀雖十六言佛便周故入正文以圓三觀釋乎能
<lb ed="X" n="0273c14"/><lb ed="R032" n="0790b07"/>觀以妙三身釋所觀佛佛旣總攝餘十五境豈不
<lb ed="X" n="0273c15"/><lb ed="R032" n="0790b08"/>一一皆是圓妙三諦三觀耶。</p><p xml:id="pX22p0273c1512" cb:place="inline">○二經者下通題。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0273c16"/><lb ed="R032" n="0790b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0273c1601">【疏】經者訓法訓常由聖人金口故言經也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0273c17"/><lb ed="R032" n="0790b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0273c1701">【鈔】儒經講解有茲二訓萬代軌則故訓法也百王
<lb ed="X" n="0273c18"/><lb ed="R032" n="0790b11"/>不易故訓常也佛經亦然十界咸規三世不易復
<lb ed="X" n="0273c19"/><lb ed="R032" n="0790b12"/>以由義而釋於經由佛大聖金口宣吐自證之法
<lb ed="X" n="0273c20"/><lb ed="R032" n="0790b13"/>故名爲經法華玄義委解通名當宗學人不可不
<lb ed="X" n="0273c21"/><lb ed="R032" n="0790b14"/>究。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0273c22"/><lb ed="R032" n="0790b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0273c2201">佛說觀無量壽佛經</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0273c23"/><lb ed="R032" n="0790b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0273c2301">【鈔】二入文二初取義釋題二初標列。</p>
<lb ed="X" n="0273c24"/><lb ed="R032" n="0790b17"/><p xml:id="pX22p0273c2401">【疏】釋經五義名體宗用敎相<note place="inline">云云</note>。</p>
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0274a" n="0274a"/>
<lb ed="X" n="0274a01"/><lb ed="R032" n="0790b18"/><p xml:id="pX22p0274a0101">【鈔】注云云者令依諸部明於通釋五章之義妙玄
<lb ed="X" n="0274a02"/><lb ed="R032" n="0791a01"/>最委故彼文云就通作七番共解一標章二引證
<lb ed="X" n="0274a03"/><lb ed="R032" n="0791a02"/>三生起四開合五料簡六觀心七會異標章令易
<lb ed="X" n="0274a04"/><lb ed="R032" n="0791a03"/>憶持起念心故引證據佛語起信心故生起使不
<lb ed="X" n="0274a05"/><lb ed="R032" n="0791a04"/>雜亂起定心故開合料簡會異等起慧心故觀心
<lb ed="X" n="0274a06"/><lb ed="R032" n="0791a05"/>卽聞卽行起精進心故五心立成五根排五障成
<lb ed="X" n="0274a07"/><lb ed="R032" n="0791a06"/>五力乃至入三解脫略說七重共意如此今疏從
<lb ed="X" n="0274a08"/><lb ed="R032" n="0791a07"/>略但標五名也。</p><p xml:id="pX22p0274a0807" cb:place="inline">○二隨釋五初釋名二初標。</p>
<lb ed="X" n="0274a09"/><lb ed="R032" n="0791a08"/><p xml:id="pX22p0274a0901">【疏】第一釋名者。</p>
<lb ed="X" n="0274a10"/><lb ed="R032" n="0791a09"/><p xml:id="pX22p0274a1001">【鈔】二一切下釋二初對通略示二初就三處論通
<lb ed="X" n="0274a11"/><lb ed="R032" n="0791a10"/>別三初約一化二初釋二初示諸題具通別。</p>
<lb ed="X" n="0274a12"/><lb ed="R032" n="0791a11"/><p xml:id="pX22p0274a1201">【疏】一切衆經皆有通別二名。</p>
<lb ed="X" n="0274a13"/><lb ed="R032" n="0791a12"/><p xml:id="pX22p0274a1301">【鈔】他釋經題皆以經字爲能詮敎餘字並是所詮
<lb ed="X" n="0274a14"/><lb ed="R032" n="0791a13"/>之義作此分之甚違佛旨且人法譬皆是名字豈
<lb ed="X" n="0274a15"/><lb ed="R032" n="0791a14"/>非能詮那得一向屬所詮義經字不可一向屬敎
<lb ed="X" n="0274a16"/><lb ed="R032" n="0791a15"/>如妙經云法華經藏深固幽遠無人能到又云爲
<lb ed="X" n="0274a17"/><lb ed="R032" n="0791a16"/>佛護念植衆德本入正定聚發救一切衆生之心
<lb ed="X" n="0274a18"/><lb ed="R032" n="0791a17"/>成就四法必得是經疏釋此四是開示悟入佛之
<lb ed="X" n="0274a19"/><lb ed="R032" n="0791a18"/>知見知見證理名爲得經此二豈非以理爲經金
<lb ed="X" n="0274a20"/><lb ed="R032" n="0791b01"/>光明云十方諸佛常念是經豈令諸佛但念於敎
<lb ed="X" n="0274a21"/><lb ed="R032" n="0791b02"/>此例蓋多不能備引故知諸師以能詮所詮釋衆
<lb ed="X" n="0274a22"/><lb ed="R032" n="0791b03"/>經題失旨之甚今家皆用通別釋題方無所失。</p><p xml:id="pX22p0274a2219" cb:place="inline">○
<lb ed="X" n="0274a23"/><lb ed="R032" n="0791b04"/>二通則下明通別今解諸經通別二名俱是能詮
<lb ed="X" n="0274a24"/><lb ed="R032" n="0791b05"/>俱是所詮良以通別各自具於敎行理故勿謂二
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0274b" n="0274b"/>
<lb ed="X" n="0274b01"/><lb ed="R032" n="0791b06"/>名但在於敎須知通別自在敎名行名理名如一
<lb ed="X" n="0274b02"/><lb ed="R032" n="0791b07"/>別題佛說是敎觀卽是行無量壽佛是理豈非別
<lb ed="X" n="0274b03"/><lb ed="R032" n="0791b08"/>敎別行別理以此三別對於經字卽是通敎通行
<lb ed="X" n="0274b04"/><lb ed="R032" n="0791b09"/>通理今於三中初明敎通別二初正明一化。</p>
<lb ed="X" n="0274b05"/><lb ed="R032" n="0791b10"/><p xml:id="pX22p0274b0501">【疏】通則經之一字別則有七或單人法譬或複或
<lb ed="X" n="0274b06"/><lb ed="R032" n="0791b11"/>具。</p>
<lb ed="X" n="0274b07"/><lb ed="R032" n="0791b12"/><p xml:id="pX22p0274b0701">【鈔】通名者頓說漸說施權開權律論之外皆名爲
<lb ed="X" n="0274b08"/><lb ed="R032" n="0791b13"/>經故稱通也別名者別相乃多今從三種謂人法
<lb ed="X" n="0274b09"/><lb ed="R032" n="0791b14"/>譬單三複三幷具足一以成七別單三者單人如
<lb ed="X" n="0274b10"/><lb ed="R032" n="0791b15"/>阿彌陀經等單法如大般涅槃經等單譬如梵網
<lb ed="X" n="0274b11"/><lb ed="R032" n="0791b16"/>經等複三者人法如文殊問般若經等法譬如妙
<lb ed="X" n="0274b12"/><lb ed="R032" n="0791b17"/>法蓮華經等人譬如如來師子吼經等人法譬具
<lb ed="X" n="0274b13"/><lb ed="R032" n="0791b18"/>足者如勝鬘師子吼一乘大方便方廣經等以此
<lb ed="X" n="0274b14"/><lb ed="R032" n="0792a01"/>七別與通合標一代佛法。</p><p xml:id="pX22p0274b1411" cb:place="inline">○二今經下別指此經
<lb ed="X" n="0274b15"/><lb ed="R032" n="0792a02"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0274b1501" n="0274b1501"/><anchor xml:id="beg0274b1501" n="0274b1501"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0274b1501"/></p>
<lb ed="X" n="0274b16"/><lb ed="R032" n="0792a03"/><p xml:id="pX22p0274b1601">【疏】今經從能說所說人以立名卽敎別同名爲經
<lb ed="X" n="0274b17"/><lb ed="R032" n="0792a04"/>卽敎通。</p>
<lb ed="X" n="0274b18"/><lb ed="R032" n="0792a05"/><p xml:id="pX22p0274b1801">【鈔】本論一化言此經者以明七別此屬單人是故
<lb ed="X" n="0274b19"/><lb ed="R032" n="0792a06"/>言也雖屬單人而人自分能說釋迦所說彌陀以
<lb ed="X" n="0274b20"/><lb ed="R032" n="0792a07"/>此二人而爲別目經同一化故曰通名據有觀字
<lb ed="X" n="0274b21"/><lb ed="R032" n="0792a08"/>合是人法能從於所以人兼之故略不示然分通
<lb ed="X" n="0274b22"/><lb ed="R032" n="0792a09"/>別不同廣釋故未委悉。</p><p xml:id="pX22p0274b2210" cb:place="inline">○二爲行下行通別。</p>
<lb ed="X" n="0274b23"/><lb ed="R032" n="0792a10"/><p xml:id="pX22p0274b2301">【疏】爲行不同從一乃至無量卽行別同會常樂卽
<lb ed="X" n="0274b24"/><lb ed="R032" n="0792a11"/>行通。</p>
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0274c" n="0274c"/>
<lb ed="X" n="0274c01"/><lb ed="R032" n="0792a12"/><p xml:id="pX22p0274c0101">【鈔】諸經有用一種之行而爲別名以對通名經卽
<lb ed="X" n="0274c02"/><lb ed="R032" n="0792a13"/>通行若論別行其數無量卒難說盡今以增數示
<lb ed="X" n="0274c03"/><lb ed="R032" n="0792a14"/>於行人似可領會一如一行等<anchor xml:id="nkr_note_add_0274c0301" n="0274c0301"/><anchor xml:id="beg0274c0301" n="0274c0301"/>二<anchor xml:id="end0274c0301"/>如二智等三如
<lb ed="X" n="0274c04"/><lb ed="R032" n="0792a15"/>三觀等四如四念等五如五根等六如六妙等七
<lb ed="X" n="0274c05"/><lb ed="R032" n="0792a16"/>如七覺等八如八正等九如九禪等十如十度等
<lb ed="X" n="0274c06"/><lb ed="R032" n="0792a17"/>乃至百千萬億無量行也此等別行皆趣涅槃究
<lb ed="X" n="0274c07"/><lb ed="R032" n="0792a18"/>竟四德略言常樂約趣涅槃別行卽通故爲行經
<lb ed="X" n="0274c08"/><lb ed="R032" n="0792b01"/>彼釋籤中乃以因果判行通別須知其意非謂至
<lb ed="X" n="0274c09"/><lb ed="R032" n="0792b02"/>果其行方通欲知意者據各修因名爲行別約趣
<lb ed="X" n="0274c10"/><lb ed="R032" n="0792b03"/>一果此別卽通斯乃別時論通通時論別豈唯行
<lb ed="X" n="0274c11"/><lb ed="R032" n="0792b04"/>爾敎理亦然如以機應對敎通別佛以一音演說
<lb ed="X" n="0274c12"/><lb ed="R032" n="0792b05"/>法衆生隨類各得解各解則機別一音則應通各
<lb ed="X" n="0274c13"/><lb ed="R032" n="0792b06"/>解不離一音一音不妨各解如金光明玄以能詮
<lb ed="X" n="0274c14"/><lb ed="R032" n="0792b07"/>文字爲敎通以能詮所以爲敎別所以卽是四悉
<lb ed="X" n="0274c15"/><lb ed="R032" n="0792b08"/>檀也一一悉檀皆用文字一一文字不離悉檀如
<lb ed="X" n="0274c16"/><lb ed="R032" n="0792b09"/>以名實對理通別多名不離一實一實不妨多名
<lb ed="X" n="0274c17"/><lb ed="R032" n="0792b10"/>故三通別皆悉同時悉類樂中管聲之韻約聲則
<lb ed="X" n="0274c18"/><lb ed="R032" n="0792b11"/>通約曲則別通別二用不相妨礙。</p><p xml:id="pX22p0274c1814" cb:place="inline">○三理雖下理
<lb ed="X" n="0274c19"/><lb ed="R032" n="0792b12"/>通別。</p>
<lb ed="X" n="0274c20"/><lb ed="R032" n="0792b13"/><p xml:id="pX22p0274c2001">【疏】理雖無名將門名理理隨於門四四十六卽名
<lb ed="X" n="0274c21"/><lb ed="R032" n="0792b14"/>理別門隨於理卽名理通。</p>
<lb ed="X" n="0274c22"/><lb ed="R032" n="0792b15"/><p xml:id="pX22p0274c2201">【鈔】名實相對名卽是門乃以四門彰一理也亦是
<lb ed="X" n="0274c23"/><lb ed="R032" n="0792b16"/>事別而對理通良以諸經多用一事而彰於理得
<lb ed="X" n="0274c24"/><lb ed="R032" n="0792b17"/>理別名如此經題以無量壽佛名爲別理以對通
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0275a" n="0275a"/>
<lb ed="X" n="0275a01"/><lb ed="R032" n="0792b18"/>名經則通理若於一化以通別理解經題者莫若
<lb ed="X" n="0275a02"/><lb ed="R032" n="0793a01"/>四門以爲別理四門者有門空門雙亦門雙非門
<lb ed="X" n="0275a03"/><lb ed="R032" n="0793a02"/>四門名通須分四敎所謂三藏敎通敎別敎圓敎
<lb ed="X" n="0275a04"/><lb ed="R032" n="0793a03"/>四敎各開有等四門四四乃成一十六門詮於別
<lb ed="X" n="0275a05"/><lb ed="R032" n="0793a04"/>理成十六理理尙非一那得十六然理無礙能應
<lb ed="X" n="0275a06"/><lb ed="R032" n="0793a05"/>諸門猶彼虗空其體實非方圓大小以無礙故故
<lb ed="X" n="0275a07"/><lb ed="R032" n="0793a06"/>能隨彼方圓等物成無量相從無量說卽是別理
<lb ed="X" n="0275a08"/><lb ed="R032" n="0793a07"/>體是一空名爲通理無通不別無別不通通別合
<lb ed="X" n="0275a09"/><lb ed="R032" n="0793a08"/>標成一題目。</p><p xml:id="pX22p0275a0906" cb:place="inline">○二此約下結。</p>
<lb ed="X" n="0275a10"/><lb ed="R032" n="0793a09"/><p xml:id="pX22p0275a1001">【疏】此約一化以明通別。</p>
<lb ed="X" n="0275a11"/><lb ed="R032" n="0793a10"/><p xml:id="pX22p0275a1101">【鈔】五時之內一一經題皆具通別若不用此敎行
<lb ed="X" n="0275a12"/><lb ed="R032" n="0793a11"/>理判徒分通別全無所以也然無量行會一常樂
<lb ed="X" n="0275a13"/><lb ed="R032" n="0793a12"/>四敎四門同詮一理若專方等未堪此聞乃是預
<lb ed="X" n="0275a14"/><lb ed="R032" n="0793a13"/>取法華之意跨節而談於佛滅後解釋諸經不約
<lb ed="X" n="0275a15"/><lb ed="R032" n="0793a14"/>法華寧窮一化。</p><p xml:id="pX22p0275a1507" cb:place="inline">○二更約下約一題。</p>
<lb ed="X" n="0275a16"/><lb ed="R032" n="0793a15"/><p xml:id="pX22p0275a1601">【疏】更約一題佛說卽敎觀卽是行無量壽佛卽是
<lb ed="X" n="0275a17"/><lb ed="R032" n="0793a16"/>理敎行理足任運有通別意。</p>
<lb ed="X" n="0275a18"/><lb ed="R032" n="0793a17"/><p xml:id="pX22p0275a1801">【鈔】一化經目通別二名具敎等三關涉旣廣思修
<lb ed="X" n="0275a19"/><lb ed="R032" n="0793a18"/>或難故就卽今所解經題明敎行理宛然可見此
<lb ed="X" n="0275a20"/><lb ed="R032" n="0793b01"/>三皆別以對經字卽是三通故云任運有通別意
<lb ed="X" n="0275a21"/><lb ed="R032" n="0793b02"/>欲使行者卽此一題就說解敎起能觀行見眞佛
<lb ed="X" n="0275a22"/><lb ed="R032" n="0793b03"/>理。</p><p xml:id="pX22p0275a2202" cb:place="inline">○三更就下約一字雖約一題而涉三名今示
<lb ed="X" n="0275a23"/><lb ed="R032" n="0793b04"/>一字解行證三悉得具足此復爲二初就說字兼
<lb ed="X" n="0275a24"/><lb ed="R032" n="0793b05"/>含釋。</p>
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0275b" n="0275b"/>
<lb ed="X" n="0275b01"/><lb ed="R032" n="0793b06"/><p xml:id="pX22p0275b0101">【疏】更就一字說者釋論云所行如所說說卽是敎
<lb ed="X" n="0275b02"/><lb ed="R032" n="0793b07"/>如卽是理行卽是行。</p>
<lb ed="X" n="0275b03"/><lb ed="R032" n="0793b08"/><p xml:id="pX22p0275b0301">【鈔】題中說字最可顯於敎行幷理故引釋論所行
<lb ed="X" n="0275b04"/><lb ed="R032" n="0793b09"/>如所說句以示說中含於行理如者眞如也如名
<lb ed="X" n="0275b05"/><lb ed="R032" n="0793b10"/>不異一眞覺性物我無殊三際平等契此如理方
<lb ed="X" n="0275b06"/><lb ed="R032" n="0793b11"/>得心口說行不異故金剛般若云云何爲人演說
<lb ed="X" n="0275b07"/><lb ed="R032" n="0793b12"/>如如不動法華云諸法空爲座處此爲說法事相
<lb ed="X" n="0275b08"/><lb ed="R032" n="0793b13"/>解如二物相似以爲不異理觀解如二物性一方
<lb ed="X" n="0275b09"/><lb ed="R032" n="0793b14"/>名不異故釋經如是三藏則以傳佛所說似水傳
<lb ed="X" n="0275b10"/><lb ed="R032" n="0793b15"/>甁名曰文如衍敎不爾通以二諦相卽爲如別則
<lb ed="X" n="0275b11"/><lb ed="R032" n="0793b16"/>唯聞中道爲如圓以文字性離爲如三敎約此方
<lb ed="X" n="0275b12"/><lb ed="R032" n="0793b17"/>曰文如論就理觀心口理一方得說行如如不異
<lb ed="X" n="0275b13"/><lb ed="R032" n="0793b18"/>此令說者行契如理也。</p><p xml:id="pX22p0275b1310" cb:place="inline">○二佛卽下就諸字互具
<lb ed="X" n="0275b14"/><lb ed="R032" n="0794a01"/>釋。</p>
<lb ed="X" n="0275b15"/><lb ed="R032" n="0794a02"/><p xml:id="pX22p0275b1501">【疏】佛卽法身觀卽般若無量壽卽解脫當知卽一
<lb ed="X" n="0275b16"/><lb ed="R032" n="0794a03"/>達三卽三達一一中解無量無量中解一。</p>
<lb ed="X" n="0275b17"/><lb ed="R032" n="0794a04"/><p xml:id="pX22p0275b1701">【鈔】佛復本源究竟覺體非寂非照故屬法身觀字
<lb ed="X" n="0275b18"/><lb ed="R032" n="0794a05"/>卽是淸淨智慧寂而常照故屬般若無量壽是自
<lb ed="X" n="0275b19"/><lb ed="R032" n="0794a06"/>在神通照而常寂故屬解脫今將諸字分對三德
<lb ed="X" n="0275b20"/><lb ed="R032" n="0794a07"/>深有所以所以者何向就一字明敎行理雖約說
<lb ed="X" n="0275b21"/><lb ed="R032" n="0794a08"/>字義具於三旣約修辨尙通前敎而又未明字字
<lb ed="X" n="0275b22"/><lb ed="R032" n="0794a09"/>具三故今特用涅槃三德對於諸字乃彰諸字性
<lb ed="X" n="0275b23"/><lb ed="R032" n="0794a10"/>各具三非前敎人所能思說良以三德性本圓融
<lb ed="X" n="0275b24"/><lb ed="R032" n="0794a11"/>一一互具故直法身非法身法身必具般若解脫
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0275c" n="0275c"/>
<lb ed="X" n="0275c01"/><lb ed="R032" n="0794a12"/>直般若非般若般若必具解脫法身直解脫非解
<lb ed="X" n="0275c02"/><lb ed="R032" n="0794a13"/>脫解脫必具法身般若三德卽是敎行理三般若
<lb ed="X" n="0275c03"/><lb ed="R032" n="0794a14"/>是敎智在說故解脫是行用從緣故法身屬理是
<lb ed="X" n="0275c04"/><lb ed="R032" n="0794a15"/>所顯故佛字旣是法身之理卽具二德及敎行也
<lb ed="X" n="0275c05"/><lb ed="R032" n="0794a16"/>觀字旣屬般若之敎亦具二德及理行也無量壽
<lb ed="X" n="0275c06"/><lb ed="R032" n="0794a17"/>旣是解脫之行亦具二德及理敎也若不然者豈
<lb ed="X" n="0275c07"/><lb ed="R032" n="0794a18"/>得卽一達三卽三達一問本以一字具敎行理今
<lb ed="X" n="0275c08"/><lb ed="R032" n="0794b01"/>何得以無量壽三字方具於三則不名爲約一字
<lb ed="X" n="0275c09"/><lb ed="R032" n="0794b02"/>也答以題諸字對三德釋斯是妙談貴在得意欲
<lb ed="X" n="0275c10"/><lb ed="R032" n="0794b03"/>令行者知三德性徧一切處一字一句一偈一品
<lb ed="X" n="0275c11"/><lb ed="R032" n="0794b04"/>一部一經一時一化乃至一切依正色心多亦三
<lb ed="X" n="0275c12"/><lb ed="R032" n="0794b05"/>德少亦三德一塵三德不少刹海三德不大故引
<lb ed="X" n="0275c13"/><lb ed="R032" n="0794b06"/>華嚴云一中解無量等也若得此意今之妙觀有
<lb ed="X" n="0275c14"/><lb ed="R032" n="0794b07"/>造修分應色一相可照三身依報一塵<g ref="#CB17738">󴕊</g>寂光土
<lb ed="X" n="0275c15"/><lb ed="R032" n="0794b08"/>故十六觀皆照三諦其不信者則辜吾祖立茲法
<lb ed="X" n="0275c16"/><lb ed="R032" n="0794b09"/>矣。</p><p xml:id="pX22p0275c1602" cb:place="inline">○二於一下約一字以校量三初正校量。</p>
<lb ed="X" n="0275c17"/><lb ed="R032" n="0794b10"/><p xml:id="pX22p0275c1701">【疏】於一字尙達無量義況諸字況一題況一經一
<lb ed="X" n="0275c18"/><lb ed="R032" n="0794b11"/>切經耶。</p>
<lb ed="X" n="0275c19"/><lb ed="R032" n="0794b12"/><p xml:id="pX22p0275c1901">【鈔】上窮妙旨從廣至狹今校功德從少至多一字
<lb ed="X" n="0275c20"/><lb ed="R032" n="0794b13"/>尙詮大涅槃理況一切經豈不圓徧。</p><p xml:id="pX22p0275c2015" cb:place="inline">○二故經下
<lb ed="X" n="0275c21"/><lb ed="R032" n="0794b14"/>引經證。</p>
<lb ed="X" n="0275c22"/><lb ed="R032" n="0794b15"/><p xml:id="pX22p0275c2201">【疏】故經云若聞首題名字所得功德不可限量。</p>
<lb ed="X" n="0275c23"/><lb ed="R032" n="0794b16"/><p xml:id="pX22p0275c2301">【鈔】如金光明及諸大乘多作此說。</p><p xml:id="pX22p0275c2314" cb:place="inline">○三若不下結
<lb ed="X" n="0275c24"/><lb ed="R032" n="0794b17"/>今得。</p>
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0276a" n="0276a"/>
<lb ed="X" n="0276a01"/><lb ed="R032" n="0794b18"/><p xml:id="pX22p0276a0101">【疏】若不如上解者安獲無限功德耶。</p>
<lb ed="X" n="0276a02"/><lb ed="R032" n="0795a01"/><p xml:id="pX22p0276a0201">【鈔】不明一字圓具三德諸經所說一句一題受持
<lb ed="X" n="0276a03"/><lb ed="R032" n="0795a02"/>功德無量無邊便成虗設也自非道場得入三昧
<lb ed="X" n="0276a04"/><lb ed="R032" n="0795a03"/>發旋總持曷能妙說自在若斯。</p><p xml:id="pX22p0276a0413" cb:place="inline">○二初釋下就別
<lb ed="X" n="0276a05"/><lb ed="R032" n="0795a04"/>廣明置通釋別也文四初釋佛字二初正約佛名
<lb ed="X" n="0276a06"/><lb ed="R032" n="0795a05"/>示六卽二初翻名標示。</p>
<lb ed="X" n="0276a07"/><lb ed="R032" n="0795a06"/><p xml:id="pX22p0276a0701">【疏】初釋佛者佛是覺義有六種卽。</p>
<lb ed="X" n="0276a08"/><lb ed="R032" n="0795a07"/><p xml:id="pX22p0276a0801">【鈔】梵云佛陀華言覺者卽說敎主別號稱曰釋迦
<lb ed="X" n="0276a09"/><lb ed="R032" n="0795a08"/>牟尼通號有十今擧第九故標佛也旣是極果卽
<lb ed="X" n="0276a10"/><lb ed="R032" n="0795a09"/>究竟覺起信論云覺心初起心無初相遠離微細
<lb ed="X" n="0276a11"/><lb ed="R032" n="0795a10"/>念故心卽常住名究竟覺此覺圓淨無所對待生
<lb ed="X" n="0276a12"/><lb ed="R032" n="0795a11"/>佛依正鎔融總攝十方三世亘徹無外五住二死
<lb ed="X" n="0276a13"/><lb ed="R032" n="0795a12"/>盡淨無餘無量甚深永絕思議強名妙覺此之覺
<lb ed="X" n="0276a14"/><lb ed="R032" n="0795a13"/>義有六種卽卽者是義今釋迦文乃究竟是圓淨
<lb ed="X" n="0276a15"/><lb ed="R032" n="0795a14"/>之覺一切凡聖無不全體皆是此覺雖全體是且
<lb ed="X" n="0276a16"/><lb ed="R032" n="0795a15"/>迷悟因果其相不同故以六種分別此是所謂理
<lb ed="X" n="0276a17"/><lb ed="R032" n="0795a16"/>是名字是觀行是相似是分證是究竟是然若不
<lb ed="X" n="0276a18"/><lb ed="R032" n="0795a17"/>知性染性惡所有染惡定須斷破如何可論全體
<lb ed="X" n="0276a19"/><lb ed="R032" n="0795a18"/>是耶全體是故免於退屈六分別故免於上慢六
<lb ed="X" n="0276a20"/><lb ed="R032" n="0795b01"/>不離卽卽不妨六六卽義成圓位可辨問所言凡
<lb ed="X" n="0276a21"/><lb ed="R032" n="0795b02"/>聖全體卽佛爲卽自<anchor xml:id="nkr_note_add_0276a2101" n="0276a2101"/><anchor xml:id="beg0276a2101" n="0276a2101"/>己<anchor xml:id="end0276a2101"/>當果之佛爲卽釋迦<anchor xml:id="nkr_note_add_0276a2102" n="0276a2102"/><anchor xml:id="beg0276a2102" n="0276a2102"/>已<anchor xml:id="end0276a2102"/>成
<lb ed="X" n="0276a22"/><lb ed="R032" n="0795b03"/>之佛答自<anchor xml:id="nkr_note_add_0276a2201" n="0276a2201"/><anchor xml:id="beg0276a2201" n="0276a2201"/>己<anchor xml:id="end0276a2201"/>當果釋迦<anchor xml:id="nkr_note_add_0276a2202" n="0276a2202"/><anchor xml:id="beg0276a2202" n="0276a2202"/>已<anchor xml:id="end0276a2202"/>成二佛之體究竟不別
<lb ed="X" n="0276a23"/><lb ed="R032" n="0795b04"/>故諸果佛爲生性佛迷則俱迷見則俱見故<anchor xml:id="nkr_note_add_0276a2301" n="0276a2301"/><anchor xml:id="beg0276a2301" n="0276a2301"/>已<anchor xml:id="end0276a2301"/>他
<lb ed="X" n="0276a24"/><lb ed="R032" n="0795b05"/>佛於今色心皆可辨於六卽義也又復應知六卽
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0276b" n="0276b"/>
<lb ed="X" n="0276b01"/><lb ed="R032" n="0795b06"/>之義不專在佛一切假實三乘人天下至<anchor xml:id="nkr_note_add_0276b0101" n="0276b0101"/><anchor xml:id="beg0276b0101" n="0276b0101"/>蜣蛣地<anchor xml:id="end0276b0101"/>
<lb ed="X" n="0276b02"/><lb ed="R032" n="0795b07"/>獄色心皆須六卽辨其初後所謂理蛣蜣名字乃
<lb ed="X" n="0276b03"/><lb ed="R032" n="0795b08"/>至究竟蛣蜣今釋敎主故就佛辨以論十界皆理
<lb ed="X" n="0276b04"/><lb ed="R032" n="0795b09"/>性故無非法界一一不改故名字去不唯顯佛九
<lb ed="X" n="0276b05"/><lb ed="R032" n="0795b10"/>亦同彰至於果成十皆究竟故蛣蜣等皆明六卽。</p>
<lb ed="X" n="0276b06"/><lb ed="R032" n="0795b11"/><p xml:id="pX22p0276b0601">○二涅槃下就覺廣明六初理卽六種卽名皆是
<lb ed="X" n="0276b07"/><lb ed="R032" n="0795b12"/>事理體不二義而事有逆順名字等五是順修事
<lb ed="X" n="0276b08"/><lb ed="R032" n="0795b13"/>唯理性一純逆修事此逆順事與本覺理體皆不
<lb ed="X" n="0276b09"/><lb ed="R032" n="0795b14"/>二其逆順名自何而立以知不二事皆合理名之
<lb ed="X" n="0276b10"/><lb ed="R032" n="0795b15"/>爲順其不知者事皆違理故名爲逆名字等五若
<lb ed="X" n="0276b11"/><lb ed="R032" n="0795b16"/>淺若深皆知皆順若初理卽唯迷唯逆而迷逆事
<lb ed="X" n="0276b12"/><lb ed="R032" n="0795b17"/>與其覺理未始暫乖故名卽佛所以者何良由衆
<lb ed="X" n="0276b13"/><lb ed="R032" n="0795b18"/>生性具染惡不可變異其性圓明名之爲佛性染
<lb ed="X" n="0276b14"/><lb ed="R032" n="0796a01"/>性惡全體起作修染修惡更無別體全修是性故
<lb ed="X" n="0276b15"/><lb ed="R032" n="0796a02"/>得迷事無非理佛卽以此理起惑造業輪迴生死
<lb ed="X" n="0276b16"/><lb ed="R032" n="0796a03"/>而全不知事全是理長劫用理長劫不知不由不
<lb ed="X" n="0276b17"/><lb ed="R032" n="0796a04"/>知便非理佛以全是故名理卽佛以不知故非後
<lb ed="X" n="0276b18"/><lb ed="R032" n="0796a05"/>五卽然理卽佛貶之極也以其全乏解行證卽但
<lb ed="X" n="0276b19"/><lb ed="R032" n="0796a06"/>有理性自爾卽也又理卽佛非於事外指理爲佛
<lb ed="X" n="0276b20"/><lb ed="R032" n="0796a07"/>蓋言三障理全是佛又復應知不名障卽佛而名
<lb ed="X" n="0276b21"/><lb ed="R032" n="0796a08"/>理卽佛者欲彰後五有修德是此之一位唯理性
<lb ed="X" n="0276b22"/><lb ed="R032" n="0796a09"/>是也又障卽佛其名猶通以後五人皆了三障卽
<lb ed="X" n="0276b23"/><lb ed="R032" n="0796a10"/>是佛故釋此爲三初引諸經示卽。</p>
<lb ed="X" n="0276b24"/><lb ed="R032" n="0796a11"/><p xml:id="pX22p0276b2401">【疏】涅槃經云一切衆生卽是佛如貧女舍寶衆物
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0276c" n="0276c"/>
<lb ed="X" n="0276c01"/><lb ed="R032" n="0796a12"/>具存力士額珠圓明頓在如來藏經擧十喩弊帛
<lb ed="X" n="0276c02"/><lb ed="R032" n="0796a13"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0276001" n="0276001"/>裏黃金土模內像闇室甁盆井中七寶本自有之
<lb ed="X" n="0276c03"/><lb ed="R032" n="0796a14"/>非適今也淨名云一切衆生皆如也寶篋云佛界
<lb ed="X" n="0276c04"/><lb ed="R032" n="0796a15"/>衆生界一界無別界。</p>
<lb ed="X" n="0276c05"/><lb ed="R032" n="0796a16"/><p xml:id="pX22p0276c0501">【鈔】初引大經迦葉品云衆生卽是佛何以故若離
<lb ed="X" n="0276c06"/><lb ed="R032" n="0796a17"/>衆生不得三菩提故如來性品我者卽是如來藏
<lb ed="X" n="0276c07"/><lb ed="R032" n="0796a18"/>義一切衆生悉有佛性卽是我義如是我義從本
<lb ed="X" n="0276c08"/><lb ed="R032" n="0796b01"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0276c0801" n="0276c0801"/><anchor xml:id="beg0276c0801" n="0276c0801"/>已<anchor xml:id="end0276c0801"/>來常爲無量煩惱所覆是故衆生不能得見如
<lb ed="X" n="0276c09"/><lb ed="R032" n="0796b02"/>貧女人舍內多有眞金之藏家人大小無有知者
<lb ed="X" n="0276c10"/><lb ed="R032" n="0796b03"/>時有異人善知方便乃至卽於其家掘出金藏又
<lb ed="X" n="0276c11"/><lb ed="R032" n="0796b04"/>云譬如王家有大力士其人眉間有金剛珠與餘
<lb ed="X" n="0276c12"/><lb ed="R032" n="0796b05"/>力士角力相撲而彼力士以頭觸之其額上珠尋
<lb ed="X" n="0276c13"/><lb ed="R032" n="0796b06"/>沒膚中都不自知是珠所在其處有瘡卽命良醫
<lb ed="X" n="0276c14"/><lb ed="R032" n="0796b07"/>欲自療治乃至時醫執鏡以照其面珠在鏡中明
<lb ed="X" n="0276c15"/><lb ed="R032" n="0796b08"/>了顯現等如來藏經十喩者彼經十文一法九喩
<lb ed="X" n="0276c16"/><lb ed="R032" n="0796b09"/>一是所喩九是能喩以所從能故云十喩一法者
<lb ed="X" n="0276c17"/><lb ed="R032" n="0796b10"/>經云佛吿金剛慧菩薩我以佛眼觀一切衆生貪
<lb ed="X" n="0276c18"/><lb ed="R032" n="0796b11"/>瞋癡諸煩惱中有如來智如來眼如來身結加趺
<lb ed="X" n="0276c19"/><lb ed="R032" n="0796b12"/>坐儼然不動善男子一切衆生雖在諸趣煩惱身
<lb ed="X" n="0276c20"/><lb ed="R032" n="0796b13"/>中有如來藏常無染汙德相具足如我無異於此
<lb ed="X" n="0276c21"/><lb ed="R032" n="0796b14"/>文後卽擧九事以喩其法各有長行重頌一萎華
<lb ed="X" n="0276c22"/><lb ed="R032" n="0796b15"/>佛身喩二嚴蜂淳蜜喩三糠糩粳米喩四糞穢眞
<lb ed="X" n="0276c23"/><lb ed="R032" n="0796b16"/>金喩五貧家寶藏喩六庵羅內實喩七弊衣金像
<lb ed="X" n="0276c24"/><lb ed="R032" n="0796b17"/>喩八貧女貴胎喩九焦模鑄像喩弊帛者經偈云
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0277a" n="0277a"/>
<lb ed="X" n="0277a01"/><lb ed="R032" n="0796b18"/>譬如持金像行詣於他國裹以穢弊物棄之在曠
<lb ed="X" n="0277a02"/><lb ed="R032" n="0797a01"/>野天眼見之者卽以吿衆人去穢現眞像一切大
<lb ed="X" n="0277a03"/><lb ed="R032" n="0797a02"/>歡喜我天眼亦爾觀彼衆生類惡業煩惱纏生死
<lb ed="X" n="0277a04"/><lb ed="R032" n="0797a03"/>備衆苦又見彼衆生無明塵垢中如來性不動無
<lb ed="X" n="0277a05"/><lb ed="R032" n="0797a04"/>能毀壞者土模者經偈云譬如大冶鑄無量眞金
<lb ed="X" n="0277a06"/><lb ed="R032" n="0797a05"/>像愚者自外觀但見焦黑土鑄師量<anchor xml:id="nkr_note_add_0277a0601" n="0277a0601"/><anchor xml:id="beg0277a0601" n="0277a0601"/>已<anchor xml:id="end0277a0601"/>冷開模令
<lb ed="X" n="0277a07"/><lb ed="R032" n="0797a06"/>質現衆穢旣<anchor xml:id="nkr_note_add_0277a0701" n="0277a0701"/><anchor xml:id="beg0277a0701" n="0277a0701"/>已<anchor xml:id="end0277a0701"/>除相好劃然顯我以佛眼觀衆生
<lb ed="X" n="0277a08"/><lb ed="R032" n="0797a07"/>類如是煩惱淤泥中皆有如來性闇室下復出涅
<lb ed="X" n="0277a09"/><lb ed="R032" n="0797a08"/>槃經云如闇室中井及種種寶人亦知有闇故不
<lb ed="X" n="0277a10"/><lb ed="R032" n="0797a09"/>見有善方便然大明燈照之得見是人終不生念
<lb ed="X" n="0277a11"/><lb ed="R032" n="0797a10"/>是水及寶本無今有涅槃亦爾本自有之非適今
<lb ed="X" n="0277a12"/><lb ed="R032" n="0797a11"/>也大智如來以善方便然智慧燈令諸菩薩得見
<lb ed="X" n="0277a13"/><lb ed="R032" n="0797a12"/>涅槃今文但引闇井具寶以證理卽不取人亦知
<lb ed="X" n="0277a14"/><lb ed="R032" n="0797a13"/>有等文諸喩皆爾須知諸喩理兼圓別若言三障
<lb ed="X" n="0277a15"/><lb ed="R032" n="0797a14"/>定覆佛性破障方顯此猶屬別若全性成障障卽
<lb ed="X" n="0277a16"/><lb ed="R032" n="0797a15"/>佛性以不思議德障消者則諸喩皆圓方是今文
<lb ed="X" n="0277a17"/><lb ed="R032" n="0797a16"/>理卽之喩故如來藏喩止觀顯別今文顯圓次淨
<lb ed="X" n="0277a18"/><lb ed="R032" n="0797a17"/>名皆如語尙涉通今須圓解次寶篋下卷勝志菩
<lb ed="X" n="0277a19"/><lb ed="R032" n="0797a18"/>薩向佛說偈<anchor xml:id="nkr_note_add_0277a1901" n="0277a1901"/><anchor xml:id="beg0277a1901" n="0277a1901"/>己<anchor xml:id="end0277a1901"/>界及法界衆生界同等<anchor xml:id="nkr_note_add_0277a1902" n="0277a1902"/><anchor xml:id="beg0277a1902" n="0277a1902"/>己<anchor xml:id="end0277a1902"/>界卽心
<lb ed="X" n="0277a20"/><lb ed="R032" n="0797b01"/>法法界卽佛法佛以法界而爲體故對衆生界卽
<lb ed="X" n="0277a21"/><lb ed="R032" n="0797b02"/>成三法心生在因佛法在果三無差別故云一界
<lb ed="X" n="0277a22"/><lb ed="R032" n="0797b03"/>無別界也。</p><p xml:id="pX22p0277a2205" cb:place="inline">○二此是下就本覺明佛前引諸經雖
<lb ed="X" n="0277a23"/><lb ed="R032" n="0797b04"/>云卽佛猶未的示覺了之相且指三障體全是理
<lb ed="X" n="0277a24"/><lb ed="R032" n="0797b05"/>今示此理當處照明名爲本覺佛義成也此自分
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0277b" n="0277b"/>
<lb ed="X" n="0277b01"/><lb ed="R032" n="0797b06"/>二初正宗。</p>
<lb ed="X" n="0277b02"/><lb ed="R032" n="0797b07"/><p xml:id="pX22p0277b0201">【疏】此是圓智圓覺諸法徧一切處無不明了。</p>
<lb ed="X" n="0277b03"/><lb ed="R032" n="0797b08"/><p xml:id="pX22p0277b0301">【鈔】言此是者指上大經衆生卽佛諸喩寶物淨名
<lb ed="X" n="0277b04"/><lb ed="R032" n="0797b09"/>皆如寶篋法界此等皆是本性圓智非三般若融
<lb ed="X" n="0277b05"/><lb ed="R032" n="0797b10"/>卽微妙智不名圓知一切法一一含受一切諸法
<lb ed="X" n="0277b06"/><lb ed="R032" n="0797b11"/>全法是智全智是法待對斯絕名圓覺諸法諸法
<lb ed="X" n="0277b07"/><lb ed="R032" n="0797b12"/>乃是生佛依正三際十方此等時處旣全是智何
<lb ed="X" n="0277b08"/><lb ed="R032" n="0797b13"/>有一處一物一塵體不明了然此明了非心意識
<lb ed="X" n="0277b09"/><lb ed="R032" n="0797b14"/>所能及也故起信論本覺義云心體離念無所不
<lb ed="X" n="0277b10"/><lb ed="R032" n="0797b15"/>徧等虗空界本性明了旣其離念安以情求所謂
<lb ed="X" n="0277b11"/><lb ed="R032" n="0797b16"/>不思議智照等也勿認六道漏心三乘證智而爲
<lb ed="X" n="0277b12"/><lb ed="R032" n="0797b17"/>本覺明了之相妙覺之覺方是理佛全修在性斯
<lb ed="X" n="0277b13"/><lb ed="R032" n="0797b18"/>之謂歟。</p><p xml:id="pX22p0277b1304" cb:place="inline">○二雖五下遮情。</p>
<lb ed="X" n="0277b14"/><lb ed="R032" n="0798a01"/><p xml:id="pX22p0277b1401">【疏】雖五無間皆解脫相雖昏盲倒惑其理存焉。</p>
<lb ed="X" n="0277b15"/><lb ed="R032" n="0798a02"/><p xml:id="pX22p0277b1501">【鈔】情執者云諸有業縛無明惑暗那言衆生卽是
<lb ed="X" n="0277b16"/><lb ed="R032" n="0798a03"/>佛耶故遮之曰雖業至無間而皆當體是三解脫
<lb ed="X" n="0277b17"/><lb ed="R032" n="0798a04"/>雖見思昏倒而本覺理未始不存惑業全是性德
<lb ed="X" n="0277b18"/><lb ed="R032" n="0798a05"/>緣了佛性豈可更壞理佛刀不自傷故。</p><p xml:id="pX22p0277b1816" cb:place="inline">○三斯理
<lb ed="X" n="0277b19"/><lb ed="R032" n="0798a06"/>下對四事辨理。</p>
<lb ed="X" n="0277b20"/><lb ed="R032" n="0798a07"/><p xml:id="pX22p0277b2001">【疏】斯理灼然世間常住有佛不能益無佛不能損
<lb ed="X" n="0277b21"/><lb ed="R032" n="0798a08"/>得之不爲高失之不爲下故言衆生卽是佛理佛
<lb ed="X" n="0277b22"/><lb ed="R032" n="0798a09"/>也。</p>
<lb ed="X" n="0277b23"/><lb ed="R032" n="0798a10"/><p xml:id="pX22p0277b2301">【鈔】世間常住者卽十法界三十世間一一皆住眞
<lb ed="X" n="0277b24"/><lb ed="R032" n="0798a11"/>如法位法位常故世相亦常然世本代謝而言常
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0277c" n="0277c"/>
<lb ed="X" n="0277c01"/><lb ed="R032" n="0798a12"/>者以一切法卽眞實性性不改故故名爲常若謂
<lb ed="X" n="0277c02"/><lb ed="R032" n="0798a13"/>遷流不得言常斯謂情見良以生法卽性故常住
<lb ed="X" n="0277c03"/><lb ed="R032" n="0798a14"/>異滅法卽性故常卽性之常非常無常不可思議
<lb ed="X" n="0277c04"/><lb ed="R032" n="0798a15"/>言偏意圓故可得云一生一滅無非中道唯生唯
<lb ed="X" n="0277c05"/><lb ed="R032" n="0798a16"/>住唯異唯滅法華迹門顯所證云世間相常住於
<lb ed="X" n="0277c06"/><lb ed="R032" n="0798a17"/>道場知<anchor xml:id="nkr_note_add_0277c0601" n="0277c0601"/><anchor xml:id="beg0277c0601" n="0277c0601"/>己<anchor xml:id="end0277c0601"/>本門乃云如來如實知見三界之相非
<lb ed="X" n="0277c07"/><lb ed="R032" n="0798a18"/>如非異故知世間卽是三界常住豈乖非如非異
<lb ed="X" n="0277c08"/><lb ed="R032" n="0798b01"/>本迹雖殊不思議一也此理秘妙佛能明見故故
<lb ed="X" n="0277c09"/><lb ed="R032" n="0798b02"/>云灼然今我智者成秘妙觀雖是肉眼而名佛眼
<lb ed="X" n="0277c10"/><lb ed="R032" n="0798b03"/>能見秘藏亦云灼然故妙樂云顯露彰灼稱爲眞
<lb ed="X" n="0277c11"/><lb ed="R032" n="0798b04"/>秘眞秘之理卽世相常世相常故衆生卽佛此理
<lb ed="X" n="0277c12"/><lb ed="R032" n="0798b05"/>妙故有佛敎化不益一毫空過無佛不損一毫五
<lb ed="X" n="0277c13"/><lb ed="R032" n="0798b06"/>卽得之何足爲高理卽失之未始暫下對此四事
<lb ed="X" n="0277c14"/><lb ed="R032" n="0798b07"/>示理佛也。</p><p xml:id="pX22p0277c1405" cb:place="inline">○二如斯下名字卽此至究竟皆修德
<lb ed="X" n="0277c15"/><lb ed="R032" n="0798b08"/>也須論損益及以高下言名字卽佛者修德之始
<lb ed="X" n="0277c16"/><lb ed="R032" n="0798b09"/>聞前理性能詮名也然有收簡收則耳歷法音不
<lb ed="X" n="0277c17"/><lb ed="R032" n="0798b10"/>間明昧異全不聞俱在此位簡則未得圓聞齊別
<lb ed="X" n="0277c18"/><lb ed="R032" n="0798b11"/>內凡尙屬理卽以七方便未解妙名豈知卽佛此
<lb ed="X" n="0277c19"/><lb ed="R032" n="0798b12"/>自分二初帶喩示名字二初不聞之失。</p>
<lb ed="X" n="0277c20"/><lb ed="R032" n="0798b13"/><p xml:id="pX22p0277c2001">【疏】如斯之理佛若不說無能知者法華云一百八
<lb ed="X" n="0277c21"/><lb ed="R032" n="0798b14"/>十劫空過無有佛世尊未出時十方常闇瞑涅槃
<lb ed="X" n="0277c22"/><lb ed="R032" n="0798b15"/>云於無量世亦不聞有如來出世大乘經名。</p>
<lb ed="X" n="0277c23"/><lb ed="R032" n="0798b16"/><p xml:id="pX22p0277c2301">【鈔】理雖是佛全體在迷佛出不聞經名絕聽此乃
<lb ed="X" n="0277c24"/><lb ed="R032" n="0798b17"/>却指但理之失也。</p><p xml:id="pX22p0277c2408" cb:place="inline">○二若佛下聞名之得。</p>
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0278a" n="0278a"/>
<lb ed="X" n="0278a01"/><lb ed="R032" n="0798b18"/><p xml:id="pX22p0278a0101">【疏】若佛出世方能闡智慧日識三寶之光明開甘
<lb ed="X" n="0278a02"/><lb ed="R032" n="0799a01"/>露門知十號之妙味因說生解於寶適悅。</p>
<lb ed="X" n="0278a03"/><lb ed="R032" n="0799a02"/><p xml:id="pX22p0278a0301">【鈔】六卽辨佛故今名字唯約三寶及十號也無明
<lb ed="X" n="0278a04"/><lb ed="R032" n="0799a03"/>長夜佛出令曉闡本智日乃識三寶照世光明生
<lb ed="X" n="0278a05"/><lb ed="R032" n="0799a04"/>死巨關無佛長鎖佛能於此開甘露門令知十號
<lb ed="X" n="0278a06"/><lb ed="R032" n="0799a05"/>是常住味此光此味乃從衆生心性流出還使衆
<lb ed="X" n="0278a07"/><lb ed="R032" n="0799a06"/>生解此光味卽本性佛因說等者却指貧女舍寶
<lb ed="X" n="0278a08"/><lb ed="R032" n="0799a07"/>喩也初旣不知家有寶藏唯受貧苦因示得知寶
<lb ed="X" n="0278a09"/><lb ed="R032" n="0799a08"/>雖未掘預生適悅此等法喩皆示於名有識知義
<lb ed="X" n="0278a10"/><lb ed="R032" n="0799a09"/>能知所知卽名字佛。</p><p xml:id="pX22p0278a1009" cb:place="inline">○二故須下引人明卽佛。</p>
<lb ed="X" n="0278a11"/><lb ed="R032" n="0799a10"/><p xml:id="pX22p0278a1101">【疏】故須達聞名身毛皆竪昏夜大朗巨關自闢此
<lb ed="X" n="0278a12"/><lb ed="R032" n="0799a11"/>名字佛也。</p>
<lb ed="X" n="0278a13"/><lb ed="R032" n="0799a12"/><p xml:id="pX22p0278a1301">【鈔】梵云須達多此云善施亦曰<name role="" type="person">給孤獨</name>涅槃二十
<lb ed="X" n="0278a14"/><lb ed="R032" n="0799a13"/>七云舍衛有長者名須達多爲兒聘婦詣<name role="" type="person">王舍城</name>
<lb ed="X" n="0278a15"/><lb ed="R032" n="0799a14"/>宿珊檀那舍見彼長者中夜而起莊嚴舍宅乃問
<lb ed="X" n="0278a16"/><lb ed="R032" n="0799a15"/>當請<name role="" type="person">摩伽陀</name>王耶答云請佛須達初聞身毛皆竪
<lb ed="X" n="0278a17"/><lb ed="R032" n="0799a16"/>復問今在何處答曰在迦蘭陀精舍須達思念欲
<lb ed="X" n="0278a18"/><lb ed="R032" n="0799a17"/>見于時忽見光明如晝尋道而出城門自開見佛
<lb ed="X" n="0278a19"/><lb ed="R032" n="0799a18"/>聞法證須陀洹疏云巨關卽城門也今明毛竪卽
<lb ed="X" n="0278a20"/><lb ed="R032" n="0799b01"/>驚覺也聞名生覺卽本性佛若論大經追叙昔事
<lb ed="X" n="0278a21"/><lb ed="R032" n="0799b02"/>方證初果驗聞名時未能解了覺及本性及前科
<lb ed="X" n="0278a22"/><lb ed="R032" n="0799b03"/>中三寶十號亦涉於小今約跨節取意而談五時
<lb ed="X" n="0278a23"/><lb ed="R032" n="0799b04"/>示現身相名號說法度人乃至聞者一念微解一
<lb ed="X" n="0278a24"/><lb ed="R032" n="0799b05"/>一皆是全性起修當處無非本性佛法如前一化
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0278b" n="0278b"/>
<lb ed="X" n="0278b01"/><lb ed="R032" n="0799b06"/>增數諸行皆會圓常四敎四門唯詮一理不從跨
<lb ed="X" n="0278b02"/><lb ed="R032" n="0799b07"/>節爲消彼文況文出涅槃部<anchor xml:id="nkr_note_add_0278b0201" n="0278b0201"/><anchor xml:id="beg0278b0201" n="0278b0201"/>已<anchor xml:id="end0278b0201"/>開會故約驚覺示
<lb ed="X" n="0278b03"/><lb ed="R032" n="0799b08"/>名字佛。</p><p xml:id="pX22p0278b0304" cb:place="inline">○三觀行卽此中觀法異常坐等直觀心
<lb ed="X" n="0278b04"/><lb ed="R032" n="0799b09"/>性故託他佛而爲所緣然是大乘知心作佛佛卽
<lb ed="X" n="0278b05"/><lb ed="R032" n="0799b10"/>是心其觀未成爲塵所動始自圓聞觀佛妙境至
<lb ed="X" n="0278b06"/><lb ed="R032" n="0799b11"/>識次位勤行五悔若未發品此等行人皆屬名字
<lb ed="X" n="0278b07"/><lb ed="R032" n="0799b12"/>故知名字其位甚長今明對塵卽成佛觀其中念
<lb ed="X" n="0278b08"/><lb ed="R032" n="0799b13"/>念覺知之心名觀行佛此自分二初觀妙色卽眞
<lb ed="X" n="0278b09"/><lb ed="R032" n="0799b14"/>法以大小相皆悉周徧故此色身卽是眞法又二
<lb ed="X" n="0278b10"/><lb ed="R032" n="0799b15"/>初約一佛二初示始習卽心觀相。</p>
<lb ed="X" n="0278b11"/><lb ed="R032" n="0799b16"/><p xml:id="pX22p0278b1101">【疏】觀行佛者觀佛相好如鑄金像心緣妙色與眼
<lb ed="X" n="0278b12"/><lb ed="R032" n="0799b17"/>作對。</p>
<lb ed="X" n="0278b13"/><lb ed="R032" n="0799b18"/><p xml:id="pX22p0278b1301">【鈔】此是名字昇進之位不獨解名能修觀故但未
<lb ed="X" n="0278b14"/><lb ed="R032" n="0800a01"/>入品非觀行位觀佛相者若此經中八萬相好非
<lb ed="X" n="0278b15"/><lb ed="R032" n="0800a02"/>羸劣想而可繫緣故須初心先觀落日漸觀地樹
<lb ed="X" n="0278b16"/><lb ed="R032" n="0800a03"/>及以座像觀旣深著方觀勝身今依般舟初心先
<lb ed="X" n="0278b17"/><lb ed="R032" n="0800a04"/>觀千輻輪相次第逆想至於肉髻三十二種是下
<lb ed="X" n="0278b18"/><lb ed="R032" n="0800a05"/>品相復從足起可作始行繫心之境不須更以落
<lb ed="X" n="0278b19"/><lb ed="R032" n="0800a06"/>日爲緣若相若好皆依於身身唯金色故云如鑄
<lb ed="X" n="0278b20"/><lb ed="R032" n="0800a07"/>金像此之色相雖從心想如在目前故云與眼作
<lb ed="X" n="0278b21"/><lb ed="R032" n="0800a08"/>對言妙色者卽是不可思議色也所以者何由此
<lb ed="X" n="0278b22"/><lb ed="R032" n="0800a09"/>行人<anchor xml:id="nkr_note_add_0278b2201" n="0278b2201"/><anchor xml:id="beg0278b2201" n="0278b2201"/>已<anchor xml:id="end0278b2201"/>圓聞故知色唯心知心唯色五根所對尙
<lb ed="X" n="0278b23"/><lb ed="R032" n="0800a10"/>體唯心況想成色豈在心外此色非色非色非非
<lb ed="X" n="0278b24"/><lb ed="R032" n="0800a11"/>色而能雙照色與非色旣離情想故名妙色非由
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0278c" n="0278c"/>
<lb ed="X" n="0278c01"/><lb ed="R032" n="0800a12"/>三觀莫見妙色非由妙色莫成三觀境觀相資塵
<lb ed="X" n="0278c02"/><lb ed="R032" n="0800a13"/>念靡間方能得入觀行位也。</p><p xml:id="pX22p0278c0212" cb:place="inline">○二開眼下明觀成
<lb ed="X" n="0278c03"/><lb ed="R032" n="0800a14"/>稱性周徧。</p>
<lb ed="X" n="0278c04"/><lb ed="R032" n="0800a15"/><p xml:id="pX22p0278c0401">【疏】開眼閉目若明若闇常得不離見佛世尊從大
<lb ed="X" n="0278c05"/><lb ed="R032" n="0800a16"/>相海流出小相浩浩瀁瀁如大劫水周眸徧覽無
<lb ed="X" n="0278c06"/><lb ed="R032" n="0800a17"/>非佛界。</p>
<lb ed="X" n="0278c07"/><lb ed="R032" n="0800a18"/><p xml:id="pX22p0278c0701">【鈔】妙心作相妙相發心心心不休成觀入品塵緣
<lb ed="X" n="0278c08"/><lb ed="R032" n="0800b01"/>莫動佛常現前閉目了然開眼不失在明見佛處
<lb ed="X" n="0278c09"/><lb ed="R032" n="0800b02"/>闇不忘性無間然佛豈暫闕一一相海莊嚴法身
<lb ed="X" n="0278c10"/><lb ed="R032" n="0800b03"/>相爲大相好爲小相觀大發小名爲流出劫水雖
<lb ed="X" n="0278c11"/><lb ed="R032" n="0800b04"/>大止劑二禪佛相徧周稱於法界且以分喩顯於
<lb ed="X" n="0278c12"/><lb ed="R032" n="0800b05"/>周徧觀行佛眼名曰周眸此眼所觀何處非佛問
<lb ed="X" n="0278c13"/><lb ed="R032" n="0800b06"/>金光明玄義觀於三道顯金光明似位尙云閉目
<lb ed="X" n="0278c14"/><lb ed="R032" n="0800b07"/>則見開目則失今觀三身位在觀行因何開閉俱
<lb ed="X" n="0278c15"/><lb ed="R032" n="0800b08"/>得見耶答彼明性德金光明理此理初住方任運
<lb ed="X" n="0278c16"/><lb ed="R032" n="0800b09"/>見故於似位猶論得失今帶事定託彼應色觀於
<lb ed="X" n="0278c17"/><lb ed="R032" n="0800b10"/>三身以其應相凡心可見故理三身雖乃未顯不
<lb ed="X" n="0278c18"/><lb ed="R032" n="0800b11"/>妨應色先於定合故令開閉皆見佛身如以三觀
<lb ed="X" n="0278c19"/><lb ed="R032" n="0800b12"/>觀彼落日三觀未成而能開閉皆見於日故雖事
<lb ed="X" n="0278c20"/><lb ed="R032" n="0800b13"/>理一念同修而理難事易事易故先現理難故後
<lb ed="X" n="0278c21"/><lb ed="R032" n="0800b14"/>發故般舟三昧以三十二相爲事境以卽空假中
<lb ed="X" n="0278c22"/><lb ed="R032" n="0800b15"/>爲理觀境觀雖乃同時而修境必先成託境進觀
<lb ed="X" n="0278c23"/><lb ed="R032" n="0800b16"/>藉觀顯境更進更顯從凡入聖故知彼就趣眞無
<lb ed="X" n="0278c24"/><lb ed="R032" n="0800b17"/>住對似愛頂墮爲開閉得失此就應色得成觀行
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0279a" n="0279a"/>
<lb ed="X" n="0279a01"/><lb ed="R032" n="0800b18"/>爲開閉俱見不知事理難易淺深此相違文何能
<lb ed="X" n="0279a02"/><lb ed="R032" n="0801a01"/>銷釋。</p><p xml:id="pX22p0279a0203" cb:place="inline">○二念一下等諸佛二初約一佛等諸佛。</p>
<lb ed="X" n="0279a03"/><lb ed="R032" n="0801a02"/><p xml:id="pX22p0279a0301">【疏】念一佛與十方佛等念現在佛與三世佛等。</p>
<lb ed="X" n="0279a04"/><lb ed="R032" n="0801a03"/><p xml:id="pX22p0279a0401">【鈔】爲成觀故不可散緣故以彌陀一佛爲境雖觀
<lb ed="X" n="0279a05"/><lb ed="R032" n="0801a04"/>一佛何異十方雖照現今何殊過未此彰一切不
<lb ed="X" n="0279a06"/><lb ed="R032" n="0801a05"/>離彌陀良以彌陀是無量之一故能等於一中無
<lb ed="X" n="0279a07"/><lb ed="R032" n="0801a06"/>量。</p><p xml:id="pX22p0279a0702" cb:place="inline">○二一身下明諸佛同三法一佛等彼一切佛
<lb ed="X" n="0279a08"/><lb ed="R032" n="0801a07"/>者以由佛佛同得三法。</p>
<lb ed="X" n="0279a09"/><lb ed="R032" n="0801a08"/><p xml:id="pX22p0279a0901">【疏】一身一智慧力無畏亦然。</p>
<lb ed="X" n="0279a10"/><lb ed="R032" n="0801a09"/><p xml:id="pX22p0279a1001">【鈔】身是法身智慧是般若十力四無畏是解脫亦
<lb ed="X" n="0279a11"/><lb ed="R032" n="0801a10"/>是三身三涅槃等身智言一者顯於諸佛法報不
<lb ed="X" n="0279a12"/><lb ed="R032" n="0801a11"/>別應用亦同故力無畏結云亦然同身智一也菩
<lb ed="X" n="0279a13"/><lb ed="R032" n="0801a12"/>薩因中分破無明分同妙覺所證三法無明破盡
<lb ed="X" n="0279a14"/><lb ed="R032" n="0801a13"/>則究竟同諸佛三法諸佛三法旣其不二是故彌
<lb ed="X" n="0279a15"/><lb ed="R032" n="0801a14"/>陀三法不少一切諸佛三法不多故言等也。</p><p xml:id="pX22p0279a1518" cb:place="inline">○二
<lb ed="X" n="0279a16"/><lb ed="R032" n="0801a15"/>念色下念三身以結示。</p>
<lb ed="X" n="0279a17"/><lb ed="R032" n="0801a16"/><p xml:id="pX22p0279a1701">【疏】念色身念法門念實相。</p>
<lb ed="X" n="0279a18"/><lb ed="R032" n="0801a17"/><p xml:id="pX22p0279a1801">【鈔】色是應身通於勝劣及他受用法門是報身以
<lb ed="X" n="0279a19"/><lb ed="R032" n="0801a18"/>諸法門聚而爲身卽八萬四千陀羅尼爲髮第一
<lb ed="X" n="0279a20"/><lb ed="R032" n="0801b01"/>義諦爲髻種智爲頭慈悲爲眼無漏爲鼻四辨爲
<lb ed="X" n="0279a21"/><lb ed="R032" n="0801b02"/>口四十不共爲齒二智爲手如來藏爲腹三三昧
<lb ed="X" n="0279a22"/><lb ed="R032" n="0801b03"/>爲腰定慧爲足等此諸法門若從所證名爲法身
<lb ed="X" n="0279a23"/><lb ed="R032" n="0801b04"/>今從能證名爲報身自受用也實相是法身非不
<lb ed="X" n="0279a24"/><lb ed="R032" n="0801b05"/>具於一切法門及諸色相讓於能證及垂應故今
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0279b" n="0279b"/>
<lb ed="X" n="0279b01"/><lb ed="R032" n="0801b06"/>是所證及以能垂但名實相前論觀法文中但言
<lb ed="X" n="0279b02"/><lb ed="R032" n="0801b07"/>相好周徧次文乃約三法論等至今結示云念三
<lb ed="X" n="0279b03"/><lb ed="R032" n="0801b08"/>身應知法門及以實相不離色身擧一卽三全三
<lb ed="X" n="0279b04"/><lb ed="R032" n="0801b09"/>是一法爾相卽非縱非橫是故此經第九佛觀經
<lb ed="X" n="0279b05"/><lb ed="R032" n="0801b10"/>示相好疏名眞法不知圓觀此名莫消若觀色身
<lb ed="X" n="0279b06"/><lb ed="R032" n="0801b11"/>不涉後二便同小外何預妙宗須知此文是結前
<lb ed="X" n="0279b07"/><lb ed="R032" n="0801b12"/>觀色相周徧<anchor xml:id="nkr_note_add_0279b0701" n="0279b0701"/><anchor xml:id="beg0279b0701" n="0279b0701"/>已<anchor xml:id="end0279b0701"/>具三身。</p><p xml:id="pX22p0279b0710" cb:place="inline">○二常運下明卽佛。</p>
<lb ed="X" n="0279b08"/><lb ed="R032" n="0801b13"/><p xml:id="pX22p0279b0801">【疏】常運念無不念時念念皆覺是名觀行佛也。</p>
<lb ed="X" n="0279b09"/><lb ed="R032" n="0801b14"/><p xml:id="pX22p0279b0901">【鈔】觀行位人一切時處念佛三觀常得現前故云
<lb ed="X" n="0279b10"/><lb ed="R032" n="0801b15"/>無不念時言念念皆覺者示卽佛義雖是始覺卽
<lb ed="X" n="0279b11"/><lb ed="R032" n="0801b16"/>同本覺非全本覺觀不名中亦得義論始本一合
<lb ed="X" n="0279b12"/><lb ed="R032" n="0801b17"/>雖非究竟及眞似合而亦得是觀行合也若論卽
<lb ed="X" n="0279b13"/><lb ed="R032" n="0801b18"/>字廣雅訓合荆谿云依訓乃成二物相合於理猶
<lb ed="X" n="0279b14"/><lb ed="R032" n="0802a01"/>疎今以義求其體不二方名爲卽然其始覺與本
<lb ed="X" n="0279b15"/><lb ed="R032" n="0802a02"/>覺合雖名爲合非二物合正是荆谿體不二義良
<lb ed="X" n="0279b16"/><lb ed="R032" n="0802a03"/>以始本覺體是一故知六卽得名六合理卽乃以
<lb ed="X" n="0279b17"/><lb ed="R032" n="0802a04"/>逆修之覺與本覺合五皆順覺與本覺合六合無
<lb ed="X" n="0279b18"/><lb ed="R032" n="0802a05"/>非體不二也荆谿有時亦以合名明不二體故不
<lb ed="X" n="0279b19"/><lb ed="R032" n="0802a06"/>二門云復由緣了與性一合方能稱性施設萬端
<lb ed="X" n="0279b20"/><lb ed="R032" n="0802a07"/>緣了是始性豈非本修性體一復名爲合。</p><p xml:id="pX22p0279b2017" cb:place="inline">○四相
<lb ed="X" n="0279b21"/><lb ed="R032" n="0802a08"/>似卽今旣釋佛乃似本覺良以此位始覺之功尙
<lb ed="X" n="0279b22"/><lb ed="R032" n="0802a09"/>伏無明全未破故非眞本覺唯得名爲相似卽佛
<lb ed="X" n="0279b23"/><lb ed="R032" n="0802a10"/>若四十一位分破無明故得分分是眞本覺名分
<lb ed="X" n="0279b24"/><lb ed="R032" n="0802a11"/>眞佛至極果位無明旣盡本覺全彰故得名爲究
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0279c" n="0279c"/>
<lb ed="X" n="0279c01"/><lb ed="R032" n="0802a12"/>竟是佛卽究竟本覺亦究竟始覺亦是究竟始本
<lb ed="X" n="0279c02"/><lb ed="R032" n="0802a13"/>一合亦是究竟始本俱忘例前五卽皆有四義問
<lb ed="X" n="0279c03"/><lb ed="R032" n="0802a14"/>名字等五以始對本論合及忘四義稍可唯初理
<lb ed="X" n="0279c04"/><lb ed="R032" n="0802a15"/>卽旣全在迷豈有始覺及二義耶答理雖全迷而
<lb ed="X" n="0279c05"/><lb ed="R032" n="0802a16"/>具三因及五佛性緣了二性豈非本有修因始覺
<lb ed="X" n="0279c06"/><lb ed="R032" n="0802a17"/>果及果果二種佛性豈非理中究竟始覺理若不
<lb ed="X" n="0279c07"/><lb ed="R032" n="0802a18"/>具此等始覺名字等五便須別修復何得云全修
<lb ed="X" n="0279c08"/><lb ed="R032" n="0802b01"/>在性但有卽名無卽義也自非山敎圓位徒施今
<lb ed="X" n="0279c09"/><lb ed="R032" n="0802b02"/>當相似位中四義文自分二初標釋二初約三身
<lb ed="X" n="0279c10"/><lb ed="R032" n="0802b03"/>明卽佛。</p>
<lb ed="X" n="0279c11"/><lb ed="R032" n="0802b04"/><p xml:id="pX22p0279c1101">【疏】相似佛者念佛相好身得相似相應念佛法門
<lb ed="X" n="0279c12"/><lb ed="R032" n="0802b05"/>身得相似相應念實相身得相似相應。</p>
<lb ed="X" n="0279c13"/><lb ed="R032" n="0802b06"/><p xml:id="pX22p0279c1301">【鈔】前觀行位常用三觀念佛三身觀覺雖成似覺
<lb ed="X" n="0279c14"/><lb ed="R032" n="0802b07"/>未發加功不<anchor xml:id="nkr_note_add_0279c1401" n="0279c1401"/><anchor xml:id="beg0279c1401" n="0279c1401"/>已<anchor xml:id="end0279c1401"/>今本覺三身相似而發與始覺三
<lb ed="X" n="0279c15"/><lb ed="R032" n="0802b08"/>觀相似相應應是合義合而不忘非妙觀也問於
<lb ed="X" n="0279c16"/><lb ed="R032" n="0802b09"/>一本覺約何要義顯示三身令人可見答本覺諸
<lb ed="X" n="0279c17"/><lb ed="R032" n="0802b10"/>法卽空假中覺諸法假卽相好身覺諸法空卽法
<lb ed="X" n="0279c18"/><lb ed="R032" n="0802b11"/>門身覺諸法中卽實相身如此論之其義宛爾更
<lb ed="X" n="0279c19"/><lb ed="R032" n="0802b12"/>於一覺約寂照說照而常寂自在神通卽相好身
<lb ed="X" n="0279c20"/><lb ed="R032" n="0802b13"/>寂而常照淸淨智慧卽法門身非寂非照而寂而
<lb ed="X" n="0279c21"/><lb ed="R032" n="0802b14"/>照卽實相身此之二三皆非縱橫不可思議乃是
<lb ed="X" n="0279c22"/><lb ed="R032" n="0802b15"/>寂覺照覺雙遮照覺全本成始卽是相應及俱忘
<lb ed="X" n="0279c23"/><lb ed="R032" n="0802b16"/>義此位三身卽佛義顯是故文中不特言覺示於
<lb ed="X" n="0279c24"/><lb ed="R032" n="0802b17"/>卽佛。</p><p xml:id="pX22p0279c2403" cb:place="inline">○二相似下約四喩明相似。</p>
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0280a" n="0280a"/>
<lb ed="X" n="0280a01"/><lb ed="R032" n="0802b18"/><p xml:id="pX22p0280a0101">【疏】相似者二物相類如鍮似金若瓜比瓠猶火先
<lb ed="X" n="0280a02"/><lb ed="R032" n="0803a01"/>煖涉海初平。</p>
<lb ed="X" n="0280a03"/><lb ed="R032" n="0803a02"/><p xml:id="pX22p0280a0301">【鈔】行人本覺寂照及雙相似而發成相似位三種
<lb ed="X" n="0280a04"/><lb ed="R032" n="0803a03"/>之覺此覺似眞若鍮若瓜比金比瓠此之二物喩
<lb ed="X" n="0280a05"/><lb ed="R032" n="0803a04"/>始似本如將至火先覺煖氣行欲近海預覩平相
<lb ed="X" n="0280a06"/><lb ed="R032" n="0803a05"/>此之二事喩於相似近乎分眞前二約法論似後
<lb ed="X" n="0280a07"/><lb ed="R032" n="0803a06"/>二約位論似。</p><p xml:id="pX22p0280a0706" cb:place="inline">○二水性下勸證二初約事勸。</p>
<lb ed="X" n="0280a08"/><lb ed="R032" n="0803a07"/><p xml:id="pX22p0280a0801">【疏】水性至冷飮者乃知渴不掘井聽說何爲。</p>
<lb ed="X" n="0280a09"/><lb ed="R032" n="0803a08"/><p xml:id="pX22p0280a0901">【鈔】本覺淸涼其猶冷水似覺飮之知消煩熱名字
<lb ed="X" n="0280a10"/><lb ed="R032" n="0803a09"/>之人如熱渴者須三觀功掘無明地方得眞似淸
<lb ed="X" n="0280a11"/><lb ed="R032" n="0803a10"/>涼之水徒聞此水不施觀功又無事行取水具物
<lb ed="X" n="0280a12"/><lb ed="R032" n="0803a11"/>守渴而終至極熱處。</p><p xml:id="pX22p0280a1209" cb:place="inline">○二略擧下引文證。</p>
<lb ed="X" n="0280a13"/><lb ed="R032" n="0803a12"/><p xml:id="pX22p0280a1301">【疏】略擧其要如法華中六根淸淨卽是其相名相
<lb ed="X" n="0280a14"/><lb ed="R032" n="0803a13"/>似佛也。</p>
<lb ed="X" n="0280a15"/><lb ed="R032" n="0803a14"/><p xml:id="pX22p0280a1501">【鈔】相似相應功德之相如彼法華六根淸淨文雖
<lb ed="X" n="0280a16"/><lb ed="R032" n="0803a15"/>稍廣其相顯然行者易知故得名要六根同有五
<lb ed="X" n="0280a17"/><lb ed="R032" n="0803a16"/>種似發所謂肉眼天眼慧眼法眼佛眼肉耳天耳
<lb ed="X" n="0280a18"/><lb ed="R032" n="0803a17"/>慧法佛耳乃至意根亦有五相此之六五卽三相
<lb ed="X" n="0280a19"/><lb ed="R032" n="0803a18"/>應肉天法六卽相好身相似相應慧六佛六卽法
<lb ed="X" n="0280a20"/><lb ed="R032" n="0803b01"/>門實相相似相應以五眼等是不次第相似發故
<lb ed="X" n="0280a21"/><lb ed="R032" n="0803b02"/>可以對於圓三身也行者能於三觀觀佛六根三
<lb ed="X" n="0280a22"/><lb ed="R032" n="0803b03"/>德不久相應。</p><p xml:id="pX22p0280a2206" cb:place="inline">○五分證卽卽心觀佛託境顯性雖
<lb ed="X" n="0280a23"/><lb ed="R032" n="0803b04"/>得相似尙屬緣修今則親證屬於眞修分破無明
<lb ed="X" n="0280a24"/><lb ed="R032" n="0803b05"/>起信論中稱隨分覺寂照雙融本覺眞佛分分而
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0280b" n="0280b"/>
<lb ed="X" n="0280b01"/><lb ed="R032" n="0803b06"/>顯從所顯說名爲分眞從能顯言名爲分證四十
<lb ed="X" n="0280b02"/><lb ed="R032" n="0803b07"/>一位皆受此名自分二初明初住一代敎中圓位
<lb ed="X" n="0280b03"/><lb ed="R032" n="0803b08"/>顯者唯起信論及華嚴經經說三身初住頓得論
<lb ed="X" n="0280b04"/><lb ed="R032" n="0803b09"/>明八相初住能垂若此位不論破無明惑安得如
<lb ed="X" n="0280b05"/><lb ed="R032" n="0803b10"/>此上冥下應故知十向方伏無明初住但能斷於
<lb ed="X" n="0280b06"/><lb ed="R032" n="0803b11"/>見惑此等經論是漸次敎不可與其華嚴起信頓
<lb ed="X" n="0280b07"/><lb ed="R032" n="0803b12"/>修頓證菩薩一槩是故今立詮中道敎論次不次
<lb ed="X" n="0280b08"/><lb ed="R032" n="0803b13"/>分於別圓今就彼經明分證佛此文分二初約發
<lb ed="X" n="0280b09"/><lb ed="R032" n="0803b14"/>心明卽佛二初約三法明發就初住名示卽佛相。</p>
<lb ed="X" n="0280b10"/><lb ed="R032" n="0803b15"/><p xml:id="pX22p0280b1001">【疏】分證佛者初發心住一發一切發發一切功德
<lb ed="X" n="0280b11"/><lb ed="R032" n="0803b16"/>發一切智慧發一切境界不前不後亦不一時。</p>
<lb ed="X" n="0280b12"/><lb ed="R032" n="0803b17"/><p xml:id="pX22p0280b1201">【鈔】位名發心發本覺心也常寂常照寂照雙融是
<lb ed="X" n="0280b13"/><lb ed="R032" n="0803b18"/>本圓覺卽一而三不發而發故成三發皆言一切
<lb ed="X" n="0280b14"/><lb ed="R032" n="0804a01"/>者法界無外攝法不遺諸佛衆生色心依正同一
<lb ed="X" n="0280b15"/><lb ed="R032" n="0804a02"/>覺體全體爲緣全體爲了全體爲正緣因發故了
<lb ed="X" n="0280b16"/><lb ed="R032" n="0804a03"/>正亦發了因發故緣正亦發正因發故緣了亦發
<lb ed="X" n="0280b17"/><lb ed="R032" n="0804a04"/>蓋三法圓融發則俱發緣發名功德能資成故了
<lb ed="X" n="0280b18"/><lb ed="R032" n="0804a05"/>發名智慧能觀照故正發名境界是眞性故是所
<lb ed="X" n="0280b19"/><lb ed="R032" n="0804a06"/>顯故問三德旣是一本覺性由證顯發今云一是
<lb ed="X" n="0280b20"/><lb ed="R032" n="0804a07"/>所顯境界二名能顯功德智慧若是能顯二則是
<lb ed="X" n="0280b21"/><lb ed="R032" n="0804a08"/>修何得名證本覺三德答其理如是方不思議所
<lb ed="X" n="0280b22"/><lb ed="R032" n="0804a09"/>以者何三雖性具緣了是修二雖是修非適今有
<lb ed="X" n="0280b23"/><lb ed="R032" n="0804a10"/>二若非修三法則橫二若非性三法則縱故釋籤
<lb ed="X" n="0280b24"/><lb ed="R032" n="0804a11"/>明三點不縱橫云雖一點在上不同點水之縱三
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0280c" n="0280c"/>
<lb ed="X" n="0280c01"/><lb ed="R032" n="0804a12"/>德亦爾雖法身本有不同別敎爲惑所覆雖二點
<lb ed="X" n="0280c02"/><lb ed="R032" n="0804a13"/>在下不同烈火之橫三德亦爾雖二德修成不同
<lb ed="X" n="0280c03"/><lb ed="R032" n="0804a14"/>別人理體具足而不相收<note place="inline">文畢</note>輙出其意別敎法身
<lb ed="X" n="0280c04"/><lb ed="R032" n="0804a15"/>爲惑覆者良由不知本覺之性具染惡德是故染
<lb ed="X" n="0280c05"/><lb ed="R032" n="0804a16"/>惡非二德也故別惑通惑業識事識煩惱結業三
<lb ed="X" n="0280c06"/><lb ed="R032" n="0804a17"/>乘六道變易分段此等一切迷中二法非二佛性
<lb ed="X" n="0280c07"/><lb ed="R032" n="0804a18"/>旣非佛性乃成定有能覆之惑是故但有法身本
<lb ed="X" n="0280c08"/><lb ed="R032" n="0804b01"/>覺隨於染緣作上一切迷中之法以是名曰爲惑
<lb ed="X" n="0280c09"/><lb ed="R032" n="0804b02"/>所覆應知覆義不同泥土覆彼頑石旣覆但中佛
<lb ed="X" n="0280c10"/><lb ed="R032" n="0804b03"/>性之理如淳善人一切惡事非本所能爲惡人逼
<lb ed="X" n="0280c11"/><lb ed="R032" n="0804b04"/>令作衆惡故說善人爲惡所覆應須還用隨染覺
<lb ed="X" n="0280c12"/><lb ed="R032" n="0804b05"/>性別緣眞諦及以俗中次第別修空假緣了或中
<lb ed="X" n="0280c13"/><lb ed="R032" n="0804b06"/>邊緣了種種二因或初緣次了或初了次緣次第
<lb ed="X" n="0280c14"/><lb ed="R032" n="0804b07"/>翻破一切迷法顯於法身本覺之性是故覆理成
<lb ed="X" n="0280c15"/><lb ed="R032" n="0804b08"/>於縱義圓人不爾以知本覺具染惡性體染惡修
<lb ed="X" n="0280c16"/><lb ed="R032" n="0804b09"/>卽二佛性故通別惑事業識等一切迷法當處卽
<lb ed="X" n="0280c17"/><lb ed="R032" n="0804b10"/>是緣了佛性豈有佛性更覆佛性如君子不器善
<lb ed="X" n="0280c18"/><lb ed="R032" n="0804b11"/>惡俱能或同惡人作諸惡事則彰<anchor xml:id="nkr_note_add_0280c1801" n="0280c1801"/><anchor xml:id="beg0280c1801" n="0280c1801"/>己<anchor xml:id="end0280c1801"/>能何覆之有
<lb ed="X" n="0280c19"/><lb ed="R032" n="0804b12"/>故卽二迷以爲緣了顯發於正緣了二德體迷而
<lb ed="X" n="0280c20"/><lb ed="R032" n="0804b13"/>得義當所發元是修德復當能顯雖分修性皆本
<lb ed="X" n="0280c21"/><lb ed="R032" n="0804b14"/>具故義不成縱言別人理體具足而不相收者亦
<lb ed="X" n="0280c22"/><lb ed="R032" n="0804b15"/>爲不知本覺之性具染惡德不能全性起染惡修
<lb ed="X" n="0280c23"/><lb ed="R032" n="0804b16"/>乃成理體橫具三法言不相收者以其三法定俱
<lb ed="X" n="0280c24"/><lb ed="R032" n="0804b17"/>在性皆是所發猶如三人各稱帝王何能相攝是
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0281a" n="0281a"/>
<lb ed="X" n="0281a01"/><lb ed="R032" n="0804b18"/>故不知性中三法二是修者二乃成橫圓人不然
<lb ed="X" n="0281a02"/><lb ed="R032" n="0805a01"/>元知本覺具染惡性故使迷中一切染惡當處卽
<lb ed="X" n="0281a03"/><lb ed="R032" n="0805a02"/>是緣了佛性以此二修顯於一性如一主二臣主
<lb ed="X" n="0281a04"/><lb ed="R032" n="0805a03"/>攝於臣臣歸於主三德相收亦復如是今初住位
<lb ed="X" n="0281a05"/><lb ed="R032" n="0805a04"/>所發三法皆性具故發則俱發故云不前不後以
<lb ed="X" n="0281a06"/><lb ed="R032" n="0805a05"/>此三法二爲能顯一是所顯修性宛爾故云亦不
<lb ed="X" n="0281a07"/><lb ed="R032" n="0805a06"/>一時不一時故非橫不前後故非縱不縱不橫不
<lb ed="X" n="0281a08"/><lb ed="R032" n="0805a07"/>思議發是故名爲初發心住。</p><p xml:id="pX22p0281a0812" cb:place="inline">○二三智下約三身
<lb ed="X" n="0281a09"/><lb ed="R032" n="0805a08"/>明佛前以正助二修對性明圓發相今約報智證
<lb ed="X" n="0281a10"/><lb ed="R032" n="0805a09"/>法起應報應二修對法一性論分證佛從智證法
<lb ed="X" n="0281a11"/><lb ed="R032" n="0805a10"/>從法起應卽非一時三身頓得故非前後不縱不
<lb ed="X" n="0281a12"/><lb ed="R032" n="0805a11"/>橫復見於此。</p>
<lb ed="X" n="0281a13"/><lb ed="R032" n="0805a12"/><p xml:id="pX22p0281a1301">【疏】三智一心中得得如來妙色身湛然應一切開
<lb ed="X" n="0281a14"/><lb ed="R032" n="0805a13"/>秘密藏以不住法卽住其中。</p>
<lb ed="X" n="0281a15"/><lb ed="R032" n="0805a14"/><p xml:id="pX22p0281a1501">【鈔】從始圓修一心三觀今圓三智一心中得卽以
<lb ed="X" n="0281a16"/><lb ed="R032" n="0805a15"/>此智證得法身智性卽色三一體融名妙色身此
<lb ed="X" n="0281a17"/><lb ed="R032" n="0805a16"/>身湛寂如鑑無情形對像生山毫靡間名應一切
<lb ed="X" n="0281a18"/><lb ed="R032" n="0805a17"/>三身三德體離縱橫今始發明名開秘藏入理般
<lb ed="X" n="0281a19"/><lb ed="R032" n="0805a18"/>若名爲住此住無住住秘藏中。</p><p xml:id="pX22p0281a1913" cb:place="inline">○二以普下約被
<lb ed="X" n="0281a20"/><lb ed="R032" n="0805b01"/>物明佛用二初總示三輪。</p>
<lb ed="X" n="0281a21"/><lb ed="R032" n="0805b02"/><p xml:id="pX22p0281a2101">【疏】以普現色身作衆色像一音隨類報答諸聲不
<lb ed="X" n="0281a22"/><lb ed="R032" n="0805b03"/>動眞際羣情等悅。</p>
<lb ed="X" n="0281a23"/><lb ed="R032" n="0805b04"/><p xml:id="pX22p0281a2301">【鈔】色像卽身輪一音卽口輪等悅卽意輪身名神
<lb ed="X" n="0281a24"/><lb ed="R032" n="0805b05"/>通輪口名正敎輪意名記心輪妙觀察智也輪者
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0281b" n="0281b"/>
<lb ed="X" n="0281b01"/><lb ed="R032" n="0805b06"/>轉義亦能摧碾<anchor xml:id="nkr_note_add_0281b0101" n="0281b0101"/><anchor xml:id="beg0281b0101" n="0281b0101"/>己<anchor xml:id="end0281b0101"/>心證法轉入他心能摧碾他一
<lb ed="X" n="0281b02"/><lb ed="R032" n="0805b07"/>切業惑此三業應有十界相皆是初住分得佛用。</p>
<lb ed="X" n="0281b03"/><lb ed="R032" n="0805b08"/><p xml:id="pX22p0281b0301">○二應以下別示十界上明能用種種三業不出
<lb ed="X" n="0281b04"/><lb ed="R032" n="0805b09"/>十界今分別之先明佛三況出九界。</p>
<lb ed="X" n="0281b05"/><lb ed="R032" n="0805b10"/><p xml:id="pX22p0281b0501">【疏】應以三輪度者能八相成道具佛威儀以佛音
<lb ed="X" n="0281b06"/><lb ed="R032" n="0805b11"/>聲方便而度脫之況九法界三輪耶。</p>
<lb ed="X" n="0281b07"/><lb ed="R032" n="0805b12"/><p xml:id="pX22p0281b0701">【鈔】佛應三土且說同居化有始終須彰八相大機
<lb ed="X" n="0281b08"/><lb ed="R032" n="0805b13"/>所見八相難思若應小乘八種皆劣大示出沒如
<lb ed="X" n="0281b09"/><lb ed="R032" n="0805b14"/>水之波全法界身八皆勝妙小乘生滅體是無常
<lb ed="X" n="0281b10"/><lb ed="R032" n="0805b15"/>如火燒薪終歸<g ref="#CB01926">灰</g>斷故兩八相不分而分勝劣宛
<lb ed="X" n="0281b11"/><lb ed="R032" n="0805b16"/>爾此等皆是果人法則名佛威儀初住能爲名之
<lb ed="X" n="0281b12"/><lb ed="R032" n="0805b17"/>曰具威儀屬身音聲屬口方便是意應以佛界而
<lb ed="X" n="0281b13"/><lb ed="R032" n="0805b18"/>得度者卽爲現此三輪相也佛相至高尙能迹示
<lb ed="X" n="0281b14"/><lb ed="R032" n="0806a01"/>以佛況九現之不難旣現九界各具三業然非直
<lb ed="X" n="0281b15"/><lb ed="R032" n="0806a02"/>現十界而<anchor xml:id="nkr_note_add_0281b1501" n="0281b1501"/><anchor xml:id="beg0281b1501" n="0281b1501"/>已<anchor xml:id="end0281b1501"/>於一一身復現十界重重無盡以得
<lb ed="X" n="0281b16"/><lb ed="R032" n="0806a03"/>普現諸身三昧故也。</p><p xml:id="pX22p0281b1609" cb:place="inline">○二初住下況後位。</p>
<lb ed="X" n="0281b17"/><lb ed="R032" n="0806a04"/><p xml:id="pX22p0281b1701">【疏】初住尙爾況等覺耶是名分證佛也。</p>
<lb ed="X" n="0281b18"/><lb ed="R032" n="0806a05"/><p xml:id="pX22p0281b1801">【鈔】初住始破一品無明分證三身垂形十界其相
<lb ed="X" n="0281b19"/><lb ed="R032" n="0806a06"/>尙爾況二三住況第十住行向登地至于等覺破
<lb ed="X" n="0281b20"/><lb ed="R032" n="0806a07"/>惑轉深德用轉廣寧以心口而思說耶良由位位
<lb ed="X" n="0281b21"/><lb ed="R032" n="0806a08"/>始覺本覺一合俱忘致使體用高廣若此。</p><p xml:id="pX22p0281b2117" cb:place="inline">○六究
<lb ed="X" n="0281b22"/><lb ed="R032" n="0806a09"/>竟卽一切諸法無不是佛迷故不知故圓實敎不
<lb ed="X" n="0281b23"/><lb ed="R032" n="0806a10"/>順迷情直示一切皆是佛法世間相常衆生是佛
<lb ed="X" n="0281b24"/><lb ed="R032" n="0806a11"/>不稟敎者但有理是全不知是若聞此敎於名知
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0281c" n="0281c"/>
<lb ed="X" n="0281c01"/><lb ed="R032" n="0806a12"/>是若入五品於觀知是入十信者相似知是四十
<lb ed="X" n="0281c02"/><lb ed="R032" n="0806a13"/>一位分眞知是今登極果究竟證知一切諸法皆
<lb ed="X" n="0281c03"/><lb ed="R032" n="0806a14"/>是佛法此自分二初據位直明。</p>
<lb ed="X" n="0281c04"/><lb ed="R032" n="0806a15"/><p xml:id="pX22p0281c0401">【疏】究竟佛者道窮妙覺位極於茶故唯佛與佛乃
<lb ed="X" n="0281c05"/><lb ed="R032" n="0806a16"/>能究盡諸法實相邊際智滿種覺頓圓無上士者
<lb ed="X" n="0281c06"/><lb ed="R032" n="0806a17"/>名無所斷無上士者更無過者。</p>
<lb ed="X" n="0281c07"/><lb ed="R032" n="0806a18"/><p xml:id="pX22p0281c0701">【鈔】等覺<anchor xml:id="nkr_note_add_0281c0701" n="0281c0701"/><anchor xml:id="beg0281c0701" n="0281c0701"/>已<anchor xml:id="end0281c0701"/>名滿足方便地菩薩究竟地始覺道窮
<lb ed="X" n="0281c08"/><lb ed="R032" n="0806b01"/>本覺理極本始旣泯無以名焉強稱妙覺大品般
<lb ed="X" n="0281c09"/><lb ed="R032" n="0806b02"/>若四十二字字字互具諸字功德南嶽用對圓頓
<lb ed="X" n="0281c10"/><lb ed="R032" n="0806b03"/>敎中四十二位初住阿字中四十字對至等覺最
<lb ed="X" n="0281c11"/><lb ed="R032" n="0806b04"/>後茶字當於妙覺雖一一位皆能徧具諸位功德
<lb ed="X" n="0281c12"/><lb ed="R032" n="0806b05"/>然是分具今此極位乃究竟具諸位功德故引法
<lb ed="X" n="0281c13"/><lb ed="R032" n="0806b06"/>華唯我釋迦與一切佛乃能究盡諸法之權實相
<lb ed="X" n="0281c14"/><lb ed="R032" n="0806b07"/>之實達無明底到諸法邊名邊際智不思議權智
<lb ed="X" n="0281c15"/><lb ed="R032" n="0806b08"/>也今<anchor xml:id="nkr_note_add_0281c1501" n="0281c1501"/><anchor xml:id="beg0281c1501" n="0281c1501"/>已<anchor xml:id="end0281c1501"/>究竟故名爲滿於種種法證本圓覺不思
<lb ed="X" n="0281c16"/><lb ed="R032" n="0806b09"/>議實智也此覺極滿名爲頓圓復用第七無上士
<lb ed="X" n="0281c17"/><lb ed="R032" n="0806b10"/>號顯智斷極有惑可斷名有上士等覺位也無惑
<lb ed="X" n="0281c18"/><lb ed="R032" n="0806b11"/>可斷名無上士卽是妙覺斷德究竟名大涅槃更
<lb ed="X" n="0281c19"/><lb ed="R032" n="0806b12"/>有過者名有上士亦等覺也更無過者名無上士
<lb ed="X" n="0281c20"/><lb ed="R032" n="0806b13"/>卽是妙覺智德究竟名大菩提。</p><p xml:id="pX22p0281c2013" cb:place="inline">○二約喩稱歎用
<lb ed="X" n="0281c21"/><lb ed="R032" n="0806b14"/>彼大經月愛之喩十五日月對四十二圓因果位
<lb ed="X" n="0281c22"/><lb ed="R032" n="0806b15"/>皆智光增惑闇減滅故初之三日對住行向三十
<lb ed="X" n="0281c23"/><lb ed="R032" n="0806b16"/>位也從初四日至十三日對十地位十四日以對
<lb ed="X" n="0281c24"/><lb ed="R032" n="0806b17"/>等覺十五日對妙覺位此乃合前三十開後十地
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0282a" n="0282a"/>
<lb ed="X" n="0282a01"/><lb ed="R032" n="0806b18"/>若<name role="" type="person">三十三天</name>同服甘露對四十二位皆證常理開
<lb ed="X" n="0282a02"/><lb ed="R032" n="0807a01"/>前三十位對三十天合後十地用對一天等覺對
<lb ed="X" n="0282a03"/><lb ed="R032" n="0807a02"/>一妙覺極位次對釋天若四十二字字字互具四
<lb ed="X" n="0282a04"/><lb ed="R032" n="0807a03"/>十一字對於圓證四十二位位位相收則前後俱
<lb ed="X" n="0282a05"/><lb ed="R032" n="0807a04"/>開若開示悟入佛之知見對圓眞因四十位者前
<lb ed="X" n="0282a06"/><lb ed="R032" n="0807a05"/>後俱合也。</p>
<lb ed="X" n="0282a07"/><lb ed="R032" n="0807a06"/><p xml:id="pX22p0282a0701">【疏】如十五日月圓滿具足衆星中王最上最勝威
<lb ed="X" n="0282a08"/><lb ed="R032" n="0807a07"/>德特尊是名究竟佛義。</p>
<lb ed="X" n="0282a09"/><lb ed="R032" n="0807a08"/><p xml:id="pX22p0282a0901">【鈔】今十五日月光旣滿卽智德圓闇無不盡卽斷
<lb ed="X" n="0282a10"/><lb ed="R032" n="0807a09"/>德極故大師云此之增減日日有之此之智斷位
<lb ed="X" n="0282a11"/><lb ed="R032" n="0807a10"/>位有之故不更用後十五日邪光減也復以衆星
<lb ed="X" n="0282a12"/><lb ed="R032" n="0807a11"/>對諸因人月喩果佛最上等言皆是稱歎究竟佛
<lb ed="X" n="0282a13"/><lb ed="R032" n="0807a12"/>也。</p><p xml:id="pX22p0282a1302" cb:place="inline">○二佛有下以例諸號明難說。</p>
<lb ed="X" n="0282a14"/><lb ed="R032" n="0807a13"/><p xml:id="pX22p0282a1401">【疏】佛有無量德應有無量號擧一蔽諸華嚴有十
<lb ed="X" n="0282a15"/><lb ed="R032" n="0807a14"/>萬號又經有萬號三世諸佛通有十號淨名三號
<lb ed="X" n="0282a16"/><lb ed="R032" n="0807a15"/>以劫壽說不能令盡何況諸號耶。</p>
<lb ed="X" n="0282a17"/><lb ed="R032" n="0807a16"/><p xml:id="pX22p0282a1701">【鈔】圓極之果所有名字一一不虗究竟成就蓋其
<lb ed="X" n="0282a18"/><lb ed="R032" n="0807a17"/>所召皆眞極故以望眞因尙帶虗設妄未盡故七
<lb ed="X" n="0282a19"/><lb ed="R032" n="0807a18"/>種方便一切凡夫悉是虗名一無實義故大經云
<lb ed="X" n="0282a20"/><lb ed="R032" n="0807b01"/>世諦但有名無實義第一義諦有名有實義佛是
<lb ed="X" n="0282a21"/><lb ed="R032" n="0807b02"/>究竟第一義故又復應知非別有法名爲究竟第
<lb ed="X" n="0282a22"/><lb ed="R032" n="0807b03"/>一義諦毗盧遮那徧一切處一切諸法皆是佛法
<lb ed="X" n="0282a23"/><lb ed="R032" n="0807b04"/>是則世間及出世間二死五住至<g ref="#CB16014">鞞</g>茘多蠢動蜎
<lb ed="X" n="0282a24"/><lb ed="R032" n="0807b05"/>蜚五無間等若因若果無非圓極第一義諦故此
<pb ed="X" xml:id="X22.0407.0282b" n="0282b"/>
<lb ed="X" n="0282b01"/><lb ed="R032" n="0807b06"/>諸名皆實不虗悉是究竟佛之異名是故稱爲佛
<lb ed="X" n="0282b02"/><lb ed="R032" n="0807b07"/>有無量德應有無量名今唯擧佛一名當之故諸
<lb ed="X" n="0282b03"/><lb ed="R032" n="0807b08"/>大乘明於佛號或增或減皆是四悉赴彼物機今
<lb ed="X" n="0282b04"/><lb ed="R032" n="0807b09"/>於通號十名之中擧第九佛也淨名經云正徧知
<lb ed="X" n="0282b05"/><lb ed="R032" n="0807b10"/>如來及佛此三句義大千衆生皆如阿難多聞第
<lb ed="X" n="0282b06"/><lb ed="R032" n="0807b11"/>一以劫之壽不能盡受隨其宜樂擧此三名以少
<lb ed="X" n="0282b07"/><lb ed="R032" n="0807b12"/>況多功德無盡。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282b08"/><lb ed="R032" n="0807b13"/>
<lb ed="X" n="0282b09"/><lb ed="R032" n="0807b14"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>佛說觀無量壽佛經疏妙宗鈔會本卷第一</cb:jhead></cb:juan>
</cb:div></body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0269a0701" to="#end0269a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">閒</lem><rdg wit="#wit.orig">間</rdg></app>
<app from="#beg0269a1701" to="#end0269a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0269a1901" to="#end0269a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0269a2301" to="#end0269a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0269b0101" to="#end0269b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0269b0401" to="#end0269b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0269b0801" to="#end0269b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0269b1001" to="#end0269b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0269b1501" to="#end0269b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0269b2001" to="#end0269b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0270c1601" to="#end0270c1601"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp5" cb:provider="討論區：香泉妙然 (2024-05-17)">究<note type="cf1">《嘉興藏》（日本東京大學綜合圖書館藏正編第210帙第4册第37圖左欄第10行）</note></lem><rdg wit="#wit.orig">空</rdg></app>
<app from="#beg0270c1901" to="#end0270c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0270c2101" to="#end0270c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0271b1601" to="#end0271b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0271c1101" to="#end0271c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0272a0401" to="#end0272a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp5" cb:provider="討論區：香泉妙然 (2024-05-17)"><space quantity="0"/><note type="cf1">T37n1750_p0186c05</note><note type="cf2">X22n0407_p0272a08</note></lem><rdg wit="#wit.orig">廣</rdg></app>
<app from="#beg0272a0402" to="#end0272a0402"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp5" cb:provider="討論區：香泉妙然 (2024-05-17)">廣<note type="cf1">T37n1750_p0186c05</note><note type="cf2">X22n0407_p0272a08</note></lem><rdg wit="#wit.orig"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0272a1401" to="#end0272a1401"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp5" cb:provider="討論區：香泉妙然 (2024-05-17)">希<note type="cf1">《嘉興藏》（日本東京大學綜合圖書館藏正編第210帙第4册第41圖左欄第8行）</note></lem><rdg wit="#wit.orig">布</rdg></app>
<app from="#beg0272b0201" to="#end0272b0201"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp5" cb:provider="討論區：香泉妙然 (2024-05-17)">樹<note type="cf1">《嘉興藏》（日本東京大學綜合圖書館藏正編第210帙第4册第42圖右欄第5行）</note></lem><rdg wit="#wit.orig">對</rdg></app>
<app from="#beg0272b1901" to="#end0272b1901"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp5" cb:provider="討論區：香泉妙然 (2024-05-17)">明<note type="cf1">《嘉興藏》（日本東京大學綜合圖書館藏正編第210帙第4册第42圖左欄第10行）</note></lem><rdg wit="#wit.orig">相</rdg></app>
<app from="#beg0272c1001" to="#end0272c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0272c1301" to="#end0272c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0273a1401" to="#end0273a1401"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp5" cb:provider="討論區：香泉妙然 (2024-05-17)">當<note type="cf1">《嘉興藏》（日本東京大學綜合圖書館藏正編第210帙第4册第44圖左欄第5行）</note></lem><rdg wit="#wit.orig">常</rdg></app>
<app from="#beg0274b1501" to="#end0274b1501"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp5" cb:provider="討論區：香泉妙然 (2024-05-17)"><space quantity="0"/><note type="cf1">《嘉興藏》（日本東京大學綜合圖書館藏正編第210帙第4册第48圖左欄第5行）</note></lem><rdg wit="#wit.orig">本論一化。</rdg></app>
<app from="#beg0274c0301" to="#end0274c0301"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp5" cb:provider="討論區：香泉妙然 (2024-05-17)">二<note type="cf1">《嘉興藏》（日本東京大學綜合圖書館藏正編第210帙第4册第49圖右欄第2行）</note></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0276a2101" to="#end0276a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0276a2102" to="#end0276a2102"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0276a2201" to="#end0276a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0276a2202" to="#end0276a2202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0276a2301" to="#end0276a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0276b0101" to="#end0276b0101"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp5" cb:provider="討論區：香泉妙然 (2024-05-17)">蜣蛣地<note type="cf1">《嘉興藏》（日本東京大學綜合圖書館藏正編第210帙第4册第53圖左欄第5行）</note></lem><rdg wit="#wit.orig">蜣地蛣</rdg></app>
<app from="#beg0276c0801" to="#end0276c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0277a0601" to="#end0277a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0277a0701" to="#end0277a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0277a1901" to="#end0277a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0277a1902" to="#end0277a1902"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0277c0601" to="#end0277c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0278b0201" to="#end0278b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0278b2201" to="#end0278b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0279b0701" to="#end0279b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0279c1401" to="#end0279c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0280c1801" to="#end0280c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0281b0101" to="#end0281b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0281b1501" to="#end0281b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0281c0701" to="#end0281c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0281c1501" to="#end0281c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="cbeta-notes">
<head>CBETA 校注</head>
<p>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0270001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0270001">八字訛蓮也大師云必字</note>
<note n="0276001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0276001">裏異作裹</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0269a0701" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X22.0269a07.10" target="#nkr_note_add_0269a0701">閒【CB】，間【卍續】</note>
<note n="0269a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0269a1701">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0269a1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0269a1901">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0269a2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0269a2301">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0269b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0269b0101">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0269b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0269b0401">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0269b0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0269b0801">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0269b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0269b1001">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0269b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0269b1501">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0269b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0269b2001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0270c1601" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X22.0270c16.01" target="#nkr_note_add_0270c1601">究【CB】【嘉興乙-CB】，空【卍續】</note>
<note n="0270c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0270c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0270c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0270c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0271b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0271b1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0271c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0271c1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0272a0401" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X22.0272a04.02" target="#nkr_note_add_0272a0401">〔－〕【CB】，廣【卍續】</note>
<note n="0272a0402" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X22.0272a04.04" target="#nkr_note_add_0272a0402">廣【CB】，〔－〕【卍續】</note>
<note n="0272a1401" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X22.0272a14.16" target="#nkr_note_add_0272a1401">希【CB】【嘉興乙-CB】，布【卍續】</note>
<note n="0272b0201" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X22.0272b02.12" target="#nkr_note_add_0272b0201">樹【CB】【嘉興乙-CB】，對【卍續】</note>
<note n="0272b1901" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X22.0272b19.02" target="#nkr_note_add_0272b1901">明【CB】【嘉興乙-CB】，相【卍續】</note>
<note n="0272c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0272c1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0272c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0272c1301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0273a1401" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X22.0273a14.06" target="#nkr_note_add_0273a1401">當【CB】【嘉興乙-CB】，常【卍續】</note>
<note n="0274b1501" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X22.0274b15.01" target="#nkr_note_add_0274b1501">〔－〕【CB】【嘉興乙-CB】，本論一化【卍續】</note>
<note n="0274c0301" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X22.0274c03.13" target="#nkr_note_add_0274c0301">二【CB】【嘉興乙-CB】，一【卍續】</note>
<note n="0276a2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0276a2101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0276a2102" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0276a2102">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0276a2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0276a2201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0276a2202" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0276a2202">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0276a2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0276a2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0276b0101" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X22.0276b01.17" target="#nkr_note_add_0276b0101">蜣蛣地【CB】【嘉興乙-CB】，蜣地蛣【卍續】</note>
<note n="0276c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0276c0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0277a0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0277a0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0277a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0277a0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0277a1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0277a1901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0277a1902" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0277a1902">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0277c0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0277c0601">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0278b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0278b0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0278b2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0278b2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0279b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0279b0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0279c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0279c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0280c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0280c1801">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0281b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0281b0101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0281b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0281b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0281c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0281c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0281c1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0281c1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>