<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X22n0428">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 428 阿彌陀經疏鈔擷</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 428 阿彌陀經疏鈔擷</title>
			<author>明 袾宏疏鈔　淸 <name role="" type="person">徐槐廷</name>擷</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>1卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">22</idno>.<idno type="no">428</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-02-25 09:56:44 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">阿彌陀經疏鈔擷</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00145">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00145</charName>
				<mapping cb:dec="983185" type="PUA">U+F0091</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3779</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[少/兔]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00416">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00416</charName>
				<mapping cb:dec="983456" type="PUA">U+F01A0</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7B92</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>帚</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+帚]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00501">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00501</charName>
				<mapping cb:dec="983541" type="PUA">U+F01F5</mapping>
			<mapping type="unicode">U+4B7E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>馱</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[馬*犬]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01926">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName>
				<mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02494">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName>
				<mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB06324">
				<charName>CBETA CHARACTER CB06324</charName>
				<mapping cb:dec="989364" type="PUA">U+F18B4</mapping>
			<mapping type="unicode">U+29B06</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鬢</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[髟/丐]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB08504">
				<charName>CBETA CHARACTER CB08504</charName>
				<mapping cb:dec="991544" type="PUA">U+F2138</mapping>
			<mapping type="unicode">U+269A8</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>燄</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[舀*炎]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15131">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15131</charName>
				<mapping cb:dec="998171" type="PUA">U+F3B1B</mapping>
			<charProp><localName>normalized form</localName><value>邦</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[邱-丘+(看-目)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15179">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15179</charName>
				<mapping cb:dec="998219" type="PUA">U+F3B4B</mapping>
			<charProp><localName>normalized form</localName><value>雀</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[少/隹]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB16014">
				<charName>CBETA CHARACTER CB16014</charName>
				<mapping cb:dec="999054" type="PUA">U+F3E8E</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+979E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鞞</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鞥-合+(白-日+田)]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-06-28T14:44:55">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0796a" n="0796a"/>
<lb ed="X" n="0796a01"/>
<lb ed="X" n="0796a02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 428-A 佛說阿彌陀經疏鈔擷叙</cb:mulu><head>No. 428-A
<lb ed="X" n="0796a03"/><lb ed="R091" n="0845a01"/> 佛說阿彌陀經疏鈔擷叙</head>
<lb ed="X" n="0796a04"/>
<lb ed="X" n="0796a05"/><lb ed="R091" n="0845a02"/><p xml:id="pX22p0796a0501">嗚呼。人生如夢。轉瞬皆虗。富貴等於浮雲。功名同於
<lb ed="X" n="0796a06"/><lb ed="R091" n="0845a03"/>朝露。當年恩愛。頓入壟邱。塵世繁華。倐歸樵牧。而況
<lb ed="X" n="0796a07"/><lb ed="R091" n="0845a04"/>茫茫孽海。盡沉地獄泥犂。漠漠泉臺。難避森羅鐵面。
<lb ed="X" n="0796a08"/><lb ed="R091" n="0845a05"/>冤魂對簿。則刀山劍樹。豈是空談。隨業受生。則馬腹
<lb ed="X" n="0796a09"/><lb ed="R091" n="0845a06"/>驢胎。皆爲惡趣。唯西方阿彌陀佛。發宏誓願。起慈悲
<lb ed="X" n="0796a10"/><lb ed="R091" n="0845a07"/>心。接引衆生。同游樂國。無量邊光明徧覆。不思議功
<lb ed="X" n="0796a11"/><lb ed="R091" n="0845a08"/>德莊嚴。珠網麗空。瑤林界道。耀樓臺之金碧。寶地光
<lb ed="X" n="0796a12"/><lb ed="R091" n="0845a09"/>華。映池水之靑黃。輪蓮香潔。樂音嘹喨。華雨繽紛。演
<lb ed="X" n="0796a13"/><lb ed="R091" n="0845a10"/>和雅之禽聲。無非佛法。聽鏗鏘之風韻。卽是道心。此
<lb ed="X" n="0796a14"/><lb ed="R091" n="0845a11"/>則淨業之道場。亦彌陀之願力也。而生斯土者。專一
<lb ed="X" n="0796a15"/><lb ed="R091" n="0845a12"/>持名。九品咸登於彼岸。哀憐滅罪。十念亦證於無生。
<lb ed="X" n="0796a16"/><lb ed="R091" n="0845a13"/>感化佛之來迎。勝餘門之學道。如帆揚順水。得迅達
<lb ed="X" n="0796a17"/><lb ed="R091" n="0845a14"/>於利津。似石載大舟。免沉淪於苦海。如斯便捷。切勿
<lb ed="X" n="0796a18"/><lb ed="R091" n="0845a15"/>遲疑。<note place="inline">槐廷</note><g ref="#CB06324">𩬆</g>染霜華。途愁日暮。深懼披毛帶角。挽救
<lb ed="X" n="0796a19"/><lb ed="R091" n="0845a16"/>無從。欲求脫垢離塵。進修宜力。彌陀一卷。得度慈航。
<lb ed="X" n="0796a20"/><lb ed="R091" n="0845a17"/>佛號千聲。可通覺路。貪嗔癡從前諸惡。永劫難消。信
<lb ed="X" n="0796a21"/><lb ed="R091" n="0845a18"/>行願今後奉持。資糧具足。謹申夙志。敢吿同心。</p>
<lb ed="X" n="0796a22"/><lb ed="R091" n="0845b01"/><p xml:id="pX22p0796a2201">同治六年歲在丁卯二月樂淨居士<name role="" type="person">徐槐廷</name>謹識時
<lb ed="X" n="0796a23"/><lb ed="R091" n="0845b02"/>年六十有九</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0796a24"/>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0796b" n="0796b"/>
<lb ed="X" n="0796b01"/>
<lb ed="X" n="0796b02"/>
<lb ed="X" n="0796b03"/>
<lb ed="X" n="0796b04"/>
<lb ed="X" n="0796b05"/>
<lb ed="X" n="0796b06"/>
<lb ed="X" n="0796b07"/><lb ed="R091" n="0845b04"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">例言</cb:mulu><head>例言</head>
<lb ed="X" n="0796b08"/><lb ed="R091" n="0845b05"/><list><item xml:id="itemX22p0796b0801"><anchor xml:id="nkr_note_add_0796b0801" n="0796b0801"/><anchor xml:id="beg0796b0801" n="0796b0801"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0796b0801"/>是經彌陀願力。釋迦讚揚。其中先後段落。自有妙
<lb ed="X" n="0796b09"/><lb ed="R091" n="0845b06"/>緖可尋。茲仿梁昭明金剛經之例。定爲十二分。每
<lb ed="X" n="0796b10"/><lb ed="R091" n="0845b07"/>分標立名目。將各分要義。註明於下。條分縷析。開
<lb ed="X" n="0796b11"/><lb ed="R091" n="0845b08"/>卷了然。</item>
<lb ed="X" n="0796b12"/><lb ed="R091" n="0845b09"/><item xml:id="itemX22p0796b1201"><anchor xml:id="nkr_note_add_0796b1201" n="0796b1201"/><anchor xml:id="beg0796b1201" n="0796b1201"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0796b1201"/>是經分四大段讀。第一段。總提依正二報。<note place="inline">二分</note>先明
<lb ed="X" n="0796b13"/><lb ed="R091" n="0845b10"/>依報。<note place="inline">三四五分</note>次明正報。<note place="inline">六分</note>以四番莊嚴結之。言樂土
<lb ed="X" n="0796b14"/><lb ed="R091" n="0845b11"/>之勝妙也。第二段。就往生說。先言<anchor xml:id="nkr_note_add_0796b1401" n="0796b1401"/><anchor xml:id="beg0796b1401" n="0796b1401"/>已<anchor xml:id="end0796b1401"/>生。<note place="inline">七分</note>次言未
<lb ed="X" n="0796b15"/><lb ed="R091" n="0845b12"/>生。<note place="inline">八分</note>以發願生彼結之。言往生之宜發願也。第三
<lb ed="X" n="0796b16"/><lb ed="R091" n="0845b13"/>段。就經文說。先言諸佛共讚。<note place="inline">九分</note>次言諸佛護念。<note place="inline">十分</note>
<lb ed="X" n="0796b17"/><lb ed="R091" n="0845b14"/>以信受發願結之。言聞經之宜生信也。第四段。佛
<lb ed="X" n="0796b18"/><lb ed="R091" n="0845b15"/>佛互讚難事。<note place="inline">十一分</note>以難信勸深信。總結全經。言衆
<lb ed="X" n="0796b19"/><lb ed="R091" n="0845b16"/>生之宜斷疑生信。感報佛恩也。聞必發願。願必先
<lb ed="X" n="0796b20"/><lb ed="R091" n="0845b17"/>信。層層勸導。一片慈心。細意推尋。意味無盡。</item>
<lb ed="X" n="0796b21"/><lb ed="R091" n="0845b18"/><item xml:id="itemX22p0796b2101"><anchor xml:id="nkr_note_add_0796b2101" n="0796b2101"/><anchor xml:id="beg0796b2101" n="0796b2101"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0796b2101"/>是經以佛土爲標準。以信願爲入門。以持名爲實
<lb ed="X" n="0796b22"/><lb ed="R091" n="0846a01"/>行。以往生爲徵應。以經文爲敎法。標提處用方圈
<lb ed="X" n="0796b23"/><lb ed="R091" n="0846a02"/>□。入門處用連圈○。實行處用雙圈◎。徵應處用
<lb ed="X" n="0796b24"/><lb ed="R091" n="0846a03"/>雙點丶丶。敎法處用連尖△。以醒眉目。</item>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0796c" n="0796c"/>
<lb ed="X" n="0796c01"/><lb ed="R091" n="0846a04"/><item xml:id="itemX22p0796c0101"><anchor xml:id="nkr_note_add_0796c0101" n="0796c0101"/><anchor xml:id="beg0796c0101" n="0796c0101"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0796c0101"/>彌陀疏鈔。爲蓮池大師。主張淨土。護持正法之書。
<lb ed="X" n="0796c02"/><lb ed="R091" n="0846a05"/>廣稱博引。證據詳明。共十萬餘言。最爲該洽。滋擷
<lb ed="X" n="0796c03"/><lb ed="R091" n="0846a06"/>其精華。分註於經文每句之下。俾易於觀覽。名之
<lb ed="X" n="0796c04"/><lb ed="R091" n="0846a07"/>曰彌陀疏鈔擷。讀者庶無忘雲棲嘉惠後學之至
<lb ed="X" n="0796c05"/><lb ed="R091" n="0846a08"/>意焉。</item></list><p xml:id="pX22p0796c0503" cb:place="inline">樂淨居士謹識</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0796c06"/><lb ed="R091" n="0846a09"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">目次</cb:mulu>
<lb ed="X" n="0796c07"/><lb ed="R091" n="0846a10"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX22p0796c0701">法會衆證分第一</item><item xml:id="itemX22p0796c0708">佛土依正分第二</item>
<lb ed="X" n="0796c08"/><lb ed="R091" n="0846a11"/><item xml:id="itemX22p0796c0801">寶樹蓮池分第三</item><item xml:id="itemX22p0796c0808">天人供養分第四</item>
<lb ed="X" n="0796c09"/><lb ed="R091" n="0846a12"/><item xml:id="itemX22p0796c0901">禽樹演法分第五</item><item xml:id="itemX22p0796c0908">佛德無量分第六</item>
<lb ed="X" n="0796c10"/><lb ed="R091" n="0846a13"/><item xml:id="itemX22p0796c1001">往生發願分第七</item><item xml:id="itemX22p0796c1008">脩持正行分第八</item>
<lb ed="X" n="0796c11"/><lb ed="R091" n="0846a14"/><item xml:id="itemX22p0796c1101">同讚勸信分第九</item><item xml:id="itemX22p0796c1108">聞法信願分第十</item>
<lb ed="X" n="0796c12"/><lb ed="R091" n="0846a15"/><item xml:id="itemX22p0796c1201">互讚感發分第十一</item><item xml:id="itemX22p0796c1209">流通普度分第十二</item></list></cb:div>
<lb ed="X" n="0796c13"/>
<lb ed="X" n="0796c14"/>
<lb ed="X" n="0796c15"/>
<lb ed="X" n="0796c16"/>
<lb ed="X" n="0796c17"/>
<lb ed="X" n="0796c18"/>
<lb ed="X" n="0796c19"/>
<lb ed="X" n="0796c20"/>
<lb ed="X" n="0796c21"/>
<lb ed="X" n="0796c22"/>
<lb ed="X" n="0796c23"/>
<lb ed="X" n="0796c24"/>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0797a" n="0797a"/>
<lb ed="X" n="0797a01"/>
<lb ed="X" n="0797a02"/>
<lb ed="X" n="0797a03"/>
<lb ed="X" n="0797a04"/>
<lb ed="X" n="0797a05"/><cb:docNumber>No. 428</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0797a06"/><lb ed="R091" n="0846b01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>佛說阿彌陀經疏鈔擷</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0797a07"/>
<lb ed="X" n="0797a08"/><lb ed="R091" n="0846b02"/><byline cb:type="author">雲棲　蓮池大師　疏鈔</byline>
<lb ed="X" n="0797a09"/><lb ed="R091" n="0846b03"/><byline cb:type="other">淨業弟子　<name role="" type="person">徐槐廷</name>　擷</byline>
<lb ed="X" n="0797a10"/><lb ed="R091" n="0846b04"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">經題</cb:mulu><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797a1001">佛者卽本師釋迦牟尼也。此土釋迦牟尼佛。說彼
<lb ed="X" n="0797a11"/><lb ed="R091" n="0846b05"/>土阿彌陀佛。依正莊嚴。信願往生之經也。此經本
<lb ed="X" n="0797a12"/><lb ed="R091" n="0846b06"/>名稱讚不可思議功德一切諸佛所護念經。今名
<lb ed="X" n="0797a13"/><lb ed="R091" n="0846b07"/>什師改定。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0797a14"/><lb ed="R091" n="0846b08"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">法會衆證分第一</cb:mulu><head>法會衆證分第一</head>
<lb ed="X" n="0797a15"/><lb ed="R091" n="0846b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797a1501">此屬序分。法會者說法而會也。衆證者衆所共證
<lb ed="X" n="0797a16"/><lb ed="R091" n="0846b10"/>也。</p><p xml:id="pX22p0797a1602" cb:place="inline">○初聲聞衆。二菩薩衆。三天人衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797a17"/><lb ed="R091" n="0846b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797a1701">如是我聞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797a18"/><lb ed="R091" n="0846b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797a1801">如是者信順之辭。我者阿難自謂。聞者言親聞於
<lb ed="X" n="0797a19"/><lb ed="R091" n="0846b13"/>佛也。智論云。佛涅槃時。示阿難言。一切經初。皆云
<lb ed="X" n="0797a20"/><lb ed="R091" n="0846b14"/>如是我聞。一時佛在某國某地。葢遵佛遺勅也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797a21"/><lb ed="R091" n="0846b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797a2101">一時佛在<name role="" type="person">舍衛國</name>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797a22"/><lb ed="R091" n="0846b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797a2201">一時說經之時也。佛是釋迦牟尼。<name role="" type="person">舍衛國</name>。波斯匿
<lb ed="X" n="0797a23"/><lb ed="R091" n="0846b17"/>王所居。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797a24"/><lb ed="R091" n="0846b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797a2401"><name role="" type="person">祇樹給孤獨園</name>。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0797b" n="0797b"/>
<lb ed="X" n="0797b01"/><lb ed="R091" n="0847a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797b0101">祇陀。匿王太子也。樹是祇陀手植。王之宰臣須達
<lb ed="X" n="0797b02"/><lb ed="R091" n="0847a02"/>挐。賑濟貧人。稱<name role="" type="person">給孤獨</name>長者。深重佛法。向祇陀買
<lb ed="X" n="0797b03"/><lb ed="R091" n="0847a03"/>園。黃金布地。因建精舍。請佛說法也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797b04"/><lb ed="R091" n="0847a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797b0401">與大比邱僧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797b05"/><lb ed="R091" n="0847a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797b0501">與共也。比邱有三義。一乞士。二怖魔。三破惡。大者
<lb ed="X" n="0797b06"/><lb ed="R091" n="0847a06"/>得道之深也。僧衆也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797b07"/><lb ed="R091" n="0847a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797b0701">千二百五十人俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797b08"/><lb ed="R091" n="0847a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797b0801">迦葉三人。一<name role="" type="person">優樓頻</name>螺。有五百弟子。二伽耶。有三
<lb ed="X" n="0797b09"/><lb ed="R091" n="0847a09"/>百弟子。三那提。有二百弟子。目連舍利二人。共有
<lb ed="X" n="0797b10"/><lb ed="R091" n="0847a10"/>二百五十弟子。悉來歸佛。共成此數。俱者合上共
<lb ed="X" n="0797b11"/><lb ed="R091" n="0847a11"/>義。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797b12"/><lb ed="R091" n="0847a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797b1201">皆是大阿羅漢。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797b13"/><lb ed="R091" n="0847a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797b1301">初果至四果。皆聲聞位。此是四果也。阿羅漢有三
<lb ed="X" n="0797b14"/><lb ed="R091" n="0847a14"/>義。一應供。梵行<anchor xml:id="nkr_note_add_0797b1401" n="0797b1401"/><anchor xml:id="beg0797b1401" n="0797b1401"/>已<anchor xml:id="end0797b1401"/>立。理應受供也。二殺賊。<anchor xml:id="nkr_note_add_0797b1402" n="0797b1402"/><anchor xml:id="beg0797b1402" n="0797b1402"/>已<anchor xml:id="end0797b1402"/>斷思
<lb ed="X" n="0797b15"/><lb ed="R091" n="0847a15"/>惑。亂流悉殄也。三無生。生緣<anchor xml:id="nkr_note_add_0797b1501" n="0797b1501"/><anchor xml:id="beg0797b1501" n="0797b1501"/>已<anchor xml:id="end0797b1501"/>盡。不受後有也。以
<lb ed="X" n="0797b16"/><lb ed="R091" n="0847a16"/>有智無悲。不來塵世敎度衆生。故謂之自度漢。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797b17"/><lb ed="R091" n="0847a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797b1701">衆所知識。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797b18"/><lb ed="R091" n="0847a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797b1801">德高望重。名滿天下。衆人共知共識。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797b19"/><lb ed="R091" n="0847b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797b1901">長老舍利弗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797b20"/><lb ed="R091" n="0847b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797b2001">德長臘老之稱。貫下十六尊宿。舍利此云鶖鷺。弗
<lb ed="X" n="0797b21"/><lb ed="R091" n="0847b03"/>此云子。其母眼淨如鶖鷺。連母得名。八歲登座。議
<lb ed="X" n="0797b22"/><lb ed="R091" n="0847b04"/>論無雙。七日之內。徧達佛法。故智慧第一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797b23"/><lb ed="R091" n="0847b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797b2301"><name role="" type="person">摩訶目犍連</name>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797b24"/><lb ed="R091" n="0847b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797b2401">摩訶此云大。目犍連此云<anchor xml:id="nkr_note_add_0797b2401" n="0797b2401"/><anchor xml:id="beg0797b2401" n="0797b2401"/>采<anchor xml:id="end0797b2401"/>菽氏。姓也。名拘律陀。
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0797c" n="0797c"/>
<lb ed="X" n="0797c01"/><lb ed="R091" n="0847b07"/>稱大以別同族。佛昇忉利。毒龍障佛。目連化身大
<lb ed="X" n="0797c02"/><lb ed="R091" n="0847b08"/>小。龍懼遂服。故神通第一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797c03"/><lb ed="R091" n="0847b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797c0301"><name role="" type="person">摩訶迦葉</name>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797c04"/><lb ed="R091" n="0847b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797c0401">此云大龜氏。姓也。名畢鉢羅。一云飮光。迦葉有三。
<lb ed="X" n="0797c05"/><lb ed="R091" n="0847b11"/>亦稱大以別之。迦葉年老不捨頭陀。佛深讚其有
<lb ed="X" n="0797c06"/><lb ed="R091" n="0847b12"/>頭陀行。故頭陀第一。</p><p xml:id="pX22p0797c0609" cb:place="inline">○按世尊在靈山會上。拈花
<lb ed="X" n="0797c07"/><lb ed="R091" n="0847b13"/>示衆。唯迦葉破顏微笑。世尊曰。吾有正法眼藏。密
<lb ed="X" n="0797c08"/><lb ed="R091" n="0847b14"/>付於汝。遂傳爲第一祖。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797c09"/><lb ed="R091" n="0847b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797c0901"><name role="" type="person">摩訶迦旃延</name>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797c10"/><lb ed="R091" n="0847b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797c1001">此云文飾。姓也。南天竺婆羅門族也。善分別義。敷
<lb ed="X" n="0797c11"/><lb ed="R091" n="0847b17"/>衍敎道。故論議第一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797c12"/><lb ed="R091" n="0847b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797c1201"><name role="" type="person">摩訶拘絺羅</name>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797c13"/><lb ed="R091" n="0848a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797c1301">此云大膝。從狀得名。舍利弗舅。發憤精勤。得四辯
<lb ed="X" n="0797c14"/><lb ed="R091" n="0848a02"/>才。觸問能答。故答問第一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797c15"/><lb ed="R091" n="0848a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797c1501">離婆多。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797c16"/><lb ed="R091" n="0848a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797c1601">此云星宿。從星乞子而生。心正故不顚倒。心定故
<lb ed="X" n="0797c17"/><lb ed="R091" n="0848a05"/>不散亂。故無倒亂第一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797c18"/><lb ed="R091" n="0848a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797c1801">周利槃陀伽。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797c19"/><lb ed="R091" n="0848a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797c1901">此云繼道。其母於中路誕生。得繼續於道故名。出
<lb ed="X" n="0797c20"/><lb ed="R091" n="0848a08"/>家愚暗。久無所解。佛使誦笤<g ref="#CB00416">箒</g>二字。記一忘一。久
<lb ed="X" n="0797c21"/><lb ed="R091" n="0848a09"/>之忽悟。垢盡惑除。得阿羅漢。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797c22"/><lb ed="R091" n="0848a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0797c2201">難陀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797c23"/><lb ed="R091" n="0848a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0797c2301">此云善歡喜。難陀有三。<name role="" type="person">阿難陀</name>。<name role="" type="person">孫陀羅難陀</name>。兼此
<lb ed="X" n="0797c24"/><lb ed="R091" n="0848a12"/>放牛難陀也。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0798a" n="0798a"/>
<lb ed="X" n="0798a01"/><lb ed="R091" n="0848a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798a0101"><name role="" type="person">阿難陀</name>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a02"/><lb ed="R091" n="0848a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798a0201">此云慶喜。佛之從弟。佛成道日誕生。擧國欣慶故
<lb ed="X" n="0798a03"/><lb ed="R091" n="0848a15"/>名。阿難侍佛二十五年。佛所說法。不忘一字。故多
<lb ed="X" n="0798a04"/><lb ed="R091" n="0848a16"/>聞第一。</p><p xml:id="pX22p0798a0404" cb:place="inline">○迦葉傳法於阿難。爲第二祖。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a05"/><lb ed="R091" n="0848a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798a0501">羅睺羅。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a06"/><lb ed="R091" n="0848a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798a0601">此云覆障。能以手障蔽日月故名。佛之子也。積行
<lb ed="X" n="0798a07"/><lb ed="R091" n="0848b01"/>而人不知。故密行第一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a08"/><lb ed="R091" n="0848b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798a0801"><name role="" type="person">憍梵波提</name>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a09"/><lb ed="R091" n="0848b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798a0901">此云牛呞。以過去世中。輕弄沙門故。乃因病得名。
<lb ed="X" n="0798a10"/><lb ed="R091" n="0848b04"/>常居天上。諸天敬奉。故受天供養第一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a11"/><lb ed="R091" n="0848b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798a1101"><name role="" type="person">賓頭盧</name>頗羅墮。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a12"/><lb ed="R091" n="0848b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798a1201">上三字此云不動。名也。下三字此云利根。姓也。先
<lb ed="X" n="0798a13"/><lb ed="R091" n="0848b07"/>名後姓。別其餘也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a14"/><lb ed="R091" n="0848b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798a1401"><name role="" type="person">迦留陀夷</name>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a15"/><lb ed="R091" n="0848b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798a1501">此云黑光。顏色麗黑。而光耀也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a16"/><lb ed="R091" n="0848b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798a1601">摩訶刼賓那。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a17"/><lb ed="R091" n="0848b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798a1701">此云房宿。禱房星而生。不假璣衡。通曉天象。故知
<lb ed="X" n="0798a18"/><lb ed="R091" n="0848b12"/>星宿第一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a19"/><lb ed="R091" n="0848b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798a1901"><name role="" type="person">薄拘羅</name>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a20"/><lb ed="R091" n="0848b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798a2001">此云善容。顏貌端正。昔持不殺戒。九十一刼。壽不
<lb ed="X" n="0798a21"/><lb ed="R091" n="0848b15"/>中夭。年百有六十。故壽命第一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a22"/><lb ed="R091" n="0848b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798a2201">阿<g ref="#CB00145">㝹</g>樓<g ref="#CB00501">䭾</g>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798a23"/><lb ed="R091" n="0848b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798a2301">此云無貧。昔於饑世。曾以稷飯。施辟支佛。九十一
<lb ed="X" n="0798a24"/><lb ed="R091" n="0848b18"/>刼。資用充足。出家喜眠。佛說法時。昏睡不覺。佛呵
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0798b" n="0798b"/>
<lb ed="X" n="0798b01"/><lb ed="R091" n="0849a01"/>責之。發憤精進。眼不交睫。失其雙目。佛敎脩習樂
<lb ed="X" n="0798b02"/><lb ed="R091" n="0849a02"/>見照明金剛三昧。遂得天眼。故天眼第一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b03"/><lb ed="R091" n="0849a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798b0301">如是等諸大弟子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b04"/><lb ed="R091" n="0849a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798b0401">如是結上。等例餘。大弟子卽大比邱。大阿羅漢。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b05"/><lb ed="R091" n="0849a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798b0501">幷諸菩薩摩訶。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b06"/><lb ed="R091" n="0849a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798b0601">承前言佛說此經。不但聲聞與會。大士亦同聞也。
<lb ed="X" n="0798b07"/><lb ed="R091" n="0849a07"/>菩薩此云覺有情。摩訶薩。言菩薩中之大菩薩也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b08"/><lb ed="R091" n="0849a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798b0801"><name role="" type="person">文殊師利</name>法王子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b09"/><lb ed="R091" n="0849a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798b0901"><name role="" type="person">文殊師利</name>。亦云曼殊室利。此云<name role="" type="person">妙吉祥</name>。生時有光
<lb ed="X" n="0798b10"/><lb ed="R091" n="0849a10"/>明滿室。象生六牙諸瑞。佛爲法王。菩薩入法正位。
<lb ed="X" n="0798b11"/><lb ed="R091" n="0849a11"/>名法王子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b12"/><lb ed="R091" n="0849a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798b1201"><name role="" type="person">阿逸多</name>菩薩。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b13"/><lb ed="R091" n="0849a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798b1301">此云無能勝。卽彌勒菩薩也。彌勒此云慈氏姓也。
<lb ed="X" n="0798b14"/><lb ed="R091" n="0849a14"/><name role="" type="person">阿逸多</name>名也。以在母胎中。卽有慈心。故以名族。悲
<lb ed="X" n="0798b15"/><lb ed="R091" n="0849a15"/>華經云。發願於刀兵刼中。擁護衆生。卽是慈隆卽
<lb ed="X" n="0798b16"/><lb ed="R091" n="0849a16"/>世。悲臻後刼。故無能勝。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b17"/><lb ed="R091" n="0849a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798b1701">乾陀訶提菩薩。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b18"/><lb ed="R091" n="0849a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798b1801">此云不休息。行諸梵行。歷恒沙劫。曾不休息。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b19"/><lb ed="R091" n="0849b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798b1901"><name role="" type="person">常精進菩薩</name>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b20"/><lb ed="R091" n="0849b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798b2001">爲一衆生。久化不受。曾無一念棄捨故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b21"/><lb ed="R091" n="0849b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798b2101">與如是等。諸大菩薩。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b22"/><lb ed="R091" n="0849b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798b2201">結上例餘同前。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b23"/><lb ed="R091" n="0849b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798b2301">及釋提桓因等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b24"/><lb ed="R091" n="0849b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798b2401">承前言淨土法門。不但諸聖與會。一切凡衆。皆同
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0798c" n="0798c"/>
<lb ed="X" n="0798c01"/><lb ed="R091" n="0849b07"/>聞也。釋提桓因。此云能天主。卽帝釋也。迦葉佛滅
<lb ed="X" n="0798c02"/><lb ed="R091" n="0849b08"/>時。一女人發心脩塔。三十二人佐之。今王忉利。統
<lb ed="X" n="0798c03"/><lb ed="R091" n="0849b09"/>四方三十二天。故曰天主。等者等三十二。以及其
<lb ed="X" n="0798c04"/><lb ed="R091" n="0849b10"/>餘也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798c05"/><lb ed="R091" n="0849b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798c0501">無量諸天大衆俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798c06"/><lb ed="R091" n="0849b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798c0601">無量諸天者。統欲色無色天也。大衆者。諸天而下。
<lb ed="X" n="0798c07"/><lb ed="R091" n="0849b13"/>人及修羅。盡六道衆生也。俱者結上文。上言與大
<lb ed="X" n="0798c08"/><lb ed="R091" n="0849b14"/>比邱衆俱。此言與諸菩薩諸天大衆俱也。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0798c09"/><lb ed="R091" n="0849b15"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">佛土依正分第二</cb:mulu><head>佛土依正分第二</head>
<lb ed="X" n="0798c10"/><lb ed="R091" n="0849b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798c1001">此總示依正二報。爲全經提綱也。</p><p xml:id="pX22p0798c1014" cb:place="inline">○土是所依名
<lb ed="X" n="0798c11"/><lb ed="R091" n="0849b17"/>依報。佛是能依名正報。初標土顯依。二標主顯正。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798c12"/><lb ed="R091" n="0849b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798c1201">爾時佛吿長老舍利弗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798c13"/><lb ed="R091" n="0850a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798c1301">佛吿者。佛自說也。法華則白毫放光。啓一乘之敎。
<lb ed="X" n="0798c14"/><lb ed="R091" n="0850a02"/>維摩則毗耶示疾。開不二之談。圓覺金剛。以及諸
<lb ed="X" n="0798c15"/><lb ed="R091" n="0850a03"/>經。多因有問在先。然後佛爲宣演。今經不然。良以
<lb ed="X" n="0798c16"/><lb ed="R091" n="0850a04"/>末世衆生。根鈍障深。甚難解脫。佛以大悲。出此一
<lb ed="X" n="0798c17"/><lb ed="R091" n="0850a05"/>門。橫截生死。急救衆生。唯恐不及。故不待請。而自
<lb ed="X" n="0798c18"/><lb ed="R091" n="0850a06"/>宣說也。獨吿舍利弗者。智慧第一故也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798c19"/><lb ed="R091" n="0850a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0798c1901">從是西方。過萬十億佛土。有世界名曰極樂。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798c20"/><lb ed="R091" n="0850a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0798c2001">此標土顯依也。是者指此界而言。娑婆極樂。均在
<lb ed="X" n="0798c21"/><lb ed="R091" n="0850a09"/>華藏中第十三重。二土相望。過者從此向西。橫亘
<lb ed="X" n="0798c22"/><lb ed="R091" n="0850a10"/>而過也。一大千界。名一佛土。從<name role="" type="person">娑婆世界</name>。過佛土
<lb ed="X" n="0798c23"/><lb ed="R091" n="0850a11"/>至十萬億。遠之遠也。然觀經云。<name role="" type="person">彌陀佛國</name>。去此不
<lb ed="X" n="0798c24"/><lb ed="R091" n="0850a12"/>遠。葢淨業<anchor xml:id="nkr_note_add_0798c2401" n="0798c2401"/><anchor xml:id="beg0798c2401" n="0798c2401"/>已<anchor xml:id="end0798c2401"/>成。臨終在定之心。卽淨土受生之心。
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0799a" n="0799a"/>
<lb ed="X" n="0799a01"/><lb ed="R091" n="0850a13"/>一念卽得往生。不須愁遠也。極樂一云安樂。亦云
<lb ed="X" n="0799a02"/><lb ed="R091" n="0850a14"/>安養極樂有四。一<name role="" type="person">常寂光土</name>。經云。毗盧遮那。徧一
<lb ed="X" n="0799a03"/><lb ed="R091" n="0850a15"/>切處。其佛住處。名常寂光。是極果人所居。二實報
<lb ed="X" n="0799a04"/><lb ed="R091" n="0850a16"/>莊嚴土。行眞實法。感殊勝報。七寶莊嚴。是法身大
<lb ed="X" n="0799a05"/><lb ed="R091" n="0850a17"/>士所居。三方便有餘土。斷四住惑。屬方便道。無明
<lb ed="X" n="0799a06"/><lb ed="R091" n="0850a18"/>未盡。名曰有餘。是三乘聖人所居。四凡聖同居土。
<lb ed="X" n="0799a07"/><lb ed="R091" n="0850b01"/>是四聖六凡所共居。今旣曰菩薩聲聞諸天大衆。
<lb ed="X" n="0799a08"/><lb ed="R091" n="0850b02"/>是同居土也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799a09"/><lb ed="R091" n="0850b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0799a0901">其土有佛。號阿彌陀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799a10"/><lb ed="R091" n="0850b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799a1001">此標主顯正也。其字承上。土必有主。指能依之主
<lb ed="X" n="0799a11"/><lb ed="R091" n="0850b05"/>曰佛。出本佛之號。曰阿彌陀。悲華經云。往昔劫中。
<lb ed="X" n="0799a12"/><lb ed="R091" n="0850b06"/>有轉輪王。名無諍念。發願云。我脩大乘。取於淨土。
<lb ed="X" n="0799a13"/><lb ed="R091" n="0850b07"/>終不願於穢土成阿耨多羅三藐三菩提。世界衆
<lb ed="X" n="0799a14"/><lb ed="R091" n="0850b08"/>生。無諸苦惱。我不得如是佛刹。不成正覺。今旣果
<lb ed="X" n="0799a15"/><lb ed="R091" n="0850b09"/>滿。號阿彌陀。故現淨土。又大本云。法藏比邱。於世
<lb ed="X" n="0799a16"/><lb ed="R091" n="0850b10"/>自在王佛所。發無上意。廣說四十八願。若不爾者。
<lb ed="X" n="0799a17"/><lb ed="R091" n="0850b11"/>誓不成佛。是時大地震動。天雨妙華。空中同聲讚
<lb ed="X" n="0799a18"/><lb ed="R091" n="0850b12"/>言。決定成佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799a19"/><lb ed="R091" n="0850b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0799a1901">今現在說法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799a20"/><lb ed="R091" n="0850b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799a2001">佛皆度生。指度生之軌曰說法。大雲經云。爾時世
<lb ed="X" n="0799a21"/><lb ed="R091" n="0850b15"/>尊。熈怡微笑。從其面門。出無量光。言西方世界有
<lb ed="X" n="0799a22"/><lb ed="R091" n="0850b16"/>國。名安樂。佛號無量壽。現在說法。則正當釋迦說
<lb ed="X" n="0799a23"/><lb ed="R091" n="0850b17"/>法時。彌陀亦在彼說法。故云現在說法。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0799a24"/><lb ed="R091" n="0850b18"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">寶樹池蓮分第三</cb:mulu><head>寶樹池蓮分第三</head>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0799b" n="0799b"/>
<lb ed="X" n="0799b01"/><lb ed="R091" n="0851a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799b0101">以下明依報莊嚴。此言<name role="" type="person">極樂世界</name>水陸光華之勝
<lb ed="X" n="0799b02"/><lb ed="R091" n="0851a02"/>也。</p><p xml:id="pX22p0799b0202" cb:place="inline">○初總示。二欄樹。三寶池。四階閣。五蓮華。末總
<lb ed="X" n="0799b03"/><lb ed="R091" n="0851a03"/>結。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799b04"/><lb ed="R091" n="0851a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0799b0401">舍利弗。彼土何故名爲極樂。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799b05"/><lb ed="R091" n="0851a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799b0501">此釋所依之土。土名極樂。異於娑婆。應爲詳陳。使
<lb ed="X" n="0799b06"/><lb ed="R091" n="0851a06"/>生欣樂。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799b07"/><lb ed="R091" n="0851a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0799b0701">其國衆生。無有衆苦。但受諸樂。故名極樂。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799b08"/><lb ed="R091" n="0851a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799b0801">先總攝。後分解。衆苦者。生苦老苦病苦死苦。愛別
<lb ed="X" n="0799b09"/><lb ed="R091" n="0851a09"/>離苦。冤憎會苦。求不得苦。五陰盛苦。名八苦。而彼
<lb ed="X" n="0799b10"/><lb ed="R091" n="0851a10"/>國蓮華化生。則無生苦。寒暑不遷。則無老苦。身離
<lb ed="X" n="0799b11"/><lb ed="R091" n="0851a11"/>分段。則無病苦。壽命無量。則無死苦。無父母妻子。
<lb ed="X" n="0799b12"/><lb ed="R091" n="0851a12"/>則無愛別離苦。上善同處。則無冤憎會苦。所欲自
<lb ed="X" n="0799b13"/><lb ed="R091" n="0851a13"/>至。則無求不得苦。觀空照寂。則無五陰盛苦。諸樂
<lb ed="X" n="0799b14"/><lb ed="R091" n="0851a14"/>卽下支所說是也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799b15"/><lb ed="R091" n="0851a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0799b1501">又舍利弗。<name role="" type="person">極樂國</name>土。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799b16"/><lb ed="R091" n="0851a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799b1601">此下明樂事也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799b17"/><lb ed="R091" n="0851a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0799b1701">七重欄楯。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799b18"/><lb ed="R091" n="0851a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799b1801">橫曰欄。直曰楯。欄楯圍於樹外。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799b19"/><lb ed="R091" n="0851b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0799b1901">七重羅網。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799b20"/><lb ed="R091" n="0851b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799b2001">羅網覆於樹上。大本云。其網柔軟。如兜羅綿。觀經
<lb ed="X" n="0799b21"/><lb ed="R091" n="0851b03"/>云。妙眞珠網。彌覆樹上。一一樹有七重網。一一網
<lb ed="X" n="0799b22"/><lb ed="R091" n="0851b04"/>間。有五百億妙華宮殿。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799b23"/><lb ed="R091" n="0851b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0799b2301">七重行樹。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799b24"/><lb ed="R091" n="0851b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799b2401">行樹者。次第成行也。大本云。諸寶厓上。有無數栴
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0799c" n="0799c"/>
<lb ed="X" n="0799c01"/><lb ed="R091" n="0851b07"/>檀香樹。吉祥果樹。行行相値。是爲行樹。七重者。一
<lb ed="X" n="0799c02"/><lb ed="R091" n="0851b08"/>重欄網。圍覆一重行樹。重重相間。其數七也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799c03"/><lb ed="R091" n="0851b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0799c0301">皆是四寶。周帀圍繞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799c04"/><lb ed="R091" n="0851b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799c0401">四寶金銀琉璃玻瓈也。周帀圍繞者。瑞相經云。無
<lb ed="X" n="0799c05"/><lb ed="R091" n="0851b11"/>量寶網。皆以金縷珍珠。百千雜寶。莊嚴較飾。周帀
<lb ed="X" n="0799c06"/><lb ed="R091" n="0851b12"/>四面。垂以金鈴。光色華耀。羅覆樹上。欄楯寶飾。例
<lb ed="X" n="0799c07"/><lb ed="R091" n="0851b13"/>此可知。又大本云。七寶諸樹。徧滿世界。金根金莖。
<lb ed="X" n="0799c08"/><lb ed="R091" n="0851b14"/>枝葉花果皆以金。名一寶。金根銀莖。枝葉花果。亦
<lb ed="X" n="0799c09"/><lb ed="R091" n="0851b15"/>分金銀。名二寶。如是三寶四寶。乃至七寶。與此言
<lb ed="X" n="0799c10"/><lb ed="R091" n="0851b16"/>四寶稍異。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799c11"/><lb ed="R091" n="0851b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0799c1101">是故彼國。名爲極樂。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799c12"/><lb ed="R091" n="0851b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799c1201">結前例後。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799c13"/><lb ed="R091" n="0852a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0799c1301">又舍利弗。<name role="" type="person">極樂國</name>土。有七寶池。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799c14"/><lb ed="R091" n="0852a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799c1401">承上言。不但陸地莊嚴。卽池水亦復勝妙也。大本
<lb ed="X" n="0799c15"/><lb ed="R091" n="0852a03"/>云。內外左右。有諸浴池。猶如大海。七寶合成。又云。
<lb ed="X" n="0799c16"/><lb ed="R091" n="0852a04"/>或黃金爲池。或白銀爲池。或水晶琉璃爲池。珊瑚
<lb ed="X" n="0799c17"/><lb ed="R091" n="0852a05"/>琥珀爲池。乃至七寶爲池。七寶見下。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799c18"/><lb ed="R091" n="0852a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0799c1801">八功德水。充滿其中。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799c19"/><lb ed="R091" n="0852a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799c1901">一澄淨。二淸冷。三甘美。四輕輭。五潤澤。六安和。七
<lb ed="X" n="0799c20"/><lb ed="R091" n="0852a08"/>除饑渴。八長養諸根。具八種功德。利益衆生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799c21"/><lb ed="R091" n="0852a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0799c2101">池底純以金沙布地。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0799c22"/><lb ed="R091" n="0852a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0799c2201">觀經云。眞金爲渠。渠下皆雜色金剛。而爲底沙。大
<lb ed="X" n="0799c23"/><lb ed="R091" n="0852a11"/>本云。黃金池者。白銀底沙。水晶池者。琉璃底沙。二
<lb ed="X" n="0799c24"/><lb ed="R091" n="0852a12"/>寶爲池。底沙亦二。乃至七寶。亦復如是。今止言金
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0800a" n="0800a"/>
<lb ed="X" n="0800a01"/><lb ed="R091" n="0852a13"/>沙。省文也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800a02"/><lb ed="R091" n="0852a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0800a0201">四邊階道。金銀琉璃玻瓈合成。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800a03"/><lb ed="R091" n="0852a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0800a0301">此言池外也。四邊者。中爲池水。周圍四邊爲堦道
<lb ed="X" n="0800a04"/><lb ed="R091" n="0852a16"/>也。離地爲階。坦途爲道。金銀等四寶也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800a05"/><lb ed="R091" n="0852a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0800a0501">上有樓閣。亦以金銀琉璃玻瓈硨磲赤珠瑪瑙。而嚴
<lb ed="X" n="0800a06"/><lb ed="R091" n="0852a18"/>飾之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800a07"/><lb ed="R091" n="0852b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0800a0701">重屋曰樓。岑樓曰閣。此金銀等七寶也。觀經云。黃
<lb ed="X" n="0800a08"/><lb ed="R091" n="0852b02"/>金地上。一一寶中。五百色光。其光如華。成光明臺。
<lb ed="X" n="0800a09"/><lb ed="R091" n="0852b03"/>樓閣千萬。百寶合成。大本云。阿彌陀佛。講堂精舍。
<lb ed="X" n="0800a10"/><lb ed="R091" n="0852b04"/>宮殿樓閣。皆以七寶。菩薩所居。亦復如是。諸天及
<lb ed="X" n="0800a11"/><lb ed="R091" n="0852b05"/>人。宮宇樓閣。稱其形色。高下大小。或以一寶二寶。
<lb ed="X" n="0800a12"/><lb ed="R091" n="0852b06"/>至無量寶。華嚴云。危樓迴帶。閣道旁出。棟宇相承。
<lb ed="X" n="0800a13"/><lb ed="R091" n="0852b07"/>窗闥交映。階墀軒楹。種種滿足。一切皆以七寶莊
<lb ed="X" n="0800a14"/><lb ed="R091" n="0852b08"/>嚴。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800a15"/><lb ed="R091" n="0852b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0800a1501">池中蓮華。大如車輪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800a16"/><lb ed="R091" n="0852b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0800a1601">此言池中也。車輪言其形也。觀經云。一一池有七
<lb ed="X" n="0800a17"/><lb ed="R091" n="0852b11"/>寶蓮華。團圓正等。十二由旬。大本云。衆寶蓮華。周
<lb ed="X" n="0800a18"/><lb ed="R091" n="0852b12"/>徧世界。一一寶華。有無量百千億葉。則華之大可
<lb ed="X" n="0800a19"/><lb ed="R091" n="0852b13"/>知。如來藏經云。爾時世尊。於栴檀重閣。正坐道場。
<lb ed="X" n="0800a20"/><lb ed="R091" n="0852b14"/>而現神變。有千葉蓮華。大如車輪。華中化佛。各放
<lb ed="X" n="0800a21"/><lb ed="R091" n="0852b15"/>百千光明。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800a22"/><lb ed="R091" n="0852b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0800a2201">靑色靑光。黃色黃光。赤色赤光。白色白光。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800a23"/><lb ed="R091" n="0852b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0800a2301">言其色也。不但擧色。而言光者。彼土蓮華。至爲淸
<lb ed="X" n="0800a24"/><lb ed="R091" n="0852b18"/>潔。故有光也。大本云。靑色靑光。白色白光。元黃朱
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0800b" n="0800b"/>
<lb ed="X" n="0800b01"/><lb ed="R091" n="0853a01"/>紫之色。其光亦然。煒煜煥爛。明耀日月。一一華中。
<lb ed="X" n="0800b02"/><lb ed="R091" n="0853a02"/>出三千六百千億光。一一光中。出三千六百千億
<lb ed="X" n="0800b03"/><lb ed="R091" n="0853a03"/>佛。一一諸佛。又化百千光明。普爲十方衆生。說微
<lb ed="X" n="0800b04"/><lb ed="R091" n="0853a04"/>妙法。此言四色省文也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800b05"/><lb ed="R091" n="0853a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0800b0501">微妙香潔。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800b06"/><lb ed="R091" n="0853a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0800b0601">言其德也。七寶所成爲微。衆佛化生爲妙。淸馨澹
<lb ed="X" n="0800b07"/><lb ed="R091" n="0853a07"/>然爲香。託質金沙爲潔。彼國蓮華。異於此土。</p><p xml:id="pX22p0800b0718" cb:place="inline">○六
<lb ed="X" n="0800b08"/><lb ed="R091" n="0853a08"/>趣衆生。求生淨土。一彈指頃。蓮華化生。下文一心
<lb ed="X" n="0800b09"/><lb ed="R091" n="0853a09"/>不亂。卽得往生<name role="" type="person">極樂國</name>土。卽生此蓮華中也。脩淨
<lb ed="X" n="0800b10"/><lb ed="R091" n="0853a10"/>土者。若念佛時。常想<anchor xml:id="nkr_note_add_0800b1001" n="0800b1001"/><anchor xml:id="beg0800b1001" n="0800b1001"/>己<anchor xml:id="end0800b1001"/>身。在蓮華中。結跏趺坐。佛
<lb ed="X" n="0800b11"/><lb ed="R091" n="0853a11"/>在蓮華中接引於我。然後一心持名。昔有二僧。作
<lb ed="X" n="0800b12"/><lb ed="R091" n="0853a12"/>蓮華開合想。遂得往生。況復加之一心持名。未有
<lb ed="X" n="0800b13"/><lb ed="R091" n="0853a13"/>不生者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800b14"/><lb ed="R091" n="0853a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0800b1401">舍利弗。<name role="" type="person">極樂國</name>土。成就如是功德莊嚴。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800b15"/><lb ed="R091" n="0853a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0800b1501">結上欄網行樹。池閣蓮華。種種莊嚴。皆阿彌陀佛
<lb ed="X" n="0800b16"/><lb ed="R091" n="0853a16"/>功德之所成就也。行願爲功德。功德圓滿爲成就。
<lb ed="X" n="0800b17"/><lb ed="R091" n="0853a17"/>法藏願云。我作佛時。生我刹者。皆於七寶水池蓮
<lb ed="X" n="0800b18"/><lb ed="R091" n="0853a18"/>華化生。又云。我作佛時。我刹中自地以上。至於虗
<lb ed="X" n="0800b19"/><lb ed="R091" n="0853b01"/>空。皆有宮殿樓閣。池流華樹。悉以無量衆寶。百千
<lb ed="X" n="0800b20"/><lb ed="R091" n="0853b02"/>種香。而共合成。今來成佛。所願悉皆成就。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0800b21"/><lb ed="R091" n="0853b03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">天人供養分第四</cb:mulu><head>天人供養分第四</head>
<lb ed="X" n="0800b22"/><lb ed="R091" n="0853b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0800b2201">此言<name role="" type="person">極樂世界</name>。天人供養之勝也。</p><p xml:id="pX22p0800b2214" cb:place="inline">○初天樂。二金
<lb ed="X" n="0800b23"/><lb ed="R091" n="0853b05"/>地。三雨華。四供佛。五還國。六自適。末總結。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800b24"/><lb ed="R091" n="0853b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0800b2401">又舍利弗。彼佛國土。常作天樂。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0800c" n="0800c"/>
<lb ed="X" n="0800c01"/><lb ed="R091" n="0853b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0800c0101">此言天樂也。大本云。第一四天王天。及諸天人。百
<lb ed="X" n="0800c02"/><lb ed="R091" n="0853b08"/>千香華。百千音樂。以供養佛。及諸菩薩聲聞之衆。
<lb ed="X" n="0800c03"/><lb ed="R091" n="0853b09"/>於是第二<name role="" type="person">忉利天</name>王。欲界諸天。以至第七梵天。一
<lb ed="X" n="0800c04"/><lb ed="R091" n="0853b10"/>切諸天。香華音樂。轉相倍勝。觀經云。無量諸天。作
<lb ed="X" n="0800c05"/><lb ed="R091" n="0853b11"/>天伎樂。又有樂器。懸處虗空。如天寶幢。不鼓自鳴。
<lb ed="X" n="0800c06"/><lb ed="R091" n="0853b12"/>今人念佛。臨終之日。天樂迎空。正以淨土常作天
<lb ed="X" n="0800c07"/><lb ed="R091" n="0853b13"/>樂故也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800c08"/><lb ed="R091" n="0853b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0800c0801">黃金爲地。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800c09"/><lb ed="R091" n="0853b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0800c0901">此躡前起後。言黃金地上。不獨耳聞天樂。亦且目
<lb ed="X" n="0800c10"/><lb ed="R091" n="0853b16"/>覩天華也。黃金者。琉璃地上。間以黃金。觀經云。見
<lb ed="X" n="0800c11"/><lb ed="R091" n="0853b17"/>琉璃地。內外映徹。下有金剛七寶金幢。擎琉璃地。
<lb ed="X" n="0800c12"/><lb ed="R091" n="0853b18"/>上以黃金繩。雜廁間錯。據此則黃金者。琉璃地面
<lb ed="X" n="0800c13"/><lb ed="R091" n="0854a01"/>之莊嚴也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800c14"/><lb ed="R091" n="0854a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0800c1401">晝夜六時。雨天曼陀羅華。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800c15"/><lb ed="R091" n="0854a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0800c1501">此言黃金地上。常雨天華也。六時成晝。六時成夜。
<lb ed="X" n="0800c16"/><lb ed="R091" n="0854a04"/>爲一日。曼陀羅。天華名。白華也。大本云。一切諸天。
<lb ed="X" n="0800c17"/><lb ed="R091" n="0854a05"/>皆賷天上百千華香。來供彼佛。及諸菩薩聲聞之
<lb ed="X" n="0800c18"/><lb ed="R091" n="0854a06"/>衆。又須菩提。善說般若。帝釋散華。是知淨土往生
<lb ed="X" n="0800c19"/><lb ed="R091" n="0854a07"/>之衆。一心不亂。則諸念不生。萬法空寂。卽是善說
<lb ed="X" n="0800c20"/><lb ed="R091" n="0854a08"/>般若。感諸天何疑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800c21"/><lb ed="R091" n="0854a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0800c2101">其土衆生。常以淸旦。各以衣裓。盛衆妙華。供養他方
<lb ed="X" n="0800c22"/><lb ed="R091" n="0854a10"/>十萬億佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0800c23"/><lb ed="R091" n="0854a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0800c2301">此言天所雨華。衆生取以供佛也。菩薩而下。以至
<lb ed="X" n="0800c24"/><lb ed="R091" n="0854a12"/>往生彼國初心凡夫。皆名衆生。平旦淸明之氣爲
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0801a" n="0801a"/>
<lb ed="X" n="0801a01"/><lb ed="R091" n="0854a13"/>淸旦。常者日日恒然。各者人人皆然。衣裓盛華之
<lb ed="X" n="0801a02"/><lb ed="R091" n="0854a14"/>器。或言衣襟。他方者。自本國而他國也。十萬億佛。
<lb ed="X" n="0801a03"/><lb ed="R091" n="0854a15"/>一佛一大千土。言廣遠也。供養者。大本言。諸菩薩
<lb ed="X" n="0801a04"/><lb ed="R091" n="0854a16"/>承佛威神。一食之頃。徧至十方無量世界。供養諸
<lb ed="X" n="0801a05"/><lb ed="R091" n="0854a17"/>佛。華香伎樂。衣葢幢幡。無數供具。若欲獻華。則於
<lb ed="X" n="0801a06"/><lb ed="R091" n="0854a18"/>空中化成華葢。勢皆下向。以成供養。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801a07"/><lb ed="R091" n="0854b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801a0701">卽以食時。還到本國。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801a08"/><lb ed="R091" n="0854b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801a0801">食時晨齋時也。淸旦至晨齋。爲時至少。以至少時。
<lb ed="X" n="0801a09"/><lb ed="R091" n="0854b03"/>供至多佛。明其速也。大本云。旣供養<anchor xml:id="nkr_note_add_0801a0901" n="0801a0901"/><anchor xml:id="beg0801a0901" n="0801a0901"/>已<anchor xml:id="end0801a0901"/>。忽然輕擧。
<lb ed="X" n="0801a10"/><lb ed="R091" n="0854b04"/>還至本國。猶在未食之前。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801a11"/><lb ed="R091" n="0854b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801a1101">飯食經行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801a12"/><lb ed="R091" n="0854b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801a1201">承上食時。故次言食。言飯後自適也。大本云。諸往
<lb ed="X" n="0801a13"/><lb ed="R091" n="0854b07"/>生者。其飯食時。銀鉢金鉢。隨意現前。百味飮食。充
<lb ed="X" n="0801a14"/><lb ed="R091" n="0854b08"/>滿其中。酸鹽甘淡。各如所願。食<anchor xml:id="nkr_note_add_0801a1401" n="0801a1401"/><anchor xml:id="beg0801a1401" n="0801a1401"/>已<anchor xml:id="end0801a1401"/>自消。而無遺滓。
<lb ed="X" n="0801a15"/><lb ed="R091" n="0854b09"/>或見色聞香。意以爲食。自然飽適。食畢化去。時至
<lb ed="X" n="0801a16"/><lb ed="R091" n="0854b10"/>復現。經行者。循環不斷。食<anchor xml:id="nkr_note_add_0801a1601" n="0801a1601"/><anchor xml:id="beg0801a1601" n="0801a1601"/>已<anchor xml:id="end0801a1601"/>而行。徜徉自適也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801a17"/><lb ed="R091" n="0854b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801a1701">舍利弗。<name role="" type="person">極樂國</name>土。成就如是功德莊嚴。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801a18"/><lb ed="R091" n="0854b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801a1801">結上天樂雨華等。種種莊嚴。皆阿彌陀佛功德之
<lb ed="X" n="0801a19"/><lb ed="R091" n="0854b13"/>所成就也。法藏願云。我作佛時。刹中菩薩。以香華
<lb ed="X" n="0801a20"/><lb ed="R091" n="0854b14"/>等種種供具。欲往他方世界。供養諸佛。一食之頃。
<lb ed="X" n="0801a21"/><lb ed="R091" n="0854b15"/>卽可徧至。又云。我作佛時。我刹中人。欲食之時。寶
<lb ed="X" n="0801a22"/><lb ed="R091" n="0854b16"/>鉢之中。百味飮食。化現至前。今來成佛。所願悉皆
<lb ed="X" n="0801a23"/><lb ed="R091" n="0854b17"/>成就。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0801a24"/><lb ed="R091" n="0854b18"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">禽樹演法分第五</cb:mulu><head>禽樹演法分第五</head>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0801b" n="0801b"/>
<lb ed="X" n="0801b01"/><lb ed="R091" n="0855a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801b0101">此言<name role="" type="person">極樂世界</name>衆生聞法之勝也。</p><p xml:id="pX22p0801b0114" cb:place="inline">○初化禽演法。
<lb ed="X" n="0801b02"/><lb ed="R091" n="0855a02"/>二風樹演法。末總結。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b03"/><lb ed="R091" n="0855a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801b0301">復次舍利弗。彼國常有種種奇妙雜色之鳥。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b04"/><lb ed="R091" n="0855a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801b0401">此下言化禽演法也。種種言非一。奇妙言異常。雜
<lb ed="X" n="0801b05"/><lb ed="R091" n="0855a05"/>色言美觀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b06"/><lb ed="R091" n="0855a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801b0601">白鶴孔<g ref="#CB15179">雀</g>。鸚鵡舍利。迦陵頻伽。共命之鳥。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b07"/><lb ed="R091" n="0855a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801b0701">此從多種中擧一二也。白鶴孔<g ref="#CB15179">雀</g>鸚鵡。皆此土所
<lb ed="X" n="0801b08"/><lb ed="R091" n="0855a08"/>貴。舍利卽鶖鷺。迦陵頻伽。此云妙音。未出殻時。<anchor xml:id="nkr_note_add_0801b0801" n="0801b0801"/><anchor xml:id="beg0801b0801" n="0801b0801"/>已<anchor xml:id="end0801b0801"/>
<lb ed="X" n="0801b09"/><lb ed="R091" n="0855a09"/>有音聲。共命二首一身。雪山有二頭鳥是也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b10"/><lb ed="R091" n="0855a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801b1001">是諸衆鳥。晝夜六時。出和雅音。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b11"/><lb ed="R091" n="0855a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801b1101">彼國諸鳥。晝夜出音。優柔平中爲和。正大謹嚴爲
<lb ed="X" n="0801b12"/><lb ed="R091" n="0855a12"/>雅。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b13"/><lb ed="R091" n="0855a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801b1301">其音演暢五根。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b14"/><lb ed="R091" n="0855a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801b1401">演張大也。暢條達也。五根一信二進三念四定五
<lb ed="X" n="0801b15"/><lb ed="R091" n="0855a15"/>慧。能生聖道爲根。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b16"/><lb ed="R091" n="0855a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801b1601">五力。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b17"/><lb ed="R091" n="0855a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801b1701">卽前五根增長。具有大力。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b18"/><lb ed="R091" n="0855a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801b1801">七菩提分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b19"/><lb ed="R091" n="0855b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801b1901">卽七覺支。一擇法二精進三喜四除五捨六定七
<lb ed="X" n="0801b20"/><lb ed="R091" n="0855b02"/>念。隨分而用也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b21"/><lb ed="R091" n="0855b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801b2101">八聖道分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801b22"/><lb ed="R091" n="0855b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801b2201">亦名八正道。一正見二正思惟三正語四正業五
<lb ed="X" n="0801b23"/><lb ed="R091" n="0855b05"/>正命六正精進七正念八正定。不依偏邪爲正。能
<lb ed="X" n="0801b24"/><lb ed="R091" n="0855b06"/>至涅槃爲道。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0801c" n="0801c"/>
<lb ed="X" n="0801c01"/><lb ed="R091" n="0855b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801c0101">如是等法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801c02"/><lb ed="R091" n="0855b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801c0201">上二十五品。及等餘一切法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801c03"/><lb ed="R091" n="0855b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801c0301">其土衆生。聞是音已。皆悉念佛念法念僧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801c04"/><lb ed="R091" n="0855b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801c0401">雕鑄塑繪名佛寶<note place="interlinear">常身尊特</note>。黃卷赤軸名法寶<note place="interlinear">敎行理果</note>。比邱五衆名
<lb ed="X" n="0801c05"/><lb ed="R091" n="0855b11"/>僧寶<note place="interlinear">三賢十聖</note>。鳥能說法。能令聞者。繫念三寶。正明其勝也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801c06"/><lb ed="R091" n="0855b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801c0601">舍利弗。汝勿謂此鳥。實是罪報所生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801c07"/><lb ed="R091" n="0855b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801c0701">恐疑淨土。何因而有畜生。不符法藏本願。故復言
<lb ed="X" n="0801c08"/><lb ed="R091" n="0855b14"/>之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801c09"/><lb ed="R091" n="0855b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801c0901">所以者何。彼佛國土。無三惡道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801c10"/><lb ed="R091" n="0855b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801c1001">申明上意。愚癡暗蔽。生畜生趣。慳貪愱姤。生餓鬼
<lb ed="X" n="0801c11"/><lb ed="R091" n="0855b17"/>趣。十惡五逆。生地獄趣。名三惡道。法藏願云。我作
<lb ed="X" n="0801c12"/><lb ed="R091" n="0855b18"/>佛時。刹中無餓鬼畜生。以至蜎蝡。明彼國原無惡
<lb ed="X" n="0801c13"/><lb ed="R091" n="0856a01"/>道也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801c14"/><lb ed="R091" n="0856a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801c1401">舍利弗。其佛國土。尙無惡道之名。何況有實。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801c15"/><lb ed="R091" n="0856a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801c1501">三惡者。彼國非唯目所未覩。亦復耳所不聞。曾無
<lb ed="X" n="0801c16"/><lb ed="R091" n="0856a04"/>三惡名字。況其有實乎。法藏願云。我刹中人。皆不
<lb ed="X" n="0801c17"/><lb ed="R091" n="0856a05"/>聞不善之名。何況有實是也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801c18"/><lb ed="R091" n="0856a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801c1801">是諸衆鳥。皆是阿彌陀佛。欲令法音宣流。變化所作。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801c19"/><lb ed="R091" n="0856a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0801c1901">旣無惡道。彼白鶴等何來彼國。良由佛欲法音。普
<lb ed="X" n="0801c20"/><lb ed="R091" n="0856a08"/>周無間。不獨以人說法。使彼鳥音。皆能說法。無處
<lb ed="X" n="0801c21"/><lb ed="R091" n="0856a09"/>無時而不聞聽。此則大神力之所變化。非眞實有。
<lb ed="X" n="0801c22"/><lb ed="R091" n="0856a10"/>觀經云。如意珠王。湧出金色微妙光明。化爲百寶
<lb ed="X" n="0801c23"/><lb ed="R091" n="0856a11"/>色鳥是也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0801c24"/><lb ed="R091" n="0856a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0801c2401">舍利弗。彼佛國土。微風吹動。諸寶行樹。及寶羅網。出
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0802a" n="0802a"/>
<lb ed="X" n="0802a01"/><lb ed="R091" n="0856a13"/>微妙音。譬如百千種樂。同時俱作。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802a02"/><lb ed="R091" n="0856a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802a0201">此言風樹演法也。風曰微音曰微妙。美之至也。行
<lb ed="X" n="0802a03"/><lb ed="R091" n="0856a15"/>樹羅網。皆是七寶。被以微風。互相敲叩。自然出微
<lb ed="X" n="0802a04"/><lb ed="R091" n="0856a16"/>妙之音。宛如六律交暢。八音克諧。和雅之至。其音
<lb ed="X" n="0802a05"/><lb ed="R091" n="0856a17"/>亦演暢根力覺道等法可知。不言者省文也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802a06"/><lb ed="R091" n="0856a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0802a0601">聞是音者自然皆生念佛念法念僧之心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802a07"/><lb ed="R091" n="0856b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802a0701">經中但稱妙音。其實意含說法。若非法音。何能使
<lb ed="X" n="0802a08"/><lb ed="R091" n="0856b02"/>人繫念三寶。大本云。微風徐動。吹諸寶樹。或作音
<lb ed="X" n="0802a09"/><lb ed="R091" n="0856b03"/>樂。或作法音。是其證也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802a10"/><lb ed="R091" n="0856b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0802a1001">舍利弗。其佛國土。成就如是功德莊嚴。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802a11"/><lb ed="R091" n="0856b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802a1101">結上化禽風樹。種種莊嚴。皆阿彌陀佛功德之所
<lb ed="X" n="0802a12"/><lb ed="R091" n="0856b06"/>成就也。法藏願云。我作佛時。我刹中人。隨其志願。
<lb ed="X" n="0802a13"/><lb ed="R091" n="0856b07"/>所欲聞者。自然得聞。又云。於佛法僧。信重恭敬。今
<lb ed="X" n="0802a14"/><lb ed="R091" n="0856b08"/>來成佛。所願悉皆成就。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0802a15"/><lb ed="R091" n="0856b09"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">佛德無量分第六</cb:mulu><head>佛德無量分第六</head>
<lb ed="X" n="0802a16"/><lb ed="R091" n="0856b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802a1601">上明依報莊嚴。此明正報莊嚴。言阿彌陀佛。爲萬
<lb ed="X" n="0802a17"/><lb ed="R091" n="0856b11"/>德之所成也。</p><p xml:id="pX22p0802a1706" cb:place="inline">○初光明無量。二壽命無量。三道成
<lb ed="X" n="0802a18"/><lb ed="R091" n="0856b12"/>無量。四化伴無量。末總結。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802a19"/><lb ed="R091" n="0856b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0802a1901">舍利弗。於汝意云何。彼佛何故號阿彌陀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802a20"/><lb ed="R091" n="0856b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802a2001">此釋主土之佛。佛號彌陀。其義廣大。應爲開闡。使
<lb ed="X" n="0802a21"/><lb ed="R091" n="0856b15"/>生嚮慕。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802a22"/><lb ed="R091" n="0856b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0802a2201">舍利弗。彼佛光明無量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802a23"/><lb ed="R091" n="0856b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802a2301">此言光明無量也。光明有二。自受用身。照眞法界。
<lb ed="X" n="0802a24"/><lb ed="R091" n="0856b18"/>名智光。他受用身。徧照大衆名身光。又有常光者。
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0802b" n="0802b"/>
<lb ed="X" n="0802b01"/><lb ed="R091" n="0857a01"/>常所顯光。無放不放。如圓光一尋等是也。有放光
<lb ed="X" n="0802b02"/><lb ed="R091" n="0857a02"/>者。或放眉間頂上口齒臍足之類是也。大本云。爾
<lb ed="X" n="0802b03"/><lb ed="R091" n="0857a03"/>時阿彌陀佛。從其面門放無量光。又云。我以智慧
<lb ed="X" n="0802b04"/><lb ed="R091" n="0857a04"/>光。廣照無央界。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b05"/><lb ed="R091" n="0857a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0802b0501">照十方國。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b06"/><lb ed="R091" n="0857a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802b0601">十方諸佛。頂中光明。至遠照二百萬世界。唯阿彌
<lb ed="X" n="0802b07"/><lb ed="R091" n="0857a07"/>陀佛。照千萬世界。無有窮盡。故號無量光佛。無邊
<lb ed="X" n="0802b08"/><lb ed="R091" n="0857a08"/>光佛。無礙光佛。乃至超日月光佛。觀經云。彼佛有
<lb ed="X" n="0802b09"/><lb ed="R091" n="0857a09"/>八萬四千相。一一相有八萬四千隨形好。一一好
<lb ed="X" n="0802b10"/><lb ed="R091" n="0857a10"/>有八萬四千光明。徧照十方念佛衆生。攝取不捨。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b11"/><lb ed="R091" n="0857a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0802b1101">無所障礙。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b12"/><lb ed="R091" n="0857a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802b1201">日雖有光。猶有所礙。唯佛之光明。通幽達冥。無能
<lb ed="X" n="0802b13"/><lb ed="R091" n="0857a13"/>遮障隔礙。如須達老女。不願見佛。避入深閨。佛光
<lb ed="X" n="0802b14"/><lb ed="R091" n="0857a14"/>所及。垣壁俱徹。內外四方。恆與佛對是也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b15"/><lb ed="R091" n="0857a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0802b1501">是故號爲阿彌陀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b16"/><lb ed="R091" n="0857a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802b1601">彌陀之號。以光明故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b17"/><lb ed="R091" n="0857a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0802b1701">又舍利弗。彼佛壽命。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b18"/><lb ed="R091" n="0857a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802b1801">此言壽命無量也。壽之所歷。有長有短。今當減劫。
<lb ed="X" n="0802b19"/><lb ed="R091" n="0857b01"/>壽僅百年。彼增劫時。亦止八萬。縱輪王天帝諸佛
<lb ed="X" n="0802b20"/><lb ed="R091" n="0857b02"/>住世。亦有限量。唯彼佛壽。至爲久遠。不局常數。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b21"/><lb ed="R091" n="0857b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0802b2101">及其人民。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b22"/><lb ed="R091" n="0857b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802b2201">佛爲法王。生彼國者。依佛學佛。有人民義。一心淸
<lb ed="X" n="0802b23"/><lb ed="R091" n="0857b05"/>淨。蓮華化生。不同質礙肉身。有老病死。故有壽命。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b24"/><lb ed="R091" n="0857b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0802b2401">無量無邊阿僧祇劫。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0802c" n="0802c"/>
<lb ed="X" n="0802c01"/><lb ed="R091" n="0857b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802c0101">阿僧祇。此言無央數。劫此言世。倍之爲無量無邊。
<lb ed="X" n="0802c02"/><lb ed="R091" n="0857b08"/>言佛及人民。壽命無量也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802c03"/><lb ed="R091" n="0857b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0802c0301">故名阿彌陀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802c04"/><lb ed="R091" n="0857b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802c0401">彌陀之名。又以壽命故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802c05"/><lb ed="R091" n="0857b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0802c0501">舍利弗。阿彌陀佛。成佛以來。於今十劫。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802c06"/><lb ed="R091" n="0857b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0802c0601">此言道成無量也。一大劫。成住壞空。各二十小劫。
<lb ed="X" n="0802c07"/><lb ed="R091" n="0857b13"/>八十劫終。方成大劫。十劫十大劫也。阿彌陀佛。是
<lb ed="X" n="0802c08"/><lb ed="R091" n="0857b14"/>法藏所成之佛。成佛以前因地。不但法藏一因。又
<lb ed="X" n="0802c09"/><lb ed="R091" n="0857b15"/>有多種因。一法華經云。大通智勝如來時。十六王
<lb ed="X" n="0802c10"/><lb ed="R091" n="0857b16"/>子出家。淨脩梵行。第九王子。於西方成佛。彼王子
<lb ed="X" n="0802c11"/><lb ed="R091" n="0857b17"/>者。今阿彌陀佛是。二悲華經云。無量劫前。有轉輪
<lb ed="X" n="0802c12"/><lb ed="R091" n="0857b18"/>王。名無諍念。時王發願。過西方世界作佛。彼國王
<lb ed="X" n="0802c13"/><lb ed="R091" n="0858a01"/>者。今阿彌陀佛是。三總持經云。無垢<g ref="#CB08504">𦦨</g>稱起王如
<lb ed="X" n="0802c14"/><lb ed="R091" n="0858a02"/>來時。有淨名比邱。總持諸經。廣爲說法。彼比邱者。
<lb ed="X" n="0802c15"/><lb ed="R091" n="0858a03"/>今阿彌陀佛是。四賢劫經云。雲雷吼如來時。有王
<lb ed="X" n="0802c16"/><lb ed="R091" n="0858a04"/>子名淨福報衆音。供養彼佛。彼王子者。今阿彌陀
<lb ed="X" n="0802c17"/><lb ed="R091" n="0858a05"/>佛是。五金龍決光佛時。有法師名無限量寶音。力
<lb ed="X" n="0802c18"/><lb ed="R091" n="0858a06"/>宏經法。彼法師者。今阿彌陀佛是。六觀佛三昧經
<lb ed="X" n="0802c19"/><lb ed="R091" n="0858a07"/>云。空王佛時。有四比邱煩惱覆心。空中敎令觀佛。
<lb ed="X" n="0802c20"/><lb ed="R091" n="0858a08"/>遂得念佛三昧。彼第三比邱。今阿彌陀佛是。七無
<lb ed="X" n="0802c21"/><lb ed="R091" n="0858a09"/>量印法門經云。獅子遊戲金光如來時。有國王名
<lb ed="X" n="0802c22"/><lb ed="R091" n="0858a10"/>勝威。尊重供養彼佛。脩禪定行。彼國王者。今阿彌
<lb ed="X" n="0802c23"/><lb ed="R091" n="0858a11"/>陀佛是。八一向出生菩薩經云。阿彌陀佛。昔爲太
<lb ed="X" n="0802c24"/><lb ed="R091" n="0858a12"/>子。聞此微妙法門。奉持精進。七千歲中。脅不至席。
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0803a" n="0803a"/>
<lb ed="X" n="0803a01"/><lb ed="R091" n="0858a13"/>復敎化八千億萬那由他人。得不退轉。彼太子者。
<lb ed="X" n="0803a02"/><lb ed="R091" n="0858a14"/>今阿彌陀佛是。若其多劫多因。亦應無量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803a03"/><lb ed="R091" n="0858a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0803a0301">又舍利弗。彼佛有無量無邊聲聞弟子。皆阿羅漢。非
<lb ed="X" n="0803a04"/><lb ed="R091" n="0858a16"/>是算數之所能知。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803a05"/><lb ed="R091" n="0858a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0803a0501">此言化伴無量也。因聲敎而得悟。名聲聞。通前三
<lb ed="X" n="0803a06"/><lb ed="R091" n="0858a18"/>果言阿羅漢四果也。非算數者。言多也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803a07"/><lb ed="R091" n="0858b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0803a0701">諸菩薩衆。亦復如是。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803a08"/><lb ed="R091" n="0858b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0803a0801">承上不獨小乘。諸大乘菩薩。亦無量無邊。不可算
<lb ed="X" n="0803a09"/><lb ed="R091" n="0858b03"/>數也。華嚴云。如來所都。諸淸淨衆。於中止住。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803a10"/><lb ed="R091" n="0858b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0803a1001">舍利弗。彼佛國土。成就如是功德莊嚴。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803a11"/><lb ed="R091" n="0858b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0803a1101">結上光明壽命成道化伴種種莊嚴。皆阿彌陀佛
<lb ed="X" n="0803a12"/><lb ed="R091" n="0858b06"/>功德之所成就也。法藏願云。我作佛時。頂中光明。
<lb ed="X" n="0803a13"/><lb ed="R091" n="0858b07"/>勝於日月百千萬倍。又云。我作佛時。十方衆生。欲
<lb ed="X" n="0803a14"/><lb ed="R091" n="0858b08"/>計我年壽幾千億劫。無能知者。又大本云。定光佛
<lb ed="X" n="0803a15"/><lb ed="R091" n="0858b09"/>前。五十三佛名世自在王。法藏時爲國王。捨位出
<lb ed="X" n="0803a16"/><lb ed="R091" n="0858b10"/>家發四十八願。又法藏願云。我作佛時。刹中菩薩。
<lb ed="X" n="0803a17"/><lb ed="R091" n="0858b11"/>神通智慧辯才相好威神。悉皆如佛。今來成佛。所
<lb ed="X" n="0803a18"/><lb ed="R091" n="0858b12"/>願悉皆成就。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0803a19"/><lb ed="R091" n="0858b13"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">往生發願分第七</cb:mulu><head>往生發願分第七</head>
<lb ed="X" n="0803a20"/><lb ed="R091" n="0858b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0803a2001">上言佛土莊嚴。依正二報<anchor xml:id="nkr_note_add_0803a2001" n="0803a2001"/><anchor xml:id="beg0803a2001" n="0803a2001"/>已<anchor xml:id="end0803a2001"/>明。下就往生者說。此
<lb ed="X" n="0803a21"/><lb ed="R091" n="0858b15"/>言<anchor xml:id="nkr_note_add_0803a2101" n="0803a2101"/><anchor xml:id="beg0803a2101" n="0803a2101"/>已<anchor xml:id="end0803a2101"/>生者。精進之多。勸人發願也。</p><p xml:id="pX22p0803a2114" cb:place="inline">○初大衆。二上
<lb ed="X" n="0803a22"/><lb ed="R091" n="0858b16"/>首。三結勸。末申明。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803a23"/><lb ed="R091" n="0858b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0803a2301">又舍利弗。<name role="" type="person">極樂國</name>土。衆生生者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803a24"/><lb ed="R091" n="0858b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0803a2401">此下就往生者言。故先提明衆生。統攝一切。言生
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0803b" n="0803b"/>
<lb ed="X" n="0803b01"/><lb ed="R091" n="0859a01"/>者。往生也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803b02"/><lb ed="R091" n="0859a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0803b0201">皆是阿<g ref="#CB16014">鞞</g><g ref="#CB02494">䟦</g>致。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803b03"/><lb ed="R091" n="0859a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0803b0301">此言不論聖凡。但有生者。悉皆不退也。阿<g ref="#CB16014">鞞</g><g ref="#CB02494">䟦</g>致。
<lb ed="X" n="0803b04"/><lb ed="R091" n="0859a04"/>此云不退轉。念佛之力。得依如來智海含潤而生。
<lb ed="X" n="0803b05"/><lb ed="R091" n="0859a05"/>故有進無退。十疑論云。有五因緣。故得不退。一彌
<lb ed="X" n="0803b06"/><lb ed="R091" n="0859a06"/>陀大悲願力攝持故不退。二佛光常照。故菩提心
<lb ed="X" n="0803b07"/><lb ed="R091" n="0859a07"/>增進不退。三水鳥樹林。風聲樂響。皆說苦空。聞者
<lb ed="X" n="0803b08"/><lb ed="R091" n="0859a08"/>常起念佛念法念僧之心故不退。四純諸菩薩。以
<lb ed="X" n="0803b09"/><lb ed="R091" n="0859a09"/>爲勝友。外無邪魔。內無煩惱。故不退。五壽命永劫。
<lb ed="X" n="0803b10"/><lb ed="R091" n="0859a10"/>與佛齊等。故不退。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803b11"/><lb ed="R091" n="0859a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0803b1101">其中多有一生補處。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803b12"/><lb ed="R091" n="0859a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0803b1201">承上言生彼國者。豈唯不退。復有補處菩薩。超越
<lb ed="X" n="0803b13"/><lb ed="R091" n="0859a13"/>殊勝也。補處者。止此一生。次超佛位。卽等覺菩薩
<lb ed="X" n="0803b14"/><lb ed="R091" n="0859a14"/>也。此土脩行。千生萬生。未有窮已。乃至證三果者。
<lb ed="X" n="0803b15"/><lb ed="R091" n="0859a15"/>猶尙有生。阿羅漢雖斷後有。不得成佛。今此唯餘
<lb ed="X" n="0803b16"/><lb ed="R091" n="0859a16"/>一生。次卽補佛。前如護明。後如慈氏。菩薩之極位
<lb ed="X" n="0803b17"/><lb ed="R091" n="0859a17"/>也。大本云。生彼國者。皆具三十二相。究竟深入妙
<lb ed="X" n="0803b18"/><lb ed="R091" n="0859a18"/>法要義。皆當一生。遂補佛處。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803b19"/><lb ed="R091" n="0859b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0803b1901">其數甚多。非是算數所能知之。但可以無量無邊阿
<lb ed="X" n="0803b20"/><lb ed="R091" n="0859b02"/>僧祇說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803b21"/><lb ed="R091" n="0859b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0803b2101">兼上不退補處兩層言。大本云。佛吿彌勒。此世界
<lb ed="X" n="0803b22"/><lb ed="R091" n="0859b04"/>中。有七百二十億菩薩生彼。菩薩如此。大衆可知。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803b23"/><lb ed="R091" n="0859b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0803b2301">舍利弗。衆生聞者。應當發願。願生彼國。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803b24"/><lb ed="R091" n="0859b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0803b2401">此第一重勸也。經中反覆。勸聞勸願勸信。約有四
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0803c" n="0803c"/>
<lb ed="X" n="0803c01"/><lb ed="R091" n="0859b07"/>重。首言衆生聞者。是聞依正莊嚴勝妙功德之說。
<lb ed="X" n="0803c02"/><lb ed="R091" n="0859b08"/>而發願也。二言聞是說者。是聞一心持名決定往
<lb ed="X" n="0803c03"/><lb ed="R091" n="0859b09"/>之說。而發願也。三言聞是經者。是聞持名佛護不
<lb ed="X" n="0803c04"/><lb ed="R091" n="0859b10"/>退菩提之說。而信受也。四言若有信者。是總結聞
<lb ed="X" n="0803c05"/><lb ed="R091" n="0859b11"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0803c0501" n="0803c0501"/><anchor xml:id="beg0803c0501" n="0803c0501"/>已<anchor xml:id="end0803c0501"/>深信。信有願者。無一不生之說。而發願也。信然
<lb ed="X" n="0803c06"/><lb ed="R091" n="0859b12"/>後願。願然後行。信行願三者。淨土資糧具足。往生
<lb ed="X" n="0803c07"/><lb ed="R091" n="0859b13"/>無疑。普賢頌云。願我臨欲命終時。盡除一切諸障
<lb ed="X" n="0803c08"/><lb ed="R091" n="0859b14"/>礙。面見彼佛阿彌陀。卽得往生安樂刹。文殊發願。
<lb ed="X" n="0803c09"/><lb ed="R091" n="0859b15"/>亦如此說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803c10"/><lb ed="R091" n="0859b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0803c1001">所以者何。得與如是諸上善人。俱會一處。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803c11"/><lb ed="R091" n="0859b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0803c1101">申上發願生彼意。如是者。如上所言聲聞菩薩。乃
<lb ed="X" n="0803c12"/><lb ed="R091" n="0859b18"/>至補處。皆上善人也。今得往生。卽與俱會一處。所
<lb ed="X" n="0803c13"/><lb ed="R091" n="0860a01"/>謂觀音勢至。把手同行。文殊普賢。親爲勝友也。入
<lb ed="X" n="0803c14"/><lb ed="R091" n="0860a02"/>如是勝會。故當發願求生。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0803c15"/><lb ed="R091" n="0860a03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">脩持正行分第八</cb:mulu><head>脩持正行分第八</head>
<lb ed="X" n="0803c16"/><lb ed="R091" n="0860a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0803c1601">此言未生者。脩行之易。勸人發願也。是爲一經正
<lb ed="X" n="0803c17"/><lb ed="R091" n="0860a05"/>宗。</p><p xml:id="pX22p0803c1702" cb:place="inline">○初緣起。二正行。三感果。末結勸。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803c18"/><lb ed="R091" n="0860a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0803c1801">舍利弗。不可以少善根福德因緣。得生彼國。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0803c19"/><lb ed="R091" n="0860a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0803c1901">此言生彼國者。必多善多福也。但發聲聞心。不發
<lb ed="X" n="0803c20"/><lb ed="R091" n="0860a08"/>菩提心。爲少善根。一心持名。悉回向菩提。爲多善
<lb ed="X" n="0803c21"/><lb ed="R091" n="0860a09"/>根。種人天小果有漏之因。爲少福德。一心持名。萬
<lb ed="X" n="0803c22"/><lb ed="R091" n="0860a10"/>德圓就。爲多福德。因緣者。發起爲因。助發爲緣也。
<lb ed="X" n="0803c23"/><lb ed="R091" n="0860a11"/>言欲生彼國。須多善多福。今以持名爲正行。乃善
<lb ed="X" n="0803c24"/><lb ed="R091" n="0860a12"/>中之善。福中之福。正所謂發菩提心。而爲生彼國
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0804a" n="0804a"/>
<lb ed="X" n="0804a01"/><lb ed="R091" n="0860a13"/>之大因緣也。大悲經云。一稱佛名。以是善根。入涅
<lb ed="X" n="0804a02"/><lb ed="R091" n="0860a14"/>槃界。不可窮盡。功德經云。若有得聞無量壽如來
<lb ed="X" n="0804a03"/><lb ed="R091" n="0860a15"/>名者。一心信樂。持誦諷念。此人當得無量之福是
<lb ed="X" n="0804a04"/><lb ed="R091" n="0860a16"/>也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804a05"/><lb ed="R091" n="0860a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0804a0501">舍利弗。若有善男子善女人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804a06"/><lb ed="R091" n="0860a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0804a0601">此正爲多善多福人也。有宿生善因者。大本云。世
<lb ed="X" n="0804a07"/><lb ed="R091" n="0860b01"/>間前世爲善。得聞阿彌陀佛名號功德。一聞佛名。
<lb ed="X" n="0804a08"/><lb ed="R091" n="0860b02"/>慈心喜悅。志意淸淨。毛髮聳然。淚卽出者是也。有
<lb ed="X" n="0804a09"/><lb ed="R091" n="0860b03"/>今生善類者。華嚴云。甯在諸惡趣。恆得聞佛名。不
<lb ed="X" n="0804a10"/><lb ed="R091" n="0860b04"/>欲生善道。暫時不聞佛是也。又蓮華九品。上該盛
<lb ed="X" n="0804a11"/><lb ed="R091" n="0860b05"/>德菩薩。下及悠悠凡夫。乃至惡人等。但念佛者。俱
<lb ed="X" n="0804a12"/><lb ed="R091" n="0860b06"/>得往生。是善男女。統利鈍而言。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804a13"/><lb ed="R091" n="0860b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0804a1301">聞說阿彌陀佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804a14"/><lb ed="R091" n="0860b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0804a1401">此標念境也。彼佛萬德成就。淨土攝生。故以阿彌
<lb ed="X" n="0804a15"/><lb ed="R091" n="0860b09"/>陀佛四字洪名。爲所念之境。況初學凡夫。障重業
<lb ed="X" n="0804a16"/><lb ed="R091" n="0860b10"/>深。全資勝境。發我妙心。是四字佛名。實爲脩行要
<lb ed="X" n="0804a17"/><lb ed="R091" n="0860b11"/>術。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804a18"/><lb ed="R091" n="0860b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0804a1801">執持名號。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804a19"/><lb ed="R091" n="0860b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0804a1901">此明念法也。執者不搖奪。持者不遺忘。持有數種。
<lb ed="X" n="0804a20"/><lb ed="R091" n="0860b14"/>一明持。出聲稱念也。二默持。無聲密念也。三半明
<lb ed="X" n="0804a21"/><lb ed="R091" n="0860b15"/>半默持。微動唇舌念。呪家名金剛持是也。或記數
<lb ed="X" n="0804a22"/><lb ed="R091" n="0860b16"/>持。或不記數持俱可。般若經云。佛吿文殊。欲入一
<lb ed="X" n="0804a23"/><lb ed="R091" n="0860b17"/>行三昧者。應處空閒。捨諸亂意。不取相貌。繫心一
<lb ed="X" n="0804a24"/><lb ed="R091" n="0860b18"/>佛。專稱名字。毗婆沙論云。佛法有無量門。易行疾
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0804b" n="0804b"/>
<lb ed="X" n="0804b01"/><lb ed="R091" n="0861a01"/>至。應當念佛。稱其名號。阿彌陀佛。本願如是。</p><p xml:id="pX22p0804b0118" cb:place="inline">○按
<lb ed="X" n="0804b02"/><lb ed="R091" n="0861a02"/>念佛分四種。一稱名。卽此經是也。二觀像。設立尊
<lb ed="X" n="0804b03"/><lb ed="R091" n="0861a03"/>像。注目觀瞻是也。三觀想。以我心目。想彼如來是
<lb ed="X" n="0804b04"/><lb ed="R091" n="0861a04"/>也。四實相。卽念自性天眞之佛是也。然觀像則像
<lb ed="X" n="0804b05"/><lb ed="R091" n="0861a05"/>去還無。因成間斷。觀想則心麤境細。妙想難成。實
<lb ed="X" n="0804b06"/><lb ed="R091" n="0861a06"/>相之佛。雖云本具。而衆生障重。解悟者希。唯此持
<lb ed="X" n="0804b07"/><lb ed="R091" n="0861a07"/>名一法。簡要直捷。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804b08"/><lb ed="R091" n="0861a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0804b0801">若一日若二日若三日若四日若五日若六日若七
<lb ed="X" n="0804b09"/><lb ed="R091" n="0861a09"/>日。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804b10"/><lb ed="R091" n="0861a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0804b1001">此尅念期也。利根一日。鈍根七日。中根或三四等
<lb ed="X" n="0804b11"/><lb ed="R091" n="0861a11"/>日。而得不亂。此初學要期法。又利根七日。鈍根一
<lb ed="X" n="0804b12"/><lb ed="R091" n="0861a12"/>日。中根或五六等日。而能不亂。此久學鍊習法。上
<lb ed="X" n="0804b13"/><lb ed="R091" n="0861a13"/>二種。如七日未辦。乃至多七。一一七中。咸分利鈍。
<lb ed="X" n="0804b14"/><lb ed="R091" n="0861a14"/>此長期尅辦法。又法藏云。一心繫念於我。雖止一
<lb ed="X" n="0804b15"/><lb ed="R091" n="0861a15"/>晝夜不絕。必生我刹。觀經下下品云。其人苦迫。不
<lb ed="X" n="0804b16"/><lb ed="R091" n="0861a16"/>遑念佛。十聲稱佛等。則知一日至七。隨日多少。但
<lb ed="X" n="0804b17"/><lb ed="R091" n="0861a17"/>有定力。皆往生期。顧力行何如耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804b18"/><lb ed="R091" n="0861a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0804b1801">一心不亂。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804b19"/><lb ed="R091" n="0861b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0804b1901">言執持之極也。一心者。專注萬德洪名之正境也。
<lb ed="X" n="0804b20"/><lb ed="R091" n="0861b02"/>不亂者。不爲貪嗔煩惱諸念之所雜亂也。如成具
<lb ed="X" n="0804b21"/><lb ed="R091" n="0861b03"/>光明定意經所謂。空閒寂寞。而一其心。在衆煩惱。
<lb ed="X" n="0804b22"/><lb ed="R091" n="0861b04"/>而一其心。乃至褒訕利失。善惡等處。皆一其心者
<lb ed="X" n="0804b23"/><lb ed="R091" n="0861b05"/>是也。又云。卽寂照難思。若言其有。則能念之心本
<lb ed="X" n="0804b24"/><lb ed="R091" n="0861b06"/>體自空。所念之佛了不可得。若言其無。則能念之
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0804c" n="0804c"/>
<lb ed="X" n="0804c01"/><lb ed="R091" n="0861b07"/>心靈靈不昧。所念之佛歷歷分明。若言亦有亦無。
<lb ed="X" n="0804c02"/><lb ed="R091" n="0861b08"/>則有念無念俱泯。若言非有非無。則有念無念俱
<lb ed="X" n="0804c03"/><lb ed="R091" n="0861b09"/>存。非有則常寂。非無則常照。非雙亦。非雙非。則不
<lb ed="X" n="0804c04"/><lb ed="R091" n="0861b10"/>寂不照。而照而寂。言思路絕。無可名狀。有何雜亂。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804c05"/><lb ed="R091" n="0861b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0804c0501">其人臨命終時。阿彌陀佛。與諸聖衆。現在其前。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804c06"/><lb ed="R091" n="0861b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0804c0601">其人指持名者。承上但能一心不亂。臨終之時。佛
<lb ed="X" n="0804c07"/><lb ed="R091" n="0861b13"/>必現前也。佛兼報化言。聖衆兼菩薩聲聞言。凡人
<lb ed="X" n="0804c08"/><lb ed="R091" n="0861b14"/>命終。平生善惡。自然現前。如十惡五逆。地獄現前。
<lb ed="X" n="0804c09"/><lb ed="R091" n="0861b15"/>慳貪嫉妬。餓鬼現前。乃至五戒十善。人天現前。今
<lb ed="X" n="0804c10"/><lb ed="R091" n="0861b16"/>專念佛。一心不亂。則淨念成就。淸淨心中。豈不佛
<lb ed="X" n="0804c11"/><lb ed="R091" n="0861b17"/>現前乎。楞嚴經云。憶佛念佛。現前當來。必定見佛
<lb ed="X" n="0804c12"/><lb ed="R091" n="0861b18"/>是也。法藏願云。我作佛時。諸天人民。有發菩提心。
<lb ed="X" n="0804c13"/><lb ed="R091" n="0862a01"/>脩諸功德。願生我刹。臨壽終時。我與大衆。現其人
<lb ed="X" n="0804c14"/><lb ed="R091" n="0862a02"/>前。觀經九品。或言阿彌陀佛。至行者前。或云至其
<lb ed="X" n="0804c15"/><lb ed="R091" n="0862a03"/>人所。皆現前意。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804c16"/><lb ed="R091" n="0862a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0804c1601">是人終時。心不顚倒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804c17"/><lb ed="R091" n="0862a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0804c1701">上言臨者。是將欲命終。此言終時。正煖盡識去時
<lb ed="X" n="0804c18"/><lb ed="R091" n="0862a06"/>也。顚倒者。由平日隨順妄想。不脩正念。心多散亂。
<lb ed="X" n="0804c19"/><lb ed="R091" n="0862a07"/>應入地獄者。刀山劍樹。視作園林。應墮畜生者。馬
<lb ed="X" n="0804c20"/><lb ed="R091" n="0862a08"/>腹驢胎。認爲堂宇。所謂顚倒也。乘此顚倒。三界七
<lb ed="X" n="0804c21"/><lb ed="R091" n="0862a09"/>趣。隨業受生。今旣一心不亂。則內凝正念。外感佛
<lb ed="X" n="0804c22"/><lb ed="R091" n="0862a10"/>迎。故不顚倒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804c23"/><lb ed="R091" n="0862a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0804c2301">卽得往生阿彌陀佛<name role="" type="person">極樂國</name>土。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804c24"/><lb ed="R091" n="0862a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0804c2401">此言往生也。卽得言其速也。智者云。臨終在定之
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0805a" n="0805a"/>
<lb ed="X" n="0805a01"/><lb ed="R091" n="0862a13"/>心。卽淨土受生之心。動念卽往生淨土時也。大本
<lb ed="X" n="0805a02"/><lb ed="R091" n="0862a14"/>謂上輩生者。發菩提心。專念阿彌陀佛。脩諸功德。
<lb ed="X" n="0805a03"/><lb ed="R091" n="0862a15"/>願生彼國。便於七寶池內。蓮華化生。住不退轉。智
<lb ed="X" n="0805a04"/><lb ed="R091" n="0862a16"/>慧勇猛。神通自在。所居七寶宮宇。在虗空中。去佛
<lb ed="X" n="0805a05"/><lb ed="R091" n="0862a17"/>爲近。中輩生者。不能大脩功德。而亦發菩提心。專
<lb ed="X" n="0805a06"/><lb ed="R091" n="0862a18"/>念回向。命終生彼。功德智慧。次於中輩。下輩生者。
<lb ed="X" n="0805a07"/><lb ed="R091" n="0862b01"/>不能作諸功德。而亦發菩提心。一向專念。乃至十
<lb ed="X" n="0805a08"/><lb ed="R091" n="0862b02"/>念。生彼宮宇。惟在於地。又次於中輩。觀經又有九
<lb ed="X" n="0805a09"/><lb ed="R091" n="0862b03"/>品往生。與三輩例。那先經云。王問那先。人生造惡。
<lb ed="X" n="0805a10"/><lb ed="R091" n="0862b04"/>臨終念佛。往生佛國。我不信是語。答云。如持大石。
<lb ed="X" n="0805a11"/><lb ed="R091" n="0862b05"/>置於船上。因得不沒。人雖本愚。因念佛故。不墮泥
<lb ed="X" n="0805a12"/><lb ed="R091" n="0862b06"/>犁。而得往生。正復如是。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805a13"/><lb ed="R091" n="0862b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805a1301">舍利弗。我見是利。故說此言。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805a14"/><lb ed="R091" n="0862b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805a1401">是利指上見佛往生言。此土脩行。多劫沉淪。不能
<lb ed="X" n="0805a15"/><lb ed="R091" n="0862b09"/>解脫。今以稱名往生遂登不退。於衆生大有利益。
<lb ed="X" n="0805a16"/><lb ed="R091" n="0862b10"/>故佛說此言。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805a17"/><lb ed="R091" n="0862b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805a1701">若有衆生。聞是說者。應當發願。生彼國土。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805a18"/><lb ed="R091" n="0862b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805a1801">此第二重勸也。初言衆生聞者。止得聞彼國莊嚴
<lb ed="X" n="0805a19"/><lb ed="R091" n="0862b13"/>勝妙。故起願樂。未知如何得生。今言一心持名。佛
<lb ed="X" n="0805a20"/><lb ed="R091" n="0862b14"/>來接引。遂得生彼。如此易生。則願當益切矣。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0805a21"/><lb ed="R091" n="0862b15"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">同讚勸信分第九</cb:mulu><head>同讚勸信分第九</head>
<lb ed="X" n="0805a22"/><lb ed="R091" n="0862b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805a2201">此言是經爲諸佛所共讚。勸人生信也。</p><p xml:id="pX22p0805a2216" cb:place="inline">○初本佛
<lb ed="X" n="0805a23"/><lb ed="R091" n="0862b17"/>讚。二他佛讚。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805a24"/><lb ed="R091" n="0862b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805a2401">舍利弗。如我今者。讚歎阿彌陀佛不可思議功德之
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0805b" n="0805b"/>
<lb ed="X" n="0805b01"/><lb ed="R091" n="0863a01"/>利。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805b02"/><lb ed="R091" n="0863a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805b0201">承上言不獨我見是利。而說此言。亦十方諸佛。同
<lb ed="X" n="0805b03"/><lb ed="R091" n="0863a03"/>見是利。而說此言也。讚稱讚。歎感歎。脩世間因曰
<lb ed="X" n="0805b04"/><lb ed="R091" n="0863a04"/>利。脩出世間因。曰功德之利。脩出世間上上因。曰
<lb ed="X" n="0805b05"/><lb ed="R091" n="0863a05"/>不可思議功德之利。彌陀功德。如上文所說種種
<lb ed="X" n="0805b06"/><lb ed="R091" n="0863a06"/>莊嚴。及七日功成。一生不退。皆超越常情。故云不
<lb ed="X" n="0805b07"/><lb ed="R091" n="0863a07"/>可思議。昔英法師。入淨業道場。深入三昧。歎曰。自
<lb ed="X" n="0805b08"/><lb ed="R091" n="0863a08"/>恨多年。空尋文疏。勞身心耳。何期念佛。不可思議。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805b09"/><lb ed="R091" n="0863a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805b0901">東方亦有阿閦<g ref="#CB16014">鞞</g>佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805b10"/><lb ed="R091" n="0863a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805b1001">以下引諸佛讚者。見此淨土法門。乃無量諸佛。異
<lb ed="X" n="0805b11"/><lb ed="R091" n="0863a11"/>口同聲之所讚歎。當深信不疑也。阿閦<g ref="#CB16014">鞞</g>此云不
<lb ed="X" n="0805b12"/><lb ed="R091" n="0863a12"/>動。法身不動也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805b13"/><lb ed="R091" n="0863a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805b1301">須彌相佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805b14"/><lb ed="R091" n="0863a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805b1401">須彌此云妙高。佛之相好。百福所成是爲妙。菩薩
<lb ed="X" n="0805b15"/><lb ed="R091" n="0863a15"/>莫及是爲高。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805b16"/><lb ed="R091" n="0863a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805b1601">大須彌佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805b17"/><lb ed="R091" n="0863a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805b1701">佛德高廣。如大須彌。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805b18"/><lb ed="R091" n="0863a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805b1801">須彌光佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805b19"/><lb ed="R091" n="0863b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805b1901">佛光遠照。猶如須彌。映蔽衆生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805b20"/><lb ed="R091" n="0863b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805b2001">妙音佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805b21"/><lb ed="R091" n="0863b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805b2101">法音圓妙。說法稱機。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805b22"/><lb ed="R091" n="0863b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805b2201">如是等恆河沙數諸佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805b23"/><lb ed="R091" n="0863b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805b2301">如是等。多難悉擧。恆河在西域。其沙極細。喩諸佛
<lb ed="X" n="0805b24"/><lb ed="R091" n="0863b06"/>之多也。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0805c" n="0805c"/>
<lb ed="X" n="0805c01"/><lb ed="R091" n="0863b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805c0101">各於其國。出廣長舌相。徧覆三千大千世界。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c02"/><lb ed="R091" n="0863b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805c0201">其國所住本國也。各者佛佛皆然。左右爲廣。前後
<lb ed="X" n="0805c03"/><lb ed="R091" n="0863b09"/>爲長。徧覆者。極言舌相之廣長也。小千中千大千。
<lb ed="X" n="0805c04"/><lb ed="R091" n="0863b10"/>名三千。其實一大千也。一大千世界。卽一佛土也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c05"/><lb ed="R091" n="0863b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805c0501">說誠實言。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c06"/><lb ed="R091" n="0863b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805c0601">佛無妄語。故言誠實。明言之可信也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c07"/><lb ed="R091" n="0863b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805c0701">汝等衆生。當信是稱讚不可思議功德。一切諸佛所
<lb ed="X" n="0805c08"/><lb ed="R091" n="0863b14"/>護念經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c09"/><lb ed="R091" n="0863b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805c0901">此東方諸佛。勸信是經也。稱讚不可思議。連下十
<lb ed="X" n="0805c10"/><lb ed="R091" n="0863b16"/>六字。此經原名也。護念者。念佛之人。佛力保護。令
<lb ed="X" n="0805c11"/><lb ed="R091" n="0863b17"/>其安隱。佛心憶念。令其精進。故經云。念佛之人。阿
<lb ed="X" n="0805c12"/><lb ed="R091" n="0863b18"/>彌陀佛。常住其頂是也。此六方諸佛。吿本國中語。
<lb ed="X" n="0805c13"/><lb ed="R091" n="0864a01"/>釋迦述之。以證<anchor xml:id="nkr_note_add_0805c1301" n="0805c1301"/><anchor xml:id="beg0805c1301" n="0805c1301"/>己<anchor xml:id="end0805c1301"/>言也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c14"/><lb ed="R091" n="0864a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805c1401">舍利弗。南方世界。有日月鐙佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c15"/><lb ed="R091" n="0864a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805c1501">日照晝。月照夜。鐙照日月所不及。普徧繼續。無有
<lb ed="X" n="0805c16"/><lb ed="R091" n="0864a04"/>窮盡。佛之大智猶是。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c17"/><lb ed="R091" n="0864a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805c1701">名聞光佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c18"/><lb ed="R091" n="0864a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805c1801">名稱普徧。聞於十方。如日光照。無所不被。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c19"/><lb ed="R091" n="0864a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805c1901">大<g ref="#CB08504">𦦨</g>肩佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c20"/><lb ed="R091" n="0864a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805c2001">肩喩荷擔佛法。兩肩發<g ref="#CB08504">𦦨</g>。雙照不昧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c21"/><lb ed="R091" n="0864a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805c2101">須彌燈佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c22"/><lb ed="R091" n="0864a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805c2201">須彌爲鐙。照四天下。佛光遠照如是。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c23"/><lb ed="R091" n="0864a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0805c2301">無量精進佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0805c24"/><lb ed="R091" n="0864a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0805c2401">無量有時無量。事無量二義。比常精進。更爲深廣。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0806a" n="0806a"/>
<lb ed="X" n="0806a01"/><lb ed="R091" n="0864a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806a0101">如是等恆河沙數諸佛。各於其國。出廣長舌相。徧覆
<lb ed="X" n="0806a02"/><lb ed="R091" n="0864a14"/>三千大千世界。說誠實言。汝等衆生。當信是稱讚不
<lb ed="X" n="0806a03"/><lb ed="R091" n="0864a15"/>可思議功德。一切諸佛所護念經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a04"/><lb ed="R091" n="0864a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806a0401">此南方諸佛。勸信是經也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a05"/><lb ed="R091" n="0864a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806a0501">舍利弗。西方世界有無量壽佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a06"/><lb ed="R091" n="0864a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806a0601">與本佛同名。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a07"/><lb ed="R091" n="0864b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806a0701">無量相佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a08"/><lb ed="R091" n="0864b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806a0801">相好無盡。或三十二相。或八萬四千相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a09"/><lb ed="R091" n="0864b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806a0901">無量幢佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a10"/><lb ed="R091" n="0864b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806a1001">功德高顯。喩之如幢。無量者廣且多。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a11"/><lb ed="R091" n="0864b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806a1101">大光佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a12"/><lb ed="R091" n="0864b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806a1201">佛光映蔽一切。故云大。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a13"/><lb ed="R091" n="0864b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806a1301">大明佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a14"/><lb ed="R091" n="0864b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806a1401">佛以大智。破諸惑盡。如杲日當空。無所不照。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a15"/><lb ed="R091" n="0864b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806a1501">寶相佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a16"/><lb ed="R091" n="0864b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806a1601">相好殊特。如目相毫相胸相肉髻相。皆爲寶相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a17"/><lb ed="R091" n="0864b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806a1701">淨光佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a18"/><lb ed="R091" n="0864b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806a1801">佛德淸淨發大光明。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a19"/><lb ed="R091" n="0864b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806a1901">如是等恒河沙數諸佛。各於其國。出廣長舌相。徧覆
<lb ed="X" n="0806a20"/><lb ed="R091" n="0864b14"/>三千大千世界。說誠實言。汝等衆生。當信是稱讚不
<lb ed="X" n="0806a21"/><lb ed="R091" n="0864b15"/>可思議功德。一切諸佛所護念經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a22"/><lb ed="R091" n="0864b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806a2201">此西方諸佛。勸信是經也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a23"/><lb ed="R091" n="0864b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806a2301">舍利弗。北方世界。有<g ref="#CB08504">𦦨</g>肩佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806a24"/><lb ed="R091" n="0864b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806a2401">義同前。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0806b" n="0806b"/>
<lb ed="X" n="0806b01"/><lb ed="R091" n="0865a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806b0101">最勝音佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b02"/><lb ed="R091" n="0865a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806b0201">佛音極好。一切音聲不能及。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b03"/><lb ed="R091" n="0865a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806b0301">難沮佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b04"/><lb ed="R091" n="0865a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806b0401">佛證法身。得金剛不壞之體。煩惱橫流。莫能衝蕩。
<lb ed="X" n="0806b05"/><lb ed="R091" n="0865a05"/>故難沮。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b06"/><lb ed="R091" n="0865a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806b0601">日生佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b07"/><lb ed="R091" n="0865a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806b0701">慧光普照。如日初生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b08"/><lb ed="R091" n="0865a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806b0801">網明佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b09"/><lb ed="R091" n="0865a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806b0901">梵網千珠。光明洞徹。佛智如寶網。無所不照。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b10"/><lb ed="R091" n="0865a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806b1001">如是等恆河沙數諸佛。各於其國。出廣長舌相。徧覆
<lb ed="X" n="0806b11"/><lb ed="R091" n="0865a11"/>三千大千世界。說誠實言。汝等衆生。當信是稱讚不
<lb ed="X" n="0806b12"/><lb ed="R091" n="0865a12"/>可思議功德。一切諸佛所護念經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b13"/><lb ed="R091" n="0865a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806b1301">此北方諸佛。勸信是經也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b14"/><lb ed="R091" n="0865a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806b1401">舍利弗。下方世界。有師子佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b15"/><lb ed="R091" n="0865a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806b1501">師子爲百獸王。遊行無畏。如佛爲凡聖尊。自在無
<lb ed="X" n="0806b16"/><lb ed="R091" n="0865a16"/>礙。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b17"/><lb ed="R091" n="0865a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806b1701">名聞佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b18"/><lb ed="R091" n="0865a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806b1801">釋義同前。不言光者。表其德也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b19"/><lb ed="R091" n="0865b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806b1901">名光佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b20"/><lb ed="R091" n="0865b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806b2001">名如日光。無所不被。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b21"/><lb ed="R091" n="0865b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806b2101">達摩佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b22"/><lb ed="R091" n="0865b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806b2201">此云法。令衆生皆證法身故也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b23"/><lb ed="R091" n="0865b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806b2301">法幢佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806b24"/><lb ed="R091" n="0865b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806b2401">佛法高顯如幢。人天宗仰。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0806c" n="0806c"/>
<lb ed="X" n="0806c01"/><lb ed="R091" n="0865b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806c0101">持法佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c02"/><lb ed="R091" n="0865b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806c0201">善持妙法。流通三世。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c03"/><lb ed="R091" n="0865b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806c0301">如是等恒河沙數諸佛。各於其國。出廣長舌相。徧覆
<lb ed="X" n="0806c04"/><lb ed="R091" n="0865b10"/>三千大千世界。說誠實言。汝等衆生。當信是稱讚不
<lb ed="X" n="0806c05"/><lb ed="R091" n="0865b11"/>可思議功德。一切諸佛所護念經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c06"/><lb ed="R091" n="0865b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806c0601">此下方諸佛。勸信是經也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c07"/><lb ed="R091" n="0865b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806c0701">舍利弗。上方世界。有梵音佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c08"/><lb ed="R091" n="0865b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806c0801">佛音淸淨。無一染雜。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c09"/><lb ed="R091" n="0865b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806c0901">宿王佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c10"/><lb ed="R091" n="0865b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806c1001">月爲宿王。一云卽宿中王。佛勝一切如王也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c11"/><lb ed="R091" n="0865b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806c1101">香上佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c12"/><lb ed="R091" n="0865b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806c1201">法身之香。普熏無量世界。是香之最上者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c13"/><lb ed="R091" n="0866a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806c1301">香光佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c14"/><lb ed="R091" n="0866a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806c1401">諸惡淨盡爲香。靈明普照爲光。其香發光也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c15"/><lb ed="R091" n="0866a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806c1501">大燄肩佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c16"/><lb ed="R091" n="0866a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806c1601">同前。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c17"/><lb ed="R091" n="0866a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806c1701">雜色寶華嚴身佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c18"/><lb ed="R091" n="0866a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806c1801">積德累功。助顯法身。如萬種寶華。莊嚴色身也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c19"/><lb ed="R091" n="0866a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806c1901">娑羅樹王佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c20"/><lb ed="R091" n="0866a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806c2001">娑羅樹極堅固。佛證法身。德不變易。爲三界獨尊。
<lb ed="X" n="0806c21"/><lb ed="R091" n="0866a09"/>故曰樹王。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c22"/><lb ed="R091" n="0866a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806c2201">寶華德佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c23"/><lb ed="R091" n="0866a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0806c2301">佛德華貴。如寶華也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0806c24"/><lb ed="R091" n="0866a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0806c2401">見一切義佛。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0807a" n="0807a"/>
<lb ed="X" n="0807a01"/><lb ed="R091" n="0866a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807a0101">世出世間。一切法無量。義亦無量。佛無不見。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807a02"/><lb ed="R091" n="0866a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807a0201">如<name role="" type="person">須彌山</name>佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807a03"/><lb ed="R091" n="0866a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807a0301">此以德言。佛德超絕。如<name role="" type="person">須彌山</name>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807a04"/><lb ed="R091" n="0866a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807a0401">如是等恒河沙數諸佛。各於其國。出廣長舌相。徧覆
<lb ed="X" n="0807a05"/><lb ed="R091" n="0866a17"/>三千大千世界。說誠實言。汝等衆生。當信是稱讚不
<lb ed="X" n="0807a06"/><lb ed="R091" n="0866a18"/>可思議功德。一切諸佛所護念經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807a07"/><lb ed="R091" n="0866b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807a0701">此上方諸佛。勸信是經也。以上六方佛讚。亦是阿
<lb ed="X" n="0807a08"/><lb ed="R091" n="0866b02"/>彌陀佛本願力。法藏願云。我作佛時。十方諸佛。各
<lb ed="X" n="0807a09"/><lb ed="R091" n="0866b03"/>於大衆中。稱我功德。故今成佛。如其所願。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0807a10"/><lb ed="R091" n="0866b04"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">聞法信願分第十</cb:mulu><head>聞法信願分第十</head>
<lb ed="X" n="0807a11"/><lb ed="R091" n="0866b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807a1101">此言是經爲諸佛所護念。勸人信受。以發願也。</p><p xml:id="pX22p0807a1119" cb:place="inline">○
<lb ed="X" n="0807a12"/><lb ed="R091" n="0866b06"/>初聞持。二信受。三隨願得生。末總結信願。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807a13"/><lb ed="R091" n="0866b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807a1301">舍利弗。於汝意云何。何故名爲一切諸佛所護念經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807a14"/><lb ed="R091" n="0866b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807a1401">題本十六字。此但徵下八字者。以不可思議功德。
<lb ed="X" n="0807a15"/><lb ed="R091" n="0866b09"/>釋迦所讚。其義<anchor xml:id="nkr_note_add_0807a1501" n="0807a1501"/><anchor xml:id="beg0807a1501" n="0807a1501"/>已<anchor xml:id="end0807a1501"/>明。他佛所讚。增此八字。故徵其
<lb ed="X" n="0807a16"/><lb ed="R091" n="0866b10"/>義。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807a17"/><lb ed="R091" n="0866b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807a1701">舍利弗。若有善男子善女人。聞是經受持者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807a18"/><lb ed="R091" n="0866b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807a1801">聞是經者。槪上依正信願持名往生言。聞卽信義。
<lb ed="X" n="0807a19"/><lb ed="R091" n="0866b13"/>受卽願義。持卽行義。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807a20"/><lb ed="R091" n="0866b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807a2001">及聞諸佛名者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807a21"/><lb ed="R091" n="0866b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807a2101">上六方佛名也。華嚴偈云。甯受地獄苦。得聞諸佛
<lb ed="X" n="0807a22"/><lb ed="R091" n="0866b16"/>名。不願生天中。而不聞佛名。則知聞佛名。大非易
<lb ed="X" n="0807a23"/><lb ed="R091" n="0866b17"/>事。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807a24"/><lb ed="R091" n="0866b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807a2401">是諸善男子善女人。皆爲一切諸佛之所護念。皆得
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0807b" n="0807b"/>
<lb ed="X" n="0807b01"/><lb ed="R091" n="0867a01"/>不退轉於阿耨多羅三藐三菩提。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807b02"/><lb ed="R091" n="0867a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807b0201">諸佛護念。令不退也。阿此云無。耨多羅此云上。三
<lb ed="X" n="0807b03"/><lb ed="R091" n="0867a03"/>藐此云正等。三菩提此云正覺。言無上正等正覺
<lb ed="X" n="0807b04"/><lb ed="R091" n="0867a04"/>也。法藏願云。聞我名<anchor xml:id="nkr_note_add_0807b0401" n="0807b0401"/><anchor xml:id="beg0807b0401" n="0807b0401"/>已<anchor xml:id="end0807b0401"/>。於阿耨多羅三藐三菩提。
<lb ed="X" n="0807b05"/><lb ed="R091" n="0867a05"/>有退轉者。不取正覺。是佛之願力如是。前云阿<g ref="#CB16014">鞞</g>
<lb ed="X" n="0807b06"/><lb ed="R091" n="0867a06"/><g ref="#CB02494">䟦</g>致。正此不退菩提義。但前言生彼國者。皆得不
<lb ed="X" n="0807b07"/><lb ed="R091" n="0867a07"/>退。此言聞經聞佛。皆得不退。則不待往生彼國也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807b08"/><lb ed="R091" n="0867a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807b0801">是故舍利弗。汝等皆當信受我語。及諸佛所說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807b09"/><lb ed="R091" n="0867a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807b0901">此第三重勸也。上言持名得生以勸願。此言不但
<lb ed="X" n="0807b10"/><lb ed="R091" n="0867a10"/>得生。幷於無上菩提。永不退轉。以勸信。信者不疑。
<lb ed="X" n="0807b11"/><lb ed="R091" n="0867a11"/>受者不忘。前六方佛。<anchor xml:id="nkr_note_add_0807b1101" n="0807b1101"/><anchor xml:id="beg0807b1101" n="0807b1101"/>已<anchor xml:id="end0807b1101"/>勸當信是經。今復明言。當
<lb ed="X" n="0807b12"/><lb ed="R091" n="0867a12"/>信我語。良以不願由於不信。不信則起行無由。故
<lb ed="X" n="0807b13"/><lb ed="R091" n="0867a13"/>佛於此經。重重勸信。諸佛所說。卽諸佛同讚勸信
<lb ed="X" n="0807b14"/><lb ed="R091" n="0867a14"/>語也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807b15"/><lb ed="R091" n="0867a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807b1501">舍利弗。若有人。<anchor xml:id="nkr_note_add_0807b1501" n="0807b1501"/><anchor xml:id="beg0807b1501" n="0807b1501"/>已<anchor xml:id="end0807b1501"/>發願今發願當發願。欲生阿彌陀
<lb ed="X" n="0807b16"/><lb ed="R091" n="0867a16"/>佛國者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807b17"/><lb ed="R091" n="0867a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807b1701">上言信受。此言信<anchor xml:id="nkr_note_add_0807b1701" n="0807b1701"/><anchor xml:id="beg0807b1701" n="0807b1701"/>已<anchor xml:id="end0807b1701"/>生願也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0807b1702" n="0807b1702"/><anchor xml:id="beg0807b1702" n="0807b1702"/>已<anchor xml:id="end0807b1702"/>願今願當願。該過
<lb ed="X" n="0807b18"/><lb ed="R091" n="0867a18"/>去現在未來三時也。欲生者。願所欲也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807b19"/><lb ed="R091" n="0867b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807b1901">是諸人等。皆得不退轉於阿耨多羅三藐三菩提。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807b20"/><lb ed="R091" n="0867b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807b2001">先言不退菩提。起下往生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807b21"/><lb ed="R091" n="0867b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807b2101">於彼國土。若<anchor xml:id="nkr_note_add_0807b2101" n="0807b2101"/><anchor xml:id="beg0807b2101" n="0807b2101"/>已<anchor xml:id="end0807b2101"/>生若今生若當生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807b22"/><lb ed="R091" n="0867b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807b2201">此言有願卽得生也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0807b2201" n="0807b2201"/><anchor xml:id="beg0807b2201" n="0807b2201"/>已<anchor xml:id="end0807b2201"/>願<anchor xml:id="nkr_note_add_0807b2202" n="0807b2202"/><anchor xml:id="beg0807b2202" n="0807b2202"/>已<anchor xml:id="end0807b2202"/>生。佛說經之前。<anchor xml:id="nkr_note_add_0807b2203" n="0807b2203"/><anchor xml:id="beg0807b2203" n="0807b2203"/>已<anchor xml:id="end0807b2203"/>有
<lb ed="X" n="0807b23"/><lb ed="R091" n="0867b05"/>人求生彼國。而得生也。今願今生。佛正住世時也。
<lb ed="X" n="0807b24"/><lb ed="R091" n="0867b06"/>當願當生。聞經<anchor xml:id="nkr_note_add_0807b2401" n="0807b2401"/><anchor xml:id="beg0807b2401" n="0807b2401"/>已<anchor xml:id="end0807b2401"/>後。至今日後也。若者見往生者
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0807c" n="0807c"/>
<lb ed="X" n="0807c01"/><lb ed="R091" n="0867b07"/>之甚多也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807c02"/><lb ed="R091" n="0867b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807c0201">是故舍利弗。諸善男子善女人。若有信者。應當發願。
<lb ed="X" n="0807c03"/><lb ed="R091" n="0867b09"/>生彼國土。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807c04"/><lb ed="R091" n="0867b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807c0401">此第四重勸也。從初至再。皆勸發願求生。祇恐不
<lb ed="X" n="0807c05"/><lb ed="R091" n="0867b11"/>信。故三勸信。此言過去現在未來。但有願者。無一
<lb ed="X" n="0807c06"/><lb ed="R091" n="0867b12"/>不生。方知願力。如是廣大。焉可不信。焉可不願。故
<lb ed="X" n="0807c07"/><lb ed="R091" n="0867b13"/>以信願。總結上文。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0807c08"/><lb ed="R091" n="0867b14"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">互讚感發分第十一</cb:mulu><head>互讚感發分第十一</head>
<lb ed="X" n="0807c09"/><lb ed="R091" n="0867b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807c0901">此言佛佛互讚功德。勸人感發信心。求生淨土也。</p>
<lb ed="X" n="0807c10"/><lb ed="R091" n="0867b16"/><p xml:id="pX22p0807c1001">○初已讚諸佛。二諸佛讚<anchor xml:id="nkr_note_add_0807c1001" n="0807c1001"/><anchor xml:id="beg0807c1001" n="0807c1001"/>已<anchor xml:id="end0807c1001"/>。末總結難事。以難信
<lb ed="X" n="0807c11"/><lb ed="R091" n="0867b17"/>勸深信。收拾全部經旨。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807c12"/><lb ed="R091" n="0867b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807c1201">舍利弗。如我今者。稱讚諸佛不可思議功德。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807c13"/><lb ed="R091" n="0868a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807c1301">此言已讚諸佛也。不曰彌陀。而曰諸佛。該彌陀在
<lb ed="X" n="0807c14"/><lb ed="R091" n="0868a02"/>內。下言諸佛。亦彌陀與諸佛。同讚釋迦也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807c15"/><lb ed="R091" n="0868a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807c1501">彼諸佛等。亦稱讚我不可思議功德。而作是言。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807c16"/><lb ed="R091" n="0868a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807c1601">此言諸佛讚<anchor xml:id="nkr_note_add_0807c1601" n="0807c1601"/><anchor xml:id="beg0807c1601" n="0807c1601"/>己<anchor xml:id="end0807c1601"/>也。佛佛互讚。以此念佛求生淨土。
<lb ed="X" n="0807c17"/><lb ed="R091" n="0868a05"/>不但釋迦讚於祇園。諸佛讚於六方。又此佛彼佛。
<lb ed="X" n="0807c18"/><lb ed="R091" n="0868a06"/>遞相互讚。豈非超生脫死。最要法門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807c19"/><lb ed="R091" n="0868a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0807c1901">釋迦牟尼佛。能爲甚難希有之事。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0807c20"/><lb ed="R091" n="0868a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0807c2001">此以下諸佛言也。釋迦此云能仁。牟尼此云寂默。
<lb ed="X" n="0807c21"/><lb ed="R091" n="0868a09"/>本師佛號也。悲華經云。往昔劫中。有大臣寶海。願
<lb ed="X" n="0807c22"/><lb ed="R091" n="0868a10"/>於穢土。成就有情。今<anchor xml:id="nkr_note_add_0807c2201" n="0807c2201"/><anchor xml:id="beg0807c2201" n="0807c2201"/>已<anchor xml:id="end0807c2201"/>果滿。號釋迦牟尼。甚難者。
<lb ed="X" n="0807c23"/><lb ed="R091" n="0868a11"/>總下二難。惟佛行之。誠古今聖賢。無與等倫者。故
<lb ed="X" n="0807c24"/><lb ed="R091" n="0868a12"/>曰希有。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0808a" n="0808a"/>
<lb ed="X" n="0808a01"/><lb ed="R091" n="0868a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0808a0101">能於娑婆國土。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a02"/><lb ed="R091" n="0868a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0808a0201">娑婆此云堪忍。以此中衆生。堪能忍受三毒煩惱
<lb ed="X" n="0808a03"/><lb ed="R091" n="0868a15"/>輪迴生死之苦。卽釋迦世尊。所主大千世界也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a04"/><lb ed="R091" n="0868a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0808a0401">五濁惡世。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a05"/><lb ed="R091" n="0868a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0808a0501">五濁卽下五者。以五事交擾。渾濁眞性。譬之淸水
<lb ed="X" n="0808a06"/><lb ed="R091" n="0868a18"/>投以沙土。汩然渾濁。故云濁。惡世據釋迦見世言。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a07"/><lb ed="R091" n="0868b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0808a0701">劫濁。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a08"/><lb ed="R091" n="0868b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0808a0801">人壽減至二萬。卽入劫濁。釋迦世時。人壽百歲。久
<lb ed="X" n="0808a09"/><lb ed="R091" n="0868b03"/>經濁世。當此濁中。衆濁交湊。昏亂駁雜。故云濁。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a10"/><lb ed="R091" n="0868b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0808a1001">見濁。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a11"/><lb ed="R091" n="0868b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0808a1101">根塵旣接。苦樂相乘。諸見紛擾。渾亂眞性。故云濁。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a12"/><lb ed="R091" n="0868b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0808a1201">煩惱濁。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a13"/><lb ed="R091" n="0868b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0808a1301">貪嗔癡慢疑五者。逼亂心神。使眞明不朗。故云濁。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a14"/><lb ed="R091" n="0868b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0808a1401">衆生濁。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a15"/><lb ed="R091" n="0868b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0808a1501">攬衆陰而生爲衆生。輪迴六道。備受諸苦。故云濁。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a16"/><lb ed="R091" n="0868b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0808a1601">命濁中。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a17"/><lb ed="R091" n="0868b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0808a1701">依業所引。以息煖識三者爲命根。當此減劫。不滿
<lb ed="X" n="0808a18"/><lb ed="R091" n="0868b12"/>百歲。而復泡沫風燈。尤爲短促。故云濁。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a19"/><lb ed="R091" n="0868b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0808a1901">得阿耨多羅三藐三菩提。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808a20"/><lb ed="R091" n="0868b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0808a2001">此言第一重難事也。五濁惡世。人生其中。外爲時
<lb ed="X" n="0808a21"/><lb ed="R091" n="0868b15"/>勢所逼惱。內爲惑障所縈纏。況乎身屬四生。命存
<lb ed="X" n="0808a22"/><lb ed="R091" n="0868b16"/>呼吸。是以欲潔偏汙。求升反墜。乃於此中。永斷無
<lb ed="X" n="0808a23"/><lb ed="R091" n="0868b17"/>明。高超三界。而得無上菩提。是同火宅。獨馭寶車。
<lb ed="X" n="0808a24"/><lb ed="R091" n="0868b18"/>共溺愛河。卓登彼岸。是爲自利功德不可思議也。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0808b" n="0808b"/>
<lb ed="X" n="0808b01"/><lb ed="R091" n="0869a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0808b0101">爲諸衆生。說是一切世間難信之法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808b02"/><lb ed="R091" n="0869a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0808b0201">此言第二重難事也。難信之法。略擧有十。今居穢
<lb ed="X" n="0808b03"/><lb ed="R091" n="0869a03"/>土。聞彼國淸淨莊嚴。疑無此事一也。縱信彼國。又
<lb ed="X" n="0808b04"/><lb ed="R091" n="0869a04"/>疑十方佛刹。皆可徃生。何必定生極樂二也。縱信
<lb ed="X" n="0808b05"/><lb ed="R091" n="0869a05"/>當生。又疑娑婆去極樂十萬億刹。云何極遠。而得
<lb ed="X" n="0808b06"/><lb ed="R091" n="0869a06"/>生彼三也。縱信不遠。又疑凡夫罪深障重。云何遽
<lb ed="X" n="0808b07"/><lb ed="R091" n="0869a07"/>得生彼國四也。縱信得生。又疑生此淨土。必多種
<lb ed="X" n="0808b08"/><lb ed="R091" n="0869a08"/>功德。云何但持名號。遂得徃生五也。縱信持名。又
<lb ed="X" n="0808b09"/><lb ed="R091" n="0869a09"/>疑持此名號。必歷多劫乃克成就。云何一日七日。
<lb ed="X" n="0808b10"/><lb ed="R091" n="0869a10"/>便得生彼六也。縱信七日得生。又疑七趣受生。不
<lb ed="X" n="0808b11"/><lb ed="R091" n="0869a11"/>離胎卵濕化。云何彼國。悉是蓮華七也。縱信蓮生。
<lb ed="X" n="0808b12"/><lb ed="R091" n="0869a12"/>又疑初心入道。多涉退緣。云何一生彼國。便得不
<lb ed="X" n="0808b13"/><lb ed="R091" n="0869a13"/>退八也。縱信不退。又疑接引鈍機衆生。上智利根。
<lb ed="X" n="0808b14"/><lb ed="R091" n="0869a14"/>不必生彼九也。縱信利根亦生。又疑他經。或說有
<lb ed="X" n="0808b15"/><lb ed="R091" n="0869a15"/>佛。或說無佛。或有淨土。或無淨土十也。故難信。而
<lb ed="X" n="0808b16"/><lb ed="R091" n="0869a16"/>曰一切世間。不<anchor xml:id="nkr_note_add_0808b1601" n="0808b1601"/><anchor xml:id="beg0808b1601" n="0808b1601"/>但<anchor xml:id="end0808b1601"/>惡道難信。而人天或疑之。不但
<lb ed="X" n="0808b17"/><lb ed="R091" n="0869a17"/>愚迷難信。而賢智或疑之。不但初機難信。而久脩
<lb ed="X" n="0808b18"/><lb ed="R091" n="0869a18"/>或疑之。不但凡夫難信。而二乘或疑之。今於此世。
<lb ed="X" n="0808b19"/><lb ed="R091" n="0869b01"/>演說此法。是爲利他功德不可思議也。以上皆諸
<lb ed="X" n="0808b20"/><lb ed="R091" n="0869b02"/>佛讚釋迦語。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808b21"/><lb ed="R091" n="0869b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0808b2101">舍利弗。當知我於五濁惡世。行此難事。得阿耨多羅
<lb ed="X" n="0808b22"/><lb ed="R091" n="0869b04"/>三藐三菩提。爲一切世間。說此難信之法。是爲甚難。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808b23"/><lb ed="R091" n="0869b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0808b2301">此重述諸佛語。以申明之。見此二難。古佛不虗爲
<lb ed="X" n="0808b24"/><lb ed="R091" n="0869b06"/>讚辭。今佛非濫膺美譽也。得道之難有二。一謂善
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0808c" n="0808c"/>
<lb ed="X" n="0808c01"/><lb ed="R091" n="0869b07"/>世得道。未足爲難。今於惡世。二謂惡世得道。而成
<lb ed="X" n="0808c02"/><lb ed="R091" n="0869b08"/>小果。猶未爲難。今得無上菩提。是以難也。說法之
<lb ed="X" n="0808c03"/><lb ed="R091" n="0869b09"/>難亦有二。一謂善世說法。未足爲難。今於惡世。二
<lb ed="X" n="0808c04"/><lb ed="R091" n="0869b10"/>謂惡世說法。而易信者。猶未爲難。今說難信之法。
<lb ed="X" n="0808c05"/><lb ed="R091" n="0869b11"/>是以難也。如來不憚劬勞。歷備艱苦。爲我等故。行
<lb ed="X" n="0808c06"/><lb ed="R091" n="0869b12"/>難中難。一至於此。聞斯難者。皆當喜悲交集。感激
<lb ed="X" n="0808c07"/><lb ed="R091" n="0869b13"/>涕零。勇猛精進。思報佛恩矣。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0808c08"/><lb ed="R091" n="0869b14"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">流通普度分第十二</cb:mulu><head>流通普度分第十二</head>
<lb ed="X" n="0808c09"/><lb ed="R091" n="0869b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0808c0901">此屬流通分。以佛說法。普度一切衆生也。</p><p xml:id="pX22p0808c0917" cb:place="inline">○初重
<lb ed="X" n="0808c10"/><lb ed="R091" n="0869b16"/>擧聽衆。二信受奉行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808c11"/><lb ed="R091" n="0869b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0808c1101">佛說此經<anchor xml:id="nkr_note_add_0808c1101" n="0808c1101"/><anchor xml:id="beg0808c1101" n="0808c1101"/>已<anchor xml:id="end0808c1101"/>。舍利弗及諸比邱。一切世間天人阿修
<lb ed="X" n="0808c12"/><lb ed="R091" n="0869b18"/>羅等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808c13"/><lb ed="R091" n="0870a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0808c1301">經初明衆聽法。終明衆生受法也。獨擧舍利子者。
<lb ed="X" n="0808c14"/><lb ed="R091" n="0870a02"/>以當機故。不言菩薩。攝比邱中故。一切世間。所該
<lb ed="X" n="0808c15"/><lb ed="R091" n="0870a03"/>者衆。阿修羅此云非天。等者等八部六道也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808c16"/><lb ed="R091" n="0870a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX22p0808c1601">聞佛所說。歡喜信受。作禮而去。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0808c17"/><lb ed="R091" n="0870a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX22p0808c1701">歡喜慶所聞。信受領所聞。作禮重所聞。去者退而
<lb ed="X" n="0808c18"/><lb ed="R091" n="0870a06"/>脩持也。聞而喜卽信資。信而受卽願資。受而去卽
<lb ed="X" n="0808c19"/><lb ed="R091" n="0870a07"/>行資。首標如是。乃信順之辭。今復未言信受。則知
<lb ed="X" n="0808c20"/><lb ed="R091" n="0870a08"/>因信生願。因願起行。從初發心。次得徃生。究竟成
<lb ed="X" n="0808c21"/><lb ed="R091" n="0870a09"/>佛。皆資信力也。</p><p xml:id="pX22p0808c2107" cb:place="inline">○大本云。佛說此經<anchor xml:id="nkr_note_add_0808c2101" n="0808c2101"/><anchor xml:id="beg0808c2101" n="0808c2101"/>已<anchor xml:id="end0808c2101"/>。無量衆生。
<lb ed="X" n="0808c22"/><lb ed="R091" n="0870a10"/>發無上正覺心。萬二千那由他人。得法眼淨。二十
<lb ed="X" n="0808c23"/><lb ed="R091" n="0870a11"/>二億諸天人民。得阿那果。八千萬比邱。漏盡意解。
<lb ed="X" n="0808c24"/><lb ed="R091" n="0870a12"/>四十億菩薩。得不退轉。三千大千世界。六種震動。
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0809a" n="0809a"/>
<lb ed="X" n="0809a01"/><lb ed="R091" n="0870a13"/>大光普照。十方國土。百千音樂。自然而作。無量妙
<lb ed="X" n="0809a02"/><lb ed="R091" n="0870a14"/>華。芬芬而降。乃至阿迦膩吒天。皆作種種微妙供
<lb ed="X" n="0809a03"/><lb ed="R091" n="0870a15"/>養。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0809a04"/><lb ed="R091" n="0870a16"/>
<lb ed="X" n="0809a05"/><lb ed="R091" n="0870a17"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>佛說阿彌陀經疏鈔擷<note place="inline">終</note></cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0809a06"/>
<lb ed="X" n="0809a07"/>
<lb ed="X" n="0809a08"/>
<lb ed="X" n="0809a09"/>
<lb ed="X" n="0809a10"/>
<lb ed="X" n="0809a11"/>
<lb ed="X" n="0809a12"/>
<lb ed="X" n="0809a13"/>
<lb ed="X" n="0809a14"/>
<lb ed="X" n="0809a15"/>
<lb ed="X" n="0809a16"/>
<lb ed="X" n="0809a17"/>
<lb ed="X" n="0809a18"/>
<lb ed="X" n="0809a19"/>
<lb ed="X" n="0809a20"/>
<lb ed="X" n="0809a21"/>
<lb ed="X" n="0809a22"/><lb ed="R091" n="0870b01"/><cb:div type="w"><cb:mulu type="附文" level="1">彌陀經應驗</cb:mulu><head>彌陀經應驗<note place="inline">附</note></head>
<lb ed="X" n="0809a23"/><lb ed="R091" n="0870b02"/><cb:div type="w"><cb:mulu type="附文" level="2">誦經應驗</cb:mulu><head>一誦經應驗</head>
<lb ed="X" n="0809a24"/><lb ed="R091" n="0870b03"/><p xml:id="pX22p0809a2401">智論云。有比邱誦彌陀經。命欲終時。語弟子言。阿
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0809b" n="0809b"/>
<lb ed="X" n="0809b01"/><lb ed="R091" n="0870b04"/>彌陀佛。與諸大衆。俱來迎我。後從火化。舌根不<g ref="#CB01926">灰</g>。
<lb ed="X" n="0809b02"/><lb ed="R091" n="0870b05"/>色相自若。</p>
<lb ed="X" n="0809b03"/><lb ed="R091" n="0870b06"/><p xml:id="pX22p0809b0301">宋唐世良。誦彌陀經十萬遍。一日謂家人曰。佛來
<lb ed="X" n="0809b04"/><lb ed="R091" n="0870b07"/>迎我。言<anchor xml:id="nkr_note_add_0809b0401" n="0809b0401"/><anchor xml:id="beg0809b0401" n="0809b0401"/>已<anchor xml:id="end0809b0401"/>作禮坐逝。其夜有人夢西方異光。旛華
<lb ed="X" n="0809b05"/><lb ed="R091" n="0870b08"/>繽紛。音樂嘹喨。空中聲云。唐世良<anchor xml:id="nkr_note_add_0809b0501" n="0809b0501"/><anchor xml:id="beg0809b0501" n="0809b0501"/>已<anchor xml:id="end0809b0501"/>生淨土。</p>
<lb ed="X" n="0809b06"/><lb ed="R091" n="0870b09"/><p xml:id="pX22p0809b0601">宋上虞民王珉。少時遊獵。見巨蛇。推巖石斃之。蛇
<lb ed="X" n="0809b07"/><lb ed="R091" n="0870b10"/>屢爲祟。珉修懺念佛。經年蛇不能害。一日誦彌陀
<lb ed="X" n="0809b08"/><lb ed="R091" n="0870b11"/>經合掌而化。</p>
<lb ed="X" n="0809b09"/><lb ed="R091" n="0870b12"/><p xml:id="pX22p0809b0901">晉智仙法師。住<name role="" type="person">白蓮寺</name>十三年。西向十念。十二時
<lb ed="X" n="0809b10"/><lb ed="R091" n="0870b13"/>不暫廢。一夕微疾。命觀堂行人。誦彌陀經未終卷。
<lb ed="X" n="0809b11"/><lb ed="R091" n="0870b14"/>安然坐脫。</p>
<lb ed="X" n="0809b12"/><lb ed="R091" n="0870b15"/><p xml:id="pX22p0809b1201">宋釋處謙。精修淨土。一夕誦彌陀經畢。稱讚淨土。
<lb ed="X" n="0809b13"/><lb ed="R091" n="0870b16"/>吿衆曰。吾以無生而生淨土。如入禪定。奄然而化。</p>
<lb ed="X" n="0809b14"/><lb ed="R091" n="0870b17"/><p xml:id="pX22p0809b1401">懷玉禪師。台州人。常坐不臥。精進念佛。誦彌陀經
<lb ed="X" n="0809b15"/><lb ed="R091" n="0870b18"/>三十萬遍。一日見西方聖衆。多若恒沙。一擎銀臺。
<lb ed="X" n="0809b16"/><lb ed="R091" n="0871a01"/>玉曰。吾一生精進。誓取金臺。何爲得此。銀臺遂隱。
<lb ed="X" n="0809b17"/><lb ed="R091" n="0871a02"/>玉感激。倍復精進。三七日後。見佛滿空中。乃謂弟
<lb ed="X" n="0809b18"/><lb ed="R091" n="0871a03"/>子曰。金臺來迎。吾生淨土矣。含笑而逝。</p>
<lb ed="X" n="0809b19"/><lb ed="R091" n="0871a04"/><p xml:id="pX22p0809b1901">元子華禪師。大歷九年。於潤州<name role="" type="person">觀音寺</name>。誦彌陀經。
<lb ed="X" n="0809b20"/><lb ed="R091" n="0871a05"/>六月忽得疾。夜聞香氣樂音。空中吿曰。麤樂<anchor xml:id="nkr_note_add_0809b2001" n="0809b2001"/><anchor xml:id="beg0809b2001" n="0809b2001"/>已<anchor xml:id="end0809b2001"/>過。
<lb ed="X" n="0809b21"/><lb ed="R091" n="0871a06"/>細樂續來。君當往生。良久念佛而化。異香連日不散。</p>
<lb ed="X" n="0809b22"/><lb ed="R091" n="0871a07"/><p xml:id="pX22p0809b2201">唐大行禪師。入大藏得彌陀經。日夜誦咏。至三七
<lb ed="X" n="0809b23"/><lb ed="R091" n="0871a08"/>日。覩琉璃地上。佛及二大士現前。僖宗聞其事。詔
<lb ed="X" n="0809b24"/><lb ed="R091" n="0871a09"/>入內庭。號<name role="" type="person">常精進菩薩</name>。後琉璃地復見。卽日命終。
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0809c" n="0809c"/>
<lb ed="X" n="0809c01"/><lb ed="R091" n="0871a10"/>異香經夕。肉身不壞。</p>
<lb ed="X" n="0809c02"/><lb ed="R091" n="0871a11"/><p xml:id="pX22p0809c0201">梁道珍法師。講涅槃經。天監中忽見海上。數百人
<lb ed="X" n="0809c03"/><lb ed="R091" n="0871a12"/>乘寶舫前邁問之。云往<name role="" type="person">極樂國</name>。因求附載。云師雖
<lb ed="X" n="0809c04"/><lb ed="R091" n="0871a13"/>善講涅槃。然未誦彌陀經。豈得同往。師遂誦彌陀
<lb ed="X" n="0809c05"/><lb ed="R091" n="0871a14"/>經。及二萬徧。將終見西方銀臺至。空中皎如白日。
<lb ed="X" n="0809c06"/><lb ed="R091" n="0871a15"/>聲云。法師當乘此臺往生。時衆咸聞天樂異香。數
<lb ed="X" n="0809c07"/><lb ed="R091" n="0871a16"/>日猶未散。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0809c08"/><lb ed="R091" n="0871a17"/><cb:div type="w"><cb:mulu type="附文" level="2">持名應驗</cb:mulu><head>一持名應驗</head>
<lb ed="X" n="0809c09"/><lb ed="R091" n="0871a18"/><p xml:id="pX22p0809c0901">晉慧遠法師。居廬山。製蓮華漏。六明念佛。澄心繫
<lb ed="X" n="0809c10"/><lb ed="R091" n="0871b01"/>念。後十九年。七月晦夕。於<name role="" type="person">般若臺</name>。方從定起。見阿
<lb ed="X" n="0809c11"/><lb ed="R091" n="0871b02"/>彌陀佛。身徧虗空。圓光之中。無量化佛。及菩薩衆。
<lb ed="X" n="0809c12"/><lb ed="R091" n="0871b03"/>水流光明。演說妙法。佛言。我以本願力。故來安慰。
<lb ed="X" n="0809c13"/><lb ed="R091" n="0871b04"/>汝七日後。當生我國。至期端坐而逝。</p>
<lb ed="X" n="0809c14"/><lb ed="R091" n="0871b05"/><p xml:id="pX22p0809c1401">少康法師。在烏龍山。建淨土道塲。勸人念佛。衆見
<lb ed="X" n="0809c15"/><lb ed="R091" n="0871b06"/>師念佛一聲。口出一佛。至於十念。十佛次出。猶連
<lb ed="X" n="0809c16"/><lb ed="R091" n="0871b07"/>珠。臨終之日。口旋異光數道。奄然而逝。</p>
<lb ed="X" n="0809c17"/><lb ed="R091" n="0871b08"/><p xml:id="pX22p0809c1701">禮部楊傑字次公。耽禪悅。晚年繪彌陀丈六尊像。
<lb ed="X" n="0809c18"/><lb ed="R091" n="0871b09"/>隨行觀念。將終之日。感佛來迎。端坐而化。</p>
<lb ed="X" n="0809c19"/><lb ed="R091" n="0871b10"/><p xml:id="pX22p0809c1901">侍郞王古字敏仲。祖父七世。戒殺放生。古纂集諸
<lb ed="X" n="0809c20"/><lb ed="R091" n="0871b11"/>經論。備陳往生淨土要門。精勤念佛。數珠不去手。
<lb ed="X" n="0809c21"/><lb ed="R091" n="0871b12"/>有僧神游淨土。見侍郞與葛繁同在焉。</p>
<lb ed="X" n="0809c22"/><lb ed="R091" n="0871b13"/><p xml:id="pX22p0809c2201">龍舒居士<name role="" type="person">王日休</name>。常修淨業。布衣茹素。持戒甚嚴。
<lb ed="X" n="0809c23"/><lb ed="R091" n="0871b14"/>作淨土文勸世。將卒如常禮念。忽厲聲稱阿彌陀
<lb ed="X" n="0809c24"/><lb ed="R091" n="0871b15"/>佛。唱言佛來迎我。屹然立化。<g ref="#CB15131">邦</g>人有夢二靑衣。引
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0810a" n="0810a"/>
<lb ed="X" n="0810a01"/><lb ed="R091" n="0871b16"/>公西行者。自是家家供事云。</p>
<lb ed="X" n="0810a02"/><lb ed="R091" n="0871b17"/><p xml:id="pX22p0810a0201">唐邵彪。爲諸生時。夢至一公府。主者問。汝知所以
<lb ed="X" n="0810a03"/><lb ed="R091" n="0871b18"/>不第否。彪對不知。因使人引至一處。見大鑊中。有
<lb ed="X" n="0810a04"/><lb ed="R091" n="0872a01"/>蛤蜊作人語。呼彪名。彪怖。遂念阿彌陀佛。蛤蜊變
<lb ed="X" n="0810a05"/><lb ed="R091" n="0872a02"/>黃<g ref="#CB15179">雀</g>飛去。彪後及第。官至安撫使。</p>
<lb ed="X" n="0810a06"/><lb ed="R091" n="0872a03"/><p xml:id="pX22p0810a0601">元鄭氏女。錢唐人。念佛無虗日。得疾聞空中曰。汝
<lb ed="X" n="0810a07"/><lb ed="R091" n="0872a04"/>往生期至。不可怠惰。又見佛身金色。卽奮起面西
<lb ed="X" n="0810a08"/><lb ed="R091" n="0872a05"/>坐。請僧諷阿彌陀經。倏然而化。其女夢母報曰。吾
<lb ed="X" n="0810a09"/><lb ed="R091" n="0872a06"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0810a0901" n="0810a0901"/><anchor xml:id="beg0810a0901" n="0810a0901"/>已<anchor xml:id="end0810a0901"/>得生淨土。</p>
<lb ed="X" n="0810a10"/><lb ed="R091" n="0872a07"/><p xml:id="pX22p0810a1001">元末。張士誠攻湖州。江浙承相與戰。擒四十人。囚
<lb ed="X" n="0810a11"/><lb ed="R091" n="0872a08"/>檻送戮。夜宿西湖鳥窠寺。大猷謀禪師。徐步廊下。
<lb ed="X" n="0810a12"/><lb ed="R091" n="0872a09"/>見師神觀閑雅。持誦不輟。因求救拔。師敎令至心
<lb ed="X" n="0810a13"/><lb ed="R091" n="0872a10"/>念南無救苦救難阿彌陀佛。中有三人。信受其語。
<lb ed="X" n="0810a14"/><lb ed="R091" n="0872a11"/>念不絕口。天曉發囚。易枷鎖。至三人刑具不足。惟
<lb ed="X" n="0810a15"/><lb ed="R091" n="0872a12"/>繫以繩。旣而審鞫。知良民被虜者。遂得釋。</p>
<lb ed="X" n="0810a16"/><lb ed="R091" n="0872a13"/><p xml:id="pX22p0810a1601">唐張善和。屠牛爲業。臨終見羣牛索命。於是大怖。
<lb ed="X" n="0810a17"/><lb ed="R091" n="0872a14"/>喚其妻云。速延僧爲我念佛。僧至諭云。臨終惡相
<lb ed="X" n="0810a18"/><lb ed="R091" n="0872a15"/>現者。但至心念佛。卽得往生。和云。地獄至急。取香
<lb ed="X" n="0810a19"/><lb ed="R091" n="0872a16"/>爐來。卽以右手擎火左手拈香。面西專切念佛。未
<lb ed="X" n="0810a20"/><lb ed="R091" n="0872a17"/>滿十聲。自言佛來迎我。卽化去。</p>
<lb ed="X" n="0810a21"/><lb ed="R091" n="0872a18"/><p xml:id="pX22p0810a2101">宋黃巖正等寺觀公。畜鴝鵒。常念佛不絕。一日立
<lb ed="X" n="0810a22"/><lb ed="R091" n="0872b01"/>化籠上。觀公葬之。<anchor xml:id="nkr_note_add_0810a2201" n="0810a2201"/><anchor xml:id="beg0810a2201" n="0810a2201"/>已<anchor xml:id="end0810a2201"/>而土出紫蓮華一朵。從舌端
<lb ed="X" n="0810a23"/><lb ed="R091" n="0872b02"/>而發。靈芝照律師爲之讚。有立亡籠閉渾閒事。化
<lb ed="X" n="0810a24"/><lb ed="R091" n="0872b03"/>紫蓮華也太奇句。</p></cb:div></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0810b" n="0810b"/>
<lb ed="X" n="0810b01"/>
<lb ed="X" n="0810b02"/>
<lb ed="X" n="0810b03"/>
<lb ed="X" n="0810b04"/>
<lb ed="X" n="0810b05"/>
<lb ed="X" n="0810b06"/>
<lb ed="X" n="0810b07"/>
<lb ed="X" n="0810b08"/>
<lb ed="X" n="0810b09"/><cb:div type="w"><cb:mulu type="附文" level="1">No. 428-B 玉峯大師要語附</cb:mulu><head>No. 428-B
<lb ed="X" n="0810b10"/><lb ed="R091" n="0872b05"/> 玉峯大師要語附</head>
<lb ed="X" n="0810b11"/>
<lb ed="X" n="0810b12"/><lb ed="R091" n="0872b06"/><cb:div type="w"><cb:mulu type="附文" level="2">刺血寫經</cb:mulu><head><anchor xml:id="nkr_note_add_0810b1201" n="0810b1201"/><anchor xml:id="beg0810b1201" n="0810b1201"/>刺<anchor xml:id="end0810b1201"/>血寫經</head>
<lb ed="X" n="0810b13"/><lb ed="R091" n="0872b07"/><p xml:id="pX22p0810b1301">娑婆敎主。在祇園會上。說出一卷阿彌陀經。六方恒
<lb ed="X" n="0810b14"/><lb ed="R091" n="0872b08"/>沙諸佛。同聲稱讚。同爲護念。復出廣長之舌。徧覆大
<lb ed="X" n="0810b15"/><lb ed="R091" n="0872b09"/>千世界。普勸衆生。應當信受何哉。蓋此經乃直顯衆
<lb ed="X" n="0810b16"/><lb ed="R091" n="0872b10"/>生久迷之自性。大暢諸佛普度之本懷故也。故經云。
<lb ed="X" n="0810b17"/><lb ed="R091" n="0872b11"/>將來經法滅盡。特留此經百年。衆生遇斯。皆可得度。
<lb ed="X" n="0810b18"/><lb ed="R091" n="0872b12"/>若有衆生。聞斯經者。於無上道。終不退轉。是故應當
<lb ed="X" n="0810b19"/><lb ed="R091" n="0872b13"/>專心信受。持誦說行。古崑爲此。述禮想儀。奉爲日課。
<lb ed="X" n="0810b20"/><lb ed="R091" n="0872b14"/>再欲將斯經典。廣爲人說。以報佛恩。舌鈍心昏。不能
<lb ed="X" n="0810b21"/><lb ed="R091" n="0872b15"/>滿願。豈不恨極。障深福薄。乃至如此。想在俗不遇此
<lb ed="X" n="0810b22"/><lb ed="R091" n="0872b16"/>經。決不能發意出家。出家不仗此經。決不能死心念
<lb ed="X" n="0810b23"/><lb ed="R091" n="0872b17"/>佛。此恩此德。難報難酬。是故每想<anchor xml:id="nkr_note_add_0810b2301" n="0810b2301"/><anchor xml:id="beg0810b2301" n="0810b2301"/>刺<anchor xml:id="end0810b2301"/>血。書寫此經。以
<lb ed="X" n="0810b24"/><lb ed="R091" n="0872b18"/>自供奉。愧無忍力。不敢下手。直至同治癸酉。忽得舌
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0810c" n="0810c"/>
<lb ed="X" n="0810c01"/><lb ed="R091" n="0873a01"/>病。經久不除。定是累生妄語之報。若不懺悔。必墮三
<lb ed="X" n="0810c02"/><lb ed="R091" n="0873a02"/>途。因此發決定心。對釋迦像前。敬刺舌血。書寫阿彌
<lb ed="X" n="0810c03"/><lb ed="R091" n="0873a03"/>陀經。又然臂香九炷。供養娑婆敎主。本師釋迦牟尼
<lb ed="X" n="0810c04"/><lb ed="R091" n="0873a04"/>佛。<name role="" type="person">極樂世界</name>阿彌陀佛。六方世界。恒河沙數諸佛。發
<lb ed="X" n="0810c05"/><lb ed="R091" n="0873a05"/>願云。弟子古崑。見經中說。<anchor xml:id="nkr_note_add_0810c0501" n="0810c0501"/><anchor xml:id="beg0810c0501" n="0810c0501"/>已<anchor xml:id="end0810c0501"/>發願若<anchor xml:id="nkr_note_add_0810c0502" n="0810c0502"/><anchor xml:id="beg0810c0502" n="0810c0502"/>已<anchor xml:id="end0810c0502"/>生。今發願若
<lb ed="X" n="0810c06"/><lb ed="R091" n="0873a06"/>今生。當發願若當生。是故我今。至心發願。</p>
<lb ed="X" n="0810c07"/><lb ed="R091" n="0873a07"/><lg type="regular" xml:id="lgX22p0810c0701"><l>我得舌病難除滅</l><l>定是累生多妄說</l>
<lb ed="X" n="0810c08"/><lb ed="R091" n="0873a08"/><l>發心書寫彌陀經</l><l>爲表至誠<anchor xml:id="nkr_note_add_0810c0801" n="0810c0801"/><anchor xml:id="beg0810c0801" n="0810c0801"/>刺<anchor xml:id="end0810c0801"/>舌血</l>
<lb ed="X" n="0810c09"/><lb ed="R091" n="0873a09"/><l>以此<anchor xml:id="nkr_note_add_0810c0901" n="0810c0901"/><anchor xml:id="beg0810c0901" n="0810c0901"/>刺<anchor xml:id="end0810c0901"/>血之善因</l><l>懺除舌根諸惡業</l>
<lb ed="X" n="0810c10"/><lb ed="R091" n="0873a10"/><l>願我臨欲命終時</l><l>下品蓮華定得入</l>
<lb ed="X" n="0810c11"/><lb ed="R091" n="0873a11"/><l>唯願蓮華速速開</l><l>早得如來廣長舌</l>
<lb ed="X" n="0810c12"/><lb ed="R091" n="0873a12"/><l>誓入娑婆惡世中</l><l>將此妙經細解說</l>
<lb ed="X" n="0810c13"/><lb ed="R091" n="0873a13"/><l>隨聲出現妙莊嚴</l><l>普令見聞生歡悅</l>
<lb ed="X" n="0810c14"/><lb ed="R091" n="0873a14"/><l>人人皆念阿彌陀</l><l>箇箇同生<name role="" type="person">極樂國</name></l>
<lb ed="X" n="0810c15"/><lb ed="R091" n="0873a15"/><l>仰願彼佛及本師</l><l>幷此經中六方佛</l>
<lb ed="X" n="0810c16"/><lb ed="R091" n="0873a16"/><l>大慈大悲同證明</l><l>我願如是無休歇</l></lg>
<lb ed="X" n="0810c17"/><lb ed="R091" n="0873a17"/><p xml:id="pX22p0810c1701">直顯者。圓中鈔云。瓊林玉沼。直顯於心源。壽量光
<lb ed="X" n="0810c18"/><lb ed="R091" n="0873a18"/>明。全彰於自性。<anchor xml:id="nkr_note_add_0810c1801" n="0810c1801"/><anchor xml:id="beg0810c1801" n="0810c1801"/>但<anchor xml:id="end0810c1801"/>擧假名。全收實法。故曰一稱嘉
<lb ed="X" n="0810c19"/><lb ed="R091" n="0873b01"/>號。萬德齊彰。是則依此經修。但以稱佛名號。六字
<lb ed="X" n="0810c20"/><lb ed="R091" n="0873b02"/>音聲。而爲所緣之境。無以觀佛相好。以濫經宗。要
<lb ed="X" n="0810c21"/><lb ed="R091" n="0873b03"/>解云。阿彌陀佛。是萬德洪名。以名召德。罄無不盡。
<lb ed="X" n="0810c22"/><lb ed="R091" n="0873b04"/>故卽以執持名號爲正行。不必更涉觀想參究等
<lb ed="X" n="0810c23"/><lb ed="R091" n="0873b05"/>行。至簡易至直捷也。故徹悟云。一句所念之佛。全
<lb ed="X" n="0810c24"/><lb ed="R091" n="0873b06"/>德立名。德外無名。以名召德。名外無德。本徧一切。
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0811a" n="0811a"/>
<lb ed="X" n="0811a01"/><lb ed="R091" n="0873b07"/>本含一切。絕待圓融。不可思議。蓮宗行者。當從者
<lb ed="X" n="0811a02"/><lb ed="R091" n="0873b08"/>裏信入。又云。深信切願。專懇持名。能於念念中。齊
<lb ed="X" n="0811a03"/><lb ed="R091" n="0873b09"/>澄衆染。圓顯本空。頓契靈源。直趣果海。徑路序所
<lb ed="X" n="0811a04"/><lb ed="R091" n="0873b10"/>謂。一句彌陀。乃橫絕迷源。直投覺海。至簡易至直
<lb ed="X" n="0811a05"/><lb ed="R091" n="0873b11"/>捷之大方便也。如上引證。皆直顯之旨。願持名者。
<lb ed="X" n="0811a06"/><lb ed="R091" n="0873b12"/>同盡心焉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0811a07"/><lb ed="R091" n="0873b13"/><cb:div type="w"><cb:mulu type="附文" level="2">有佛土頌</cb:mulu><head>有佛土頌</head>
<lb ed="X" n="0811a08"/><lb ed="R091" n="0873b14"/><p xml:id="pX22p0811a0801">甞見學者。將一卷彌陀經。都說是自心本性。並無彼
<lb ed="X" n="0811a09"/><lb ed="R091" n="0873b15"/>佛彼土。豈非撥境求心。斬頭覔活。崑聞之不忍。遂述
<lb ed="X" n="0811a10"/><lb ed="R091" n="0873b16"/>有佛土頌。以警童蒙。</p>
<lb ed="X" n="0811a11"/><lb ed="R091" n="0873b17"/><p xml:id="pX22p0811a1101">大哉一卷小彌陀。佛字算有八十五。只見三心在厥
<lb ed="X" n="0811a12"/><lb ed="R091" n="0873b18"/>中。敢云無佛甯非忤。</p>
<lb ed="X" n="0811a13"/><lb ed="R091" n="0874a01"/><p xml:id="pX22p0811a1301">土字覔成二十一。徧尋性字無踪跡。分明有土是圓
<lb ed="X" n="0811a14"/><lb ed="R091" n="0874a02"/>談。不比小乘多說寂。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0811a15"/><lb ed="R091" n="0874a03"/><cb:div type="w"><cb:mulu type="附文" level="2">稱名自慰</cb:mulu><head>稱名自慰</head>
<lb ed="X" n="0811a16"/><lb ed="R091" n="0874a04"/><p xml:id="pX22p0811a1601">我稱佛。不相同。全賴妄心顯大功。平世安知兵有力。
<lb ed="X" n="0811a17"/><lb ed="R091" n="0874a05"/>賊臨始見將威風。</p>
<lb ed="X" n="0811a18"/><lb ed="R091" n="0874a06"/><p xml:id="pX22p0811a1801">空妄想。亂如絲。不念彌陀那得知。心鏡初磨諸影現。
<lb ed="X" n="0811a19"/><lb ed="R091" n="0874a07"/>當知佛號妙難思。</p>
<lb ed="X" n="0811a20"/><lb ed="R091" n="0874a08"/><p xml:id="pX22p0811a2001">稱佛名。用珠算。轉凡成聖功難判。欲求極樂速超生。
<lb ed="X" n="0811a21"/><lb ed="R091" n="0874a09"/>只要朝朝數不亂。</p>
<lb ed="X" n="0811a22"/><lb ed="R091" n="0874a10"/><p xml:id="pX22p0811a2201">口稱佛。心必淸。如人重魘聞呼聲。因茲不怕心多亂。
<lb ed="X" n="0811a23"/><lb ed="R091" n="0874a11"/>只怕口中斷佛音。</p>
<lb ed="X" n="0811a24"/><lb ed="R091" n="0874a12"/><p xml:id="pX22p0811a2401">蓮宗初祖。念佛三昧序云。夫玄音之扣。塵累每銷
<pb ed="X" xml:id="X22.0428.0811b" n="0811b"/>
<lb ed="X" n="0811b01"/><lb ed="R091" n="0874a13"/>滯情融朗。非天下之至妙。其孰能與於此。古崑所
<lb ed="X" n="0811b02"/><lb ed="R091" n="0874a14"/>以每勸持名者。切莫怕妄想。嫌罪垢。而先求一心
<lb ed="X" n="0811b03"/><lb ed="R091" n="0874a15"/>不亂。只要出音記數。畢命爲期。佛一出音。珠一記
<lb ed="X" n="0811b04"/><lb ed="R091" n="0874a16"/>數。塵累每銷。滯情融朗。功愈勝矣。經云。於念念中。
<lb ed="X" n="0811b05"/><lb ed="R091" n="0874a17"/>除八十億劫生死之罪。卽塵累每銷。又云。散心稱
<lb ed="X" n="0811b06"/><lb ed="R091" n="0874a18"/>一聲。皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0811b0601" n="0811b0601"/><anchor xml:id="beg0811b0601" n="0811b0601"/>已<anchor xml:id="end0811b0601"/>成佛道。卽滯情融朗。豈有不令妄想。時
<lb ed="X" n="0811b07"/><lb ed="R091" n="0874b01"/>時而輕。罪垢時時而減。一聲佛一聲相應。聲聲佛
<lb ed="X" n="0811b08"/><lb ed="R091" n="0874b02"/>聲聲相應。亦此之謂歟。當知出音記數。畢命爲期。
<lb ed="X" n="0811b09"/><lb ed="R091" n="0874b03"/>縱未到一心不亂。信願必然堅固。往生決定可期。
<lb ed="X" n="0811b10"/><lb ed="R091" n="0874b04"/>不過品位暫低而<anchor xml:id="nkr_note_add_0811b1001" n="0811b1001"/><anchor xml:id="beg0811b1001" n="0811b1001"/>已<anchor xml:id="end0811b1001"/>。故要解云。得生與否。全由信
<lb ed="X" n="0811b11"/><lb ed="R091" n="0874b05"/>願之有無。品位高下。全由持名之深淺。奉吿有緣
<lb ed="X" n="0811b12"/><lb ed="R091" n="0874b06"/>之士。於持名時。只要令音聲不絕。不必著一心不
<lb ed="X" n="0811b13"/><lb ed="R091" n="0874b07"/>亂。音聲不絕是因。一心不亂是果。因行若眞。果必
<lb ed="X" n="0811b14"/><lb ed="R091" n="0874b08"/>成就。自然而然。所謂形直則影端。聲和則響順。可
<lb ed="X" n="0811b15"/><lb ed="R091" n="0874b09"/>惜今時人。佛尙不肯常稱。於句句中。有銷塵融滯
<lb ed="X" n="0811b16"/><lb ed="R091" n="0874b10"/>之功德。亦不知。便先想一心不亂。豈非鳥無翼而
<lb ed="X" n="0811b17"/><lb ed="R091" n="0874b11"/>欲飛。樹無根而欲茂。所以每每念彌陀。每每沒滋
<lb ed="X" n="0811b18"/><lb ed="R091" n="0874b12"/>味。念得妄想多。便向別門去。嗚呼哀哉。淨土法門。
<lb ed="X" n="0811b19"/><lb ed="R091" n="0874b13"/>衰敗至此。可謂極矣。願我同流。出音記數。努力努
<lb ed="X" n="0811b20"/><lb ed="R091" n="0874b14"/>力又當知出音是口。記數是身。故妙叶禪師云。能
<lb ed="X" n="0811b21"/><lb ed="R091" n="0874b15"/>運身口之念。毋論其散。但不間斷。自能一心。亦可
<lb ed="X" n="0811b22"/><lb ed="R091" n="0874b16"/>卽名一心。惟行之不休爲度。固不必憂散亂矣。如
<lb ed="X" n="0811b23"/><lb ed="R091" n="0874b17"/>母喪愛子。龍失命珠。不期心一而自一。豈制之令
<lb ed="X" n="0811b24"/><lb ed="R091" n="0874b18"/>一也。心不可制實在行人勤怠耳。</p></cb:div></cb:div>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0796b0801" to="#end0796b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0796b1201" to="#end0796b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0796b1401" to="#end0796b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0796b2101" to="#end0796b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0796c0101" to="#end0796c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0797b1401" to="#end0797b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0797b1402" to="#end0797b1402"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0797b1501" to="#end0797b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0797b2401" to="#end0797b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">采</lem><rdg wit="#wit.orig">釆</rdg></app>
<app from="#beg0798c2401" to="#end0798c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0800b1001" to="#end0800b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0801a0901" to="#end0801a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0801a1401" to="#end0801a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0801a1601" to="#end0801a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0801b0801" to="#end0801b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0803a2001" to="#end0803a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0803a2101" to="#end0803a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0803c0501" to="#end0803c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0805c1301" to="#end0805c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0807a1501" to="#end0807a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0807b0401" to="#end0807b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0807b1101" to="#end0807b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0807b1501" to="#end0807b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0807b1701" to="#end0807b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0807b1702" to="#end0807b1702"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0807b2101" to="#end0807b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0807b2201" to="#end0807b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0807b2202" to="#end0807b2202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0807b2203" to="#end0807b2203"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0807b2401" to="#end0807b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0807c1001" to="#end0807c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">己</rdg></app>
<app from="#beg0807c1601" to="#end0807c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0807c2201" to="#end0807c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0808b1601" to="#end0808b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0808c1101" to="#end0808c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0808c2101" to="#end0808c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0809b0401" to="#end0809b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0809b0501" to="#end0809b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0809b2001" to="#end0809b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0810a0901" to="#end0810a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0810a2201" to="#end0810a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0810b1201" to="#end0810b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">刺</lem><rdg wit="#wit.orig">剌</rdg></app>
<app from="#beg0810b2301" to="#end0810b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">刺</lem><rdg wit="#wit.orig">剌</rdg></app>
<app from="#beg0810c0501" to="#end0810c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0810c0502" to="#end0810c0502"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0810c0801" to="#end0810c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">刺</lem><rdg wit="#wit.orig">剌</rdg></app>
<app from="#beg0810c0901" to="#end0810c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">刺</lem><rdg wit="#wit.orig">剌</rdg></app>
<app from="#beg0810c1801" to="#end0810c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0811b0601" to="#end0811b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0811b1001" to="#end0811b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0796b0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0796b0801">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0796b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0796b1201">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0796b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0796b1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0796b2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0796b2101">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0796c0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0796c0101">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0797b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0797b1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0797b1402" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0797b1402">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0797b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0797b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0797b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0797b2401">采【CB】，釆【卍續】</note>
<note n="0798c2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0798c2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0800b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0800b1001">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0801a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0801a0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0801a1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0801a1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0801a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0801a1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0801b0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0801b0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0803a2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0803a2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0803a2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0803a2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0803c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0803c0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0805c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0805c1301">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0807a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0807b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807b0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0807b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0807b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0807b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0807b1702" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807b1702">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0807b2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807b2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0807b2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807b2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0807b2202" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807b2202">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0807b2203" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807b2203">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0807b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807b2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0807c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807c1001">已【CB】，己【卍續】</note>
<note n="0807c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807c1601">己【CB】，已【卍續】</note>
<note n="0807c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807c2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0808b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0808b1601">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0808c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0808c1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0808c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0808c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0809b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0809b0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0809b0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0809b0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0809b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0809b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0810a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0810a0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0810a2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0810a2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0810b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0810b1201">刺【CB】，剌【卍續】</note>
<note n="0810b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0810b2301">刺【CB】，剌【卍續】</note>
<note n="0810c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0810c0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0810c0502" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0810c0502">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0810c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0810c0801">刺【CB】，剌【卍續】</note>
<note n="0810c0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0810c0901">刺【CB】，剌【卍續】</note>
<note n="0810c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0810c1801">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0811b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0811b0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0811b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0811b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>