<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X24n0461">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 461 金剛經註</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 461 金剛經註</title>
			<author>宋 道川頌並著語</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.shin</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>3卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">24</idno>.<idno type="no">461</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2022-10-15 17:14:39 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">金剛經註</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB17707">
				<charName>CBETA CHARACTER CB17707</charName>
				<mapping cb:dec="1000747" type="PUA">U+F452B</mapping>
			<mapping type="unicode">U+38F2</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>微</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[徽-糸+口]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-08-03T16:51:57">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0535c" n="0535c"/>
<lb ed="X" n="0535c01"/>
<lb ed="X" n="0535c02"/>
<lb ed="X" n="0535c03"/>
<lb ed="X" n="0535c04"/>
<lb ed="X" n="0535c05"/>
<lb ed="X" n="0535c06"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 461-A 川老金剛經序</cb:mulu><head>No. 461-A
<lb ed="X" n="0535c07"/><lb ed="R038" n="0694a01"/> 川老金剛經序</head>
<lb ed="X" n="0535c08"/><lb ed="R038" n="0694a02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="2">序</cb:mulu><p xml:id="pX24p0535c0801">此一卷經如儒家論語辭有盡理無窮自佛法西來
<lb ed="X" n="0535c09"/><lb ed="R038" n="0694a03"/>雖載於大般若經第五百七十七卷而其文義經六
<lb ed="X" n="0535c10"/><lb ed="R038" n="0694a04"/>朝法師翻譯今之所行者廼秦羅什本也前後解注
<lb ed="X" n="0535c11"/><lb ed="R038" n="0694a05"/>議論不一唯草堂宗密禪師所得最多觀其序云住
<lb ed="X" n="0535c12"/><lb ed="R038" n="0694a06"/>一十七處密示階差斷二十七疑潛通血脉至有慧
<lb ed="X" n="0535c13"/><lb ed="R038" n="0694a07"/>徹三空檀含萬行之說非深於般若未易臻此會首
<lb ed="X" n="0535c14"/><lb ed="R038" n="0694a08"/>正將劉侯同化緣范師榮近得是本鏤板於橋庵屬
<lb ed="X" n="0535c15"/><lb ed="R038" n="0694a09"/>予爲序然世尊演說般若凡四處十六會此祇園之
<lb ed="X" n="0535c16"/><lb ed="R038" n="0694a10"/>答善現第九會也卽刊諸善人須得兔忘蹄而川老
<lb ed="X" n="0535c17"/><lb ed="R038" n="0694a11"/>子不免畫蛇添足云。</p>
<lb ed="X" n="0535c18"/><lb ed="R038" n="0694a12"/><p xml:id="pX24p0535c1801">淳凞<anchor xml:id="nkr_note_add_0535c1801" n="0535c1801"/><anchor xml:id="beg0535c1801" n="0535c1801"/>己<anchor xml:id="end0535c1801"/>亥結制日西隱五戒<note place="inline">惠藏</note>無盡書</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535c19"/><lb ed="R038" n="0694a13"/>
<lb ed="X" n="0535c20"/><lb ed="R038" n="0694a14"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">金剛經啓請</cb:mulu><head>金剛經啓請</head>
<lb ed="X" n="0535c21"/><lb ed="R038" n="0694a15"/><p xml:id="pX24p0535c2101">若有人受持金剛經者先須志心念淨口業眞言然
<lb ed="X" n="0535c22"/><lb ed="R038" n="0694a16"/>後啓請八金剛四菩薩名號所在之處常當擁護。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0535c23"/><lb ed="R038" n="0694a17"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">淨口業眞言</cb:mulu><head>淨口業眞言</head>
<lb ed="X" n="0535c24"/><lb ed="R038" n="0694a18"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX24p0535c2401">修唎修唎摩訶修喇修修唎薩婆訶</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0536a" n="0536a"/>
<lb ed="X" n="0536a01"/><lb ed="R038" n="0694b01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">開經偈</cb:mulu><head>開經偈</head>
<lb ed="X" n="0536a02"/><lb ed="R038" n="0694b02"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0536a0201"><l>無上甚深微妙法</l><l>百千萬劫難遭遇</l>
<lb ed="X" n="0536a03"/><lb ed="R038" n="0694b03"/><l>我今見聞得受持</l><l>願解如來眞實義</l></lg></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0536a04"/>
<lb ed="X" n="0536a05"/>
<lb ed="X" n="0536a06"/>
<lb ed="X" n="0536a07"/>
<lb ed="X" n="0536a08"/>
<lb ed="X" n="0536a09"/><cb:docNumber>No. 461</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0536a10"/><lb ed="R038" n="0695a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>金剛般若波羅蜜經註卷上</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0536a11"/><lb ed="R038" n="0695a02"/>
<lb ed="X" n="0536a12"/><lb ed="R038" n="0695a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0536a1201">金剛般若波羅蜜經</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536a13"/><lb ed="R038" n="0695a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0536a1301">川老曰法不孤起誰爲安名　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0536a14"/><lb ed="R038" n="0695a05"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0536a1401"><l>摩訶大法王</l><l>無短亦無長</l><l>本來無皂白</l>
<lb ed="X" n="0536a15"/><lb ed="R038" n="0695a06"/><l>隨處現靑黃</l><l>華發看朝艶</l><l>林凋逐晚霜</l>
<lb ed="X" n="0536a16"/><lb ed="R038" n="0695a07"/><l>疾雷何太急</l><l>迅電亦非光</l><l>九聖猶難測</l>
<lb ed="X" n="0536a17"/><lb ed="R038" n="0695a08"/><l>龍天豈度量</l><l>古今人不識</l><l>權立號金剛</l></lg>
<lb ed="X" n="0536a18"/><lb ed="R038" n="0695a09"/><p xml:id="pX24p0536a1801"><note place="inline">本註六祖所述也頌著語川老所述也</note>。</p>
<lb ed="X" n="0536a19"/><lb ed="R038" n="0695a10"/><p xml:id="pX24p0536a1901">新注　此經雙喩法爲名實相爲體無<anchor xml:id="nkr_note_orig_0536001" n="0536001"/>注爲宗斷
<lb ed="X" n="0536a20"/><lb ed="R038" n="0695a11"/>疑爲用大乘爲敎相。</p><p xml:id="pX24p0536a2009" cb:place="inline">初釋法喩名者金剛喩也
<lb ed="X" n="0536a21"/><lb ed="R038" n="0695a12"/>般若法也金中精剛至堅至利能碎萬物此經能
<lb ed="X" n="0536a22"/><lb ed="R038" n="0695a13"/>斷衆生疑執取以爲喩故大品般若十六分中以
<lb ed="X" n="0536a23"/><lb ed="R038" n="0695a14"/>此經名能斷分波羅蜜是梵語華言到彼岸衆生
<lb ed="X" n="0536a24"/><lb ed="R038" n="0695a15"/>在生死海中無有窮極修此般若到涅槃彼岸蓋
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0536b" n="0536b"/>
<lb ed="X" n="0536b01"/><lb ed="R038" n="0695a16"/>大乘菩薩達生死卽涅槃則非度而度非到而到
<lb ed="X" n="0536b02"/><lb ed="R038" n="0695a17"/>也經者訓法訓常梵語曰修多羅此翻契經謂契
<lb ed="X" n="0536b03"/><lb ed="R038" n="0695a18"/>理契機故也。</p><p xml:id="pX24p0536b0306" cb:place="inline">二辨實相體者卽一實相理也經
<lb ed="X" n="0536b04"/><lb ed="R038" n="0695b01"/>曰若人得聞是經卽生實相。</p><p xml:id="pX24p0536b0412" cb:place="inline">三明無住爲宗者
<lb ed="X" n="0536b05"/><lb ed="R038" n="0695b02"/>宗者要也經曰應無所住經中多以無住破著故
<lb ed="X" n="0536b06"/><lb ed="R038" n="0695b03"/>以無住爲宗也。</p><p xml:id="pX24p0536b0607" cb:place="inline">四論斷疑爲用者由經力用能
<lb ed="X" n="0536b07"/><lb ed="R038" n="0695b04"/>斷妄執故以斷疑爲用也。</p><p xml:id="pX24p0536b0711" cb:place="inline">五判大乘爲敎相者
<lb ed="X" n="0536b08"/><lb ed="R038" n="0695b05"/>經曰爲最上乘者說故以大乘爲敎相也此經乃
<lb ed="X" n="0536b09"/><lb ed="R038" n="0695b06"/>姚秦三藏法師鳩摩羅什所譯分三十二分者相
<lb ed="X" n="0536b10"/><lb ed="R038" n="0695b07"/>傳爲梁昭明太子所立元譯本無又與本論科節
<lb ed="X" n="0536b11"/><lb ed="R038" n="0695b08"/>不同破碎經意今不取焉今註一本慈氏天親偈
<lb ed="X" n="0536b12"/><lb ed="R038" n="0695b09"/>論取其意而不盡用其語以其語深難便初學故
<lb ed="X" n="0536b13"/><lb ed="R038" n="0695b10"/>也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b14"/><lb ed="R038" n="0695b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0536b1401">姚秦三藏法師鳩摩羅什奉　詔譯。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b15"/><lb ed="R038" n="0695b12"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">法會因由分第一</cb:mulu><head>○法會因由分第一</head>
<lb ed="X" n="0536b16"/><lb ed="R038" n="0695b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0536b1601"><anchor xml:id="nkr_note_add_0536b1601" n="0536b1601"/><anchor xml:id="beg0536b1601" n="0536b1601"/>丞<anchor xml:id="end0536b1601"/>相張無盡居士云非法無以談空非會無以
<lb ed="X" n="0536b17"/><lb ed="R038" n="0695b14"/>說法萬法森然曰因一心應感曰由故首以法
<lb ed="X" n="0536b18"/><lb ed="R038" n="0695b15"/>會因由分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b19"/><lb ed="R038" n="0695b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0536b1901">如是我聞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b20"/><lb ed="R038" n="0695b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0536b2001">如者指義是者定詞阿難自稱如是之法我從佛
<lb ed="X" n="0536b21"/><lb ed="R038" n="0695b18"/>聞明不自說也故言如是我聞又我者性也性卽
<lb ed="X" n="0536b22"/><lb ed="R038" n="0696a01"/>我也內外動作皆由於性一切盡聞故稱我聞也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b23"/><lb ed="R038" n="0696a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0536b2301">一時佛在<name role="" type="person">舍衛國</name><name role="" type="person">祇樹給孤獨園</name>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536b24"/><lb ed="R038" n="0696a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0536b2401">言一時者師資會遇齊集之時也佛者是說法之
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0536c" n="0536c"/>
<lb ed="X" n="0536c01"/><lb ed="R038" n="0696a04"/>主在者欲明處所<name role="" type="person">舍衛國</name>者波斯匿王所居之國
<lb ed="X" n="0536c02"/><lb ed="R038" n="0696a05"/>祗者太子名也樹是祗陀太子所施故言祗樹也
<lb ed="X" n="0536c03"/><lb ed="R038" n="0696a06"/><name role="" type="person">給孤獨</name>者須達長者之異名園者本屬須達故言
<lb ed="X" n="0536c04"/><lb ed="R038" n="0696a07"/><name role="" type="person">給孤獨園</name>佛者梵語唐言覺也覺義有二一者外
<lb ed="X" n="0536c05"/><lb ed="R038" n="0696a08"/>覺觀諸法空二者內覺知心空寂不被六塵所<anchor xml:id="nkr_note_orig_0536002" n="0536002"/>深
<lb ed="X" n="0536c06"/><lb ed="R038" n="0696a09"/>外不見人過惡內不被邪迷所惑故名曰覺覺卽
<lb ed="X" n="0536c07"/><lb ed="R038" n="0696a10"/>是佛也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536c08"/><lb ed="R038" n="0696a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0536c0801">與大比丘衆千二百五十人俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0536c09"/><lb ed="R038" n="0696a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0536c0901">言與者佛與比丘同住金剛般若無相道場故言
<lb ed="X" n="0536c10"/><lb ed="R038" n="0696a13"/>與也大比丘者是大阿羅漢故比丘者梵語唐言
<lb ed="X" n="0536c11"/><lb ed="R038" n="0696a14"/>能破六賊故名比丘衆多也千二百五十人者其
<lb ed="X" n="0536c12"/><lb ed="R038" n="0696a15"/>數也俱者同處平等法會。</p>
<lb ed="X" n="0536c13"/><lb ed="R038" n="0696a16"/><p xml:id="pX24p0536c1301">如　古人道喚作如如早是變了也且道變向甚
<lb ed="X" n="0536c14"/><lb ed="R038" n="0696a17"/>麼處去咄不得亂走畢竟作麼生道火不曾燒却
<lb ed="X" n="0536c15"/><lb ed="R038" n="0696a18"/>口　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0536c16"/><lb ed="R038" n="0696b01"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0536c1601"><l>如</l><l>靜夜長天一月孤</l>
<lb ed="X" n="0536c17"/><lb ed="R038" n="0696b02"/><l>是</l><l>水不離波波是水</l>
<lb ed="X" n="0536c18"/><lb ed="R038" n="0696b03"/><l>鏡水塵風不到時</l><l>應現無瑕照天地</l>
<lb ed="X" n="0536c19"/><lb ed="R038" n="0696b04"/><l>看看</l></lg>
<lb ed="X" n="0536c20"/><lb ed="R038" n="0696b05"/><p xml:id="pX24p0536c2001">我　淨躶躶赤洒洒沒可把　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0536c21"/><lb ed="R038" n="0696b06"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0536c2101"><l>我</l><l>認得分明成兩箇</l>
<lb ed="X" n="0536c22"/><lb ed="R038" n="0696b07"/><l>不動纖毫合本然</l><l>知音自有松風和</l></lg>
<lb ed="X" n="0536c23"/><lb ed="R038" n="0696b08"/><p xml:id="pX24p0536c2301">聞　切忌隨佗去　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0536c24"/><lb ed="R038" n="0696b09"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0536c2401"><l>猿啼嶺上鶴唳林間</l><l>斷雲風捲水激長湍</l>
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0537a" n="0537a"/>
<lb ed="X" n="0537a01"/><lb ed="R038" n="0696b10"/><l>最愛晚秋霜午夜</l><l>一聲新鴈覺天寒</l></lg>
<lb ed="X" n="0537a02"/><lb ed="R038" n="0696b11"/><p xml:id="pX24p0537a0201">一　相隨來也　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0537a03"/><lb ed="R038" n="0696b12"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0537a0301"><l>一</l><l>破二成三從此出</l>
<lb ed="X" n="0537a04"/><lb ed="R038" n="0696b13"/><l>乾坤混沌未分前</l><l>以是一生參學畢</l></lg>
<lb ed="X" n="0537a05"/><lb ed="R038" n="0696b14"/><p xml:id="pX24p0537a0501">時　如魚飮水冷暖自知　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0537a06"/><lb ed="R038" n="0696b15"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0537a0601"><l>時</l><l>淸風明月鎭相隨</l>
<lb ed="X" n="0537a07"/><lb ed="R038" n="0696b16"/><l>桃紅李白薔薇紫</l><l>問著東君自不知</l></lg>
<lb ed="X" n="0537a08"/><lb ed="R038" n="0696b17"/><p xml:id="pX24p0537a0801">佛　無面目說是非漢　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0537a09"/><lb ed="R038" n="0696b18"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0537a0901"><l>小名悉達長號釋迦</l><l>度人無數攝伏群邪</l>
<lb ed="X" n="0537a10"/><lb ed="R038" n="0697a01"/><l>若言佗是佛</l><l>自<anchor xml:id="nkr_note_add_0537a1001" n="0537a1001"/><anchor xml:id="beg0537a1001" n="0537a1001"/>己<anchor xml:id="end0537a1001"/>却成魔</l>
<lb ed="X" n="0537a11"/><lb ed="R038" n="0697a02"/><l>祗把一枚無孔笛</l><l>爲君吹起大平歌</l></lg>
<lb ed="X" n="0537a12"/><lb ed="R038" n="0697a03"/><p xml:id="pX24p0537a1201">在　客來須看也不得放過隨後便打　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0537a13"/><lb ed="R038" n="0697a04"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0537a1301"><l>獨坐一爐香</l><l>金文誦兩行</l>
<lb ed="X" n="0537a14"/><lb ed="R038" n="0697a05"/><l>可憐車馬客</l><l>門外任佗忙</l></lg>
<lb ed="X" n="0537a15"/><lb ed="R038" n="0697a06"/><p xml:id="pX24p0537a1501">舍衛<note place="inline">至</note>人俱　獨掌不浪鳴　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0537a16"/><lb ed="R038" n="0697a07"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0537a1601"><l>巍巍堂堂</l><l>萬法中王</l><l>三十二相</l>
<lb ed="X" n="0537a17"/><lb ed="R038" n="0697a08"/><l>百千種光</l><l>聖凡瞻仰</l><l>外道歸降</l>
<lb ed="X" n="0537a18"/><lb ed="R038" n="0697a09"/><l>莫謂慈容難得見</l><l>不離祗園大道場</l></lg>
<lb ed="X" n="0537a19"/><lb ed="R038" n="0697a10"/><p xml:id="pX24p0537a1901">新注　如是者指一經所聞法體也我聞者阿難
<lb ed="X" n="0537a20"/><lb ed="R038" n="0697a11"/>謂如是之法我從佛而聞也一時者卽如來說法
<lb ed="X" n="0537a21"/><lb ed="R038" n="0697a12"/>機應和合時也佛者覺也佛是敎主尊極名佛舍
<lb ed="X" n="0537a22"/><lb ed="R038" n="0697a13"/>衛者國名也華言豐德祗樹<name role="" type="person">給孤獨園</name>者祗陀太
<lb ed="X" n="0537a23"/><lb ed="R038" n="0697a14"/>子施樹給孤長者買園共立精舍請佛而住此說
<lb ed="X" n="0537a24"/><lb ed="R038" n="0697a15"/>法處也與大比丘衆者聞法之侶也比丘者梵語
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0537b" n="0537b"/>
<lb ed="X" n="0537b01"/><lb ed="R038" n="0697a16"/>也華言乞士上乞法以資慧命下乞食以資色身
<lb ed="X" n="0537b02"/><lb ed="R038" n="0697a17"/>又折<anchor xml:id="nkr_note_add_0537b0201" n="0537b0201"/><anchor xml:id="beg0537b0201" n="0537b0201"/>己<anchor xml:id="end0537b0201"/>慢幢生彼福德千二百五十人俱者此諸
<lb ed="X" n="0537b03"/><lb ed="R038" n="0697a18"/>弟子凡佛說法之處常隨侍也<anchor xml:id="nkr_note_add_0537b0301" n="0537b0301"/><anchor xml:id="beg0537b0301" n="0537b0301"/>已<anchor xml:id="end0537b0301"/>上如是等六事
<lb ed="X" n="0537b04"/><lb ed="R038" n="0697b01"/>冠於諸經之首謂之通序如來臨滅度時阿難問
<lb ed="X" n="0537b05"/><lb ed="R038" n="0697b02"/>佛一切經前當安何語佛言當安如是我聞等語
<lb ed="X" n="0537b06"/><lb ed="R038" n="0697b03"/>非但我法如是三世諸佛皆如是。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537b07"/><lb ed="R038" n="0697b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0537b0701">爾時世尊食時著衣持鉢入舍衛大城乞食於其城
<lb ed="X" n="0537b08"/><lb ed="R038" n="0697b05"/>中。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537b09"/><lb ed="R038" n="0697b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0537b0901">爾時者當此之時是今辰時齊時欲至也著衣持
<lb ed="X" n="0537b10"/><lb ed="R038" n="0697b07"/>鉢者爲顯敎示跡故也入者爲自城外而入也舍
<lb ed="X" n="0537b11"/><lb ed="R038" n="0697b08"/>衛大城者名<name role="" type="person">舍衛國</name>豐德城也卽波斯匿王所居
<lb ed="X" n="0537b12"/><lb ed="R038" n="0697b09"/>之城故言舍衛大城也言乞食者表如來能下心
<lb ed="X" n="0537b13"/><lb ed="R038" n="0697b10"/>於一切衆生也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537b14"/><lb ed="R038" n="0697b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0537b1401">次第乞<anchor xml:id="nkr_note_add_0537b1401" n="0537b1401"/><anchor xml:id="beg0537b1401" n="0537b1401"/>已<anchor xml:id="end0537b1401"/>還至本處飯食訖收衣鉢洗足<anchor xml:id="nkr_note_add_0537b1402" n="0537b1402"/><anchor xml:id="beg0537b1402" n="0537b1402"/>已<anchor xml:id="end0537b1402"/>敷座而
<lb ed="X" n="0537b15"/><lb ed="R038" n="0697b12"/>坐。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537b16"/><lb ed="R038" n="0697b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0537b1601">次第者不擇貧富平等以化也乞<anchor xml:id="nkr_note_add_0537b1601" n="0537b1601"/><anchor xml:id="beg0537b1601" n="0537b1601"/>已<anchor xml:id="end0537b1601"/>者如多乞不
<lb ed="X" n="0537b17"/><lb ed="R038" n="0697b14"/>過七家七家數滿更不至餘家也還至本處者佛
<lb ed="X" n="0537b18"/><lb ed="R038" n="0697b15"/>意制諸比丘除請召外不得輙向白衣舍故云爾
<lb ed="X" n="0537b19"/><lb ed="R038" n="0697b16"/>洗足者如來示現順同凡夫故言洗足又大乘法
<lb ed="X" n="0537b20"/><lb ed="R038" n="0697b17"/>不獨以洗手足爲淨蓋言洗手足不若淨心一念
<lb ed="X" n="0537b21"/><lb ed="R038" n="0697b18"/>心淨則罪垢悉除矣如來欲說法時常儀敷栴檀
<lb ed="X" n="0537b22"/><lb ed="R038" n="0698a01"/>座故言敷座而坐也。</p>
<lb ed="X" n="0537b23"/><lb ed="R038" n="0698a02"/><p xml:id="pX24p0537b2301">爾時<note place="inline">至</note>而坐　惺惺著　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0537b24"/><lb ed="R038" n="0698a03"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0537b2401"><l>飯食訖兮洗足<anchor xml:id="nkr_note_add_0537b2401" n="0537b2401"/><anchor xml:id="beg0537b2401" n="0537b2401"/>已<anchor xml:id="end0537b2401"/></l><l>敷座坐來誰共委</l>
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0537c" n="0537c"/>
<lb ed="X" n="0537c01"/><lb ed="R038" n="0698a04"/><l>向下文長知不知</l><l>看看平地波濤起</l></lg>
<lb ed="X" n="0537c02"/><lb ed="R038" n="0698a05"/><p xml:id="pX24p0537c0201">新注　此別叙也亦名發起序以乞食爲發起者
<lb ed="X" n="0537c03"/><lb ed="R038" n="0698a06"/>蓋佛欲說無住相施故先乞食以表之然佛以禪
<lb ed="X" n="0537c04"/><lb ed="R038" n="0698a07"/>悅法喜爲食而行乞者示同凡僧耳爾時者當是
<lb ed="X" n="0537c05"/><lb ed="R038" n="0698a08"/>時也世尊者世間所尊十號之一也食時者辰時
<lb ed="X" n="0537c06"/><lb ed="R038" n="0698a09"/>也著衣者服僧伽梨衣也持鉢者持應量器也次
<lb ed="X" n="0537c07"/><lb ed="R038" n="0698a10"/>第乞者佛心平等不擇貧富也本處者給孤園也
<lb ed="X" n="0537c08"/><lb ed="R038" n="0698a11"/>洗足者天竺跣足而食故食訖而洗足也敷座而
<lb ed="X" n="0537c09"/><lb ed="R038" n="0698a12"/>坐者敷坐具而跏趺也。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c10"/><lb ed="R038" n="0698a13"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">善現起請分第二</cb:mulu><head>○善現起請分第二</head>
<lb ed="X" n="0537c11"/><lb ed="R038" n="0698a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0537c1101">從空起慧請答雙彰故受之以善現起請分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c12"/><lb ed="R038" n="0698a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0537c1201">時長老須菩提。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c13"/><lb ed="R038" n="0698a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0537c1301">何名長老德尊年高故名長老須菩提是梵語唐
<lb ed="X" n="0537c14"/><lb ed="R038" n="0698a17"/>言解空也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c15"/><lb ed="R038" n="0698a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0537c1501">在大衆中卽從座起偏袒右肩右膝著地合掌恭敬
<lb ed="X" n="0537c16"/><lb ed="R038" n="0698b01"/>而白佛言。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c17"/><lb ed="R038" n="0698b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0537c1701">隨衆生所坐故云卽從座起弟子請益先行五種
<lb ed="X" n="0537c18"/><lb ed="R038" n="0698b03"/>儀一者從座而起二者端整衣服三者偏袒右肩
<lb ed="X" n="0537c19"/><lb ed="R038" n="0698b04"/>右膝著地四者合掌瞻仰尊顏目不暫捨五者一
<lb ed="X" n="0537c20"/><lb ed="R038" n="0698b05"/>心恭敬以伸問辭。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c21"/><lb ed="R038" n="0698b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0537c2101">希有世尊。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0537c22"/><lb ed="R038" n="0698b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0537c2201">希有略說三義第一希有能捨金輪王位第二希
<lb ed="X" n="0537c23"/><lb ed="R038" n="0698b08"/>有身長丈六紫磨金容三十二相八十種好三界
<lb ed="X" n="0537c24"/><lb ed="R038" n="0698b09"/>無比第三希有性能含吐八萬四千法三身圓備
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0538a" n="0538a"/>
<lb ed="X" n="0538a01"/><lb ed="R038" n="0698b10"/>以具上三義故云希有也世尊者智慧超過三界
<lb ed="X" n="0538a02"/><lb ed="R038" n="0698b11"/>無有能及者德高更無有上一切咸恭敬故曰世
<lb ed="X" n="0538a03"/><lb ed="R038" n="0698b12"/>尊。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538a04"/><lb ed="R038" n="0698b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0538a0401">如來善護念諸菩薩善付屬諸菩薩。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538a05"/><lb ed="R038" n="0698b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0538a0501">護念者如來以般若波羅蜜法護念諸菩薩付屬
<lb ed="X" n="0538a06"/><lb ed="R038" n="0698b15"/>者如來以般若波羅蜜法付屬須菩提諸大菩薩
<lb ed="X" n="0538a07"/><lb ed="R038" n="0698b16"/>言善護念者令諸學人以般若智護念自身心不
<lb ed="X" n="0538a08"/><lb ed="R038" n="0698b17"/>令妄起憎愛染外六塵墮生死苦海於自心中念
<lb ed="X" n="0538a09"/><lb ed="R038" n="0698b18"/>念常正不令邪起自性如來自善護念言善付屬
<lb ed="X" n="0538a10"/><lb ed="R038" n="0699a01"/>者前念淸淨付屬後念後念淸淨無有間斷究竟
<lb ed="X" n="0538a11"/><lb ed="R038" n="0699a02"/>解脫如來委曲誨示衆生及在會之衆當常行此
<lb ed="X" n="0538a12"/><lb ed="R038" n="0699a03"/>故云善付屬也菩薩者梵語唐言道心衆生亦云
<lb ed="X" n="0538a13"/><lb ed="R038" n="0699a04"/>覺有情道心者常行恭敬乃至蠢動含靈普敬愛
<lb ed="X" n="0538a14"/><lb ed="R038" n="0699a05"/>之無輕慢心故名菩薩。</p>
<lb ed="X" n="0538a15"/><lb ed="R038" n="0699a06"/><p xml:id="pX24p0538a1501">時長老<note place="inline">至</note>諸菩薩　如來不措一言須菩提便興
<lb ed="X" n="0538a16"/><lb ed="R038" n="0699a07"/>讚嘆具眼勝流試著眼看　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0538a17"/><lb ed="R038" n="0699a08"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0538a1701"><l>隔墻見角便知是牛</l><l>隔山見煙便知是火</l>
<lb ed="X" n="0538a18"/><lb ed="R038" n="0699a09"/><l>獨坐巍巍天上天下</l><l>南北東西鑽龜打瓦</l>
<lb ed="X" n="0538a19"/><lb ed="R038" n="0699a10"/><l>咄</l></lg>
<lb ed="X" n="0538a20"/><lb ed="R038" n="0699a11"/><p xml:id="pX24p0538a2001">新注　長老須菩提乃此經發起之人稱長老者
<lb ed="X" n="0538a21"/><lb ed="R038" n="0699a12"/>以其德長年老也梵語須菩提華言空生亦名善
<lb ed="X" n="0538a22"/><lb ed="R038" n="0699a13"/>現從座起至恭敬乃請法之敬義希有者讚佛之
<lb ed="X" n="0538a23"/><lb ed="R038" n="0699a14"/>辭也善護念者爲護念現在根熟菩薩與智慧力
<lb ed="X" n="0538a24"/><lb ed="R038" n="0699a15"/>令其成熟自行與敎化力令其攝受衆生也善付
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0538b" n="0538b"/>
<lb ed="X" n="0538b01"/><lb ed="R038" n="0699a16"/>屬者爲付屬未來根未熟菩薩<anchor xml:id="nkr_note_add_0538b0101" n="0538b0101"/><anchor xml:id="beg0538b0101" n="0538b0101"/>已<anchor xml:id="end0538b0101"/>得大乘者令其
<lb ed="X" n="0538b02"/><lb ed="R038" n="0699a17"/>不捨未得大乘者令其勝進也護念付屬卽希有
<lb ed="X" n="0538b03"/><lb ed="R038" n="0699a18"/>事也佛德之大無過衆生然雖注意於般若度生
<lb ed="X" n="0538b04"/><lb ed="R038" n="0699b01"/>必待請問故善現觀相知意卽首稱歎希有而後
<lb ed="X" n="0538b05"/><lb ed="R038" n="0699b02"/>請問也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538b06"/><lb ed="R038" n="0699b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0538b0601">世尊善男子善女人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538b07"/><lb ed="R038" n="0699b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0538b0701">善男子者平坦心也亦是正定心也能成就一切
<lb ed="X" n="0538b08"/><lb ed="R038" n="0699b05"/>功德所往無礙也善女人者是正慧心也由正慧
<lb ed="X" n="0538b09"/><lb ed="R038" n="0699b06"/>心能出生一切有爲無爲功德也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538b10"/><lb ed="R038" n="0699b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0538b1001">發阿耨多羅三藐三菩提心云何應住云何降伏其
<lb ed="X" n="0538b11"/><lb ed="R038" n="0699b08"/>心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538b12"/><lb ed="R038" n="0699b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0538b1201">須菩提問一切發菩提心人應云何住云何降伏
<lb ed="X" n="0538b13"/><lb ed="R038" n="0699b10"/>其心須菩提見一切衆生躁擾不停猶如隙塵搖
<lb ed="X" n="0538b14"/><lb ed="R038" n="0699b11"/>動之心起如飄風念念相續無有間歇問欲修行
<lb ed="X" n="0538b15"/><lb ed="R038" n="0699b12"/>如何降伏。</p>
<lb ed="X" n="0538b16"/><lb ed="R038" n="0699b13"/><p xml:id="pX24p0538b1601">世尊<note place="inline">至</note>其心　這一問從甚處來　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0538b17"/><lb ed="R038" n="0699b14"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0538b1701"><l>你喜我不喜</l><l>君悲我不悲</l>
<lb ed="X" n="0538b18"/><lb ed="R038" n="0699b15"/><l>鴈思飛<anchor xml:id="nkr_note_orig_0538001" n="0538001"/>寒北</l><l>燕憶舊巢歸</l>
<lb ed="X" n="0538b19"/><lb ed="R038" n="0699b16"/><l>秋月春華無限意</l><l>箇中只許自家知</l></lg>
<lb ed="X" n="0538b20"/><lb ed="R038" n="0699b17"/><p xml:id="pX24p0538b2001">新注　此發問之端也阿耨多羅三藐三菩提者
<lb ed="X" n="0538b21"/><lb ed="R038" n="0699b18"/>華言無上正等正覺也問意以如來護念付屬現
<lb ed="X" n="0538b22"/><lb ed="R038" n="0700a01"/>在未來菩薩令成佛果是菩薩雖發道心誓度衆
<lb ed="X" n="0538b23"/><lb ed="R038" n="0700a02"/>生求成佛道未知其心云何安住大乘云何降伏
<lb ed="X" n="0538b24"/><lb ed="R038" n="0700a03"/>妄心使至佛果不退失耶也。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0538c" n="0538c"/>
<lb ed="X" n="0538c01"/><lb ed="R038" n="0700a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0538c0101">佛言善哉善哉須菩提如汝所說如來善護念諸菩
<lb ed="X" n="0538c02"/><lb ed="R038" n="0700a05"/>薩善付囑諸菩薩。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538c03"/><lb ed="R038" n="0700a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0538c0301">是佛讚嘆須菩提善得我心善得我意也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538c04"/><lb ed="R038" n="0700a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0538c0401">汝今諦聽當爲汝說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538c05"/><lb ed="R038" n="0700a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0538c0501">佛欲說法常先戒勅令諸聽者一心靜默吾當爲
<lb ed="X" n="0538c06"/><lb ed="R038" n="0700a09"/>說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538c07"/><lb ed="R038" n="0700a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0538c0701">善男子善女人發阿耨多羅三藐三菩提心應如是
<lb ed="X" n="0538c08"/><lb ed="R038" n="0700a11"/>住如是降伏其心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538c09"/><lb ed="R038" n="0700a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0538c0901">阿之言無耨多羅之言上三之言正藐之言徧菩
<lb ed="X" n="0538c10"/><lb ed="R038" n="0700a13"/>提之言知無者無諸垢染上者三界無能比正者
<lb ed="X" n="0538c11"/><lb ed="R038" n="0700a14"/>正見也徧者一切智也智者知一切有情皆有佛
<lb ed="X" n="0538c12"/><lb ed="R038" n="0700a15"/>性但能修行盡得成佛三者卽是無上淸淨般若
<lb ed="X" n="0538c13"/><lb ed="R038" n="0700a16"/>波羅蜜也是以一切善男子善女人若欲修行應
<lb ed="X" n="0538c14"/><lb ed="R038" n="0700a17"/>知無上菩提道應知無上淸淨般若波羅蜜多法
<lb ed="X" n="0538c15"/><lb ed="R038" n="0700a18"/>以此降伏其心也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538c16"/><lb ed="R038" n="0700b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0538c1601">唯然世尊願樂欲聞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0538c17"/><lb ed="R038" n="0700b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0538c1701">唯然者應諾之辭願樂者願佛廣說令中下根機
<lb ed="X" n="0538c18"/><lb ed="R038" n="0700b03"/>盡得開悟樂者樂聞深法欲聞者渴仰慈誨也。</p>
<lb ed="X" n="0538c19"/><lb ed="R038" n="0700b04"/><p xml:id="pX24p0538c1901">佛言<note place="inline">至</note>欲聞　住住事因丁囑生　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0538c20"/><lb ed="R038" n="0700b05"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0538c2001"><l>七手八脚神頭鬼面</l><l>棒打不開刀割不斷</l>
<lb ed="X" n="0538c21"/><lb ed="R038" n="0700b06"/><l>閻浮踔躑幾千迴</l><l>頭頭不離空王殿</l></lg>
<lb ed="X" n="0538c22"/><lb ed="R038" n="0700b07"/><p xml:id="pX24p0538c2201">新注　善現旣讚嘆請問妙稱佛心故印可云善
<lb ed="X" n="0538c23"/><lb ed="R038" n="0700b08"/>哉善哉當爲汝說也而又誡絇云應如是住如是
<lb ed="X" n="0538c24"/><lb ed="R038" n="0700b09"/>降伏其心善現卽會佛意故唯然應之願聞是法
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0539a" n="0539a"/>
<lb ed="X" n="0539a01"/><lb ed="R038" n="0700b10"/>然一經之大要不過善現所問安住大乘降伏妄
<lb ed="X" n="0539a02"/><lb ed="R038" n="0700b11"/>心如來所答修行之法亦不出乎理事二行破執
<lb ed="X" n="0539a03"/><lb ed="R038" n="0700b12"/>斷疑而<anchor xml:id="nkr_note_add_0539a0301" n="0539a0301"/><anchor xml:id="beg0539a0301" n="0539a0301"/>已<anchor xml:id="end0539a0301"/>具見下文。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0539a04"/><lb ed="R038" n="0700b13"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">大乘正宗分第三</cb:mulu><head>○大乘正宗分第三</head>
<lb ed="X" n="0539a05"/><lb ed="R038" n="0700b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0539a0501">宗絕正邪乘無大小隨三根而化度簡異說而
<lb ed="X" n="0539a06"/><lb ed="R038" n="0700b15"/>獨尊故受之以大乘正宗分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0539a07"/><lb ed="R038" n="0700b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0539a0701">佛吿須菩提諸菩薩摩訶薩應如是降伏其心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0539a08"/><lb ed="R038" n="0700b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0539a0801">前念淸淨後念淸淨名爲菩薩念念不退雖在塵
<lb ed="X" n="0539a09"/><lb ed="R038" n="0700b18"/>勞心常淸淨名摩訶薩<anchor xml:id="nkr_note_orig_0539001" n="0539001"/>文慈悲喜捨種種方便化
<lb ed="X" n="0539a10"/><lb ed="R038" n="0701a01"/>度衆生名爲菩薩能化所化心無取著是名摩訶
<lb ed="X" n="0539a11"/><lb ed="R038" n="0701a02"/>薩恭敬一切衆生卽是降伏自心處眞者不變如
<lb ed="X" n="0539a12"/><lb ed="R038" n="0701a03"/>者不異遇諸境界心無變異名曰眞如亦云外不
<lb ed="X" n="0539a13"/><lb ed="R038" n="0701a04"/>假曰眞內不虗曰如念念無差卽是降伏其心也
<lb ed="X" n="0539a14"/><lb ed="R038" n="0701a05"/>不虗一本作不亂。</p>
<lb ed="X" n="0539a15"/><lb ed="R038" n="0701a06"/><p xml:id="pX24p0539a1501">新注　善現雙問安住降伏如來但答降伏其心
<lb ed="X" n="0539a16"/><lb ed="R038" n="0701a07"/>者善降伏妄心安住大乘則接安住矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0539a17"/><lb ed="R038" n="0701a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0539a1701">所有一切衆生之類若卵生若胎生若濕生若化生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0539a18"/><lb ed="R038" n="0701a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0539a1801">新注　人與旁生具有四生諸天地獄中陰惟是
<lb ed="X" n="0539a19"/><lb ed="R038" n="0701a10"/>化生鬼通胎化二生皆屬欲界。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0539a20"/><lb ed="R038" n="0701a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0539a2001">若有色<note place="inline">色界天</note>若無色<note place="inline">無色界天</note>若有想<note place="inline">識處天</note>若無想<note place="inline">無處有處
<lb ed="X" n="0539a21"/><lb ed="R038" n="0701a12"/>天</note>若非有想非無想<note place="inline">非想非非想處天</note>我皆令入無餘涅槃。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0539a22"/><lb ed="R038" n="0701a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0539a2201">卵生者迷性也胎生者習性也濕生者隨邪性也
<lb ed="X" n="0539a23"/><lb ed="R038" n="0701a14"/>化生者見趣性也迷故造諸業習故常流轉隨邪
<lb ed="X" n="0539a24"/><lb ed="R038" n="0701a15"/>心不定見趣多淪墜起心修心妄見是非內不契
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0539b" n="0539b"/>
<lb ed="X" n="0539b01"/><lb ed="R038" n="0701a16"/>無相之理名爲有色內心守直不行恭敬供養但
<lb ed="X" n="0539b02"/><lb ed="R038" n="0701a17"/>言直心是佛不修福慧名爲無色不了中道眼見
<lb ed="X" n="0539b03"/><lb ed="R038" n="0701a18"/>耳聞心想思惟愛著法相口說佛行心不依行名
<lb ed="X" n="0539b04"/><lb ed="R038" n="0701b01"/>爲有想迷人坐禪一向除妄不學慈悲喜捨智慧
<lb ed="X" n="0539b05"/><lb ed="R038" n="0701b02"/>方便猶如木石無有作用名爲無想不著二法想
<lb ed="X" n="0539b06"/><lb ed="R038" n="0701b03"/>故名若非有想求理心在故名若非無想煩惱萬
<lb ed="X" n="0539b07"/><lb ed="R038" n="0701b04"/>差皆是垢心身形無數總名衆生如來大悲普化
<lb ed="X" n="0539b08"/><lb ed="R038" n="0701b05"/>皆令得入無餘涅槃云多淪墜一作墮阿鼻也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0539b09"/><lb ed="R038" n="0701b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0539b0901">而滅度之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0539b10"/><lb ed="R038" n="0701b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0539b1001">如來指示三界九地衆生各有涅槃妙心令自悟
<lb ed="X" n="0539b11"/><lb ed="R038" n="0701b08"/>入無餘無餘者無習氣煩惱也涅槃者圓滿淸淨
<lb ed="X" n="0539b12"/><lb ed="R038" n="0701b09"/>義滅盡一切習氣令永不生方契此也度者渡生
<lb ed="X" n="0539b13"/><lb ed="R038" n="0701b10"/>死大海也佛心平等普願與一切衆生同入圓滿
<lb ed="X" n="0539b14"/><lb ed="R038" n="0701b11"/>淸淨無餘涅槃同渡生死大海同諸佛所證也有
<lb ed="X" n="0539b15"/><lb ed="R038" n="0701b12"/>人雖悟雖修作有所得心者却生我相名爲法我
<lb ed="X" n="0539b16"/><lb ed="R038" n="0701b13"/>除盡法我方名滅度也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0539b17"/><lb ed="R038" n="0701b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0539b1701">如是滅度無量無數無邊衆生實無衆生得滅度者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0539b18"/><lb ed="R038" n="0701b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0539b1801">如是者指前法也滅度者大解脫也大解脫者煩
<lb ed="X" n="0539b19"/><lb ed="R038" n="0701b16"/>惱及習氣一切諸業障滅盡更無有餘是名大解
<lb ed="X" n="0539b20"/><lb ed="R038" n="0701b17"/>脫無量無數無邊衆生元各自有一切煩惱貪嗔
<lb ed="X" n="0539b21"/><lb ed="R038" n="0701b18"/>惡業若不斷除終不得解脫故言如是滅度無量
<lb ed="X" n="0539b22"/><lb ed="R038" n="0702a01"/>無數無邊衆生一切迷人悟得自性始知佛不見
<lb ed="X" n="0539b23"/><lb ed="R038" n="0702a02"/>自相不有自智何曾度衆生祗爲凡夫不見自本
<lb ed="X" n="0539b24"/><lb ed="R038" n="0702a03"/>心不識佛意執著諸法相不達無爲之理我人不
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0539c" n="0539c"/>
<lb ed="X" n="0539c01"/><lb ed="R038" n="0702a04"/>除是名衆生若離此病實無衆生得滅度者故言
<lb ed="X" n="0539c02"/><lb ed="R038" n="0702a05"/>妄心無處卽菩提生死涅槃本平等何滅度之有。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0539c03"/><lb ed="R038" n="0702a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0539c0301">何以故須菩提若菩薩有我相人相衆生相壽者相
<lb ed="X" n="0539c04"/><lb ed="R038" n="0702a07"/>卽非菩薩。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0539c05"/><lb ed="R038" n="0702a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0539c0501">衆生佛性無有異緣有四相不入無餘涅槃有四
<lb ed="X" n="0539c06"/><lb ed="R038" n="0702a09"/>相卽是衆生無四相卽是佛迷卽佛是衆生悟卽
<lb ed="X" n="0539c07"/><lb ed="R038" n="0702a10"/>是衆生是佛迷人恃有財寶學問族姓輕慢一切
<lb ed="X" n="0539c08"/><lb ed="R038" n="0702a11"/>人名我相雖行仁義禮智信而意高自負不行普
<lb ed="X" n="0539c09"/><lb ed="R038" n="0702a12"/>敬言我解行仁義禮智信不合敬爾名人相好事
<lb ed="X" n="0539c10"/><lb ed="R038" n="0702a13"/>歸<anchor xml:id="nkr_note_add_0539c1001" n="0539c1001"/><anchor xml:id="beg0539c1001" n="0539c1001"/>己<anchor xml:id="end0539c1001"/>惡事施於人名衆生相對境取捨分別名壽
<lb ed="X" n="0539c11"/><lb ed="R038" n="0702a14"/>者相是謂凡夫四相修行人亦有四相心有能所
<lb ed="X" n="0539c12"/><lb ed="R038" n="0702a15"/>輕慢衆生名我相恃持戒輕破戒者名人相厭三
<lb ed="X" n="0539c13"/><lb ed="R038" n="0702a16"/>塗苦願生諸天是衆生相心愛長年而勤修福業
<lb ed="X" n="0539c14"/><lb ed="R038" n="0702a17"/>諸執不忘是壽者相有四相卽是衆生無四相卽
<lb ed="X" n="0539c15"/><lb ed="R038" n="0702a18"/>是佛也。</p>
<lb ed="X" n="0539c16"/><lb ed="R038" n="0702b01"/><p xml:id="pX24p0539c1601">佛吿<note place="inline">至</note>菩薩　頂天立地鼻直眼橫　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0539c17"/><lb ed="R038" n="0702b02"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0539c1701"><l>堂堂大道赫赫分明</l><l>人人本具箇箇圓成</l>
<lb ed="X" n="0539c18"/><lb ed="R038" n="0702b03"/><l>祗因差一念</l><l>現出萬般形</l></lg>
<lb ed="X" n="0539c19"/><lb ed="R038" n="0702b04"/><p xml:id="pX24p0539c1901">新注　此一段是菩薩所修理觀具乎四心謂廣
<lb ed="X" n="0539c20"/><lb ed="R038" n="0702b05"/>大心勝心常心不顚倒心慈氏頌曰廣大第一常
<lb ed="X" n="0539c21"/><lb ed="R038" n="0702b06"/>其心不顚倒第一卽勝心也經云所有一切衆生
<lb ed="X" n="0539c22"/><lb ed="R038" n="0702b07"/>之類者所懷之境此廣大心也云我皆令入無餘
<lb ed="X" n="0539c23"/><lb ed="R038" n="0702b08"/>涅槃者此勝心也無餘涅槃卽如來究竟彼岸也
<lb ed="X" n="0539c24"/><lb ed="R038" n="0702b09"/>云實無衆生得滅度者了生佛一如此常心也云
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0540a" n="0540a"/>
<lb ed="X" n="0540a01"/><lb ed="R038" n="0702b10"/>無我人衆生壽者此不顚倒心也若有四相謂之
<lb ed="X" n="0540a02"/><lb ed="R038" n="0702b11"/>四倒若一衆生不令滅度及見衆生實滅度者則
<lb ed="X" n="0540a03"/><lb ed="R038" n="0702b12"/>未能了達本源遂有我人衆生壽者四相不名菩
<lb ed="X" n="0540a04"/><lb ed="R038" n="0702b13"/>薩我者於五薀中妄計有我我所人者妄計我生
<lb ed="X" n="0540a05"/><lb ed="R038" n="0702b14"/>人中異於餘趣衆生者妄計五蘊和合而生壽者
<lb ed="X" n="0540a06"/><lb ed="R038" n="0702b15"/>妄計我受一期果報卽若長若短壽命也此皆顚
<lb ed="X" n="0540a07"/><lb ed="R038" n="0702b16"/>倒妄想亦名四見菩薩能用般若妙智照了性空
<lb ed="X" n="0540a08"/><lb ed="R038" n="0702b17"/>本無四相名降伏其心否則非菩薩也。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0540a09"/><lb ed="R038" n="0702b18"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">妙行無住分第四</cb:mulu><head>○妙行無住分第四</head>
<lb ed="X" n="0540a10"/><lb ed="R038" n="0703a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0540a1001">得宗而行不住於相故受之以妙行無住分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0540a11"/><lb ed="R038" n="0703a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0540a1101">復次須菩提菩薩於法應無所住行於布施所謂不
<lb ed="X" n="0540a12"/><lb ed="R038" n="0703a03"/>住色布施不住聲香味觸法布施。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0540a13"/><lb ed="R038" n="0703a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0540a1301">凡夫布施祗求身相端嚴五欲快樂故報盡却墮
<lb ed="X" n="0540a14"/><lb ed="R038" n="0703a05"/>三塗世尊大慈敎行無相布施者不求身相端嚴
<lb ed="X" n="0540a15"/><lb ed="R038" n="0703a06"/>五欲快樂但令內破慳心外利益一切衆生如是
<lb ed="X" n="0540a16"/><lb ed="R038" n="0703a07"/>相應名不住色布施。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0540a17"/><lb ed="R038" n="0703a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0540a1701">須菩提菩薩應如是布施不住於相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0540a18"/><lb ed="R038" n="0703a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0540a1801">應如是無相心布施者爲無能施之心不見有施
<lb ed="X" n="0540a19"/><lb ed="R038" n="0703a10"/>之物不分別受施之人是名不住相布施也。</p>
<lb ed="X" n="0540a20"/><lb ed="R038" n="0703a11"/><p xml:id="pX24p0540a2001">新注　此一段理觀兼事行也不住是理觀布施
<lb ed="X" n="0540a21"/><lb ed="R038" n="0703a12"/>是事行於法者六塵諸法也布者普也施者捨也
<lb ed="X" n="0540a22"/><lb ed="R038" n="0703a13"/>菩薩所修六度梵行以布施爲初度攝後五度蓋
<lb ed="X" n="0540a23"/><lb ed="R038" n="0703a14"/>施有三種資生施無畏施法施也資生施者施以
<lb ed="X" n="0540a24"/><lb ed="R038" n="0703a15"/>財物資佗生也無畏施者持戒不惱無冤忍辱不
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0540b" n="0540b"/>
<lb ed="X" n="0540b01"/><lb ed="R038" n="0703a16"/>報有冤法施者精進不倦說法禪定不差機說法
<lb ed="X" n="0540b02"/><lb ed="R038" n="0703a17"/>智慧不顚倒說法然一切布施不過六塵所謂六
<lb ed="X" n="0540b03"/><lb ed="R038" n="0703a18"/>塵如床敷臥具飮食湯藥之類是也世人行施心
<lb ed="X" n="0540b04"/><lb ed="R038" n="0703b01"/>希果報是爲著相菩薩行施了達三輪體空故能
<lb ed="X" n="0540b05"/><lb ed="R038" n="0703b02"/>不住於相三輪者謂施者受者及所施物也佛吿
<lb ed="X" n="0540b06"/><lb ed="R038" n="0703b03"/>善現應如是不住於相而行施者蓋欲菩薩降伏
<lb ed="X" n="0540b07"/><lb ed="R038" n="0703b04"/>妄心也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0540b08"/><lb ed="R038" n="0703b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0540b0801">何以故若菩薩不住相布施其福德不可思量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0540b09"/><lb ed="R038" n="0703b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0540b0901">菩薩行施無所希求其所獲福德如十方虗空不
<lb ed="X" n="0540b10"/><lb ed="R038" n="0703b07"/>可較量言復次者連前起後之辭一說布者普也
<lb ed="X" n="0540b11"/><lb ed="R038" n="0703b08"/>施者散也能普散盡心中妄念習氣煩惱四相泯
<lb ed="X" n="0540b12"/><lb ed="R038" n="0703b09"/>絕無所蘊積是眞布施又說布施者由不住六塵
<lb ed="X" n="0540b13"/><lb ed="R038" n="0703b10"/>境界又不有漏分別惟當返歸淸淨了萬法空寂
<lb ed="X" n="0540b14"/><lb ed="R038" n="0703b11"/>若不了此意惟增諸業故須內除貪愛外行布施
<lb ed="X" n="0540b15"/><lb ed="R038" n="0703b12"/>內外相應獲福無量見人作惡不見其過自性不
<lb ed="X" n="0540b16"/><lb ed="R038" n="0703b13"/>生分別是名離相依敎修行心無能所卽是善法
<lb ed="X" n="0540b17"/><lb ed="R038" n="0703b14"/>修行人心有能所不名善法能所心不滅修未得
<lb ed="X" n="0540b18"/><lb ed="R038" n="0703b15"/>解脫念念常行般若智其福無量無邊依如是修
<lb ed="X" n="0540b19"/><lb ed="R038" n="0703b16"/>行感得一切人天恭敬供養是名爲福德常行不
<lb ed="X" n="0540b20"/><lb ed="R038" n="0703b17"/>住相布施普敬一切倉生其功德無有邊際不可
<lb ed="X" n="0540b21"/><lb ed="R038" n="0703b18"/>稱計。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0540b22"/><lb ed="R038" n="0704a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0540b2201">須菩提於意云何東方虗空可思量不不也世尊。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0540b23"/><lb ed="R038" n="0704a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0540b2301">緣不住相布施所得功德不可稱量佛以東方虗
<lb ed="X" n="0540b24"/><lb ed="R038" n="0704a03"/>空爲譬喩故問須菩提東方虗空可思量不不也
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0540c" n="0540c"/>
<lb ed="X" n="0540c01"/><lb ed="R038" n="0704a04"/>世尊者須菩提言東方虗空不可思量也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0540c02"/><lb ed="R038" n="0704a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0540c0201">須菩提南西北方四維上下虗空可思量不不也世
<lb ed="X" n="0540c03"/><lb ed="R038" n="0704a06"/>尊須菩提菩薩無住相布施福德亦復如是不可思
<lb ed="X" n="0540c04"/><lb ed="R038" n="0704a07"/>量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0540c05"/><lb ed="R038" n="0704a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0540c0501">佛言虗空無有邊際不可度量菩薩無住相布施
<lb ed="X" n="0540c06"/><lb ed="R038" n="0704a09"/>所得功德亦如虗空不可度量無邊際也世界中
<lb ed="X" n="0540c07"/><lb ed="R038" n="0704a10"/>大者莫過虗空一切性中大者莫過佛性何以故
<lb ed="X" n="0540c08"/><lb ed="R038" n="0704a11"/>凡有形相者不得名爲大虗空無形相故得名爲
<lb ed="X" n="0540c09"/><lb ed="R038" n="0704a12"/>大一切諸性皆有限量不得名爲大佛性無有限
<lb ed="X" n="0540c10"/><lb ed="R038" n="0704a13"/>量故名爲大此虗空中無東西南北若見東西南
<lb ed="X" n="0540c11"/><lb ed="R038" n="0704a14"/>北亦是住相不得解脫佛性本無我人衆生壽者
<lb ed="X" n="0540c12"/><lb ed="R038" n="0704a15"/>若有此四相可見卽是衆生性不名佛性亦所謂
<lb ed="X" n="0540c13"/><lb ed="R038" n="0704a16"/>住相布施也雖於妄心中說有東西南北在理則
<lb ed="X" n="0540c14"/><lb ed="R038" n="0704a17"/>何有所謂東西不眞南北苟異自性本來空寂混
<lb ed="X" n="0540c15"/><lb ed="R038" n="0704a18"/>融無所分別故如來深讚不生分別也。</p>
<lb ed="X" n="0540c16"/><lb ed="R038" n="0704b01"/><p xml:id="pX24p0540c1601">復次<note place="inline">至</note>思量　若要天下行無過一藝強　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0540c17"/><lb ed="R038" n="0704b02"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0540c1701"><l>蜀川十樣錦</l><l>添華色轉鮮</l>
<lb ed="X" n="0540c18"/><lb ed="R038" n="0704b03"/><l>欲知端的意</l><l>北斗向南看</l>
<lb ed="X" n="0540c19"/><lb ed="R038" n="0704b04"/><l>虗空不礙絲頭念</l><l>所以彰名大覺仙</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0540c20"/><lb ed="R038" n="0704b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0540c2001">須菩提菩薩但應如所敎住。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0540c21"/><lb ed="R038" n="0704b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0540c2101">應者唯也但唯如上所說之敎住無相布施卽是
<lb ed="X" n="0540c22"/><lb ed="R038" n="0704b07"/>菩薩也。</p>
<lb ed="X" n="0540c23"/><lb ed="R038" n="0704b08"/><p xml:id="pX24p0540c2301">須菩提<note place="inline">至</note>敎住　可知禮也　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0540c24"/><lb ed="R038" n="0704b09"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0540c2401"><l>虗空境界豈思量</l><l>大道情幽理事長</l>
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0541a" n="0541a"/>
<lb ed="X" n="0541a01"/><lb ed="R038" n="0704b10"/><l>但得五湖風月在</l><l>春來依舊百華香</l></lg>
<lb ed="X" n="0541a02"/><lb ed="R038" n="0704b11"/><p xml:id="pX24p0541a0201">新注　此段恐人疑云旣離相施則無福報故佛
<lb ed="X" n="0541a03"/><lb ed="R038" n="0704b12"/>吿離相之施其福轉多良由不住相施施契性空
<lb ed="X" n="0541a04"/><lb ed="R038" n="0704b13"/>性空無邊施福無邊故擧十方虗空以爲喩也論
<lb ed="X" n="0541a05"/><lb ed="R038" n="0704b14"/>云其義有三一徧一切處二寬廣高大三究竟不
<lb ed="X" n="0541a06"/><lb ed="R038" n="0704b15"/>窮<anchor xml:id="nkr_note_add_0541a0601" n="0541a0601"/><anchor xml:id="beg0541a0601" n="0541a0601"/>已<anchor xml:id="end0541a0601"/>上答降伏安住問竟。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0541a07"/><lb ed="R038" n="0704b16"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">如理實見分第五</cb:mulu><head>○如理實見分第五</head>
<lb ed="X" n="0541a08"/><lb ed="R038" n="0704b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0541a0801">行行皆如謂之實見故受之以如理實見分。</p>
<lb ed="X" n="0541a09"/><lb ed="R038" n="0704b18"/><p xml:id="pX24p0541a0901">新注一斷求佛行施住相疑　此疑從前之不住
<lb ed="X" n="0541a10"/><lb ed="R038" n="0705a01"/>相布施來一經始終二十七疑此第一斷疑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0541a11"/><lb ed="R038" n="0705a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0541a1101">須菩提於意云何可以身相見如來不不也世尊不
<lb ed="X" n="0541a12"/><lb ed="R038" n="0705a03"/>可以身相得見如來。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0541a13"/><lb ed="R038" n="0705a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0541a1301">色身卽有相法身卽無相色身者四大和合父母
<lb ed="X" n="0541a14"/><lb ed="R038" n="0705a05"/>所生肉眼所見法身者無有形段非有靑黃赤白
<lb ed="X" n="0541a15"/><lb ed="R038" n="0705a06"/>無一切相貌非肉眼能見慧眼乃能見之凡夫但
<lb ed="X" n="0541a16"/><lb ed="R038" n="0705a07"/>見色身如來不見法身如來法身量等虗空是故
<lb ed="X" n="0541a17"/><lb ed="R038" n="0705a08"/>佛問須菩提可以身相見如來不須菩提知凡夫
<lb ed="X" n="0541a18"/><lb ed="R038" n="0705a09"/>但見色身如來不見法身如來故言不也世尊不
<lb ed="X" n="0541a19"/><lb ed="R038" n="0705a10"/>可以身相得見如來。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0541a20"/><lb ed="R038" n="0705a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0541a2001">何以故如來所說身相卽非相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0541a21"/><lb ed="R038" n="0705a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0541a2101">色身是相法身是性一切善惡盡由法身不由色
<lb ed="X" n="0541a22"/><lb ed="R038" n="0705a13"/>身法身若作惡色身不生善處法身作善色身不
<lb ed="X" n="0541a23"/><lb ed="R038" n="0705a14"/>墮惡處凡夫唯見色身不見法身不能行無住相
<lb ed="X" n="0541a24"/><lb ed="R038" n="0705a15"/>布施不能於一切處行平等行不能普敬一切衆
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0541b" n="0541b"/>
<lb ed="X" n="0541b01"/><lb ed="R038" n="0705a16"/>生見法身者卽能行無住相布施卽能普敬一切
<lb ed="X" n="0541b02"/><lb ed="R038" n="0705a17"/>衆生卽能修般若波羅蜜行方信一切衆生同一
<lb ed="X" n="0541b03"/><lb ed="R038" n="0705a18"/>眞性本來淸淨無有垢穢具足恒<anchor xml:id="nkr_note_orig_0541001" n="0541001"/>河妙用。</p>
<lb ed="X" n="0541b04"/><lb ed="R038" n="0705b01"/><p xml:id="pX24p0541b0401">須菩<note place="inline">至</note>身相　且道只今行住坐臥是甚麼相休
<lb ed="X" n="0541b05"/><lb ed="R038" n="0705b02"/>瞌睡　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0541b06"/><lb ed="R038" n="0705b03"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0541b0601"><l>身在海中休覓水</l><l>日行山嶺莫尋山</l>
<lb ed="X" n="0541b07"/><lb ed="R038" n="0705b04"/><l>鸚吟燕語皆相似</l><l>莫問前三與後三</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0541b08"/><lb ed="R038" n="0705b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0541b0801">佛吿須菩提凡所有相皆是虗妄若見諸相非相則
<lb ed="X" n="0541b09"/><lb ed="R038" n="0705b06"/>見如來。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0541b10"/><lb ed="R038" n="0705b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0541b1001">如來欲顯法身說一切諸相皆虗妄若見是一切
<lb ed="X" n="0541b11"/><lb ed="R038" n="0705b08"/>諸相虗妄不實卽見如來無相之理也。</p>
<lb ed="X" n="0541b12"/><lb ed="R038" n="0705b09"/><p xml:id="pX24p0541b1201">佛吿<note place="inline">至</note>如來　山是山水是水佛在甚麼處　頌
<lb ed="X" n="0541b13"/><lb ed="R038" n="0705b10"/>曰。</p>
<lb ed="X" n="0541b14"/><lb ed="R038" n="0705b11"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0541b1401"><l>有相有求俱是妄</l><l>無形無見墮偏枯</l>
<lb ed="X" n="0541b15"/><lb ed="R038" n="0705b12"/><l>堂堂密密何曾問</l><l>一道寒光爍大虗</l></lg>
<lb ed="X" n="0541b16"/><lb ed="R038" n="0705b13"/><p xml:id="pX24p0541b1601">新注　前段說無住相施降伏其心是成佛之因
<lb ed="X" n="0541b17"/><lb ed="R038" n="0705b14"/>也恐善現疑佛果是有爲身相故佛問云可以身
<lb ed="X" n="0541b18"/><lb ed="R038" n="0705b15"/>相見如來不善現悟佛問意乃答不可以身相見
<lb ed="X" n="0541b19"/><lb ed="R038" n="0705b16"/>然有相者應身也無相者法身也法身是體應身
<lb ed="X" n="0541b20"/><lb ed="R038" n="0705b17"/>是用若知用從體起應卽是法也所以無相故論
<lb ed="X" n="0541b21"/><lb ed="R038" n="0705b18"/>云如來所說相卽非相若能了達此意則一切世
<lb ed="X" n="0541b22"/><lb ed="R038" n="0706a01"/>間之相無非眞如無爲佛體故佛印可善現云若
<lb ed="X" n="0541b23"/><lb ed="R038" n="0706a02"/>見諸相非相卽見如來。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0541b24"/><lb ed="R038" n="0706a03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">正信希有分第六</cb:mulu><head>○正信希有分第六</head>
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0541c" n="0541c"/>
<lb ed="X" n="0541c01"/><lb ed="R038" n="0706a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0541c0101">見而信之善根深固故受之以正信希有分。</p>
<lb ed="X" n="0541c02"/><lb ed="R038" n="0706a05"/><p xml:id="pX24p0541c0201">新注　二斷因果俱深無信疑　此疑從前兩段經
<lb ed="X" n="0541c03"/><lb ed="R038" n="0706a06"/>文而來。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0541c04"/><lb ed="R038" n="0706a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0541c0401">須菩提白佛言世尊頗有衆生得聞如是言說章句
<lb ed="X" n="0541c05"/><lb ed="R038" n="0706a08"/>生實信不。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0541c06"/><lb ed="R038" n="0706a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0541c0601">須菩提問此法甚深難信難解末世凡夫智慧微
<lb ed="X" n="0541c07"/><lb ed="R038" n="0706a10"/>劣云何信入佛答在次下。</p>
<lb ed="X" n="0541c08"/><lb ed="R038" n="0706a11"/><p xml:id="pX24p0541c0801">新注　論云無住行施因深也無相見佛果深也
<lb ed="X" n="0541c09"/><lb ed="R038" n="0706a12"/>因果之法旣深疑末世在迷鈍根衆生不如是能
<lb ed="X" n="0541c10"/><lb ed="R038" n="0706a13"/>生信心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0541c11"/><lb ed="R038" n="0706a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0541c1101">佛吿須菩提莫作是說如來滅後後五百歲有持戒
<lb ed="X" n="0541c12"/><lb ed="R038" n="0706a15"/>修福者於此章句能生信心以此爲實。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0541c13"/><lb ed="R038" n="0706a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0541c1301">須菩<note place="inline">至</note>爲實　金佛不渡爐木佛不渡火泥佛不
<lb ed="X" n="0541c14"/><lb ed="R038" n="0706a17"/>渡水　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0541c15"/><lb ed="R038" n="0706a18"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0541c1501"><l>三佛威儀總不眞</l><l>眼中瞳子面前人</l>
<lb ed="X" n="0541c16"/><lb ed="R038" n="0706b01"/><l>若能信得家中寶</l><l>啼鳥山華一樣春</l></lg>
<lb ed="X" n="0541c17"/><lb ed="R038" n="0706b02"/><p xml:id="pX24p0541c1701">新注　佛答末世自有具福慧人聞此般若能生
<lb ed="X" n="0541c18"/><lb ed="R038" n="0706b03"/>實信言後五百歲者大集經中云有五箇五百歲
<lb ed="X" n="0541c19"/><lb ed="R038" n="0706b04"/>今乃最後五百歲時也持戒戒也修福定也生信
<lb ed="X" n="0541c20"/><lb ed="R038" n="0706b05"/>慧也三學俱備能生實信。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0541c21"/><lb ed="R038" n="0706b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0541c2101">當知是人不於一佛二佛三四五佛而種善根<anchor xml:id="nkr_note_add_0541c2101" n="0541c2101"/><anchor xml:id="beg0541c2101" n="0541c2101"/>已<anchor xml:id="end0541c2101"/>於
<lb ed="X" n="0541c22"/><lb ed="R038" n="0706b07"/>無量千萬佛所種諸善根聞是章句乃至一念生淨
<lb ed="X" n="0541c23"/><lb ed="R038" n="0706b08"/>信者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0541c24"/><lb ed="R038" n="0706b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0541c2401">於我滅後後五百歲若復有人能持大乘無相戒
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0542a" n="0542a"/>
<lb ed="X" n="0542a01"/><lb ed="R038" n="0706b10"/>不妄取諸相不造生死業一切時中心常空寂不
<lb ed="X" n="0542a02"/><lb ed="R038" n="0706b11"/>被諸相所縛卽是無所住心於如來深法心能信
<lb ed="X" n="0542a03"/><lb ed="R038" n="0706b12"/>入此人所有言說眞實可信何以故此人不於一
<lb ed="X" n="0542a04"/><lb ed="R038" n="0706b13"/>劫二劫三四五劫而種善根<anchor xml:id="nkr_note_add_0542a0401" n="0542a0401"/><anchor xml:id="beg0542a0401" n="0542a0401"/>已<anchor xml:id="end0542a0401"/>於無量千萬億劫
<lb ed="X" n="0542a05"/><lb ed="R038" n="0706b14"/>種諸善根是故如來說我滅後後五百歲有能離
<lb ed="X" n="0542a06"/><lb ed="R038" n="0706b15"/>相修行者當知是人不於一二三四五佛種諸善
<lb ed="X" n="0542a07"/><lb ed="R038" n="0706b16"/>根何名種諸善根略述次下所謂於諸佛所一心
<lb ed="X" n="0542a08"/><lb ed="R038" n="0706b17"/>供養隨順敎法於諸菩薩善知識師僧父母耆年
<lb ed="X" n="0542a09"/><lb ed="R038" n="0706b18"/>宿德尊長之處常行恭敬承順敎命不違其意是
<lb ed="X" n="0542a10"/><lb ed="R038" n="0707a01"/>名種諸善根於一切貧苦衆生起慈愍心不生輕
<lb ed="X" n="0542a11"/><lb ed="R038" n="0707a02"/>厭有所須求隨力惠施是名種諸善根於一切惡
<lb ed="X" n="0542a12"/><lb ed="R038" n="0707a03"/>類自行和柔忍辱歡喜逢迎不逆其意令彼發歡
<lb ed="X" n="0542a13"/><lb ed="R038" n="0707a04"/>喜心息剛戾心是名種諸善根於六道衆生不加
<lb ed="X" n="0542a14"/><lb ed="R038" n="0707a05"/>殺害不欺不賤不毀不辱不騎不箠不食其肉常
<lb ed="X" n="0542a15"/><lb ed="R038" n="0707a06"/>行饒益是名種諸善根信心者信般若波羅蜜能
<lb ed="X" n="0542a16"/><lb ed="R038" n="0707a07"/>除一切煩惱信般若波羅蜜能成就一切出世功
<lb ed="X" n="0542a17"/><lb ed="R038" n="0707a08"/>德信般若波羅蜜能出生一切諸佛信自身中佛
<lb ed="X" n="0542a18"/><lb ed="R038" n="0707a09"/>性本來淸淨無有染汚與諸佛性平等無二信六
<lb ed="X" n="0542a19"/><lb ed="R038" n="0707a10"/>道衆生本來無相信一切衆生盡能成佛是名淸
<lb ed="X" n="0542a20"/><lb ed="R038" n="0707a11"/>淨信心也。</p>
<lb ed="X" n="0542a21"/><lb ed="R038" n="0707a12"/><p xml:id="pX24p0542a2101">新注　若論實信之由從多佛所<anchor xml:id="nkr_note_add_0542a2101" n="0542a2101"/><anchor xml:id="beg0542a2101" n="0542a2101"/>已<anchor xml:id="end0542a2101"/>種善根聞此
<lb ed="X" n="0542a22"/><lb ed="R038" n="0707a13"/>大乘之法則能生信至於一念少時生信亦從佛
<lb ed="X" n="0542a23"/><lb ed="R038" n="0707a14"/>所種諸善根而然也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0542a24"/><lb ed="R038" n="0707a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0542a2401">須菩提如來悉知悉見是諸衆生得如是無量福德。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0542b" n="0542b"/>
<lb ed="X" n="0542b01"/><lb ed="R038" n="0707a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0542b0101">當知<note place="inline">至</note>福德　種瓜得瓜種菓得菓　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0542b02"/><lb ed="R038" n="0707a17"/><lg xml:id="lgX24p0542b0201"><l>一佛二佛千萬佛</l><l>各各眼橫兼鼻直</l>
<lb ed="X" n="0542b03"/><lb ed="R038" n="0707a18"/><l>昔年親種善根來</l><l>今日依前得渠力</l>
<lb ed="X" n="0542b04"/><lb ed="R038" n="0707b01"/><l>須菩提須菩提</l>
<lb ed="X" n="0542b05"/><lb ed="R038" n="0707b02"/><l>着衣喫飯尋常事</l><l>何須特地却生疑</l></lg>
<lb ed="X" n="0542b06"/><lb ed="R038" n="0707b03"/><p xml:id="pX24p0542b0601">新注　信心生一念諸佛悉皆知凡有衆生聞是
<lb ed="X" n="0542b07"/><lb ed="R038" n="0707b04"/>章句乃至一念淨信佛智佛眼無不知見所以得
<lb ed="X" n="0542b08"/><lb ed="R038" n="0707b05"/>福無量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0542b09"/><lb ed="R038" n="0707b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0542b0901">何以故是諸衆生無復我相人相衆生相壽者相無
<lb ed="X" n="0542b10"/><lb ed="R038" n="0707b07"/>法相亦無非法相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0542b11"/><lb ed="R038" n="0707b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0542b1101">若有人於如來滅後發般若波羅蜜心行般若波
<lb ed="X" n="0542b12"/><lb ed="R038" n="0707b09"/>羅蜜行修習悟解得佛深意者諸佛無不知之若
<lb ed="X" n="0542b13"/><lb ed="R038" n="0707b10"/>有人聞上乘法一心受持卽能行般若波羅蜜無
<lb ed="X" n="0542b14"/><lb ed="R038" n="0707b11"/>相無著之行了無我人衆生壽者四相無我者無
<lb ed="X" n="0542b15"/><lb ed="R038" n="0707b12"/>色受想行識也無人者了四大不實終歸地水火
<lb ed="X" n="0542b16"/><lb ed="R038" n="0707b13"/>風也無衆生者無生滅心也無壽者我身本無寧
<lb ed="X" n="0542b17"/><lb ed="R038" n="0707b14"/>有壽者四相旣亡卽法眼明徹不著有無遠離二
<lb ed="X" n="0542b18"/><lb ed="R038" n="0707b15"/>邊自心如來自悟自覺永離塵勞妄念自然得福
<lb ed="X" n="0542b19"/><lb ed="R038" n="0707b16"/>無邊無法相者離名絕相不拘文字也亦無非法
<lb ed="X" n="0542b20"/><lb ed="R038" n="0707b17"/>相者不得言無般若波羅蜜法若言無般若波羅
<lb ed="X" n="0542b21"/><lb ed="R038" n="0707b18"/>蜜法者卽是謗法。</p>
<lb ed="X" n="0542b22"/><lb ed="R038" n="0708a01"/><p xml:id="pX24p0542b2201">新注　此順釋生信得福之故若有四相生信不
<lb ed="X" n="0542b23"/><lb ed="R038" n="0708a02"/>深得法不廣其福德無量者爲無四相也無法相
<lb ed="X" n="0542b24"/><lb ed="R038" n="0708a03"/>者相執空也亦無非法相者性執空也。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0542c" n="0542c"/>
<lb ed="X" n="0542c01"/><lb ed="R038" n="0708a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0542c0101">何以故是諸衆生若心取相卽爲著我人衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0542c02"/><lb ed="R038" n="0708a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0542c0201">何以故<note place="inline">至</note>人衆　圓同大虗無欠無餘　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0542c03"/><lb ed="R038" n="0708a06"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0542c0301"><l>法相非法相</l><l>開拳復成掌</l>
<lb ed="X" n="0542c04"/><lb ed="R038" n="0708a07"/><l>浮雲散碧空</l><l>萬里天一樣</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0542c05"/><lb ed="R038" n="0708a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0542c0501">生壽者若取法相卽著我人衆生壽者何以故若取
<lb ed="X" n="0542c06"/><lb ed="R038" n="0708a09"/>非法相卽著我人衆生壽者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0542c07"/><lb ed="R038" n="0708a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0542c0701">取此三相竝著邪見盡是迷人不悟經意故修行
<lb ed="X" n="0542c08"/><lb ed="R038" n="0708a11"/>人不得愛著如來三十二相不得言我解般若波
<lb ed="X" n="0542c09"/><lb ed="R038" n="0708a12"/>羅蜜法亦不得言不得般若波羅蜜行而得成佛
<lb ed="X" n="0542c10"/><lb ed="R038" n="0708a13"/>新注　此一節是返顯違經非福。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0542c11"/><lb ed="R038" n="0708a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0542c1101">是故不應取法不應取非法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0542c12"/><lb ed="R038" n="0708a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0542c1201">生壽者<note place="inline">至</note>取非法　金不博金水不洗水　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0542c13"/><lb ed="R038" n="0708a16"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0542c1301"><l>得樹攀枝未足奇</l><l>懸崖撒手丈夫兒</l>
<lb ed="X" n="0542c14"/><lb ed="R038" n="0708a17"/><l>水寒夜冷魚難覔</l><l>留得空船載月歸</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0542c15"/><lb ed="R038" n="0708a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0542c1501">以是義故如來常說汝等比丘知我說法如筏喩者
<lb ed="X" n="0542c16"/><lb ed="R038" n="0708b01"/>法尙應捨何況非法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0542c17"/><lb ed="R038" n="0708b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0542c1701">法者是般若波羅蜜法非法者生天等法般若波
<lb ed="X" n="0542c18"/><lb ed="R038" n="0708b03"/>羅蜜法能令一切衆生過生死大海旣得過<anchor xml:id="nkr_note_add_0542c1801" n="0542c1801"/><anchor xml:id="beg0542c1801" n="0542c1801"/>已<anchor xml:id="end0542c1801"/>尙
<lb ed="X" n="0542c19"/><lb ed="R038" n="0708b04"/>不應住何況生天等法而得樂著。</p>
<lb ed="X" n="0542c20"/><lb ed="R038" n="0708b05"/><p xml:id="pX24p0542c2001">以是義<note place="inline">至</note>非法　水至成渠　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0542c21"/><lb ed="R038" n="0708b06"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0542c2101"><l>終日忙忙那事無妨</l><l>不求解脫不樂天堂</l>
<lb ed="X" n="0542c22"/><lb ed="R038" n="0708b07"/><l>但能一念歸無念</l><l>高步毗盧頂上行</l></lg>
<lb ed="X" n="0542c23"/><lb ed="R038" n="0708b08"/><p xml:id="pX24p0542c2301">新注　我人衆生壽者四相該乎生法二執生卽
<lb ed="X" n="0542c24"/><lb ed="R038" n="0708b09"/>衆生假名也法乃五陰實法也亦名我所此二執
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0543a" n="0543a"/>
<lb ed="X" n="0543a01"/><lb ed="R038" n="0708b10"/>中各有性相二執此二執非性相二空妙觀不能
<lb ed="X" n="0543a02"/><lb ed="R038" n="0708b11"/>破也故龍樹云於生於法破性破相謂於假名中
<lb ed="X" n="0543a03"/><lb ed="R038" n="0708b12"/>破性相二執於實法中亦破性相二執也不應取
<lb ed="X" n="0543a04"/><lb ed="R038" n="0708b13"/>法者忘能觀之智也不應取非法者忘所觀之境
<lb ed="X" n="0543a05"/><lb ed="R038" n="0708b14"/>也所觀如病觀智如藥境智俱泯如病去藥忘也
<lb ed="X" n="0543a06"/><lb ed="R038" n="0708b15"/>言如筏喩者筏乃渡河之具到岸則不用之借喩
<lb ed="X" n="0543a07"/><lb ed="R038" n="0708b16"/>法尙應捨何況非法。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0543a08"/><lb ed="R038" n="0708b17"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">無得無說分第七</cb:mulu><head>○無得無說分第七</head>
<lb ed="X" n="0543a09"/><lb ed="R038" n="0708b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0543a0901">無得之得是名眞得無說之說是名眞說故受
<lb ed="X" n="0543a10"/><lb ed="R038" n="0709a01"/>之以無得無說分。</p>
<lb ed="X" n="0543a11"/><lb ed="R038" n="0709a02"/><p xml:id="pX24p0543a1101">新注三斷無相云何得說疑　此疑從前第一疑
<lb ed="X" n="0543a12"/><lb ed="R038" n="0709a03"/>中不可以身相得見如來而來。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0543a13"/><lb ed="R038" n="0709a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0543a1301">須菩提於意云何如來得阿耨多羅三藐三菩提耶
<lb ed="X" n="0543a14"/><lb ed="R038" n="0709a05"/>如來有所說法耶。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0543a15"/><lb ed="R038" n="0709a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0543a1501">新注　向說不可以身相見佛佛非有爲恐有疑
<lb ed="X" n="0543a16"/><lb ed="R038" n="0709a07"/>云何故釋迦樹下得道諸會說法耶。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0543a17"/><lb ed="R038" n="0709a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0543a1701">須菩提言如我解佛所說義無有定法名阿耨多羅
<lb ed="X" n="0543a18"/><lb ed="R038" n="0709a09"/>三藐三菩提亦無有定法如來可說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0543a19"/><lb ed="R038" n="0709a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0543a1901">阿耨多羅非從外得但心無我所卽是也祗緣對
<lb ed="X" n="0543a20"/><lb ed="R038" n="0709a11"/>病設藥隨機宜爲說何有定法乎如來說無上正
<lb ed="X" n="0543a21"/><lb ed="R038" n="0709a12"/>法心本無得亦不言不得但爲衆生所見不同如
<lb ed="X" n="0543a22"/><lb ed="R038" n="0709a13"/>來應彼根性種種方便開誘化導俾其離諸執著
<lb ed="X" n="0543a23"/><lb ed="R038" n="0709a14"/>指示一切衆生妄心生滅不停逐境界動於前念
<lb ed="X" n="0543a24"/><lb ed="R038" n="0709a15"/>瞥起後念應覺覺旣不住見亦不存若爾豈有定
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0543b" n="0543b"/>
<lb ed="X" n="0543b01"/><lb ed="R038" n="0709a16"/>法爲如來可說也阿者心無妄念耨多羅者心無
<lb ed="X" n="0543b02"/><lb ed="R038" n="0709a17"/>驕慢三者心常在正定藐者心常在正慧三菩提
<lb ed="X" n="0543b03"/><lb ed="R038" n="0709a18"/>者心常空寂一念凡心頓除卽見佛性。</p>
<lb ed="X" n="0543b04"/><lb ed="R038" n="0709b01"/><p xml:id="pX24p0543b0401">須菩<note place="inline">至</note>可說　寒則言寒熱則言熱　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0543b05"/><lb ed="R038" n="0709b02"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0543b0501"><l>雲起南山雨北山</l><l>驢名馬字幾多般</l>
<lb ed="X" n="0543b06"/><lb ed="R038" n="0709b03"/><l>請看浩渺無<note place="inline">性情</note>水</l><l>幾處隨方幾處圓</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0543b07"/><lb ed="R038" n="0709b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0543b0701">何以故如來所說法皆不可取不可說非法非非法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0543b08"/><lb ed="R038" n="0709b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0543b0801">恐人執著如來所說文字章句不悟無相之理妄
<lb ed="X" n="0543b09"/><lb ed="R038" n="0709b06"/>生知解故言不可取如來爲化種種衆生應機隨
<lb ed="X" n="0543b10"/><lb ed="R038" n="0709b07"/>量所有言說亦何有定乎學人不解如來深意但
<lb ed="X" n="0543b11"/><lb ed="R038" n="0709b08"/>誦如來所說敎法不了本心終不成佛故言不可
<lb ed="X" n="0543b12"/><lb ed="R038" n="0709b09"/>說口誦心不行卽非法口誦心行了無所得卽非
<lb ed="X" n="0543b13"/><lb ed="R038" n="0709b10"/>非法。</p>
<lb ed="X" n="0543b14"/><lb ed="R038" n="0709b11"/><p xml:id="pX24p0543b1401">何以<note place="inline">至</note>非法　是甚麼　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0543b15"/><lb ed="R038" n="0709b12"/><lg xml:id="lgX24p0543b1501"><l>凭麼也不得</l><l>不恁麼也不得</l>
<lb ed="X" n="0543b16"/><lb ed="R038" n="0709b13"/><l>廓落太虗空</l><l>鳥飛無影迹</l>
<lb ed="X" n="0543b17"/><lb ed="R038" n="0709b14"/><l>咄</l>
<lb ed="X" n="0543b18"/><lb ed="R038" n="0709b15"/><l>撥轉機輪却倒迴</l><l>南北東西任往來</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0543b19"/><lb ed="R038" n="0709b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0543b1901">所以者何一切賢聖皆以無爲法而有差別。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0543b20"/><lb ed="R038" n="0709b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0543b2001">三乘根性所解不同見有深淺故言差別佛說無
<lb ed="X" n="0543b21"/><lb ed="R038" n="0709b18"/>爲法者卽是無住無住卽是無相無相卽無起無
<lb ed="X" n="0543b22"/><lb ed="R038" n="0710a01"/>起卽無滅蕩然空寂照用齊皎鑒覺無礙乃眞是
<lb ed="X" n="0543b23"/><lb ed="R038" n="0710a02"/>解脫佛性佛卽是覺覺卽是觀照觀照卽是智慧
<lb ed="X" n="0543b24"/><lb ed="R038" n="0710a03"/>智慧卽是般若波羅蜜多又本云聖賢說法具一
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0543c" n="0543c"/>
<lb ed="X" n="0543c01"/><lb ed="R038" n="0710a04"/>切智萬法在性隨問差別令人心開各自見性。</p>
<lb ed="X" n="0543c02"/><lb ed="R038" n="0710a05"/><p xml:id="pX24p0543c0201">所以<note place="inline">至</note>差別　毫釐有差天地懸隔　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0543c03"/><lb ed="R038" n="0710a06"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0543c0301"><l>正人說邪法</l><l>邪法悉歸正</l>
<lb ed="X" n="0543c04"/><lb ed="R038" n="0710a07"/><l>邪人說正法</l><l>正法悉皆邪</l>
<lb ed="X" n="0543c05"/><lb ed="R038" n="0710a08"/><l>江北成枳江南橘</l><l>春來都放一般華</l></lg>
<lb ed="X" n="0543c06"/><lb ed="R038" n="0710a09"/><p xml:id="pX24p0543c0601">新注　眞如法體離有無相離言說相豈可以耳
<lb ed="X" n="0543c07"/><lb ed="R038" n="0710a10"/>聞心得耶當知樹下得道諸會說法但應身耳其
<lb ed="X" n="0543c08"/><lb ed="R038" n="0710a11"/>報身法身無得無說然應卽法報說卽無說是故
<lb ed="X" n="0543c09"/><lb ed="R038" n="0710a12"/>不可以有取不可以無取也善現解佛問意卽答
<lb ed="X" n="0543c10"/><lb ed="R038" n="0710a13"/>以無道可證無法可說何以故下又自徵釋由不
<lb ed="X" n="0543c11"/><lb ed="R038" n="0710a14"/>可取不可說非法非非法言非法者不可以有取
<lb ed="X" n="0543c12"/><lb ed="R038" n="0710a15"/>言非非法者不可以無取由不可取故不可說然
<lb ed="X" n="0543c13"/><lb ed="R038" n="0710a16"/>如來垂應有證有說者蓋得非有非無之體也一
<lb ed="X" n="0543c14"/><lb ed="R038" n="0710a17"/>切賢聖者三世十方佛菩薩也以用也無爲乃自
<lb ed="X" n="0543c15"/><lb ed="R038" n="0710a18"/>證之理眞諦也差別乃化他用俗諦也諸佛說法
<lb ed="X" n="0543c16"/><lb ed="R038" n="0710b01"/>不離二諦吾佛亦然。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0543c17"/><lb ed="R038" n="0710b02"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">依法出生分第八</cb:mulu><head>○依法出生分第八</head>
<lb ed="X" n="0543c18"/><lb ed="R038" n="0710b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0543c1801">無得無說怖於沉空一切諸佛皆從此經出故
<lb ed="X" n="0543c19"/><lb ed="R038" n="0710b04"/>受之以依法出生分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0543c20"/><lb ed="R038" n="0710b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0543c2001">須菩提於意云何若人滿三千大千世界七寶以用
<lb ed="X" n="0543c21"/><lb ed="R038" n="0710b06"/>布施是人所得福德寧爲多不須菩提言甚多世尊
<lb ed="X" n="0543c22"/><lb ed="R038" n="0710b07"/>何以故是福德卽非福德性是故如來說福德多。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0543c23"/><lb ed="R038" n="0710b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0543c2301">三千大千世界七寶持用布施福德雖多於性上
<lb ed="X" n="0543c24"/><lb ed="R038" n="0710b09"/>一無利益依摩訶般若波羅蜜多修行令自性不
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0544a" n="0544a"/>
<lb ed="X" n="0544a01"/><lb ed="R038" n="0710b10"/>墮諸利是名福德性心有能所卽非福德性能所
<lb ed="X" n="0544a02"/><lb ed="R038" n="0710b11"/>心滅是名福德性心依佛敎行同佛行是名福德
<lb ed="X" n="0544a03"/><lb ed="R038" n="0710b12"/>性不依佛敎不能踐履佛行卽非福德性。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0544a04"/><lb ed="R038" n="0710b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0544a0401">若復有人於此經中受持乃至四句偈等爲佗人說
<lb ed="X" n="0544a05"/><lb ed="R038" n="0710b14"/>其福勝彼。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0544a06"/><lb ed="R038" n="0710b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0544a0601">十二部敎大意盡在四句中何以知其然以諸經
<lb ed="X" n="0544a07"/><lb ed="R038" n="0710b16"/>中讚嘆四句偈卽是摩訶般若波羅蜜多以摩訶
<lb ed="X" n="0544a08"/><lb ed="R038" n="0710b17"/>般若爲諸佛母三世諸佛皆依此經修行方得成
<lb ed="X" n="0544a09"/><lb ed="R038" n="0710b18"/>佛般若心經云三世諸佛依般若波羅蜜多故得
<lb ed="X" n="0544a10"/><lb ed="R038" n="0711a01"/>阿耨多羅三藐三菩提從師所學曰受解義修行
<lb ed="X" n="0544a11"/><lb ed="R038" n="0711a02"/>曰持自解自行是自利爲人演說是利佗功德廣
<lb ed="X" n="0544a12"/><lb ed="R038" n="0711a03"/>大無有邊際。</p>
<lb ed="X" n="0544a13"/><lb ed="R038" n="0711a04"/><p xml:id="pX24p0544a1301">須菩<note place="inline">至</note>勝彼　事向無心得　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0544a14"/><lb ed="R038" n="0711a05"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0544a1401"><l>寶滿三千及大千</l><l>福緣不可離人天</l>
<lb ed="X" n="0544a15"/><lb ed="R038" n="0711a06"/><l>若知福德元無性</l><l>買得風光不用錢</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0544a16"/><lb ed="R038" n="0711a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0544a1601">何以故須菩提一切諸佛及諸佛阿耨多羅三藐三
<lb ed="X" n="0544a17"/><lb ed="R038" n="0711a08"/>菩提法皆從此經出。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0544a18"/><lb ed="R038" n="0711a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0544a1801">此經者非指此一卷之文也要顯佛性從體起用
<lb ed="X" n="0544a19"/><lb ed="R038" n="0711a10"/>妙利無窮般若者卽慧也智以方便爲功慧以決
<lb ed="X" n="0544a20"/><lb ed="R038" n="0711a11"/>斷爲用卽一切時中覺照心是一切諸佛及阿耨
<lb ed="X" n="0544a21"/><lb ed="R038" n="0711a12"/>多羅三藐三菩提法皆從覺照生故云此經出也。</p>
<lb ed="X" n="0544a22"/><lb ed="R038" n="0711a13"/><p xml:id="pX24p0544a2201">何以故<note place="inline">至</note>經出　且道此經從甚處出須彌頂上
<lb ed="X" n="0544a23"/><lb ed="R038" n="0711a14"/>大海波心　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0544a24"/><lb ed="R038" n="0711a15"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0544a2401"><l>佛祖垂慈實者權</l><l>言言不離此經宣</l>
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0544b" n="0544b"/>
<lb ed="X" n="0544b01"/><lb ed="R038" n="0711a16"/><l>此經出處還相委</l><l>便向雲中駕鐵船</l>
<lb ed="X" n="0544b02"/><lb ed="R038" n="0711a17"/><l>切忌錯會</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0544b03"/><lb ed="R038" n="0711a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0544b0301">須菩提所謂佛法者卽非佛法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0544b04"/><lb ed="R038" n="0711b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0544b0401">所說一切文字章句如標如指標指者影響之義
<lb ed="X" n="0544b05"/><lb ed="R038" n="0711b02"/>依標取物依指觀月月不是指指不是物但依經
<lb ed="X" n="0544b06"/><lb ed="R038" n="0711b03"/>取法經不是法經文則肉眼可見法則慧眼能見
<lb ed="X" n="0544b07"/><lb ed="R038" n="0711b04"/>若無慧眼者但見其文不見其法若不見法卽不
<lb ed="X" n="0544b08"/><lb ed="R038" n="0711b05"/>解佛意不解佛意則誦經不成佛道。</p>
<lb ed="X" n="0544b09"/><lb ed="R038" n="0711b06"/><p xml:id="pX24p0544b0901">須菩<note place="inline">至</note>佛法　能持蜜菓子換汝苦葫蘆　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0544b10"/><lb ed="R038" n="0711b07"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0544b1001"><l>佛法非法能縱能奪</l><l>有放有收有生有殺</l>
<lb ed="X" n="0544b11"/><lb ed="R038" n="0711b08"/><l>眉間常放白毫光</l><l>癡人猶待問菩薩</l></lg>
<lb ed="X" n="0544b12"/><lb ed="R038" n="0711b09"/><p xml:id="pX24p0544b1201">新注　此乃較量持說功德佛乃發問假如人以
<lb ed="X" n="0544b13"/><lb ed="R038" n="0711b10"/>大千世界七寶爲施其福多不善現會意答云甚
<lb ed="X" n="0544b14"/><lb ed="R038" n="0711b11"/>多蓋此福德離福德自性故言多也然世間布施
<lb ed="X" n="0544b15"/><lb ed="R038" n="0711b12"/>福報乃有漏因果受持此經爲人演說能趣菩提
<lb ed="X" n="0544b16"/><lb ed="R038" n="0711b13"/>所以其福勝彼言乃至四句偈者擧少以況多耳
<lb ed="X" n="0544b17"/><lb ed="R038" n="0711b14"/>其故何哉蓋諸佛之身及所證之法無不從是般
<lb ed="X" n="0544b18"/><lb ed="R038" n="0711b15"/>若而生般若稱爲佛母者良有故也然猶恐於此
<lb ed="X" n="0544b19"/><lb ed="R038" n="0711b16"/>取著故吿云所謂佛法者卽非佛法。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0544b20"/><lb ed="R038" n="0711b17"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">一相無相分第九</cb:mulu><head>○一相無相分第九</head>
<lb ed="X" n="0544b21"/><lb ed="R038" n="0711b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0544b2101">果雖有四相本無二故受之以一相無相分。</p>
<lb ed="X" n="0544b22"/><lb ed="R038" n="0712a01"/><p xml:id="pX24p0544b2201">新注四斷聲聞得果是取疑　此疑從第三疑中
<lb ed="X" n="0544b23"/><lb ed="R038" n="0712a02"/>不可取說而來。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0544b24"/><lb ed="R038" n="0712a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0544b2401">須菩提於意云何須陀洹能作是念我得須陀洹果
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0544c" n="0544c"/>
<lb ed="X" n="0544c01"/><lb ed="R038" n="0712a04"/>不須菩提言不也世尊。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0544c02"/><lb ed="R038" n="0712a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0544c0201">須陀洹者梵語唐言逆流逆生死流不染六塵一
<lb ed="X" n="0544c03"/><lb ed="R038" n="0712a06"/>向修無漏業得麤重煩惱不生決定不受地獄畜
<lb ed="X" n="0544c04"/><lb ed="R038" n="0712a07"/>生修羅異類之身名須陀洹果若了無相法卽無
<lb ed="X" n="0544c05"/><lb ed="R038" n="0712a08"/>得果之心<g ref="#CB17707">㣲</g>有得果之心卽不名須陀洹故言不
<lb ed="X" n="0544c06"/><lb ed="R038" n="0712a09"/>也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0544c07"/><lb ed="R038" n="0712a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0544c0701">何以故須陀洹名爲入流而無所入不入色聲香味
<lb ed="X" n="0544c08"/><lb ed="R038" n="0712a11"/>觸法是名須陀洹。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0544c09"/><lb ed="R038" n="0712a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0544c0901">流者聖流也須陀洹人也離麤重煩惱故得入聖
<lb ed="X" n="0544c10"/><lb ed="R038" n="0712a13"/>流而無所入無得果之心也須陀洹者乃修行人
<lb ed="X" n="0544c11"/><lb ed="R038" n="0712a14"/>初果也。</p>
<lb ed="X" n="0544c12"/><lb ed="R038" n="0712a15"/><p xml:id="pX24p0544c1201">新注　梵語須陀洹華言入流此聲聞所證初果
<lb ed="X" n="0544c13"/><lb ed="R038" n="0712a16"/>也<anchor xml:id="nkr_note_add_0544c1301" n="0544c1301"/><anchor xml:id="beg0544c1301" n="0544c1301"/>已<anchor xml:id="end0544c1301"/>斷見惑離四趣生預入聖人之流故云入流
<lb ed="X" n="0544c14"/><lb ed="R038" n="0712a17"/>言無所入者是不著於所入之流又不著於六塵
<lb ed="X" n="0544c15"/><lb ed="R038" n="0712a18"/>境界故言不也也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0544c16"/><lb ed="R038" n="0712b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0544c1601">須菩提於意云何斯陀含能作是念我得斯陀含果
<lb ed="X" n="0544c17"/><lb ed="R038" n="0712b02"/>不須菩提言不也世尊何以故斯陀含名一往來而
<lb ed="X" n="0544c18"/><lb ed="R038" n="0712b03"/>實無往來是名斯陀含。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0544c19"/><lb ed="R038" n="0712b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0544c1901">斯陀含者梵語唐言一往來捨三界結縛三界結
<lb ed="X" n="0544c20"/><lb ed="R038" n="0712b05"/>盡故名斯陀含斯陀含名一往來往來從天上却
<lb ed="X" n="0544c21"/><lb ed="R038" n="0712b06"/>到人間生從人間却生天上竟遂出生死三界業
<lb ed="X" n="0544c22"/><lb ed="R038" n="0712b07"/>盡名斯陀含果大乘斯陀含者目觀諸境心有一
<lb ed="X" n="0544c23"/><lb ed="R038" n="0712b08"/>生滅無第二生滅故名一往來前念起妄後念卽
<lb ed="X" n="0544c24"/><lb ed="R038" n="0712b09"/>止前念有著後念卽離故實無往來。</p>
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0545a" n="0545a"/>
<lb ed="X" n="0545a01"/><lb ed="R038" n="0712b10"/><p xml:id="pX24p0545a0101">新注　梵語斯陀含華一往來此聲聞第二果也
<lb ed="X" n="0545a02"/><lb ed="R038" n="0712b11"/>蓋欲界有九品思惑前六品<anchor xml:id="nkr_note_add_0545a0201" n="0545a0201"/><anchor xml:id="beg0545a0201" n="0545a0201"/>已<anchor xml:id="end0545a0201"/>斷後三品未斷更
<lb ed="X" n="0545a03"/><lb ed="R038" n="0712b12"/>須欲界一度受生故云一來言實無往來者謂不
<lb ed="X" n="0545a04"/><lb ed="R038" n="0712b13"/>著於往來之相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0545a05"/><lb ed="R038" n="0712b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0545a0501">須菩提於意云何阿那含能作是念我得阿那含果
<lb ed="X" n="0545a06"/><lb ed="R038" n="0712b15"/>不須菩提言不也世尊何以故阿那含名爲不來而
<lb ed="X" n="0545a07"/><lb ed="R038" n="0712b16"/>實無來是故名阿那含。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0545a08"/><lb ed="R038" n="0712b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0545a0801">阿那含梵語唐言不還亦名出欲出欲者外不見
<lb ed="X" n="0545a09"/><lb ed="R038" n="0712b18"/>可欲之境內無欲心可行定不向欲界受生故名
<lb ed="X" n="0545a10"/><lb ed="R038" n="0713a01"/>不來而實無來亦名不還以欲習永盡決定不來
<lb ed="X" n="0545a11"/><lb ed="R038" n="0713a02"/>受生是故名阿那含。</p>
<lb ed="X" n="0545a12"/><lb ed="R038" n="0713a03"/><p xml:id="pX24p0545a1201">須菩<note place="inline">至</note>那含　諸行無常一切皆苦　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0545a13"/><lb ed="R038" n="0713a04"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0545a1301"><l>三位聲聞<anchor xml:id="nkr_note_add_0545a1301" n="0545a1301"/><anchor xml:id="beg0545a1301" n="0545a1301"/>已<anchor xml:id="end0545a1301"/>出塵</l><l>往來求靜有疎親</l>
<lb ed="X" n="0545a14"/><lb ed="R038" n="0713a05"/><l>明明四果元無果</l><l>幻化空身卽法身</l></lg>
<lb ed="X" n="0545a15"/><lb ed="R038" n="0713a06"/><p xml:id="pX24p0545a1501">新注　梵語阿那含華言不來此聲聞第三果也
<lb ed="X" n="0545a16"/><lb ed="R038" n="0713a07"/>斷欲界思惑盡不來欲界受生故曰不來言實無
<lb ed="X" n="0545a17"/><lb ed="R038" n="0713a08"/>不來者謂不著不來之相也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0545a18"/><lb ed="R038" n="0713a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0545a1801">須菩提於意云何阿羅漢能作是念我得阿羅漢道
<lb ed="X" n="0545a19"/><lb ed="R038" n="0713a10"/>不須菩提言不也世尊。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0545a20"/><lb ed="R038" n="0713a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0545a2001">諸漏<anchor xml:id="nkr_note_add_0545a2001" n="0545a2001"/><anchor xml:id="beg0545a2001" n="0545a2001"/>已<anchor xml:id="end0545a2001"/>盡無復煩惱名阿羅漢阿羅漢者煩惱永
<lb ed="X" n="0545a21"/><lb ed="R038" n="0713a12"/>盡與物無諍若作得果之心卽是有諍。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0545a22"/><lb ed="R038" n="0713a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0545a2201">何以故實無有法名阿羅漢世尊若阿羅漢作是念
<lb ed="X" n="0545a23"/><lb ed="R038" n="0713a14"/>我得阿羅漢道卽爲著我人衆生壽者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0545a24"/><lb ed="R038" n="0713a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0545a2401">阿羅漢梵語唐言無諍無煩惱可斷無貪瞋可離
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0545b" n="0545b"/>
<lb ed="X" n="0545b01"/><lb ed="R038" n="0713a16"/>性無違順心境俱空內外常寂若有得果之心卽
<lb ed="X" n="0545b02"/><lb ed="R038" n="0713a17"/>同凡夫故言不也。</p>
<lb ed="X" n="0545b03"/><lb ed="R038" n="0713a18"/><p xml:id="pX24p0545b0301">新注　梵語阿羅漢華言無學此聲聞第四果也
<lb ed="X" n="0545b04"/><lb ed="R038" n="0713b01"/>此位斷三界煩惱俱盡究竟眞理無法可學故名
<lb ed="X" n="0545b05"/><lb ed="R038" n="0713b02"/>無學言實無有法名阿羅漢者謂不著於無學果
<lb ed="X" n="0545b06"/><lb ed="R038" n="0713b03"/>位若著於此卽著四相也此一段明四果離著論
<lb ed="X" n="0545b07"/><lb ed="R038" n="0713b04"/>云向說無佛果可成無佛法可說云何四果各取
<lb ed="X" n="0545b08"/><lb ed="R038" n="0713b05"/>所證而說恐起此疑故佛約此而問善現皆答以
<lb ed="X" n="0545b09"/><lb ed="R038" n="0713b06"/>離著深會佛之意也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0545b10"/><lb ed="R038" n="0713b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0545b1001">世尊佛說我得無諍三昧人中最爲第一是第一離
<lb ed="X" n="0545b11"/><lb ed="R038" n="0713b08"/>欲阿羅漢我不作是念我是離欲阿羅漢。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0545b12"/><lb ed="R038" n="0713b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0545b1201">何名無諍三昧謂阿羅漢心無生滅去來唯有本
<lb ed="X" n="0545b13"/><lb ed="R038" n="0713b10"/>覺常照故名無諍三昧三昧梵語此云正受亦云
<lb ed="X" n="0545b14"/><lb ed="R038" n="0713b11"/>正見遠離九十<note place="inline">六五</note>種邪見是名正見然空中亦有
<lb ed="X" n="0545b15"/><lb ed="R038" n="0713b12"/>明暗諍性中有邪正諍念念常正無一念邪心卽
<lb ed="X" n="0545b16"/><lb ed="R038" n="0713b13"/>是無諍三昧修此三昧人中最爲第一若有一念
<lb ed="X" n="0545b17"/><lb ed="R038" n="0713b14"/>得果心卽不名無諍三昧。</p>
<lb ed="X" n="0545b18"/><lb ed="R038" n="0713b15"/><p xml:id="pX24p0545b1801">須菩<note place="inline">至</note>羅漢　把定則雲橫谷口放行也月落寒
<lb ed="X" n="0545b19"/><lb ed="R038" n="0713b16"/>潭　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0545b20"/><lb ed="R038" n="0713b17"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0545b2001"><l>喚馬何曾馬</l><l>呼牛未必牛</l>
<lb ed="X" n="0545b21"/><lb ed="R038" n="0713b18"/><l>兩頭都放下</l><l>中道一時休</l>
<lb ed="X" n="0545b22"/><lb ed="R038" n="0714a01"/><l>六門逬出遼天鶻</l><l>獨步乾坤總不收</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0545b23"/><lb ed="R038" n="0714a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0545b2301">世尊我若作是念我得阿羅漢道世尊卽不說須菩
<lb ed="X" n="0545b24"/><lb ed="R038" n="0714a03"/>提是樂阿蘭那行者以須菩提實無所行而名須菩
<pb ed="X" xml:id="X24.0461.0545c" n="0545c"/>
<lb ed="X" n="0545c01"/><lb ed="R038" n="0714a04"/>提是樂阿蘭那行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0545c02"/><lb ed="R038" n="0714a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0545c0201">阿蘭那梵語唐言無諍行無諍卽是淸淨行淸淨
<lb ed="X" n="0545c03"/><lb ed="R038" n="0714a06"/>行者爲除去有所得心也若存有所得心卽是有
<lb ed="X" n="0545c04"/><lb ed="R038" n="0714a07"/>諍有諍卽非淸淨道常得無所得心卽是無諍行
<lb ed="X" n="0545c05"/><lb ed="R038" n="0714a08"/>也。</p>
<lb ed="X" n="0545c06"/><lb ed="R038" n="0714a09"/><p xml:id="pX24p0545c0601">世尊<note place="inline">至</note>那行　認著依前還不是　頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0545c07"/><lb ed="R038" n="0714a10"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0545c0701"><l>蚌腹隱明珠</l><l>石中藏碧玉</l>
<lb ed="X" n="0545c08"/><lb ed="R038" n="0714a11"/><l>有麝自然香</l><l>何用臨風立</l>
<lb ed="X" n="0545c09"/><lb ed="R038" n="0714a12"/><l>活計看來恰似無</l><l>應用頭頭皆具足</l></lg>
<lb ed="X" n="0545c10"/><lb ed="R038" n="0714a13"/><p xml:id="pX24p0545c1001">新注　此乃善現引自<anchor xml:id="nkr_note_add_0545c1001" n="0545c1001"/><anchor xml:id="beg0545c1001" n="0545c1001"/>己<anchor xml:id="end0545c1001"/>所證離著令人生信也
<lb ed="X" n="0545c11"/><lb ed="R038" n="0714a14"/>然善現所證之果不過無學而世尊特稱其爲第
<lb ed="X" n="0545c12"/><lb ed="R038" n="0714a15"/>一者以無諍故也梵語阿蘭那華言無諍無諍者
<lb ed="X" n="0545c13"/><lb ed="R038" n="0714a16"/>謂離二障一者惑障二者智障離智則不著於法
<lb ed="X" n="0545c14"/><lb ed="R038" n="0714a17"/>離惑則不著於非法言實無所行者謂不著於所
<lb ed="X" n="0545c15"/><lb ed="R038" n="0714a18"/>行之行也。</p></cb:div></cb:div>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0535c1801" to="#end0535c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0536b1601" to="#end0536b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">丞</lem><rdg wit="#wit.orig">亟</rdg></app>
<app from="#beg0537a1001" to="#end0537a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0537b0201" to="#end0537b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0537b0301" to="#end0537b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0537b1401" to="#end0537b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0537b1402" to="#end0537b1402"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0537b1601" to="#end0537b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0537b2401" to="#end0537b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0538b0101" to="#end0538b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0539a0301" to="#end0539a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0539c1001" to="#end0539c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0541a0601" to="#end0541a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0541c2101" to="#end0541c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0542a0401" to="#end0542a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0542a2101" to="#end0542a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0542c1801" to="#end0542c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0544c1301" to="#end0544c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0545a0201" to="#end0545a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0545a1301" to="#end0545a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0545a2001" to="#end0545a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0545c1001" to="#end0545c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0536001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0536001">注疑住</note>
<note n="0536002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0536002">深當作染</note>
<note n="0538001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0538001">寒疑塞</note>
<note n="0539001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0539001">文疑又</note>
<note n="0541001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0541001">河疑沙</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0535c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0535c1801">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0536b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0536b1601">丞【CB】，亟【卍續】</note>
<note n="0537a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0537a1001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0537b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0537b0201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0537b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0537b0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0537b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0537b1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0537b1402" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0537b1402">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0537b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0537b1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0537b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0537b2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0538b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0538b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0539a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0539a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0539c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0539c1001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0541a0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0541a0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0541c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0541c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0542a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0542a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0542a2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0542a2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0542c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0542c1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0544c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0544c1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0545a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545a0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0545a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545a1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0545a2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545a2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0545c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545c1001">己【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>