<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X29n0598">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 598 法華經文句格言</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 598 法華經文句格言</title>
			<author>宋 善月述</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>3卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">29</idno>.<idno type="no">598</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2022-10-12 23:43:51 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">法華經文句格言</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00081">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00081</charName>
				<mapping cb:dec="983121" type="PUA">U+F0051</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3605</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>銜</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[口*銜]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB03449">
				<charName>CBETA CHARACTER CB03449</charName>
				<mapping cb:dec="986489" type="PUA">U+F0D79</mapping>
			<mapping type="unicode">U+4789</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>賸</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[賸-月+貝]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB04590">
				<charName>CBETA CHARACTER CB04590</charName>
				<mapping cb:dec="987630" type="PUA">U+F11EE</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7F64</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[(ㄇ@(企-止))/弟]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB17945">
				<charName>CBETA CHARACTER CB17945</charName>
				<mapping cb:dec="1000985" type="PUA">U+F4619</mapping>
			<charProp><localName>composition</localName><value>[泳-永+賾]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB18871">
				<charName>CBETA CHARACTER CB18871</charName>
				<mapping cb:dec="1001911" type="PUA">U+F49B7</mapping>
			<charProp><localName>composition</localName><value>[□*□]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-09-14T16:21:22">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0577a" n="0577a"/>
<lb ed="X" n="0577a01"/>
<lb ed="X" n="0577a02"/><cb:docNumber>No. 598</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0577a03"/><lb ed="R046" n="0561a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>文句格言卷上</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0577a04"/>
<lb ed="X" n="0577a05"/><lb ed="R046" n="0561a02"/><byline cb:type="author">四明沙門栢庭　善月　述</byline>
<lb ed="X" n="0577a06"/><lb ed="R046" n="0561a03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">文句第一</cb:mulu><head>第一帙</head>
<lb ed="X" n="0577a07"/><lb ed="R046" n="0561a04"/><p xml:id="pX29p0577a0701">序王者所以叙述題旨發起一部之始也按僧傳凡
<lb ed="X" n="0577a08"/><lb ed="R046" n="0561a05"/>古德開釋經題必製序王故知其名有自來矣據籤
<lb ed="X" n="0577a09"/><lb ed="R046" n="0561a06"/>釋指爲別行經序謂別時講經之序也記者集於玄
<lb ed="X" n="0577a10"/><lb ed="R046" n="0561a07"/>首從序類也今用釋於經初亦類也故於中便釋序
<lb ed="X" n="0577a11"/><lb ed="R046" n="0561a08"/>品第一則其次也明以其私序王又次之故以知冠
<lb ed="X" n="0577a12"/><lb ed="R046" n="0561a09"/>首焉讀者毋罪其專輙也。</p>
<lb ed="X" n="0577a13"/><lb ed="R046" n="0561a10"/><p xml:id="pX29p0577a1301">序曰妙名不可思議記釋曰但擧一不思議等則妙
<lb ed="X" n="0577a14"/><lb ed="R046" n="0561a11"/>外無餘法旨哉是言也所以絕待言語道斷一部之
<lb ed="X" n="0577a15"/><lb ed="R046" n="0561a12"/>妙一言蔽之矣尙何解釋之足云乎雖然敎不可以
<lb ed="X" n="0577a16"/><lb ed="R046" n="0561a13"/>若是非言無以知其妙必擧要者示之於是有本迹
<lb ed="X" n="0577a17"/><lb ed="R046" n="0561a14"/>焉有權實焉有施開廢焉有法譬焉故一題之旨所
<lb ed="X" n="0577a18"/><lb ed="R046" n="0561a15"/>以述也然則久成者謂之本近成者謂之迹則如來
<lb ed="X" n="0577a19"/><lb ed="R046" n="0561a16"/>設化之門也非本無以垂迹非迹無以顯本本迹雖
<lb ed="X" n="0577a20"/><lb ed="R046" n="0561a17"/>殊不思議一其皆妙之謂也妙者何也謂同體權實
<lb ed="X" n="0577a21"/><lb ed="R046" n="0561a18"/>之法妙也妙故得以設施則權實之用也夫權實二
<lb ed="X" n="0577a22"/><lb ed="R046" n="0561b01"/>法也而所以用之者三曰施開廢也故若本若迹各
<lb ed="X" n="0577a23"/><lb ed="R046" n="0561b02"/>復開三所謂爲實施權等是也然非權無以顯實非
<lb ed="X" n="0577a24"/><lb ed="R046" n="0561b03"/>實無以用權故爲實施權者卽實之權也開權顯實
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0577b" n="0577b"/>
<lb ed="X" n="0577b01"/><lb ed="R046" n="0561b04"/>者卽權之實也是權與實相與爲用權實旣卽則權
<lb ed="X" n="0577b02"/><lb ed="R046" n="0561b05"/>實兩宜宜故一一故妙妙故本迹之化成如來之敎
<lb ed="X" n="0577b03"/><lb ed="R046" n="0561b06"/>立以迹例本以譬擬法皆如是也是謂妙法蓮華無
<lb ed="X" n="0577b04"/><lb ed="R046" n="0561b07"/>上醍醐之至敎也。</p>
<lb ed="X" n="0577b05"/><lb ed="R046" n="0561b08"/><p xml:id="pX29p0577b0501">題下六難以示値佛聞法等皆爲不易發起後世信
<lb ed="X" n="0577b06"/><lb ed="R046" n="0561b09"/>敬思修之心使知記集者所自而志在佛乘則蘄向
<lb ed="X" n="0577b07"/><lb ed="R046" n="0561b10"/>之意有在矣記釋佛慧之言因簡示曰須開三敎果
<lb ed="X" n="0577b08"/><lb ed="R046" n="0561b11"/>頭之權實等夫三敎果頭者佛也權實二智者慧也
<lb ed="X" n="0577b09"/><lb ed="R046" n="0561b12"/>自非開顯其所以果證之權實發四味偏圓之大小
<lb ed="X" n="0577b10"/><lb ed="R046" n="0561b13"/>何足以明今佛慧乎發亦開也是四味之圓亦須開
<lb ed="X" n="0577b11"/><lb ed="R046" n="0561b14"/>邪故問云云答中意者謂圓實不異則今昔圓同約
<lb ed="X" n="0577b12"/><lb ed="R046" n="0561b15"/>敎義也但未開顯者謂昔之圓則未開顯約部義也
<lb ed="X" n="0577b13"/><lb ed="R046" n="0561b16"/>初心之人下列人有四謂四敎也以類則三而有初
<lb ed="X" n="0577b14"/><lb ed="R046" n="0561b17"/>心者入實者前三敎人者所以初心謂圓隔偏以今
<lb ed="X" n="0577b15"/><lb ed="R046" n="0561b18"/>文言之旣對入實則十信<anchor xml:id="nkr_note_add_0577b1501" n="0577b1501"/><anchor xml:id="beg0577b1501" n="0577b1501"/>已<anchor xml:id="end0577b1501"/>還皆是也以其未聞開
<lb ed="X" n="0577b16"/><lb ed="R046" n="0562a01"/>顯則未達化源偏圓所以相隔故在昔圓者不無偏
<lb ed="X" n="0577b17"/><lb ed="R046" n="0562a02"/>謂之情止須聞爾非關敎法也若夫圓人亦見四種
<lb ed="X" n="0577b18"/><lb ed="R046" n="0562a03"/>俱皆秘妙除諸菩薩衆信力堅固者則不在此限唯
<lb ed="X" n="0577b19"/><lb ed="R046" n="0562a04"/>今文爲然進否更詳至於開三敎果頭昔圓開否舊
<lb ed="X" n="0577b20"/><lb ed="R046" n="0562a05"/>皆以爲部敎之難如別論<note place="inline">云云</note>。</p>
<lb ed="X" n="0577b21"/><lb ed="R046" n="0562a06"/><p xml:id="pX29p0577b2101">一家通經釋義莫不有規矩焉故先以五義釋題旨
<lb ed="X" n="0577b22"/><lb ed="R046" n="0562a07"/>次以三分四釋解經文故於文初先示委釋之相本
<lb ed="X" n="0577b23"/><lb ed="R046" n="0562a08"/>迹二門三一總別者此下一段文旨總擧彼玄略無
<lb ed="X" n="0577b24"/><lb ed="R046" n="0562a09"/>不在言其大者莫過本迹所謂本地總別超過諸說
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0577c" n="0577c"/>
<lb ed="X" n="0577c01"/><lb ed="R046" n="0562a10"/>者如久<anchor xml:id="nkr_note_add_0577c0101" n="0577c0101"/><anchor xml:id="beg0577c0101" n="0577c0101"/>已<anchor xml:id="end0577c0101"/>成佛長遠壽量本也不唯昔所未聞抑亦
<lb ed="X" n="0577c02"/><lb ed="R046" n="0562a11"/>迹經尙秘所以超過諸說也又曰迹中三一功高一
<lb ed="X" n="0577c03"/><lb ed="R046" n="0562a12"/>期者謂迹門三周開顯亦一化所未有故功高一期
<lb ed="X" n="0577c04"/><lb ed="R046" n="0562a13"/>也然三祇是別一祇是總異其名耳不特三一體融
<lb ed="X" n="0577c05"/><lb ed="R046" n="0562a14"/>而亦永殊前敎出自一家故不同他說良由依據得
<lb ed="X" n="0577c06"/><lb ed="R046" n="0562a15"/>本故也卽迹而本等者此據開顯部旨不思議一故
<lb ed="X" n="0577c07"/><lb ed="R046" n="0562a16"/>迹本本迹所以相卽也今先明迹則曰且如迹中等
<lb ed="X" n="0577c08"/><lb ed="R046" n="0562a17"/>體謂一實相理此理非迷悟非修得性一切法極一
<lb ed="X" n="0577c09"/><lb ed="R046" n="0562a18"/>切義故非因果雖非因果而不外因果故依之而辨
<lb ed="X" n="0577c10"/><lb ed="R046" n="0562b01"/>者宗也顯體而後有用者用也若論三法經經有之
<lb ed="X" n="0577c11"/><lb ed="R046" n="0562b02"/>今以開顯故名得爲妙名餘亦皆妙能開之妙者同
<lb ed="X" n="0577c12"/><lb ed="R046" n="0562b03"/>體權實也若不知同何以爲異若不識妙何以明麤
<lb ed="X" n="0577c13"/><lb ed="R046" n="0562b04"/>故曰若不先了等名猶辨也辨夫麤妙者敎相而<anchor xml:id="nkr_note_add_0577c1301" n="0577c1301"/><anchor xml:id="beg0577c1301" n="0577c1301"/>已<anchor xml:id="end0577c1301"/>
<lb ed="X" n="0577c14"/><lb ed="R046" n="0562b05"/>故此二句謂敎相爾此猶迹妙本妙未彰故對迹辨
<lb ed="X" n="0577c15"/><lb ed="R046" n="0562b06"/>本方顯究極故曰云云先此示者意在後世講學懸
<lb ed="X" n="0577c16"/><lb ed="R046" n="0562b07"/>將此意徧入一部文文點示俾無失於妙旨也所以
<lb ed="X" n="0577c17"/><lb ed="R046" n="0562b08"/>但標文句者政由釋題義委故也四明曰若觀釋經
<lb ed="X" n="0577c18"/><lb ed="R046" n="0562b09"/>大義非少則不止於以句分文而<anchor xml:id="nkr_note_add_0577c1801" n="0577c1801"/><anchor xml:id="beg0577c1801" n="0577c1801"/>已<anchor xml:id="end0577c1801"/>言文句者蓋謙
<lb ed="X" n="0577c19"/><lb ed="R046" n="0562b10"/>辭爾此釋乃所以揚之也或輙非之豈知言也若但
<lb ed="X" n="0577c20"/><lb ed="R046" n="0562b11"/>分文句下示各述所以兼顯指廣之意故曰並指玄
<lb ed="X" n="0577c21"/><lb ed="R046" n="0562b12"/>文等不出指彼五章寄行則四章屬行約敎卽敎相
<lb ed="X" n="0577c22"/><lb ed="R046" n="0562b13"/>也或者不達遂多曲說不足道也仍誡弘經者言當
<lb ed="X" n="0577c23"/><lb ed="R046" n="0562b14"/>以理觀爲先而事相次之以大悲居懷毋以名利壅
<lb ed="X" n="0577c24"/><lb ed="R046" n="0562b15"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0577c2401" n="0577c2401"/><anchor xml:id="beg0577c2401" n="0577c2401"/>已<anchor xml:id="end0577c2401"/>如是傳通庶曰可矣。</p>
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0578a" n="0578a"/>
<lb ed="X" n="0578a01"/><lb ed="R046" n="0562b16"/><p xml:id="pX29p0578a0101">斯經要義有通有別通言則文文品品無適非妙所
<lb ed="X" n="0578a02"/><lb ed="R046" n="0562b17"/>謂咸具體等是也別則四品爲宗故曰方便安樂等
<lb ed="X" n="0578a03"/><lb ed="R046" n="0562b18"/>云云謂方便壽量則本迹根源安<anchor xml:id="nkr_note_orig_0578001" n="0578001"/>藥普門乃斯經樞
<lb ed="X" n="0578a04"/><lb ed="R046" n="0563a01"/>鍵亦可四句通言之或者疑曰餘三可爾普門爲要
<lb ed="X" n="0578a05"/><lb ed="R046" n="0563a02"/>未知其旨曰囑累流通文有八品普門居中貫攝上
<lb ed="X" n="0578a06"/><lb ed="R046" n="0563a03"/>下是亦流通之要也如文云云又大師以十雙釋普
<lb ed="X" n="0578a07"/><lb ed="R046" n="0563a04"/>門別行一品非要而何不然其指普賢勸發乎<note place="inline">云云</note>。</p>
<lb ed="X" n="0578a08"/><lb ed="R046" n="0563a05"/><p xml:id="pX29p0578a0801">古師節釋經文煩簡之病過猶不及於是見之矣始
<lb ed="X" n="0578a09"/><lb ed="R046" n="0563a06"/>者經敎草創但敷弘義理不分章段於是有不識起
<lb ed="X" n="0578a10"/><lb ed="R046" n="0563a07"/>盡之譏而節目起於後來然猶有經論可憑未至甚
<lb ed="X" n="0578a11"/><lb ed="R046" n="0563a08"/>失爰至末代尤煩光宅轉細故始有過不及之患嚮
<lb ed="X" n="0578a12"/><lb ed="R046" n="0563a09"/>使不敝其煩則不應有煙颺塵飛之斥今家則曰人
<lb ed="X" n="0578a13"/><lb ed="R046" n="0563a10"/>情分節不應諍競使失三益而喪一道而又荆溪作
<lb ed="X" n="0578a14"/><lb ed="R046" n="0563a11"/>與奪縱許義評之謂佛赴機說等與也若固執成諍
<lb ed="X" n="0578a15"/><lb ed="R046" n="0563a12"/>進退俱非奪也<anchor xml:id="nkr_note_orig_0578002" n="0578002"/>叉曰縱有同異彼彼蘭菊仍許得意
<lb ed="X" n="0578a16"/><lb ed="R046" n="0563a13"/>者爲言縱之也縱不全違聖心終是人之情見又奪
<lb ed="X" n="0578a17"/><lb ed="R046" n="0563a14"/>之也後則若何而可故卒曰若粗得通用不須<anchor xml:id="nkr_note_orig_0578003" n="0578003"/>若諍
<lb ed="X" n="0578a18"/><lb ed="R046" n="0563a15"/>其言盡之矣後之評是非者請以此爲鑒。</p>
<lb ed="X" n="0578a19"/><lb ed="R046" n="0563a16"/><p xml:id="pX29p0578a1901">餘經三分但作一番分文唯法華天台作兩番分判
<lb ed="X" n="0578a20"/><lb ed="R046" n="0563a17"/>者其本出乎正宗有本迹二門化用之別故不得而
<lb ed="X" n="0578a21"/><lb ed="R046" n="0563a18"/>一也旣不得而一而又須總分何也是又歸乎序分
<lb ed="X" n="0578a22"/><lb ed="R046" n="0563b01"/>流通本唯一經故也分文可以並列釋經義不兩存
<lb ed="X" n="0578a23"/><lb ed="R046" n="0563b02"/>惟其義不兩存是故用有傍正所以釋序分時正用
<lb ed="X" n="0578a24"/><lb ed="R046" n="0563b03"/>總分傍兼別分惟其正用總分故曰今記從前消文
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0578b" n="0578b"/>
<lb ed="X" n="0578b01"/><lb ed="R046" n="0563b04"/>是也以四釋言之則全用四釋通貫本門也至釋正
<lb ed="X" n="0578b02"/><lb ed="R046" n="0563b05"/>宗則正用別分傍兼總分惟其正用別分故曰今且
<lb ed="X" n="0578b03"/><lb ed="R046" n="0563b06"/>逐近就迹分爲二等是也以四釋言之本迹各三縱
<lb ed="X" n="0578b04"/><lb ed="R046" n="0563b07"/>用本迹亦只借體用本迹而<anchor xml:id="nkr_note_add_0578b0401" n="0578b0401"/><anchor xml:id="beg0578b0401" n="0578b0401"/>已<anchor xml:id="end0578b0401"/>本門則不須約敎卽
<lb ed="X" n="0578b05"/><lb ed="R046" n="0563b08"/>以遠本兼之餘則當門別分而<anchor xml:id="nkr_note_add_0578b0501" n="0578b0501"/><anchor xml:id="beg0578b0501" n="0578b0501"/>已<anchor xml:id="end0578b0501"/>及末釋流通却須
<lb ed="X" n="0578b06"/><lb ed="R046" n="0563b09"/>總分也故問云云記釋則曰問意旣存兩釋等謂文
<lb ed="X" n="0578b07"/><lb ed="R046" n="0563b10"/>旣承上從前三段而來而且復問別分二序是意存
<lb ed="X" n="0578b08"/><lb ed="R046" n="0563b11"/>乎兩釋也何妨問文從後爲問然則旣存兩釋而或
<lb ed="X" n="0578b09"/><lb ed="R046" n="0563b12"/>從前或從後者皆一往從義爾故曰<note place="inline">云云</note>亦意如上
<lb ed="X" n="0578b10"/><lb ed="R046" n="0563b13"/>說若欲委知具如餘論<note place="inline">云云</note>。</p>
<lb ed="X" n="0578b11"/><lb ed="R046" n="0563b14"/><p xml:id="pX29p0578b1101">解括經囊古今唯以天台獨擅其美良由大括包富
<lb ed="X" n="0578b12"/><lb ed="R046" n="0563b15"/>從容中道故也只如因緣一釋該四悉檀何法不攝
<lb ed="X" n="0578b13"/><lb ed="R046" n="0563b16"/>況加之三釋則窮源極本有敎有觀何理而不彰也
<lb ed="X" n="0578b14"/><lb ed="R046" n="0563b17"/>抑以此經言之凡諸一切事相法門莫越乎因緣迹
<lb ed="X" n="0578b15"/><lb ed="R046" n="0563b18"/>門開權顯實則約敎是<anchor xml:id="nkr_note_add_0578b1501" n="0578b1501"/><anchor xml:id="beg0578b1501" n="0578b1501"/>已<anchor xml:id="end0578b1501"/>本門開近顯遠則久本是
<lb ed="X" n="0578b16"/><lb ed="R046" n="0564a01"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0578b1601" n="0578b1601"/><anchor xml:id="beg0578b1601" n="0578b1601"/>已<anchor xml:id="end0578b1601"/>覽一一句入心成觀則觀心是<anchor xml:id="nkr_note_add_0578b1602" n="0578b1602"/><anchor xml:id="beg0578b1602" n="0578b1602"/>已<anchor xml:id="end0578b1602"/>故知今約四釋
<lb ed="X" n="0578b17"/><lb ed="R046" n="0564a02"/>解經非謂文外雖生節目皆無出乎一部經旨故曰
<lb ed="X" n="0578b18"/><lb ed="R046" n="0564a03"/>方知止觀一部是法華三昧之筌<g ref="#CB04590">罤</g>豈非凡今觀心
<lb ed="X" n="0578b19"/><lb ed="R046" n="0564a04"/>全覽經旨而爲觀法故得還顯法華三昧此其所以
<lb ed="X" n="0578b20"/><lb ed="R046" n="0564a05"/>爲筌<g ref="#CB04590">罤</g>也如是而<anchor xml:id="nkr_note_add_0578b2001" n="0578b2001"/><anchor xml:id="beg0578b2001" n="0578b2001"/>已<anchor xml:id="end0578b2001"/>聲爲敎體義不一途入則在人
<lb ed="X" n="0578b21"/><lb ed="R046" n="0564a06"/>得失懸隔夫音聲一也而有詮理不詮理者詮理則
<lb ed="X" n="0578b22"/><lb ed="R046" n="0564a07"/>今言敎是也不詮理卽有聲者是也苟因之入道雖
<lb ed="X" n="0578b23"/><lb ed="R046" n="0564a08"/>不詮理亦猶敎也如其不入雖敎猶非況不詮理乎
<lb ed="X" n="0578b24"/><lb ed="R046" n="0564a09"/>故其於聲敎有得爲體敎者如觀音耳根入道有不
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0578c" n="0578c"/>
<lb ed="X" n="0578c01"/><lb ed="R046" n="0564a10"/>得者如陳如所聞聲敎揀非圓通是也故知今明敎
<lb ed="X" n="0578c02"/><lb ed="R046" n="0564a11"/>體正以入不入論而不以詮否爲說以其入者在此
<lb ed="X" n="0578c03"/><lb ed="R046" n="0564a12"/>而不在彼故也若夫十方世界六塵皆得爲體則不
<lb ed="X" n="0578c04"/><lb ed="R046" n="0564a13"/>稟於聲敎又今文曰雖有滅後色經淨名眷飯法行
<lb ed="X" n="0578c05"/><lb ed="R046" n="0564a14"/>思惟悟等雖亦通六塵而並推本聲敎益從此土出
<lb ed="X" n="0578c06"/><lb ed="R046" n="0564a15"/>於言詮故也得此區別得失明矣。</p>
<lb ed="X" n="0578c07"/><lb ed="R046" n="0564a16"/><p xml:id="pX29p0578c0701">今之學者所謂尋他本迹之高廣徒自疲勞曾不觀
<lb ed="X" n="0578c08"/><lb ed="R046" n="0564a17"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0578c0801" n="0578c0801"/><anchor xml:id="beg0578c0801" n="0578c0801"/>己<anchor xml:id="end0578c0801"/>心之高廣成自利之行幾何而不墮數寶之責邪
<lb ed="X" n="0578c09"/><lb ed="R046" n="0564a18"/>雖然若專此斥將恐怠於觀行者與敎俱<anchor xml:id="nkr_note_orig_0578004" n="0578004"/>發故記則
<lb ed="X" n="0578c10"/><lb ed="R046" n="0564b01"/>又曰若以信行爲乘等云云故知根性不可一途今
<lb ed="X" n="0578c11"/><lb ed="R046" n="0564b02"/>因酌其宜爲之說曰兩者不可得兼與其徒解也寧
<lb ed="X" n="0578c12"/><lb ed="R046" n="0564b03"/>觀使怠忽而俱廢孰若偏尙之爲愈此猶庶幾之論
<lb ed="X" n="0578c13"/><lb ed="R046" n="0564b04"/>也。</p>
<lb ed="X" n="0578c14"/><lb ed="R046" n="0564b05"/><p xml:id="pX29p0578c1401">證觀心一釋所以特引信汝所說文者蓋所說之言
<lb ed="X" n="0578c15"/><lb ed="R046" n="0564b06"/>該於一部旣卽法見佛亦見於汝汝卽僧寶是一體
<lb ed="X" n="0578c16"/><lb ed="R046" n="0564b07"/>三寶於一念心當處識得記文所謂卽於<anchor xml:id="nkr_note_add_0578c1601" n="0578c1601"/><anchor xml:id="beg0578c1601" n="0578c1601"/>己<anchor xml:id="end0578c1601"/>心識一
<lb ed="X" n="0578c17"/><lb ed="R046" n="0564b08"/>體三寶其理宛足非觀行而何則亦義當徧立一部
<lb ed="X" n="0578c18"/><lb ed="R046" n="0564b09"/>觀心文也亦猶金剛般若云若是經典所在之處則
<lb ed="X" n="0578c19"/><lb ed="R046" n="0564b10"/>爲有佛等亦其類也推而明之何法而非一體三寶
<lb ed="X" n="0578c20"/><lb ed="R046" n="0564b11"/>所在之處又豈直徧立觀心而<anchor xml:id="nkr_note_add_0578c2001" n="0578c2001"/><anchor xml:id="beg0578c2001" n="0578c2001"/>已<anchor xml:id="end0578c2001"/>引此文者不亦宜
<lb ed="X" n="0578c21"/><lb ed="R046" n="0564b12"/>乎窮無窮之論有事有理論理貴於無窮無窮則理
<lb ed="X" n="0578c22"/><lb ed="R046" n="0564b13"/>之所在論事不當無窮窮之則何有窮而<anchor xml:id="nkr_note_add_0578c2201" n="0578c2201"/><anchor xml:id="beg0578c2201" n="0578c2201"/>已<anchor xml:id="end0578c2201"/>故凡經
<lb ed="X" n="0578c23"/><lb ed="R046" n="0564b14"/>敎必置無窮之答者從事爲言也若窮其理至於無
<lb ed="X" n="0578c24"/><lb ed="R046" n="0564b15"/>窮其誰曰非乎如淨名六番窮妄源至於無住爲本
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0579a" n="0579a"/>
<lb ed="X" n="0579a01"/><lb ed="R046" n="0564b16"/>卽其理也抑事之極必際於理際於理者則窮乃無
<lb ed="X" n="0579a02"/><lb ed="R046" n="0564b17"/>窮也無窮乃窮也是窮與無窮均於無窮而<anchor xml:id="nkr_note_add_0579a0201" n="0579a0201"/><anchor xml:id="beg0579a0201" n="0579a0201"/>已<anchor xml:id="end0579a0201"/>矣如
<lb ed="X" n="0579a03"/><lb ed="R046" n="0564b18"/>今此文欲論諸佛展轉稟敎終有一佛在初是果有
<lb ed="X" n="0579a04"/><lb ed="R046" n="0565a01"/>窮邪無窮邪有窮則墮無因無窮則理復不可據答
<lb ed="X" n="0579a05"/><lb ed="R046" n="0565a02"/>則曰拂迹求本等還復宗以求益爲說求初何益乎
<lb ed="X" n="0579a06"/><lb ed="R046" n="0565a03"/>此所謂置答也其次問者躡上有初無敎爲問復致
<lb ed="X" n="0579a07"/><lb ed="R046" n="0565a04"/>無敎之答則終於內熏自悟而<anchor xml:id="nkr_note_add_0579a0701" n="0579a0701"/><anchor xml:id="beg0579a0701" n="0579a0701"/>已<anchor xml:id="end0579a0701"/>矣夫內熏自悟者
<lb ed="X" n="0579a08"/><lb ed="R046" n="0565a05"/>際於理之謂也雖然必待內熏而自悟者則又任之
<lb ed="X" n="0579a09"/><lb ed="R046" n="0565a06"/>而<anchor xml:id="nkr_note_add_0579a0901" n="0579a0901"/><anchor xml:id="beg0579a0901" n="0579a0901"/>已<anchor xml:id="end0579a0901"/>殊有乖乎敎道也故復設百盲之譬所以責其
<lb ed="X" n="0579a10"/><lb ed="R046" n="0565a07"/>守愚以自棄者於是可謂盡矣且誡之以稟敎益多
<lb ed="X" n="0579a11"/><lb ed="R046" n="0565a08"/>可當事夫無益之論則又縱以餘方佛化六塵皆可
<lb ed="X" n="0579a12"/><lb ed="R046" n="0565a09"/>入道豈必定以求初而自狡邪嗚呼諄諄吿誡若此
<lb ed="X" n="0579a13"/><lb ed="R046" n="0565a10"/>而後學謾不加省衷哉。</p>
<lb ed="X" n="0579a14"/><lb ed="R046" n="0565a11"/><p xml:id="pX29p0579a1401">觀心爲一經之要亦爲兼識餘經文同觀異之妙要
<lb ed="X" n="0579a15"/><lb ed="R046" n="0565a12"/>所謂觀心一文人謂最寬於理甚切以位雖通觀等
<lb ed="X" n="0579a16"/><lb ed="R046" n="0565a13"/>三卽今且爲成初心學者此其一文之旨也往往昔
<lb ed="X" n="0579a17"/><lb ed="R046" n="0565a14"/>人於此但知問觀心文者除安樂行修攝其心餘皆
<lb ed="X" n="0579a18"/><lb ed="R046" n="0565a15"/>義立何以上文又以譬喩品爲觀行明文其所以爲
<lb ed="X" n="0579a19"/><lb ed="R046" n="0565a16"/>要者却不理會雖然今亦略答之所謂安樂行者乃
<lb ed="X" n="0579a20"/><lb ed="R046" n="0565a17"/>約行觀心獨得不以爲正文乎餘皆義立者言事法
<lb ed="X" n="0579a21"/><lb ed="R046" n="0565a18"/>觀心望約行觀無非義立故義例有謂事法二觀義
<lb ed="X" n="0579a22"/><lb ed="R046" n="0565b01"/>立觀心是也然自今引證事法言之觸得不謂之托
<lb ed="X" n="0579a23"/><lb ed="R046" n="0565b02"/>事見理之明文乎文各有當安得一槩耶又前文示
<lb ed="X" n="0579a24"/><lb ed="R046" n="0565b03"/>觀心相者總有二重等亦一家敎行綱格之說學者
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0579b" n="0579b"/>
<lb ed="X" n="0579b01"/><lb ed="R046" n="0565b04"/>不可不知今略指出以示行用之方爾古今釋如是
<lb ed="X" n="0579b02"/><lb ed="R046" n="0565b05"/>者多矣且道還炳然也未若猶未在大可疑著只如
<lb ed="X" n="0579b03"/><lb ed="R046" n="0565b06"/>所謂一部經旨皎在目前畢竟皎在炳然者是何物
<lb ed="X" n="0579b04"/><lb ed="R046" n="0565b07"/>直饒見得親切若作目前會又還非也若據文體只
<lb ed="X" n="0579b05"/><lb ed="R046" n="0565b08"/>合道箇炳然便休却有啓發之津只不合道不然豈
<lb ed="X" n="0579b06"/><lb ed="R046" n="0565b09"/>有送客之序等却成風吹別調也信乎難矣。</p>
<lb ed="X" n="0579b07"/><lb ed="R046" n="0565b10"/><p xml:id="pX29p0579b0701">敎門文義有可疑者記主皆斷奠之矣自來說者不
<lb ed="X" n="0579b08"/><lb ed="R046" n="0565b11"/>知出此乃復云云其說故終莫能近如秘密敎傳不
<lb ed="X" n="0579b09"/><lb ed="R046" n="0565b12"/>傳義於是可謂明矣然有餘疑者此敎未用固莫得
<lb ed="X" n="0579b10"/><lb ed="R046" n="0565b13"/>而知亦旣<anchor xml:id="nkr_note_add_0579b1001" n="0579b1001"/><anchor xml:id="beg0579b1001" n="0579b1001"/>已<anchor xml:id="end0579b1001"/>用阿難集之何謂非阿難能受耶今謂
<lb ed="X" n="0579b11"/><lb ed="R046" n="0565b14"/>阿難所受還只受得顯者故曰秘密所用全是顯露
<lb ed="X" n="0579b12"/><lb ed="R046" n="0565b15"/>是也若乃密意則龍猛以彼此文旨推而知之方其
<lb ed="X" n="0579b13"/><lb ed="R046" n="0565b16"/>集時阿難正自莫測不深於其意者亦難曉也此意
<lb ed="X" n="0579b14"/><lb ed="R046" n="0565b17"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0579b1401" n="0579b1401"/><anchor xml:id="beg0579b1401" n="0579b1401"/>已<anchor xml:id="end0579b1401"/>於玄籤中示<note place="inline">云云</note>。</p>
<lb ed="X" n="0579b15"/><lb ed="R046" n="0565b18"/><p xml:id="pX29p0579b1501">立敎判釋之難非佛會親承深契聖意與夫如來懸
<lb ed="X" n="0579b16"/><lb ed="R046" n="0566a01"/>鑒寄付有在者他莫能及也蓋天台其人乎尙猶謙
<lb ed="X" n="0579b17"/><lb ed="R046" n="0566a02"/>喩後世有未能盡機敎之責況泛泛者哉故曰云云
<lb ed="X" n="0579b18"/><lb ed="R046" n="0566a03"/>又前文曰不應以諸師一匙開於八敎衆戶亦猶是
<lb ed="X" n="0579b19"/><lb ed="R046" n="0566a04"/>也而荆溪曰頓等是此宗判敎之大綱等然非法華
<lb ed="X" n="0579b20"/><lb ed="R046" n="0566a05"/>無以知化意之所在非敎旨無以知判釋之大猷於
<lb ed="X" n="0579b21"/><lb ed="R046" n="0566a06"/>是言之良有以也。</p>
<lb ed="X" n="0579b22"/><lb ed="R046" n="0566a07"/><p xml:id="pX29p0579b2201">明敎體者不可不知一大藏敎皆先有聲而後有色
<lb ed="X" n="0579b23"/><lb ed="R046" n="0566a08"/>因色聲故名句文三得以攝持此實假和合所以能
<lb ed="X" n="0579b24"/><lb ed="R046" n="0566a09"/>成一切敎體也若其不許滅後色經則佛世亦不應
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0579c" n="0579c"/>
<lb ed="X" n="0579c01"/><lb ed="R046" n="0566a10"/>以聲爲經邪故曰云云此以滅後例佛世爲難故以
<lb ed="X" n="0579c02"/><lb ed="R046" n="0566a11"/>色例聲云須改聞因以理正之曰當知皆先眼耳所
<lb ed="X" n="0579c03"/><lb ed="R046" n="0566a12"/>得等所謂和合之言不可欺者卽論有曰牟尼說法
<lb ed="X" n="0579c04"/><lb ed="R046" n="0566a13"/>蘊數有八十千彼體語或名皆色行蘊攝是也。</p>
<lb ed="X" n="0579c05"/><lb ed="R046" n="0566a14"/><p xml:id="pX29p0579c0501">阿難登高座衆起三疑者舊或於是致難云云又有
<lb ed="X" n="0579c06"/><lb ed="R046" n="0566a15"/>所謂權疑實疑者以結集時所集法衆本皆無疑羅
<lb ed="X" n="0579c07"/><lb ed="R046" n="0566a16"/>漢不應復有三疑之事故也<anchor xml:id="nkr_note_orig_0579001" n="0579001"/>餘嘗論之矣夫所謂無
<lb ed="X" n="0579c08"/><lb ed="R046" n="0566a17"/>疑者其言有小大今此云者直於小敎當分及韋陀
<lb ed="X" n="0579c09"/><lb ed="R046" n="0566a18"/>典籍等得無疑爾非謂一切悉無疑也抑所以疑者
<lb ed="X" n="0579c10"/><lb ed="R046" n="0566b01"/>政由所疑者三皆乖本所知故疑或猶豫不決故疑
<lb ed="X" n="0579c11"/><lb ed="R046" n="0566b02"/>若苟知之則直謂是實復何疑哉由是論之皆無足
<lb ed="X" n="0579c12"/><lb ed="R046" n="0566b03"/>致難者及一唱我聞之言衆疑釋然尙何論權實於
<lb ed="X" n="0579c13"/><lb ed="R046" n="0566b04"/>其間邪大略如是爾。</p>
<lb ed="X" n="0579c14"/><lb ed="R046" n="0566b05"/><p xml:id="pX29p0579c1401">余嘗疑天竺論時有二種謂迦羅是實時以淺易故
<lb ed="X" n="0579c15"/><lb ed="R046" n="0566b06"/>三摩耶是假時以重難故又曰以實時示內敎弟子
<lb ed="X" n="0579c16"/><lb ed="R046" n="0566b07"/>假時破外道是者然時一爾而言有難易用有假實
<lb ed="X" n="0579c17"/><lb ed="R046" n="0566b08"/>何也是皆未易曉今竊有意云云論何則夫時有二
<lb ed="X" n="0579c18"/><lb ed="R046" n="0566b09"/>別者意謂實者示內敎弟子時會之時及護明相時
<lb ed="X" n="0579c19"/><lb ed="R046" n="0566b10"/>晷刻無差其相易是假者刹那無常初無定相以破
<lb ed="X" n="0579c20"/><lb ed="R046" n="0566b11"/>外道執常計故理不易見豈非難乎由是言之雖則
<lb ed="X" n="0579c21"/><lb ed="R046" n="0566b12"/>一時而用有假實非直言之難易也。</p>
<lb ed="X" n="0579c22"/><lb ed="R046" n="0566b13"/><p xml:id="pX29p0579c2201">據論釋時又有長短之義而言有進否者或以長短
<lb ed="X" n="0579c23"/><lb ed="R046" n="0566b14"/>皆假時如論文云者謂長短則皆假名出於凡心所
<lb ed="X" n="0579c24"/><lb ed="R046" n="0566b15"/>計例此亦可長短皆實卽內敎弟子時食等是也或
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0580a" n="0580a"/>
<lb ed="X" n="0580a01"/><lb ed="R046" n="0566b16"/>以長短分對二名者則四明所謂依佛制時則生死
<lb ed="X" n="0580a02"/><lb ed="R046" n="0566b17"/>時短等其實三說並通不當局論或問長短皆假皆
<lb ed="X" n="0580a03"/><lb ed="R046" n="0566b18"/>實之說曰以長短互<anchor xml:id="nkr_note_orig_0580001" n="0580001"/>刑則不定豈非假乎以日月相
<lb ed="X" n="0580a04"/><lb ed="R046" n="0567a01"/>望則有常豈非實乎或問時長時短之說如何曰佛
<lb ed="X" n="0580a05"/><lb ed="R046" n="0567a02"/>弟子因時悟道則出生死豈非短乎外道執常溺愛
<lb ed="X" n="0580a06"/><lb ed="R046" n="0567a03"/>久淪苦海豈非長乎約一時以明觀心則觀與境合
<lb ed="X" n="0580a07"/><lb ed="R046" n="0567a04"/>其理尤親故曰時與道合亦深有其旨所謂時節若
<lb ed="X" n="0580a08"/><lb ed="R046" n="0567a05"/>至其理自彰古人悟道明心莫不有時猶啐啄然亦
<lb ed="X" n="0580a09"/><lb ed="R046" n="0567a06"/>難言耳然猶通途之論未足以別其淺深應云觀心
<lb ed="X" n="0580a10"/><lb ed="R046" n="0567a07"/>先空次假後中此次第之一時則各當其時也若觀
<lb ed="X" n="0580a11"/><lb ed="R046" n="0567a08"/>心卽空假中此圓妙一時其旨方的故曰觀與境合
<lb ed="X" n="0580a12"/><lb ed="R046" n="0567a09"/>名爲一時。</p>
<lb ed="X" n="0580a13"/><lb ed="R046" n="0567a10"/><p xml:id="pX29p0580a1301">夫佛一而<anchor xml:id="nkr_note_add_0580a1301" n="0580a1301"/><anchor xml:id="beg0580a1301" n="0580a1301"/>已<anchor xml:id="end0580a1301"/>豈有四乎惟其說四敎法故從法辨應
<lb ed="X" n="0580a14"/><lb ed="R046" n="0567a11"/>此四佛應相所以明也今雖不言何敎佛相然以說
<lb ed="X" n="0580a15"/><lb ed="R046" n="0567a12"/>驗身則知是圓佛應相也況敎論開顯又不止唯圓
<lb ed="X" n="0580a16"/><lb ed="R046" n="0567a13"/>佛相而<anchor xml:id="nkr_note_add_0580a1601" n="0580a1601"/><anchor xml:id="beg0580a1601" n="0580a1601"/>已<anchor xml:id="end0580a1601"/>必也開小卽大卽偏而圓彰絕待至妙之
<lb ed="X" n="0580a17"/><lb ed="R046" n="0567a14"/>圓佛相也故曰隱前三相從勝而說非謂太虗名爲
<lb ed="X" n="0580a18"/><lb ed="R046" n="0567a15"/>圓佛則知今經敎主非隔彼三佛而爲圓佛亦非離
<lb ed="X" n="0580a19"/><lb ed="R046" n="0567a16"/>報應而有法身則又曰法華<anchor xml:id="nkr_note_add_0580a1901" n="0580a1901"/><anchor xml:id="beg0580a1901" n="0580a1901"/>已<anchor xml:id="end0580a1901"/>前三佛離明隔偏小
<lb ed="X" n="0580a20"/><lb ed="R046" n="0567a17"/>故來至今經卽劣辨勝卽三而一不離丈六垢衣無
<lb ed="X" n="0580a21"/><lb ed="R046" n="0567a18"/>非瓔珞報體方是今經之敎主也旣知此<anchor xml:id="nkr_note_add_0580a2101" n="0580a2101"/><anchor xml:id="beg0580a2101" n="0580a2101"/>已<anchor xml:id="end0580a2101"/>亦知前
<lb ed="X" n="0580a22"/><lb ed="R046" n="0567b01"/>諸應相無非一佛所爲故又曰若得實意方知四佛
<lb ed="X" n="0580a23"/><lb ed="R046" n="0567b02"/>體同用殊開權之妙有如此者奈何不以機敎大體
<lb ed="X" n="0580a24"/><lb ed="R046" n="0567b03"/>論之而區區以良相勝劣爲說豈不謬邪由是辨之
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0580b" n="0580b"/>
<lb ed="X" n="0580b01"/><lb ed="R046" n="0567b04"/>其不足與語也明矣。</p>
<lb ed="X" n="0580b02"/><lb ed="R046" n="0567b05"/><p xml:id="pX29p0580b0201">凡約敎釋但判四敎不明開顯未足以顯今部旨故
<lb ed="X" n="0580b03"/><lb ed="R046" n="0567b06"/>曰今經是圓復須開顯方見此經部旨之妙此應知
<lb ed="X" n="0580b04"/><lb ed="R046" n="0567b07"/>部敎二意但其文隱略今得以節釋之應曰今經是
<lb ed="X" n="0580b05"/><lb ed="R046" n="0567b08"/>圓者約敎義也復須開顯者約部義也發例在此實
<lb ed="X" n="0580b06"/><lb ed="R046" n="0567b09"/>通初後人不見之乃疑今圓猶須開顯豈不誤邪如
<lb ed="X" n="0580b07"/><lb ed="R046" n="0567b10"/>下文曰於前四敎卽圓敎也復應知是開顯之圓與
<lb ed="X" n="0580b08"/><lb ed="R046" n="0567b11"/>今詳略異耳不約部敎孰能明之。</p>
<lb ed="X" n="0580b09"/><lb ed="R046" n="0567b12"/><p xml:id="pX29p0580b0901">觀<name role="" type="person">王舍城</name>下一段之文頗似簡嚴有體使文皆如此
<lb ed="X" n="0580b10"/><lb ed="R046" n="0567b13"/>盡可爲法土體之實本無有四而四見不同則法無
<lb ed="X" n="0580b11"/><lb ed="R046" n="0567b14"/>自相明矣又曰諸佛寂理神無方所砂石七珍隨生
<lb ed="X" n="0580b12"/><lb ed="R046" n="0567b15"/>所<anchor xml:id="nkr_note_orig_0580002" n="0580002"/>惑則感召在心又可知也惟其本無自相則法未
<lb ed="X" n="0580b13"/><lb ed="R046" n="0567b16"/>始不妙惟其感召在心則麤妙自人非由法也然必
<lb ed="X" n="0580b14"/><lb ed="R046" n="0567b17"/>由法得以隨感則又未始偏也故前二見隨事而觀
<lb ed="X" n="0580b15"/><lb ed="R046" n="0567b18"/>則見有勝劣也又曰佛之境界則後二觀從理而觀
<lb ed="X" n="0580b16"/><lb ed="R046" n="0568a01"/>有於卽離爾然則旣曰本妙而又曰在心或云從事
<lb ed="X" n="0580b17"/><lb ed="R046" n="0568a02"/>從理其孰當於理邪曰通言無不當也從本以說一
<lb ed="X" n="0580b18"/><lb ed="R046" n="0568a03"/>言蔽之妙而<anchor xml:id="nkr_note_add_0580b1801" n="0580b1801"/><anchor xml:id="beg0580b1801" n="0580b1801"/>已<anchor xml:id="end0580b1801"/>矣。</p>
<lb ed="X" n="0580b19"/><lb ed="R046" n="0568a04"/><p xml:id="pX29p0580b1901">義例明觀法有三託事觀者卽如今文云云而特擧
<lb ed="X" n="0580b20"/><lb ed="R046" n="0568a05"/>此爲例者有多義故一者境觀足故二者境近要故
<lb ed="X" n="0580b21"/><lb ed="R046" n="0568a06"/>三者觀明白故四者託事見理兼所顯故云云記曰
<lb ed="X" n="0580b22"/><lb ed="R046" n="0568a07"/>識陰爲王造業諸心必有心所者此文法相雖近人
<lb ed="X" n="0580b23"/><lb ed="R046" n="0568a08"/>多昧之是亦學者不自見之蔽也夫言識陰直心王
<lb ed="X" n="0580b24"/><lb ed="R046" n="0568a09"/>爾心王未必造業造業必由心所謂受想行隨起善
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0580c" n="0580c"/>
<lb ed="X" n="0580c01"/><lb ed="R046" n="0568a10"/>惡卽造舍義也輔行亦謂之能招報心而言心王造
<lb ed="X" n="0580c02"/><lb ed="R046" n="0568a11"/>舍者蓋帖釋王舍文便以王言之其實造者必心所
<lb ed="X" n="0580c03"/><lb ed="R046" n="0568a12"/>也故曰今欲消王等若論心王本是無記今爲消名
<lb ed="X" n="0580c04"/><lb ed="R046" n="0568a13"/>便故合善惡於心王故曰善惡王其實善惡本心所
<lb ed="X" n="0580c05"/><lb ed="R046" n="0568a14"/>也據論五陰通於三性若以所造言之則無記而<anchor xml:id="nkr_note_add_0580c0501" n="0580c0501"/><anchor xml:id="beg0580c0501" n="0580c0501"/>已<anchor xml:id="end0580c0501"/>
<lb ed="X" n="0580c06"/><lb ed="R046" n="0568a15"/>未分善惡也嘗見學者鹵莾其說荆溪奧旨晦而不
<lb ed="X" n="0580c07"/><lb ed="R046" n="0568a16"/>明此唯四明深知之耳又曰異於他經應如止觀者
<lb ed="X" n="0580c08"/><lb ed="R046" n="0568a17"/>蓋止觀乘境全撮十妙爲觀法大體故也苟不如是
<lb ed="X" n="0580c09"/><lb ed="R046" n="0568a18"/>何足以異他經乎後諸觀解皆備此旨故云下去皆
<lb ed="X" n="0580c10"/><lb ed="R046" n="0568b01"/>爾。</p>
<lb ed="X" n="0580c11"/><lb ed="R046" n="0568b02"/><p xml:id="pX29p0580c1101">凡諸事法觀相皆隨文作義故名相開合義有詳略
<lb ed="X" n="0580c12"/><lb ed="R046" n="0568b03"/>同異之別其爲觀行一也故今明山城雖同約陰而
<lb ed="X" n="0580c13"/><lb ed="R046" n="0568b04"/>開合有異上以對合故合明今約靈鷲故開說又云
<lb ed="X" n="0580c14"/><lb ed="R046" n="0568b05"/>今此山城約陰便故故以陰言之指如止觀與彼同
<lb ed="X" n="0580c15"/><lb ed="R046" n="0568b06"/>也在諸文則或云境智等皆同出異名或以圓頓敎
<lb ed="X" n="0580c16"/><lb ed="R046" n="0568b07"/>直達理性不許立陰者如今文何如止觀何又事法
<lb ed="X" n="0580c17"/><lb ed="R046" n="0568b08"/>觀門雖是略觀亦可修入所謂不待觀境是也今此
<lb ed="X" n="0580c18"/><lb ed="R046" n="0568b09"/>指廣意令如彼文者爲修而有壅者云以廣決略爾
<lb ed="X" n="0580c19"/><lb ed="R046" n="0568b10"/>非專待彼也由是言之其理本通人何固執吾弗知
<lb ed="X" n="0580c20"/><lb ed="R046" n="0568b11"/>也。</p>
<lb ed="X" n="0580c21"/><lb ed="R046" n="0568b12"/><p xml:id="pX29p0580c2101">大哉中乎凡聖之所共由也故佛常居中道未始而
<lb ed="X" n="0580c22"/><lb ed="R046" n="0568b13"/>不中若論此理何適非中統一法界唯中而<anchor xml:id="nkr_note_add_0580c2201" n="0580c2201"/><anchor xml:id="beg0580c2201" n="0580c2201"/>已<anchor xml:id="end0580c2201"/>矣何
<lb ed="X" n="0580c23"/><lb ed="R046" n="0568b14"/>必升中天降中國中日生中夜滅然後以爲中乎然
<lb ed="X" n="0580c24"/><lb ed="R046" n="0568b15"/>則今此云者特以事中表夫理中苟得理中何事非
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0581a" n="0581a"/>
<lb ed="X" n="0581a01"/><lb ed="R046" n="0568b16"/>中亦無失也所謂皆表中道是也若夫聖人任運常
<lb ed="X" n="0581a02"/><lb ed="R046" n="0568b17"/>然非擇而處之也亦一往軌物云爾至於凡夫雖終
<lb ed="X" n="0581a03"/><lb ed="R046" n="0568b18"/>日由之而弗知覺所謂日用不知而反中庸者也又
<lb ed="X" n="0581a04"/><lb ed="R046" n="0569a01"/>曰中道有體無體者其義出此謂大敎言中有體中
<lb ed="X" n="0581a05"/><lb ed="R046" n="0569a02"/>也阿含離斷常中無體中也抑有體中分但不但離
<lb ed="X" n="0581a06"/><lb ed="R046" n="0569a03"/>邊之中但中也卽邊而中不但中也其絕待妙中之
<lb ed="X" n="0581a07"/><lb ed="R046" n="0569a04"/>謂也或者於法法必取中者此知但中而<anchor xml:id="nkr_note_add_0581a0701" n="0581a0701"/><anchor xml:id="beg0581a0701" n="0581a0701"/>已<anchor xml:id="end0581a0701"/>夫豈識
<lb ed="X" n="0581a08"/><lb ed="R046" n="0569a05"/>所謂絕待者乎又曰卽空卽中具二中者卽前有體
<lb ed="X" n="0581a09"/><lb ed="R046" n="0569a06"/>無體之二中也。</p>
<lb ed="X" n="0581a10"/><lb ed="R046" n="0569a07"/><p xml:id="pX29p0581a1001">舊論聲聞元小攝屬謂以元小屬不定性攝從定性
<lb ed="X" n="0581a11"/><lb ed="R046" n="0569a08"/>中出故記有第二一半獨屬今經者今謂非也據論
<lb ed="X" n="0581a12"/><lb ed="R046" n="0569a09"/>明列衆所以先聲聞者八義其第二義云攝不定性
<lb ed="X" n="0581a13"/><lb ed="R046" n="0569a10"/>回心入大夫言攝者有二義今謂引攝之攝所以列
<lb ed="X" n="0581a14"/><lb ed="R046" n="0569a11"/>衆先於聲聞者卽攝引彼不定回心入大歸於法華
<lb ed="X" n="0581a15"/><lb ed="R046" n="0569a12"/>何嘗謂攝不定反歸定性邪然則文曰仍少一半彼
<lb ed="X" n="0581a16"/><lb ed="R046" n="0569a13"/>土得故者豈非政以聲聞有定不定今攝不定之半
<lb ed="X" n="0581a17"/><lb ed="R046" n="0569a14"/>非定性也故對揀云爾大卛曲說例皆如此良可憫
<lb ed="X" n="0581a18"/><lb ed="R046" n="0569a15"/>笑。</p>
<lb ed="X" n="0581a19"/><lb ed="R046" n="0569a16"/><p xml:id="pX29p0581a1901">約敎釋聲聞引論列釋文似不貫旣引論文合先釋
<lb ed="X" n="0581a20"/><lb ed="R046" n="0569a17"/>論今乃便云開住果者爲兩列似前缺列釋後無生
<lb ed="X" n="0581a21"/><lb ed="R046" n="0569a18"/>起致使說者亦難措辭應照後文合先引論列四種
<lb ed="X" n="0581a22"/><lb ed="R046" n="0569b01"/>者謂決定上慢退大應化今合決定退大以爲住果
<lb ed="X" n="0581a23"/><lb ed="R046" n="0569b02"/>上慢旣未入位置而不論更加佛道及彼應化則三
<lb ed="X" n="0581a24"/><lb ed="R046" n="0569b03"/>種爾若對敎引釋復各開二則曰<anchor xml:id="nkr_note_orig_0581001" n="0581001"/>令開住果爲兩謂
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0581b" n="0581b"/>
<lb ed="X" n="0581b01"/><lb ed="R046" n="0569b04"/>折法卽決定體法卽退大記文所謂回與未回以分
<lb ed="X" n="0581b02"/><lb ed="R046" n="0569b05"/>二意其回者至方等受彈轉藏成通乃所謂變異體
<lb ed="X" n="0581b03"/><lb ed="R046" n="0569b06"/>法住果是也餘二開二了無異途如此合釋不唯疏
<lb ed="X" n="0581b04"/><lb ed="R046" n="0569b07"/>文宛然可見亦使記文怡然理順隨文對釋若迎刃
<lb ed="X" n="0581b05"/><lb ed="R046" n="0569b08"/>然而曰聲聞義浩然者結上名數名開種種如記所
<lb ed="X" n="0581b06"/><lb ed="R046" n="0569b09"/>謂藏通八門門門四種從通爲言亦論之四種又曰
<lb ed="X" n="0581b07"/><lb ed="R046" n="0569b10"/>門門各有佛道應化迹在前敎等則約迹言也據本
<lb ed="X" n="0581b08"/><lb ed="R046" n="0569b11"/>復應地住等則從本說也旣曰上慢所濫謂濫彼實
<lb ed="X" n="0581b09"/><lb ed="R046" n="0569b12"/>行數亦如前歷而數之不勝其數故曰浩然彼無約
<lb ed="X" n="0581b10"/><lb ed="R046" n="0569b13"/>敎本迹開合等釋但知住果而<anchor xml:id="nkr_note_add_0581b1001" n="0581b1001"/><anchor xml:id="beg0581b1001" n="0581b1001"/>已<anchor xml:id="end0581b1001"/>故曰云何以住涅
<lb ed="X" n="0581b11"/><lb ed="R046" n="0569b14"/>槃者言之縱用敎者云大乘聲聞亦未爲通曉故責
<lb ed="X" n="0581b12"/><lb ed="R046" n="0569b15"/>爾云。</p>
<lb ed="X" n="0581b13"/><lb ed="R046" n="0569b16"/><p xml:id="pX29p0581b1301">至大莫若空至多莫若假至勝莫若中故曰大多勝
<lb ed="X" n="0581b14"/><lb ed="R046" n="0569b17"/>者其惟空假中乎亦應云三皆名空等又三觀俱大
<lb ed="X" n="0581b15"/><lb ed="R046" n="0569b18"/>等故言一心一切心者皆假之謂也一切心一心者
<lb ed="X" n="0581b16"/><lb ed="R046" n="0570a01"/>空也非一非一切者中也是三觀三義宛轉叵明如
<lb ed="X" n="0581b17"/><lb ed="R046" n="0570a02"/>珠走盤無不可者然則今曰一心一切心者趣擧一
<lb ed="X" n="0581b18"/><lb ed="R046" n="0570a03"/>心則心境俱心故三千法莫非心也輔行所謂若知
<lb ed="X" n="0581b19"/><lb ed="R046" n="0570a04"/>我心徧彼三千彼彼三千互徧亦爾此則止觀圓具
<lb ed="X" n="0581b20"/><lb ed="R046" n="0570a05"/>之旨也究而言之其皆出於圓心乎然則圓心者何
<lb ed="X" n="0581b21"/><lb ed="R046" n="0570a06"/>心也擧然好箇眞消息問著何心卽不圓。</p>
<lb ed="X" n="0581b22"/><lb ed="R046" n="0570a07"/><p xml:id="pX29p0581b2201">觀心釋僧者其文云云夫名實之賓又曰必也正名
<lb ed="X" n="0581b23"/><lb ed="R046" n="0570a08"/>信如其言則出家非難非易苟如所云爲之則是不
<lb ed="X" n="0581b24"/><lb ed="R046" n="0570a09"/>亦易乎若異此者如後所云不亦難乎要當書紳以
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0581c" n="0581c"/>
<lb ed="X" n="0581c01"/><lb ed="R046" n="0570a10"/>爲銘誡非知之艱行之爲艱敢言勸學亦自警耳。</p>
<lb ed="X" n="0581c02"/><lb ed="R046" n="0570a11"/><p xml:id="pX29p0581c0201">凡明觀心必該三法然後爲備謂能觀觀所觀境及
<lb ed="X" n="0581c03"/><lb ed="R046" n="0570a12"/>所顯法夫境無則<anchor xml:id="nkr_note_add_0581c0301" n="0581c0301"/><anchor xml:id="beg0581c0301" n="0581c0301"/>已<anchor xml:id="end0581c0301"/>境必有觀觀無則<anchor xml:id="nkr_note_add_0581c0302" n="0581c0302"/><anchor xml:id="beg0581c0302" n="0581c0302"/>已<anchor xml:id="end0581c0302"/>必所顯法
<lb ed="X" n="0581c04"/><lb ed="R046" n="0570a13"/>故文雖或略理必具足故記云云觀今此文雖正從
<lb ed="X" n="0581c05"/><lb ed="R046" n="0570a14"/>所顯結成妙境義實具三又曰將數入理等則觀門
<lb ed="X" n="0581c06"/><lb ed="R046" n="0570a15"/>義足領略可知又曰境據假邊等此心有意讀者多
<lb ed="X" n="0581c07"/><lb ed="R046" n="0570a16"/>不盡心然旣曰不思議喚作空中尙<anchor xml:id="nkr_note_add_0581c0701" n="0581c0701"/><anchor xml:id="beg0581c0701" n="0581c0701"/>已<anchor xml:id="end0581c0701"/>不當況以數
<lb ed="X" n="0581c08"/><lb ed="R046" n="0570a17"/>言安得爲妙境乎故示之曰境據假邊且存其數非
<lb ed="X" n="0581c09"/><lb ed="R046" n="0570a18"/>必以數而爲境要當達數非數非數非非數了一異
<lb ed="X" n="0581c10"/><lb ed="R046" n="0570b01"/>非一異相庶幾其爲罔象也了翁所作三千有門頌
<lb ed="X" n="0581c11"/><lb ed="R046" n="0570b02"/>益知之矣極論空中尙無空中名相可得何數之有
<lb ed="X" n="0581c12"/><lb ed="R046" n="0570b03"/>卽然非數無以見空中非空中無以亡其數則又曰
<lb ed="X" n="0581c13"/><lb ed="R046" n="0570b04"/>然必約假以立空中等豈特境然觀亦如是輔行所
<lb ed="X" n="0581c14"/><lb ed="R046" n="0570b05"/>謂假立中名等是也夫三諦皆假者照也三諦皆遣
<lb ed="X" n="0581c15"/><lb ed="R046" n="0570b06"/>者亡也卽亡而照卽照而亡非亡非照妙會可知論
<lb ed="X" n="0581c16"/><lb ed="R046" n="0570b07"/>夫無生以鏡爲譬正當行門今釋阿若初約三藏亦
<lb ed="X" n="0581c17"/><lb ed="R046" n="0570b08"/>通言之舊或以爲難云云今直據文以申厥理則不
<lb ed="X" n="0581c18"/><lb ed="R046" n="0570b09"/>見所難也文云三藏觀陰界入若計爲淨等是卽爲
<lb ed="X" n="0581c19"/><lb ed="R046" n="0570b10"/>生非不生也不生者了苦空無常無我是也故譬之
<lb ed="X" n="0581c20"/><lb ed="R046" n="0570b11"/>如盲者執鏡不見形像則因與果皆不生盲譬無生
<lb ed="X" n="0581c21"/><lb ed="R046" n="0570b12"/>智等由是言此則此敎言不生者但不取著於境是
<lb ed="X" n="0581c22"/><lb ed="R046" n="0570b13"/>卽陰入等爲無生境體非別有所謂境體也而言曰
<lb ed="X" n="0581c23"/><lb ed="R046" n="0570b14"/>陰不卽因要由執心緣陰界入爾乃成因方得於界
<lb ed="X" n="0581c24"/><lb ed="R046" n="0570b15"/>故曰方助於因等又曰頭等六分等並爲因果作譬
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0582a" n="0582a"/>
<lb ed="X" n="0582a01"/><lb ed="R046" n="0570b16"/>也卽陰入體上和合成業業託父母未來報起猶有
<lb ed="X" n="0582a02"/><lb ed="R046" n="0570b17"/>因必有果故譬之如形對象生等旣其不取則因果
<lb ed="X" n="0582a03"/><lb ed="R046" n="0570b18"/>皆不生文旨如是而<anchor xml:id="nkr_note_add_0582a0301" n="0582a0301"/><anchor xml:id="beg0582a0301" n="0582a0301"/>已<anchor xml:id="end0582a0301"/>然則記曰業託父母如形對
<lb ed="X" n="0582a04"/><lb ed="R046" n="0571a01"/>等又曰鏡如助因者是皆帖釋因果之文若正從法
<lb ed="X" n="0582a05"/><lb ed="R046" n="0571a02"/>說乃陰入因果爾何關鏡體者邪或者不達遂多鑿
<lb ed="X" n="0582a06"/><lb ed="R046" n="0571a03"/>說今直申之其理明矣若從圓極說鏡體者只向他
<lb ed="X" n="0582a07"/><lb ed="R046" n="0571a04"/>道但觀團圓不觀背面斯言得之矣。</p>
<lb ed="X" n="0582a08"/><lb ed="R046" n="0571a05"/><p xml:id="pX29p0582a0801">無生鏡體藏敎本無難唯別圓爲難爾自非記主敎
<lb ed="X" n="0582a09"/><lb ed="R046" n="0571a06"/>眼高明孰能點示文曰鏡譬法界眼譬觀智者謂由
<lb ed="X" n="0582a10"/><lb ed="R046" n="0571a07"/>別人以觀智眼依於法界圓鏡分別十界色像一一
<lb ed="X" n="0582a11"/><lb ed="R046" n="0571a08"/>無謬是則別人雖知十界依眞如起而不能了眞卽
<lb ed="X" n="0582a12"/><lb ed="R046" n="0571a09"/>十界乃謂眞如由無明覆故起九界則九界因者全
<lb ed="X" n="0582a13"/><lb ed="R046" n="0571a10"/>指無明所以九界爲非佛界爲正正故須顯顯卽生
<lb ed="X" n="0582a14"/><lb ed="R046" n="0571a11"/>義非故須破破卽不生義故曰若欲自正等記文所
<lb ed="X" n="0582a15"/><lb ed="R046" n="0571a12"/>謂自行化他皆須斷九等正指此文卽九界因果不
<lb ed="X" n="0582a16"/><lb ed="R046" n="0571a13"/>生佛界因果生者是也所以專緣理性本淨破於無
<lb ed="X" n="0582a17"/><lb ed="R046" n="0571a14"/>明九界因者正由不能同於圓人全性而起故須別
<lb ed="X" n="0582a18"/><lb ed="R046" n="0571a15"/>修不同圓人卽性而顯故成別顯次第破於九界方
<lb ed="X" n="0582a19"/><lb ed="R046" n="0571a16"/>顯佛界反顯未足盡時終爲所覆皆由不了卽性迷
<lb ed="X" n="0582a20"/><lb ed="R046" n="0571a17"/>悟故若修若顯無非別義故曰以別敎中無性德九
<lb ed="X" n="0582a21"/><lb ed="R046" n="0571a18"/>等又曰依境起行亦指但理等皆其旨也不得向說
<lb ed="X" n="0582a22"/><lb ed="R046" n="0571b01"/>此等文義皆成浪語知者<anchor xml:id="nkr_note_orig_0582001" n="0582001"/>益寡耳。</p>
<lb ed="X" n="0582a23"/><lb ed="R046" n="0571b02"/><p xml:id="pX29p0582a2301">若不知別何以明圓若不知圓何以格別故知二敎
<lb ed="X" n="0582a24"/><lb ed="R046" n="0571b03"/>若相表發則淺深於是見矣今此文曰觀團圓等又
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0582b" n="0582b"/>
<lb ed="X" n="0582b01"/><lb ed="R046" n="0571b04"/>一一皆曰不觀不取等然則言觀者謂以無緣智觀
<lb ed="X" n="0582b02"/><lb ed="R046" n="0571b05"/>於理境唯一法界本如如體言不觀者卽不取於十
<lb ed="X" n="0582b03"/><lb ed="R046" n="0571b06"/>界形像差別之相非曰不觀謂無分別智於其境智
<lb ed="X" n="0582b04"/><lb ed="R046" n="0571b07"/>無所取著爾記家所謂離於三敎分別情想依理通
<lb ed="X" n="0582b05"/><lb ed="R046" n="0571b08"/>泯心境明暗等是也是則觀乃無觀也無觀乃觀也
<lb ed="X" n="0582b06"/><lb ed="R046" n="0571b09"/>觀與無觀一而<anchor xml:id="nkr_note_add_0582b0601" n="0582b0601"/><anchor xml:id="beg0582b0601" n="0582b0601"/>已<anchor xml:id="end0582b0601"/>矣未始而不相符也故曰鏡十界
<lb ed="X" n="0582b07"/><lb ed="R046" n="0571b10"/>因等合釋也又曰鏡明性十界等約修性帖釋顯其
<lb ed="X" n="0582b08"/><lb ed="R046" n="0571b11"/>不二也或者不達以謂鏡明性十界但可言性不可
<lb ed="X" n="0582b09"/><lb ed="R046" n="0571b12"/>言相者曾不知結文曰見明形象修性本如鏡內外
<lb ed="X" n="0582b10"/><lb ed="R046" n="0571b13"/>一故顯不二<anchor xml:id="nkr_note_orig_0582002" n="0582002"/>劫作二解是何異於三敎情想本令離
<lb ed="X" n="0582b11"/><lb ed="R046" n="0571b14"/>相人何固著應知凡論圓理但可背情而從理豈可
<lb ed="X" n="0582b12"/><lb ed="R046" n="0571b15"/>違理而順情祖有格言而不能用嗟哉抑記有曰若
<lb ed="X" n="0582b13"/><lb ed="R046" n="0571b16"/>泯若照無非法性則泯照者修也修不可以言性故
<lb ed="X" n="0582b14"/><lb ed="R046" n="0571b17"/>性離泯照而修德之極體卽是性故全泯照是凡諸
<lb ed="X" n="0582b15"/><lb ed="R046" n="0571b18"/>修性莫不皆然又曰本觀理是不觀染除等者此以
<lb ed="X" n="0582b16"/><lb ed="R046" n="0572a01"/>性奪修也謂唯一理是而達無染除若全不觀何爲
<lb ed="X" n="0582b17"/><lb ed="R046" n="0572a02"/>知其染體本虗本虗名滅邪或又據此但觀團圓等
<lb ed="X" n="0582b18"/><lb ed="R046" n="0572a03"/>文以謂圓不立陰但觀不思議境者苟得今意皆不
<lb ed="X" n="0582b19"/><lb ed="R046" n="0572a04"/>足論要之圓宗<anchor xml:id="nkr_note_orig_0582003" n="0582003"/>竟觀之說若不親體會一番終難以
<lb ed="X" n="0582b20"/><lb ed="R046" n="0572a05"/>口舌論也。</p>
<lb ed="X" n="0582b21"/><lb ed="R046" n="0572a06"/><p xml:id="pX29p0582b2101">前以陳如居萬二千之首無生乃諸觀之宗又此示
<lb ed="X" n="0582b22"/><lb ed="R046" n="0572a07"/>其廣解所以總彰無生關諸敎觀大體言之不易觀
<lb ed="X" n="0582b23"/><lb ed="R046" n="0572a08"/>今所示凡略五意一居初通淺深故卽陳如於諸弟
<lb ed="X" n="0582b24"/><lb ed="R046" n="0572a09"/>子中初證無生淺也乃至聞阿字門卽登圓住了一
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0582c" n="0582c"/>
<lb ed="X" n="0582c01"/><lb ed="R046" n="0572a10"/>切法皆無生者深也二攝諸事行故卽下諸聖等文
<lb ed="X" n="0582c02"/><lb ed="R046" n="0572a11"/>是也三爲觀行宗要故卽云云<anchor xml:id="nkr_note_add_0582c0201" n="0582c0201"/><anchor xml:id="beg0582c0201" n="0582c0201"/>已<anchor xml:id="end0582c0201"/>下文是四欲通示
<lb ed="X" n="0582c03"/><lb ed="R046" n="0572a12"/>一部觀體故卽若於阿若<anchor xml:id="nkr_note_add_0582c0301" n="0582c0301"/><anchor xml:id="beg0582c0301" n="0582c0301"/>已<anchor xml:id="end0582c0301"/>下文是五爲表諸聖者
<lb ed="X" n="0582c04"/><lb ed="R046" n="0572a13"/>內心所得理不徒然故卽秪如世人下文是亦如前
<lb ed="X" n="0582c05"/><lb ed="R046" n="0572a14"/>云聞名識行知人例心卽其旨也。</p>
<lb ed="X" n="0582c06"/><lb ed="R046" n="0572a15"/><p xml:id="pX29p0582c0601">有待之形必假衣食正必託依須論住處是三者人
<lb ed="X" n="0582c07"/><lb ed="R046" n="0572a16"/>所不免而聖以之抖擻諸過行十二頭陀行爲其多
<lb ed="X" n="0582c08"/><lb ed="R046" n="0572a17"/>事生惱勞慮費心妨道喪時起諸貪著言其過患固
<lb ed="X" n="0582c09"/><lb ed="R046" n="0572a18"/>非一端故開抖擻之風者使人與起羨慕有不可及
<lb ed="X" n="0582c10"/><lb ed="R046" n="0572b01"/>之歎縱未能仰晞一二道果克成苟知而思省然亦
<lb ed="X" n="0582c11"/><lb ed="R046" n="0572b02"/>足以淸心省事爲全身遠害之地也歟記主尙曰忝
<lb ed="X" n="0582c12"/><lb ed="R046" n="0572b03"/>預道流聞此勝法而不自省心行邪況後世乎況吾
<lb ed="X" n="0582c13"/><lb ed="R046" n="0572b04"/>儕乎今又因其乞食結成四諦有過有德有世出世
<lb ed="X" n="0582c14"/><lb ed="R046" n="0572b05"/>則其爲利又不止於小乘抖擻而<anchor xml:id="nkr_note_add_0582c1401" n="0582c1401"/><anchor xml:id="beg0582c1401" n="0582c1401"/>已<anchor xml:id="end0582c1401"/>況大敎乎況圓
<lb ed="X" n="0582c15"/><lb ed="R046" n="0572b06"/>乎豈不益勝邪。</p>
<lb ed="X" n="0582c16"/><lb ed="R046" n="0572b07"/><p xml:id="pX29p0582c1601">或問那律發半頭天眼約何而分全半耶或據文有
<lb ed="X" n="0582c17"/><lb ed="R046" n="0572b08"/>所謂從頭上半如琉璃筒約橫言半者此恐未必然
<lb ed="X" n="0582c18"/><lb ed="R046" n="0572b09"/>今謂旣因定而發還只是於所壞眼根發得淸淨四
<lb ed="X" n="0582c19"/><lb ed="R046" n="0572b10"/>大造色徹見無礙爾而全半云者當是以因果相望
<lb ed="X" n="0582c20"/><lb ed="R046" n="0572b11"/>得全半之名未必約橫竪以言半也設有其文置之
<lb ed="X" n="0582c21"/><lb ed="R046" n="0572b12"/>可也然則楞嚴揀辨那律圓通何以云明前不明後
<lb ed="X" n="0582c22"/><lb ed="R046" n="0572b13"/>邪曰彼自寄聖揀凡非必定就那律揀也或問那律
<lb ed="X" n="0582c23"/><lb ed="R046" n="0572b14"/>所得天眼修發耶報得邪曰因修而發故亦修亦發
<lb ed="X" n="0582c24"/><lb ed="R046" n="0572b15"/>或由慧而發者亦發也若據箭排燈緣是亦報也豈
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0583a" n="0583a"/>
<lb ed="X" n="0583a01"/><lb ed="R046" n="0572b16"/>可專局乎。</p>
<lb ed="X" n="0583a02"/><lb ed="R046" n="0572b17"/><p xml:id="pX29p0583a0201">比有執專坐者曰未契大道等夫行坐外儀固未足
<lb ed="X" n="0583a03"/><lb ed="R046" n="0572b18"/>以定是非顧其內心如何耳第以斥辭觀之旣曰豈
<lb ed="X" n="0583a04"/><lb ed="R046" n="0573a01"/>有居暗室乃四儀同凡者知其爲僞者也楊子所謂
<lb ed="X" n="0583a05"/><lb ed="R046" n="0573a02"/>有人則作之無人則輟之之謂僞是也豈眞所謂果
<lb ed="X" n="0583a06"/><lb ed="R046" n="0573a03"/>能宴坐乎苟於坐無他豈不猶賢於浪行者乎若乃
<lb ed="X" n="0583a07"/><lb ed="R046" n="0573a04"/>經曰常在於其中經行及坐臥又今文所謂佛猶四
<lb ed="X" n="0583a08"/><lb ed="R046" n="0573a05"/>儀動止示同人法等則固無可論者又何譏斥於其
<lb ed="X" n="0583a09"/><lb ed="R046" n="0573a06"/>間邪而說曰道在心不在事法由<anchor xml:id="nkr_note_add_0583a0901" n="0583a0901"/><anchor xml:id="beg0583a0901" n="0583a0901"/>己<anchor xml:id="end0583a0901"/>非由人此亦一
<lb ed="X" n="0583a10"/><lb ed="R046" n="0573a07"/>時有爲言爾誠如其說將恐有自任而流敝者信乎
<lb ed="X" n="0583a11"/><lb ed="R046" n="0573a08"/>立論之難也又曰縱不能縮德露玭且須顯晦均等
<lb ed="X" n="0583a12"/><lb ed="R046" n="0573a09"/>益知其斥妄者矣。</p>
<lb ed="X" n="0583a13"/><lb ed="R046" n="0573a10"/><p xml:id="pX29p0583a1301">斷常之論經敎所出多矣而有通有局如外道所計
<lb ed="X" n="0583a14"/><lb ed="R046" n="0573a11"/>六十二見以斷常爲本者局也此見正爲三藏所破
<lb ed="X" n="0583a15"/><lb ed="R046" n="0573a12"/>若後三敎迭論所破淺深者通也如文云云此則不
<lb ed="X" n="0583a16"/><lb ed="R046" n="0573a13"/>專一途而<anchor xml:id="nkr_note_add_0583a1601" n="0583a1601"/><anchor xml:id="beg0583a1601" n="0583a1601"/>已<anchor xml:id="end0583a1601"/>亦猶敎門有言所破雖近能破實遠是
<lb ed="X" n="0583a17"/><lb ed="R046" n="0573a14"/>也然則若何說行而得不墮斷常乎當如淨名曰無
<lb ed="X" n="0583a18"/><lb ed="R046" n="0573a15"/>我無造無受者善惡之業亦不亡可也文又以謂境
<lb ed="X" n="0583a19"/><lb ed="R046" n="0573a16"/>觀相研爲往復斯可矣以觀智爲數往數復恐或不
<lb ed="X" n="0583a20"/><lb ed="R046" n="0573a17"/>免數則致散非所以示觀也宜善用之。</p>
<lb ed="X" n="0583a21"/><lb ed="R046" n="0573a18"/><p xml:id="pX29p0583a2101">文曰分別十法界根塵房舍悉得見佛是別敎意或
<lb ed="X" n="0583a22"/><lb ed="R046" n="0573b01"/>者問曰別敎破九顯一何謂悉得見佛曰是無足疑
<lb ed="X" n="0583a23"/><lb ed="R046" n="0573b02"/>者旣曰分別根塵正當能造心是所造法非是爲分
<lb ed="X" n="0583a24"/><lb ed="R046" n="0573b03"/>別亦何間於九界乎至於曰分別十法界皆非<anchor xml:id="nkr_note_add_0583a2401" n="0583a2401"/><anchor xml:id="beg0583a2401" n="0583a2401"/>已<anchor xml:id="end0583a2401"/>有
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0583b" n="0583b"/>
<lb ed="X" n="0583b01"/><lb ed="R046" n="0573b04"/>是別意此却可疑旣謂皆非<anchor xml:id="nkr_note_add_0583b0101" n="0583b0101"/><anchor xml:id="beg0583b0101" n="0583b0101"/>已<anchor xml:id="end0583b0101"/>有畢竟誰當有者九
<lb ed="X" n="0583b02"/><lb ed="R046" n="0573b05"/>界可爾佛何以云亦非<anchor xml:id="nkr_note_add_0583b0201" n="0583b0201"/><anchor xml:id="beg0583b0201" n="0583b0201"/>已<anchor xml:id="end0583b0201"/>有記者之釋自是一意今
<lb ed="X" n="0583b03"/><lb ed="R046" n="0573b06"/>謂不分圓別不妨皆非<anchor xml:id="nkr_note_add_0583b0301" n="0583b0301"/><anchor xml:id="beg0583b0301" n="0583b0301"/>已<anchor xml:id="end0583b0301"/>有亦是一說學者知之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0583b04"/><lb ed="R046" n="0573b07"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">文句第二</cb:mulu><head>文句第二帙</head>
<lb ed="X" n="0583b05"/><lb ed="R046" n="0573b08"/><p xml:id="pX29p0583b0501">觀<name role="" type="person">憍梵波提</name>一緣因爲之言曰觀形不觀德其蔽也
<lb ed="X" n="0583b06"/><lb ed="R046" n="0573b09"/>外知德不笑形其智也內此天人之所以異歟又憍
<lb ed="X" n="0583b07"/><lb ed="R046" n="0573b10"/>梵波提聞佛滅度隨亦入滅說偈云佛出我出佛住
<lb ed="X" n="0583b08"/><lb ed="R046" n="0573b11"/>我住佛滅我滅四道流注好箇話頭但恐人不會今
<lb ed="X" n="0583b09"/><lb ed="R046" n="0573b12"/>爲下注脚云只是起信所謂四相俱時而有皆無自
<lb ed="X" n="0583b10"/><lb ed="R046" n="0573b13"/>立本來平等同一覺故之意四道恐只是四相爾亦
<lb ed="X" n="0583b11"/><lb ed="R046" n="0573b14"/>應云好箇話頭不合注破不然今應更各添一不字
<lb ed="X" n="0583b12"/><lb ed="R046" n="0573b15"/>不妨盡理。</p>
<lb ed="X" n="0583b13"/><lb ed="R046" n="0573b16"/><p xml:id="pX29p0583b1301">二鬼爭屍頗關敎意第小人拈掇耳今因爲之頌曰
<lb ed="X" n="0583b14"/><lb ed="R046" n="0573b17"/>投宿空亭事可悲遇逢二鬼共爭屍可憐隨拔還隨
<lb ed="X" n="0583b15"/><lb ed="R046" n="0573b18"/>補却問他人是阿誰。</p>
<lb ed="X" n="0583b16"/><lb ed="R046" n="0574a01"/><p xml:id="pX29p0583b1601">此於別敎立三佛界者其與圓敎六卽異矣然亦是
<lb ed="X" n="0583b17"/><lb ed="R046" n="0574a02"/>敎門一節目之論固無害也而言若指果頭應云九
<lb ed="X" n="0583b18"/><lb ed="R046" n="0574a03"/>界非<anchor xml:id="nkr_note_add_0583b1801" n="0583b1801"/><anchor xml:id="beg0583b1801" n="0583b1801"/>己<anchor xml:id="end0583b1801"/>有者意以佛界爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0583b1802" n="0583b1802"/><anchor xml:id="beg0583b1802" n="0583b1802"/>已<anchor xml:id="end0583b1802"/>故也在別可爾若約圓
<lb ed="X" n="0583b19"/><lb ed="R046" n="0574a04"/>論應云十界皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0583b1901" n="0583b1901"/><anchor xml:id="beg0583b1901" n="0583b1901"/>已<anchor xml:id="end0583b1901"/>有是圓意然則文本明非<anchor xml:id="nkr_note_add_0583b1902" n="0583b1902"/><anchor xml:id="beg0583b1902" n="0583b1902"/>已<anchor xml:id="end0583b1902"/>有何
<lb ed="X" n="0583b20"/><lb ed="R046" n="0574a05"/>得對別却作皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0583b2001" n="0583b2001"/><anchor xml:id="beg0583b2001" n="0583b2001"/>已<anchor xml:id="end0583b2001"/>有示耶若如所云却成定說於理
<lb ed="X" n="0583b21"/><lb ed="R046" n="0574a06"/>未圓常患敎門多有此見今謂亡之則無生無佛謂
<lb ed="X" n="0583b22"/><lb ed="R046" n="0574a07"/>之皆非<anchor xml:id="nkr_note_add_0583b2201" n="0583b2201"/><anchor xml:id="beg0583b2201" n="0583b2201"/>已<anchor xml:id="end0583b2201"/>有可也一佛成道法界無非佛之依正謂
<lb ed="X" n="0583b23"/><lb ed="R046" n="0574a08"/>之皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0583b2301" n="0583b2301"/><anchor xml:id="beg0583b2301" n="0583b2301"/>已<anchor xml:id="end0583b2301"/>有可也又何嘗定論乎此理可與知者道難
<lb ed="X" n="0583b24"/><lb ed="R046" n="0574a09"/>與俗人言姑置之。</p>
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0583c" n="0583c"/>
<lb ed="X" n="0583c01"/><lb ed="R046" n="0574a10"/><p xml:id="pX29p0583c0101"><name role="" type="person">阿育王</name>禮諸羅漢塔至簿拘羅塔供二十貝子而貝
<lb ed="X" n="0583c02"/><lb ed="R046" n="0574a11"/>子從塔飛出等非少欲之力熏習所成其能至是哉
<lb ed="X" n="0583c03"/><lb ed="R046" n="0574a12"/>所謂死而不亡者見於是矣與夫至死猶貪者亦異
<lb ed="X" n="0583c04"/><lb ed="R046" n="0574a13"/>矣然貪與少欲其機一也奈何世人不知務哉。</p>
<lb ed="X" n="0583c05"/><lb ed="R046" n="0574a14"/><p xml:id="pX29p0583c0501">佛之說與外道之說果有以異乎果無以異乎如不
<lb ed="X" n="0583c06"/><lb ed="R046" n="0574a15"/>得一法入心與佛說我坐道場時不得一法實以何
<lb ed="X" n="0583c07"/><lb ed="R046" n="0574a16"/>異又曰一切法不忍與佛說不受亦不受亦何以異
<lb ed="X" n="0583c08"/><lb ed="R046" n="0574a17"/>故知異處不在語言畢竟在甚麼處學者試定當者
<lb ed="X" n="0583c09"/><lb ed="R046" n="0574a18"/><name role="" type="person">滿慈子</name>欲還本國利人至是爲行忍滿觀此言忍可
<lb ed="X" n="0583c10"/><lb ed="R046" n="0574b01"/>謂忍之至者然則何以致其忍不過曰忍者安義又
<lb ed="X" n="0583c11"/><lb ed="R046" n="0574b02"/>從其極處能譬之故或遭毀辱則安於毀辱於<anchor xml:id="nkr_note_orig_0583001" n="0583001"/>擧毆
<lb ed="X" n="0583c12"/><lb ed="R046" n="0574b03"/>於<anchor xml:id="nkr_note_orig_0583002" n="0583002"/>本杖於刀刃等能皆安之然則何以能安曰無我
<lb ed="X" n="0583c13"/><lb ed="R046" n="0574b04"/>而<anchor xml:id="nkr_note_add_0583c1301" n="0583c1301"/><anchor xml:id="beg0583c1301" n="0583c1301"/>已<anchor xml:id="end0583c1301"/>又何以無我曰相應而<anchor xml:id="nkr_note_add_0583c1302" n="0583c1302"/><anchor xml:id="beg0583c1302" n="0583c1302"/>已<anchor xml:id="end0583c1302"/>若夫相應非久習積
<lb ed="X" n="0583c14"/><lb ed="R046" n="0574b05"/>行則不能也故曰能行忍者乃可名爲有力大人凡
<lb ed="X" n="0583c15"/><lb ed="R046" n="0574b06"/>諸聖賢無有不自忍辱中來奈何今人而小不忍乎
<lb ed="X" n="0583c16"/><lb ed="R046" n="0574b07"/>佛法身不動而迹示人間懸知世人著相者多故託
<lb ed="X" n="0583c17"/><lb ed="R046" n="0574b08"/>空生石室觀空悟道一事以發赴之所以引進世人
<lb ed="X" n="0583c18"/><lb ed="R046" n="0574b09"/>卽色觀空深達法身之妙爾若要見佛當如是見是
<lb ed="X" n="0583c19"/><lb ed="R046" n="0574b10"/>眞見佛之如是見徒以色聲求佛是行邪道豈見佛
<lb ed="X" n="0583c20"/><lb ed="R046" n="0574b11"/>之謂哉雖然在佛言之則可若在機緣於泥龕塑像
<lb ed="X" n="0583c21"/><lb ed="R046" n="0574b12"/>尙當致敬況眞見佛色聲又焉得不致敬乎故知理
<lb ed="X" n="0583c22"/><lb ed="R046" n="0574b13"/>無一向不可槩論。</p>
<lb ed="X" n="0583c23"/><lb ed="R046" n="0574b14"/><p xml:id="pX29p0583c2301">爲學日益學也爲道日損無學也此持世間之學無
<lb ed="X" n="0583c24"/><lb ed="R046" n="0574b15"/>學爾以出世學無學者則又有淺深焉故小敎之言
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0584a" n="0584a"/>
<lb ed="X" n="0584a01"/><lb ed="R046" n="0574b16"/>學無學謂學未必盡理無學未必臻極姑一往耳大
<lb ed="X" n="0584a02"/><lb ed="R046" n="0574b17"/>敎言者理則反是不唯無學之極而學亦盡理故令
<lb ed="X" n="0584a03"/><lb ed="R046" n="0574b18"/>以五句區別之謂其大小相望淺深對明抑凡聖之
<lb ed="X" n="0584a04"/><lb ed="R046" n="0575a01"/>異故也然則學無學者位之定者也與其學而無學
<lb ed="X" n="0584a05"/><lb ed="R046" n="0575a02"/>不若無學而學故無學學者上也學無學者次也非
<lb ed="X" n="0584a06"/><lb ed="R046" n="0575a03"/>學非無學者又其次也若都不攝則凡下而<anchor xml:id="nkr_note_add_0584a0601" n="0584a0601"/><anchor xml:id="beg0584a0601" n="0584a0601"/>已<anchor xml:id="end0584a0601"/>矣揆
<lb ed="X" n="0584a07"/><lb ed="R046" n="0575a04"/>斯五句得不警省哉。</p>
<lb ed="X" n="0584a08"/><lb ed="R046" n="0575a05"/><p xml:id="pX29p0584a0801">圓論界如一心具十十界具百界各十如以成一千
<lb ed="X" n="0584a09"/><lb ed="R046" n="0575a06"/>約色心言之則二千備矣而今文又曰約界論如約
<lb ed="X" n="0584a10"/><lb ed="R046" n="0575a07"/>如論界以成二千者則又一例也然此猶單數而<anchor xml:id="nkr_note_add_0584a1001" n="0584a1001"/><anchor xml:id="beg0584a1001" n="0584a1001"/>已<anchor xml:id="end0584a1001"/>
<lb ed="X" n="0584a11"/><lb ed="R046" n="0575a08"/>若縱言之亦應云百界中之千如如如十如等何但
<lb ed="X" n="0584a12"/><lb ed="R046" n="0575a09"/>界如各一千邪則成萬二千等兼前則三例也若論
<lb ed="X" n="0584a13"/><lb ed="R046" n="0575a10"/>三千止應單數今何異常途邪抑別有謂乎曰非無
<lb ed="X" n="0584a14"/><lb ed="R046" n="0575a11"/>所以<anchor xml:id="nkr_note_orig_0584001" n="0584001"/>益各隨其文旨數有開合多少故也如四明亦
<lb ed="X" n="0584a15"/><lb ed="R046" n="0575a12"/>嘗用之云百界千如百如千界卽其例也故知法門
<lb ed="X" n="0584a16"/><lb ed="R046" n="0575a13"/>圓融重重無盡旣曰不思議無不可者則變例之數
<lb ed="X" n="0584a17"/><lb ed="R046" n="0575a14"/>也若所謂三千則常數之不可增減也揀如類論。</p>
<lb ed="X" n="0584a18"/><lb ed="R046" n="0575a15"/><p xml:id="pX29p0584a1801">前雖<anchor xml:id="nkr_note_add_0584a1801" n="0584a1801"/><anchor xml:id="beg0584a1801" n="0584a1801"/>已<anchor xml:id="end0584a1801"/>明師徒攝化主伴擊揚其<anchor xml:id="nkr_note_orig_0584002" n="0584002"/>聞有權有實有生
<lb ed="X" n="0584a19"/><lb ed="R046" n="0575a16"/>有熟或內或外若親若疎雖示迹萬殊施設不一然
<lb ed="X" n="0584a20"/><lb ed="R046" n="0575a17"/>皆散而無統未明所以本一理而歸一道者故於是
<lb ed="X" n="0584a21"/><lb ed="R046" n="0575a18"/>示首楞嚴大定以本之約法華五時以申之述大經
<lb ed="X" n="0584a22"/><lb ed="R046" n="0575b01"/>半滿以攝之依本門實道以發之夫然後知向所設
<lb ed="X" n="0584a23"/><lb ed="R046" n="0575b02"/>化若師弟子方便善權皆依首楞嚴三昧之所建立
<lb ed="X" n="0584a24"/><lb ed="R046" n="0575b03"/>無他法也無異道也如是而<anchor xml:id="nkr_note_add_0584a2401" n="0584a2401"/><anchor xml:id="beg0584a2401" n="0584a2401"/>已<anchor xml:id="end0584a2401"/>矣。</p>
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0584b" n="0584b"/>
<lb ed="X" n="0584b01"/><lb ed="R046" n="0575b04"/><p xml:id="pX29p0584b0101">釋諸大弟子雖各依當文名義以示觀解然猶未盡
<lb ed="X" n="0584b02"/><lb ed="R046" n="0575b05"/>觀行精微故於諸心數中通取善十心數以表十大
<lb ed="X" n="0584b03"/><lb ed="R046" n="0575b06"/>弟子所住法門各據一德共輔心王之意以示初心
<lb ed="X" n="0584b04"/><lb ed="R046" n="0575b07"/>則觀慧易發有能改惡從善革凡成聖於一念心深
<lb ed="X" n="0584b05"/><lb ed="R046" n="0575b08"/>入實際者卽今王數之力也又以通十心數表對行
<lb ed="X" n="0584b06"/><lb ed="R046" n="0575b09"/>相以示觀心王數相扶共攻惡數化諸塵勞同入實
<lb ed="X" n="0584b07"/><lb ed="R046" n="0575b10"/>境非王非數者卽總明觀心之旨也以此作觀觀有
<lb ed="X" n="0584b08"/><lb ed="R046" n="0575b11"/>成否淺深之異如歷五味至於醍醐王數皆畢心想
<lb ed="X" n="0584b09"/><lb ed="R046" n="0575b12"/>不行是行般若波羅蜜者則觀成之極至也。</p>
<lb ed="X" n="0584b10"/><lb ed="R046" n="0575b13"/><p xml:id="pX29p0584b1001">心數可以因之成觀而不可以入道若欲入道必須
<lb ed="X" n="0584b11"/><lb ed="R046" n="0575b14"/>化轉至於畢盡而後道可入也故引普賢觀文爲證
<lb ed="X" n="0584b12"/><lb ed="R046" n="0575b15"/>有曰心數塵勞若不盡者觀則不等故知若要入道
<lb ed="X" n="0584b13"/><lb ed="R046" n="0575b16"/>證理必須能所心盡<anchor xml:id="note_star_1" n="0584001" type="star"/>益能所者起妄之始此心未亡
<lb ed="X" n="0584b14"/><lb ed="R046" n="0575b17"/>則妄源未盡雖欲入理得乎故四明曰於境觀雙絕
<lb ed="X" n="0584b15"/><lb ed="R046" n="0575b18"/>之處融妙三千一時顯現者卽其理也凡今擧心動
<lb ed="X" n="0584b16"/><lb ed="R046" n="0576a01"/>念趣便落在能所情想中縱曰唯心絕待觀境亦只
<lb ed="X" n="0584b17"/><lb ed="R046" n="0576a02"/>言之而<anchor xml:id="nkr_note_add_0584b1701" n="0584b1701"/><anchor xml:id="beg0584b1701" n="0584b1701"/>已<anchor xml:id="end0584b1701"/>求相應者未見其人況發悟乎又曰所言
<lb ed="X" n="0584b18"/><lb ed="R046" n="0576a03"/>盡者因心所盡果心亦盡等則因果皆不住尙何心
<lb ed="X" n="0584b19"/><lb ed="R046" n="0576a04"/>所而不盡也又若以盡不盡相對而起定見者則亦
<lb ed="X" n="0584b20"/><lb ed="R046" n="0576a05"/>能所而<anchor xml:id="nkr_note_add_0584b2001" n="0584b2001"/><anchor xml:id="beg0584b2001" n="0584b2001"/>已<anchor xml:id="end0584b2001"/>又安得而亡乎所謂才有一絲頭便有一
<lb ed="X" n="0584b21"/><lb ed="R046" n="0576a06"/>絲頭是也。</p>
<lb ed="X" n="0584b22"/><lb ed="R046" n="0576a07"/><p xml:id="pX29p0584b2201">論釋歎菩薩德文列上支下支門有總相別相之釋
<lb ed="X" n="0584b23"/><lb ed="R046" n="0576a08"/>如文云云言有上下支者卽初總句能總於下謂之
<lb ed="X" n="0584b24"/><lb ed="R046" n="0576a09"/>上支下句仍派於上謂之下支又有攝取事門義云
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0584c" n="0584c"/>
<lb ed="X" n="0584c01"/><lb ed="R046" n="0576a10"/>云天台依之作橫竪二釋非臆說也其理自長但約
<lb ed="X" n="0584c02"/><lb ed="R046" n="0576a11"/>位橫竪之釋頗似難曉謂竪約十地義釋橫約初住
<lb ed="X" n="0584c03"/><lb ed="R046" n="0576a12"/>義釋旣位次前後一貫而橫竪異義者今謂此亦未
<lb ed="X" n="0584c04"/><lb ed="R046" n="0576a13"/>失輙稱意出之所以十地竪釋則分證之終也初住
<lb ed="X" n="0584c05"/><lb ed="R046" n="0576a14"/>橫釋則分證之始也若初後相成上下互顯不過以
<lb ed="X" n="0584c06"/><lb ed="R046" n="0576a15"/>初之橫冠下皆橫以下之竪成上皆竪其義善成亦
<lb ed="X" n="0584c07"/><lb ed="R046" n="0576a16"/>不違大體也但謂人情好異作是釋者恐非正論使
<lb ed="X" n="0584c08"/><lb ed="R046" n="0576a17"/>天台之後復有好異者爲之奈何適所以啓異說之
<lb ed="X" n="0584c09"/><lb ed="R046" n="0576a18"/>端也有如舊說旣以眉目與之又以宗體奪之與奪
<lb ed="X" n="0584c10"/><lb ed="R046" n="0576b01"/>不定不若勿與爲善也書曰公生明不公則闇矣又
<lb ed="X" n="0584c11"/><lb ed="R046" n="0576b02"/>曰當仁不讓讓則公理何由出哉余爲是直之云爾
<lb ed="X" n="0584c12"/><lb ed="R046" n="0576b03"/>陰陽災變之數頗不易明況世典經敎議論不一交
<lb ed="X" n="0584c13"/><lb ed="R046" n="0576b04"/>亂於其間宜其說之不齊也今疏釋羅睺一緣有障
<lb ed="X" n="0584c14"/><lb ed="R046" n="0576b05"/>持日月之事記文因斥世言日月薄蝕以爲險怪邪
<lb ed="X" n="0584c15"/><lb ed="R046" n="0576b06"/>說又從而折衷之云云然以曆數可預知謂全無是
<lb ed="X" n="0584c16"/><lb ed="R046" n="0576b07"/>理則不可故曰以器世間法爾與陰陽合等是也而
<lb ed="X" n="0584c17"/><lb ed="R046" n="0576b08"/>天台之斥姑以大體正之非謂全棄若曰如日月所
<lb ed="X" n="0584c18"/><lb ed="R046" n="0576b09"/>照等應知此說全同楞嚴所謂如一國人同感惡緣
<lb ed="X" n="0584c19"/><lb ed="R046" n="0576b10"/>覩諸一切不祥境界而彼此國土見不見者其義頗
<lb ed="X" n="0584c20"/><lb ed="R046" n="0576b11"/>懸符所謂一分與陰陽合則不違世諦也一分依衆
<lb ed="X" n="0584c21"/><lb ed="R046" n="0576b12"/>生業力則不失正理也雖然如必一一遍爲之說則
<lb ed="X" n="0584c22"/><lb ed="R046" n="0576b13"/>或有時而窮姑存而勿論可也。</p>
<lb ed="X" n="0584c23"/><lb ed="R046" n="0576b14"/><p xml:id="pX29p0584c2301">人理敎行四法皆一乃一經之大旨序中表此正宗
<lb ed="X" n="0584c24"/><lb ed="R046" n="0576b15"/>示此流通弘此無非此者又圓論三觀所觀三德德
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0585a" n="0585a"/>
<lb ed="X" n="0585a01"/><lb ed="R046" n="0576b16"/>必兼人亦四一也以是歷位六卽始終位位皆四至
<lb ed="X" n="0585a02"/><lb ed="R046" n="0576b17"/>於念念之心色香之塵何法而非四一卽法華三昧
<lb ed="X" n="0585a03"/><lb ed="R046" n="0576b18"/>徧一切處攝一切法究竟言之一而<anchor xml:id="nkr_note_add_0585a0301" n="0585a0301"/><anchor xml:id="beg0585a0301" n="0585a0301"/>已<anchor xml:id="end0585a0301"/>矣一不徒一
<lb ed="X" n="0585a04"/><lb ed="R046" n="0577a01"/>一必有四四不定四只是一理識此一理妙在其中
<lb ed="X" n="0585a05"/><lb ed="R046" n="0577a02"/>苟爲不然法居心外觀心之要政在於斯照者方知
<lb ed="X" n="0585a06"/><lb ed="R046" n="0577a03"/>非說可了文出爲義則文<anchor xml:id="nkr_note_orig_0585001" n="0585001"/>光而義後義出爲文則義
<lb ed="X" n="0585a07"/><lb ed="R046" n="0577a04"/>先而文後旣互爲先後而二者何先必曰義先<anchor xml:id="note_star_2" n="0584001" type="star"/>益義
<lb ed="X" n="0585a08"/><lb ed="R046" n="0577a05"/>者實也文者虗也若本無實文何所施苟知此意則
<lb ed="X" n="0585a09"/><lb ed="R046" n="0577a06"/>今四句思過半矣彼以有義無文爲不可依者使無
<lb ed="X" n="0585a10"/><lb ed="R046" n="0577a07"/>義則<anchor xml:id="nkr_note_add_0585a1001" n="0585a1001"/><anchor xml:id="beg0585a1001" n="0585a1001"/>已<anchor xml:id="end0585a1001"/>苟爲有義雖無文可也又安知有義而無文
<lb ed="X" n="0585a11"/><lb ed="R046" n="0577a08"/>乎宜爲記者所難然以四句爲四人用之可謂妙盡
<lb ed="X" n="0585a12"/><lb ed="R046" n="0577a09"/>其理又引經四依以證之亦當矣但無文義一句不
<lb ed="X" n="0585a13"/><lb ed="R046" n="0577a10"/>可全謂迷者以理言之亦是文義所不到處不妨好
<lb ed="X" n="0585a14"/><lb ed="R046" n="0577a11"/>箇消息亦可云迷者悟之津非迷何以得悟亦相去
<lb ed="X" n="0585a15"/><lb ed="R046" n="0577a12"/>不遠也思之。</p>
<lb ed="X" n="0585a16"/><lb ed="R046" n="0577a13"/><p xml:id="pX29p0585a1601">凡言序者必與正宗義有同異或非同異何者若一
<lb ed="X" n="0585a17"/><lb ed="R046" n="0577a14"/>向同序正何別若一向異序義不成要必處乎兩者
<lb ed="X" n="0585a18"/><lb ed="R046" n="0577a15"/>之間始得爲序如無量義經所以爲法華序者一者
<lb ed="X" n="0585a19"/><lb ed="R046" n="0577a16"/>體同名異故得爲序以體同故本一實相以名異故
<lb ed="X" n="0585a20"/><lb ed="R046" n="0577a17"/>或名妙蓮華或名無量義名蓮華者正從能出亦兼
<lb ed="X" n="0585a21"/><lb ed="R046" n="0577a18"/>所出故爲正宗名無量義者正從所生義兼能生故
<lb ed="X" n="0585a22"/><lb ed="R046" n="0577b01"/>成序分故曰佛直說此名等是也二者從一出多故
<lb ed="X" n="0585a23"/><lb ed="R046" n="0577b02"/>得爲序此經云從一淸淨道施出二三四但言從一
<lb ed="X" n="0585a24"/><lb ed="R046" n="0577b03"/>出多而不言收多歸一所以爲序更言收多歸一則
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0585b" n="0585b"/>
<lb ed="X" n="0585b01"/><lb ed="R046" n="0577b04"/>正宗矣故曰從一義處出無量法等是也於其二義
<lb ed="X" n="0585b02"/><lb ed="R046" n="0577b05"/>後義最親得此則爲序之旨顯然可觀往驗諸文無
<lb ed="X" n="0585b03"/><lb ed="R046" n="0577b06"/>不合者若論所施之權爲同異體者備諸別章<note place="inline">云云</note>。</p>
<lb ed="X" n="0585b04"/><lb ed="R046" n="0577b07"/><p xml:id="pX29p0585b0401">光宅以無量義然萬善同歸有成佛義異於正宗無
<lb ed="X" n="0585b05"/><lb ed="R046" n="0577b08"/>二無三故爲序者據此則無量不及法華明矣至於
<lb ed="X" n="0585b06"/><lb ed="R046" n="0577b09"/>判敎却以正宗爲不明常住何顚倒邪今故以無量
<lb ed="X" n="0585b07"/><lb ed="R046" n="0577b10"/>義明法身百非洞遣及普賢觀四德皆常例而斥之
<lb ed="X" n="0585b08"/><lb ed="R046" n="0577b11"/>則初後常住何謂中間而不明邪故知光宅不善圓
<lb ed="X" n="0585b09"/><lb ed="R046" n="0577b12"/>詮同出異名於一極理翻成異見一何悖哉餘如疏
<lb ed="X" n="0585b10"/><lb ed="R046" n="0577b13"/>斥<note place="inline">云云</note>。</p>
<lb ed="X" n="0585b11"/><lb ed="R046" n="0577b14"/><p xml:id="pX29p0585b1101">以一法異名言之則法華無量義互得爲名無不可
<lb ed="X" n="0585b12"/><lb ed="R046" n="0577b15"/>者然以能所定之謂所生爲無量則可以能生爲無
<lb ed="X" n="0585b13"/><lb ed="R046" n="0577b16"/>量則不可而嘉祥以能生所生俱名無量故記有可
<lb ed="X" n="0585b14"/><lb ed="R046" n="0577b17"/>否之論故曰云云以其能所義定也然則以<anchor xml:id="nkr_note_add_0585b1401" n="0585b1401"/><anchor xml:id="beg0585b1401" n="0585b1401"/>已<anchor xml:id="end0585b1401"/>定之
<lb ed="X" n="0585b15"/><lb ed="R046" n="0577b18"/>義正異名之釋則法華不得名無量義以異名之稱
<lb ed="X" n="0585b16"/><lb ed="R046" n="0578a01"/>召未定之義則無量義可得名法華如實相具橫廣
<lb ed="X" n="0585b17"/><lb ed="R046" n="0578a02"/>之義是卽無量也名義雖爾序意不然以所生非能
<lb ed="X" n="0585b18"/><lb ed="R046" n="0578a03"/>生故也。</p>
<lb ed="X" n="0585b19"/><lb ed="R046" n="0578a04"/><p xml:id="pX29p0585b1901">定慧之法有體有用用則相成體則相卽相成故非
<lb ed="X" n="0585b20"/><lb ed="R046" n="0578a05"/>禪不智必先定動而後智拔故先於入定非智不禪
<lb ed="X" n="0585b21"/><lb ed="R046" n="0578a06"/>必先智導而後行禪故或先於說法若以體卽言之
<lb ed="X" n="0585b22"/><lb ed="R046" n="0578a07"/>則智不可無定定不可無智定爲卽智之定智爲卽
<lb ed="X" n="0585b23"/><lb ed="R046" n="0578a08"/>定之智以其體用不二故雖有出入而無出入雖無
<lb ed="X" n="0585b24"/><lb ed="R046" n="0578a09"/>前後而不妨前後故曰無有隔礙卽首楞嚴之大定
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0585c" n="0585c"/>
<lb ed="X" n="0585c01"/><lb ed="R046" n="0578a10"/>般若之大智是也其在此經則曰入於無量義處三
<lb ed="X" n="0585c02"/><lb ed="R046" n="0578a11"/>昧其先定後慧之旨也。</p>
<lb ed="X" n="0585c03"/><lb ed="R046" n="0578a12"/><p xml:id="pX29p0585c0301">旨哉言乎其身之本源湛若虗空心之理性畢竟常
<lb ed="X" n="0585c04"/><lb ed="R046" n="0578a13"/>寂等可謂觀道明白之文也而自來講學曾不知初
<lb ed="X" n="0585c05"/><lb ed="R046" n="0578a14"/>心行者無有是理今故得以示之只如今日學者有
<lb ed="X" n="0585c06"/><lb ed="R046" n="0578a15"/>能入是之定所謂身之本源心之理性一一具足一
<lb ed="X" n="0585c07"/><lb ed="R046" n="0578a16"/>一見成何甞欠少一法卽此便是初心境觀無別<anchor xml:id="nkr_note_orig_0585002" n="0585002"/>竟
<lb ed="X" n="0585c08"/><lb ed="R046" n="0578a17"/>觀也若果相應亦應可使身若金剛不可動轉心若
<lb ed="X" n="0585c09"/><lb ed="R046" n="0578a18"/>虗空無有分別是亦得爲無量義三昧所時亦得寂
<lb ed="X" n="0585c10"/><lb ed="R046" n="0578b01"/>而常照能知世出世<anchor xml:id="nkr_note_orig_0585003" n="0585003"/>聞一切諸法從此一法出無量
<lb ed="X" n="0585c11"/><lb ed="R046" n="0578b02"/>法也何必大通智勝身心寂然然後以爲證乎好箇
<lb ed="X" n="0585c12"/><lb ed="R046" n="0578b03"/>道理用心示處奈何不作此示致使學者推功上人
<lb ed="X" n="0585c13"/><lb ed="R046" n="0578b04"/>遇此妙定却與自<anchor xml:id="nkr_note_add_0585c1301" n="0585c1301"/><anchor xml:id="beg0585c1301" n="0585c1301"/>己<anchor xml:id="end0585c1301"/>了無交涉可不惜哉斯言也使
<lb ed="X" n="0585c14"/><lb ed="R046" n="0578b05"/>諸祖復起亦將不易矣。</p>
<lb ed="X" n="0585c15"/><lb ed="R046" n="0578b06"/><p xml:id="pX29p0585c1501">舊傳光宅講法華感天華紛然而雨又此言狀如雲
<lb ed="X" n="0585c16"/><lb ed="R046" n="0578b07"/>母一時徵應而<anchor xml:id="nkr_note_add_0585c1601" n="0585c1601"/><anchor xml:id="beg0585c1601" n="0585c1601"/>已<anchor xml:id="end0585c1601"/>者其言有與奪云云今謂此亦難
<lb ed="X" n="0585c17"/><lb ed="R046" n="0578b08"/>言謂之徵應可也必其然否則未可也是豈無自而
<lb ed="X" n="0585c18"/><lb ed="R046" n="0578b09"/>然哉要當求其主之者果誰乎但作此問便可釋然
<lb ed="X" n="0585c19"/><lb ed="R046" n="0578b10"/>只如牛頭<anchor xml:id="nkr_note_orig_0585004" n="0585004"/>知尙百鳥<g ref="#CB00081">㘅</g>華事亦可謂奇矣因甚見四
<lb ed="X" n="0585c20"/><lb ed="R046" n="0578b11"/>祖却不然推此而言如慈恩擲筆之事例皆可知苟
<lb ed="X" n="0585c21"/><lb ed="R046" n="0578b12"/>未可爲定說亦存而不論可也。</p>
<lb ed="X" n="0585c22"/><lb ed="R046" n="0578b13"/><p xml:id="pX29p0585c2201">凡諸佛會一問一答爲衆發起擊揚道妙固<anchor xml:id="nkr_note_add_0585c2201" n="0585c2201"/><anchor xml:id="beg0585c2201" n="0585c2201"/>已<anchor xml:id="end0585c2201"/>難矣
<lb ed="X" n="0585c23"/><lb ed="R046" n="0578b14"/>況於法華開顯座席大事因緣尤爲不易故曰具二
<lb ed="X" n="0585c24"/><lb ed="R046" n="0578b15"/>莊嚴故能問具二莊嚴故能答非德位相亞莫當其
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0586a" n="0586a"/>
<lb ed="X" n="0586a01"/><lb ed="R046" n="0578b16"/>任卽文殊彌勒其人也但機有在無故宜問則問宜
<lb ed="X" n="0586a02"/><lb ed="R046" n="0578b17"/>答則答於聖人分上初無彼此苟知此理則不復起
<lb ed="X" n="0586a03"/><lb ed="R046" n="0578b18"/>淺深優劣之見然有所謂權實久近隨名便易者亦
<lb ed="X" n="0586a04"/><lb ed="R046" n="0579a01"/>一往言爾遂謂實然之論則不可言機有在無者謂
<lb ed="X" n="0586a05"/><lb ed="R046" n="0579a02"/>機緣於其人有在不在爾故引文殊推堪問疾於無
<lb ed="X" n="0586a06"/><lb ed="R046" n="0579a03"/>垢施則爲所呵是殆不可爲定論也要之佛菩薩示
<lb ed="X" n="0586a07"/><lb ed="R046" n="0579a04"/>化但在共熟機緣初不問迹之高下亦是諸佛<anchor xml:id="nkr_note_orig_0586001" n="0586001"/>鏡界
<lb ed="X" n="0586a08"/><lb ed="R046" n="0579a05"/>豈凡情下地所測量哉。</p>
<lb ed="X" n="0586a09"/><lb ed="R046" n="0579a06"/><p xml:id="pX29p0586a0901">經有偈頌譬之有散華貫華也勝論凡約十義申之
<lb ed="X" n="0586a10"/><lb ed="R046" n="0579a07"/>令見其五從要引也西竺龍樹以下諸聖師深達法
<lb ed="X" n="0586a11"/><lb ed="R046" n="0579a08"/>相<anchor xml:id="nkr_note_orig_0586002" n="0586002"/>知辨無窮故凡釋經論動輙數十義非徒誇名相
<lb ed="X" n="0586a12"/><lb ed="R046" n="0579a09"/>而<anchor xml:id="nkr_note_add_0586a1201" n="0586a1201"/><anchor xml:id="beg0586a1201" n="0586a1201"/>已<anchor xml:id="end0586a1201"/><anchor xml:id="note_star_3" n="0584001" type="star"/>益法爾而然殆不可加抬其不可及也如此爰
<lb ed="X" n="0586a13"/><lb ed="R046" n="0579a10"/>至此土通經莫若天台其凡所申義卛多承用以其
<lb ed="X" n="0586a14"/><lb ed="R046" n="0579a11"/>宗途有在故也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0586a15"/><lb ed="R046" n="0579a12"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">文句第三</cb:mulu><head>文句第三帙</head>
<lb ed="X" n="0586a16"/><lb ed="R046" n="0579a13"/><p xml:id="pX29p0586a1601">夫法施有三有法施而非財者有卽財而言法者有
<lb ed="X" n="0586a17"/><lb ed="R046" n="0579a14"/>攝三以爲施者初例如淨名呵善德云云後如金剛
<lb ed="X" n="0586a18"/><lb ed="R046" n="0579a15"/>般若明無相施云云今則卽身命財而爲法施亦如
<lb ed="X" n="0586a19"/><lb ed="R046" n="0579a16"/>無盡意之施瓔珞也而言與生死後際等者惟其卽
<lb ed="X" n="0586a20"/><lb ed="R046" n="0579a17"/>財之法故其施與法等何則失身命財者施之末者
<lb ed="X" n="0586a21"/><lb ed="R046" n="0579a18"/>也生死後際者捨之極者也苟能觀身命財如生死
<lb ed="X" n="0586a22"/><lb ed="R046" n="0579b01"/>後際則一捨一切捨無一法而不捨是亦一切法趣
<lb ed="X" n="0586a23"/><lb ed="R046" n="0579b02"/>捨一捨之外更無餘法捨之極施之本也觀身命財
<lb ed="X" n="0586a24"/><lb ed="R046" n="0579b03"/>直一芥耳又何足以累吾情哉以不堅法而得究竟
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0586b" n="0586b"/>
<lb ed="X" n="0586b01"/><lb ed="R046" n="0579b04"/>堅固法身所以卽眞法施更無二無別記特不釋者
<lb ed="X" n="0586b02"/><lb ed="R046" n="0579b05"/>意如向說。</p>
<lb ed="X" n="0586b03"/><lb ed="R046" n="0579b06"/><p xml:id="pX29p0586b0301">般若之道政自難言寄說與觀言之可也而所以說
<lb ed="X" n="0586b04"/><lb ed="R046" n="0579b07"/>觀者則說所不到故經曰說寂滅法等夫寂滅無二
<lb ed="X" n="0586b05"/><lb ed="R046" n="0579b08"/>猶如虗空尙何以觀說云乎雖然不可說而說是說
<lb ed="X" n="0586b06"/><lb ed="R046" n="0579b09"/>般若不可觀而觀是觀般若則眞般若有在於此惟
<lb ed="X" n="0586b07"/><lb ed="R046" n="0579b10"/>其不可說而說則言語道斷不可觀而觀則心行處
<lb ed="X" n="0586b08"/><lb ed="R046" n="0579b11"/>滅言語道斷心行處滅則泯前說觀心無所著卒歸
<lb ed="X" n="0586b09"/><lb ed="R046" n="0579b12"/>於無說無觀而<anchor xml:id="nkr_note_add_0586b0901" n="0586b0901"/><anchor xml:id="beg0586b0901" n="0586b0901"/>已<anchor xml:id="end0586b0901"/>無說無觀者豈妙慧之謂哉則又
<lb ed="X" n="0586b10"/><lb ed="R046" n="0579b13"/>曰說其所不可說觀其所不可觀以此爲因求無上
<lb ed="X" n="0586b11"/><lb ed="R046" n="0579b14"/>道則般若大智之果也故今以此三行爲般若之問
<lb ed="X" n="0586b12"/><lb ed="R046" n="0579b15"/>者盡之矣般若旣通三敎則此三義亦該諸敎所以
<lb ed="X" n="0586b13"/><lb ed="R046" n="0579b16"/>疏文凡約五義從容釋之政由通於諸敎釋義故也
<lb ed="X" n="0586b14"/><lb ed="R046" n="0579b17"/>雖通諸敎極則唯圓總不出乎言語道斷心行處滅
<lb ed="X" n="0586b15"/><lb ed="R046" n="0579b18"/>是爲一家之極致亦爲諸宗之極政至哉斯言人所
<lb ed="X" n="0586b16"/><lb ed="R046" n="0580a01"/>不到夫豈遠乎人自不到耳其第四釋云見人不見
<lb ed="X" n="0586b17"/><lb ed="R046" n="0580a02"/>座席者旣見人矣何爲不見座席只如天台見靈山
<lb ed="X" n="0586b18"/><lb ed="R046" n="0580a03"/>座席豈不見人邪曰不類彼爲成疑念止曰或見而
<lb ed="X" n="0586b19"/><lb ed="R046" n="0580a04"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0586b1901" n="0586b1901"/><anchor xml:id="beg0586b1901" n="0586b1901"/>已<anchor xml:id="end0586b1901"/>未必純皆是圓故猶有人座之間天台頓悟以虗
<lb ed="X" n="0586b20"/><lb ed="R046" n="0580a05"/>顯法以法例人見則俱見是故不類然亦有見座席
<lb ed="X" n="0586b21"/><lb ed="R046" n="0580a06"/>而不見人者如普賢云云此後別有意<note place="inline">云云</note>。</p>
<lb ed="X" n="0586b22"/><lb ed="R046" n="0580a07"/><p xml:id="pX29p0586b2201">古師以起塔爲佛事不言佛般涅槃以畏妨壽量故
<lb ed="X" n="0586b23"/><lb ed="R046" n="0580a08"/>也今家則不然政以究竟涅槃爲歸源復性之地用
<lb ed="X" n="0586b24"/><lb ed="R046" n="0580a09"/>表眞常不滅之理奈何畏妨而不言邪有以見其雖
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0586c" n="0586c"/>
<lb ed="X" n="0586c01"/><lb ed="R046" n="0580a10"/>曰釋經全同情見曾不知大敎所明則化化無窮相
<lb ed="X" n="0586c02"/><lb ed="R046" n="0580a11"/>相八相常無常用未始不俱故有所謂法華壽量不
<lb ed="X" n="0586c03"/><lb ed="R046" n="0580a12"/>久滅度大經垂終而言常住是豈可以人情度量也
<lb ed="X" n="0586c04"/><lb ed="R046" n="0580a13"/>哉況今以所表義釋妙極其致較彼天懸痛哉之歎
<lb ed="X" n="0586c05"/><lb ed="R046" n="0580a14"/>宜矢伏疑伏難之釋經論固常有之但有難意而不
<lb ed="X" n="0586c06"/><lb ed="R046" n="0580a15"/>發於言者皆是雖不發於言而意常見於拒之之言
<lb ed="X" n="0586c07"/><lb ed="R046" n="0580a16"/>非當機問答<anchor xml:id="nkr_note_orig_0586003" n="0586003"/>雨鏡相照察於言意之外者終莫能知
<lb ed="X" n="0586c08"/><lb ed="R046" n="0580a17"/>後世披文之流不有知微<anchor xml:id="nkr_note_orig_0586004" n="0586004"/>違識文外巧思者亦孰能
<lb ed="X" n="0586c09"/><lb ed="R046" n="0580a18"/>明之所以爲難也伏或云潛難亦曰疑雖亦互出其
<lb ed="X" n="0586c10"/><lb ed="R046" n="0580b01"/>實一也今此文者若各據當文直釋而<anchor xml:id="nkr_note_add_0586c1001" n="0586c1001"/><anchor xml:id="beg0586c1001" n="0586c1001"/>已<anchor xml:id="end0586c1001"/>本亦無他
<lb ed="X" n="0586c11"/><lb ed="R046" n="0580b02"/>但釋籤總上下兩文合而斷之頗似交加自昔所以
<lb ed="X" n="0586c12"/><lb ed="R046" n="0580b03"/>論也彼旣合釋今各析之則不見所難也文曰彌勒
<lb ed="X" n="0586c13"/><lb ed="R046" n="0580b04"/>初以伏疑潛難難曰云云謂彌勒以文殊伏疑今文
<lb ed="X" n="0586c14"/><lb ed="R046" n="0580b05"/>所謂伏難是也而顯釋之今文所謂彰灼釋難是也
<lb ed="X" n="0586c15"/><lb ed="R046" n="0580b06"/>而潛必對顯難必對釋互形彰略爾然則今文云釋
<lb ed="X" n="0586c16"/><lb ed="R046" n="0580b07"/>而彼云難者旣云顯釋則知其爲潛難意請決答是
<lb ed="X" n="0586c17"/><lb ed="R046" n="0580b08"/>也亦一擧兩得之義但如此釋又何難哉待至後文
<lb ed="X" n="0586c18"/><lb ed="R046" n="0580b09"/>當復取次句帖釋之<note place="inline">云云</note>。</p>
<lb ed="X" n="0586c19"/><lb ed="R046" n="0580b10"/><p xml:id="pX29p0586c1901">以六十小劫爲長以如一食頃爲短斯皆情謂之見
<lb ed="X" n="0586c20"/><lb ed="R046" n="0580b11"/>故於此事不能無疑曾不知今法華時會旣曰開顯
<lb ed="X" n="0586c21"/><lb ed="R046" n="0580b12"/>諸法皆妙夫妙者卽不思議亦不決定之義豈有時
<lb ed="X" n="0586c22"/><lb ed="R046" n="0580b13"/>節而不妙耶只如經曰一念普觀無量劫等卽一念
<lb ed="X" n="0586c23"/><lb ed="R046" n="0580b14"/>爲無量劫則非長非短故知時無長短長短自情奈
<lb ed="X" n="0586c24"/><lb ed="R046" n="0580b15"/>何以情而疑時乎抑又諸佛菩薩證得不思議解脫
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0587a" n="0587a"/>
<lb ed="X" n="0587a01"/><lb ed="R046" n="0580b16"/>故有所謂延促劫智豈徒然哉必也諸佛境界若時
<lb ed="X" n="0587a02"/><lb ed="R046" n="0580b17"/>若法皆不思議奈何以凡情而疑聖境乎又置是事
<lb ed="X" n="0587a03"/><lb ed="R046" n="0580b18"/>只如黃粮之夢爛柯之局桃源之迹彼皆神仙幻事
<lb ed="X" n="0587a04"/><lb ed="R046" n="0581a01"/>尙猶若爾況眞不思議境界乎由是論之凡今所謂
<lb ed="X" n="0587a05"/><lb ed="R046" n="0581a02"/>與奪之論要皆以分別情想未爲稱理之談縱未能
<lb ed="X" n="0587a06"/><lb ed="R046" n="0581a03"/>親切體會亦當信敎仰理毋滯情見可也。</p>
<lb ed="X" n="0587a07"/><lb ed="R046" n="0581a04"/><p xml:id="pX29p0587a0701">古師以妙光爲所因付託之人非對吿之人意顯身
<lb ed="X" n="0587a08"/><lb ed="R046" n="0581a05"/>子爲對吿而非付託者天台以謂不然云云今謂古
<lb ed="X" n="0587a09"/><lb ed="R046" n="0581a06"/>師以妙光例今文殊爲所付託則可以身子但是對
<lb ed="X" n="0587a10"/><lb ed="R046" n="0581a07"/>吿而非付託則不可況經言因者直所因之因謂因
<lb ed="X" n="0587a11"/><lb ed="R046" n="0581a08"/>妙光而爲正說豈便作因託傳通而解近於太鑿此
<lb ed="X" n="0587a12"/><lb ed="R046" n="0581a09"/>古之失也。</p>
<lb ed="X" n="0587a13"/><lb ed="R046" n="0581a10"/><p xml:id="pX29p0587a1301">法華所以異於餘敎者謂其記二乘談遠壽也故明
<lb ed="X" n="0587a14"/><lb ed="R046" n="0581a11"/>授記二乘獨出今經雖楞伽方等有授記之說而別
<lb ed="X" n="0587a15"/><lb ed="R046" n="0581a12"/>有所以此外無有也雖然其如二乘之人於法華得
<lb ed="X" n="0587a16"/><lb ed="R046" n="0581a13"/>記之時純成圓機<anchor xml:id="nkr_note_add_0587a1601" n="0587a1601"/><anchor xml:id="beg0587a1601" n="0587a1601"/>已<anchor xml:id="end0587a1601"/>非二乘矣至於調熟功由昔敎
<lb ed="X" n="0587a17"/><lb ed="R046" n="0581a14"/>安得獨彰法華邪曰今未必以專記二乘爲功而以
<lb ed="X" n="0587a18"/><lb ed="R046" n="0581a15"/>獨顯一乘爲妙惟其一乘極唱故無間於大小凡外
<lb ed="X" n="0587a19"/><lb ed="R046" n="0581a16"/>皆悉會歸佛道所以稱妙也而特言二乘者取其難
<lb ed="X" n="0587a20"/><lb ed="R046" n="0581a17"/>爾亦是以昔之無顯今之有則知昔所無者機敎未
<lb ed="X" n="0587a21"/><lb ed="R046" n="0581a18"/>純也今所獨者機敎歸一也較其優降孰與爲至哉
<lb ed="X" n="0587a22"/><lb ed="R046" n="0581b01"/>雖調熟之事出於在昔而功歸法華益昔之所用全
<lb ed="X" n="0587a23"/><lb ed="R046" n="0581b02"/>由法華同體權實施開之妙故推功有在也世徒知
<lb ed="X" n="0587a24"/><lb ed="R046" n="0581b03"/>記二乘之末而不知其本故於是表發之若二經所
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0587b" n="0587b"/>
<lb ed="X" n="0587b01"/><lb ed="R046" n="0581b04"/>記文固言之但要知所以密對斥奪果何如其義如
<lb ed="X" n="0587b02"/><lb ed="R046" n="0581b05"/>別釋。</p>
<lb ed="X" n="0587b03"/><lb ed="R046" n="0581b06"/><p xml:id="pX29p0587b0301">經頌此土六瑞於中獨長出天皷自鳴表無問自說
<lb ed="X" n="0587b04"/><lb ed="R046" n="0581b07"/>者記者申之云云謂無問自說者言其事大理妙無
<lb ed="X" n="0587b05"/><lb ed="R046" n="0581b08"/>能問者卽方便品初從定而起吿舍利弗等卽其文
<lb ed="X" n="0587b06"/><lb ed="R046" n="0581b09"/>也所以於六瑞中長出而獨表何也以是一經之要
<lb ed="X" n="0587b07"/><lb ed="R046" n="0581b10"/>本故也若言其要亦有方廣及未曾有等則六瑞旣
<lb ed="X" n="0587b08"/><lb ed="R046" n="0581b11"/>表之矣何獨表此乎曰此固有由也以其此當廣歎
<lb ed="X" n="0587b09"/><lb ed="R046" n="0581b12"/>略歎之始略開三顯一之初該於一化有權有實等
<lb ed="X" n="0587b10"/><lb ed="R046" n="0581b13"/>一一妙法而無能發問者故佛無問自說表之以天
<lb ed="X" n="0587b11"/><lb ed="R046" n="0581b14"/>皷自鳴卽一經之根本有在故也所謂方廣及未曾
<lb ed="X" n="0587b12"/><lb ed="R046" n="0581b15"/>有等總在其中無勞別表也。</p>
<lb ed="X" n="0587b13"/><lb ed="R046" n="0581b16"/><p xml:id="pX29p0587b1301">夫如來成道有修有性以修則積功累德以性則稱
<lb ed="X" n="0587b14"/><lb ed="R046" n="0581b17"/>本自然然非修無以證其本性非性無以合乎自然
<lb ed="X" n="0587b15"/><lb ed="R046" n="0581b18"/>此成道之大體也故今言方便道則積功之謂也言
<lb ed="X" n="0587b16"/><lb ed="R046" n="0582a01"/>發眞道則自然之謂也合而言之則理一而<anchor xml:id="nkr_note_add_0587b1601" n="0587b1601"/><anchor xml:id="beg0587b1601" n="0587b1601"/>已<anchor xml:id="end0587b1601"/>以一
<lb ed="X" n="0587b17"/><lb ed="R046" n="0582a02"/>家敎門則通乎四敎若三身之釋則約別圓料揀例
<lb ed="X" n="0587b18"/><lb ed="R046" n="0582a03"/>顯可知此大有說在姑略釋耳。</p>
<lb ed="X" n="0587b19"/><lb ed="R046" n="0582a04"/><p xml:id="pX29p0587b1901">前旣<anchor xml:id="nkr_note_add_0587b1901" n="0587b1901"/><anchor xml:id="beg0587b1901" n="0587b1901"/>已<anchor xml:id="end0587b1901"/>釋彌勒伏疑之文此當更釋文殊斷疑之句
<lb ed="X" n="0587b20"/><lb ed="R046" n="0582a05"/>謂文殊因以彌勒伏疑潛而釋之若論發之於言正
<lb ed="X" n="0587b21"/><lb ed="R046" n="0582a06"/>當顯釋何云潛耶謂以今文正當顯答上問而潛釋
<lb ed="X" n="0587b22"/><lb ed="R046" n="0582a07"/>當文伏疑爾故復曰釋云等正謂顯釋非潛釋也但
<lb ed="X" n="0587b23"/><lb ed="R046" n="0582a08"/>如此分而析之其難釋然奈何昔人自生曲見非盡
<lb ed="X" n="0587b24"/><lb ed="R046" n="0582a09"/>心探<g ref="#CB17945">󴘙</g>亦不能至也學者其詳之。</p>
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0587c" n="0587c"/>
<lb ed="X" n="0587c01"/><lb ed="R046" n="0582a10"/><p xml:id="pX29p0587c0101">方便之名名通今昔品題之旨唯在於今惟其名通
<lb ed="X" n="0587c02"/><lb ed="R046" n="0582a11"/>今昔故以三種方便釋其名前二屬昔非今品意後
<lb ed="X" n="0587c03"/><lb ed="R046" n="0582a12"/>一唯今乃當題旨抑爲彰開顯故兼出前二以爲所
<lb ed="X" n="0587c04"/><lb ed="R046" n="0582a13"/>開若至今經無非秘妙也又方便之義雖有三種並
<lb ed="X" n="0587c05"/><lb ed="R046" n="0582a14"/>約三敎雖俱三敎今明開顯故秘妙方便非體外權
<lb ed="X" n="0587c06"/><lb ed="R046" n="0582a15"/>旣非體外權卽是實但如是釋了然可知云何昔人
<lb ed="X" n="0587c07"/><lb ed="R046" n="0582a16"/>乃以昔方便之名難今經之實以爲名實相乖題文
<lb ed="X" n="0587c08"/><lb ed="R046" n="0582a17"/>不稱耶論者於是云云曾不知旣以方便在今旨歸
<lb ed="X" n="0587c09"/><lb ed="R046" n="0582a18"/>秘妙何得却以昔權爲難一不可也又政使義兼前
<lb ed="X" n="0587c10"/><lb ed="R046" n="0582b01"/>二今經開之無非秘妙奈何以異體之權對同體之
<lb ed="X" n="0587c11"/><lb ed="R046" n="0582b02"/>實爲相乖異二不可也又方便名權權義名含眞實
<lb ed="X" n="0587c12"/><lb ed="R046" n="0582b03"/>一義未稱斯題安得以彼易此三不可也且以三義
<lb ed="X" n="0587c13"/><lb ed="R046" n="0582b04"/>格彼舊非如其題旨具諸義章<note place="inline">云云</note>。</p>
<lb ed="X" n="0587c14"/><lb ed="R046" n="0582b05"/><p xml:id="pX29p0587c1401">由開顯而知秘妙可也如在昔圓人旣不由開顯而
<lb ed="X" n="0587c15"/><lb ed="R046" n="0582b06"/>曰亦見四種無秘妙者其何自而知之邪抑所謂四
<lb ed="X" n="0587c16"/><lb ed="R046" n="0582b07"/>俱秘妙者其相若何今謂四敎所詮不出十界圓人
<lb ed="X" n="0587c17"/><lb ed="R046" n="0582b08"/>旣了十界百界三諦圓融雖未開顯則四俱秘妙可
<lb ed="X" n="0587c18"/><lb ed="R046" n="0582b09"/>以類推知之但於昔敎未開顯故不得顯說相卽之
<lb ed="X" n="0587c19"/><lb ed="R046" n="0582b10"/>言此初心之人所以未免有謂圓隔偏之情者良在
<lb ed="X" n="0587c20"/><lb ed="R046" n="0582b11"/>此也然則旣曰四俱秘妙而又曰謂圓隔偏何也此
<lb ed="X" n="0587c21"/><lb ed="R046" n="0582b12"/>但通言耳亦未定其位也要以初心文驗之則其淺
<lb ed="X" n="0587c22"/><lb ed="R046" n="0582b13"/>深有歸矣若在昔密聞開顯與夫得意圓人則又不
<lb ed="X" n="0587c23"/><lb ed="R046" n="0582b14"/>在兩者之限故知根性不可一途。</p>
<lb ed="X" n="0587c24"/><lb ed="R046" n="0582b15"/><p xml:id="pX29p0587c2401">一切法一也而並得作四句言之則其理本自圓融
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0588a" n="0588a"/>
<lb ed="X" n="0588a01"/><lb ed="R046" n="0582b16"/>開顯之旨正本於斯奈何古今諸師於法界體上開
<lb ed="X" n="0588a02"/><lb ed="R046" n="0582b17"/>顯之後而竊竊然守一偏之見各以爲實互相是非
<lb ed="X" n="0588a03"/><lb ed="R046" n="0582b18"/>曾不知法體圓妙未始膠於一端豈其理哉正如摩
<lb ed="X" n="0588a04"/><lb ed="R046" n="0583a01"/>尼映於五色雖隨變現而實珠體不當五色今此亦
<lb ed="X" n="0588a05"/><lb ed="R046" n="0583a02"/>爾雖諸師偏取亦何甞當道理邪然則天台達此理
<lb ed="X" n="0588a06"/><lb ed="R046" n="0583a03"/>故常得其全諸師失此故各守其偏是否於是別矣
<lb ed="X" n="0588a07"/><lb ed="R046" n="0583a04"/>舊以如來甞依二諦說法約此二諦以爲三門<note place="inline">云云</note>
<lb ed="X" n="0588a08"/><lb ed="R046" n="0583a05"/>其說雖不足以釋今方便然以通途大體示漸入之
<lb ed="X" n="0588a09"/><lb ed="R046" n="0583a06"/>義亦不無是理苟能依之修入是亦一轍也何往而
<lb ed="X" n="0588a10"/><lb ed="R046" n="0583a07"/>不可哉故今存之以見通論但不可以入天台規矩
<lb ed="X" n="0588a11"/><lb ed="R046" n="0583a08"/>門戶耳。</p>
<lb ed="X" n="0588a12"/><lb ed="R046" n="0583a09"/><p xml:id="pX29p0588a1201">嘉祥以身與乘各作四句云云記者以一家規矩准
<lb ed="X" n="0588a13"/><lb ed="R046" n="0583a10"/>繩評而斥之故一無所當又立三種法輪以華嚴爲
<lb ed="X" n="0588a14"/><lb ed="R046" n="0583a11"/>根本乃至法華爲會末歸本亦大有所妨評之亦略
<lb ed="X" n="0588a15"/><lb ed="R046" n="0583a12"/>如今文<note place="inline">云云</note>若論嘉祥雖別有建立必是未歸心之
<lb ed="X" n="0588a16"/><lb ed="R046" n="0583a13"/>前故有今所評後旣歸心天台故有頂戴法橋伏膺
<lb ed="X" n="0588a17"/><lb ed="R046" n="0583a14"/>甘露之語往往章疏<anchor xml:id="nkr_note_add_0588a1701" n="0588a1701"/><anchor xml:id="beg0588a1701" n="0588a1701"/>已<anchor xml:id="end0588a1701"/>行不復改轉爾今所斥者令
<lb ed="X" n="0588a18"/><lb ed="R046" n="0583a15"/>知同異得失而<anchor xml:id="nkr_note_add_0588a1801" n="0588a1801"/><anchor xml:id="beg0588a1801" n="0588a1801"/>已<anchor xml:id="end0588a1801"/>非實斥其違背也亦旣歸心正不
<lb ed="X" n="0588a19"/><lb ed="R046" n="0583a16"/>必須改舊章正其名分殆似區區然如此等文宜置
<lb ed="X" n="0588a20"/><lb ed="R046" n="0583a17"/>是可也而必云本師所師者恐誤正使欲正其稟承
<lb ed="X" n="0588a21"/><lb ed="R046" n="0583a18"/>亦何必乃爾況此前後言大師處不一豈必一一改
<lb ed="X" n="0588a22"/><lb ed="R046" n="0583b01"/>邪文以四句偏於諸法則諸法未始異復以諸法通
<lb ed="X" n="0588a23"/><lb ed="R046" n="0583b02"/>於四句則四句未始同未始同故非一未始異故非
<lb ed="X" n="0588a24"/><lb ed="R046" n="0583b03"/>異非一非異義頗難明故以三智照三諦境等攝令
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0588b" n="0588b"/>
<lb ed="X" n="0588b01"/><lb ed="R046" n="0583b04"/>可攝識故曰一空一切空故一切皆實等非遙觀玄
<lb ed="X" n="0588b02"/><lb ed="R046" n="0583b05"/>覽曠蕩高明者其孰能與於此又曰須曉四句只一
<lb ed="X" n="0588b03"/><lb ed="R046" n="0583b06"/>法性者謂一法性者理也四句者體上之義也以法
<lb ed="X" n="0588b04"/><lb ed="R046" n="0583b07"/>性之體不違諸法不受不住不入則其體無自性故
<lb ed="X" n="0588b05"/><lb ed="R046" n="0583b08"/>權則皆權實則皆實以四句觀法性則法性未始一
<lb ed="X" n="0588b06"/><lb ed="R046" n="0583b09"/>以法性統四句則四句未始異旣不可以一異求之
<lb ed="X" n="0588b07"/><lb ed="R046" n="0583b10"/>則不合不散不合散故徧於諸法所謂一一名字一
<lb ed="X" n="0588b08"/><lb ed="R046" n="0583b11"/>一句偈等皆無非法界法界故一如一如故無礙此
<lb ed="X" n="0588b09"/><lb ed="R046" n="0583b12"/>所以如十不二門說故以十門言之則皆可說以不
<lb ed="X" n="0588b10"/><lb ed="R046" n="0583b13"/>二言之皆不可說說而不說亡照一時妙而<anchor xml:id="nkr_note_add_0588b1001" n="0588b1001"/><anchor xml:id="beg0588b1001" n="0588b1001"/>已<anchor xml:id="end0588b1001"/>矣。</p>
<lb ed="X" n="0588b11"/><lb ed="R046" n="0583b14"/><p xml:id="pX29p0588b1101">以一經皆方便其爲方便也大矣良以方便者果上
<lb ed="X" n="0588b12"/><lb ed="R046" n="0583b15"/>之化用化用莫大乎同體權實施開廢三是爲今經
<lb ed="X" n="0588b13"/><lb ed="R046" n="0583b16"/>之方便也故曰序中證信發起方便等云云然則方
<lb ed="X" n="0588b14"/><lb ed="R046" n="0583b17"/>便之名雖題於一品方便之旨實通乎一部而特不
<lb ed="X" n="0588b15"/><lb ed="R046" n="0583b18"/>言今品者方便之首故不待言之也其體旣卽眞實
<lb ed="X" n="0588b16"/><lb ed="R046" n="0584a01"/>則非體外之權又安得以方便對難哉而曰法華一
<lb ed="X" n="0588b17"/><lb ed="R046" n="0584a02"/>部方寸可知者如向旨趣莫越乎一心若了一念則
<lb ed="X" n="0588b18"/><lb ed="R046" n="0584a03"/>一部經旨皆須於自心識得也所謂誰肯以三界有
<lb ed="X" n="0588b19"/><lb ed="R046" n="0584a04"/>漏識心爲今經所歎方便者正由不離刹那陰心而
<lb ed="X" n="0588b20"/><lb ed="R046" n="0584a05"/>能顯於實相妙理故也然則十方三世無懷異求求
<lb ed="X" n="0588b21"/><lb ed="R046" n="0584a06"/>乎此者也至於十乘觀法法華三昧無上佛果皆一
<lb ed="X" n="0588b22"/><lb ed="R046" n="0584a07"/>於此理而<anchor xml:id="nkr_note_add_0588b2201" n="0588b2201"/><anchor xml:id="beg0588b2201" n="0588b2201"/>已<anchor xml:id="end0588b2201"/>矣。</p>
<lb ed="X" n="0588b23"/><lb ed="R046" n="0584a08"/><p xml:id="pX29p0588b2301">萬法起於理本十雙始於無住故曰從無住本立一
<lb ed="X" n="0588b24"/><lb ed="R046" n="0584a09"/>切法夫理本者眞如也眞如不守自性故心意識等
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0588c" n="0588c"/>
<lb ed="X" n="0588c01"/><lb ed="R046" n="0584a10"/>由之而起此淨不淨業所以轉變無窮能成事中一
<lb ed="X" n="0588c02"/><lb ed="R046" n="0584a11"/>切諸法故名事爲權要其所以非理無以立事非事
<lb ed="X" n="0588c03"/><lb ed="R046" n="0584a12"/>無以顯理但一言於事有二一者迷染之事事猶理
<lb ed="X" n="0588c04"/><lb ed="R046" n="0584a13"/>出出則非理雖非是理亦依事以見理二者修顯之
<lb ed="X" n="0588c05"/><lb ed="R046" n="0584a14"/>事如後敎行等此正能顯理故曰事有顯理之功所
<lb ed="X" n="0588c06"/><lb ed="R046" n="0584a15"/>以稱歎方便者是也又曰理實何在心意識三無非
<lb ed="X" n="0588c07"/><lb ed="R046" n="0584a16"/>理所徧處今法華稱性開顯卽世間相無非常住故
<lb ed="X" n="0588c08"/><lb ed="R046" n="0584a17"/>有漏等染淨緣起同屬於事罔不卽理具如事理不
<lb ed="X" n="0588c09"/><lb ed="R046" n="0584a18"/>二門明者言事理則總彼十門無非不二而二二而
<lb ed="X" n="0588c10"/><lb ed="R046" n="0584b01"/>不二之事理也亦猶今事理一雙通爲十雙之本是
<lb ed="X" n="0588c11"/><lb ed="R046" n="0584b02"/>也誰肯云者謂捨是法華開顯談妙其孰詮此迷染
<lb ed="X" n="0588c12"/><lb ed="R046" n="0584b03"/>識心爲今卽性顯理之敎肯猶肯可之義謂於他敎
<lb ed="X" n="0588c13"/><lb ed="R046" n="0584b04"/>則莫可也。</p>
<lb ed="X" n="0588c14"/><lb ed="R046" n="0584b05"/><p xml:id="pX29p0588c1401">行有進趣故淺深所以隨位位雖淺深而其法始終
<lb ed="X" n="0588c15"/><lb ed="R046" n="0584b06"/>常定故問云云答意有二者謂詮理之敎則無二詮
<lb ed="X" n="0588c16"/><lb ed="R046" n="0584b07"/>行之敎則有殊亦一往爾如敎詮眞中豈應無二若
<lb ed="X" n="0588c17"/><lb ed="R046" n="0584b08"/>詮圓行豈應有殊又曰能詮之敎亦無進趣者謂凡
<lb ed="X" n="0588c18"/><lb ed="R046" n="0584b09"/>進趣皆自行言非必由敎也若敎詮之行則淺深常
<lb ed="X" n="0588c19"/><lb ed="R046" n="0584b10"/>定豈得無殊乎故普門子亦云行有岐路則始終天
<lb ed="X" n="0588c20"/><lb ed="R046" n="0584b11"/>隔解無方隅亦淺深隨類斯言殆見不特行之有異
<lb ed="X" n="0588c21"/><lb ed="R046" n="0584b12"/>抑亦解通淺深故知同異之說不可槩論惟義所適
<lb ed="X" n="0588c22"/><lb ed="R046" n="0584b13"/>彌爾者不達多滯名相。</p>
<lb ed="X" n="0588c23"/><lb ed="R046" n="0584b14"/><p xml:id="pX29p0588c2301">行固有善惡而理無<anchor xml:id="nkr_note_orig_0588001" n="0588001"/>達順然則順於理者智也違於
<lb ed="X" n="0588c24"/><lb ed="R046" n="0584b15"/>理者情也苟順於理雖惡而非惡苟違於理雖善而
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0589a" n="0589a"/>
<lb ed="X" n="0589a01"/><lb ed="R046" n="0584b16"/>不善卽今所謂行有違順是也故不二門曰逆謂背
<lb ed="X" n="0589a02"/><lb ed="R046" n="0584b17"/>性成迷順謂了性爲行<anchor xml:id="nkr_note_orig_0589001" n="0589001"/>令記則曰諸經地前尙自違
<lb ed="X" n="0589a03"/><lb ed="R046" n="0584b18"/>理未開權故等所以必待開權者亦以其稱理爾故
<lb ed="X" n="0589a04"/><lb ed="R046" n="0585a01"/>知稱理以開不稱理則非實要之開顯之說如是而
<lb ed="X" n="0589a05"/><lb ed="R046" n="0585a02"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0589a0501" n="0589a0501"/><anchor xml:id="beg0589a0501" n="0589a0501"/>已<anchor xml:id="end0589a0501"/>又亦可謂約法通收雖人天小善無非圓因據情
<lb ed="X" n="0589a06"/><lb ed="R046" n="0585a03"/>的揀自別地前猶爲逆修故知迷悟縛脫初無定法
<lb ed="X" n="0589a07"/><lb ed="R046" n="0585a04"/>惟其情智而<anchor xml:id="nkr_note_add_0589a0701" n="0589a0701"/><anchor xml:id="beg0589a0701" n="0589a0701"/>已<anchor xml:id="end0589a0701"/>矣。</p>
<lb ed="X" n="0589a08"/><lb ed="R046" n="0585a05"/><p xml:id="pX29p0589a0801">體用之說有卽有離離言其義卽言其實若約離明
<lb ed="X" n="0589a09"/><lb ed="R046" n="0585a06"/>義則體不可以爲用用不可以爲體用有差別體無
<lb ed="X" n="0589a10"/><lb ed="R046" n="0585a07"/>差別此猶常情之論偏敎所詮者也若約卽明實則
<lb ed="X" n="0589a11"/><lb ed="R046" n="0585a08"/>體外無用用外無體體不唯無差亦具差別用乃反
<lb ed="X" n="0589a12"/><lb ed="R046" n="0585a09"/>是則圓詮妙解之謂也故有所謂體用俱軆體用俱
<lb ed="X" n="0589a13"/><lb ed="R046" n="0585a10"/>用差卽無差無差而差但相對爲言則有同有異若
<lb ed="X" n="0589a14"/><lb ed="R046" n="0585a11"/>融卽而說則無可不可只如文云譬如大地一能生
<lb ed="X" n="0589a15"/><lb ed="R046" n="0585a12"/>種種芽是芽有種種地唯一生性本無異也雖然而
<lb ed="X" n="0589a16"/><lb ed="R046" n="0585a13"/>芽本是地故地亦種種全地爲芽則芽亦無異故曰
<lb ed="X" n="0589a17"/><lb ed="R046" n="0585a14"/>非地無以生等是能譬一異亦未始有定也奈何自
<lb ed="X" n="0589a18"/><lb ed="R046" n="0585a15"/>昔宗途各自爲說是非淺深紛然殽亂若夫四明則
<lb ed="X" n="0589a19"/><lb ed="R046" n="0585a16"/>統一而兼得者也故不與諸說類。</p>
<lb ed="X" n="0589a20"/><lb ed="R046" n="0585a17"/><p xml:id="pX29p0589a2001">前立四句各通一切則句句遍攝一一徧破今之品
<lb ed="X" n="0589a21"/><lb ed="R046" n="0585a18"/>題正屬第三一句若今各對以分權實則向遍攝一
<lb ed="X" n="0589a22"/><lb ed="R046" n="0585b01"/>切之言皆不成也故問云云答中初意者謂對論則
<lb ed="X" n="0589a23"/><lb ed="R046" n="0585b02"/>第三句但是隨自他意未卽爲今品題其第二三意
<lb ed="X" n="0589a24"/><lb ed="R046" n="0585b03"/>則若取開竟亦不妨圓融徧攝之旨但一往借彼結
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0589b" n="0589b"/>
<lb ed="X" n="0589b01"/><lb ed="R046" n="0585b04"/>成爾旣得四句各通諸敎何妨別束三語以對四句
<lb ed="X" n="0589b02"/><lb ed="R046" n="0585b05"/>無不可者云云。</p>
<lb ed="X" n="0589b03"/><lb ed="R046" n="0585b06"/><p xml:id="pX29p0589b0301">法用者謂凡所用之法必有能用之智也能通者卽
<lb ed="X" n="0589b04"/><lb ed="R046" n="0585b07"/>敎爲能通之門通於所通之理也秘妙無別法卽所
<lb ed="X" n="0589b05"/><lb ed="R046" n="0585b08"/>通之理妙極諸法所以爲秘也是三者不特施於方
<lb ed="X" n="0589b06"/><lb ed="R046" n="0585b09"/>便品目而<anchor xml:id="nkr_note_add_0589b0601" n="0589b0601"/><anchor xml:id="beg0589b0601" n="0589b0601"/>已<anchor xml:id="end0589b0601"/>凡是一化設敎大體莫不該通偏圓能
<lb ed="X" n="0589b07"/><lb ed="R046" n="0585b10"/>所理敎等相皆可以令二義蔽之略無不在也故其
<lb ed="X" n="0589b08"/><lb ed="R046" n="0585b11"/>旨不可不明又昔部中凡明圓敎必曰部主在圓又
<lb ed="X" n="0589b09"/><lb ed="R046" n="0585b12"/>曰部中論主雖是圓敎等然必推主於圓者以其佛
<lb ed="X" n="0589b10"/><lb ed="R046" n="0585b13"/>化元意本在於圓故也其偏前三敎皆不得<anchor xml:id="nkr_note_add_0589b1001" n="0589b1001"/><anchor xml:id="beg0589b1001" n="0589b1001"/>已<anchor xml:id="end0589b1001"/>方便
<lb ed="X" n="0589b11"/><lb ed="R046" n="0585b14"/>之說但爲助顯而<anchor xml:id="nkr_note_add_0589b1101" n="0589b1101"/><anchor xml:id="beg0589b1101" n="0589b1101"/>已<anchor xml:id="end0589b1101"/>故曰更以異方便助顯第一義
<lb ed="X" n="0589b12"/><lb ed="R046" n="0585b15"/>是也。</p>
<lb ed="X" n="0589b13"/><lb ed="R046" n="0585b16"/><p xml:id="pX29p0589b1301">名必有體法之常也況今方便爲用之大者豈得無
<lb ed="X" n="0589b14"/><lb ed="R046" n="0585b17"/>體哉於是引或人之問曰設方便以何爲體答曰以
<lb ed="X" n="0589b15"/><lb ed="R046" n="0585b18"/>後得智爲體夫言後得對根本智言也其法相本出
<lb ed="X" n="0589b16"/><lb ed="R046" n="0586a01"/>唯識彼約十度言之則般若一度是爲本智餘四法
<lb ed="X" n="0589b17"/><lb ed="R046" n="0586a02"/>世俗說故屬後得智攝若唯六度則不開二也據補
<lb ed="X" n="0589b18"/><lb ed="R046" n="0586a03"/>注引慈恩玄贊有此之說彼以果後利他說法能起
<lb ed="X" n="0589b19"/><lb ed="R046" n="0586a04"/>方便妙用故以後得智爲體信如其說則一切敎皆
<lb ed="X" n="0589b20"/><lb ed="R046" n="0586a05"/>爾何獨令方便爲體之義是未可爲定論也以今記
<lb ed="X" n="0589b21"/><lb ed="R046" n="0586a06"/>言之卽體有二義謂當體所依卽實而權爲當體卽
<lb ed="X" n="0589b22"/><lb ed="R046" n="0586a07"/>權而實爲所依體謂卽實而權則方便爲當體指言
<lb ed="X" n="0589b23"/><lb ed="R046" n="0586a08"/>敎也卽權而實則實理爲所依權必依實也而此二
<lb ed="X" n="0589b24"/><lb ed="R046" n="0586a09"/>義奚甞暫分一往約親依反覆以分二體斯得其當
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0589c" n="0589c"/>
<lb ed="X" n="0589c01"/><lb ed="R046" n="0586a10"/>也若借彼以爲說則合云唯一久成爲根本餘皆後
<lb ed="X" n="0589c02"/><lb ed="R046" n="0586a11"/>得其爲二智莫大乎是彼又惡知之哉。</p>
<lb ed="X" n="0589c03"/><lb ed="R046" n="0586a12"/><p xml:id="pX29p0589c0301">一經所說雖多不同一言蔽之二智而<anchor xml:id="nkr_note_add_0589c0301" n="0589c0301"/><anchor xml:id="beg0589c0301" n="0589c0301"/>已<anchor xml:id="end0589c0301"/>今正宗之
<lb ed="X" n="0589c04"/><lb ed="R046" n="0586a13"/>初將欲開顯說是二智必先殷勤稱歎所以發起衆
<lb ed="X" n="0589c05"/><lb ed="R046" n="0586a14"/>會欽渴之意卽實相妙體混然天然有在乎是稱歎
<lb ed="X" n="0589c06"/><lb ed="R046" n="0586a15"/>之後早<anchor xml:id="nkr_note_add_0589c0601" n="0589c0601"/><anchor xml:id="beg0589c0601" n="0589c0601"/>已<anchor xml:id="end0589c0601"/>泄機也文先寄歎而後絕歎者疏言之矣
<lb ed="X" n="0589c07"/><lb ed="R046" n="0586a16"/>若不措言無能知者雖復稱揚言不能盡取意言之
<lb ed="X" n="0589c08"/><lb ed="R046" n="0586a17"/>亦應先絕而後寄言各有在理無二也所以寄絕者
<lb ed="X" n="0589c09"/><lb ed="R046" n="0586a18"/>謂寄則寄佛以言絕則非言所<anchor xml:id="nkr_note_orig_0589002" n="0589002"/>譏雖二歎不同皆所
<lb ed="X" n="0589c10"/><lb ed="R046" n="0586b01"/>以彰不思議極致之妙出乎言意之表寒山子所謂
<lb ed="X" n="0589c11"/><lb ed="R046" n="0586b02"/>吾心似秋月無物堪比倫者二言近之矣。</p>
<lb ed="X" n="0589c12"/><lb ed="R046" n="0586b03"/><p xml:id="pX29p0589c1201">如來內證常住大寂定中未始出入政使有爲有說
<lb ed="X" n="0589c13"/><lb ed="R046" n="0586b04"/>亦寂而常照世敎尙云寂然不動感而遂通況吾佛
<lb ed="X" n="0589c14"/><lb ed="R046" n="0586b05"/>出世大覺詎有出入之迹也哉然則云入無量義處
<lb ed="X" n="0589c15"/><lb ed="R046" n="0586b06"/>三昧今又云從三昧而起者得非三世諸佛軌佛常
<lb ed="X" n="0589c16"/><lb ed="R046" n="0586b07"/>儀寄迹表示言入言起爾所謂卽入出而未始入出
<lb ed="X" n="0589c17"/><lb ed="R046" n="0586b08"/>無礙自在彰解脫無方大用故曰此有所示等是也
<lb ed="X" n="0589c18"/><lb ed="R046" n="0586b09"/>若也兀然頑如木石而不能應者又惡得爲寂用無
<lb ed="X" n="0589c19"/><lb ed="R046" n="0586b10"/>礙之大定乎苟知此理亦不必論夫事定理定有入
<lb ed="X" n="0589c20"/><lb ed="R046" n="0586b11"/>有出有入出而未始入出者縱如光明入游法性定
<lb ed="X" n="0589c21"/><lb ed="R046" n="0586b12"/>中不妨無說而說說<anchor xml:id="nkr_note_add_0589c2101" n="0589c2101"/><anchor xml:id="beg0589c2101" n="0589c2101"/>已<anchor xml:id="end0589c2101"/>方出者又如三藏如來一日
<lb ed="X" n="0589c22"/><lb ed="R046" n="0586b13"/>三時入定求可度機者是皆大小敎迹各有所表豈
<lb ed="X" n="0589c23"/><lb ed="R046" n="0586b14"/>可以定迹見如來乎今故知其不必論也文約四悉
<lb ed="X" n="0589c24"/><lb ed="R046" n="0586b15"/>皆言哀從定起者記作哀愍義釋曾不若作表字釋
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0590a" n="0590a"/>
<lb ed="X" n="0590a01"/><lb ed="R046" n="0586b16"/>之爲近又曰安詳者謂安心實相而詳審不謬云也
<lb ed="X" n="0590a02"/><lb ed="R046" n="0586b17"/>文釋對吿舍利弗而便言因其破小智顯大智廢會
<lb ed="X" n="0590a03"/><lb ed="R046" n="0586b18"/>開覆凡十義指如玄文中說者何也曰是固有由也
<lb ed="X" n="0590a04"/><lb ed="R046" n="0587a01"/>蓋舍利弗於諸聲聞弟子智慧第一就其開顯則從
<lb ed="X" n="0590a05"/><lb ed="R046" n="0587a02"/>智開智爲易方其未開則小智而<anchor xml:id="nkr_note_add_0590a0501" n="0590a0501"/><anchor xml:id="beg0590a0501" n="0590a0501"/>已<anchor xml:id="end0590a0501"/>因其小而惑其
<lb ed="X" n="0590a06"/><lb ed="R046" n="0587a03"/>大則又從根爲便故不吿其他特吿夫舍利弗者良
<lb ed="X" n="0590a07"/><lb ed="R046" n="0587a04"/>有在也故曰因其小智開成大智等然則不言開則
<lb ed="X" n="0590a08"/><lb ed="R046" n="0587a05"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0590a0801" n="0590a0801"/><anchor xml:id="beg0590a0801" n="0590a0801"/>已<anchor xml:id="end0590a0801"/>開必始於對吿中於授記等原始要終理無異轍
<lb ed="X" n="0590a09"/><lb ed="R046" n="0587a06"/>故大師酌其意以開顯大體言之於一開言下遍具
<lb ed="X" n="0590a10"/><lb ed="R046" n="0587a07"/>衆議故曰云云所以只一開權而預指開破廢會等
<lb ed="X" n="0590a11"/><lb ed="R046" n="0587a08"/>十義爲下正開張本故知凡明開顯大體必該人理
<lb ed="X" n="0590a12"/><lb ed="R046" n="0587a09"/>敎行開破廢會之旨雖則身子一人亦必兼乎衆義
<lb ed="X" n="0590a13"/><lb ed="R046" n="0587a10"/>也擧一例諸則三周開顯莫不只一開權之妙而敎
<lb ed="X" n="0590a14"/><lb ed="R046" n="0587a11"/>廢行會情破理顯有同有異總在其中自非天台深
<lb ed="X" n="0590a15"/><lb ed="R046" n="0587a12"/>窮佛意善達化源安知對吿之時便有如是大旨哉
<lb ed="X" n="0590a16"/><lb ed="R046" n="0587a13"/>宜深究之宜善會之。</p>
<lb ed="X" n="0590a17"/><lb ed="R046" n="0587a14"/><p xml:id="pX29p0590a1701">經無結跏等文前文雖有而非次第今此牒云者當
<lb ed="X" n="0590a18"/><lb ed="R046" n="0587a15"/>是引論因言之爾如繫念在前等亦是論有其文以
<lb ed="X" n="0590a19"/><lb ed="R046" n="0587a16"/>見文言之殆無來自而記家失點致讀者遲迴故因
<lb ed="X" n="0590a20"/><lb ed="R046" n="0587a17"/>示之。</p>
<lb ed="X" n="0590a21"/><lb ed="R046" n="0587a18"/><p xml:id="pX29p0590a2101">方便爲迹門之首法說乃三周之初末上便歎佛之
<lb ed="X" n="0590a22"/><lb ed="R046" n="0587b01"/>二智者夫極理之境不可知故寄極智言之極智若
<lb ed="X" n="0590a23"/><lb ed="R046" n="0587b02"/>明則其理得矣所謂極智者佛智也佛智無相有權
<lb ed="X" n="0590a24"/><lb ed="R046" n="0587b03"/>有實實則自行照理之智此智極實際之底窮法界
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0590b" n="0590b"/>
<lb ed="X" n="0590b01"/><lb ed="R046" n="0587b04"/>之邊橫廣竪深故曰甚深無量權智卽自行道前方
<lb ed="X" n="0590b02"/><lb ed="R046" n="0587b05"/>便有趣入道中實智之能故名爲門此唯四十位眞
<lb ed="X" n="0590b03"/><lb ed="R046" n="0587b06"/>因之智所能悟入自餘七方便人不能測度故曰難
<lb ed="X" n="0590b04"/><lb ed="R046" n="0587b07"/>解難入而特擧聲聞緣覺不能知者從執重者言也
<lb ed="X" n="0590b05"/><lb ed="R046" n="0587b08"/>故以時言之歷前四時皆所不知法華開顯方乃知
<lb ed="X" n="0590b06"/><lb ed="R046" n="0587b09"/>之自餘釋結之文如文可知不復煩引。</p>
<lb ed="X" n="0590b07"/><lb ed="R046" n="0587b10"/><p xml:id="pX29p0590b0701">經云吾從成佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0590b0701" n="0590b0701"/><anchor xml:id="beg0590b0701" n="0590b0701"/>已<anchor xml:id="end0590b0701"/>來此成佛語一往與本門同而近
<lb ed="X" n="0590b08"/><lb ed="R046" n="0587b11"/>遠則異故知是釋迦自歎文也後文又以成佛歎實
<lb ed="X" n="0590b09"/><lb ed="R046" n="0587b12"/>智者若實顯本應指塵點劫前則曰甚大久遠今歎
<lb ed="X" n="0590b10"/><lb ed="R046" n="0587b13"/>成佛實智故自寂場以來卽便言種種因緣等則叙
<lb ed="X" n="0590b11"/><lb ed="R046" n="0587b14"/>四時施化也故今從隱本亦且言迹而<anchor xml:id="nkr_note_add_0590b1101" n="0590b1101"/><anchor xml:id="beg0590b1101" n="0590b1101"/>已<anchor xml:id="end0590b1101"/>若下文曰
<lb ed="X" n="0590b12"/><lb ed="R046" n="0587b15"/>從眞如實際中來而成佛道者則通於本迹以若本
<lb ed="X" n="0590b13"/><lb ed="R046" n="0587b16"/>若迹莫非此道故也又曰如來知見謂能知見也廣
<lb ed="X" n="0590b14"/><lb ed="R046" n="0587b17"/>大深遠言所知見也若論實智本非橫竪照無限極
<lb ed="X" n="0590b15"/><lb ed="R046" n="0587b18"/>義言橫竪如函大葢大也今論迹門正約能知見佛
<lb ed="X" n="0590b16"/><lb ed="R046" n="0588a01"/>眼種智言之故曰所謂開示悟入佛之知見等是也
<lb ed="X" n="0590b17"/><lb ed="R046" n="0588a02"/>若兼所知見則言有詳略意有傍正爾非謂能所全
<lb ed="X" n="0590b18"/><lb ed="R046" n="0588a03"/>不相關若不然者豈有佛之知見全不卽三諦理耶
<lb ed="X" n="0590b19"/><lb ed="R046" n="0588a04"/>又曰若論實智本非橫竪者此對揀思議之橫竪故
<lb ed="X" n="0590b20"/><lb ed="R046" n="0588a05"/>云本非今約三諦圓融而言橫竪故曰照無限極義
<lb ed="X" n="0590b21"/><lb ed="R046" n="0588a06"/>若橫竪如函大葢大等又復舊以此文對上料揀前
<lb ed="X" n="0590b22"/><lb ed="R046" n="0588a07"/>後凡有三意一諸佛二智合歎者明體同故釋迦開
<lb ed="X" n="0590b23"/><lb ed="R046" n="0588a08"/>歎者明用異故二明垂迹之本故諸佛先歎實今明
<lb ed="X" n="0590b24"/><lb ed="R046" n="0588a09"/>顯本之能故先歎權三諸佛顯自行先須得實釋迦
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0590c" n="0590c"/>
<lb ed="X" n="0590c01"/><lb ed="R046" n="0588a10"/>明化他宜先權引而互現出沒者將明體圓不偏存
<lb ed="X" n="0590c02"/><lb ed="R046" n="0588a11"/>也然觀其所簡似亦巧而有理但釋佛經有恐過於
<lb ed="X" n="0590c03"/><lb ed="R046" n="0588a12"/>巧見故不取爾又此及上文雖極歎二智有釋有結
<lb ed="X" n="0590c04"/><lb ed="R046" n="0588a13"/>然未見所以妙也至絕言歎中方見所以指的妙境
<lb ed="X" n="0590c05"/><lb ed="R046" n="0588a14"/>結成觀體等意委如後文云云。</p>
<lb ed="X" n="0590c06"/><lb ed="R046" n="0588a15"/><p xml:id="pX29p0590c0601">引攝論言了義經依文判義不了義經依義判文如
<lb ed="X" n="0590c07"/><lb ed="R046" n="0588a16"/>今說二乘等是了義敎故但依文判其義自了若其
<lb ed="X" n="0590c08"/><lb ed="R046" n="0588a17"/>餘文雖記二乘猶未決了當以義判然而經又有曰
<lb ed="X" n="0590c09"/><lb ed="R046" n="0588a18"/>依義不依文依了義不依不了義是文爲不足依而
<lb ed="X" n="0590c10"/><lb ed="R046" n="0588b01"/>又何耶抑敎有言以文定義萬無一得等則與論全
<lb ed="X" n="0590c11"/><lb ed="R046" n="0588b02"/>違今謂後之二文無非是者論自一說不須和會又
<lb ed="X" n="0590c12"/><lb ed="R046" n="0588b03"/>古師以平等意趣釋諸佛成道以別時意趣釋記聲
<lb ed="X" n="0590c13"/><lb ed="R046" n="0588b04"/>聞等則顯此經成不了義猶須以義判定故知其說
<lb ed="X" n="0590c14"/><lb ed="R046" n="0588b05"/>尤非盡理。</p>
<lb ed="X" n="0590c15"/><lb ed="R046" n="0588b06"/><p xml:id="pX29p0590c1501">將欲絕言以歎道妙不先由漸殆於嶄絕故先述其
<lb ed="X" n="0590c16"/><lb ed="R046" n="0588b07"/>由由前歎權實二智而來故或作寄言說令知此法
<lb ed="X" n="0590c17"/><lb ed="R046" n="0588b08"/>極證在佛或作絕言說令知此法終不可以言盡故
<lb ed="X" n="0590c18"/><lb ed="R046" n="0588b09"/>寄言絕言或可或否皆不失其宜故曰云云又須知
<lb ed="X" n="0590c19"/><lb ed="R046" n="0588b10"/>絕歎之本本於何法故須明其境則知所以絕歎者
<lb ed="X" n="0590c20"/><lb ed="R046" n="0588b11"/>不出上權實之法而<anchor xml:id="nkr_note_add_0590c2001" n="0590c2001"/><anchor xml:id="beg0590c2001" n="0590c2001"/>已<anchor xml:id="end0590c2001"/>則又曰取要言之者實也餘
<lb ed="X" n="0590c21"/><lb ed="R046" n="0588b12"/>句權也又擧要者結指之辭也餘句亦權實也佛悉
<lb ed="X" n="0590c22"/><lb ed="R046" n="0588b13"/>成就則修道之極亦不容言矣各隨義便如是而<anchor xml:id="nkr_note_add_0590c2201" n="0590c2201"/><anchor xml:id="beg0590c2201" n="0590c2201"/>已<anchor xml:id="end0590c2201"/>
<lb ed="X" n="0590c23"/><lb ed="R046" n="0588b14"/>所以歎中前實後權謂從實而舒權也今欲絕言必
<lb ed="X" n="0590c24"/><lb ed="R046" n="0588b15"/>卷權歸實故先權後實止止者正絕言也謂此法深
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0591a" n="0591a"/>
<lb ed="X" n="0591a01"/><lb ed="R046" n="0588b16"/>寂言語道斷體不可說故止止以歎之縱慈悲爲說
<lb ed="X" n="0591a02"/><lb ed="R046" n="0588b17"/>聞亦不解所以止之也然皆以極故不可說也。</p>
<lb ed="X" n="0591a03"/><lb ed="R046" n="0588b18"/><p xml:id="pX29p0591a0301">絕言之妙便合直下休去只如淨名居士最後一點
<lb ed="X" n="0591a04"/><lb ed="R046" n="0589a01"/>猶有示在及爲文殊所稱歎則<anchor xml:id="nkr_note_add_0591a0401" n="0591a0401"/><anchor xml:id="beg0591a0401" n="0591a0401"/>已<anchor xml:id="end0591a0401"/>周遮不少況更於
<lb ed="X" n="0591a05"/><lb ed="R046" n="0589a02"/>此廣陳諸法實相十如是法示其所以甚深境界言
<lb ed="X" n="0591a06"/><lb ed="R046" n="0589a03"/>其所以不可思議豈不言愈多而去道愈遠安在其
<lb ed="X" n="0591a07"/><lb ed="R046" n="0589a04"/>爲絕言邪此唯懸解者可以默契非滯迹者所得泯
<lb ed="X" n="0591a08"/><lb ed="R046" n="0589a05"/>絕雖然經旣有言祖復有釋誰道不言絕言之妙。</p>
<lb ed="X" n="0591a09"/><lb ed="R046" n="0589a06"/><p xml:id="pX29p0591a0901">諸法事也實相理也合而言之者妙境也證而極之
<lb ed="X" n="0591a10"/><lb ed="R046" n="0589a07"/>亦曰甚深境界是道也凡諸圓旨莫不推本於是故
<lb ed="X" n="0591a11"/><lb ed="R046" n="0589a08"/>記家以十義總括其旨謂法華之理本者一乘之妙
<lb ed="X" n="0591a12"/><lb ed="R046" n="0589a09"/>也諸敎之端首者圓詮之旨也釋義之<anchor xml:id="nkr_note_orig_0591001" n="0591001"/>開鍵者四釋
<lb ed="X" n="0591a13"/><lb ed="R046" n="0589a10"/>之要也衆生之依止者法性之異名也發心之凭杖
<lb ed="X" n="0591a14"/><lb ed="R046" n="0589a11"/>者無作四諦之境也迷悟之根源者一眞如性也亦
<lb ed="X" n="0591a15"/><lb ed="R046" n="0589a12"/>無住本也權謀之用體者同體權實也果德之理本
<lb ed="X" n="0591a16"/><lb ed="R046" n="0589a13"/>者法界之性也一化之周窮者種熟脫之始終也五
<lb ed="X" n="0591a17"/><lb ed="R046" n="0589a14"/>時之終卒者三德之旨歸也是皆與今實相同出而
<lb ed="X" n="0591a18"/><lb ed="R046" n="0589a15"/>異名但得一意則十義皆明故曰以消諸異坦然明
<lb ed="X" n="0591a19"/><lb ed="R046" n="0589a16"/>白是也心具諸法一中無量無量中一有情有理以
<lb ed="X" n="0591a20"/><lb ed="R046" n="0589a17"/>理則一往平等無心則<anchor xml:id="nkr_note_add_0591a2001" n="0591a2001"/><anchor xml:id="beg0591a2001" n="0591a2001"/>已<anchor xml:id="end0591a2001"/>本無增減以情則取著之
<lb ed="X" n="0591a21"/><lb ed="R046" n="0589a18"/>心不具三千是情與理義不並立雖各言之可也今
<lb ed="X" n="0591a22"/><lb ed="R046" n="0589b01"/>何不然而曰凡夫雖具絕理成迷二乘雖具舍離求
<lb ed="X" n="0591a23"/><lb ed="R046" n="0589b02"/>脫等則又情理並陳何耶曰一往似異理實無違常
<lb ed="X" n="0591a24"/><lb ed="R046" n="0589b03"/>言情理雖復各陳言其理性體不可異惟其不異故
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0591b" n="0591b"/>
<lb ed="X" n="0591b01"/><lb ed="R046" n="0589b04"/>須並明所以今明十界一一皆言具者情不異理也
<lb ed="X" n="0591b02"/><lb ed="R046" n="0589b05"/>惟其並明故義有相奪若情奪於理則唯圓能具凡
<lb ed="X" n="0591b03"/><lb ed="R046" n="0589b06"/>九界心則不具也若理奪於情則無間高下莫不咸
<lb ed="X" n="0591b04"/><lb ed="R046" n="0589b07"/>具而有情迷等言者理不妨情也各當其義無往不
<lb ed="X" n="0591b05"/><lb ed="R046" n="0589b08"/>可奈何後人強生穿鑿豈其理哉。</p>
<lb ed="X" n="0591b06"/><lb ed="R046" n="0589b09"/><p xml:id="pX29p0591b0601">法莫尙乎理理莫近乎心苟得其理則凡諸佛法皆
<lb ed="X" n="0591b07"/><lb ed="R046" n="0589b10"/>可會通苟達乎心則一切理性皆可照了故曰云云
<lb ed="X" n="0591b08"/><lb ed="R046" n="0589b11"/>謂今所明諸法實相乃一經之理本故法說所顯譬
<lb ed="X" n="0591b09"/><lb ed="R046" n="0589b12"/>說所譬宿世所到久成所成至於流通弘之諸敎會
<lb ed="X" n="0591b10"/><lb ed="R046" n="0589b13"/>之莫不旨歸此理覺而可識則實相而<anchor xml:id="nkr_note_add_0591b1001" n="0591b1001"/><anchor xml:id="beg0591b1001" n="0591b1001"/>已<anchor xml:id="end0591b1001"/>矣實相無
<lb ed="X" n="0591b11"/><lb ed="R046" n="0589b14"/>相近莫若心苟達諸心實相不遠則心外無別法法
<lb ed="X" n="0591b12"/><lb ed="R046" n="0589b15"/>外無別心所謂廣演於八年等擧不外是亦達十方
<lb ed="X" n="0591b13"/><lb ed="R046" n="0589b16"/>佛事不離目前法界根機如指諸掌若心若法無非
<lb ed="X" n="0591b14"/><lb ed="R046" n="0589b17"/>理藏所謂恒沙佛法便須向一毫端上識得也可不
<lb ed="X" n="0591b15"/><lb ed="R046" n="0589b18"/>快哉。</p>
<lb ed="X" n="0591b16"/><lb ed="R046" n="0590a01"/><p xml:id="pX29p0591b1601">諸法實相餘經固甞言之十如是法直因果法耳奈
<lb ed="X" n="0591b17"/><lb ed="R046" n="0590a02"/>何今獨指之爲甚深境界又爲絕歎之境其旨何在
<lb ed="X" n="0591b18"/><lb ed="R046" n="0590a03"/>邪曰法無定法顧其證得者何如耳言無定言觀其
<lb ed="X" n="0591b19"/><lb ed="R046" n="0590a04"/>言之者何如乎此經旣曰佛所成就又曰唯佛與佛
<lb ed="X" n="0591b20"/><lb ed="R046" n="0590a05"/>乃能究盡又曰我法妙難思等是焉得不爲甚深境
<lb ed="X" n="0591b21"/><lb ed="R046" n="0590a06"/>界絕歎之境乎自非天台深契經旨亦莫能用也若
<lb ed="X" n="0591b22"/><lb ed="R046" n="0590a07"/>餘經所言通途之理耳故不可並今經爲難所以具
<lb ed="X" n="0591b23"/><lb ed="R046" n="0590a08"/>約四釋申之以引證文則可知也故約十界釋者明
<lb ed="X" n="0591b24"/><lb ed="R046" n="0590a09"/>此法之體徧也約佛界釋者示此法之證極也約離
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0591c" n="0591c"/>
<lb ed="X" n="0591c01"/><lb ed="R046" n="0590a10"/>合釋者彰法體之難思也約位釋者顯唯佛之究盡
<lb ed="X" n="0591c02"/><lb ed="R046" n="0590a11"/>也抑又指的妙境莫不本諸此者則又得乎本末究
<lb ed="X" n="0591c03"/><lb ed="R046" n="0590a12"/>竟等之旨也故知今附經文特約經旨推而明之若
<lb ed="X" n="0591c04"/><lb ed="R046" n="0590a13"/>失玄及止觀各自爲說則又從彼部旨言也如今記
<lb ed="X" n="0591c05"/><lb ed="R046" n="0590a14"/>文望彼止觀明玄有寬狹之義<note place="inline">云云</note>委如文釋此不
<lb ed="X" n="0591c06"/><lb ed="R046" n="0590a15"/>暇詳也。</p>
<lb ed="X" n="0591c07"/><lb ed="R046" n="0590a16"/><p xml:id="pX29p0591c0701">十如是一也而前約十界釋則十如是通於十界次
<lb ed="X" n="0591c08"/><lb ed="R046" n="0590a17"/>約佛界釋則十皆佛界謂非相不相等意顯中道唯
<lb ed="X" n="0591c09"/><lb ed="R046" n="0590a18"/>佛法界故也又次約離合釋而有自行<anchor xml:id="nkr_note_orig_0591002" n="0591002"/>墮他等異故
<lb ed="X" n="0591c10"/><lb ed="R046" n="0590b01"/>約自行則十如唯佛皆名無上相等若對隨他等則
<lb ed="X" n="0591c11"/><lb ed="R046" n="0590b02"/>通於九界以隨自故合隨他故開合則爲一開則無
<lb ed="X" n="0591c12"/><lb ed="R046" n="0590b03"/>量約此論三諦者則不合不散正顯不思議意妙在
<lb ed="X" n="0591c13"/><lb ed="R046" n="0590b04"/>於此而次約位釋則以相性體三當於理性雖屬理
<lb ed="X" n="0591c14"/><lb ed="R046" n="0590b05"/>性而實通十界故曰若研此三德等以後七知次第
<lb ed="X" n="0591c15"/><lb ed="R046" n="0590b06"/>對於十信等是則十界爲橫十如成竪若約理性則
<lb ed="X" n="0591c16"/><lb ed="R046" n="0590b07"/>義復成橫所以理性言之旣通十界始終不二故有
<lb ed="X" n="0591c17"/><lb ed="R046" n="0590b08"/>雖在惡而不沉等言亦所以彰不思議絕歎之旨也
<lb ed="X" n="0591c18"/><lb ed="R046" n="0590b09"/>故知只一十如兼於諸釋一一契經合旨可謂曲盡
<lb ed="X" n="0591c19"/><lb ed="R046" n="0590b10"/>其妙也較彼諸說固不可同日矣。</p>
<lb ed="X" n="0591c20"/><lb ed="R046" n="0590b11"/><p xml:id="pX29p0591c2001">至哉究竟等之言所謂了義之極說也奈何舊不知
<lb ed="X" n="0591c21"/><lb ed="R046" n="0590b12"/>此但於十如本末處求故終不近致於指的妙境之
<lb ed="X" n="0591c22"/><lb ed="R046" n="0590b13"/>說皆言之不通可不惜哉今謂只此三字正是究竟
<lb ed="X" n="0591c23"/><lb ed="R046" n="0590b14"/>開顯之妙所以開三顯一者莫不由此理也故令約
<lb ed="X" n="0591c24"/><lb ed="R046" n="0590b15"/>解惑人敎等釋無不皆事者正以此也若極論此旨
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0592a" n="0592a"/>
<lb ed="X" n="0592a01"/><lb ed="R046" n="0590b16"/>又豈直三一而<anchor xml:id="nkr_note_add_0592a0101" n="0592a0101"/><anchor xml:id="beg0592a0101" n="0592a0101"/>已<anchor xml:id="end0592a0101"/>又何一法而不等何一理而不然
<lb ed="X" n="0592a02"/><lb ed="R046" n="0590b17"/>但使有說無不皆等又何直有說至於說與不說亦
<lb ed="X" n="0592a03"/><lb ed="R046" n="0590b18"/>悉歸於究竟等也然則還有出得是究竟等者麼有
<lb ed="X" n="0592a04"/><lb ed="R046" n="0591a01"/>則試爲道看。</p>
<lb ed="X" n="0592a05"/><lb ed="R046" n="0591a02"/><p xml:id="pX29p0592a0501">大凡論疏之作雖各法相規矩體製不同然以所造
<lb ed="X" n="0592a06"/><lb ed="R046" n="0591a03"/>深微不容異趣故會釋之宜也亦不必一一泯齊使
<lb ed="X" n="0592a07"/><lb ed="R046" n="0591a04"/>牽強遷就則又不可姑亦會其大體爾如彼論五句
<lb ed="X" n="0592a08"/><lb ed="R046" n="0591a05"/>意皆一一問起之辭謂何等法者直問十如是何等
<lb ed="X" n="0592a09"/><lb ed="R046" n="0591a06"/>法也云何法者問其所以也何似法者詰其比類也
<lb ed="X" n="0592a10"/><lb ed="R046" n="0591a07"/>何相何體法者徵其體相也但如是徵釋則今十如
<lb ed="X" n="0592a11"/><lb ed="R046" n="0591a08"/>可得而明矣復各一一約四重明之有以見其法義
<lb ed="X" n="0592a12"/><lb ed="R046" n="0591a09"/>大括包富也如記家一一會釋可謂明矣如必一一
<lb ed="X" n="0592a13"/><lb ed="R046" n="0591a10"/>求其所以條理宗有歸源之說終恐泯而不通謂各
<lb ed="X" n="0592a14"/><lb ed="R046" n="0591a11"/>當其理各自一說可也。</p>
<lb ed="X" n="0592a15"/><lb ed="R046" n="0591a12"/><p xml:id="pX29p0592a1501">不思議未必絕言絕言未必不思議惟兩者倂明如
<lb ed="X" n="0592a16"/><lb ed="R046" n="0591a13"/>今所謂者始可謂至矣然亦何間於言說文字哉據
<lb ed="X" n="0592a17"/><lb ed="R046" n="0591a14"/>論以不決定爲不思議是亦不往示相爾若論不思
<lb ed="X" n="0592a18"/><lb ed="R046" n="0591a15"/>議又豈直不決定而<anchor xml:id="nkr_note_add_0592a1801" n="0592a1801"/><anchor xml:id="beg0592a1801" n="0592a1801"/>已<anchor xml:id="end0592a1801"/>哉要之決定不決定是猶思
<lb ed="X" n="0592a19"/><lb ed="R046" n="0591a16"/>議非不思議也又以出過心心數法一切語言所不
<lb ed="X" n="0592a20"/><lb ed="R046" n="0591a17"/>能到者是亦思議非不思議若論遮箇道理直須到
<lb ed="X" n="0592a21"/><lb ed="R046" n="0591a18"/>與不到行與不行一切坐斷心領默契或恐相應有
<lb ed="X" n="0592a22"/><lb ed="R046" n="0591b01"/>分不然亦難矣。</p>
<lb ed="X" n="0592a23"/><lb ed="R046" n="0591b02"/><p xml:id="pX29p0592a2301">論以譬喩示不思議者其文頗難曉今爲疏之初以
<lb ed="X" n="0592a24"/><lb ed="R046" n="0591b03"/>色空示平等相則曰云云謂不以壞色趣空爲平等
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0592b" n="0592b"/>
<lb ed="X" n="0592b01"/><lb ed="R046" n="0591b04"/>道唯觀色卽空乃爲平等文言不異者亦應云不一
<lb ed="X" n="0592b02"/><lb ed="R046" n="0591b05"/>不一不異卽平等大乘也故譬之如明與暗共猶色
<lb ed="X" n="0592b03"/><lb ed="R046" n="0591b06"/>空體卽也彼不知者謂明暗異曾不知猶如月光與
<lb ed="X" n="0592b04"/><lb ed="R046" n="0591b07"/>暗共合亦何甞異乎而月光非暗又何甞一乎如是
<lb ed="X" n="0592b05"/><lb ed="R046" n="0591b08"/>不一不異而言共合又如日出明生不與暗共而暗
<lb ed="X" n="0592b06"/><lb ed="R046" n="0591b09"/>未甞去明未甞來暗時全明而爲暗明時卽暗而爲
<lb ed="X" n="0592b07"/><lb ed="R046" n="0591b10"/>明如是亦不來不去不一不異而言不與暗共合也
<lb ed="X" n="0592b08"/><lb ed="R046" n="0591b11"/>亦猶生死與道合而不一不異道卽生死亦不一不
<lb ed="X" n="0592b09"/><lb ed="R046" n="0591b12"/>異如來以是斷煩惱出生死亦不一不異故曰佛之
<lb ed="X" n="0592b10"/><lb ed="R046" n="0591b13"/>所盡<anchor xml:id="nkr_note_add_0592b1001" n="0592b1001"/><anchor xml:id="beg0592b1001" n="0592b1001"/>已<anchor xml:id="end0592b1001"/>盡所度<anchor xml:id="nkr_note_add_0592b1002" n="0592b1002"/><anchor xml:id="beg0592b1002" n="0592b1002"/>已<anchor xml:id="end0592b1002"/>度所謂明暗不相除顯出佛菩提
<lb ed="X" n="0592b11"/><lb ed="R046" n="0591b14"/>亦其理也如是明之非不思議乎記釋全與今異得
<lb ed="X" n="0592b12"/><lb ed="R046" n="0591b15"/>失未詳。</p>
<lb ed="X" n="0592b13"/><lb ed="R046" n="0591b16"/><p xml:id="pX29p0592b1301">不思議者理之極致也理之極致者無問世出世法
<lb ed="X" n="0592b14"/><lb ed="R046" n="0591b17"/>皆不可以言意到試以世間果報事法以明之如阿
<lb ed="X" n="0592b15"/><lb ed="R046" n="0591b18"/>含明四不思議云云又經明五道各一不思議等雖
<lb ed="X" n="0592b16"/><lb ed="R046" n="0592a01"/>非理之極法之深者求其極致又豈得而思議耶只
<lb ed="X" n="0592b17"/><lb ed="R046" n="0592a02"/>如世間根塵日用極其理本亦有聖智所不能知者
<lb ed="X" n="0592b18"/><lb ed="R046" n="0592a03"/>如眼何爲而見耳何爲而聞等如楞嚴所謂本非因
<lb ed="X" n="0592b19"/><lb ed="R046" n="0592a04"/>緣及自然性如是推求其皆出於本如來藏不思議
<lb ed="X" n="0592b20"/><lb ed="R046" n="0592a05"/>一中無量無量中一是固圓詮法<anchor xml:id="nkr_note_orig_0592001" n="0592001"/>果融通之。</p>
<lb ed="X" n="0592b21"/><lb ed="R046" n="0592a06"/><p xml:id="pX29p0592b2101">果上勝妙之用豈無自而然哉要必有理本於性具
<lb ed="X" n="0592b22"/><lb ed="R046" n="0592a07"/>性具之妙不離因心謂之性德謂之理本謂之因理
<lb ed="X" n="0592b23"/><lb ed="R046" n="0592a08"/>等皆其旨也但由凡迷不能顯發雖卽未顯不可去
<lb ed="X" n="0592b24"/><lb ed="R046" n="0592a09"/>無若也本無顯何所顯此則一家談性具之宗旨也
<pb ed="X" xml:id="X29.0598.0592c" n="0592c"/>
<lb ed="X" n="0592c01"/><lb ed="R046" n="0592a10"/>彼不達者徒張果用之圓融法界之無礙<g ref="#CB03449">䞉</g>談重重
<lb ed="X" n="0592c02"/><lb ed="R046" n="0592a11"/>無盡一一融攝究其理趣曾無旨歸與而言之只如
<lb ed="X" n="0592c03"/><lb ed="R046" n="0592a12"/>性起不說性具<anchor xml:id="nkr_note_orig_0592002" n="0592002"/>逐爲今宗所指斥也故曰云云又曰
<lb ed="X" n="0592c04"/><lb ed="R046" n="0592a13"/>諸佛果上依正融通並由衆生理本益彼此得失互
<lb ed="X" n="0592c05"/><lb ed="R046" n="0592a14"/>見其意耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0592c06"/><lb ed="R046" n="0592a15"/>
<lb ed="X" n="0592c07"/><lb ed="R046" n="0592a16"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>文句格言卷上</cb:jhead></cb:juan>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0577b1501" to="#end0577b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0577c0101" to="#end0577c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0577c1301" to="#end0577c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0577c1801" to="#end0577c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0577c2401" to="#end0577c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0578b0401" to="#end0578b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0578b0501" to="#end0578b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0578b1501" to="#end0578b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0578b1601" to="#end0578b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0578b1602" to="#end0578b1602"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0578b2001" to="#end0578b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0578c0801" to="#end0578c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0578c1601" to="#end0578c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0578c2001" to="#end0578c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0578c2201" to="#end0578c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0579a0201" to="#end0579a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0579a0701" to="#end0579a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0579a0901" to="#end0579a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0579b1001" to="#end0579b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0579b1401" to="#end0579b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0580a1301" to="#end0580a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0580a1601" to="#end0580a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0580a1901" to="#end0580a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0580a2101" to="#end0580a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0580b1801" to="#end0580b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0580c0501" to="#end0580c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0580c2201" to="#end0580c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0581a0701" to="#end0581a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0581b1001" to="#end0581b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0581c0301" to="#end0581c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0581c0302" to="#end0581c0302"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0581c0701" to="#end0581c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0582a0301" to="#end0582a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0582b0601" to="#end0582b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0582c0201" to="#end0582c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0582c0301" to="#end0582c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0582c1401" to="#end0582c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583a0901" to="#end0583a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583a1601" to="#end0583a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583a2401" to="#end0583a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583b0101" to="#end0583b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583b0201" to="#end0583b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583b0301" to="#end0583b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583b1801" to="#end0583b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583b1802" to="#end0583b1802"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583b1901" to="#end0583b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583b1902" to="#end0583b1902"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583b2001" to="#end0583b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583b2201" to="#end0583b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583b2301" to="#end0583b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583c1301" to="#end0583c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0583c1302" to="#end0583c1302"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0584a0601" to="#end0584a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0584a1001" to="#end0584a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0584a1801" to="#end0584a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0584a2401" to="#end0584a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0584b1701" to="#end0584b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0584b2001" to="#end0584b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0585a0301" to="#end0585a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0585a1001" to="#end0585a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0585b1401" to="#end0585b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0585c1301" to="#end0585c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0585c1601" to="#end0585c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0585c2201" to="#end0585c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0586a1201" to="#end0586a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0586b0901" to="#end0586b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0586b1901" to="#end0586b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0586c1001" to="#end0586c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0587a1601" to="#end0587a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0587b1601" to="#end0587b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0587b1901" to="#end0587b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0588a1701" to="#end0588a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0588a1801" to="#end0588a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0588b1001" to="#end0588b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0588b2201" to="#end0588b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0589a0501" to="#end0589a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0589a0701" to="#end0589a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0589b0601" to="#end0589b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0589b1001" to="#end0589b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0589b1101" to="#end0589b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0589c0301" to="#end0589c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0589c0601" to="#end0589c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0589c2101" to="#end0589c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0590a0501" to="#end0590a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0590a0801" to="#end0590a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0590b0701" to="#end0590b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0590b1101" to="#end0590b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0590c2001" to="#end0590c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0590c2201" to="#end0590c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0591a0401" to="#end0591a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0591a2001" to="#end0591a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0591b1001" to="#end0591b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0592a0101" to="#end0592a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0592a1801" to="#end0592a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0592b1001" to="#end0592b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0592b1002" to="#end0592b1002"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0578001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0578001">藥應作樂</note>
<note n="0578002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0578002">叉疑乂</note>
<note n="0578003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0578003">若疑苦</note>
<note n="0578004" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0578004">發疑廢</note>
<note n="0579001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0579001">餘疑余</note>
<note n="0580001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0580001">刑疑形</note>
<note n="0580002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0580002">惑疑感</note>
<note n="0581001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0581001">令疑今</note>
<note n="0582001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0582001">益疑葢</note>
<note n="0582002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0582002">劫應作却</note>
<note n="0582003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0582003">竟疑境</note>
<note n="0583001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0583001">擧疑拳</note>
<note n="0583002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0583002">本疑木</note>
<note n="0584001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0584001 #note_star_1 #note_star_2 #note_star_3 #note_star_4">益疑葢下同</note>
<note n="0584002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0584002">聞疑間</note>
<note n="0585001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0585001">光疑<g ref="#CB18871">󴦷</g></note>
<note n="0585002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0585002">竟疑境</note>
<note n="0585003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0585003">聞疑間</note>
<note n="0585004" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0585004">知疑和</note>
<note n="0586001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0586001">鏡疑境</note>
<note n="0586002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0586002">知智通用</note>
<note n="0586003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0586003">雨應作兩</note>
<note n="0586004" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0586004">違疑達</note>
<note n="0588001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0588001">達疑違</note>
<note n="0589001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0589001">令疑今</note>
<note n="0589002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0589002">譏疑議</note>
<note n="0591001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0591001">開疑關</note>
<note n="0591002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0591002">墮疑隨</note>
<note n="0592001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0592001">果疑界</note>
<note n="0592002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0592002">逐疑遂</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0577b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0577b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0577c0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0577c0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0577c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0577c1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0577c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0577c1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0577c2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0577c2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0578b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0578b0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0578b0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0578b0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0578b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0578b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0578b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0578b1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0578b1602" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0578b1602">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0578b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0578b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0578c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0578c0801">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0578c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0578c1601">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0578c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0578c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0578c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0578c2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0579a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0579a0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0579a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0579a0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0579a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0579a0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0579b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0579b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0579b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0579b1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0580a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0580a1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0580a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0580a1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0580a1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0580a1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0580a2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0580a2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0580b1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0580b1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0580c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0580c0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0580c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0580c2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0581a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0581a0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0581b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0581b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0581c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0581c0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0581c0302" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0581c0302">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0581c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0581c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0582a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0582a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0582b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0582b0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0582c0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0582c0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0582c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0582c0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0582c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0582c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583a0901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583a1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583a2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583b0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583b0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583b1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583b1801">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583b1802" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583b1802">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583b1902" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583b1902">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583b2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583b2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583c1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0583c1302" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0583c1302">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0584a0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0584a0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0584a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0584a1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0584a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0584a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0584a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0584a2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0584b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0584b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0584b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0584b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0585a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0585a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0585a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0585a1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0585b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0585b1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0585c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0585c1301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0585c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0585c1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0585c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0585c2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0586a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0586a1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0586b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0586b0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0586b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0586b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0586c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0586c1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0587a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0587a1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0587b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0587b1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0587b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0587b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0588a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0588a1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0588a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0588a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0588b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0588b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0588b2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0588b2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0589a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0589a0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0589a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0589a0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0589b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0589b0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0589b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0589b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0589b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0589b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0589c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0589c0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0589c0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0589c0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0589c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0589c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0590a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0590a0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0590a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0590a0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0590b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0590b0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0590b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0590b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0590c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0590c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0590c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0590c2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0591a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0591a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0591a2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0591a2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0591b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0591b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0592a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0592a0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0592a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0592a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0592b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0592b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0592b1002" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0592b1002">已【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>