<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X31n0613">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 613 法華經意語</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 613 法華經意語</title>
			<author>明 圓澄說　明海重訂</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>1卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">31</idno>.<idno type="no">613</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2022-10-12 23:43:51 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">法華經意語</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00197">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00197</charName>
				<mapping cb:dec="983237" type="PUA">U+F00C5</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3DBF</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[火*孛]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02494">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName>
				<mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB04395">
				<charName>CBETA CHARACTER CB04395</charName>
				<mapping cb:dec="987435" type="PUA">U+F112B</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2124F</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[土*已]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15106">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15106</charName>
				<mapping cb:dec="998146" type="PUA">U+F3B02</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+9B31</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鬱</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鬱-山+止]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-09-14T14:54:52">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0654a" n="0654a"/>
<lb ed="X" n="0654a01"/>
<lb ed="X" n="0654a02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 613-A</cb:mulu><head>No. 613-A</head>
<lb ed="X" n="0654a03"/>
<lb ed="X" n="0654a04"/><lb ed="R050" n="0001a01"/><p xml:id="pX31p0654a0401">諸佛世尊。唯爲開示衆生佛之知見。出現於世。且佛
<lb ed="X" n="0654a05"/><lb ed="R050" n="0001a02"/>知見與衆生知見。果異乎。不異乎。若果異。則衆生絕
<lb ed="X" n="0654a06"/><lb ed="R050" n="0001a03"/>分矣。諸佛豈無因而能出現哉。若不異。則衆生卽佛
<lb ed="X" n="0654a07"/><lb ed="R050" n="0001a04"/>矣。又何借他佛開示耶。然則果異不異諸佛俱不出
<lb ed="X" n="0654a08"/><lb ed="R050" n="0001a05"/>世。而佛畢竟出現於世者何也。良繇佛知佛見人人
<lb ed="X" n="0654a09"/><lb ed="R050" n="0001a06"/>本具。妄想執著不能直下承當。將謂是佛分中事。不
<lb ed="X" n="0654a10"/><lb ed="R050" n="0001a07"/>知不離尋常見色聞聲之處。以是釋尊降迹塵寰。四
<lb ed="X" n="0654a11"/><lb ed="R050" n="0001a08"/>十餘年善權調攝。直至斯經。方乃確實開示。是必待
<lb ed="X" n="0654a12"/><lb ed="R050" n="0001a09"/>其顚倒想滅。肯心自許。與達磨直指之宗。曾無二致。
<lb ed="X" n="0654a13"/><lb ed="R050" n="0001a10"/>法華妙典。豈易易解說哉。斯經古今注釋種種。雖文
<lb ed="X" n="0654a14"/><lb ed="R050" n="0001a11"/>辭璀璨可觀。大都溺於筌蹄。高推聖境。致令如來妙
<lb ed="X" n="0654a15"/><lb ed="R050" n="0001a12"/>諦。翻成名相之法。唯我大師意語。文淺而旨淵。辭約
<lb ed="X" n="0654a16"/><lb ed="R050" n="0001a13"/>而理備。掃除枝葉。言言的示本心。直截根源。句句消
<lb ed="X" n="0654a17"/><lb ed="R050" n="0001a14"/>歸自性。殆非算沙說食者比。故一時參學之士。爭欲
<lb ed="X" n="0654a18"/><lb ed="R050" n="0001a15"/>入手。奈板藏東越三吳。法侶不便採取。兼之剞劂不
<lb ed="X" n="0654a19"/><lb ed="R050" n="0001a16"/>精。且有帝虎之繆。<note place="inline">不肖</note>乃取其本經及所引諸文。讐
<lb ed="X" n="0654a20"/><lb ed="R050" n="0001a17"/>校再三。募衆重梓。俾醍醐妙味均霑大地。覽者苟能
<lb ed="X" n="0654a21"/><lb ed="R050" n="0001a18"/>得旨於言外。庶不孤老和尙一片婆心矣。</p>
<lb ed="X" n="0654a22"/><lb ed="R050" n="0001b01"/><p xml:id="pX31p0654a2201">崇禎庚午仲夏望日受法門人明海焚香拜序</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0654a23"/>
<lb ed="X" n="0654a24"/>
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0654b" n="0654b"/>
<lb ed="X" n="0654b01"/>
<lb ed="X" n="0654b02"/>
<lb ed="X" n="0654b03"/>
<lb ed="X" n="0654b04"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 613-B 妙法蓮華經意語序</cb:mulu><head>No. 613-B
<lb ed="X" n="0654b05"/><lb ed="R050" n="0001b03"/> <anchor xml:id="nkr_note_orig_0654001" n="0654001"/>妙法蓮華經意語序</head>
<lb ed="X" n="0654b06"/>
<lb ed="X" n="0654b07"/><lb ed="R050" n="0001b04"/><p xml:id="pX31p0654b0701">夫妙法蓮華經者。乃諸佛不傳之妙心也。蓋此心無
<lb ed="X" n="0654b08"/><lb ed="R050" n="0001b05"/>相無朕無跡。文字不足以載。言論不足以辨。故曰。是
<lb ed="X" n="0654b09"/><lb ed="R050" n="0001b06"/>法寂滅相。不可以言宣。旣文言不能盡其旨。故取喩
<lb ed="X" n="0654b10"/><lb ed="R050" n="0001b07"/>蓮華。致意于言外。使默識而心通焉。夫蓮之爲義。方
<lb ed="X" n="0654b11"/><lb ed="R050" n="0001b08"/>華旣果。喩三世之靡移。處染常淨。喩聖凡之無間。出
<lb ed="X" n="0654b12"/><lb ed="R050" n="0001b09"/>現無方。喩群情之等有。一蓬多子。喩十界之同居。蓮
<lb ed="X" n="0654b13"/><lb ed="R050" n="0001b10"/>惟一種。處變有三。在水曰芙渠。出水曰菡萏。開放曰
<lb ed="X" n="0654b14"/><lb ed="R050" n="0001b11"/>蓮華。用喩吾心亦有三義。在藏曰眞性。生起曰幻心。
<lb ed="X" n="0654b15"/><lb ed="R050" n="0001b12"/>發明曰妙智。故不取喩于群華。而獨喩于蓮者。良有
<lb ed="X" n="0654b16"/><lb ed="R050" n="0001b13"/>以也。且凡華者。有先華後子。有先子後華。或虗華無
<lb ed="X" n="0654b17"/><lb ed="R050" n="0001b14"/>實。或多華一子。而未若此華華開蓮現華落蓮成無
<lb ed="X" n="0654b18"/><lb ed="R050" n="0001b15"/>先後之異也。華必有實。實必有密。無虗華不果之謬
<lb ed="X" n="0654b19"/><lb ed="R050" n="0001b16"/>也。夫蓮者連也。連環不斷。是處皆有。若水若火。若木
<lb ed="X" n="0654b20"/><lb ed="R050" n="0001b17"/>若石。若地若空。隨心所感。不揀處方。如王恭捨宅建
<lb ed="X" n="0654b21"/><lb ed="R050" n="0001b18"/>寺。蓮生桑上。比丘行道窮山。而蓮現石中。樹提伽宿
<lb ed="X" n="0654b22"/><lb ed="R050" n="0002a01"/>生業感。而蓮開火內。優婆塞精誠念佛。而蓮發階除。
<lb ed="X" n="0654b23"/><lb ed="R050" n="0002a02"/>如是等種種不能盡擧。可以意推。且水中之蓮出。是
<lb ed="X" n="0654b24"/><lb ed="R050" n="0002a03"/>當然。喩沙門依正法修行而克果者也。木石火中之
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0654c" n="0654c"/>
<lb ed="X" n="0654c01"/><lb ed="R050" n="0002a04"/>蓮。本非其處。喩邪外依異道修行而克果者也。依正
<lb ed="X" n="0654c02"/><lb ed="R050" n="0002a05"/>法克果者。如舍利弗等千二百聲聞。是也。修行異道
<lb ed="X" n="0654c03"/><lb ed="R050" n="0002a06"/>克果者。如提婆達多妙莊嚴王等。是也。旣克果不揀
<lb ed="X" n="0654c04"/><lb ed="R050" n="0002a07"/>邪正。豈不如蓮之不揀淨穢也。吾謂此之妙法。乃自
<lb ed="X" n="0654c05"/><lb ed="R050" n="0002a08"/>心常分之境。非言可盡。非識所知。如來指常見之蓮
<lb ed="X" n="0654c06"/><lb ed="R050" n="0002a09"/>華。以喩難見之自心。使得于言外矣。吾知蓮之爲喩
<lb ed="X" n="0654c07"/><lb ed="R050" n="0002a10"/>大矣哉。其餘妙義。至品當見。予愧就學日淺。見聞未
<lb ed="X" n="0654c08"/><lb ed="R050" n="0002a11"/>博。但于數家註釋。力窮有年。知古人有不盡之妙存
<lb ed="X" n="0654c09"/><lb ed="R050" n="0002a12"/>于其間。不揣疎狂。作此意語。担揑邪見。另撥機關。心
<lb ed="X" n="0654c10"/><lb ed="R050" n="0002a13"/>効贊嘆大乘。甘負謗法之謬。如來之使未必如然。一
<lb ed="X" n="0654c11"/><lb ed="R050" n="0002a14"/>句法師妄希隨後云。</p>
<lb ed="X" n="0654c12"/><lb ed="R050" n="0002a15"/><p xml:id="pX31p0654c1201">時
<lb ed="X" n="0654c13" type="honorific"/><lb ed="R050" n="0002a16"/>大明萬曆四十二年歲在甲寅會稽古雲門<name role="" type="person">顯聖寺</name>
<lb ed="X" n="0654c14"/><lb ed="R050" n="0002a17"/>住持湛然圓澄撰</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0654c15"/>
<lb ed="X" n="0654c16"/>
<lb ed="X" n="0654c17"/>
<lb ed="X" n="0654c18"/>
<lb ed="X" n="0654c19"/><cb:docNumber>No. 613</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0654c20"/><lb ed="R050" n="0003a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>妙法蓮華經意語</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0654c21"/>
<lb ed="X" n="0654c22"/><lb ed="R050" n="0003a02"/><byline cb:type="author">雲門　湛然澄禪師　說</byline>
<lb ed="X" n="0654c23"/><lb ed="R050" n="0003a03"/><byline cb:type="other">東楚門人　明海　重訂</byline>
<lb ed="X" n="0654c24"/><lb ed="R050" n="0003a04"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">經題</cb:mulu><p xml:id="pX31p0654c2401">玅法者。卽自心之別名。蓮華者。乃妙法之巧喩也。葢
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0655a" n="0655a"/>
<lb ed="X" n="0655a01"/><lb ed="R050" n="0003a05"/>心法之玅。千變萬化。不可勝言。非不可言也。言不能
<lb ed="X" n="0655a02"/><lb ed="R050" n="0003a06"/>盡其奧也。故取喩于蓮華。則彷彿相似。使人卽物明
<lb ed="X" n="0655a03"/><lb ed="R050" n="0003a07"/>心。契旨於言外也。夫捨事取理。離染求淨。斷妄證眞。
<lb ed="X" n="0655a04"/><lb ed="R050" n="0003a08"/>避喧趣寂。如是等種種因緣。是如來昔時所說三乘
<lb ed="X" n="0655a05"/><lb ed="R050" n="0003a09"/>敎所載。三乘之人。不知是權非實。妄生忻厭。如來憫
<lb ed="X" n="0655a06"/><lb ed="R050" n="0003a10"/>是之輩。故於四十年後。說此一乘玅法。令知卽染而
<lb ed="X" n="0655a07"/><lb ed="R050" n="0003a11"/>淨。非離染有淨也。譬如蓮之出處。卑濕汙泥。是其當
<lb ed="X" n="0655a08"/><lb ed="R050" n="0003a12"/>然。高原陸地。非其宜也。以況吾心不捨萬法成就世
<lb ed="X" n="0655a09"/><lb ed="R050" n="0003a13"/>出世間善根。若離法自安。則墮聲聞之道。佛不許可
<lb ed="X" n="0655a10"/><lb ed="R050" n="0003a14"/>必曰。盡行諸佛無量道法。勇猛精進。然後成就甚深
<lb ed="X" n="0655a11"/><lb ed="R050" n="0003a15"/>未曾有法。迦葉曰。淨佛國土。成就衆生。心不喜樂者。
<lb ed="X" n="0655a12"/><lb ed="R050" n="0003a16"/>乃陸地之蓮也。盡行道法者。乃汙泥之蓮也。下文云。
<lb ed="X" n="0655a13"/><lb ed="R050" n="0003a17"/>是法不可示。言辭相寂滅者。心不可以相求也。止止
<lb ed="X" n="0655a14"/><lb ed="R050" n="0003a18"/>不須說。我法玅難思者。心不可以思議也。盡思共度
<lb ed="X" n="0655a15"/><lb ed="R050" n="0003b01"/>量。不能測佛智者。心不可以測度也。自心之理。微妙
<lb ed="X" n="0655a16"/><lb ed="R050" n="0003b02"/>如是。非托喩而安能明哉。由是而知。玅法蓮華。乃自
<lb ed="X" n="0655a17"/><lb ed="R050" n="0003b03"/>心之法喩也。經者徑也。是達自心妙境之徑路也。舊
<lb ed="X" n="0655a18"/><lb ed="R050" n="0003b04"/>注唯尙文辭。迷其大旨。予則直指人心。示其捷徑。苟
<lb ed="X" n="0655a19"/><lb ed="R050" n="0003b05"/>能得旨于言外。說個自心。了不可得。何處更有玅法
<lb ed="X" n="0655a20"/><lb ed="R050" n="0003b06"/>蓮華。問古人云。實相玅法。巧喩蓮華。爾云玅法是自
<lb ed="X" n="0655a21"/><lb ed="R050" n="0003b07"/>心別名。那得不悖。答自心實相。元非二法。逗機取益。
<lb ed="X" n="0655a22"/><lb ed="R050" n="0003b08"/>不可不分。若言實相。猶恐學者滯於名言。將謂別有
<lb ed="X" n="0655a23"/><lb ed="R050" n="0003b09"/>一法。高推聖境。心外妄求。予直云自心。使其回光返
<lb ed="X" n="0655a24"/><lb ed="R050" n="0003b10"/>照。知是本有。馳求心歇。歇卽菩提。究竟所歸。於理不
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0655b" n="0655b"/>
<lb ed="X" n="0655b01"/><lb ed="R050" n="0003b11"/>悖。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0655b02"/><lb ed="R050" n="0003b12"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">序品第一</cb:mulu><head>序品</head>
<lb ed="X" n="0655b03"/><lb ed="R050" n="0003b13"/><p xml:id="pX31p0655b0301">序者。緖也宗也。掣領提綱。以明一經之大意。佛者。卽
<lb ed="X" n="0655b04"/><lb ed="R050" n="0003b14"/>眞心也。<name role="" type="person">王舍城</name>者。卽四大色身也。<name role="" type="person">耆闍崛山</name>者。卽色
<lb ed="X" n="0655b05"/><lb ed="R050" n="0003b15"/>心也。梵語耆闍崛。此云靈鷲。古人目色心爲靈臺。卽
<lb ed="X" n="0655b06"/><lb ed="R050" n="0003b16"/>其義也。葢常住眞心。以色心爲所寓。色心又以四大
<lb ed="X" n="0655b07"/><lb ed="R050" n="0003b17"/>爲所寓之處也。意謂我聞如是之佛。寓於四大色心
<lb ed="X" n="0655b08"/><lb ed="R050" n="0003b18"/>之間。非從外覔也。問楞嚴云。一迷爲心。決定惑爲色
<lb ed="X" n="0655b09"/><lb ed="R050" n="0004a01"/>身之內。不知色身外洎山河虗空大地。咸是玅明眞
<lb ed="X" n="0655b10"/><lb ed="R050" n="0004a02"/>心中物。今云。眞心寓於色心之間。卽同彼所斥之謬。
<lb ed="X" n="0655b11"/><lb ed="R050" n="0004a03"/>何以明之。答汝引經不全。所以不能無惑。彼云。昏擾
<lb ed="X" n="0655b12"/><lb ed="R050" n="0004a04"/>擾相以爲心性者。乃是生滅不停之妄心。非不生不
<lb ed="X" n="0655b13"/><lb ed="R050" n="0004a05"/>滅之眞心也明矣。夫常住眞心。非卽色身。非離色身。
<lb ed="X" n="0655b14"/><lb ed="R050" n="0004a06"/>非內非外。非不內外。非空非有。不壞空有。離一切相。
<lb ed="X" n="0655b15"/><lb ed="R050" n="0004a07"/>卽一切法。言思道斷。心行處滅。實乃自證之境。非言
<lb ed="X" n="0655b16"/><lb ed="R050" n="0004a08"/>論所能致也。問誠如所說。假若四大敗壞之後。眞心
<lb ed="X" n="0655b17"/><lb ed="R050" n="0004a09"/>在什麼處。答兩口一無舌。比丘約其因而言。羅漢約
<lb ed="X" n="0655b18"/><lb ed="R050" n="0004a10"/>其果而言。因果各有三義。因中三者。破惡怖魔乞士。
<lb ed="X" n="0655b19"/><lb ed="R050" n="0004a11"/>果上三者。殺賊不生應供。無復煩惱。是殺賊義。盡諸
<lb ed="X" n="0655b20"/><lb ed="R050" n="0004a12"/>有結。心得自在。是不生義。諸漏<anchor xml:id="nkr_note_add_0655b2001" n="0655b2001"/><anchor xml:id="beg0655b2001" n="0655b2001"/>已<anchor xml:id="end0655b2001"/>盡。逮得<anchor xml:id="nkr_note_add_0655b2002" n="0655b2002"/><anchor xml:id="beg0655b2002" n="0655b2002"/>己<anchor xml:id="end0655b2002"/>利。是應
<lb ed="X" n="0655b21"/><lb ed="R050" n="0004a13"/>供義。列名中。首標聲聞者。以是斯經之當機故。若依
<lb ed="X" n="0655b22"/><lb ed="R050" n="0004a14"/>法門大途。諸大比丘。是佛常隨之衆。宛轉消歸。一一
<lb ed="X" n="0655b23"/><lb ed="R050" n="0004a15"/>無非自心。故天台大師云。佛卽心王。弟子卽心數。又
<lb ed="X" n="0655b24"/><lb ed="R050" n="0004a16"/>淨名云。弟子衆塵勞。隨意之所轉。淨名疏引毗曇十
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0655c" n="0655c"/>
<lb ed="X" n="0655c01"/><lb ed="R050" n="0004a17"/>數法。以釋弟子之義甚明。文繁難以具錄。偈曰。想欲
<lb ed="X" n="0655c02"/><lb ed="R050" n="0004a18"/>更樂慧。念思及解脫。作意于境界。三摩提以痛。此心
<lb ed="X" n="0655c03"/><lb ed="R050" n="0004b01"/>通大地。數法扶心王。起一切心數。如國有十臣輔佐
<lb ed="X" n="0655c04"/><lb ed="R050" n="0004b02"/>一主。而各掌一事。十弟子輔一心師。亦各弘一法門。
<lb ed="X" n="0655c05"/><lb ed="R050" n="0004b03"/>雖各掌一門。何曾不具十德。十心數中。隨有一起。十
<lb ed="X" n="0655c06"/><lb ed="R050" n="0004b04"/>數隨起。雖用一數當名。而實有十數也。次列八萬菩
<lb ed="X" n="0655c07"/><lb ed="R050" n="0004b05"/>薩。文殊觀音爲其首者。心王在纏。有八萬塵勞之行。
<lb ed="X" n="0655c08"/><lb ed="R050" n="0004b06"/>出世爲八萬玅法之門。門雖八萬。以智悲爲其統。故
<lb ed="X" n="0655c09"/><lb ed="R050" n="0004b07"/>首文殊而次觀音。智悲旣具。則有大勢。故繼之以得
<lb ed="X" n="0655c10"/><lb ed="R050" n="0004b08"/>大勢。有大勢力。則能于逆順境中。直進無退。故繼之
<lb ed="X" n="0655c11"/><lb ed="R050" n="0004b09"/>以常精進。精進則行持無間。故繼之以不休息。恒行
<lb ed="X" n="0655c12"/><lb ed="R050" n="0004b10"/>不息。則能出生法寶。隨用不竭。故繼之以寶掌。法寶
<lb ed="X" n="0655c13"/><lb ed="R050" n="0004b11"/>旣具。則能應病與藥。治無不效。故繼之以藥王。施寶
<lb ed="X" n="0655c14"/><lb ed="R050" n="0004b12"/>資身。施藥資心。財法均施。身心並益。則名爲勇。故繼
<lb ed="X" n="0655c15"/><lb ed="R050" n="0004b13"/>之以勇施。勇猛行檀。則能轉慳貪煩惱之熱。頓獲淸
<lb ed="X" n="0655c16"/><lb ed="R050" n="0004b14"/>凉。故繼之以寶月。寶月表智。旣有智矣。則能破愚癡
<lb ed="X" n="0655c17"/><lb ed="R050" n="0004b15"/>暗。成大光明。故繼之以月光。無明旣破。智光獨露。故
<lb ed="X" n="0655c18"/><lb ed="R050" n="0004b16"/>繼之以滿月。智慧滿足。則能擔荷大法。故繼之以大
<lb ed="X" n="0655c19"/><lb ed="R050" n="0004b17"/>力。力旣充矣。則能兼負一切。故繼之以無量力。二利
<lb ed="X" n="0655c20"/><lb ed="R050" n="0004b18"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0655c2001" n="0655c2001"/><anchor xml:id="beg0655c2001" n="0655c2001"/>已<anchor xml:id="end0655c2001"/>具。則能超出塵勞。故繼之以越三界。雖越塵界。不
<lb ed="X" n="0655c21"/><lb ed="R050" n="0005a01"/>捨衆生。恒常守護。故繼之以<g ref="#CB02494">䟦</g>陀婆羅。守護則切切
<lb ed="X" n="0655c22"/><lb ed="R050" n="0005a02"/>孜孜。如母衛子。故繼之以彌勒。慈隆卽世。則得大法
<lb ed="X" n="0655c23"/><lb ed="R050" n="0005a03"/>寶聚。故繼之以寶積。大法充足。則能爲衆導首。引出
<lb ed="X" n="0655c24"/><lb ed="R050" n="0005a04"/>迷途。故繼之以導師。如是八萬菩薩。於自心之德。各
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0656a" n="0656a"/>
<lb ed="X" n="0656a01"/><lb ed="R050" n="0005a05"/>主一門。共輔心王。亦非心外有也。後列天人八部同
<lb ed="X" n="0656a02"/><lb ed="R050" n="0005a06"/>座聽法者。圓會事理差別。皆一自心之象也。始彰聖
<lb ed="X" n="0656a03"/><lb ed="R050" n="0005a07"/>凡一處之會。次放因果一際之光。後說事理一乘之
<lb ed="X" n="0656a04"/><lb ed="R050" n="0005a08"/>法。其重重顯示。使人諦信一心。何其嚴乎。人不能直
<lb ed="X" n="0656a05"/><lb ed="R050" n="0005a09"/>領微意。徒以文字相競者。良可悲夫。以無量義經敎
<lb ed="X" n="0656a06"/><lb ed="R050" n="0005a10"/>諸菩薩。勢非一日可盡。何以衆集之頃。便云說經<anchor xml:id="nkr_note_add_0656a0601" n="0656a0601"/><anchor xml:id="beg0656a0601" n="0656a0601"/>已<anchor xml:id="end0656a0601"/>
<lb ed="X" n="0656a07"/><lb ed="R050" n="0005a11"/>竟。此有二意。一者。以刹那際三昧融之。無三世性可
<lb ed="X" n="0656a08"/><lb ed="R050" n="0005a12"/>得。故下文云。觀彼久遠猶若今日。塵點劫尙不異今
<lb ed="X" n="0656a09"/><lb ed="R050" n="0005a13"/>日。則其頃刻說無量義也明矣。二者。此時正欲會權
<lb ed="X" n="0656a10"/><lb ed="R050" n="0005a14"/>歸實。卽指前四十年所說者。爲無量義也。始也從一
<lb ed="X" n="0656a11"/><lb ed="R050" n="0005a15"/>實之法。作無量義說。故曰。於一乘道隨宜說三。終焉
<lb ed="X" n="0656a12"/><lb ed="R050" n="0005a16"/>收無量義。還歸一實。故入無量義定。以定非言說所
<lb ed="X" n="0656a13"/><lb ed="R050" n="0005a17"/>及之處也。諸天根利。一見入定。便乃散華稱讚。會中
<lb ed="X" n="0656a14"/><lb ed="R050" n="0005a18"/>比丘等。皆疑信相半。故世尊復於眉間放光。致意有
<lb ed="X" n="0656a15"/><lb ed="R050" n="0005b01"/>在焉。葢由昔從一心出無量義門。今收無量義還歸
<lb ed="X" n="0656a16"/><lb ed="R050" n="0005b02"/>一心。上根者圓會一時。中下者猶滯前後。所以於一
<lb ed="X" n="0656a17"/><lb ed="R050" n="0005b03"/>光之中。圓彰法界無量差別。夫一光非異。法界非一。
<lb ed="X" n="0656a18"/><lb ed="R050" n="0005b04"/>異本非異。由一故異。一本非一。由異故一。一異同時。
<lb ed="X" n="0656a19"/><lb ed="R050" n="0005b05"/>非前非後。重重無盡。彼此交羅。不可以智知。不可以
<lb ed="X" n="0656a20"/><lb ed="R050" n="0005b06"/>識識。實乃玅悟之境。豈言辭所能致焉。光發於眉間
<lb ed="X" n="0656a21"/><lb ed="R050" n="0005b07"/>者。以其非動處也。六根俱有用。而眉獨無用。雖曰無
<lb ed="X" n="0656a22"/><lb ed="R050" n="0005b08"/>用。不礙其熾然常用。故於此放光也。非左非右。出於
<lb ed="X" n="0656a23"/><lb ed="R050" n="0005b09"/>兩眉之中者。顯心法之玅。非有非無。而超然中道也。
<lb ed="X" n="0656a24"/><lb ed="R050" n="0005b10"/>正如蓮華非染非淨。不礙其染淨也。六凡染也。四聖
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0656b" n="0656b"/>
<lb ed="X" n="0656b01"/><lb ed="R050" n="0005b11"/>淨也。具現於一光之中。以顯萬法唯心染淨融通之
<lb ed="X" n="0656b02"/><lb ed="R050" n="0005b12"/>旨也。光照東方萬八千世界。徹上徹下。靡不周徧者。
<lb ed="X" n="0656b03"/><lb ed="R050" n="0005b13"/>東爲羣動之首。表一切凡夫妄想心中。具有此法也。
<lb ed="X" n="0656b04"/><lb ed="R050" n="0005b14"/>始於四衆發心。中歷菩薩修道。終至諸佛成正覺。轉
<lb ed="X" n="0656b05"/><lb ed="R050" n="0005b15"/>法輪。般涅槃。起塔供養。事須歷劫。非一時一日能辦。
<lb ed="X" n="0656b06"/><lb ed="R050" n="0005b16"/>具現光中。同一刹那。三世性空也。四聖六凡。同現一
<lb ed="X" n="0656b07"/><lb ed="R050" n="0005b17"/>光之中。十方不隔也。十方不隔。何必捨穢趣淨。三世
<lb ed="X" n="0656b08"/><lb ed="R050" n="0005b18"/>性空。何必怖死忻生。雖然密致其意如此。須知有向
<lb ed="X" n="0656b09"/><lb ed="R050" n="0006a01"/>上一著在。何爲向上一著。秪如佛放光時。便見許多
<lb ed="X" n="0656b10"/><lb ed="R050" n="0006a02"/>差別。若光未放以前。見個什麼。下文云。是法不可示。
<lb ed="X" n="0656b11"/><lb ed="R050" n="0006a03"/>言辭相寂滅。則又言辭光相。兩皆禁止。豈非佛之正
<lb ed="X" n="0656b12"/><lb ed="R050" n="0006a04"/>意不在放光言說耶。當知不放光不說法。直下無你
<lb ed="X" n="0656b13"/><lb ed="R050" n="0006a05"/>用心處。故曰。光非照境。境亦非存。光境俱忘。復是何
<lb ed="X" n="0656b14"/><lb ed="R050" n="0006a06"/>物。這裏會去。始見靈山一會儼然未散。古德云。若論
<lb ed="X" n="0656b15"/><lb ed="R050" n="0006a07"/>此事。二乘膽喪。十地魂驚。直饒等覺菩薩。猶有一分
<lb ed="X" n="0656b16"/><lb ed="R050" n="0006a08"/>無明。見性如同羅月。今彌勒位階等覺。於此惘然生
<lb ed="X" n="0656b17"/><lb ed="R050" n="0006a09"/>疑請問。驗知古人語不虗發也。或曰。若謂彌勒實是
<lb ed="X" n="0656b18"/><lb ed="R050" n="0006a10"/>自疑。則招謗聖之咎。何也。華嚴十定品中。普賢說十
<lb ed="X" n="0656b19"/><lb ed="R050" n="0006a11"/>大三昧。具彰此義。豈至此四十年後。而反不知耶。其
<lb ed="X" n="0656b20"/><lb ed="R050" n="0006a12"/>請問決疑。乃示權耳。殊不知法門微密。權實曾無一
<lb ed="X" n="0656b21"/><lb ed="R050" n="0006a13"/>定。若定是示權。則等覺玅覺。位無差別矣。況經中明
<lb ed="X" n="0656b22"/><lb ed="R050" n="0006a14"/>說欲自決疑。又觀衆心。豈一往示權耶。棗栢云。等覺
<lb ed="X" n="0656b23"/><lb ed="R050" n="0006a15"/>望妙覺。猶有一障二愚。此非無明而何。彌勒叙一光
<lb ed="X" n="0656b24"/><lb ed="R050" n="0006a16"/>之中所見衆多。不可盡擧。但可略說。文分四節。初叙
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0656c" n="0656c"/>
<lb ed="X" n="0656c01"/><lb ed="R050" n="0006a17"/>其所見瑞相。次叙其光照列土。三叙其六道受報。四
<lb ed="X" n="0656c02"/><lb ed="R050" n="0006a18"/>叙其四聖受益。此直叙其端。下乃開章釋意。然於總
<lb ed="X" n="0656c03"/><lb ed="R050" n="0006b01"/>叙中。雙列凡聖。開釋中。但說菩薩修行相貌。不言六
<lb ed="X" n="0656c04"/><lb ed="R050" n="0006b02"/>道者。以其非進修之要。故不備釋。見聞若斯及千億
<lb ed="X" n="0656c05"/><lb ed="R050" n="0006b03"/>事者。叙其廣也。攝念山林億千萬歲者。叙其久也。意
<lb ed="X" n="0656c06"/><lb ed="R050" n="0006b04"/>謂一毫之小。不應容受如是衆多之事。一念之促。不
<lb ed="X" n="0656c07"/><lb ed="R050" n="0006b05"/>應經歷如是長久之時。其辭贍博。而旨微見。非爲不
<lb ed="X" n="0656c08"/><lb ed="R050" n="0006b06"/>明。而問復云。世尊何故放斯光明。又云。何所饒益演
<lb ed="X" n="0656c09"/><lb ed="R050" n="0006b07"/>斯光明。又云。佛放一光。又云。放一淨光。渠渠以光爲
<lb ed="X" n="0656c10"/><lb ed="R050" n="0006b08"/>問。似同不解。華嚴入法界品中。善財入彌勒樓閣。見
<lb ed="X" n="0656c11"/><lb ed="R050" n="0006b09"/>其閣中衆寶莊嚴。或見彌勒從初發心。修菩薩行。乃
<lb ed="X" n="0656c12"/><lb ed="R050" n="0006b10"/>至降魔成道。說法涅槃。分布舍利。善財童子。於一一
<lb ed="X" n="0656c13"/><lb ed="R050" n="0006b11"/>樓閣之中。悉見如是。及餘無量自在境界。較其眉間
<lb ed="X" n="0656c14"/><lb ed="R050" n="0006b12"/>光明。具含衆多。有何差別。但不知彌勒何故如是顯
<lb ed="X" n="0656c15"/><lb ed="R050" n="0006b13"/>現。而不問明。爲可惜也。葢彌勒以三昧力。爲善財現
<lb ed="X" n="0656c16"/><lb ed="R050" n="0006b14"/>自分所證之境。令彼得見作進修之益。今見如來突
<lb ed="X" n="0656c17"/><lb ed="R050" n="0006b15"/>然放光。知非無因。故致疑請問。法當如是。良由此事
<lb ed="X" n="0656c18"/><lb ed="R050" n="0006b16"/>非神通三昧修行所至之地也。前彌勒起疑有二。一
<lb ed="X" n="0656c19"/><lb ed="R050" n="0006b17"/>疑十界差別同現一光之內。二疑始于衆生沉滯。終
<lb ed="X" n="0656c20"/><lb ed="R050" n="0006b18"/>至諸佛涅槃。事非一劫。何緣同會一刹那間。故文殊
<lb ed="X" n="0656c21"/><lb ed="R050" n="0007a01"/>引古爲答。直示本心。今古不異也。劫者。時也滯也。過
<lb ed="X" n="0656c22"/><lb ed="R050" n="0007a02"/>去不可思議阿僧祇者。超乎心思言議。不滯時劫。三
<lb ed="X" n="0656c23"/><lb ed="R050" n="0007a03"/>世性空也。日月燈明者。日能照晝。月能照夜。燈照二
<lb ed="X" n="0656c24"/><lb ed="R050" n="0007a04"/>者不及之地。以表圓明之智。衆生昧此圓明。滯于三
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0657a" n="0657a"/>
<lb ed="X" n="0657a01"/><lb ed="R050" n="0007a05"/>世。枉受輪迴。聖人三智圓照。曾無往來。故知此佛卽
<lb ed="X" n="0657a02"/><lb ed="R050" n="0007a06"/>圓明自心也。二萬佛皆同一號者。二乘同德也。又同
<lb ed="X" n="0657a03"/><lb ed="R050" n="0007a07"/>一性者。昔說佛與二乘天淵相異。何故今云同德。以
<lb ed="X" n="0657a04"/><lb ed="R050" n="0007a08"/>性同也。非惟二乘德同性同。而未出家之凡夫。莫不
<lb ed="X" n="0657a05"/><lb ed="R050" n="0007a09"/>皆同。故曰。最後佛未出家時有八王子。夫出家有三。
<lb ed="X" n="0657a06"/><lb ed="R050" n="0007a10"/>一無明家。二三界家。三世俗家。佛及菩薩。出無明家。
<lb ed="X" n="0657a07"/><lb ed="R050" n="0007a11"/>二乘出三界家。惟凡夫不出世俗家。故名最後佛。二
<lb ed="X" n="0657a08"/><lb ed="R050" n="0007a12"/>乘<anchor xml:id="nkr_note_add_0657a0801" n="0657a0801"/><anchor xml:id="beg0657a0801" n="0657a0801"/>已<anchor xml:id="end0657a0801"/>破六識。理非有子。凡夫識心全在。子義成就。不
<lb ed="X" n="0657a09"/><lb ed="R050" n="0007a13"/>曰凡夫而云佛者。佛說一切衆生皆未來諸佛。故最
<lb ed="X" n="0657a10"/><lb ed="R050" n="0007a14"/>後者。卽未來義。妙光菩薩卽第七識。內以燈明爲師
<lb ed="X" n="0657a11"/><lb ed="R050" n="0007a15"/>者。內依第八心王也。外敎八子及求名者。外爲六五
<lb ed="X" n="0657a12"/><lb ed="R050" n="0007a16"/>染淨依也。八子卽第六識。故皆名意。求名卽前五識。
<lb ed="X" n="0657a13"/><lb ed="R050" n="0007a17"/>此識唯緣俗諦五塵。故曰。好遊族姓家。有任運分別。
<lb ed="X" n="0657a14"/><lb ed="R050" n="0007a18"/>而無計度。故曰。廢忘不通利。唯緣現在。不緣過未。故
<lb ed="X" n="0657a15"/><lb ed="R050" n="0007b01"/>曰。棄捨所習誦。汝問何以一多久近圓會無差。若離
<lb ed="X" n="0657a16"/><lb ed="R050" n="0007b02"/>心解法。則久近宛然。若卽心以觀。則刹那性空三世
<lb ed="X" n="0657a17"/><lb ed="R050" n="0007b03"/>何有。故曰。妙光菩薩卽我身是。求名菩薩卽汝身是。
<lb ed="X" n="0657a18"/><lb ed="R050" n="0007b04"/>卽爾我自身觀之。爲有如是遠近耶。爲無如是遠近
<lb ed="X" n="0657a19"/><lb ed="R050" n="0007b05"/>耶。苟能開悟。如同夢醒。尙無身心世界。豈有生死可
<lb ed="X" n="0657a20"/><lb ed="R050" n="0007b06"/>得哉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0657a21"/><lb ed="R050" n="0007b07"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">方便品第二</cb:mulu><head>方便品</head>
<lb ed="X" n="0657a22"/><lb ed="R050" n="0007b08"/><p xml:id="pX31p0657a2201">方便有二。一者。由玅法色相不能示。但可以色相爲
<lb ed="X" n="0657a23"/><lb ed="R050" n="0007b09"/>助發。故曰。諸佛放光明。助發實相義。彌助睹相伸疑。
<lb ed="X" n="0657a24"/><lb ed="R050" n="0007b10"/>文殊傍引巧答。利根者<anchor xml:id="nkr_note_add_0657a2401" n="0657a2401"/><anchor xml:id="beg0657a2401" n="0657a2401"/>已<anchor xml:id="end0657a2401"/>獲開悟。卽前品是。二者。聲
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0657b" n="0657b"/>
<lb ed="X" n="0657b01"/><lb ed="R050" n="0007b11"/>聞同稟異聞雖則睹相。不謗不疑。猶未明了。必假言
<lb ed="X" n="0657b02"/><lb ed="R050" n="0007b12"/>說開示。亦由玅法雖不可以言宣。非言無以開導。故
<lb ed="X" n="0657b03"/><lb ed="R050" n="0007b13"/>佛於此無問自說。惟此二種。總名方便。實相玅理。惟
<lb ed="X" n="0657b04"/><lb ed="R050" n="0007b14"/>人自悟。聲聞<anchor xml:id="nkr_note_add_0657b0401" n="0657b0401"/><anchor xml:id="beg0657b0401" n="0657b0401"/>已<anchor xml:id="end0657b0401"/>入法性。耽著三昧。懈怠自恣。於淨佛
<lb ed="X" n="0657b05"/><lb ed="R050" n="0007b15"/>國土敎化衆生。心不喜樂。有異菩薩。故世尊自叙備
<lb ed="X" n="0657b06"/><lb ed="R050" n="0007b16"/>行諸佛無量道法。勇猛精進。成就甚深未曾有法。以
<lb ed="X" n="0657b07"/><lb ed="R050" n="0007b17"/>啓二乘之懈怠也。所言未曾有法有二種。一曰實相。
<lb ed="X" n="0657b08"/><lb ed="R050" n="0007b18"/>二曰諸法。聲聞<anchor xml:id="nkr_note_add_0657b0801" n="0657b0801"/><anchor xml:id="beg0657b0801" n="0657b0801"/>已<anchor xml:id="end0657b0801"/>證實相。故曰。我與菩薩同入法性。
<lb ed="X" n="0657b09"/><lb ed="R050" n="0008a01"/>但不知諸法亦卽實相。故疲於敎化。不欲莊嚴萬行。
<lb ed="X" n="0657b10"/><lb ed="R050" n="0008a02"/>證其報身。唯大覺世尊。圓證此法。故曰。唯佛與佛乃
<lb ed="X" n="0657b11"/><lb ed="R050" n="0008a03"/>能究盡諸法實相。實相之理。言思道斷。心行處滅。聲
<lb ed="X" n="0657b12"/><lb ed="R050" n="0008a04"/>色不能示。但借聲色爲方便。諸法則法法現前。了然
<lb ed="X" n="0657b13"/><lb ed="R050" n="0008a05"/>不昧。百界千如。宛然具足。豈有捨非取是。破有出空
<lb ed="X" n="0657b14"/><lb ed="R050" n="0008a06"/>之理乎。二乘不了。妄謂出生死入涅槃。不知生死卽
<lb ed="X" n="0657b15"/><lb ed="R050" n="0008a07"/>涅槃。斷煩惱證菩提。不知煩惱卽菩提。如此開示。宜
<lb ed="X" n="0657b16"/><lb ed="R050" n="0008a08"/>乎不言而信。身子未悟。故復殷勤三請。世尊首吿之
<lb ed="X" n="0657b17"/><lb ed="R050" n="0008a09"/>曰。如是玅法。諸佛如來時乃說之。可謂言略而義廣。
<lb ed="X" n="0657b18"/><lb ed="R050" n="0008a10"/>語直而意圓也。據言則四字而<anchor xml:id="nkr_note_add_0657b1801" n="0657b1801"/><anchor xml:id="beg0657b1801" n="0657b1801"/>已<anchor xml:id="end0657b1801"/>。據義則指光中所
<lb ed="X" n="0657b19"/><lb ed="R050" n="0008a11"/>覩。百界千如。森然差別。甚不可以心思言議。但當玅
<lb ed="X" n="0657b20"/><lb ed="R050" n="0008a12"/>鑑於言前也。然此玅法。四十年前不說。末後方談。故
<lb ed="X" n="0657b21"/><lb ed="R050" n="0008a13"/>其難遇如優曇華。今知汝等根熟。是故我及諸佛。以
<lb ed="X" n="0657b22"/><lb ed="R050" n="0008a14"/>之開示。冀衆生因之悟入。曾無二致。又非但我等諸
<lb ed="X" n="0657b23"/><lb ed="R050" n="0008a15"/>佛如是。乃至十方三世一切諸佛。異口同音。共說此
<lb ed="X" n="0657b24"/><lb ed="R050" n="0008a16"/>法。亦無二也。但以我及諸佛示生惡世。衆生爲貪欲
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0657c" n="0657c"/>
<lb ed="X" n="0657c01"/><lb ed="R050" n="0008a17"/>所惱。不堪領受此法。故於一佛乘。分別說三。雖說三
<lb ed="X" n="0657c02"/><lb ed="R050" n="0008a18"/>乘。意在一實。不知此者。非我弟子。非阿羅漢。非辟支
<lb ed="X" n="0657c03"/><lb ed="R050" n="0008b01"/>佛。是故四衆弟子。執阿羅漢以爲究竟。不復進求此
<lb ed="X" n="0657c04"/><lb ed="R050" n="0008b02"/>法者。皆是增上慢人。增上慢者。非眞阿羅漢。何以故。
<lb ed="X" n="0657c05"/><lb ed="R050" n="0008b03"/>若眞得阿羅漢道。不信此法。無有是處。大意秪在信
<lb ed="X" n="0657c06"/><lb ed="R050" n="0008b04"/>彼諸佛無有餘乘。唯一佛乘耳。偈中初叙退席之由。
<lb ed="X" n="0657c07"/><lb ed="R050" n="0008b05"/>次明說漸之意。如來備知衆生性欲不同。投其所好。
<lb ed="X" n="0657c08"/><lb ed="R050" n="0008b06"/>故權說九部之法。雖說九部。入一爲本。故曰。我此九
<lb ed="X" n="0657c09"/><lb ed="R050" n="0008b07"/>部法。隨順衆生說。入大乘爲本。今者根<anchor xml:id="nkr_note_add_0657c0901" n="0657c0901"/><anchor xml:id="beg0657c0901" n="0657c0901"/>已<anchor xml:id="end0657c0901"/>成熟。直說
<lb ed="X" n="0657c10"/><lb ed="R050" n="0008b08"/>一乘。是故凡聞一句一偈。皆當成佛。然我本意。在於
<lb ed="X" n="0657c11"/><lb ed="R050" n="0008b09"/>大化。終不以小乘化一衆生。若以小法敎化。則墮慳
<lb ed="X" n="0657c12"/><lb ed="R050" n="0008b10"/>貪矣。又非但今日成佛乃爾。卽我因中發願。亦欲與
<lb ed="X" n="0657c13"/><lb ed="R050" n="0008b11"/>衆生等同解脫。向難卽說。<g ref="#CB15106">鬱</g><g ref="#CB15106">鬱</g>於懷。今日旣談本懷
<lb ed="X" n="0657c14"/><lb ed="R050" n="0008b12"/>始愜。故曰。如我昔所願。今者<anchor xml:id="nkr_note_add_0657c1401" n="0657c1401"/><anchor xml:id="beg0657c1401" n="0657c1401"/>已<anchor xml:id="end0657c1401"/>滿足。然則道雖一乘。
<lb ed="X" n="0657c15"/><lb ed="R050" n="0008b13"/>機難槩施。復以異方便。助顯第一義。始於六度。終至
<lb ed="X" n="0657c16"/><lb ed="R050" n="0008b14"/>一色一香擧首低頭。皆入佛乘。旣一色一香皆歸佛
<lb ed="X" n="0657c17"/><lb ed="R050" n="0008b15"/>道。昔何不說。今乃始說。良由法大機小。不堪領受。思
<lb ed="X" n="0657c18"/><lb ed="R050" n="0008b16"/>欲息化。諸天啓請。不說則違彼所請。說之恐衆生不
<lb ed="X" n="0657c19"/><lb ed="R050" n="0008b17"/>信。反損善根。處此二難。故循諸佛法式。將此一法。開
<lb ed="X" n="0657c20"/><lb ed="R050" n="0008b18"/>作三乘。是故諸佛同聲印許。而末云。汝等旣<anchor xml:id="nkr_note_add_0657c2001" n="0657c2001"/><anchor xml:id="beg0657c2001" n="0657c2001"/>已<anchor xml:id="end0657c2001"/>知。諸
<lb ed="X" n="0657c21"/><lb ed="R050" n="0009a01"/>佛世之師。隨宜方便事。無復諸疑悔。心生大歡喜。自
<lb ed="X" n="0657c22"/><lb ed="R050" n="0009a02"/>知當作佛。觀本師之言。何其諄諄。我等不能因之領
<lb ed="X" n="0657c23"/><lb ed="R050" n="0009a03"/>悟。甘爲下劣凡夫。孤負慈恩不少。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0657c24"/><lb ed="R050" n="0009a04"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">譬喩品第三</cb:mulu><head>譬喩品</head>
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0658a" n="0658a"/>
<lb ed="X" n="0658a01"/><lb ed="R050" n="0009a05"/><p xml:id="pX31p0658a0101">身子聞佛開示。悟入一乘。追悔其失。故述昔聞菩薩
<lb ed="X" n="0658a02"/><lb ed="R050" n="0009a06"/>授記作佛。我等不預斯事。常思我與菩薩同入法性。
<lb ed="X" n="0658a03"/><lb ed="R050" n="0009a07"/>云何如來獨以小乘濟度。佛心寧有偏黨耶。爾今方
<lb ed="X" n="0658a04"/><lb ed="R050" n="0009a08"/>知非世尊咎。是我等不解隨宜說法。遇便信受思惟
<lb ed="X" n="0658a05"/><lb ed="R050" n="0009a09"/>取證之過也。若我等待世尊說出隨宜說法之因。元
<lb ed="X" n="0658a06"/><lb ed="R050" n="0009a10"/>爲成就阿耨菩提者。必以大乘而得度脫矣。世尊與
<lb ed="X" n="0658a07"/><lb ed="R050" n="0009a11"/>述成云。非我故不與也。彼諸菩薩。善根<anchor xml:id="nkr_note_add_0658a0701" n="0658a0701"/><anchor xml:id="beg0658a0701" n="0658a0701"/>已<anchor xml:id="end0658a0701"/>熟。聞卽信
<lb ed="X" n="0658a08"/><lb ed="R050" n="0009a12"/>受。汝等不逮。取信良難。故不卽說。然汝等今日開悟。
<lb ed="X" n="0658a09"/><lb ed="R050" n="0009a13"/>亦非容易。我昔曾於二萬億佛所。常敎化汝。汝雖悉
<lb ed="X" n="0658a10"/><lb ed="R050" n="0009a14"/>忘。我知汝等聞熏力故。善根成熟。爲說此經。令入佛
<lb ed="X" n="0658a11"/><lb ed="R050" n="0009a15"/>道。亦當自慶。故尋卽與記也。佛號華光者。華表因行。
<lb ed="X" n="0658a12"/><lb ed="R050" n="0009a16"/>身子以智慧爲因。慧能破暗。如華之有光也。以中道
<lb ed="X" n="0658a13"/><lb ed="R050" n="0009a17"/>智。除二邊染。故國名離垢。以平等慧。斷人我惑。故其
<lb ed="X" n="0658a14"/><lb ed="R050" n="0009a18"/>土平正。離垢故淸淨嚴飾。除惑故安隱豐樂。惑斷垢
<lb ed="X" n="0658a15"/><lb ed="R050" n="0009b01"/>除。宜乎地如瑠璃也。彼佛亦以三乘敎化者。有二意。
<lb ed="X" n="0658a16"/><lb ed="R050" n="0009b02"/>一以智慧通達權實並行。二由因中婆羅門乞目。知
<lb ed="X" n="0658a17"/><lb ed="R050" n="0009b03"/>菩薩行難以頓行。故立願兼說如此。或失不失。或得
<lb ed="X" n="0658a18"/><lb ed="R050" n="0009b04"/>不得。皆自心之影像。於佛何有。身子敎我。何其深哉。
<lb ed="X" n="0658a19"/><lb ed="R050" n="0009b05"/>由是四衆人天。聞其受記。咸捨舊習。自知作佛。故各
<lb ed="X" n="0658a20"/><lb ed="R050" n="0009b06"/>各脫身上衣。供養佛也。身子自旣開悟。憫其同輩。故
<lb ed="X" n="0658a21"/><lb ed="R050" n="0009b07"/>復啓請世尊。借三界爲家。指火宅爲舍。托物訓曉。開
<lb ed="X" n="0658a22"/><lb ed="R050" n="0009b08"/>發未悟。故名譬喩。國邑聚落。總喩四土。封疆日國。喩
<lb ed="X" n="0658a23"/><lb ed="R050" n="0009b09"/>實報土。宰執曰邑。喩方便土。聚落乃人煙凑集之處。
<lb ed="X" n="0658a24"/><lb ed="R050" n="0009b10"/>喩同居土。寂光卽三土之體性。故不重喩。長者。乃齒
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0658b" n="0658b"/>
<lb ed="X" n="0658b01"/><lb ed="R050" n="0009b11"/>德俱隆之稱。譬世尊四智圓明三德具備。財富無量
<lb ed="X" n="0658b02"/><lb ed="R050" n="0009b12"/>者。譬佛有無量功德法財也。田可養命。宅可棲身。以
<lb ed="X" n="0658b03"/><lb ed="R050" n="0009b13"/>譬定慧。僮僕譬方便善巧。總法界爲家。故曰廣大。唯
<lb ed="X" n="0658b04"/><lb ed="R050" n="0009b14"/>一佛乘。故曰唯有一門。多諸人衆者。門一而衆多。不
<lb ed="X" n="0658b05"/><lb ed="R050" n="0009b15"/>能一齊其化。致使法積弊生。故爲三毒四倒之火所
<lb ed="X" n="0658b06"/><lb ed="R050" n="0009b16"/>燒也。一百二百稱人者。據未發心而言。一十二十稱
<lb ed="X" n="0658b07"/><lb ed="R050" n="0009b17"/>子者。據<anchor xml:id="nkr_note_add_0658b0701" n="0658b0701"/><anchor xml:id="beg0658b0701" n="0658b0701"/>已<anchor xml:id="end0658b0701"/>發心而言。苟能發心。雖未卽出三界。<anchor xml:id="nkr_note_add_0658b0702" n="0658b0702"/><anchor xml:id="beg0658b0702" n="0658b0702"/>已<anchor xml:id="end0658b0702"/>勝
<lb ed="X" n="0658b08"/><lb ed="R050" n="0009b18"/>常人十倍矣。諸子爲火所燒。苦痛切<anchor xml:id="nkr_note_add_0658b0801" n="0658b0801"/><anchor xml:id="beg0658b0801" n="0658b0801"/>己<anchor xml:id="end0658b0801"/>。心不厭患。無
<lb ed="X" n="0658b09"/><lb ed="R050" n="0010a01"/>求出意者。雖爲三毒四倒所害。猶然耽著生死。不肯
<lb ed="X" n="0658b10"/><lb ed="R050" n="0010a02"/>進修也。長者觀知子難。驚怖往救。恐其不信。故思拔
<lb ed="X" n="0658b11"/><lb ed="R050" n="0010a03"/>濟之方。若頓以神通三昧拔之。如用衣裓几案憑凌
<lb ed="X" n="0658b12"/><lb ed="R050" n="0010a04"/>而出。諸子愚迷。戀著塵勞。以苦爲樂。施之何益。故說
<lb ed="X" n="0658b13"/><lb ed="R050" n="0010a05"/>怖畏之事以動之。其奈痴子不驚不怖何。不知何者
<lb ed="X" n="0658b14"/><lb ed="R050" n="0010a06"/>是火者。不知三毒四倒也。不知何者爲舍者。不知四
<lb ed="X" n="0658b15"/><lb ed="R050" n="0010a07"/>大五陰也。不知云何爲失者。不知一失足時便墮三
<lb ed="X" n="0658b16"/><lb ed="R050" n="0010a08"/>塗也。長者以法界爲家。諸子以五陰爲舍。法界常安。
<lb ed="X" n="0658b17"/><lb ed="R050" n="0010a09"/>五陰常危。故曰。我淨土不毀。而衆見燒盡。子旣不信。
<lb ed="X" n="0658b18"/><lb ed="R050" n="0010a10"/>故重審方便。權說三車。冀彼出宅。及出宅<anchor xml:id="nkr_note_add_0658b1801" n="0658b1801"/><anchor xml:id="beg0658b1801" n="0658b1801"/>已<anchor xml:id="end0658b1801"/>。等賜大
<lb ed="X" n="0658b19"/><lb ed="R050" n="0010a11"/>車。是知火宅非眞。寂場不動。長者非賜。子亦無得。誠
<lb ed="X" n="0658b20"/><lb ed="R050" n="0010a12"/>爲本有。非從外來。然長行中。秪明隱實施權開一作
<lb ed="X" n="0658b21"/><lb ed="R050" n="0010a13"/>三之意。至於迷一心。爲三毒四倒十使通變三界昇
<lb ed="X" n="0658b22"/><lb ed="R050" n="0010a14"/>沉。詳於偈文。譬如長者有一大宅者。寂場爲家也。此
<lb ed="X" n="0658b23"/><lb ed="R050" n="0010a15"/>宅若正智主人居之。則萬德具備。所謂慈悲殿堂。禪
<lb ed="X" n="0658b24"/><lb ed="R050" n="0010a16"/>定柱根。智慧梁棟。淨戒基陛。止觀墻壁。善巧泥塗。方
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0658c" n="0658c"/>
<lb ed="X" n="0658c01"/><lb ed="R050" n="0010a17"/>便覆苫。道品椽梠。自心本具。不假他求。故曰。百千法
<lb ed="X" n="0658c02"/><lb ed="R050" n="0010a18"/>門不離方寸。河沙妙德總在心源。若五陰痴子居之。
<lb ed="X" n="0658c03"/><lb ed="R050" n="0010b01"/>不能克紹家業。致使正滅邪興德亡惑現。則慈悲轉
<lb ed="X" n="0658c04"/><lb ed="R050" n="0010b02"/>爲傲慢。故曰高危。禪定轉爲散亂。故曰摧朽。智慧轉
<lb ed="X" n="0658c05"/><lb ed="R050" n="0010b03"/>爲邪見。故曰傾斜。智慧以戒爲本。戒破故基陛隤毀。
<lb ed="X" n="0658c06"/><lb ed="R050" n="0010b04"/>壁防內室。故如止。墻障外望。故如觀。止觀不修。故曰
<lb ed="X" n="0658c07"/><lb ed="R050" n="0010b05"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0658c0701" n="0658c0701"/><anchor xml:id="beg0658c0701" n="0658c0701"/>圮<anchor xml:id="end0658c0701"/>坼。止觀以方便識其緩急。或先止後觀。或先觀後
<lb ed="X" n="0658c08"/><lb ed="R050" n="0010b06"/>止。旣失方便。緩急紊舛。故曰亂墜。三十七道品。有一
<lb ed="X" n="0658c09"/><lb ed="R050" n="0010b07"/>定之規次。失其次第。故曰差脫。旣失正智。則以妄想
<lb ed="X" n="0658c10"/><lb ed="R050" n="0010b08"/>爲心。處處隔礙。故曰周障屈曲。心失其正。則諸惑繁
<lb ed="X" n="0658c11"/><lb ed="R050" n="0010b09"/>興。故曰雜穢充徧。三毒旣具。開爲十使。仍分利鈍。鈍
<lb ed="X" n="0658c12"/><lb ed="R050" n="0010b10"/>譬虫烏。利比鬼神。惑使全缺。以別上下。初五趣雜居
<lb ed="X" n="0658c13"/><lb ed="R050" n="0010b11"/>地。十使具足。衆苦逼迫。求出色界故曰蹲踞土埵。色
<lb ed="X" n="0658c14"/><lb ed="R050" n="0010b12"/>居欲頂。故如土埵。或時離地一尺二尺者。初禪二禪
<lb ed="X" n="0658c15"/><lb ed="R050" n="0010b13"/>也。厭欲粗染。忻色淨玅。依四念處。伏貪嗔痴。生於三
<lb ed="X" n="0658c16"/><lb ed="R050" n="0010b14"/>禪。此中根有利鈍。利證四果。鈍流空界。重嗔<anchor xml:id="nkr_note_add_0658c1601" n="0658c1601"/><anchor xml:id="beg0658c1601" n="0658c1601"/>已<anchor xml:id="end0658c1601"/>伏。細
<lb ed="X" n="0658c17"/><lb ed="R050" n="0010b15"/>習未斷。故如嗅煙熢<g ref="#CB00197">㶿</g>。前饑急四向者。因饑法食。依
<lb ed="X" n="0658c18"/><lb ed="R050" n="0010b16"/>四念處。窺偏空理。進修三禪。利者卽之返正。出於三
<lb ed="X" n="0658c19"/><lb ed="R050" n="0010b17"/>界。鈍者耽空不捨。執藥成病。起四顚倒。故曰四面充
<lb ed="X" n="0658c20"/><lb ed="R050" n="0010b18"/>塞。旣失四德。帶彼嗔等種子。流入無色。故曰爭走出
<lb ed="X" n="0658c21"/><lb ed="R050" n="0011a01"/>穴。雖生無色。未免無常所害。故曰。鳩槃茶鬼隨取而
<lb ed="X" n="0658c22"/><lb ed="R050" n="0011a02"/>食。長者備知衆過。驚惶敎誡。諸子不信。權誘三車。及
<lb ed="X" n="0658c23"/><lb ed="R050" n="0011a03"/>乎出宅。等賜大車。是知階差位次。總是權名。但了自
<lb ed="X" n="0658c24"/><lb ed="R050" n="0011a04"/>心。無法不得。苟非吾人應分之家財。何云等賜。能悟
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0659a" n="0659a"/>
<lb ed="X" n="0659a01"/><lb ed="R050" n="0011a05"/>火宅非眞。則寂場原我家鄕矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0659a02"/><lb ed="R050" n="0011a06"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">信解品第四</cb:mulu><head>信解品</head>
<lb ed="X" n="0659a03"/><lb ed="R050" n="0011a07"/><p xml:id="pX31p0659a0301">前品世尊說三界具衆苦。指界外爲安樂。方便誘引
<lb ed="X" n="0659a04"/><lb ed="R050" n="0011a08"/>火宅諸子。但明開一說三之意。迦葉深解五時攝化
<lb ed="X" n="0659a05"/><lb ed="R050" n="0011a09"/>之方。卽彼界內煩惱。原我家財。火宅痴狂。皆佛嫡子。
<lb ed="X" n="0659a06"/><lb ed="R050" n="0011a10"/>可謂善解隨宜說法也。由善解故。自知我等眞是佛
<lb ed="X" n="0659a07"/><lb ed="R050" n="0011a11"/>子。本具廣大法性圓滿功德。與諸菩薩。曾無有異。但
<lb ed="X" n="0659a08"/><lb ed="R050" n="0011a12"/>以自迷。無此志願。妄想執著。流浪輪迴。今遇聖乘。猶
<lb ed="X" n="0659a09"/><lb ed="R050" n="0011a13"/>未究竟。正如窮子迷自家鄕。逃逝他國。雖近其父。未
<lb ed="X" n="0659a10"/><lb ed="R050" n="0011a14"/>敢卽認也。五十餘年。舊云。流落五道。私謂不然。諸天
<lb ed="X" n="0659a11"/><lb ed="R050" n="0011a15"/>未出生死。亦名流落。則成六道。何名爲五。應云五陰。
<lb ed="X" n="0659a12"/><lb ed="R050" n="0011a16"/>衆有不信者。後見金剛三昧經云。五十年者。卽是五
<lb ed="X" n="0659a13"/><lb ed="R050" n="0011a17"/>陰。五陰中一念心生。具五十種惡。彼時不覺自喜。何
<lb ed="X" n="0659a14"/><lb ed="R050" n="0011a18"/>期濁世懸會佛意。馳騁四方者。流轉四生也。以求衣
<lb ed="X" n="0659a15"/><lb ed="R050" n="0011b01"/>食者。資取貪愛也。漸向本國者。厭苦求樂。依彼世智。
<lb ed="X" n="0659a16"/><lb ed="R050" n="0011b02"/>期斷煩惱。所謂藉邪顯正。如迦葉等。皆從外道而入
<lb ed="X" n="0659a17"/><lb ed="R050" n="0011b03"/>佛乘也。其父先來求子不得者。於法身地。觀機不得
<lb ed="X" n="0659a18"/><lb ed="R050" n="0011b04"/>也。中止一城其家大富等者。喩說華嚴也。前遇向本
<lb ed="X" n="0659a19"/><lb ed="R050" n="0011b05"/>國者。依他敎修行。雖少伏惑。未是佛乘。今到父住城。
<lb ed="X" n="0659a20"/><lb ed="R050" n="0011b06"/>則<anchor xml:id="nkr_note_add_0659a2001" n="0659a2001"/><anchor xml:id="beg0659a2001" n="0659a2001"/>已<anchor xml:id="end0659a2001"/>預佛會矣。父證法身。子執五陰。聖凡間隔。是爲
<lb ed="X" n="0659a21"/><lb ed="R050" n="0011b07"/>離別。堅執五陰。不能證入人法二空。我此家財法寶。
<lb ed="X" n="0659a22"/><lb ed="R050" n="0011b08"/>無所委付。是以憂之。子至舍而住立門側者。依外道
<lb ed="X" n="0659a23"/><lb ed="R050" n="0011b09"/>邪敎修行。冀出生死也。見父豪富而欲捨去者。雖預
<lb ed="X" n="0659a24"/><lb ed="R050" n="0011b10"/>大會。猶執偏見。同時異稟。於此大法。不見不聞也。貧
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0659b" n="0659b"/>
<lb ed="X" n="0659b01"/><lb ed="R050" n="0011b11"/>里衣食易得者。外敎有修有得也。長者見子便識心
<lb ed="X" n="0659b02"/><lb ed="R050" n="0011b12"/>生歡喜者。卽<name role="" type="person">普光明殿</name>。觀知衆生。皆有如來智慧德
<lb ed="X" n="0659b03"/><lb ed="R050" n="0011b13"/>相。歎奇哉也。佛勑菩薩。說四十二地功德。故云往捉。
<lb ed="X" n="0659b04"/><lb ed="R050" n="0011b14"/>二乘不信。故曰稱怨。不信故驚怖。不解故悶絕。息大
<lb ed="X" n="0659b05"/><lb ed="R050" n="0011b15"/>施小。如噴冷水。重遣菩薩。現同事攝。如使眇目。窮子
<lb ed="X" n="0659b06"/><lb ed="R050" n="0011b16"/>先取其價者。慕果修因也。長者脫珍御服著弊垢衣
<lb ed="X" n="0659b07"/><lb ed="R050" n="0011b17"/>者。隱千丈身。現丈六相也。執除糞器狀有所畏者。示
<lb ed="X" n="0659b08"/><lb ed="R050" n="0011b18"/>同凡夫。修空斷結也。以方便故得近其子者。隱實施
<lb ed="X" n="0659b09"/><lb ed="R050" n="0012a01"/>權。與說四諦。機敎相投也。汝常此作勿復餘去當加
<lb ed="X" n="0659b10"/><lb ed="R050" n="0012a02"/>汝價者。進四念處。得四正勤也。諸有所須盆器米麵
<lb ed="X" n="0659b11"/><lb ed="R050" n="0012a03"/>鹽醋之屬莫自疑難者。獲四如意也。亦有老弊使人
<lb ed="X" n="0659b12"/><lb ed="R050" n="0012a04"/>須者相給者。得五根五力也。無有欺怠嗔恨怨言者。
<lb ed="X" n="0659b13"/><lb ed="R050" n="0012a05"/>得七覺支也。都不見汝有此諸惡者。得八正道也。三
<lb ed="X" n="0659b14"/><lb ed="R050" n="0012a06"/>十七品旣具。似有子義。故更與作字名之爲兒。雖欣
<lb ed="X" n="0659b15"/><lb ed="R050" n="0012a07"/>此遇者。喜證道品也。猶故自謂客作賤人者。未敢認
<lb ed="X" n="0659b16"/><lb ed="R050" n="0012a08"/>爲菩薩也。過是<anchor xml:id="nkr_note_add_0659b1601" n="0659b1601"/><anchor xml:id="beg0659b1601" n="0659b1601"/>已<anchor xml:id="end0659b1601"/>後心相體信入出無難者。聞小不
<lb ed="X" n="0659b17"/><lb ed="R050" n="0012a09"/>執。聞大不謗。當其方等也。其中多少所應取與者。般
<lb ed="X" n="0659b18"/><lb ed="R050" n="0012a10"/>若會中。轉敎菩薩也。以代佛說法故。囑其宜加用心。
<lb ed="X" n="0659b19"/><lb ed="R050" n="0012a11"/>無令漏失。領知衆物而無希取。然其所止故在本處
<lb ed="X" n="0659b20"/><lb ed="R050" n="0012a12"/>者。雖敎菩薩。自謂絕分。未敢承當大法也。復經少時
<lb ed="X" n="0659b21"/><lb ed="R050" n="0012a13"/>乃至廣集國王大臣等付與家財者。卽此會授記也。
<lb ed="X" n="0659b22"/><lb ed="R050" n="0012a14"/>觀經微意。迦葉等皆名眇目使人。吾輩盡是痴狂窮
<lb ed="X" n="0659b23"/><lb ed="R050" n="0012a15"/>子傭作。原爲方便。直領是佛本懷。若能當下知歸。何
<lb ed="X" n="0659b24"/><lb ed="R050" n="0012a16"/>煩世尊許多心力。眞得恁麼。饒他門外覔三車。何似
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0659c" n="0659c"/>
<lb ed="X" n="0659c01"/><lb ed="R050" n="0012a17"/>宅中穩坐。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0659c02"/><lb ed="R050" n="0012a18"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">藥草喩品第五</cb:mulu><head>藥草喩品</head>
<lb ed="X" n="0659c03"/><lb ed="R050" n="0012b01"/><p xml:id="pX31p0659c0301">迦葉等<anchor xml:id="nkr_note_add_0659c0301" n="0659c0301"/><anchor xml:id="beg0659c0301" n="0659c0301"/>已<anchor xml:id="end0659c0301"/>領隨宜說法之意。故世尊與之述成。意謂
<lb ed="X" n="0659c04"/><lb ed="R050" n="0012b02"/>汝但知如來以一乘作三乘隨宜所說。而不知如來
<lb ed="X" n="0659c05"/><lb ed="R050" n="0012b03"/>復能以一乘作無量乘說。如此功德無量無邊。惟佛
<lb ed="X" n="0659c06"/><lb ed="R050" n="0012b04"/>能知。汝等若於無量億劫。說不能盡。何以故。佛是諸
<lb ed="X" n="0659c07"/><lb ed="R050" n="0012b05"/>法之王。深證權實二智。於一切法中。皆得自在。故復
<lb ed="X" n="0659c08"/><lb ed="R050" n="0012b06"/>引藥草爲喩。以擴充之。上中下根。以喩三乘。三草二
<lb ed="X" n="0659c09"/><lb ed="R050" n="0012b07"/>木。開爲五性。此但言其大槩。若依一音演說隨類得
<lb ed="X" n="0659c10"/><lb ed="R050" n="0012b08"/>解。當有無量乘無量種性。故譬諸天雨。普雨大地。森
<lb ed="X" n="0659c11"/><lb ed="R050" n="0012b09"/>羅萬象。大小纖悉。無不受益。雨本無心而潤。物亦無
<lb ed="X" n="0659c12"/><lb ed="R050" n="0012b10"/>心而受。無心而潤。上下不得不同。無心而受。彼此不
<lb ed="X" n="0659c13"/><lb ed="R050" n="0012b11"/>得不異。以雨常一。而物常異。故物受益而不自知。雨
<lb ed="X" n="0659c14"/><lb ed="R050" n="0012b12"/>潤澤而非有覺。此取無情之雲雨。以喩如來之靈智
<lb ed="X" n="0659c15"/><lb ed="R050" n="0012b13"/>似乎不齊。然但喩如來平等益物。非喩如來鑒機益
<lb ed="X" n="0659c16"/><lb ed="R050" n="0012b14"/>物也。若據其靈智。則曰。如來觀知一切諸法之所歸
<lb ed="X" n="0659c17"/><lb ed="R050" n="0012b15"/>趣。亦知一切衆生深心所行。通達無礙。又云。我是一
<lb ed="X" n="0659c18"/><lb ed="R050" n="0012b16"/>切知者。一切見者。乃至觀是衆生諸根利鈍精進懈
<lb ed="X" n="0659c19"/><lb ed="R050" n="0012b17"/>怠。隨其所堪。而爲說法。是知如來靈智。逈不同雲雨
<lb ed="X" n="0659c20"/><lb ed="R050" n="0012b18"/>之無情。衆生妙性。亦異乎草木之無知。以草木乃無
<lb ed="X" n="0659c21"/><lb ed="R050" n="0013a01"/>情之物。雖則蒙潤。而不自知得益。衆生聞法獲益。進
<lb ed="X" n="0659c22"/><lb ed="R050" n="0013a02"/>退昇降。昭昭可見。如身子云。聞佛柔軟音。深遠甚微
<lb ed="X" n="0659c23"/><lb ed="R050" n="0013a03"/>玅。安住實智中。我定當作佛。又凡說法竟。必結曰。聞
<lb ed="X" n="0659c24"/><lb ed="R050" n="0013a04"/>是法時。若干人得無生法忍。若干人得不退地。若干
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0660a" n="0660a"/>
<lb ed="X" n="0660a01"/><lb ed="R050" n="0013a05"/>人得法眼淨。若干人發菩提心。豈同草木之無知耶。
<lb ed="X" n="0660a02"/><lb ed="R050" n="0013a06"/>然亦名無知者。此經於無量國中。乃至名字不可得
<lb ed="X" n="0660a03"/><lb ed="R050" n="0013a07"/>聞。何況得見受持讀誦。凡我輩得聞斯經。受持讀誦。
<lb ed="X" n="0660a04"/><lb ed="R050" n="0013a08"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0660a0401" n="0660a0401"/><anchor xml:id="beg0660a0401" n="0660a0401"/>已<anchor xml:id="end0660a0401"/>超勝二乘遠矣。執認凡夫。不信成佛。不自保重。道
<lb ed="X" n="0660a05"/><lb ed="R050" n="0013a09"/>昧今古。行劣凡流。寧不同草木乎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0660a06"/><lb ed="R050" n="0013a10"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">授記品第六</cb:mulu><head>授記品</head>
<lb ed="X" n="0660a07"/><lb ed="R050" n="0013a11"/><p xml:id="pX31p0660a0701">迦葉所解眞實。必當得佛。故與其授記。前文云。聲聞
<lb ed="X" n="0660a08"/><lb ed="R050" n="0013a12"/>若菩薩。聞我所說法。乃至於一偈。皆成佛無疑。聞一
<lb ed="X" n="0660a09"/><lb ed="R050" n="0013a13"/>偈尙乃得佛。何況具解隨宜說法。而不得記乎。然則
<lb ed="X" n="0660a10"/><lb ed="R050" n="0013a14"/>旣云成佛無疑。何必更記。爲令未來心生渴仰。故須
<lb ed="X" n="0660a11"/><lb ed="R050" n="0013a15"/>記也。夫授記者。記其因心果覺。異無少間也。迦葉因
<lb ed="X" n="0660a12"/><lb ed="R050" n="0013a16"/>中。以上色金。莊嚴塔中壞佛。故感身光金色。若放光
<lb ed="X" n="0660a13"/><lb ed="R050" n="0013a17"/>時。蔽日月光。猶如聚墨人。故呼曰飮光。佛號光明者。
<lb ed="X" n="0660a14"/><lb ed="R050" n="0013a18"/>因心所感也。國名光德者。光吞日月之德也。劫名大
<lb ed="X" n="0660a15"/><lb ed="R050" n="0013b01"/>莊嚴者。諸功德中。佛德最大。以金嚴佛。故獲報如斯。
<lb ed="X" n="0660a16"/><lb ed="R050" n="0013b02"/>國界嚴飾無諸穢惡等者。以其修滅盡定故。意滅。則
<lb ed="X" n="0660a17"/><lb ed="R050" n="0013b03"/>貪嗔之垢不起。穢惡自無。識空。則分別之念不生。高
<lb ed="X" n="0660a18"/><lb ed="R050" n="0013b04"/>下何有。染汚之意旣滅。圓明了知不因心念。宜其地
<lb ed="X" n="0660a19"/><lb ed="R050" n="0013b05"/>如瑠璃也。如此因心果覺。皆不出乎自<anchor xml:id="nkr_note_add_0660a1901" n="0660a1901"/><anchor xml:id="beg0660a1901" n="0660a1901"/>己<anchor xml:id="end0660a1901"/>。豈有外佛
<lb ed="X" n="0660a20"/><lb ed="R050" n="0013b06"/>可成哉。迦葉雖<anchor xml:id="nkr_note_add_0660a2001" n="0660a2001"/><anchor xml:id="beg0660a2001" n="0660a2001"/>已<anchor xml:id="end0660a2001"/>蒙記。目連等似信不信。欲取難取。
<lb ed="X" n="0660a21"/><lb ed="R050" n="0013b07"/>故說偈重請。若謂我等無分。身子迦葉。皆我同參。若
<lb ed="X" n="0660a22"/><lb ed="R050" n="0013b08"/>謂有分。未蒙佛賜。終難自許。其猶王饍。雖則現前。不
<lb ed="X" n="0660a23"/><lb ed="R050" n="0013b09"/>奉王勑。安敢擅取。由是世尊皆順各各因心。與之授
<lb ed="X" n="0660a24"/><lb ed="R050" n="0013b10"/>記也。須菩提乃解空第一者。悟入眞空。不廢幻有。故
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0660b" n="0660b"/>
<lb ed="X" n="0660b01"/><lb ed="R050" n="0013b11"/>佛號名相。眞空之中。具足衆寶。故劫名有寶。一切法
<lb ed="X" n="0660b02"/><lb ed="R050" n="0013b12"/>寶。皆從眞空中出。故國名寶生。解空故無諍。無諍故
<lb ed="X" n="0660b03"/><lb ed="R050" n="0013b13"/>心無高下。心無高下。故感其土平正。瑠璃爲地。空之
<lb ed="X" n="0660b04"/><lb ed="R050" n="0013b14"/>體也寶樹莊嚴。空之用也。無丘坑沙礫者。亦無諍之
<lb ed="X" n="0660b05"/><lb ed="R050" n="0013b15"/>報也。無諍則戲論不生。故無便利之穢。空爲出世妙
<lb ed="X" n="0660b06"/><lb ed="R050" n="0013b16"/>因。故有寶花布地。人民皆處樓閣者。破有出空之象
<lb ed="X" n="0660b07"/><lb ed="R050" n="0013b17"/>也。無諍則人所樂從。故弟子無量。諸菩薩衆亦復無
<lb ed="X" n="0660b08"/><lb ed="R050" n="0013b18"/>數也。迦旃延乃論議第一者。因中掃地塗塔。以果酧
<lb ed="X" n="0660b09"/><lb ed="R050" n="0014a01"/>因。故得閻浮金光之號。由議論削平異見。故其土平
<lb ed="X" n="0660b10"/><lb ed="R050" n="0014a02"/>正。見平則如來性地淸淨明了。故感玻璃爲地。以玅
<lb ed="X" n="0660b11"/><lb ed="R050" n="0014a03"/>辯才。莊嚴佛法。故得寶樹莊嚴。佛法興勝。則魔外不
<lb ed="X" n="0660b12"/><lb ed="R050" n="0014a04"/>侵。故感金繩界道。論明佛法。常雨正因。故得玅花覆
<lb ed="X" n="0660b13"/><lb ed="R050" n="0014a05"/>地。其聞法者獲正因。故無四惡道。目連乃神通第一
<lb ed="X" n="0660b14"/><lb ed="R050" n="0014a06"/>者。因中以寶香供佛。故感神足第一。佛號多摩羅<g ref="#CB02494">䟦</g>
<lb ed="X" n="0660b15"/><lb ed="R050" n="0014a07"/>旃檀香者。神通之象也。神通化衆。無不歡喜。故劫名
<lb ed="X" n="0660b16"/><lb ed="R050" n="0014a08"/>喜滿。衆睹神通。心意悅樂。故國名意樂。神足處空。故
<lb ed="X" n="0660b17"/><lb ed="R050" n="0014a09"/>其土平正。神通無碍。內外明淨。故玻瓈爲地。寶樹莊
<lb ed="X" n="0660b18"/><lb ed="R050" n="0014a10"/>嚴。周徧淸淨。神通攝機最普。故天人菩薩聲聞皆無
<lb ed="X" n="0660b19"/><lb ed="R050" n="0014a11"/>量數。觀其所由。迦葉修滅盡定。意滅則解空。故繼之
<lb ed="X" n="0660b20"/><lb ed="R050" n="0014a12"/>以須菩提。解空則得辯才無碍。故繼之以迦旃延。辯
<lb ed="X" n="0660b21"/><lb ed="R050" n="0014a13"/>明心地。則當獲神通。故繼之以目犍連。皆自心之象
<lb ed="X" n="0660b22"/><lb ed="R050" n="0014a14"/>也。是故欲證自心。當以滅意爲首。記其成佛。必曰供
<lb ed="X" n="0660b23"/><lb ed="R050" n="0014a15"/>若干佛。造若干塔者。法身報身。不相濫也。法身唯了
<lb ed="X" n="0660b24"/><lb ed="R050" n="0014a16"/>因所了。故迦葉等一信自心。便與授記。報身亦生。因
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0660c" n="0660c"/>
<lb ed="X" n="0660c01"/><lb ed="R050" n="0014a17"/>所生故。須備修福德。方得圓滿。是知因心果覺。決無
<lb ed="X" n="0660c02"/><lb ed="R050" n="0014a18"/>兩人。福智淺深。勢難一類。三乘同入法性。豈有二心。
<lb ed="X" n="0660c03"/><lb ed="R050" n="0014b01"/>但聲聞於淨佛國土。成就衆生。心不喜樂。故成差別。
<lb ed="X" n="0660c04"/><lb ed="R050" n="0014b02"/>其猶長者見子。便識宜乎。卽與家財。必待其成就大
<lb ed="X" n="0660c05"/><lb ed="R050" n="0014b03"/>志。自鄙先心。方乃付托。子旣受其重付。其間立身成
<lb ed="X" n="0660c06"/><lb ed="R050" n="0014b04"/>名。不無操履。操履旣成。便爲後來之長者。如或懈怠。
<lb ed="X" n="0660c07"/><lb ed="R050" n="0014b05"/>欲克其位。必也難矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0660c08"/><lb ed="R050" n="0014b06"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">化城喩品第七</cb:mulu><head>化城喩品</head>
<lb ed="X" n="0660c09"/><lb ed="R050" n="0014b07"/><p xml:id="pX31p0660c0901">化城不實。寶所非眞。爲顯二非故說此喩。前品中許
<lb ed="X" n="0660c10"/><lb ed="R050" n="0014b08"/>三與一。將謂三假而一眞。寧知一亦非實。一若是眞。
<lb ed="X" n="0660c11"/><lb ed="R050" n="0014b09"/>何云等賜。等賜則誰得誰不得耶。良由三乘之人滯
<lb ed="X" n="0660c12"/><lb ed="R050" n="0014b10"/>小不進。故權譬化城。及乎出城。但曰寶所在近。不言
<lb ed="X" n="0660c13"/><lb ed="R050" n="0014b11"/>有處者。三一俱亡。指歸自心也。夫自心無朕無相。不
<lb ed="X" n="0660c14"/><lb ed="R050" n="0014b12"/>可以智知。不可以識識。若非托喩。何由發明。大通智
<lb ed="X" n="0660c15"/><lb ed="R050" n="0014b13"/>勝者。道無不包曰大。德無不被曰通。智軌人天曰勝。
<lb ed="X" n="0660c16"/><lb ed="R050" n="0014b14"/>皆自心之象也。此心大包無外。細入無間。無外故大。
<lb ed="X" n="0660c17"/><lb ed="R050" n="0014b15"/>無間故通。世出世間之法。由此出生。故曰智勝。華嚴
<lb ed="X" n="0660c18"/><lb ed="R050" n="0014b16"/>云。一念普觀無量劫。無去無來亦無住。如是了知三
<lb ed="X" n="0660c19"/><lb ed="R050" n="0014b17"/>世事。超諸方便成十力。一念普觀無量者。大通也。超
<lb ed="X" n="0660c20"/><lb ed="R050" n="0014b18"/>方便成十力者。智勝也。據此寧非自心乎。棗栢云。十
<lb ed="X" n="0660c21"/><lb ed="R050" n="0015a01"/>世古今。始終不離於當念。無邊刹海。自他不隔於毫
<lb ed="X" n="0660c22"/><lb ed="R050" n="0015a02"/>端。直言此心無時無處也。無時無處。非喩不明。故假
<lb ed="X" n="0660c23"/><lb ed="R050" n="0015a03"/>以無量無邊阿僧祇爲譬。梵語阿僧祇劫。此云無數
<lb ed="X" n="0660c24"/><lb ed="R050" n="0015a04"/>時。非多多之無數。乃無數之無數也。恐人不信。復引
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0661a" n="0661a"/>
<lb ed="X" n="0661a01"/><lb ed="R050" n="0015a05"/>塵墨爲喩。此豈思議限量可及耶。若以自心融之。則
<lb ed="X" n="0661a02"/><lb ed="R050" n="0015a06"/>非去非來。無時無處。無時故。我以如來知見力故。觀
<lb ed="X" n="0661a03"/><lb ed="R050" n="0015a07"/>彼久遠。猶若今日。無處故。十方各五百萬億國諸梵
<lb ed="X" n="0661a04"/><lb ed="R050" n="0015a08"/>天王。持花獻佛。東方者。則曰西方見佛。南方者。則曰
<lb ed="X" n="0661a05"/><lb ed="R050" n="0015a09"/>北方見佛。乃至上方者。則曰下方見佛。如是無時無
<lb ed="X" n="0661a06"/><lb ed="R050" n="0015a10"/>處。寧非大通乎。隨處見佛。寧非智勝乎。十劫坐道場。
<lb ed="X" n="0661a07"/><lb ed="R050" n="0015a11"/>佛法不現前者。若自心住於正位。則無可說法。故曰。
<lb ed="X" n="0661a08"/><lb ed="R050" n="0015a12"/>法佛不說法。又云。是法不可示。言辭相寂滅。過十小
<lb ed="X" n="0661a09"/><lb ed="R050" n="0015a13"/>劫佛法乃現在前者。越於正位。以垂方便也。故曰。以
<lb ed="X" n="0661a10"/><lb ed="R050" n="0015a14"/>方便力故。爲五比丘說。又云。尋念過去佛所行方便
<lb ed="X" n="0661a11"/><lb ed="R050" n="0015a15"/>力。我今所得道。亦應說三乘。大通智勝。一心也。十六
<lb ed="X" n="0661a12"/><lb ed="R050" n="0015a16"/>王子。八識也。識本唯八。各具事理。開爲十六。名雖十
<lb ed="X" n="0661a13"/><lb ed="R050" n="0015a17"/>六。體惟藏識。以此識具含世出世間一切種子。能成
<lb ed="X" n="0661a14"/><lb ed="R050" n="0015a18"/>世出世間一切功德。故第一者名曰智積。心本無爲。
<lb ed="X" n="0661a15"/><lb ed="R050" n="0015b01"/>識則無所不爲。故爲子所請。則三轉十二行法輪。是
<lb ed="X" n="0661a16"/><lb ed="R050" n="0015b02"/>開方便也。方便旣開。應須導實。故曰。是諸大德聲聞
<lb ed="X" n="0661a17"/><lb ed="R050" n="0015b03"/>皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0661a1701" n="0661a1701"/><anchor xml:id="beg0661a1701" n="0661a1701"/>已<anchor xml:id="end0661a1701"/>成就。亦當爲我等。說阿耨菩提之法。此乃以識
<lb ed="X" n="0661a18"/><lb ed="R050" n="0015b04"/>觀心之象也。佛與說法。子得開悟者。以心轉識之象
<lb ed="X" n="0661a19"/><lb ed="R050" n="0015b05"/>也。內稟佛敎。外化同學者。以王轉所之象也。內稟則
<lb ed="X" n="0661a20"/><lb ed="R050" n="0015b06"/>自利具。外化則利他成。二利旣足。宜乎成佛矣。苟知
<lb ed="X" n="0661a21"/><lb ed="R050" n="0015b07"/>自心具足。則稟明於心。不假外求。雖不假外。不妨亦
<lb ed="X" n="0661a22"/><lb ed="R050" n="0015b08"/>有利鈍之異。利根者領會言前。則知成佛久矣。故有
<lb ed="X" n="0661a23"/><lb ed="R050" n="0015b09"/>過去成就者。其次者當下頓悟。故曰現前聲聞。再次
<lb ed="X" n="0661a24"/><lb ed="R050" n="0015b10"/>者未來當就。故曰來世弟子。此品所說。實由序品發
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0661b" n="0661b"/>
<lb ed="X" n="0661b01"/><lb ed="R050" n="0015b11"/>起。彼中彌勒睹瑞騰疑。文殊引古爲答。明遠劫不離
<lb ed="X" n="0661b02"/><lb ed="R050" n="0015b12"/>一念。聲聞疑是菩薩之事。我等初心之人於此絕分。
<lb ed="X" n="0661b03"/><lb ed="R050" n="0015b13"/>定知<anchor xml:id="nkr_note_add_0661b0301" n="0661b0301"/><anchor xml:id="beg0661b0301" n="0661b0301"/>己<anchor xml:id="end0661b0301"/>之善根塵劫莫喩。以不知故。自生下劣。滯於
<lb ed="X" n="0661b04"/><lb ed="R050" n="0015b14"/>化城。如來權說寶所。破彼執情。化城若出。寶所無方。
<lb ed="X" n="0661b05"/><lb ed="R050" n="0015b15"/>但曰在近。若悟自心。成佛尙不可得。何聲聞菩薩之
<lb ed="X" n="0661b06"/><lb ed="R050" n="0015b16"/>可分哉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0661b07"/><lb ed="R050" n="0015b17"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">五百弟子授記品第八</cb:mulu><head>五百弟子授記品</head>
<lb ed="X" n="0661b08"/><lb ed="R050" n="0015b18"/><p xml:id="pX31p0661b0801">前品喩明遠因。則知聲聞皆是菩薩。滿慈由此開悟。
<lb ed="X" n="0661b09"/><lb ed="R050" n="0016a01"/>是故經家連叙三事。以見其意。旣知影嚮。故心淨踴
<lb ed="X" n="0661b10"/><lb ed="R050" n="0016a02"/>躍。讚佛希有。復作念云。佛德無量。我等言不能宣。我
<lb ed="X" n="0661b11"/><lb ed="R050" n="0016a03"/>等內祕外現。深心本願。佛所備知。當爲宣說。故世尊
<lb ed="X" n="0661b12"/><lb ed="R050" n="0016a04"/>稱其三世佛所說法。皆爲第一。明非聲聞。實是菩薩。
<lb ed="X" n="0661b13"/><lb ed="R050" n="0016a05"/>滿慈旣如此。則知身子聞當作佛。心大驚疑。迦葉自
<lb ed="X" n="0661b14"/><lb ed="R050" n="0016a06"/>叙淨佛國土敎化衆生。心不喜樂。莫不皆原後人之
<lb ed="X" n="0661b15"/><lb ed="R050" n="0016a07"/>病處也。且聲聞菩薩。但有二名。曾無二心。旣無二心。
<lb ed="X" n="0661b16"/><lb ed="R050" n="0016a08"/>我等何獨二之。而非佛子乎。聲聞旣不能自知爲佛
<lb ed="X" n="0661b17"/><lb ed="R050" n="0016a09"/>嫡子。故諸菩薩內祕外現。起同事攝。此中備稱滿慈
<lb ed="X" n="0661b18"/><lb ed="R050" n="0016a10"/>成就廣大佛事者。實啓內祕外現之意也。由內祕則
<lb ed="X" n="0661b19"/><lb ed="R050" n="0016a11"/>因行深遠。故佛壽無量阿僧祇劫。由說法獅子吼。發
<lb ed="X" n="0661b20"/><lb ed="R050" n="0016a12"/>明無漏。故佛號法明。以說法利廣。故以恒河沙等三
<lb ed="X" n="0661b21"/><lb ed="R050" n="0016a13"/>千大千世界。爲一佛土。宣明正法。使衆生進善退惡。
<lb ed="X" n="0661b22"/><lb ed="R050" n="0016a14"/>善成故感七寶爲地。惡除故感無有山陵。乃至無有
<lb ed="X" n="0661b23"/><lb ed="R050" n="0016a15"/>女人婬欲等。去惡純善。故人天交接。得大神通。同佛
<lb ed="X" n="0661b24"/><lb ed="R050" n="0016a16"/>相好。似說人天乘。有無量那由他菩薩。似說大乘。聲
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0661c" n="0661c"/>
<lb ed="X" n="0661c01"/><lb ed="R050" n="0016a17"/>聞不可算數。似說小乘。缺辟支佛乘。乃文略耳。千二
<lb ed="X" n="0661c02"/><lb ed="R050" n="0016a18"/>百人咸欲得記者。亦如遇王饍而希王勑也。同號普
<lb ed="X" n="0661c03"/><lb ed="R050" n="0016b01"/>明者。同因四諦發明也。三乘同觀四諦。各得稱悟。是
<lb ed="X" n="0661c04"/><lb ed="R050" n="0016b02"/>知四諦爲三乘之端首。先記陳那者。以其初解四諦
<lb ed="X" n="0661c05"/><lb ed="R050" n="0016b03"/>也。佛許千二百。而別叙五百者。五百在會。其餘在外。
<lb ed="X" n="0661c06"/><lb ed="R050" n="0016b04"/>故曰。其不在此會。汝當爲宣說。前迦葉等。解佛隨宜
<lb ed="X" n="0661c07"/><lb ed="R050" n="0016b05"/>說法。故引窮子爲喩。如庫內珍財。元我故物。良由下
<lb ed="X" n="0661c08"/><lb ed="R050" n="0016b06"/>劣不能卽認。勞他長者。方便誘引。種種調攝。經二十
<lb ed="X" n="0661c09"/><lb ed="R050" n="0016b07"/>年。始知應分。義似疎迂。此中喩以衣下寶珠。本非外
<lb ed="X" n="0661c10"/><lb ed="R050" n="0016b08"/>有。任意可用。但自迷背。枉受貧窮。更覺親切。衣下庫
<lb ed="X" n="0661c11"/><lb ed="R050" n="0016b09"/>中。似分優劣。舊說佛爲十六王子。代講法華經時。種
<lb ed="X" n="0661c12"/><lb ed="R050" n="0016b10"/>大乘種。是繫珠。今與授記。卽示珠。此但知敎門大途。
<lb ed="X" n="0661c13"/><lb ed="R050" n="0016b11"/>不解自<anchor xml:id="nkr_note_add_0661c1301" n="0661c1301"/><anchor xml:id="beg0661c1301" n="0661c1301"/>己<anchor xml:id="end0661c1301"/>活計。昔者南嶽參六祖。祖問曰。何處來。曰
<lb ed="X" n="0661c14"/><lb ed="R050" n="0016b12"/>嵩山來。祖曰。什麼物恁麼來。嶽不知對。經八年後。乃
<lb ed="X" n="0661c15"/><lb ed="R050" n="0016b13"/>白祖曰。某甲道得也。祖曰。汝作麼生道。曰說似一物
<lb ed="X" n="0661c16"/><lb ed="R050" n="0016b14"/>卽不中。祖曰。還假修證不。曰修證卽不無。染汚卽不
<lb ed="X" n="0661c17"/><lb ed="R050" n="0016b15"/>得。祖曰。如是如是。一繫一示。秪在八年。復有卽繫卽
<lb ed="X" n="0661c18"/><lb ed="R050" n="0016b16"/>示者。如大珠和尙參<name role="" type="person">馬祖</name>。祖問曰。何處來。曰越州來。
<lb ed="X" n="0661c19"/><lb ed="R050" n="0016b17"/>祖曰。來此擬須何事。曰求佛法。祖曰。自家寶藏不顧。
<lb ed="X" n="0661c20"/><lb ed="R050" n="0016b18"/>拋家散走作麼。珠曰。那個是某甲自家寶藏。祖曰。卽
<lb ed="X" n="0661c21"/><lb ed="R050" n="0017a01"/>今問我者是汝寶藏。一切具足。使用自在。何假外求。
<lb ed="X" n="0661c22"/><lb ed="R050" n="0017a02"/>珠領其旨。復有不曾迷背。日用現前。任運自在者。如
<lb ed="X" n="0661c23"/><lb ed="R050" n="0017a03"/>仰山見東寺。寺問曰。汝是何處人。山曰。廣南入。寺曰。
<lb ed="X" n="0661c24"/><lb ed="R050" n="0017a04"/>我聞廣南有鎭海明珠。是否。山曰。是。寺曰。此珠如何。
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0662a" n="0662a"/>
<lb ed="X" n="0662a01"/><lb ed="R050" n="0017a05"/>山曰。黑月卽隱。白月卽現。寺曰。還將得來麼。山曰。將
<lb ed="X" n="0662a02"/><lb ed="R050" n="0017a06"/>得來。寺曰。何不呈似老僧。山曰。昨到潙山。亦被索此
<lb ed="X" n="0662a03"/><lb ed="R050" n="0017a07"/>珠。直得無言可對。無理可伸。寺乃肯之。如此則何必
<lb ed="X" n="0662a04"/><lb ed="R050" n="0017a08"/>遠求曠劫。迷背自心。若能直下承當。原從本得。苟執
<lb ed="X" n="0662a05"/><lb ed="R050" n="0017a09"/>敎道爲然。阿誰不名迷背。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0662a06"/><lb ed="R050" n="0017a10"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">授學無學人記品第九</cb:mulu><head>授學無學人記品</head>
<lb ed="X" n="0662a07"/><lb ed="R050" n="0017a11"/><p xml:id="pX31p0662a0701">阿難是佛之弟。羅云是佛之子。授記居於後者。自外
<lb ed="X" n="0662a08"/><lb ed="R050" n="0017a12"/>而內。自疎而親。以顯先人後<anchor xml:id="nkr_note_add_0662a0801" n="0662a0801"/><anchor xml:id="beg0662a0801" n="0662a0801"/>己<anchor xml:id="end0662a0801"/>。平等之至也。二人之
<lb ed="X" n="0662a09"/><lb ed="R050" n="0017a13"/>記。劫國莊嚴壽命眷屬。皆出菩薩之上者。明其因深
<lb ed="X" n="0662a10"/><lb ed="R050" n="0017a14"/>也。阿難與佛。同時發心。不取速證。堅誓護法。羅云於
<lb ed="X" n="0662a11"/><lb ed="R050" n="0017a15"/>佛佛前。示爲長子。密修梵行。欲啓其滯小聲聞。宜乎
<lb ed="X" n="0662a12"/><lb ed="R050" n="0017a16"/>記居菩薩之上。二人同時得記。劫國壽命皆等者。以
<lb ed="X" n="0662a13"/><lb ed="R050" n="0017a17"/>顯解行同時也。阿難持佛法藏。持法必得解。羅云行
<lb ed="X" n="0662a14"/><lb ed="R050" n="0017a18"/>密行。行由解生。故亦爲彼佛而作長子。行起解亡。故
<lb ed="X" n="0662a15"/><lb ed="R050" n="0017b01"/>彼佛滅後。羅云成佛。以解發行。以行成解。二者相資
<lb ed="X" n="0662a16"/><lb ed="R050" n="0017b02"/>之象也。前身子上根。迦葉等中根。千二百下根。解行
<lb ed="X" n="0662a17"/><lb ed="R050" n="0017b03"/>居於三根之外者。實由之而統攝也。二千有學隨後
<lb ed="X" n="0662a18"/><lb ed="R050" n="0017b04"/>得記者。三根爲聖。二千爲凡。若聖若凡。解行統之。故
<lb ed="X" n="0662a19"/><lb ed="R050" n="0017b05"/>居其中。夫解行皆自心之本有。非從外來。旣信自心
<lb ed="X" n="0662a20"/><lb ed="R050" n="0017b06"/>成佛。其誰不發解乎。旣發解<anchor xml:id="nkr_note_add_0662a2001" n="0662a2001"/><anchor xml:id="beg0662a2001" n="0662a2001"/>已<anchor xml:id="end0662a2001"/>。其誰不修行乎。所以
<lb ed="X" n="0662a21"/><lb ed="R050" n="0017b07"/>解而不修。證果自遠。卽解卽行。得在刹那。身子龍女。
<lb ed="X" n="0662a22"/><lb ed="R050" n="0017b08"/>遲速自見。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0662a23"/><lb ed="R050" n="0017b09"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">法師品第十</cb:mulu><head>法師品</head>
<lb ed="X" n="0662a24"/><lb ed="R050" n="0017b10"/><p xml:id="pX31p0662a2401">前記一類聲聞。攝機未普。此中廣記八部人非人等。
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0662b" n="0662b"/>
<lb ed="X" n="0662b01"/><lb ed="R050" n="0017b11"/>被益乃圓。又前七品。以過去聞法受持修行供養。意
<lb ed="X" n="0662b02"/><lb ed="R050" n="0017b12"/>在得記。此品現在未來聞法受持修行供養。意在弘
<lb ed="X" n="0662b03"/><lb ed="R050" n="0017b13"/>經。故標名法師。前於佛在世時。聞法受持。師勝故弟
<lb ed="X" n="0662b04"/><lb ed="R050" n="0017b14"/>子亦勝。此中佛滅後。聞法受持。在人則有聖凡之優
<lb ed="X" n="0662b05"/><lb ed="R050" n="0017b15"/>劣。在法元無先後之二心。故等皆與記也。具足受持。
<lb ed="X" n="0662b06"/><lb ed="R050" n="0017b16"/>與一句一偈。約文似有全缺。約義則無差殊。故等是
<lb ed="X" n="0662b07"/><lb ed="R050" n="0017b17"/>如來所使。是使者非從小功德來。<anchor xml:id="nkr_note_add_0662b0701" n="0662b0701"/><anchor xml:id="beg0662b0701" n="0662b0701"/>已<anchor xml:id="end0662b0701"/>曾供養十萬億
<lb ed="X" n="0662b08"/><lb ed="R050" n="0017b18"/>佛。成就大願。憫衆生故生此人間。故於未來當得成
<lb ed="X" n="0662b09"/><lb ed="R050" n="0018a01"/>佛。一切世人所應瞻奉。應以如來供養而供養之。敬
<lb ed="X" n="0662b10"/><lb ed="R050" n="0018a02"/>其主則及其使。使托主威。慢使愈於慢主。故佛前罵
<lb ed="X" n="0662b11"/><lb ed="R050" n="0018a03"/>佛。其罪尙輕。毀謗持經者。其罪更重。夫此經者。卽自
<lb ed="X" n="0662b12"/><lb ed="R050" n="0018a04"/>心也。諸佛初中後說。莫不指歸自心成佛爲本懷。若
<lb ed="X" n="0662b13"/><lb ed="R050" n="0018a05"/>聞自心成佛。如來現在。猶多怨嫉。如身子乍聞疑佛
<lb ed="X" n="0662b14"/><lb ed="R050" n="0018a06"/>爲魔。心懷驚怖。況滅度後。聞說而不謗乎。苟能自信
<lb ed="X" n="0662b15"/><lb ed="R050" n="0018a07"/>不疑。雖未卽證。<anchor xml:id="nkr_note_add_0662b1501" n="0662b1501"/><anchor xml:id="beg0662b1501" n="0662b1501"/>已<anchor xml:id="end0662b1501"/>勝三乘。成佛不遠。如見濕土知水
<lb ed="X" n="0662b16"/><lb ed="R050" n="0018a08"/>必近。勝彼高原也。然自信猶易。爲人更難。故囑其當
<lb ed="X" n="0662b17"/><lb ed="R050" n="0018a09"/>具如來三事。葢一句與全文不異。竊論與弘演無差。
<lb ed="X" n="0662b18"/><lb ed="R050" n="0018a10"/>處此惡世。不無依仗。如不輕弘經一句。四衆以杖木
<lb ed="X" n="0662b19"/><lb ed="R050" n="0018a11"/>瓦石而打擲之。猶避走遠住。高聲唱言。我不敢輕於
<lb ed="X" n="0662b20"/><lb ed="R050" n="0018a12"/>汝等。汝等皆當作佛。以其具三事故。用彼較此。知爲
<lb ed="X" n="0662b21"/><lb ed="R050" n="0018a13"/>緊要。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0662b22"/><lb ed="R050" n="0018a14"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">見寶塔品第十一</cb:mulu><head>見寶塔品</head>
<lb ed="X" n="0662b23"/><lb ed="R050" n="0018a15"/><p xml:id="pX31p0662b2301">前文假言托喩。一一皆指當人自心。猶恐不信。高推
<lb ed="X" n="0662b24"/><lb ed="R050" n="0018a16"/>聖境。自甘絕分。故借多寶現塔爲證。寶塔者。卽色身
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0662c" n="0662c"/>
<lb ed="X" n="0662c01"/><lb ed="R050" n="0018a17"/>也。塔中佛。卽眞心也。高五百由旬者。竪超五位也。縱
<lb ed="X" n="0662c02"/><lb ed="R050" n="0018a18"/>廣二百五十由旬者。橫出二十五有也。從地湧出者。
<lb ed="X" n="0662c03"/><lb ed="R050" n="0018b01"/>從無明地湧出也。住在空中。則上不依天。下不着地。
<lb ed="X" n="0662c04"/><lb ed="R050" n="0018b02"/>依實相中道而住也。實相之理。無相而無所不相。故
<lb ed="X" n="0662c05"/><lb ed="R050" n="0018b03"/>不碍其種種莊嚴。欄楯卽法空座義。龕室卽慈悲室
<lb ed="X" n="0662c06"/><lb ed="R050" n="0018b04"/>義。幢旛乃錦繡所成。柔軟飄揚。卽忍辱衣義。三者皆
<lb ed="X" n="0662c07"/><lb ed="R050" n="0018b05"/>自心之德也。亦不妨其雜善莊嚴。故如瓔珞寶鈴。卽
<lb ed="X" n="0662c08"/><lb ed="R050" n="0018b06"/>四辯高懸。弘宣妙法也。法音廣布。則德香遠聞。故四
<lb ed="X" n="0662c09"/><lb ed="R050" n="0018b07"/>面皆出旃檀之香。忍難弘經。以慈爲首。如旛之有葢。
<lb ed="X" n="0662c10"/><lb ed="R050" n="0018b08"/>慈忍必多功德所就。故以金銀瑠璃等合成。四生之
<lb ed="X" n="0662c11"/><lb ed="R050" n="0018b09"/>類。具有此心。故高至四天王宮。各修白業。莊嚴此心。
<lb ed="X" n="0662c12"/><lb ed="R050" n="0018b10"/>故天雨白花。供養寶塔。一切異類。莫不共嚴此心。故
<lb ed="X" n="0662c13"/><lb ed="R050" n="0018b11"/>復有天龍八部等。以興供養。塔之出聲。如身之有聲。
<lb ed="X" n="0662c14"/><lb ed="R050" n="0018b12"/>讚歎釋迦。如口之說法。大樂說啓請者。卽大辯弘宣。
<lb ed="X" n="0662c15"/><lb ed="R050" n="0018b13"/>論明自心也。寶塔中有全身者。卽衆生具有如來智
<lb ed="X" n="0662c16"/><lb ed="R050" n="0018b14"/>慧德相也。過去者。言前也。東方者。動處也。言前則靜。
<lb ed="X" n="0662c17"/><lb ed="R050" n="0018b15"/>東方則動。此心非靜非動。故復過無量千萬億阿僧
<lb ed="X" n="0662c18"/><lb ed="R050" n="0018b16"/>祇世界也。實相心寶。淸淨無垢。故國名寶淨。淸淨實
<lb ed="X" n="0662c19"/><lb ed="R050" n="0018b17"/>相。出生一切法寶。故佛號多寶。作大誓願者。發心弘
<lb ed="X" n="0662c20"/><lb ed="R050" n="0018b18"/>經也。滅度之後者。獲證實相也。遠證說法者。得遂本
<lb ed="X" n="0662c21"/><lb ed="R050" n="0019a01"/>願也。四衆欲見全身者。希冀開示也。令集分身者。收
<lb ed="X" n="0662c22"/><lb ed="R050" n="0019a02"/>攝妄心也。三變淨土然後多寶出現者。妄盡覺圓也。
<lb ed="X" n="0662c23"/><lb ed="R050" n="0019a03"/>二佛同處塔中者。權實融會也。大衆俱住空中者。同
<lb ed="X" n="0662c24"/><lb ed="R050" n="0019a04"/>證實相也。旣凡有說法花處。皆往證明。豈不證前。授
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0663a" n="0663a"/>
<lb ed="X" n="0663a01"/><lb ed="R050" n="0019a05"/>記皆自心之應分。而非外與耶。昔有僧趺坐橋上。聞
<lb ed="X" n="0663a02"/><lb ed="R050" n="0019a06"/>二鬼相語。一鬼曰。明日幸有人來替我。一鬼曰。其人
<lb ed="X" n="0663a03"/><lb ed="R050" n="0019a07"/>何若。曰戴鐵帽者。僧聞而候之。見一人冐雨頂鍋。往
<lb ed="X" n="0663a04"/><lb ed="R050" n="0019a08"/>橋下濯足。僧語其故而止之。鬼恨曰。何等禿物。破我
<lb ed="X" n="0663a05"/><lb ed="R050" n="0019a09"/>好事。誓欲害僧。僧<anchor xml:id="nkr_note_add_0663a0501" n="0663a0501"/><anchor xml:id="beg0663a0501" n="0663a0501"/>斂<anchor xml:id="end0663a0501"/>念入定。鬼曰。恠哉。何以但見寶
<lb ed="X" n="0663a06"/><lb ed="R050" n="0019a10"/>塔。不見其人。良久僧作念云。鬼必去矣。鬼曰。來也來
<lb ed="X" n="0663a07"/><lb ed="R050" n="0019a11"/>也。僧復<anchor xml:id="nkr_note_add_0663a0701" n="0663a0701"/><anchor xml:id="beg0663a0701" n="0663a0701"/>斂<anchor xml:id="end0663a0701"/>念。如是者三。豁然大悟。時人目爲鬼逼禪
<lb ed="X" n="0663a08"/><lb ed="R050" n="0019a12"/>師。以是而推。則知予言寶塔卽色身。非無據也。且一
<lb ed="X" n="0663a09"/><lb ed="R050" n="0019a13"/>念<anchor xml:id="nkr_note_add_0663a0901" n="0663a0901"/><anchor xml:id="beg0663a0901" n="0663a0901"/>斂<anchor xml:id="end0663a0901"/>。非唯鬼不能見。便是佛亦焉窺。日用可以親驗。
<lb ed="X" n="0663a10"/><lb ed="R050" n="0019a14"/>何須塵劫追求。不解安心。勞他諸佛多方開示。本師
<lb ed="X" n="0663a11"/><lb ed="R050" n="0019a15"/>於此明白顯露。無復覆藏。宜當深信。如是證成。能事
<lb ed="X" n="0663a12"/><lb ed="R050" n="0019a16"/>畢矣。故偈文中。廣明此經難持讚歎持。經之人。以啓
<lb ed="X" n="0663a13"/><lb ed="R050" n="0019a17"/>流通之意。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0663a14"/><lb ed="R050" n="0019a18"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">提婆達多品第十二</cb:mulu><head>提婆達多品</head>
<lb ed="X" n="0663a15"/><lb ed="R050" n="0019b01"/><p xml:id="pX31p0663a1501">前品中殷勤勸發諸比丘忍難弘經。欲其慧命不斷
<lb ed="X" n="0663a16"/><lb ed="R050" n="0019b02"/>故。雖有弘經之人。無求法者。弘之何益。故引輪王求
<lb ed="X" n="0663a17"/><lb ed="R050" n="0019b03"/>法。以啓末世之心。且輪王者。人中之主。尊貴無雙。尙
<lb ed="X" n="0663a18"/><lb ed="R050" n="0019b04"/>乃捨其憍慢自在。有說法者。甘爲奴僕。承事供養。降
<lb ed="X" n="0663a19"/><lb ed="R050" n="0019b05"/>斯以下。其誰不當求法乎。然求法之要有二。一者。不
<lb ed="X" n="0663a20"/><lb ed="R050" n="0019b06"/>得觀其行業。二者。不得觀其種性。不觀行業者。如提
<lb ed="X" n="0663a21"/><lb ed="R050" n="0019b07"/>婆達多。是佛積世惡友。而佛云由提婆達多善知識
<lb ed="X" n="0663a22"/><lb ed="R050" n="0019b08"/>故。令我具足六波羅蜜。乃至神通道力。成等正覺。廣
<lb ed="X" n="0663a23"/><lb ed="R050" n="0019b09"/>度衆生。此乃處逆爲順之象也。舜稱大孝。父母成之
<lb ed="X" n="0663a24"/><lb ed="R050" n="0019b10"/>也。仙人忍辱。利王成之也。松栢之操。在霜雪之嚴。刀
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0663b" n="0663b"/>
<lb ed="X" n="0663b01"/><lb ed="R050" n="0019b11"/>劒之利。在砥石之堅。木因匠鑿而成梁棟。金由火烈
<lb ed="X" n="0663b02"/><lb ed="R050" n="0019b12"/>而獲精純。情與無情。莫不皆由逆緣而得成辦。故曰。
<lb ed="X" n="0663b03"/><lb ed="R050" n="0019b13"/>善雖易爲而難昇。惡雖難處而易就。在智者之善觀
<lb ed="X" n="0663b04"/><lb ed="R050" n="0019b14"/>耳。所以永嘉云。觀惡言是功德。此卽成吾善知識。不
<lb ed="X" n="0663b05"/><lb ed="R050" n="0019b15"/>因訕謗起冤親。何表無生慈忍力。由是而推。佛從提
<lb ed="X" n="0663b06"/><lb ed="R050" n="0019b16"/>婆聞法者。在逆緣也。由以逆緣。成就人之菩提。故成
<lb ed="X" n="0663b07"/><lb ed="R050" n="0019b17"/>佛時號曰天王。以威勢逼人。如天王之自在。故世界
<lb ed="X" n="0663b08"/><lb ed="R050" n="0019b18"/>名天道者。猶秋天肅殺萬物。而萬物借之發生。亦逆
<lb ed="X" n="0663b09"/><lb ed="R050" n="0020a01"/>緣成就之義。如來雖作狀頭。實在勸誡後人也。葢後
<lb ed="X" n="0663b10"/><lb ed="R050" n="0020a02"/>之求法者。多因逆緣而退。如身子乞目等。若能處逆
<lb ed="X" n="0663b11"/><lb ed="R050" n="0020a03"/>常順。則無法不爲知識矣。不觀種性者。托龍女以明
<lb ed="X" n="0663b12"/><lb ed="R050" n="0020a04"/>其事也。多寶乃實相之體。智積乃實相之用。白佛欲
<lb ed="X" n="0663b13"/><lb ed="R050" n="0020a05"/>還本土者。攝用歸體之象也。釋迦不許。當與文殊論
<lb ed="X" n="0663b14"/><lb ed="R050" n="0020a06"/>明玅法者。不廢大用之象也。文殊與無數菩薩。俱從
<lb ed="X" n="0663b15"/><lb ed="R050" n="0020a07"/>大海湧出者。智行皆依心海出生之象也。旣等從心
<lb ed="X" n="0663b16"/><lb ed="R050" n="0020a08"/>海出生。何聖凡之可間。人龍之可分耶。以不可分故。
<lb ed="X" n="0663b17"/><lb ed="R050" n="0020a09"/>卽彼龍類而修菩薩行。且龍乃異類。女非男子。八歲
<lb ed="X" n="0663b18"/><lb ed="R050" n="0020a10"/>非耆德。刹那非久修。一念獻珠。便得成佛者。明解佛
<lb ed="X" n="0663b19"/><lb ed="R050" n="0020a11"/>性也。成佛必於南方者。南爲離。離中虗心之象也。虗
<lb ed="X" n="0663b20"/><lb ed="R050" n="0020a12"/>心無證。而無所不證。故相好神通。皆依之而成就。四
<lb ed="X" n="0663b21"/><lb ed="R050" n="0020a13"/>衆皆爲禮敬者。所謂不揀種性也。龍女一念獻珠。便
<lb ed="X" n="0663b22"/><lb ed="R050" n="0020a14"/>成正覺。我等豈可自棄而不信乎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0663b23"/><lb ed="R050" n="0020a15"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">持品第十三</cb:mulu><head>持品</head>
<lb ed="X" n="0663b24"/><lb ed="R050" n="0020a16"/><p xml:id="pX31p0663b2401">因寶塔品深讚持經之人。提婆品又誡求法者。當盡
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0663c" n="0663c"/>
<lb ed="X" n="0663c01"/><lb ed="R050" n="0020a17"/>其誠。故藥王等二萬菩薩。深體佛意。發願持經。雖末
<lb ed="X" n="0663c02"/><lb ed="R050" n="0020a18"/>世衆生剛強難化。我等起大忍力。何患其弊惡上慢
<lb ed="X" n="0663c03"/><lb ed="R050" n="0020b01"/>嗔濁諂曲耶。復有五百聲聞八千有學。雖得授記。忍
<lb ed="X" n="0663c04"/><lb ed="R050" n="0020b02"/>力未充。故誓願於他國持經。波闍波提比丘尼。執昔
<lb ed="X" n="0663c05"/><lb ed="R050" n="0020b03"/>權敎。自鄙女身非是法器。雖聞聲聞得記。猶疑絕分。
<lb ed="X" n="0663c06"/><lb ed="R050" n="0020b04"/>今見龍女成佛。方乃發起是心。希望授記。佛故斥云。
<lb ed="X" n="0663c07"/><lb ed="R050" n="0020b05"/>我先總說一切聲聞皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0663c0701" n="0663c0701"/><anchor xml:id="beg0663c0701" n="0663c0701"/>已<anchor xml:id="end0663c0701"/>授記。彼時<anchor xml:id="nkr_note_add_0663c0702" n="0663c0702"/><anchor xml:id="beg0663c0702" n="0663c0702"/>已<anchor xml:id="end0663c0702"/>是不揀男女。
<lb ed="X" n="0663c08"/><lb ed="R050" n="0020b06"/>何所不明重復思慕耶。佛號一切衆生喜見者。波闍
<lb ed="X" n="0663c09"/><lb ed="R050" n="0020b07"/>波提。此云<name role="" type="person">大愛道</name>。以其因中愛道。故得果時人亦喜
<lb ed="X" n="0663c10"/><lb ed="R050" n="0020b08"/>見也。<name role="" type="person">耶輸陀羅</name>成佛號具足千萬光相者。以其爲菩
<lb ed="X" n="0663c11"/><lb ed="R050" n="0020b09"/>薩妻故。妻表法喜。具足千萬光相者。法喜之象也。前
<lb ed="X" n="0663c12"/><lb ed="R050" n="0020b10"/>藥王等菩薩。發願此土持經。五百聲聞八千有學。誓
<lb ed="X" n="0663c13"/><lb ed="R050" n="0020b11"/>願他方持經。旣有彼此。則不該徧。故世尊目視八十
<lb ed="X" n="0663c14"/><lb ed="R050" n="0020b12"/>萬億那由他菩薩。意在周遍弘持也。旣欲弘持。何不
<lb ed="X" n="0663c15"/><lb ed="R050" n="0020b13"/>明勑。須自發心方乃親切。是以諸菩薩敬順佛意。作
<lb ed="X" n="0663c16"/><lb ed="R050" n="0020b14"/>獅子吼。發願於如來滅後。周旋往返十方世界持經
<lb ed="X" n="0663c17"/><lb ed="R050" n="0020b15"/>也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0663c18"/><lb ed="R050" n="0020b16"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">安樂行品第十四</cb:mulu><head>安樂行品</head>
<lb ed="X" n="0663c19"/><lb ed="R050" n="0020b17"/><p xml:id="pX31p0663c1901">前藥王等菩薩。發願末世忍難持經。旣有能忍之心
<lb ed="X" n="0663c20"/><lb ed="R050" n="0020b18"/>所忍之境。能所相待。安得無難。不若遠嫌疑知忌避。
<lb ed="X" n="0663c21"/><lb ed="R050" n="0021a01"/>使其無難。則無忍可忍。便得安樂矣。菩薩行處。卽前
<lb ed="X" n="0663c22"/><lb ed="R050" n="0021a02"/>三法也。住忍辱地。卽忍辱衣義。柔和善順等。卽慈悲
<lb ed="X" n="0663c23"/><lb ed="R050" n="0021a03"/>室義。於法無所行等。卽法空座義。菩薩自行安樂。雖
<lb ed="X" n="0663c24"/><lb ed="R050" n="0021a04"/>不求人知。自然人懷其德。崇仰親近。人旣親近。易生
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0664a" n="0664a"/>
<lb ed="X" n="0664a01"/><lb ed="R050" n="0021a05"/>他事。故繼之以親近處。令知所擇。不墮諸難也。近國
<lb ed="X" n="0664a02"/><lb ed="R050" n="0021a06"/>王等。則易生憍慢。近外道等。則易長邪見。近造世俗
<lb ed="X" n="0664a03"/><lb ed="R050" n="0021a07"/>文筆等。恐妨正行。近旃陀羅。恐起惡心。近聲聞。恐落
<lb ed="X" n="0664a04"/><lb ed="R050" n="0021a08"/>小乘。近女人。恐生欲念。是皆不應親近。閑處坐禪。觀
<lb ed="X" n="0664a05"/><lb ed="R050" n="0021a09"/>諸法空。是應親近。此修身業也。末世知識順行逆行。
<lb ed="X" n="0664a06"/><lb ed="R050" n="0021a10"/>成就衆生不可思議。大小之敎。權實抑揚。各順時宜。
<lb ed="X" n="0664a07"/><lb ed="R050" n="0021a11"/>故皆不應說其過失。有問難者。但敎大乘不以小答。
<lb ed="X" n="0664a08"/><lb ed="R050" n="0021a12"/>此修口業也。嫉妬勿干於懷。輕慢勿經於心。長短勿
<lb ed="X" n="0664a09"/><lb ed="R050" n="0021a13"/>形於念。隨順三乘。稱機說法。不惱不疑。上求下化。不
<lb ed="X" n="0664a10"/><lb ed="R050" n="0021a14"/>惱則不說其放逸懈怠。不疑則不說其不得種智。上
<lb ed="X" n="0664a11"/><lb ed="R050" n="0021a15"/>求則於如來生慈父想。菩薩生大師想。下化則平等
<lb ed="X" n="0664a12"/><lb ed="R050" n="0021a16"/>說法不多不少。此修意業也。上雖備修三業。而專在
<lb ed="X" n="0664a13"/><lb ed="R050" n="0021a17"/>自利。下乃別修慈悲。專在利他。修大慈故。於在家出
<lb ed="X" n="0664a14"/><lb ed="R050" n="0021a18"/>家人中。等心說法。令獲利樂。修大悲故。於非菩薩不
<lb ed="X" n="0664a15"/><lb ed="R050" n="0021b01"/>信人中。立誓說法。令得解脫。然此安樂法。開則四行。
<lb ed="X" n="0664a16"/><lb ed="R050" n="0021b02"/>合惟悲智二種。成就悲智故。爲四衆等供養恭敬。諸
<lb ed="X" n="0664a17"/><lb ed="R050" n="0021b03"/>天等隨侍護衛也。此經卽是微妙自心。諸佛所宗。故
<lb ed="X" n="0664a18"/><lb ed="R050" n="0021b04"/>喩如輪王髻中之珠。三乘賢聖分證自心。未盡其玅。
<lb ed="X" n="0664a19"/><lb ed="R050" n="0021b05"/>如賞賜諸物。凡夫一念自信。便得授記。賢聖生疑。如
<lb ed="X" n="0664a20"/><lb ed="R050" n="0021b06"/>王之眷屬驚恠。自心是佛。乃諸佛第一之說。自心成
<lb ed="X" n="0664a21"/><lb ed="R050" n="0021b07"/>佛。於諸說中。最爲甚深難信難解。如來現在。猶多怨
<lb ed="X" n="0664a22"/><lb ed="R050" n="0021b08"/>嫉。況滅度後。闡提之輩。不生怨謗。而作障難耶。能修
<lb ed="X" n="0664a23"/><lb ed="R050" n="0021b09"/>如是四種安樂。則日用四衆敬仰。夢中見諸妙事。何
<lb ed="X" n="0664a24"/><lb ed="R050" n="0021b10"/>患其剛強衆生難化。菩薩行難行哉。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0664b" n="0664b"/>
<lb ed="X" n="0664b01"/><lb ed="R050" n="0021b11"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">從地涌出品第十五</cb:mulu><head>從地涌出品</head>
<lb ed="X" n="0664b02"/><lb ed="R050" n="0021b12"/><p xml:id="pX31p0664b0201">他方菩薩欲護持此經。而佛不許可者。以表權敎方
<lb ed="X" n="0664b03"/><lb ed="R050" n="0021b13"/>便也。權敎中安立。名相繁多。故過八恒河沙數。方便
<lb ed="X" n="0664b04"/><lb ed="R050" n="0021b14"/>名相。皆名外境。有外境則有內心。能所對待。豈能護
<lb ed="X" n="0664b05"/><lb ed="R050" n="0021b15"/>經。是故止之。我<name role="" type="person">娑婆世界</name>自有六萬恒河沙菩薩者。
<lb ed="X" n="0664b06"/><lb ed="R050" n="0021b16"/>卽是六根。一一菩薩各有六萬恒河沙眷屬者。卽六
<lb ed="X" n="0664b07"/><lb ed="R050" n="0021b17"/>根互用。各具多功德之象也。楞嚴云。若非六根互用。
<lb ed="X" n="0664b08"/><lb ed="R050" n="0021b18"/>則汝無始妄想根本。何由拔除。是知護持此經。在自
<lb ed="X" n="0664b09"/><lb ed="R050" n="0022a01"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0664b0901" n="0664b0901"/><anchor xml:id="beg0664b0901" n="0664b0901"/>己<anchor xml:id="end0664b0901"/>六根互用也。從地湧出者。亦是從無明地湧出也。
<lb ed="X" n="0664b10"/><lb ed="R050" n="0022a02"/>依下方空中住者。六根俱依實相中道而住也。又下
<lb ed="X" n="0664b11"/><lb ed="R050" n="0022a03"/>方者地也。地乃坤之象。坤爲柔道。卽柔和忍辱義。上
<lb ed="X" n="0664b12"/><lb ed="R050" n="0022a04"/>爲天。天能覆物。卽慈悲普覆義。空中卽諸法空義。自
<lb ed="X" n="0664b13"/><lb ed="R050" n="0022a05"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0664b1301" n="0664b1301"/><anchor xml:id="beg0664b1301" n="0664b1301"/>己<anchor xml:id="end0664b1301"/>六根具足三法。故能護持此經。非外境所能護也。
<lb ed="X" n="0664b14"/><lb ed="R050" n="0022a06"/>菩薩自六萬至四三二一者。無量爲一之象也。單<anchor xml:id="nkr_note_add_0664b1401" n="0664b1401"/><anchor xml:id="beg0664b1401" n="0664b1401"/>己<anchor xml:id="end0664b1401"/>
<lb ed="X" n="0664b15"/><lb ed="R050" n="0022a07"/>無眷屬。其數轉過上者。一爲無量之象也。空中住者。
<lb ed="X" n="0664b16"/><lb ed="R050" n="0022a08"/>住中道也。以中道不碍權實。故各詣虗空禮二世尊
<lb ed="X" n="0664b17"/><lb ed="R050" n="0022a09"/>足。依權實則不廢應化之事。故復向化佛作禮。明悟
<lb ed="X" n="0664b18"/><lb ed="R050" n="0022a10"/>自心。在破無明。故地皆振裂。而從中湧出也。無明旣
<lb ed="X" n="0664b19"/><lb ed="R050" n="0022a11"/>破。則刹那超於五陰。故五十小劫。大衆謂如半日。承
<lb ed="X" n="0664b20"/><lb ed="R050" n="0022a12"/>自心知見。了證根塵皆卽實相。故見諸菩薩徧滿虗
<lb ed="X" n="0664b21"/><lb ed="R050" n="0022a13"/>空。菩薩雖廣多無數。不出四種安樂。而爲首領。身居
<lb ed="X" n="0664b22"/><lb ed="R050" n="0022a14"/>三業之先。故名上行。口能說法。言有方分。理無窮盡。
<lb ed="X" n="0664b23"/><lb ed="R050" n="0022a15"/>故名無邊行。旣證自心染汚之意。以獲淸淨。故名淨
<lb ed="X" n="0664b24"/><lb ed="R050" n="0022a16"/>行。安立一切衆生。非大悲不可。故名安立行。菩薩敬
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0664c" n="0664c"/>
<lb ed="X" n="0664c01"/><lb ed="R050" n="0022a17"/>問安樂。世尊還以安樂爲答者。證前安樂自護之意
<lb ed="X" n="0664c02"/><lb ed="R050" n="0022a18"/>也。次問衆生易可化度。世尊亦答以易化度。復云世
<lb ed="X" n="0664c03"/><lb ed="R050" n="0022b01"/>世常受我化者。密顯壽量之意也。菩薩聞說衆生世
<lb ed="X" n="0664c04"/><lb ed="R050" n="0022b02"/>世受佛所化。則知易可度脫。故發隨喜之心。彌勒與
<lb ed="X" n="0664c05"/><lb ed="R050" n="0022b03"/>八千恒河沙菩薩。於序品中。雖悟古今一念。但知因
<lb ed="X" n="0664c06"/><lb ed="R050" n="0022b04"/>心如是。將謂佛果定因修得。不知成佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0664c0601" n="0664c0601"/><anchor xml:id="beg0664c0601" n="0664c0601"/>已<anchor xml:id="end0664c0601"/>在久遠。故
<lb ed="X" n="0664c07"/><lb ed="R050" n="0022b05"/>生疑請問。化佛侍者。亦各生疑白佛者。以表方便智。
<lb ed="X" n="0664c08"/><lb ed="R050" n="0022b06"/>果德本壽非方便所預也。佛吿云。彌勒<anchor xml:id="nkr_note_add_0664c0801" n="0664c0801"/><anchor xml:id="beg0664c0801" n="0664c0801"/>已<anchor xml:id="end0664c0801"/>問汝等因
<lb ed="X" n="0664c09"/><lb ed="R050" n="0022b07"/>是得聞者。此事唯等覺智乃可導達也。佛將明示遠
<lb ed="X" n="0664c10"/><lb ed="R050" n="0022b08"/>本。先堅其信。故誡令被精進鎧發堅固意。汝問此諸
<lb ed="X" n="0664c11"/><lb ed="R050" n="0022b09"/>菩薩是誰敎化。從誰發心。宣何佛法。是我敎化。從我
<lb ed="X" n="0664c12"/><lb ed="R050" n="0022b10"/>發心。宣我道法。汝問居何國土。卽此<name role="" type="person">娑婆世界</name>。汝問
<lb ed="X" n="0664c13"/><lb ed="R050" n="0022b11"/>從何所來。從下方空中而來。汝問受持何經。於自性
<lb ed="X" n="0664c14"/><lb ed="R050" n="0022b12"/>經讀誦通利。汝問我何不識一人。此諸菩薩不樂在
<lb ed="X" n="0664c15"/><lb ed="R050" n="0022b13"/>衆多言多語。常樂靜處。亦不依止人天而住故。又此
<lb ed="X" n="0664c16"/><lb ed="R050" n="0022b14"/>菩薩皆寂光實相。非心識所知之境也。前云。二萬佛
<lb ed="X" n="0664c17"/><lb ed="R050" n="0022b15"/>所敎化身子。塵點劫前。代講法華。其彰敎化之遠。明
<lb ed="X" n="0664c18"/><lb ed="R050" n="0022b16"/>白如是。何故彌勒復執近跡。以難遠本。葢前文發明。
<lb ed="X" n="0664c19"/><lb ed="R050" n="0022b17"/>一往在因。今此問難。專在於果。良以三乘之人。秪知
<lb ed="X" n="0664c20"/><lb ed="R050" n="0022b18"/>歷因長久。不知本來成佛。歷因修證。在報身。本來成
<lb ed="X" n="0664c21"/><lb ed="R050" n="0023a01"/>佛。在法身。前在歷因修證。故有三車一車之譬。此中
<lb ed="X" n="0664c22"/><lb ed="R050" n="0023a02"/>開跡顯本。故以父少子老爲喩。報身近證。備具莊嚴。
<lb ed="X" n="0664c23"/><lb ed="R050" n="0023a03"/>故言少。法身本然。不屬生滅。<anchor xml:id="nkr_note_add_0664c2301" n="0664c2301"/><anchor xml:id="beg0664c2301" n="0664c2301"/>已<anchor xml:id="end0664c2301"/>具斷德。故言老。子住
<lb ed="X" n="0664c24"/><lb ed="R050" n="0023a04"/>寂光。父居報土。故三乘不識一人。如來於此開顯寂
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0665a" n="0665a"/>
<lb ed="X" n="0665a01"/><lb ed="R050" n="0023a05"/>光與報土無差。故言卽此<name role="" type="person">娑婆世界</name>之下。法身與報
<lb ed="X" n="0665a02"/><lb ed="R050" n="0023a06"/>身一體。故言是我之所敎化。此品開跡。下品顯本。惟
<lb ed="X" n="0665a03"/><lb ed="R050" n="0023a07"/>跡與本。不出自心。心滯遠因。則曠劫難爲成辦。心能
<lb ed="X" n="0665a04"/><lb ed="R050" n="0023a08"/>頓悟。則成佛塵點劫前。故曰未離兜率<anchor xml:id="nkr_note_add_0665a0401" n="0665a0401"/><anchor xml:id="beg0665a0401" n="0665a0401"/>已<anchor xml:id="end0665a0401"/>降王宮。未
<lb ed="X" n="0665a05"/><lb ed="R050" n="0023a09"/>出母胎度人<anchor xml:id="nkr_note_add_0665a0501" n="0665a0501"/><anchor xml:id="beg0665a0501" n="0665a0501"/>已<anchor xml:id="end0665a0501"/>畢。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0665a06"/><lb ed="R050" n="0023a10"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">如來壽量品第十六</cb:mulu><head>如來壽量品</head>
<lb ed="X" n="0665a07"/><lb ed="R050" n="0023a11"/><p xml:id="pX31p0665a0701">彌勒據伽耶近跡。以難其本。如來據寂光本果。以破
<lb ed="X" n="0665a08"/><lb ed="R050" n="0023a12"/>其跡。欲令後之學者各悟本分。以絕外慕。故父子開
<lb ed="X" n="0665a09"/><lb ed="R050" n="0023a13"/>廢不同。將顯本果。而復三誡者。良以此法深奧難信
<lb ed="X" n="0665a10"/><lb ed="R050" n="0023a14"/>難解。故重重誡勉。以堅其信也。彌勒等領佛之意。故
<lb ed="X" n="0665a11"/><lb ed="R050" n="0023a15"/>亦三復啓請。世尊先領其難。次顯其本。故言汝等皆
<lb ed="X" n="0665a12"/><lb ed="R050" n="0023a16"/>謂我成道近在伽耶。安知我實成佛久遠塵劫莫喩。
<lb ed="X" n="0665a13"/><lb ed="R050" n="0023a17"/>又汝等但見我在於伽耶成道。而不知我於百千萬
<lb ed="X" n="0665a14"/><lb ed="R050" n="0023a18"/>億那由他阿僧祇國成道說法利益衆生。跡尙不知。
<lb ed="X" n="0665a15"/><lb ed="R050" n="0023b01"/>何況其本。如是垂跡。非獨於我。諸佛亦然。是故我說
<lb ed="X" n="0665a16"/><lb ed="R050" n="0023b02"/>然燈佛等過去成佛。今<anchor xml:id="nkr_note_add_0665a1601" n="0665a1601"/><anchor xml:id="beg0665a1601" n="0665a1601"/>已<anchor xml:id="end0665a1601"/>滅度。皆是權唱其跡。若論
<lb ed="X" n="0665a17"/><lb ed="R050" n="0023b03"/>其本。何曾越乎一念。旣如此。何不直示本心而說權
<lb ed="X" n="0665a18"/><lb ed="R050" n="0023b04"/>跡。葢爲本分自心。雖則人人具足。但以流浪日久。迷
<lb ed="X" n="0665a19"/><lb ed="R050" n="0023b05"/>背日深。致使根有利鈍大小之差別。如來普觀羣機。
<lb ed="X" n="0665a20"/><lb ed="R050" n="0023b06"/>隨所應度而調伏之。故有不同之名字衆多之敎法。
<lb ed="X" n="0665a21"/><lb ed="R050" n="0023b07"/>乃至或示降生。或示出家。或現成道。或入涅槃。皆是
<lb ed="X" n="0665a22"/><lb ed="R050" n="0023b08"/>方便。方便元爲導實。是故所說諸經。莫不皆令衆生
<lb ed="X" n="0665a23"/><lb ed="R050" n="0023b09"/>入於佛道。所以或說<anchor xml:id="nkr_note_add_0665a2301" n="0665a2301"/><anchor xml:id="beg0665a2301" n="0665a2301"/>己<anchor xml:id="end0665a2301"/>身或說他身等。皆實不虗也。
<lb ed="X" n="0665a24"/><lb ed="R050" n="0023b10"/>如來如實知見三界之相。無有生死去來等者。謂如
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0665b" n="0665b"/>
<lb ed="X" n="0665b01"/><lb ed="R050" n="0023b11"/>來雖在三界。不同三界生滅也。若如來同於三界者。
<lb ed="X" n="0665b02"/><lb ed="R050" n="0023b12"/>則不能圓鑒其在世滅度生死退出矣。以其不同。是
<lb ed="X" n="0665b03"/><lb ed="R050" n="0023b13"/>故生死去來。在世滅度。若如若異。了鑒不謬。以圓鑒
<lb ed="X" n="0665b04"/><lb ed="R050" n="0023b14"/>故。明見衆生各具本體。爲無明所覆。故有種種性欲
<lb ed="X" n="0665b05"/><lb ed="R050" n="0023b15"/>之不同。還復以種種因緣種種譬喩。權誘其心。令成。</p>
<lb ed="X" n="0665b06"/><lb ed="R050" n="0023b16"/><p xml:id="pX31p0665b0601">佛子。然如來因中。修菩薩行。所成之壽尙且無量。況
<lb ed="X" n="0665b07"/><lb ed="R050" n="0023b17"/>本具果體之壽量乎。說有成道涅槃者。其猶良醫之
<lb ed="X" n="0665b08"/><lb ed="R050" n="0023b18"/>治狂子耳。如來具足四智。故曰智慧聰達。善知敎典
<lb ed="X" n="0665b09"/><lb ed="R050" n="0024a01"/>差別之相。故曰明練方藥。能解衆生一切煩惱。故曰
<lb ed="X" n="0665b10"/><lb ed="R050" n="0024a02"/>善治衆病。三乘五性皆佛之子。故曰多諸子息。此方
<lb ed="X" n="0665b11"/><lb ed="R050" n="0024a03"/>機息他土緣熟。故曰以有事緣遠至餘國。佛旣去世。
<lb ed="X" n="0665b12"/><lb ed="R050" n="0024a04"/>衆生稟受邪敎。故曰飮他毒藥。旣受邪敎。增長執見。
<lb ed="X" n="0665b13"/><lb ed="R050" n="0024a05"/>流轉生死。故曰藥發悶亂宛轉於地。佛思救拔。還復
<lb ed="X" n="0665b14"/><lb ed="R050" n="0024a06"/>示生。如長者之歸家。四衆敬仰。如諸子之歡喜。隨順
<lb ed="X" n="0665b15"/><lb ed="R050" n="0024a07"/>古式。思演三乘。故曰依諸經方求好藥草。備詮三學
<lb ed="X" n="0665b16"/><lb ed="R050" n="0024a08"/>三德等法。故曰色香美味皆悉具足。諦審法門。爲說
<lb ed="X" n="0665b17"/><lb ed="R050" n="0024a09"/>勸修。故曰擣篩和合與子令服。能依敎修。便斷煩惱。
<lb ed="X" n="0665b18"/><lb ed="R050" n="0024a10"/>出離生死。故曰速除苦惱無復衆患。服藥病愈者。現
<lb ed="X" n="0665b19"/><lb ed="R050" n="0024a11"/>前成就之輩也。雖喜不服者。上慢懈怠之流也。衰老
<lb ed="X" n="0665b20"/><lb ed="R050" n="0024a12"/>死至者。涅槃時近也。留藥遺敎者。囑令結集也。復至
<lb ed="X" n="0665b21"/><lb ed="R050" n="0024a13"/>他國者。分應餘方也。遣使還吿者。菩薩唱滅也。子聞
<lb ed="X" n="0665b22"/><lb ed="R050" n="0024a14"/>憂惱者。四衆哀慕也。心悟思服者。依敎修行也。病愈
<lb ed="X" n="0665b23"/><lb ed="R050" n="0024a15"/>父來者。惑斷理顯也。諸子徒見父之往來。自生悲喜。
<lb ed="X" n="0665b24"/><lb ed="R050" n="0024a16"/>安知父不曾死。此明衆生但見跡而忘其本也。當知
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0665c" n="0665c"/>
<lb ed="X" n="0665c01"/><lb ed="R050" n="0024a17"/>父卽眞心。諸子卽識想。眞心本自不動。識想妄見去
<lb ed="X" n="0665c02"/><lb ed="R050" n="0024a18"/>來。妄見若空。則始終不離當念。直下自信。我等成佛
<lb ed="X" n="0665c03"/><lb ed="R050" n="0024b01"/>多時。如不承當。徒自歸功於佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0665c04"/><lb ed="R050" n="0024b02"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">分別功德品第十七</cb:mulu><head>分別功德品</head>
<lb ed="X" n="0665c05"/><lb ed="R050" n="0024b03"/><p xml:id="pX31p0665c0501">大會聞佛壽命長遠得大饒益者。各悟自心本具壽
<lb ed="X" n="0665c06"/><lb ed="R050" n="0024b04"/>命本來成佛之意也。世尊印其所得不謬。故招吿彌
<lb ed="X" n="0665c07"/><lb ed="R050" n="0024b05"/>勒。而宣說之。由聞本壽。洞悟三世一念。則知法法無
<lb ed="X" n="0665c08"/><lb ed="R050" n="0024b06"/>生。故得無生法忍。聞佛本壽。悟知一切從本出生隨
<lb ed="X" n="0665c09"/><lb ed="R050" n="0024b07"/>宜演說皆入一乘。故得聞持陀羅尼門。了達一乘。則
<lb ed="X" n="0665c10"/><lb ed="R050" n="0024b08"/>洞明差別。善答問難。故得無碍辯才。融會差別。皆一
<lb ed="X" n="0665c11"/><lb ed="R050" n="0024b09"/>自心。如海之漩澓。百川衆流皆成一味。故得旋陀羅
<lb ed="X" n="0665c12"/><lb ed="R050" n="0024b10"/>尼旣悟自心。則知心佛衆生三無差別。從本以來。不
<lb ed="X" n="0665c13"/><lb ed="R050" n="0024b11"/>出不沒。故轉不退法輪。悟諸差別本一自心。不垢不
<lb ed="X" n="0665c14"/><lb ed="R050" n="0024b12"/>淨。故轉淸淨法輪。此叙其現前實證功德。自八生而
<lb ed="X" n="0665c15"/><lb ed="R050" n="0024b13"/>至一生。叙其將來當得菩提。復叙其八世界微塵數
<lb ed="X" n="0665c16"/><lb ed="R050" n="0024b14"/>衆生皆發菩提之心者。是知一悟自心。雖成佛有遠
<lb ed="X" n="0665c17"/><lb ed="R050" n="0024b15"/>近之不同。決定不墮聲聞緣覺矣。前文開權顯實。意
<lb ed="X" n="0665c18"/><lb ed="R050" n="0024b16"/>在跡故。授記身子以及學無學二千人成佛。必曰過
<lb ed="X" n="0665c19"/><lb ed="R050" n="0024b17"/>無量阿僧祇劫。其數則千二百二千。凡心可知。此中
<lb ed="X" n="0665c20"/><lb ed="R050" n="0024b18"/>開跡顯本。意在本故。叙諸菩薩實證功德。成佛祗在
<lb ed="X" n="0665c21"/><lb ed="R050" n="0025a01"/>一生八生。其衆則有世界微塵數。三乘之人。莫可思
<lb ed="X" n="0665c22"/><lb ed="R050" n="0025a02"/>議。較其優劣。不啻天淵。如是法利。世所罕聞。故天雨
<lb ed="X" n="0665c23"/><lb ed="R050" n="0025a03"/>寶花以慶之。又表大衆皆獲玅因。花散獅子座上諸
<lb ed="X" n="0665c24"/><lb ed="R050" n="0025a04"/>佛者。化佛乃自心所變。表法法皆具本壽也。幷散塔
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0666a" n="0666a"/>
<lb ed="X" n="0666a01"/><lb ed="R050" n="0025a05"/>中本師及多寶者。表此本果具現權實也。亦散一切
<lb ed="X" n="0666a02"/><lb ed="R050" n="0025a06"/>菩薩及諸四衆者。表凡聖同獲是法也。雨香鼓樂散
<lb ed="X" n="0666a03"/><lb ed="R050" n="0025a07"/>衣散寶者。頓悟自心具足衆德之象也。瓔珞徧於九
<lb ed="X" n="0666a04"/><lb ed="R050" n="0025a08"/>方者。表九界衆生皆具此德也。菩薩執持旛葢至於
<lb ed="X" n="0666a05"/><lb ed="R050" n="0025a09"/>梵天者。表慈悲方便超出諸行之上也。前跡門中授
<lb ed="X" n="0666a06"/><lb ed="R050" n="0025a10"/>記。必須具行六度方得成佛。此本門中。一聞壽命長
<lb ed="X" n="0666a07"/><lb ed="R050" n="0025a11"/>遠。便獲勝利。具足慧度。超彼八十萬億那由它劫行
<lb ed="X" n="0666a08"/><lb ed="R050" n="0025a12"/>五波羅蜜功德者。以顯本門殊勝也。何以一聞本壽。
<lb ed="X" n="0666a09"/><lb ed="R050" n="0025a13"/>便獲如是利益。少解言趣。尙起如來無上之慧。何況
<lb ed="X" n="0666a10"/><lb ed="R050" n="0025a14"/>廣聞而不得是利耶。自持敎他是慧。備修供養是福。
<lb ed="X" n="0666a11"/><lb ed="R050" n="0025a15"/>二事具足。便同佛德。是故能生一切種智。略解言趣。
<lb ed="X" n="0666a12"/><lb ed="R050" n="0025a16"/>旣得如此。若能深心信解了悟自心。則知佛身本無
<lb ed="X" n="0666a13"/><lb ed="R050" n="0025a17"/>去來。故見靈山一會常在娑婆。不異華藏。故見其地
<lb ed="X" n="0666a14"/><lb ed="R050" n="0025a18"/>種種莊嚴。然此經。佛在世時信之者猶易。滅度之後
<lb ed="X" n="0666a15"/><lb ed="R050" n="0025b01"/>信之者更難。是故但不毀訾。起隨喜心。便爲深信解
<lb ed="X" n="0666a16"/><lb ed="R050" n="0025b02"/>相。經是諸佛法身。故受持者。卽爲頂戴如來。經卽一
<lb ed="X" n="0666a17"/><lb ed="R050" n="0025b03"/>體三寶。故供養者。卽爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0666a1701" n="0666a1701"/><anchor xml:id="beg0666a1701" n="0666a1701"/>已<anchor xml:id="end0666a1701"/>起塔寺僧房。此雖約理。理
<lb ed="X" n="0666a18"/><lb ed="R050" n="0025b04"/>不違事故。又明持經者兼行六度。復造僧坊等。理事
<lb ed="X" n="0666a19"/><lb ed="R050" n="0025b05"/>旣備。成佛秪在刹那。故言疾至一切種智。<anchor xml:id="nkr_note_add_0666a1901" n="0666a1901"/><anchor xml:id="beg0666a1901" n="0666a1901"/>已<anchor xml:id="end0666a1901"/>趣道場。
<lb ed="X" n="0666a20"/><lb ed="R050" n="0025b06"/>近於菩提。如是之人。四威儀中。同佛受用。安得不起
<lb ed="X" n="0666a21"/><lb ed="R050" n="0025b07"/>塔散華而供養之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0666a22"/><lb ed="R050" n="0025b08"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">隨喜功德品第十八</cb:mulu><head>隨喜功德品</head>
<lb ed="X" n="0666a23"/><lb ed="R050" n="0025b09"/><p xml:id="pX31p0666a2301">前品但明聞如來本壽。及略解言趣深心信解之功
<lb ed="X" n="0666a24"/><lb ed="R050" n="0025b10"/>德。未及如來滅後。聞經隨喜。轉爲人說。勸人住聽。故
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0666b" n="0666b"/>
<lb ed="X" n="0666b01"/><lb ed="R050" n="0025b11"/>此重明也。第一人卽如來。第二人卽佛弟子。第三人
<lb ed="X" n="0666b02"/><lb ed="R050" n="0025b12"/>卽像敎法師。第四人卽會下徒衆。第五人卽道路傳
<lb ed="X" n="0666b03"/><lb ed="R050" n="0025b13"/>聞。如是展轉。至第五十。所傳旣遠。所稟愈薄。尙超世
<lb ed="X" n="0666b04"/><lb ed="R050" n="0025b14"/>間二乘。何況最初者乎。且四百萬億阿僧祇世界。非
<lb ed="X" n="0666b05"/><lb ed="R050" n="0025b15"/>止一國。十二類生。非一人道。滿八十年。非一日一月。
<lb ed="X" n="0666b06"/><lb ed="R050" n="0025b16"/>復令得聖乘。非獨世間之樂。如是財法二施。<anchor xml:id="nkr_note_add_0666b0601" n="0666b0601"/><anchor xml:id="beg0666b0601" n="0666b0601"/>已<anchor xml:id="end0666b0601"/>不可
<lb ed="X" n="0666b07"/><lb ed="R050" n="0025b17"/>思議。猶不及其第五十人聞一四句偈隨喜功德者。
<lb ed="X" n="0666b08"/><lb ed="R050" n="0025b18"/>葢此經卽是自心。能信自心。成佛。雖未卽證。<anchor xml:id="nkr_note_add_0666b0801" n="0666b0801"/><anchor xml:id="beg0666b0801" n="0666b0801"/>已<anchor xml:id="end0666b0801"/>超世
<lb ed="X" n="0666b09"/><lb ed="R050" n="0026a01"/>出世間遠矣。自心卽一佛乘故。須臾聽受。卽得上玅
<lb ed="X" n="0666b10"/><lb ed="R050" n="0026a02"/>車乘。心爲萬物之主衆法之王。故勸人坐聽。分坐令
<lb ed="X" n="0666b11"/><lb ed="R050" n="0026a03"/>坐。卽得梵王帝釋轉輪聖王所坐之處。勸人往聽。得
<lb ed="X" n="0666b12"/><lb ed="R050" n="0026a04"/>與總持菩薩共生一處。利根智慧。乃至六根淨玅。見
<lb ed="X" n="0666b13"/><lb ed="R050" n="0026a05"/>佛聞法者。勸人必稱讚玅法。宜其獲報如斯。且須臾
<lb ed="X" n="0666b14"/><lb ed="R050" n="0026a06"/>聽受。不及長時。分坐令坐。勢難終席。勸人往聽。未若
<lb ed="X" n="0666b15"/><lb ed="R050" n="0026a07"/>親聞。而功德如是者。以劣顯勝也。劣旣如此。勝則可
<lb ed="X" n="0666b16"/><lb ed="R050" n="0026a08"/>知。是故不輕菩薩。力難弘演但持一句。所謂汝等皆
<lb ed="X" n="0666b17"/><lb ed="R050" n="0026a09"/>當作佛。自持勸人。因超沙劫。疾至菩提。隨喜功德。豈
<lb ed="X" n="0666b18"/><lb ed="R050" n="0026a10"/>人天二乘福田可比耶。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0666b19"/><lb ed="R050" n="0026a11"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">法師功德品第十九</cb:mulu><head>法師功德品</head>
<lb ed="X" n="0666b20"/><lb ed="R050" n="0026a12"/><p xml:id="pX31p0666b2001">前文三根領解。廣及受持一句一偈。皆得授記。堪爲
<lb ed="X" n="0666b21"/><lb ed="R050" n="0026a13"/>人天摸範。故但標法師。此中隨喜功德。<anchor xml:id="nkr_note_add_0666b2101" n="0666b2101"/><anchor xml:id="beg0666b2101" n="0666b2101"/>已<anchor xml:id="end0666b2101"/>超凡聖。若
<lb ed="X" n="0666b22"/><lb ed="R050" n="0026a14"/>具足受持者。功德若何。明其<anchor xml:id="nkr_note_add_0666b2201" n="0666b2201"/><anchor xml:id="beg0666b2201" n="0666b2201"/>已<anchor xml:id="end0666b2201"/>獲六根淸淨。故繫之
<lb ed="X" n="0666b23"/><lb ed="R050" n="0026a15"/>以功德。若然者。阿羅漢<anchor xml:id="nkr_note_add_0666b2301" n="0666b2301"/><anchor xml:id="beg0666b2301" n="0666b2301"/>已<anchor xml:id="end0666b2301"/>得六通三明。亦名六根淸
<lb ed="X" n="0666b24"/><lb ed="R050" n="0026a16"/>淨。云何不及隨喜功德。由羅漢在果。持經在因。故彼
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0666c" n="0666c"/>
<lb ed="X" n="0666c01"/><lb ed="R050" n="0026a17"/>雖具足神通。躭著三昧。爲果所縛。不肯淨佛國土敎
<lb ed="X" n="0666c02"/><lb ed="R050" n="0026a18"/>化衆生。持經者。始獲圓因。未名得果。因心功德。尙與
<lb ed="X" n="0666c03"/><lb ed="R050" n="0026b01"/>羅漢果齊。則知果上功德不可思議也。或曰。旣是因
<lb ed="X" n="0666c04"/><lb ed="R050" n="0026b02"/>心。世間頗有如是之人不。曰實有是人。媿予識淺不
<lb ed="X" n="0666c05"/><lb ed="R050" n="0026b03"/>能博記。又無聖智圓鑒。姑以所聞。略引一二。以釋子
<lb ed="X" n="0666c06"/><lb ed="R050" n="0026b04"/>疑。如離婁見隔山蟻鬬。卽是眼根。文姬壁外聽其斷
<lb ed="X" n="0666c07"/><lb ed="R050" n="0026b05"/>絃。卽是耳根。龍樹能辨百味之丸。卽是鼻根。孔明能
<lb ed="X" n="0666c08"/><lb ed="R050" n="0026b06"/>辨涪水。卽是舌根。圖澄掌現軍旅。卽是身根。康節遙
<lb ed="X" n="0666c09"/><lb ed="R050" n="0026b07"/>讖未來。卽是意根。曰是等不聞持經而得。適<anchor xml:id="nkr_note_add_0666c0901" n="0666c0901"/><anchor xml:id="beg0666c0901" n="0666c0901"/>己<anchor xml:id="end0666c0901"/>言之。
<lb ed="X" n="0666c10"/><lb ed="R050" n="0026b08"/>媿無聖智圓鑒。安知其前生不持經乎。汝但諦信佛
<lb ed="X" n="0666c11"/><lb ed="R050" n="0026b09"/>言。必非虗謬。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0666c12"/><lb ed="R050" n="0026b10"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">常不輕菩薩品第二十</cb:mulu><head>常不輕菩薩品</head>
<lb ed="X" n="0666c13"/><lb ed="R050" n="0026b11"/><p xml:id="pX31p0666c1301">前明隨喜一句。功超二乘。讀誦受持。六根淸淨。未審
<lb ed="X" n="0666c14"/><lb ed="R050" n="0026b12"/>曾有何人。得如是事。故引常不輕爲證。卽是以人證
<lb ed="X" n="0666c15"/><lb ed="R050" n="0026b13"/>法也。常不輕有二。一是不專讀誦。但持一句。勸人得
<lb ed="X" n="0666c16"/><lb ed="R050" n="0026b14"/>獲六根淸淨者。一是自心頓悟之象。謂一念未生<anchor xml:id="nkr_note_add_0666c1601" n="0666c1601"/><anchor xml:id="beg0666c1601" n="0666c1601"/>已<anchor xml:id="end0666c1601"/>
<lb ed="X" n="0666c17"/><lb ed="R050" n="0026b15"/>前。如是佛性。人人具足。必當成佛。不敢輕慢也。何以
<lb ed="X" n="0666c18"/><lb ed="R050" n="0026b16"/>知爲自心頓悟之象。此品首言持毀功過。次言過無
<lb ed="X" n="0666c19"/><lb ed="R050" n="0026b17"/>量無邊不思議阿僧祇劫。豈非明此心過去無始不
<lb ed="X" n="0666c20"/><lb ed="R050" n="0026b18"/>可以時數限之耶。佛號威音王者。豈不云此心無音
<lb ed="X" n="0666c21"/><lb ed="R050" n="0027a01"/>之音。威莫大焉。其自在如王乎。譬如天道。發生則普
<lb ed="X" n="0666c22"/><lb ed="R050" n="0027a02"/>天下發生。肅殺則普天下肅殺。不令而行。不言而信。
<lb ed="X" n="0666c23"/><lb ed="R050" n="0027a03"/>以天地無音。世間稟其威令。以齊其化。寧非自在乎。
<lb ed="X" n="0666c24"/><lb ed="R050" n="0027a04"/>自心實相亦復如是。若以文字語言詮量。則前後古
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0667a" n="0667a"/>
<lb ed="X" n="0667a01"/><lb ed="R050" n="0027a05"/>今。聖凡邪正。是非人我。不可勝言。安能齊致其化。以
<lb ed="X" n="0667a02"/><lb ed="R050" n="0027a06"/>其無音故。一切莫能逃其威令。然實相之理。無言不
<lb ed="X" n="0667a03"/><lb ed="R050" n="0027a07"/>礙於言。故亦以三乘敎化。佛壽四十萬億那由他恒
<lb ed="X" n="0667a04"/><lb ed="R050" n="0027a08"/>河沙劫者。無言之理。不落階級。逈超四十位功德也。
<lb ed="X" n="0667a05"/><lb ed="R050" n="0027a09"/>正法像法皆世界微塵數者。無數之數也。威音王之
<lb ed="X" n="0667a06"/><lb ed="R050" n="0027a10"/>敎。徹今徹古。無法不是。豈數量可限耶。復有佛出亦
<lb ed="X" n="0667a07"/><lb ed="R050" n="0027a11"/>號威音王者。第二義門也。雖第一門中無有言敎。不
<lb ed="X" n="0667a08"/><lb ed="R050" n="0027a12"/>妨於第二門頭權立言敎。假說一乘。開示悟入也。如
<lb ed="X" n="0667a09"/><lb ed="R050" n="0027a13"/>是有二萬億佛皆同一號者。從一乘方便。開出二乘
<lb ed="X" n="0667a10"/><lb ed="R050" n="0027a14"/>差別也。最初威音王如來滅度於像法中者。像法卽
<lb ed="X" n="0667a11"/><lb ed="R050" n="0027a15"/>是言敎。言敎興則實相泯。故言正法滅。實相旣泯。衆
<lb ed="X" n="0667a12"/><lb ed="R050" n="0027a16"/>生競執言敎。故曰。增上慢比丘有大勢力。不輕菩薩
<lb ed="X" n="0667a13"/><lb ed="R050" n="0027a17"/>憫彼競執言敎。不能達本離言。直指實相自心人人
<lb ed="X" n="0667a14"/><lb ed="R050" n="0027a18"/>具足本來成佛。故曰。我深敬汝等。不敢輕慢。汝等皆
<lb ed="X" n="0667a15"/><lb ed="R050" n="0027b01"/>行菩薩道。當得作佛。以其直示。故不讀誦經典。但行
<lb ed="X" n="0667a16"/><lb ed="R050" n="0027b02"/>禮拜。四衆堅執言敎。聞此直指。不能深信。反以惡口
<lb ed="X" n="0667a17"/><lb ed="R050" n="0027b03"/>罵詈。杖石打擲。而菩薩猶高聲吿報。其慈悲之心。何
<lb ed="X" n="0667a18"/><lb ed="R050" n="0027b04"/>其切乎。比丘臨終。具聞先佛之法。及得六根淸淨者。
<lb ed="X" n="0667a19"/><lb ed="R050" n="0027b05"/>證人空也。得人空則出分段生死。故言命終。重增壽
<lb ed="X" n="0667a20"/><lb ed="R050" n="0027b06"/>命二百萬億那由他歲者。重修二觀破法執也。法執
<lb ed="X" n="0667a21"/><lb ed="R050" n="0027b07"/>旣破。則權實並行。隨宜演說。故四衆皆悉信伏也。命
<lb ed="X" n="0667a22"/><lb ed="R050" n="0027b08"/>終得値二千億佛者。證法空也。得法空則出變易生
<lb ed="X" n="0667a23"/><lb ed="R050" n="0027b09"/>死。故復言命終。了達二空。善解權實。當近三智。故所
<lb ed="X" n="0667a24"/><lb ed="R050" n="0027b10"/>値佛號日月燈明。如是圓明三智。不出權實二種。故
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0667b" n="0667b"/>
<lb ed="X" n="0667b01"/><lb ed="R050" n="0027b11"/>有二千億數。旣近三智。則能悲智兼行。慈悲利物。如
<lb ed="X" n="0667b02"/><lb ed="R050" n="0027b12"/>雲之自在。智慧破惑。如燈之除暗。王亦自在之義。故
<lb ed="X" n="0667b03"/><lb ed="R050" n="0027b13"/>復値之佛號雲自在燈王。爲衆說法得六根淸淨者。
<lb ed="X" n="0667b04"/><lb ed="R050" n="0027b14"/>前證人空離有而空。故單言淸淨。此證法空卽有而
<lb ed="X" n="0667b05"/><lb ed="R050" n="0027b15"/>空。故言常眼。不爾便有重疊之過矣。供養如是若干
<lb ed="X" n="0667b06"/><lb ed="R050" n="0027b16"/>諸佛者。指前諸佛。皆是自心也。故寂音云。供養親近。
<lb ed="X" n="0667b07"/><lb ed="R050" n="0027b17"/>卽隨順觀照義。當知威音王。卽自心離念淸淨義。日
<lb ed="X" n="0667b08"/><lb ed="R050" n="0027b18"/>月燈明。卽自心三智圓明義。雲自在燈王。卽自心悲
<lb ed="X" n="0667b09"/><lb ed="R050" n="0028a01"/>智雙運義。漸漸消歸自<anchor xml:id="nkr_note_add_0667b0901" n="0667b0901"/><anchor xml:id="beg0667b0901" n="0667b0901"/>己<anchor xml:id="end0667b0901"/>。故曰。常不輕者卽我身是。
<lb ed="X" n="0667b10"/><lb ed="R050" n="0028a02"/>據此則知。予言頓悟自心之象。非爲妄誕。能信自心
<lb ed="X" n="0667b11"/><lb ed="R050" n="0028a03"/>是佛。雖未卽成。不久當得。故曰。我因受持讀誦此經
<lb ed="X" n="0667b12"/><lb ed="R050" n="0028a04"/>疾得菩提。彼四衆等。堅執言敎。不信自心。然於自心
<lb ed="X" n="0667b13"/><lb ed="R050" n="0028a05"/>無減。是故雖多劫不値三寶。墮於地獄。猶得値遇不
<lb ed="X" n="0667b14"/><lb ed="R050" n="0028a06"/>輕而成菩提。豈非還悟自心而得成就耶。雖以惡口
<lb ed="X" n="0667b15"/><lb ed="R050" n="0028a07"/>罵詈杖石打擲。亦因毀罵而種其因。如人嫌旃檀樹。
<lb ed="X" n="0667b16"/><lb ed="R050" n="0028a08"/>惡心斫伐。因伐樹故。香氣隨身。故知自<anchor xml:id="nkr_note_add_0667b1601" n="0667b1601"/><anchor xml:id="beg0667b1601" n="0667b1601"/>己<anchor xml:id="end0667b1601"/>眞心無始無
<lb ed="X" n="0667b17"/><lb ed="R050" n="0028a09"/>終。在聖不增。處凡不減。猶若虗空。求之不可。逃之不
<lb ed="X" n="0667b18"/><lb ed="R050" n="0028a10"/>可。佛知此故。引例發明。若悟自心。則知佛元不對佛說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0667b19"/><lb ed="R050" n="0028a11"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">如來神力品第二十一</cb:mulu><head>如來神力品</head>
<lb ed="X" n="0667b20"/><lb ed="R050" n="0028a12"/><p xml:id="pX31p0667b2001">千世界微塵等菩薩。卽法界衆生也。因聞不輕所吿
<lb ed="X" n="0667b21"/><lb ed="R050" n="0028a13"/>汝等皆當作佛。十界同悟一心。故從無明心地湧出。
<lb ed="X" n="0667b22"/><lb ed="R050" n="0028a14"/>自旣開悟。憫其未聞。故發願持經也。於佛滅後。而云
<lb ed="X" n="0667b23"/><lb ed="R050" n="0028a15"/>分身所在國土滅度之處者。分身卽諸經敎。乃如來
<lb ed="X" n="0667b24"/><lb ed="R050" n="0028a16"/>言說法身也。末世衆生。德薄垢重。邪見橫生。正法便
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0667c" n="0667c"/>
<lb ed="X" n="0667c01"/><lb ed="R050" n="0028a17"/>泯。故言滅度。菩薩悟知自心玅法人人本具。故發願
<lb ed="X" n="0667c02"/><lb ed="R050" n="0028a18"/>弘持。令斷邪見開悟自心也。千世界菩薩發願弘經。
<lb ed="X" n="0667c03"/><lb ed="R050" n="0028b01"/>而世尊於舊住<name role="" type="person">娑婆世界</name>菩薩。及四衆前現神力者。
<lb ed="X" n="0667c04"/><lb ed="R050" n="0028b02"/>意在彼此周遍流通也。舌相上至梵天者。竪窮三際
<lb ed="X" n="0667c05"/><lb ed="R050" n="0028b03"/>也。毛孔光照十方者。橫遍十方也。如是竪窮橫遍。不
<lb ed="X" n="0667c06"/><lb ed="R050" n="0028b04"/>出一心。故此囑累遞相轉勸。各各弘持。無令斷絕也
<lb ed="X" n="0667c07"/><lb ed="R050" n="0028b05"/>此法非獨我今如是。十方諸佛放光囑累。莫不皆然。
<lb ed="X" n="0667c08"/><lb ed="R050" n="0028b06"/>前方便品引十方諸佛共證此心。此中十方諸佛共
<lb ed="X" n="0667c09"/><lb ed="R050" n="0028b07"/>囑此心。始終一貫也。時不踰席而滿百千歲者。神力
<lb ed="X" n="0667c10"/><lb ed="R050" n="0028b08"/>不可思議也。彈指謦咳之小音遍徹十方者。微芒顯
<lb ed="X" n="0667c11"/><lb ed="R050" n="0028b09"/>發。皆彰玅法全體也。玅法顯現。必破無明。故地皆六
<lb ed="X" n="0667c12"/><lb ed="R050" n="0028b10"/>種震動。衆生爲無明所覆。根量迷局。不能遍觀。無明
<lb ed="X" n="0667c13"/><lb ed="R050" n="0028b11"/>旣破。則能圓照法界。故見此土無邊化佛釋迦多寶
<lb ed="X" n="0667c14"/><lb ed="R050" n="0028b12"/>菩薩四衆等。在會旣悟。憫及遠方。故諸天空中吿報。
<lb ed="X" n="0667c15"/><lb ed="R050" n="0028b13"/>衆生聞<anchor xml:id="nkr_note_add_0667c1501" n="0667c1501"/><anchor xml:id="beg0667c1501" n="0667c1501"/>已<anchor xml:id="end0667c1501"/>。各各皈依稱名興供者。開悟自心。發起玅
<lb ed="X" n="0667c16"/><lb ed="R050" n="0028b14"/>行也。以此微因必趣佛果。故供養之具。變成寶帳。遍
<lb ed="X" n="0667c17"/><lb ed="R050" n="0028b15"/>覆諸佛之上。無明破則自他不隔。故十方世界通達
<lb ed="X" n="0667c18"/><lb ed="R050" n="0028b16"/>無礙如一佛土。旣悟自心。能事<anchor xml:id="nkr_note_add_0667c1801" n="0667c1801"/><anchor xml:id="beg0667c1801" n="0667c1801"/>已<anchor xml:id="end0667c1801"/>畢。時堪囑累。故吿
<lb ed="X" n="0667c19"/><lb ed="R050" n="0028b17"/>上行菩薩等。然此玅法不可思議。是故我及諸佛。以
<lb ed="X" n="0667c20"/><lb ed="R050" n="0028b18"/>如是神力。經無量劫。讚其功德。莫能窮盡。以要言之。
<lb ed="X" n="0667c21"/><lb ed="R050" n="0029a01"/>不出四種。一切所有之法爲總。一切自在神力。卽是
<lb ed="X" n="0667c22"/><lb ed="R050" n="0029a02"/>般若。一切秘要之藏。卽是解脫。一切甚深之事。卽是
<lb ed="X" n="0667c23"/><lb ed="R050" n="0029a03"/>法身。如是之法。皆於此經宣示顯說。是故汝等應當
<lb ed="X" n="0667c24"/><lb ed="R050" n="0029a04"/>一心受持。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0668a" n="0668a"/>
<lb ed="X" n="0668a01"/><lb ed="R050" n="0029a05"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">囑累品第二十二</cb:mulu><head>囑累品</head>
<lb ed="X" n="0668a02"/><lb ed="R050" n="0029a06"/><p xml:id="pX31p0668a0201">以右手摩<name role="" type="person">菩薩頂</name>者。右爲正。摩頂乃安慰之意。顯此
<lb ed="X" n="0668a03"/><lb ed="R050" n="0029a07"/>法正順解脫也。無量百千萬億阿僧祇劫修習難得
<lb ed="X" n="0668a04"/><lb ed="R050" n="0029a08"/>菩提之法。卽是微玅自心。此心難信難解。欲令大衆
<lb ed="X" n="0668a05"/><lb ed="R050" n="0029a09"/>咸悟此心。故曰。今以付囑汝等。大衆旣悟。亦當普及
<lb ed="X" n="0668a06"/><lb ed="R050" n="0029a10"/>未來衆生。故曰。一心流布廣令增益。而復三摩者。重
<lb ed="X" n="0668a07"/><lb ed="R050" n="0029a11"/>重付托。顯此法罄盡無餘矣。如來有大慈悲等者。慈
<lb ed="X" n="0668a08"/><lb ed="R050" n="0029a12"/>能與樂。悲能拔苦。與樂故。能與衆生佛之智慧如來
<lb ed="X" n="0668a09"/><lb ed="R050" n="0029a13"/>智慧自然智慧。拔苦故。衆生不信。於餘深法中示敎
<lb ed="X" n="0668a10"/><lb ed="R050" n="0029a14"/>利喜。無慳悋故。不揀親疎。普欲令聞。無所畏故。不懼
<lb ed="X" n="0668a11"/><lb ed="R050" n="0029a15"/>魔外。大聲付囑。佛心如是。汝等亦當仰學如來。勿生
<lb ed="X" n="0668a12"/><lb ed="R050" n="0029a16"/>慳悋。於未來世。廣爲衆生演說此經。便爲報佛之恩。
<lb ed="X" n="0668a13"/><lb ed="R050" n="0029a17"/>諸菩薩深體佛心。故亦三番領命。付托得人。法席將
<lb ed="X" n="0668a14"/><lb ed="R050" n="0029a18"/>罷。故令分身諸佛各隨所安。<name role="" type="person">多寶佛塔</name>還可如故。分
<lb ed="X" n="0668a15"/><lb ed="R050" n="0029b01"/>身佛卽方便緣起之法。多寶塔卽眞心實際之理。何
<lb ed="X" n="0668a16"/><lb ed="R050" n="0029b02"/>爲緣起。謂諸法無性。從緣發生。如衆生迷於自心枉
<lb ed="X" n="0668a17"/><lb ed="R050" n="0029b03"/>受輪迴。佛說四眞諦法。令求涅槃。生死若除。涅槃非
<lb ed="X" n="0668a18"/><lb ed="R050" n="0029b04"/>有。故如化城。二乘住於化城。如來權說一乘。指歸寶
<lb ed="X" n="0668a19"/><lb ed="R050" n="0029b05"/>所。化城若出。寶所亦空。故曰在近。爲大根人。直說六
<lb ed="X" n="0668a20"/><lb ed="R050" n="0029b06"/>度法。由慳貪而說布施。毀禁而說持戒。嗔恚而說忍
<lb ed="X" n="0668a21"/><lb ed="R050" n="0029b07"/>辱。懈怠而說精進。散亂而說禪定。愚痴而說智慧。是
<lb ed="X" n="0668a22"/><lb ed="R050" n="0029b08"/>謂從緣而起。若慳貪破。則施無所施。毀禁除。則戒無
<lb ed="X" n="0668a23"/><lb ed="R050" n="0029b09"/>可持。嗔恚息。則忍無可忍。懈怠忘。則進無可進。散亂
<lb ed="X" n="0668a24"/><lb ed="R050" n="0029b10"/>滅。則禪定自無。愚痴空。則智慧不有。故曰各隨所安。
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0668b" n="0668b"/>
<lb ed="X" n="0668b01"/><lb ed="R050" n="0029b11"/>如楞嚴云。明還日輪。暗還黑月等。若了緣起無生。則
<lb ed="X" n="0668b02"/><lb ed="R050" n="0029b12"/>本際不動。故曰還可如故。然分身各還。而多寶如故
<lb ed="X" n="0668b03"/><lb ed="R050" n="0029b13"/>者。卽楞嚴云。諸可還者自然非汝。不汝還者非汝而
<lb ed="X" n="0668b04"/><lb ed="R050" n="0029b14"/>誰。所謂皮膚脫落盡。惟有一眞實。如來如是付囑。菩
<lb ed="X" n="0668b05"/><lb ed="R050" n="0029b15"/>薩如是弘持。我等亦當如是領悟。若宛轉消歸。多寶
<lb ed="X" n="0668b06"/><lb ed="R050" n="0029b16"/>卽我全身。從容會合。化佛元非外法。大心承受。刹那
<lb ed="X" n="0668b07"/><lb ed="R050" n="0029b17"/>便可成褫。小見狐疑。窮劫莫能返本。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0668b08"/><lb ed="R050" n="0029b18"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">藥王菩薩本事品第二十三</cb:mulu><head>藥王菩薩本事品</head>
<lb ed="X" n="0668b09"/><lb ed="R050" n="0030a01"/><p xml:id="pX31p0668b0901">人法二空。是菩薩之本事衆生之藥王。衆生取著二
<lb ed="X" n="0668b10"/><lb ed="R050" n="0030a02"/>見。執病橫生。菩薩示修二空。破其堅執。故得此名。宿
<lb ed="X" n="0668b11"/><lb ed="R050" n="0030a03"/>王華者。由宿命智發起過去因行。自在行持。是故還
<lb ed="X" n="0668b12"/><lb ed="R050" n="0030a04"/>以藥王之本事爲問。二執繁重難破。故言復有無量
<lb ed="X" n="0668b13"/><lb ed="R050" n="0030a05"/>難行苦行。如此則宿王華明見不謬矣。欲令衆生知
<lb ed="X" n="0668b14"/><lb ed="R050" n="0030a06"/>本事故。假興此問。佛號日月淨明德者。人空智破惑
<lb ed="X" n="0668b15"/><lb ed="R050" n="0030a07"/>未盡。見不明了。如月照夜。法空智破惑無餘。見乃了
<lb ed="X" n="0668b16"/><lb ed="R050" n="0030a08"/>了。如日照晝。二智圓照。二執雙消。名淨明德。圓證二
<lb ed="X" n="0668b17"/><lb ed="R050" n="0030a09"/>空。則三世性亡。故過無量恒河沙劫。乃有是佛。二智
<lb ed="X" n="0668b18"/><lb ed="R050" n="0030a10"/>雙運。故菩薩聲聞爲其眷屬。如是二智。一念頓圓。非
<lb ed="X" n="0668b19"/><lb ed="R050" n="0030a11"/>前非後。則逈超四十二位。故佛壽四萬二千劫。二智
<lb ed="X" n="0668b20"/><lb ed="R050" n="0030a12"/>明則遠離染汚。故無女人惡道。染汚離。故感寶地寶
<lb ed="X" n="0668b21"/><lb ed="R050" n="0030a13"/>樹乃至旛帳甁臺皆悉寶成。夫淨明德者。非離染有
<lb ed="X" n="0668b22"/><lb ed="R050" n="0030a14"/>淨。卽染而淨。故爲大衆說法華經。菩薩號一切衆生
<lb ed="X" n="0668b23"/><lb ed="R050" n="0030a15"/>喜見者。二乘之人離染求淨。故爲佛所呵。菩薩所輕。
<lb ed="X" n="0668b24"/><lb ed="R050" n="0030a16"/>衆生不慕其德。菩薩聞法華卽染卽淨之理。善解隨
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0668c" n="0668c"/>
<lb ed="X" n="0668c01"/><lb ed="R050" n="0030a17"/>宜說法。稱根與益。是故一切衆生之所喜見也。滿萬
<lb ed="X" n="0668c02"/><lb ed="R050" n="0030a18"/>二千歲者。修十二緣觀。了證假我。隨類出生。故得現
<lb ed="X" n="0668c03"/><lb ed="R050" n="0030b01"/>一切色身三昧。以神力雨香雨華供養。不若以身供
<lb ed="X" n="0668c04"/><lb ed="R050" n="0030b02"/>養者。若我執未亡。則是非對待。我空則一切不立。是
<lb ed="X" n="0668c05"/><lb ed="R050" n="0030b03"/>故雖能如是供養。不若身供爲勝。我執堅固難破。須
<lb ed="X" n="0668c06"/><lb ed="R050" n="0030b04"/>修十二緣觀。兼行六度。故以六香表六波羅蜜。前萬
<lb ed="X" n="0668c07"/><lb ed="R050" n="0030b05"/>二千歲。是流轉十二因緣。流轉則不礙出生。故得現
<lb ed="X" n="0668c08"/><lb ed="R050" n="0030b06"/>一切色身。此中減萬爲千。是還滅十二因緣。又以三
<lb ed="X" n="0668c09"/><lb ed="R050" n="0030b07"/>十七品爲助。故以香油塗身。天衣纏身者。內被忍辱
<lb ed="X" n="0668c10"/><lb ed="R050" n="0030b08"/>之力也。灌諸香油者。外托諸佛功德也。如是內仗外
<lb ed="X" n="0668c11"/><lb ed="R050" n="0030b09"/>托。則我執頓空。眞智顯露。故光明遍照八十億恒河
<lb ed="X" n="0668c12"/><lb ed="R050" n="0030b10"/>沙世界。其中諸佛同聲讚言。是眞精進。是名眞法供
<lb ed="X" n="0668c13"/><lb ed="R050" n="0030b11"/>養。世間諸物供養皆不及者。成前不如以身供養之
<lb ed="X" n="0668c14"/><lb ed="R050" n="0030b12"/>義。火然千二百歲。過是<anchor xml:id="nkr_note_add_0668c1401" n="0668c1401"/><anchor xml:id="beg0668c1401" n="0668c1401"/>已<anchor xml:id="end0668c1401"/>後其身乃盡者。以我空智
<lb ed="X" n="0668c15"/><lb ed="R050" n="0030b13"/>觀十二因緣。了不可得。我執方空。我執空則出分段
<lb ed="X" n="0668c16"/><lb ed="R050" n="0030b14"/>生死。故曰命終。法執未空。未度變易。故還於本國化
<lb ed="X" n="0668c17"/><lb ed="R050" n="0030b15"/>生。變易潤生。依淨功德。不同分段依於愛染。故父名
<lb ed="X" n="0668c18"/><lb ed="R050" n="0030b16"/>淨德。日月淨明德佛今故現在。乃至我今當還供養
<lb ed="X" n="0668c19"/><lb ed="R050" n="0030b17"/>此佛者。顯果地不動。三世性空。因有去來。生死宛爾。
<lb ed="X" n="0668c20"/><lb ed="R050" n="0030b18"/>所以爲法華流通之旨也。二乘執身有我。有生死可
<lb ed="X" n="0668c21"/><lb ed="R050" n="0031a01"/>出。有涅槃可證。菩薩然身。以顯其執爲謬。若實有者。
<lb ed="X" n="0668c22"/><lb ed="R050" n="0031a02"/>如我然身。誰出生死。誰證涅槃。外道執身無我。一死
<lb ed="X" n="0668c23"/><lb ed="R050" n="0031a03"/>斷滅。不復更生。如我然身還復化生。豈是斷滅。楞嚴
<lb ed="X" n="0668c24"/><lb ed="R050" n="0031a04"/>中。波斯匿王以比量。比知自身決定滅盡。世尊亦以
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0669a" n="0669a"/>
<lb ed="X" n="0669a01"/><lb ed="R050" n="0031a05"/>比量。令其悟觀河之見本不生滅。未若此菩薩卽以
<lb ed="X" n="0669a02"/><lb ed="R050" n="0031a06"/>身示生滅不生滅。皎然明白。是故爲人天之藥王也。
<lb ed="X" n="0669a03"/><lb ed="R050" n="0031a07"/>白父還往佛所者。以因趣果之象也。佛見而卽唱滅
<lb ed="X" n="0669a04"/><lb ed="R050" n="0031a08"/>者。因成果滅之象也。如穀麥等種子。芽現則種亡。以
<lb ed="X" n="0669a05"/><lb ed="R050" n="0031a09"/>明滅卽不滅之義。菩薩悲感懊惱者。悲則悲世眼滅。
<lb ed="X" n="0669a06"/><lb ed="R050" n="0031a10"/>感則感佛心傳。故收取舍利。起八萬四千塔。令人敬
<lb ed="X" n="0669a07"/><lb ed="R050" n="0031a11"/>仰報佛之恩也。雖作如是供養心猶未足者。法執未
<lb ed="X" n="0669a08"/><lb ed="R050" n="0031a12"/>空。如是供養。皆是世間有爲之相。未若出世無爲之
<lb ed="X" n="0669a09"/><lb ed="R050" n="0031a13"/>法。故曰未足。然百福莊嚴臂者。破法執之象也。法有
<lb ed="X" n="0669a10"/><lb ed="R050" n="0031a14"/>軌持。如手能提捉。故上破我執。依十二緣觀。故言千
<lb ed="X" n="0669a11"/><lb ed="R050" n="0031a15"/>二百歲。此中二種法執。依第七識。欲破此執。須空第
<lb ed="X" n="0669a12"/><lb ed="R050" n="0031a16"/>七識。故言七萬二千歲。二乘六識雖空。七識全在。不
<lb ed="X" n="0669a13"/><lb ed="R050" n="0031a17"/>信有第八識。卽執此識以爲涅槃。旣破七識。則八識
<lb ed="X" n="0669a14"/><lb ed="R050" n="0031a18"/>現前。了知此識。具含世出世間一切種子。人人皆可
<lb ed="X" n="0669a15"/><lb ed="R050" n="0031b01"/>成佛。故令無數求聲聞衆。發菩提心。得現一切色身
<lb ed="X" n="0669a16"/><lb ed="R050" n="0031b02"/>三昧也。菩薩人天等見其無臂憂惱悲哀者。事度菩
<lb ed="X" n="0669a17"/><lb ed="R050" n="0031b03"/>薩與天人等。修有爲行。是其本務。今有爲旣破。似缺
<lb ed="X" n="0669a18"/><lb ed="R050" n="0031b04"/>一邊。故言身不具足。菩薩意曰。我捨有爲而入無爲
<lb ed="X" n="0669a19"/><lb ed="R050" n="0031b05"/>者。爲求一切種智也。種智之中。無爲而無所不爲。故
<lb ed="X" n="0669a20"/><lb ed="R050" n="0031b06"/>曰。我捨兩臂。必當得佛金色之身。若實不虗。令我兩
<lb ed="X" n="0669a21"/><lb ed="R050" n="0031b07"/>臂還復如故。以顯但破其執不破其法也。二執除則
<lb ed="X" n="0669a22"/><lb ed="R050" n="0031b08"/>無明破。故地皆震動。二空證則功德顯。故天雨寶華。
<lb ed="X" n="0669a23"/><lb ed="R050" n="0031b09"/>然身然臂。破二執證二空。豈聖賢之事耶。勿作是念。
<lb ed="X" n="0669a24"/><lb ed="R050" n="0031b10"/>當知是汝等之藥王。故曰。一切衆生喜見菩薩今藥
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0669b" n="0669b"/>
<lb ed="X" n="0669b01"/><lb ed="R050" n="0031b11"/>王菩薩是。且無明衆生全具。三乘分具。如來全破。三
<lb ed="X" n="0669b02"/><lb ed="R050" n="0031b12"/>乘分破。後之修道者。縱不能如如來全破。亦當如三
<lb ed="X" n="0669b03"/><lb ed="R050" n="0031b13"/>乘分破。例如未能如菩薩燒身燒臂。但能然手指乃
<lb ed="X" n="0669b04"/><lb ed="R050" n="0031b14"/>至足指。勝於國城妻子等供養。今人不解。以爲實事。
<lb ed="X" n="0669b05"/><lb ed="R050" n="0031b15"/>燒臂然指者有之。若破無明斷煩惱。未見其人也。若
<lb ed="X" n="0669b06"/><lb ed="R050" n="0031b16"/>非如是一指微功。何能超世界衆寶國城妻子耶。以
<lb ed="X" n="0669b07"/><lb ed="R050" n="0031b17"/>其破無明故。以大千世界七寶。供養諸佛賢聖之功
<lb ed="X" n="0669b08"/><lb ed="R050" n="0031b18"/>德。不及持此經一四句偈。此經直指自心見性成佛。
<lb ed="X" n="0669b09"/><lb ed="R050" n="0032a01"/>是諸經王。故喩如海爲諸水之王。須彌爲衆山之王。
<lb ed="X" n="0669b10"/><lb ed="R050" n="0032a02"/>乃至佛爲諸法之王。衆生聞此經。無不獲益。故如寒
<lb ed="X" n="0669b11"/><lb ed="R050" n="0032a03"/>者得火。裸者得衣。乃至如賈客得海。聞此經無惑不
<lb ed="X" n="0669b12"/><lb ed="R050" n="0032a04"/>破。故。如日如炬。能除諸暗。復明書寫供養此經。佛智
<lb ed="X" n="0669b13"/><lb ed="R050" n="0032a05"/>不能量其功德。聞藥王本事品。亦得無量功德。女人
<lb ed="X" n="0669b14"/><lb ed="R050" n="0032a06"/>聞此經。卽得往生西方。不爲貪欲所惱。如是等重重
<lb ed="X" n="0669b15"/><lb ed="R050" n="0032a07"/>深讚其功德者。意在流通。所謂顯玅勸持也。古德云。
<lb ed="X" n="0669b16"/><lb ed="R050" n="0032a08"/>百川衆流。至海爲極。森羅萬象。至空爲極。一切賢聖。
<lb ed="X" n="0669b17"/><lb ed="R050" n="0032a09"/>至佛爲極。一切萬法。至心爲極。心也者。總持之大本。
<lb ed="X" n="0669b18"/><lb ed="R050" n="0032a10"/>萬法之弘源。世尊喩此經。爲海爲佛。予言此經卽是
<lb ed="X" n="0669b19"/><lb ed="R050" n="0032a11"/>自心。例而推之。必非虗妄。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669b20"/><lb ed="R050" n="0032a12"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">妙音菩薩品第二十四</cb:mulu><head>妙音菩薩品</head>
<lb ed="X" n="0669b21"/><lb ed="R050" n="0032a13"/><p xml:id="pX31p0669b2101">前一切衆生喜見菩薩。由持法華經。得現一切色身
<lb ed="X" n="0669b22"/><lb ed="R050" n="0032a14"/>三昧。卽是身根。身根雖證。未睹其相。此菩薩得解一
<lb ed="X" n="0669b23"/><lb ed="R050" n="0032a15"/>切衆生語言陀羅尼。卽是舌根。故此繼之以示其相。
<lb ed="X" n="0669b24"/><lb ed="R050" n="0032a16"/>葢現身必說法。說法必現身。不相離故。身相當如。猶
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0669c" n="0669c"/>
<lb ed="X" n="0669c01"/><lb ed="R050" n="0032a17"/>日輪昇天。而見者自異。或見在海出。或見在山出。或
<lb ed="X" n="0669c02"/><lb ed="R050" n="0032a18"/>見在屋頂。或見在平原。或愛明淨。或厭炎威。如是等
<lb ed="X" n="0669c03"/><lb ed="R050" n="0032b01"/>有無量差別。豈日有如是耶。身舌本一。由羣機異。說
<lb ed="X" n="0669c04"/><lb ed="R050" n="0032b02"/>現無方。故曰。或現梵王帝釋身等。而說是經。佛放大
<lb ed="X" n="0669c05"/><lb ed="R050" n="0032b03"/>人相肉髻光明者。表此心爲無上頂法也。及放眉間
<lb ed="X" n="0669c06"/><lb ed="R050" n="0032b04"/>白毫相光者。表此心從無爲中道湧出也。光照東方
<lb ed="X" n="0669c07"/><lb ed="R050" n="0032b05"/>百八萬億諸佛世界者。東爲動方。衆生一念心動。則
<lb ed="X" n="0669c08"/><lb ed="R050" n="0032b06"/>具百八煩惱。聖人了達卽動非動。超百八煩惱。而證
<lb ed="X" n="0669c09"/><lb ed="R050" n="0032b07"/>淸淨實相。故曰。有世界名淨光莊嚴。佛號淨華宿王
<lb ed="X" n="0669c10"/><lb ed="R050" n="0032b08"/>智者。卽此遠離百八煩惱。爲實相之淨因。以如是因。
<lb ed="X" n="0669c11"/><lb ed="R050" n="0032b09"/>發起宿智。於諸法中得自在故。光照彼國。玅音菩薩
<lb ed="X" n="0669c12"/><lb ed="R050" n="0032b10"/>稱其久植德本等者。所謂發起宿智也。因光照而白
<lb ed="X" n="0669c13"/><lb ed="R050" n="0032b11"/>彼佛欲來此土者。唱說弄引也。佛誡其勿生下劣等
<lb ed="X" n="0669c14"/><lb ed="R050" n="0032b12"/>者。誨以平等而觀。密顯釋迦示跡非實報也。以三昧
<lb ed="X" n="0669c15"/><lb ed="R050" n="0032b13"/>力化作八萬四千蓮華者。轉八萬四千塵勞。爲八萬
<lb ed="X" n="0669c16"/><lb ed="R050" n="0032b14"/>四千法門也。塵勞染也。法門淨也。非離塵勞而有法
<lb ed="X" n="0669c17"/><lb ed="R050" n="0032b15"/>門。卽塵勞而爲法門。故曰蓮華。文殊見是而白佛者。
<lb ed="X" n="0669c18"/><lb ed="R050" n="0032b16"/>卽塵勞而爲法門。非根本智。莫知分齊也。文殊問其
<lb ed="X" n="0669c19"/><lb ed="R050" n="0032b17"/>善本功德。佛吿以多寶爲現其相者。玅音現蓮華。乃
<lb ed="X" n="0669c20"/><lb ed="R050" n="0032b18"/>塵勞法門不二之旨。塵勞法門。以實相爲統攝。故惟
<lb ed="X" n="0669c21"/><lb ed="R050" n="0033a01"/>實智方能導達也。多寶吿玅音者。以實招權也。玅音
<lb ed="X" n="0669c22"/><lb ed="R050" n="0033a02"/>於彼國沒。與八萬四千菩薩俱來者。帶塵勞而入法
<lb ed="X" n="0669c23"/><lb ed="R050" n="0033a03"/>門也。入法門必破無明。故所經諸國地皆震動。無明
<lb ed="X" n="0669c24"/><lb ed="R050" n="0033a04"/>砐則功德顯。故雨寶蓮華。作諸天樂。菩薩目如靑蓮
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0670a" n="0670a"/>
<lb ed="X" n="0670a01"/><lb ed="R050" n="0033a05"/>華葉。面過百千萬月。乃至諸相具足者。出塵勞而證
<lb ed="X" n="0670a02"/><lb ed="R050" n="0033a06"/>實相。法報巍然獨露也。見佛而叙敬儀。復云我今欲
<lb ed="X" n="0670a03"/><lb ed="R050" n="0033a07"/>見多寶佛身惟願世尊示我令見者。多寶卽實智。釋
<lb ed="X" n="0670a04"/><lb ed="R050" n="0033a08"/>迦卽權智。玅音卽權行。以權行方便。示有往來也。前
<lb ed="X" n="0670a05"/><lb ed="R050" n="0033a09"/>則彼土遙聞。明權實似遠而非遠。此則座下不見。明
<lb ed="X" n="0670a06"/><lb ed="R050" n="0033a10"/>權實似近而非近。前多寶相吿者。以實招權也。此釋
<lb ed="X" n="0670a07"/><lb ed="R050" n="0033a11"/>迦示見者。以權導實也。多寶讚美者。智行相契也。前
<lb ed="X" n="0670a08"/><lb ed="R050" n="0033a12"/>則文殊啓請。此中華德重問者。華表因行。德卽功德。
<lb ed="X" n="0670a09"/><lb ed="R050" n="0033a13"/>發明宿世善根功德。以酬文殊之請。故問種何善根
<lb ed="X" n="0670a10"/><lb ed="R050" n="0033a14"/>修何功德也。叙其所依之佛。名雲雷音王者。雲表慈。
<lb ed="X" n="0670a11"/><lb ed="R050" n="0033a15"/>雷表威。二德具足。說法自在。故曰音王。玅音表行。行
<lb ed="X" n="0670a12"/><lb ed="R050" n="0033a16"/>依體出也。又行玅必因體玅。何以知然。如雷之寂然
<lb ed="X" n="0670a13"/><lb ed="R050" n="0033a17"/>也。一鼓而震驚百里。而百里之人。各各聞之不同。或
<lb ed="X" n="0670a14"/><lb ed="R050" n="0033a18"/>聞之而開悟。或聞之而修省。或聞之而生歡喜。或聞
<lb ed="X" n="0670a15"/><lb ed="R050" n="0033b01"/>之而起畏懼。以一玅音。巧逗羣機。豈非玅行從玅體
<lb ed="X" n="0670a16"/><lb ed="R050" n="0033b02"/>所出耶。由從玅體流出。故曰。汝但見玅音菩薩其身
<lb ed="X" n="0670a17"/><lb ed="R050" n="0033b03"/>在此。而不知現種種身處處爲諸衆生說是經典。問
<lb ed="X" n="0670a18"/><lb ed="R050" n="0033b04"/>其三昧。則曰現一切色身。而八萬四千菩薩。皆得是
<lb ed="X" n="0670a19"/><lb ed="R050" n="0033b05"/>三昧者。所謂一證一切證。根根塵塵。皆入圓通也。作
<lb ed="X" n="0670a20"/><lb ed="R050" n="0033b06"/>佛事<anchor xml:id="nkr_note_add_0670a2001" n="0670a2001"/><anchor xml:id="beg0670a2001" n="0670a2001"/>已<anchor xml:id="end0670a2001"/>還歸本土者。明此玅行常不離其本智也。今
<lb ed="X" n="0670a21"/><lb ed="R050" n="0033b07"/>人徒見聖賢。成就神通三昧。生奇特想。不知其<anchor xml:id="nkr_note_add_0670a2101" n="0670a2101"/><anchor xml:id="beg0670a2101" n="0670a2101"/>曠<anchor xml:id="end0670a2101"/>劫
<lb ed="X" n="0670a22"/><lb ed="R050" n="0033b08"/>修行善根功德而來。以不知故不肯修行。是故世尊
<lb ed="X" n="0670a23"/><lb ed="R050" n="0033b09"/>說此玅行。以爲流通勸發。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0670a24"/><lb ed="R050" n="0033b10"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">觀世音菩薩普門品第二十五</cb:mulu><head>觀世音菩薩普門品</head>
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0670b" n="0670b"/>
<lb ed="X" n="0670b01"/><lb ed="R050" n="0033b11"/><p xml:id="pX31p0670b0101">前藥王是身根。玅音是舌根。此菩薩當其意根。此三
<lb ed="X" n="0670b02"/><lb ed="R050" n="0033b12"/>法衆生取著。則起三障。謂惑業苦。菩薩解脫。則轉爲
<lb ed="X" n="0670b03"/><lb ed="R050" n="0033b13"/>三德。謂悲智行。藥王爲智。玅音爲行。觀音爲悲。然智
<lb ed="X" n="0670b04"/><lb ed="R050" n="0033b14"/>行雖兼利自他。正利在自。慈悲亦自他兼利。正利在
<lb ed="X" n="0670b05"/><lb ed="R050" n="0033b15"/>他。故曰。不自觀音。以觀觀者。楞嚴中。惟叙入道。秪一
<lb ed="X" n="0670b06"/><lb ed="R050" n="0033b16"/>耳根。此中正叙功德。故兼慈意。惟此意根。具攝六根
<lb ed="X" n="0670b07"/><lb ed="R050" n="0033b17"/>功德。故獲如來二種殊勝。一者。上合十方諸佛同一
<lb ed="X" n="0670b08"/><lb ed="R050" n="0033b18"/>慈力。二者。下合六道衆生同一悲仰。同慈力故。三十
<lb ed="X" n="0670b09"/><lb ed="R050" n="0034a01"/>二應。十九說法。同悲仰故。七難。二求。十四無畏。前藥
<lb ed="X" n="0670b10"/><lb ed="R050" n="0034a02"/>王身根。得現一切色身三昧。但標其名。未示其相。玅
<lb ed="X" n="0670b11"/><lb ed="R050" n="0034a03"/>音舌根。雖示其相。但顯慈化。未及悲仰。此中意根。慈
<lb ed="X" n="0670b12"/><lb ed="R050" n="0034a04"/>則說法與樂。悲則尋聲救苦。如此則身口意三。俱得
<lb ed="X" n="0670b13"/><lb ed="R050" n="0034a05"/>玅名。暗分優劣。同弘玅法。說法則惟在身口。拔苦則
<lb ed="X" n="0670b14"/><lb ed="R050" n="0034a06"/>六根齊應。故稱普門。何爲普門。首標稱名則觀其音
<lb ed="X" n="0670b15"/><lb ed="R050" n="0034a07"/>聲皆得解脫。非普應乎。設入大火火不能燒者。見覺
<lb ed="X" n="0670b16"/><lb ed="R050" n="0034a08"/>屬火。火屬心。心緣外境。則能所成敵。故被所燒。一念
<lb ed="X" n="0670b17"/><lb ed="R050" n="0034a09"/>反觀。心空境寂。故不爲燒。昔者靈潤法師。同衆遊山。
<lb ed="X" n="0670b18"/><lb ed="R050" n="0034a10"/>見野火迅飛而來。同行者勸避之。潤安步如常。曰心
<lb ed="X" n="0670b19"/><lb ed="R050" n="0034a11"/>外無火。火實自心。謂火可逃。無由免火。火至而滅。豈
<lb ed="X" n="0670b20"/><lb ed="R050" n="0034a12"/>非反觀之力乎。若爲大水所漂稱其名號卽得淺處
<lb ed="X" n="0670b21"/><lb ed="R050" n="0034a13"/>者。聞聽屬水。水屬愛。一念反聞。則聲塵脫落。愛心微
<lb ed="X" n="0670b22"/><lb ed="R050" n="0034a14"/>薄。故曰卽得淺處。昔者石門聰禪師。爲太守所責。拋
<lb ed="X" n="0670b23"/><lb ed="R050" n="0034a15"/>於水中。上浮不沒。亦反觀之力也。爲求金銀等者。卽
<lb ed="X" n="0670b24"/><lb ed="R050" n="0034a16"/>行人入心海而求法寶也。黑風卽無明境風。羅刹卽
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0670c" n="0670c"/>
<lb ed="X" n="0670c01"/><lb ed="R050" n="0034a17"/>煩惱惡心。心著境界。則被煩惱羅刹所噬。一念反觀。
<lb ed="X" n="0670c02"/><lb ed="R050" n="0034a18"/>則煩惱自空。故不被所害。昔者于頔相公。問紫玉通
<lb ed="X" n="0670c03"/><lb ed="R050" n="0034b01"/>禪師曰。如何是黑風飄墮羅刹鬼國。師曰。于頔客作
<lb ed="X" n="0670c04"/><lb ed="R050" n="0034b02"/>漢。問這事作麼。公勃然變色。師曰。這便是飄墮羅刹
<lb ed="X" n="0670c05"/><lb ed="R050" n="0034b03"/>鬼國。豈非羅刹卽煩惱。黑風卽前境耶。臨當被害者。
<lb ed="X" n="0670c06"/><lb ed="R050" n="0034b04"/>卽根境相觸也。稱名卽反觀也。心與境敵。則必當被
<lb ed="X" n="0670c07"/><lb ed="R050" n="0034b05"/>害。心能反觀。則前境自亡。故刀尋段段壞。昔<name role="" type="person">魏太武</name>
<lb ed="X" n="0670c08"/><lb ed="R050" n="0034b06"/>燾。聽信崔浩之言。誅戮天下沙門。一日曇始法師杖
<lb ed="X" n="0670c09"/><lb ed="R050" n="0034b07"/>鍚宮門。閽人以奏。燾令依軍法。屢斬不傷。燾大怒。自
<lb ed="X" n="0670c10"/><lb ed="R050" n="0034b08"/>以所佩劍斫之。亦不能傷。又如孫敬德。臨刑而刀爲
<lb ed="X" n="0670c11"/><lb ed="R050" n="0034b09"/>之折。皆反觀之力也。三千大千國土滿中夜义羅刹
<lb ed="X" n="0670c12"/><lb ed="R050" n="0034b10"/>者。前海中羅刹。卽行人心中煩惱。此中國土夜叉羅
<lb ed="X" n="0670c13"/><lb ed="R050" n="0034b11"/>刹。卽世間惡心之人。欲來惱人者。卽惡人尋事也。稱
<lb ed="X" n="0670c14"/><lb ed="R050" n="0034b12"/>名卽修善退避也。若以惡對惡。其惡愈熾。無可逃避。
<lb ed="X" n="0670c15"/><lb ed="R050" n="0034b13"/>若一心修善。則彼惡人自恥。而不能爲害矣。昔藺相
<lb ed="X" n="0670c16"/><lb ed="R050" n="0034b14"/>如廉頗同事趙王。頗自視功高。惡相如位居其右。每
<lb ed="X" n="0670c17"/><lb ed="R050" n="0034b15"/>欲辱之。相如每避之。頗乃知過。負荆謝罪。豈非退避
<lb ed="X" n="0670c18"/><lb ed="R050" n="0034b16"/>爲却惡之勝計耶。杻械枷鎖檢繫其身者。杻械枷鎖
<lb ed="X" n="0670c19"/><lb ed="R050" n="0034b17"/>卽五欲名利。稱名卽解悟也。世人爲五欲名利所縛。
<lb ed="X" n="0670c20"/><lb ed="R050" n="0034b18"/>甚於枷鎖。能一念悟知不實。則枷鎖自脫矣。昔天然
<lb ed="X" n="0670c21"/><lb ed="R050" n="0035a01"/>入長安選官。路逢禪者。問曰。長安路向什麼處去。禪
<lb ed="X" n="0670c22"/><lb ed="R050" n="0035a02"/>者曰。汝問長安何爲。曰選官。曰選官何似選佛。曰選
<lb ed="X" n="0670c23"/><lb ed="R050" n="0035a03"/>佛當往何所。曰豈不聞江西馬大師開選佛場乎。然
<lb ed="X" n="0670c24"/><lb ed="R050" n="0035a04"/>聞之拂袖更往。寂音曰。天然如香象王。擺脫覊鎖。自
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0671a" n="0671a"/>
<lb ed="X" n="0671a01"/><lb ed="R050" n="0035a05"/>由自在。名利五欲。豈非枷鎖乎。將諸商人賷持重寶
<lb ed="X" n="0671a02"/><lb ed="R050" n="0035a06"/>經過險路者。卽惡世持經也。經爲出世上珍。故曰重
<lb ed="X" n="0671a03"/><lb ed="R050" n="0035a07"/>寶。世多邪慢不信。故曰險路。一人唱言。卽佛囑弘經。
<lb ed="X" n="0671a04"/><lb ed="R050" n="0035a08"/>當具三法也。俱發聲言。卽各堅忍辱弘經也。稱名解
<lb ed="X" n="0671a05"/><lb ed="R050" n="0035a09"/>脫。卽堅持忍辱。彼邪慢等不能爲逆也。如不輕持經。
<lb ed="X" n="0671a06"/><lb ed="R050" n="0035a10"/>常被罵詈打擲。以其堅持忍辱故。四衆從化。不爲所
<lb ed="X" n="0671a07"/><lb ed="R050" n="0035a11"/>惱。可以驗之。如是七難解脫。皆依反觀之力。從<anchor xml:id="nkr_note_add_0671a0701" n="0671a0701"/><anchor xml:id="beg0671a0701" n="0671a0701"/>己<anchor xml:id="end0671a0701"/>悟
<lb ed="X" n="0671a08"/><lb ed="R050" n="0035a12"/>入。一念圓該。刹那可驗。若據事釋。則從他所求。千古
<lb ed="X" n="0671a09"/><lb ed="R050" n="0035a13"/>一二。似成疎遠。不若觀心爲得。是下三毒二求十四
<lb ed="X" n="0671a10"/><lb ed="R050" n="0035a14"/>無畏十九說法。皆自心常分之境。若能隨順觀照。則
<lb ed="X" n="0671a11"/><lb ed="R050" n="0035a15"/>爲諸供養中最。是故受持六十二億恒河沙菩薩名
<lb ed="X" n="0671a12"/><lb ed="R050" n="0035a16"/>字。復以四事盡形供養。與受持觀世音菩薩名字。乃
<lb ed="X" n="0671a13"/><lb ed="R050" n="0035a17"/>至一時禮拜供養。正等無異。若非反觀自心。則菩薩
<lb ed="X" n="0671a14"/><lb ed="R050" n="0035a18"/>便成優劣。請問之菩薩名無盡意者。此菩薩以無量
<lb ed="X" n="0671a15"/><lb ed="R050" n="0035b01"/>阿僧祇劫爲一日。過如是無量阿僧祇劫。得値一佛。
<lb ed="X" n="0671a16"/><lb ed="R050" n="0035b02"/>乃至供養如是無量阿僧祇佛。心無有盡。故得其名。
<lb ed="X" n="0671a17"/><lb ed="R050" n="0035b03"/>慈悲之心。一時一念。人皆有之。若非如是無盡之意
<lb ed="X" n="0671a18"/><lb ed="R050" n="0035b04"/>修之。曷能成就。卽解頸衆寶珠瓔珞與觀世音菩薩
<lb ed="X" n="0671a19"/><lb ed="R050" n="0035b05"/>者。由聞佛讚慈悲功德殊勝。故以歷如是劫。供如是
<lb ed="X" n="0671a20"/><lb ed="R050" n="0035b06"/>佛。所積之智行。皆迴向慈悲也。智能破愚。如珠能除
<lb ed="X" n="0671a21"/><lb ed="R050" n="0035b07"/>暗。行能連屬。如珠之成珞。觀世音不肯受者。圓通界
<lb ed="X" n="0671a22"/><lb ed="R050" n="0035b08"/>中無所受故。無受亦不妨於受。故佛勸受之。受而隨
<lb ed="X" n="0671a23"/><lb ed="R050" n="0035b09"/>奉二世尊者。以慈悲本依權實二智建立故。如是則
<lb ed="X" n="0671a24"/><lb ed="R050" n="0035b10"/>無盡意也。觀世音也。在人爲伯仲。在法爲悲智。皆不
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0671b" n="0671b"/>
<lb ed="X" n="0671b01"/><lb ed="R050" n="0035b11"/>外乎自心。學者當知其旨趣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671b02"/><lb ed="R050" n="0035b12"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">陀羅尼品第二十六</cb:mulu><head>陀羅尼品</head>
<lb ed="X" n="0671b03"/><lb ed="R050" n="0035b13"/><p xml:id="pX31p0671b0301">玅法卽衆生微妙自心。此心離名相。無朕跡。文字不
<lb ed="X" n="0671b04"/><lb ed="R050" n="0035b14"/>能詮。言論不能辯。故曰。是法不可示言辭相寂滅。又
<lb ed="X" n="0671b05"/><lb ed="R050" n="0035b15"/>云。是法寂滅相不可以言宣。又云。是法非思量分別
<lb ed="X" n="0671b06"/><lb ed="R050" n="0035b16"/>之所能解。又云。是法甚深奧少有能信者。所以喩如
<lb ed="X" n="0671b07"/><lb ed="R050" n="0035b17"/>頂上明珠。與之而莫不驚恠。庫中珍寶。付之而躃地
<lb ed="X" n="0671b08"/><lb ed="R050" n="0035b18"/>稱冤。醫師治之。反謂不良。不輕吿之。以爲虗妄。如是
<lb ed="X" n="0671b09"/><lb ed="R050" n="0036a01"/>難信多逢怨謗。故佛備稱持誦之益。謗毀之過。殷勤
<lb ed="X" n="0671b10"/><lb ed="R050" n="0036a02"/>誡勉。弘經之人須具三法。藥王菩薩等。深體佛意。故
<lb ed="X" n="0671b11"/><lb ed="R050" n="0036a03"/>說呪護持。令末世持經者。遠離魔障。其所說之呪。或
<lb ed="X" n="0671b12"/><lb ed="R050" n="0036a04"/>六十二億恒河沙諸佛所說。或四十二億諸佛所說
<lb ed="X" n="0671b13"/><lb ed="R050" n="0036a05"/>者。謂是佛佛授受護持之勑命也。然弘經之難。在古
<lb ed="X" n="0671b14"/><lb ed="R050" n="0036a06"/>猶然。豈獨後世。若非賢聖天神擁護。後五百歲持經
<lb ed="X" n="0671b15"/><lb ed="R050" n="0036a07"/>之者。欲其無難。安可得哉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671b16"/><lb ed="R050" n="0036a08"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">玅莊嚴王本事品第二十七</cb:mulu><head>玅莊嚴王本事品</head>
<lb ed="X" n="0671b17"/><lb ed="R050" n="0036a09"/><p xml:id="pX31p0671b1701">玅莊嚴者。以法言。卽慈悲喜捨莊嚴自心也。以跡言。
<lb ed="X" n="0671b18"/><lb ed="R050" n="0036a10"/>卽稱揚供養之功德也。前文屢言。見有受持讀誦法
<lb ed="X" n="0671b19"/><lb ed="R050" n="0036a11"/>華經者。應修種種供養。且持經在彼。於我何預當興
<lb ed="X" n="0671b20"/><lb ed="R050" n="0036a12"/>供養。故引此往事證成。明供養之益當得成佛。與彼
<lb ed="X" n="0671b21"/><lb ed="R050" n="0036a13"/>持經功德等無有異。昔有四人。結伴修道。在於市廛。
<lb ed="X" n="0671b22"/><lb ed="R050" n="0036a14"/>心厭煩囂。移入深山。往來乞食。轉見勞苦。不能行道。
<lb ed="X" n="0671b23"/><lb ed="R050" n="0036a15"/>一人發心云。汝等行道。我當乞食供養。由是三人道
<lb ed="X" n="0671b24"/><lb ed="R050" n="0036a16"/>成。彼一人出入朝市。見國王尊貴。心生愛慕。轉世爲
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0671c" n="0671c"/>
<lb ed="X" n="0671c01"/><lb ed="R050" n="0036a17"/>王。三人議云。彼爲我故流轉世間。我因彼故身得解
<lb ed="X" n="0671c02"/><lb ed="R050" n="0036a18"/>脫。我等當往報恩。一人示爲妻。二人示爲子。度彼得
<lb ed="X" n="0671c03"/><lb ed="R050" n="0036b01"/>道。妻名淨德者。卽喜義。淨名云。法喜菩薩妻。長子名
<lb ed="X" n="0671c04"/><lb ed="R050" n="0036b02"/>淨藏者。卽慈義。慈能與樂。如藏之有寶。多饒益故。次
<lb ed="X" n="0671c05"/><lb ed="R050" n="0036b03"/>子名淨眼者。卽悲義。世人盲無慧目。常墮生死坑壍。
<lb ed="X" n="0671c06"/><lb ed="R050" n="0036b04"/>悲能拔苦。如眼能導引。不致墮坑落壍。玅莊嚴王。卽
<lb ed="X" n="0671c07"/><lb ed="R050" n="0036b05"/>捨義。捨邪見而修正法。莊嚴自心。得自在故。所依之
<lb ed="X" n="0671c08"/><lb ed="R050" n="0036b06"/>佛。名雲雷音宿王華智者。雲卽慈覆之義。雷音卽悲
<lb ed="X" n="0671c09"/><lb ed="R050" n="0036b07"/>警之義。宿王乃星之名。萬行行布。如星之布列。華表
<lb ed="X" n="0671c10"/><lb ed="R050" n="0036b08"/>其因。以智爲因。修行慈悲萬行。成佛菩提也。此佛亦
<lb ed="X" n="0671c11"/><lb ed="R050" n="0036b09"/>以慈悲智行合成者。所謂因該果海。果徹因源也。又
<lb ed="X" n="0671c12"/><lb ed="R050" n="0036b10"/>以慈悲。發起宿世智因。自在如王。故宿字亦可入聲
<lb ed="X" n="0671c13"/><lb ed="R050" n="0036b11"/>呼之。如是智因。乃出世法。非世法比數量有所不及。
<lb ed="X" n="0671c14"/><lb ed="R050" n="0036b12"/>故曰。乃往古世過無量無邊不可思議阿僧祇劫。二
<lb ed="X" n="0671c15"/><lb ed="R050" n="0036b13"/>子有大神力。久修菩薩所行之道者。出世大慈大悲。
<lb ed="X" n="0671c16"/><lb ed="R050" n="0036b14"/>非曠劫植因。莫能成就也。以曠劫植因故。得具足六
<lb ed="X" n="0671c17"/><lb ed="R050" n="0036b15"/>波羅蜜。乃至三十七品道法種種三昧也。欲詣佛所
<lb ed="X" n="0671c18"/><lb ed="R050" n="0036b16"/>先白母者。所謂發起宿因也。淨德在玅莊嚴爲法喜。
<lb ed="X" n="0671c19"/><lb ed="R050" n="0036b17"/>在子爲慈悲。母卽坤義。安靜不動。表眞實慈。子卽震
<lb ed="X" n="0671c20"/><lb ed="R050" n="0036b18"/>艮義。能發生提接。表方便慈。父卽無明義。故曰。汝父
<lb ed="X" n="0671c21"/><lb ed="R050" n="0037a01"/>信受外道。深著婆羅門法。方便慈依實智流出。故曰
<lb ed="X" n="0671c22"/><lb ed="R050" n="0037a02"/>我等是法王子。方便引導。示生濁世。故曰生邪見家。
<lb ed="X" n="0671c23"/><lb ed="R050" n="0037a03"/>母卽吿言汝等當憂念汝父爲現神變者。勸令方便
<lb ed="X" n="0671c24"/><lb ed="R050" n="0037a04"/>導引也。衆生爲無明所覆。流轉生死。方便提接。則從
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0672a" n="0672a"/>
<lb ed="X" n="0672a01"/><lb ed="R050" n="0037a05"/>其化。故曰。若得見者心必淸淨。湧身虗空。高七多羅
<lb ed="X" n="0672a02"/><lb ed="R050" n="0037a06"/>樹。現種種神變者方便提接之象也。父見歡喜欲往
<lb ed="X" n="0672a03"/><lb ed="R050" n="0037a07"/>佛所者。無明從化之象也。二子白母俱願出家者。卽
<lb ed="X" n="0672a04"/><lb ed="R050" n="0037a08"/>出無明家也。無明轉成正見。則八萬四千塵勞皆入
<lb ed="X" n="0672a05"/><lb ed="R050" n="0037a09"/>實相。故後宮八萬四千人。皆悉堪任受持法華經。無
<lb ed="X" n="0672a06"/><lb ed="R050" n="0037a10"/>明與塵勞。共出邪見。則慧眼圓明。了證實相也。自心
<lb ed="X" n="0672a07"/><lb ed="R050" n="0037a11"/>本具。非今始成。故淨眼菩薩久<anchor xml:id="nkr_note_add_0672a0701" n="0672a0701"/><anchor xml:id="beg0672a0701" n="0672a0701"/>已<anchor xml:id="end0672a0701"/>通達法華三昧。證
<lb ed="X" n="0672a08"/><lb ed="R050" n="0037a12"/>實相則人我不生。故淨藏菩薩於無量劫通達離諸
<lb ed="X" n="0672a09"/><lb ed="R050" n="0037a13"/>惡趣三昧。實相證。惡趣離。則堪集諸佛之法。而入秘
<lb ed="X" n="0672a10"/><lb ed="R050" n="0037a14"/>密藏矣。如是一心。備具衆德。所以爲玅莊嚴也。二子
<lb ed="X" n="0672a11"/><lb ed="R050" n="0037a15"/>如是以方便力。善化其父。予知爲方便慈也。王與二
<lb ed="X" n="0672a12"/><lb ed="R050" n="0037a16"/>子眷屬共往見佛者。無明破則正因顯。正因顯則詣
<lb ed="X" n="0672a13"/><lb ed="R050" n="0037a17"/>佛乘。以因趣果之象也。佛爲說法示敎利喜者。以果
<lb ed="X" n="0672a14"/><lb ed="R050" n="0037a18"/>證因之象也。王解珍珠瓔珞以散佛上者。迴因向果
<lb ed="X" n="0672a15"/><lb ed="R050" n="0037b01"/>之象也。空中化成四柱寶臺者。依實相中道成就涅
<lb ed="X" n="0672a16"/><lb ed="R050" n="0037b02"/>槃四德也。由捨外道邪見之執。堪趣法空。故有寶牀。
<lb ed="X" n="0672a17"/><lb ed="R050" n="0037b03"/>捨婆羅門之憍慢。得忍辱衣。故有天衣。四德具。邪慢
<lb ed="X" n="0672a18"/><lb ed="R050" n="0037b04"/>捨。則得成就報身。故有佛結跏趺坐。玅莊嚴讚佛者。
<lb ed="X" n="0672a19"/><lb ed="R050" n="0037b05"/>洞悟自心本具佛果。容易成就。逈出有爲。故曰希有
<lb ed="X" n="0672a20"/><lb ed="R050" n="0037b06"/>第一。於我法中作比丘者。卽捨俗趣眞義。佛號娑羅
<lb ed="X" n="0672a21"/><lb ed="R050" n="0037b07"/>樹王者。此樹高出羣木。故稱爲王。表玅莊嚴成佛。超
<lb ed="X" n="0672a22"/><lb ed="R050" n="0037b08"/>出人天三乘也。輪王出家。佛法增輝。故國名大光。依
<lb ed="X" n="0672a23"/><lb ed="R050" n="0037b09"/>正相等。故劫名大高王。八萬四千歲行道者。前則帶
<lb ed="X" n="0672a24"/><lb ed="R050" n="0037b10"/>八萬四千塵勞以入正智。此則卽八萬四千塵勞以
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0672b" n="0672b"/>
<lb ed="X" n="0672b01"/><lb ed="R050" n="0037b11"/>爲行門。故言修行玅法華經。深悟方便爲益。故曰。此
<lb ed="X" n="0672b02"/><lb ed="R050" n="0037b12"/>二子者是我善知識。饒益我故來生我家。佛印許者。
<lb ed="X" n="0672b03"/><lb ed="R050" n="0037b13"/>證其供養持經功德不虗也。故曰。能作佛事示敎利
<lb ed="X" n="0672b04"/><lb ed="R050" n="0037b14"/>喜令入菩提。重述二子深因者。勸種善根也。玅莊嚴
<lb ed="X" n="0672b05"/><lb ed="R050" n="0037b15"/>讚佛自捨過謬者。一信永信不復退轉也。佛吿玅莊
<lb ed="X" n="0672b06"/><lb ed="R050" n="0037b16"/>嚴卽華德菩薩者。以萬行因華。莊嚴涅槃四德之意。
<lb ed="X" n="0672b07"/><lb ed="R050" n="0037b17"/>一切衆生具有八萬四千塵勞之病。非方便慈。莫能
<lb ed="X" n="0672b08"/><lb ed="R050" n="0037b18"/>救濟。是故彼時淨藏淨眼。卽今之藥王藥上。旣悟方
<lb ed="X" n="0672b09"/><lb ed="R050" n="0038a01"/>便爲藥。則知眞實之慈。本覺智光圓照法界自然莊
<lb ed="X" n="0672b10"/><lb ed="R050" n="0038a02"/>嚴之相。不因修得。故以母表之。又玅莊嚴王轉邪歸
<lb ed="X" n="0672b11"/><lb ed="R050" n="0038a03"/>正。如後得智。夫人深宮自悟。不假師承。如根本智。當
<lb ed="X" n="0672b12"/><lb ed="R050" n="0038a04"/>知聖人設敎。事理兼備。非事不表其理。非理不成其
<lb ed="X" n="0672b13"/><lb ed="R050" n="0038a05"/>事。理事相扶。自他兼悟。方稱法華之旨。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672b14"/><lb ed="R050" n="0038a06"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">普賢菩薩勸發品第二十八</cb:mulu><head>普賢菩薩勸發品</head>
<lb ed="X" n="0672b15"/><lb ed="R050" n="0038a07"/><p xml:id="pX31p0672b1501">華嚴以普賢爲長子。文殊爲小男者。彼中諸佛子。<anchor xml:id="nkr_note_add_0672b1501" n="0672b1501"/><anchor xml:id="beg0672b1501" n="0672b1501"/>已<anchor xml:id="end0672b1501"/>
<lb ed="X" n="0672b16"/><lb ed="R050" n="0038a08"/>悟毗盧性海。未入普賢行門。故行爲首。而智次之。此
<lb ed="X" n="0672b17"/><lb ed="R050" n="0038a09"/>經爲三乘之人。迷於性海。執滯草庵。漸漸引誘令歸
<lb ed="X" n="0672b18"/><lb ed="R050" n="0038a10"/>寶所。非智莫導。故文殊爲首。普賢後來。昔者普眼菩
<lb ed="X" n="0672b19"/><lb ed="R050" n="0038a11"/>薩三度求見普賢。入於三昧。竟不能見。佛令其想念
<lb ed="X" n="0672b20"/><lb ed="R050" n="0038a12"/>禮敬。卽見普賢菩薩近佛而坐。如此則普賢不離佛
<lb ed="X" n="0672b21"/><lb ed="R050" n="0038a13"/>側明矣。此中何故云從東方而來。葢東爲震方。震爲
<lb ed="X" n="0672b22"/><lb ed="R050" n="0038a14"/>長男。能任大事。克紹家業。堪領衆務。故任大事。則能
<lb ed="X" n="0672b23"/><lb ed="R050" n="0038a15"/>以威德自在之力。護持法寶。故所依之佛。號寶威德
<lb ed="X" n="0672b24"/><lb ed="R050" n="0038a16"/>上王。領衆務故。與諸菩薩及諸天龍等。雨華作樂而
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0672c" n="0672c"/>
<lb ed="X" n="0672c01"/><lb ed="R050" n="0038a17"/>至。紹家業故。問佛滅後云何能得是法華經。佛吿以
<lb ed="X" n="0672c02"/><lb ed="R050" n="0038a18"/>成就四法者。譬如長子。仁義自檢。爲父所重。故曰爲
<lb ed="X" n="0672c03"/><lb ed="R050" n="0038b01"/>諸佛護念。若道德不修。爲父所棄。則非護念矣。雖爲
<lb ed="X" n="0672c04"/><lb ed="R050" n="0038b02"/>父知。當習學衆藝。故曰植衆德本。衆藝雖習。必須威
<lb ed="X" n="0672c05"/><lb ed="R050" n="0038b03"/>儀自持。故曰入正定聚。旣爲父知。又閑衆藝。風規其
<lb ed="X" n="0672c06"/><lb ed="R050" n="0038b04"/>足。可以治家治國。故曰發救一切衆生之心。以能克
<lb ed="X" n="0672c07"/><lb ed="R050" n="0038b05"/>紹善護家國。故後五百歲有能持經者。我當守護。除
<lb ed="X" n="0672c08"/><lb ed="R050" n="0038b06"/>其衰患。不令惡鬼之所侵惱。若人行住持經。我乘六
<lb ed="X" n="0672c09"/><lb ed="R050" n="0038b07"/>牙白象。而自現身。供養安慰。若人思惟此經。我亦乘
<lb ed="X" n="0672c10"/><lb ed="R050" n="0038b08"/>象王。現其人前。若人忘失一句一偈。我當敎之還令
<lb ed="X" n="0672c11"/><lb ed="R050" n="0038b09"/>通利。皆克紹護持之義。普賢者何。卽人人思惟運用
<lb ed="X" n="0672c12"/><lb ed="R050" n="0038b10"/>之念也。如普眼三度欲見。入於三昧。竟不能見。以普
<lb ed="X" n="0672c13"/><lb ed="R050" n="0038b11"/>眼入空三昧。故不得見。何以知其入空三昧耶。圓覺
<lb ed="X" n="0672c14"/><lb ed="R050" n="0038b12"/>云。覺圓明故顯心淸淨。心淸淨故見塵淸淨。見淸淨
<lb ed="X" n="0672c15"/><lb ed="R050" n="0038b13"/>故眼根淸淨。根淸淨故眼識淸淨。如是乃至八萬四
<lb ed="X" n="0672c16"/><lb ed="R050" n="0038b14"/>千陀羅尼門。一切淸淨。淸淨豈非空耶。以空故不能
<lb ed="X" n="0672c17"/><lb ed="R050" n="0038b15"/>見。如來令興想念。頃乃見之。較前空定。逈然異矣。故
<lb ed="X" n="0672c18"/><lb ed="R050" n="0038b16"/>下文云。若有受持讀誦正憶念。解其義趣。如說修行。
<lb ed="X" n="0672c19"/><lb ed="R050" n="0038b17"/>當知是人行普賢行。是故予謂卽想念心。前開解門。
<lb ed="X" n="0672c20"/><lb ed="R050" n="0038b18"/>則思惟不能入。分別不能解。故曰。非思量分別之所
<lb ed="X" n="0672c21"/><lb ed="R050" n="0039a01"/>能解。今開行門。則想念思惟分別計較。一一皆稱普
<lb ed="X" n="0672c22"/><lb ed="R050" n="0039a02"/>賢行。如此則乘六牙象王。現其人前。亦有所說。象表
<lb ed="X" n="0672c23"/><lb ed="R050" n="0039a03"/>實相之行。六牙表六波羅蜜。於實相中。一念思惟。卽
<lb ed="X" n="0672c24"/><lb ed="R050" n="0039a04"/>具六度。卽思非思。是玅法義。如輪王從仙人聞法華
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0673a" n="0673a"/>
<lb ed="X" n="0673a01"/><lb ed="R050" n="0039a05"/>經乃云我因提婆達多善知識故。令我具足六波羅
<lb ed="X" n="0673a02"/><lb ed="R050" n="0039a06"/>蜜等。豈非一念實行卽具六度耶。或曰。若如所言。則
<lb ed="X" n="0673a03"/><lb ed="R050" n="0039a07"/>但依理觀。不依事修。從古<anchor xml:id="nkr_note_add_0673a0301" n="0673a0301"/><anchor xml:id="beg0673a0301" n="0673a0301"/>已<anchor xml:id="end0673a0301"/>來。頗有得見普賢者不。
<lb ed="X" n="0673a04"/><lb ed="R050" n="0039a08"/>曰智者禮懺三七。見靈山一會儼然。曇翼誦持法華。
<lb ed="X" n="0673a05"/><lb ed="R050" n="0039a09"/>普賢乘象而至。予謂非事不表其理。非理不顯其事。
<lb ed="X" n="0673a06"/><lb ed="R050" n="0039a10"/>若能理事雙修。何患其普賢不我現前。所以見普賢。
<lb ed="X" n="0673a07"/><lb ed="R050" n="0039a11"/>則當得無量功德。如旋陀羅尼等。又云。若濁世比丘
<lb ed="X" n="0673a08"/><lb ed="R050" n="0039a12"/>等。欲修習此經。能三七精進。我乃現身而爲說法。復
<lb ed="X" n="0673a09"/><lb ed="R050" n="0039a13"/>慮其宿障魔作。說咒護持。觀菩薩爲衆生用心。何其
<lb ed="X" n="0673a10"/><lb ed="R050" n="0039a14"/>切也。復云。菩薩得聞是陀羅尼。皆是普賢威神之力。
<lb ed="X" n="0673a11"/><lb ed="R050" n="0039a15"/>正憶念者。卽普賢行。所謂動轉施爲。皆承渠力。古人
<lb ed="X" n="0673a12"/><lb ed="R050" n="0039a16"/>云。正興一念。是法界緣起。予謂想念思惟卽是普賢。
<lb ed="X" n="0673a13"/><lb ed="R050" n="0039a17"/>非無據也。能如是思惟信解者。則從無量佛所。深種
<lb ed="X" n="0673a14"/><lb ed="R050" n="0039a18"/>善根。常爲諸佛手摩其頂。未能深解。若但書寫。亦得
<lb ed="X" n="0673a15"/><lb ed="R050" n="0039b01"/>命終生天。何況受持憶念解義修行者乎。若如是之
<lb ed="X" n="0673a16"/><lb ed="R050" n="0039b02"/>人。命終得生兜率。受諸快樂。是故智者應當受持。我
<lb ed="X" n="0673a17"/><lb ed="R050" n="0039b03"/>當守護廣令流布使不斷絕。由是世尊卽讚其成就
<lb ed="X" n="0673a18"/><lb ed="R050" n="0039b04"/>不可思議功德。從久遠來。發阿耨菩提之意。乃能作
<lb ed="X" n="0673a19"/><lb ed="R050" n="0039b05"/>此大功德事。汝以神力守護是經。我亦以神力守護
<lb ed="X" n="0673a20"/><lb ed="R050" n="0039b06"/>持普賢名者。所以普賢卽是自<anchor xml:id="nkr_note_add_0673a2001" n="0673a2001"/><anchor xml:id="beg0673a2001" n="0673a2001"/>己<anchor xml:id="end0673a2001"/>思惟之念也。能信
<lb ed="X" n="0673a21"/><lb ed="R050" n="0039b07"/>自心思惟之念。是普賢行。卽得如來神力所加。如是
<lb ed="X" n="0673a22"/><lb ed="R050" n="0039b08"/>信解了知。卽念非念。是爲持經。如是持經。卽從佛口
<lb ed="X" n="0673a23"/><lb ed="R050" n="0039b09"/>親聞。善解實相。則不漏落六塵。卽供養佛。如是供養。
<lb ed="X" n="0673a24"/><lb ed="R050" n="0039b10"/>深契佛心。故爲佛讚歎摩頂衣覆也。解實相者。知世
<pb ed="X" xml:id="X31.0613.0673b" n="0673b"/>
<lb ed="X" n="0673b01"/><lb ed="R050" n="0039b11"/>如幻。故不貪世樂。善了文言如化。故不好外道經書。
<lb ed="X" n="0673b02"/><lb ed="R050" n="0039b12"/>亦不喜近其人。悟身如影。故不狎惡人及諸女色。得
<lb ed="X" n="0673b03"/><lb ed="R050" n="0039b13"/>正知見。故心意質直。有福德力。故不爲三毒等所惱。
<lb ed="X" n="0673b04"/><lb ed="R050" n="0039b14"/>心無外慕。故少欲知足。能修如是普賢之行。不久當
<lb ed="X" n="0673b05"/><lb ed="R050" n="0039b15"/>詣道場。成就菩提。復明持經者現世得福。輕毀者現
<lb ed="X" n="0673b06"/><lb ed="R050" n="0039b16"/>世獲罪。敎誡諄諄。使人自擇。所以爲勸發也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0673b07"/><lb ed="R050" n="0039b17"/>
<lb ed="X" n="0673b08"/><lb ed="R050" n="0039b18"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>玅法蓮華經意語<note place="inline">終</note></cb:jhead></cb:juan>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0655b2001" to="#end0655b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0655b2002" to="#end0655b2002"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0655c2001" to="#end0655c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0656a0601" to="#end0656a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0657a0801" to="#end0657a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0657a2401" to="#end0657a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0657b0401" to="#end0657b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0657b0801" to="#end0657b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0657b1801" to="#end0657b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0657c0901" to="#end0657c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0657c1401" to="#end0657c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0657c2001" to="#end0657c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0658a0701" to="#end0658a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0658b0701" to="#end0658b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0658b0702" to="#end0658b0702"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0658b0801" to="#end0658b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0658b1801" to="#end0658b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0658c0701" to="#end0658c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">圮</lem><rdg wit="#wit.orig"><g ref="#CB04395">𡉏</g></rdg></app>
<app from="#beg0658c1601" to="#end0658c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0659a2001" to="#end0659a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0659b1601" to="#end0659b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0659c0301" to="#end0659c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0660a0401" to="#end0660a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0660a1901" to="#end0660a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0660a2001" to="#end0660a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0661a1701" to="#end0661a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0661b0301" to="#end0661b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0661c1301" to="#end0661c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0662a0801" to="#end0662a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0662a2001" to="#end0662a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0662b0701" to="#end0662b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0662b1501" to="#end0662b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0663a0501" to="#end0663a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">斂</lem><rdg wit="#wit.orig">歛</rdg></app>
<app from="#beg0663a0701" to="#end0663a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">斂</lem><rdg wit="#wit.orig">歛</rdg></app>
<app from="#beg0663a0901" to="#end0663a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">斂</lem><rdg wit="#wit.orig">歛</rdg></app>
<app from="#beg0663c0701" to="#end0663c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0663c0702" to="#end0663c0702"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0664b0901" to="#end0664b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0664b1301" to="#end0664b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0664b1401" to="#end0664b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0664c0601" to="#end0664c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0664c0801" to="#end0664c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0664c2301" to="#end0664c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0665a0401" to="#end0665a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0665a0501" to="#end0665a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0665a1601" to="#end0665a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0665a2301" to="#end0665a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0666a1701" to="#end0666a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0666a1901" to="#end0666a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0666b0601" to="#end0666b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0666b0801" to="#end0666b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0666b2101" to="#end0666b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0666b2201" to="#end0666b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0666b2301" to="#end0666b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0666c0901" to="#end0666c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0666c1601" to="#end0666c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0667b0901" to="#end0667b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0667b1601" to="#end0667b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0667c1501" to="#end0667c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0667c1801" to="#end0667c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0668c1401" to="#end0668c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0670a2001" to="#end0670a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0670a2101" to="#end0670a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">曠</lem><rdg wit="#wit.orig">嚝</rdg></app>
<app from="#beg0671a0701" to="#end0671a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0672a0701" to="#end0672a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0672b1501" to="#end0672b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0673a0301" to="#end0673a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0673a2001" to="#end0673a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0654001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0654001">依草本補入此序</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0655b2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0655b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0655b2002" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0655b2002">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0655c2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0655c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0656a0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0656a0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0657a0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0657a0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0657a2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0657a2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0657b0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0657b0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0657b0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0657b0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0657b1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0657b1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0657c0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0657c0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0657c1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0657c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0657c2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0657c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0658a0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0658a0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0658b0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0658b0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0658b0702" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0658b0702">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0658b0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0658b0801">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0658b1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0658b1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0658c0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0658c0701">圮【CB】，<g ref="#CB04395">𡉏</g>【卍續】</note>
<note n="0658c1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0658c1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0659a2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0659a2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0659b1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0659b1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0659c0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0659c0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0660a0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0660a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0660a1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0660a1901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0660a2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0660a2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0661a1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0661a1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0661b0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0661b0301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0661c1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0661c1301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0662a0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0662a0801">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0662a2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0662a2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0662b0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0662b0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0662b1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0662b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0663a0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0663a0501">斂【CB】，歛【卍續】</note>
<note n="0663a0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0663a0701">斂【CB】，歛【卍續】</note>
<note n="0663a0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0663a0901">斂【CB】，歛【卍續】</note>
<note n="0663c0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0663c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0663c0702" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0663c0702">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0664b0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0664b0901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0664b1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0664b1301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0664b1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0664b1401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0664c0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0664c0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0664c0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0664c0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0664c2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0664c2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0665a0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0665a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0665a0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0665a0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0665a1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0665a1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0665a2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0665a2301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0666a1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0666a1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0666a1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0666a1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0666b0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0666b0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0666b0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0666b0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0666b2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0666b2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0666b2201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0666b2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0666b2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0666b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0666c0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0666c0901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0666c1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0666c1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0667b0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0667b0901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0667b1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0667b1601">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0667c1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0667c1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0667c1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0667c1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0668c1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0668c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0670a2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0670a2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0670a2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0670a2101">曠【CB】，嚝【卍續】</note>
<note n="0671a0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0671a0701">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0672a0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0672a0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0672b1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0672b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0673a0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0673a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0673a2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0673a2001">己【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>