<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X32n0616">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 616 法華經會義</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 616 法華經會義</title>
			<author>明 智旭述</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp6"><resp>corrections</resp><name>CBETA.shin</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>7卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">32</idno>.<idno type="no">616</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-02-25 09:56:44 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">法華經會義</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
						<witness xml:id="wit1">【嘉興-CB】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00145">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00145</charName>
				<mapping cb:dec="983185" type="PUA">U+F0091</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3779</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[少/兔]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00501">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00501</charName>
				<mapping cb:dec="983541" type="PUA">U+F01F5</mapping>
			<mapping type="unicode">U+4B7E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>馱</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[馬*犬]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00590">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00590</charName>
				<mapping cb:dec="983630" type="PUA">U+F024E</mapping>
			<mapping type="unicode">U+246B2</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[穀-禾+牛]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00931">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00931</charName>
				<mapping cb:dec="983971" type="PUA">U+F03A3</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+2A37F</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[麩-夫+廣]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01738">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01738</charName>
				<mapping cb:dec="984778" type="PUA">U+F06CA</mapping>
			<mapping type="unicode">U+246C6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>犛</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[犛-未+牙]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01926">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName>
				<mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02494">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName>
				<mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB08504">
				<charName>CBETA CHARACTER CB08504</charName>
				<mapping cb:dec="991544" type="PUA">U+F2138</mapping>
			<mapping type="unicode">U+269A8</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>燄</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[舀*炎]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB13413">
				<charName>CBETA CHARACTER CB13413</charName>
				<mapping cb:dec="996453" type="PUA">U+F3465</mapping>
			<charProp><localName>normalized form</localName><value>矇</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[矇-卄+((並-(前-刖))-一)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB14466">
				<charName>CBETA CHARACTER CB14466</charName>
				<mapping cb:dec="997506" type="PUA">U+F3882</mapping>
			<charProp><localName>normalized form</localName><value>杌</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[桓-旦+几]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15090">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15090</charName>
				<mapping cb:dec="998130" type="PUA">U+F3AF2</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2AE7C</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>爆</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[焊-干+恭]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15106">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15106</charName>
				<mapping cb:dec="998146" type="PUA">U+F3B02</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+9B31</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鬱</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鬱-山+止]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15156">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15156</charName>
				<mapping cb:dec="998196" type="PUA">U+F3B34</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7891</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>碑</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[石*((白-日+田)/廾)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB16014">
				<charName>CBETA CHARACTER CB16014</charName>
				<mapping cb:dec="999054" type="PUA">U+F3E8E</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+979E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鞞</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鞥-合+(白-日+田)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB16612">
				<charName>CBETA CHARACTER CB16612</charName>
				<mapping cb:dec="999652" type="PUA">U+F40E4</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7934</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>礡</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[礡-莆+蒲]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-09-18T14:49:21">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0008a" n="0008a"/>
<lb ed="X" n="0008a01"/><lb ed="R050" n="0359a01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">目次</cb:mulu><head><anchor xml:id="nkr_note_orig_0008001" n="0008001"/>妙法蓮華經台宗會義目次</head>
<lb ed="X" n="0008a02"/><lb ed="R050" n="0359a03"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008a0201">卷第一<note place="inline">卷一之一</note>
<lb ed="X" n="0008a03"/><lb ed="R050" n="0359a04"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008a0301">自序</item><item xml:id="itemX32p0008a0303">序品第一</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008a04"/><lb ed="R050" n="0359a05"/><item xml:id="itemX32p0008a0401">卷第二<note place="inline">卷一之二</note>
<lb ed="X" n="0008a05"/><lb ed="R050" n="0359a06"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008a0501">序品品餘</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008a06"/><lb ed="R050" n="0359a07"/><item xml:id="itemX32p0008a0601">卷第三<note place="inline">卷一之三</note>
<lb ed="X" n="0008a07"/><lb ed="R050" n="0359a08"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008a0701">方便品第二</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008a08"/><lb ed="R050" n="0359a09"/><item xml:id="itemX32p0008a0801">卷第四<note place="inline">卷一之四</note>
<lb ed="X" n="0008a09"/><lb ed="R050" n="0359a10"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008a0901">方便品之餘</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008a10"/><lb ed="R050" n="0359a11"/><item xml:id="itemX32p0008a1001">卷第五<note place="inline">卷二之一</note>
<lb ed="X" n="0008a11"/><lb ed="R050" n="0359a12"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008a1101">譬喩品第三</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008a12"/><lb ed="R050" n="0359a13"/><item xml:id="itemX32p0008a1201">卷第六<note place="inline">卷二之二</note>
<lb ed="X" n="0008a13"/><lb ed="R050" n="0359a14"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008a1301">譬喩品之餘</item><item xml:id="itemX32p0008a1306">信解品第四</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008a14"/><lb ed="R050" n="0359a15"/><item xml:id="itemX32p0008a1401">卷第七<note place="inline">卷二之餘　卷三之一</note>
<lb ed="X" n="0008a15"/><lb ed="R050" n="0359a16"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008a1501">信解品之餘</item><item xml:id="itemX32p0008a1506">藥草喩品第五</item>
<lb ed="X" n="0008a16"/><lb ed="R050" n="0359a17"/><item xml:id="itemX32p0008a1601">授記品第六</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008a17"/><lb ed="R050" n="0359a18"/><item xml:id="itemX32p0008a1701">卷第八<note place="inline">卷三之二</note>
<lb ed="X" n="0008a18"/><lb ed="R050" n="0359b01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008a1801">化城喩品第七</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008a19"/><lb ed="R050" n="0359b02"/><item xml:id="itemX32p0008a1901">卷第九<note place="inline">卷四之一</note>
<lb ed="X" n="0008a20"/><lb ed="R050" n="0359b03"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008a2001">五百弟子受記品第八</item><item xml:id="itemX32p0008a2010">授學無學人記品第九</item>
<lb ed="X" n="0008a21"/><lb ed="R050" n="0359b04"/><item xml:id="itemX32p0008a2101">法師品第十</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008a22"/><lb ed="R050" n="0359b05"/><item xml:id="itemX32p0008a2201">卷第十<note place="inline">卷四之二</note>
<lb ed="X" n="0008a23"/><lb ed="R050" n="0359b06"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008a2301">見寶塔品第十一</item><item xml:id="itemX32p0008a2308">提婆達多品第十二</item>
<lb ed="X" n="0008a24"/><lb ed="R050" n="0359b07"/><item xml:id="itemX32p0008a2401">持品第十三</item></list></item>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0008b" n="0008b"/>
<lb ed="X" n="0008b01"/><lb ed="R050" n="0359b08"/><item xml:id="itemX32p0008b0101">卷第十一<note place="inline">卷五之一</note>
<lb ed="X" n="0008b02"/><lb ed="R050" n="0359b09"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008b0201">安樂行品第十四</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008b03"/><lb ed="R050" n="0359b10"/><item xml:id="itemX32p0008b0301">卷第十二<note place="inline">卷五之二</note>
<lb ed="X" n="0008b04"/><lb ed="R050" n="0359b11"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008b0401">從地涌出品第十五</item><item xml:id="itemX32p0008b0409">如來壽量品第十六</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008b05"/><lb ed="R050" n="0359b12"/><item xml:id="itemX32p0008b0501">卷第十三<note place="inline">卷五之三　六之一</note>
<lb ed="X" n="0008b06"/><lb ed="R050" n="0359b13"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008b0601">如來壽量品之餘</item><item xml:id="itemX32p0008b0608">分別功德品第十七</item>
<lb ed="X" n="0008b07"/><lb ed="R050" n="0359b14"/><item xml:id="itemX32p0008b0701">隨喜功德品第十八</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008b08"/><lb ed="R050" n="0359b15"/><item xml:id="itemX32p0008b0801">卷第十四<note place="inline">卷六之二</note>
<lb ed="X" n="0008b09"/><lb ed="R050" n="0359b16"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008b0901">法師功德品第十九</item><item xml:id="itemX32p0008b0909">常不輕菩薩品第二十</item>
<lb ed="X" n="0008b10"/><lb ed="R050" n="0359b17"/><item xml:id="itemX32p0008b1001">如來神力品第二十一</item><item xml:id="itemX32p0008b1010">囑累品第二十二</item>
<lb ed="X" n="0008b11"/><lb ed="R050" n="0359b18"/><item xml:id="itemX32p0008b1101">藥王菩薩本事品第二十三</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008b12"/><lb ed="R050" n="0360a01"/><item xml:id="itemX32p0008b1201">卷第十五<note place="inline">卷七之一</note>
<lb ed="X" n="0008b13"/><lb ed="R050" n="0360a02"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008b1301">妙音菩薩本事品第二十四</item>
<lb ed="X" n="0008b14"/><lb ed="R050" n="0360a03"/><item xml:id="itemX32p0008b1401">觀世音菩薩普門品第二十五</item></list></item>
<lb ed="X" n="0008b15"/><lb ed="R050" n="0360a04"/><item xml:id="itemX32p0008b1501">卷第十六<note place="inline">卷七之二</note>
<lb ed="X" n="0008b16"/><lb ed="R050" n="0360a05"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX32p0008b1601">普門品之餘</item><item xml:id="itemX32p0008b1606">陀羅尼品第二十六</item>
<lb ed="X" n="0008b17"/><lb ed="R050" n="0360a06"/><item xml:id="itemX32p0008b1701">妙莊嚴王本事品第二十七</item>
<lb ed="X" n="0008b18"/><lb ed="R050" n="0360a07"/><item xml:id="itemX32p0008b1801">普賢菩薩勸發品第二十八</item></list></item></list>
<lb ed="X" n="0008b19"/><lb ed="R050" n="0360a09"/><p xml:id="pX32p0008b1901">妙法蓮華經台宗會義目次<note place="inline">終</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0008b20"/>
<lb ed="X" n="0008b21"/>
<lb ed="X" n="0008b22"/>
<lb ed="X" n="0008b23"/>
<lb ed="X" n="0008b24"/>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0008c" n="0008c"/>
<lb ed="X" n="0008c01"/><cb:docNumber>No. 616</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0008c02"/><lb ed="R050" n="0361a01"/><cb:juan fun="open" n="1a"><cb:mulu type="卷" n="1a">一之一</cb:mulu><cb:jhead>妙法蓮華經台宗會義卷一之一<note place="inline">有序</note></cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0008c03"/><lb ed="R050" n="0361a02"/><byline cb:type="author">古吳後學蕅益　智旭　述</byline>
<lb ed="X" n="0008c04"/><lb ed="R050" n="0361a03"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">序</cb:mulu><p xml:id="pX32p0008c0401">或問蕅益子曰吾聞講法華者莫善於台宗是故
<lb ed="X" n="0008c05"/><lb ed="R050" n="0361a04"/>智者大師妙悟之後以不思議四無礙辯宣玄義
<lb ed="X" n="0008c06"/><lb ed="R050" n="0361a05"/>文句二書章安尊者記爲各二十卷不異阿難結
<lb ed="X" n="0008c07"/><lb ed="R050" n="0361a06"/>集迨荆溪尊者又以釋籤轉翼玄義文句記轉翼
<lb ed="X" n="0008c08"/><lb ed="R050" n="0361a07"/>文句於是敎觀大明稱爲中興烈祖依之修證得
<lb ed="X" n="0008c09"/><lb ed="R050" n="0361a08"/>道如林雖有聖人復起不能復贅一辭矣曩曾見
<lb ed="X" n="0008c10"/><lb ed="R050" n="0361a09"/>子綸貫<g ref="#CB02494">䟦</g>云譬如崔灝黃鶴樓詩足使李白閣筆
<lb ed="X" n="0008c11"/><lb ed="R050" n="0361a10"/>予亦服膺此語今乃無故復事管城何哉蕅益子
<lb ed="X" n="0008c12"/><lb ed="R050" n="0361a11"/>曰噫此予萬不得<anchor xml:id="nkr_note_add_0008c1201" n="0008c1201"/><anchor xml:id="beg0008c1201" n="0008c1201"/>已<anchor xml:id="end0008c1201"/>之苦心也方予寓溫陵述綸
<lb ed="X" n="0008c13"/><lb ed="R050" n="0361a12"/>貫也蓋欲誘天下之學人無不究心於三大部也
<lb ed="X" n="0008c14"/><lb ed="R050" n="0361a13"/>今屈指十餘年矣舌敝耳聾曾不能勸得兩人三
<lb ed="X" n="0008c15"/><lb ed="R050" n="0361a14"/>人正事敎觀輒以浩繁而興望洋之歎倘不稍事
<lb ed="X" n="0008c16"/><lb ed="R050" n="0361a15"/>節略則玄籤妙樂諸圓頓法甘使其終置高閣乎
<lb ed="X" n="0008c17"/><lb ed="R050" n="0361a16"/>曰若是則但節錄文句及文句記例如妙玄節要
<lb ed="X" n="0008c18"/><lb ed="R050" n="0361a17"/>可耳何以更科易文竄入<anchor xml:id="nkr_note_add_0008c1801" n="0008c1801"/><anchor xml:id="beg0008c1801" n="0008c1801"/>己<anchor xml:id="end0008c1801"/>意直名爲會義耶曰
<lb ed="X" n="0008c19"/><lb ed="R050" n="0361a18"/>是尤不得<anchor xml:id="nkr_note_add_0008c1901" n="0008c1901"/><anchor xml:id="beg0008c1901" n="0008c1901"/>已<anchor xml:id="end0008c1901"/>也古者經疏各行故疏于經義之奧
<lb ed="X" n="0008c20"/><lb ed="R050" n="0361b01"/>者則發揮不厭深詳而於經文之顯者則分科點
<lb ed="X" n="0008c21"/><lb ed="R050" n="0361b02"/>示而<anchor xml:id="nkr_note_add_0008c2101" n="0008c2101"/><anchor xml:id="beg0008c2101" n="0008c2101"/>已<anchor xml:id="end0008c2101"/>後人強欲以疏合經遂使經文句讀割裂
<lb ed="X" n="0008c22"/><lb ed="R050" n="0361b03"/>今欲隨文演義而仍不傷經文血脉科安得不稍
<lb ed="X" n="0008c23"/><lb ed="R050" n="0361b04"/>更乎智者大師辯才敷演章安於大師示寂之後
<lb ed="X" n="0008c24"/><lb ed="R050" n="0361b05"/>方斆阿難結集雖全合大師之義未必一向皆是
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0009a" n="0009a"/>
<lb ed="X" n="0009a01"/><lb ed="R050" n="0361b06"/>大師之文故筆力古朴不事雕巧惟久讀方知其
<lb ed="X" n="0009a02"/><lb ed="R050" n="0361b07"/>妙初心之士對卷茫然文安得不稍易乎荆溪尊
<lb ed="X" n="0009a03"/><lb ed="R050" n="0361b08"/>者精金百煉文義俱深然亦微有六朝風氣稍拂
<lb ed="X" n="0009a04"/><lb ed="R050" n="0361b09"/>時機至其闡洩大師言外之旨並非循行數墨者
<lb ed="X" n="0009a05"/><lb ed="R050" n="0361b10"/>之所能知不幾亦爲竄入<anchor xml:id="nkr_note_add_0009a0501" n="0009a0501"/><anchor xml:id="beg0009a0501" n="0009a0501"/>己<anchor xml:id="end0009a0501"/>意乎夫法華經藏深
<lb ed="X" n="0009a06"/><lb ed="R050" n="0361b11"/>固幽遠智者大師能契其源豈復盡宣其委章安
<lb ed="X" n="0009a07"/><lb ed="R050" n="0361b12"/>尊者能記其槪豈復盡錄其詳卽荆溪尊者能闡
<lb ed="X" n="0009a08"/><lb ed="R050" n="0361b13"/>其要亦豈復盡析其曲折哉茲以凡愚千慮一得
<lb ed="X" n="0009a09"/><lb ed="R050" n="0361b14"/>用逗時宜安得畏背古之譏而不竭寸明用附竊
<lb ed="X" n="0009a10"/><lb ed="R050" n="0361b15"/>取其義之科也耶然則知我者其惟會義罪我者
<lb ed="X" n="0009a11"/><lb ed="R050" n="0361b16"/>其惟會義也<anchor xml:id="nkr_note_add_0009a1101" n="0009a1101"/><anchor xml:id="beg0009a1101" n="0009a1101"/>已<anchor xml:id="end0009a1101"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0009a1102" n="0009a1102"/><anchor xml:id="beg0009a1102" n="0009a1102"/>己<anchor xml:id="end0009a1102"/>丑仲冬五日下筆故序。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0009a12"/><lb ed="R050" n="0361b17"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">序品第一</cb:mulu><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0009a1201">△將釋此經大文爲二初題目二入文題目有二
<lb ed="X" n="0009a13"/><lb ed="R050" n="0361b18"/>初經題二品題經題具如玄義釋籤略如妙玄節
<lb ed="X" n="0009a14"/><lb ed="R050" n="0362a01"/>要茲不復說今先釋品題然後入文。</p><p xml:id="pX32p0009a1415" cb:place="inline">品題共二
<lb ed="X" n="0009a15"/><lb ed="R050" n="0362a02"/>十八今先釋序品餘品到文方釋。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0009a16"/><lb ed="R050" n="0362a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0009a1601">序品第一</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0009a17"/><lb ed="R050" n="0362a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0009a1701">序者訓庠序謂階位賓主問答悉庠序也又次由
<lb ed="X" n="0009a18"/><lb ed="R050" n="0362a05"/>述三義如是等五事冠於經首次序也放光六瑞
<lb ed="X" n="0009a19"/><lb ed="R050" n="0362a06"/>起發之端由序也問答釋疑正說弄引叙述也具
<lb ed="X" n="0009a20"/><lb ed="R050" n="0362a07"/>此三義故稱爲序品者梵云<g ref="#CB02494">䟦</g>渠此翻爲品義類
<lb ed="X" n="0009a21"/><lb ed="R050" n="0362a08"/>同者聚在一段故名品也或佛自唱品如梵網心
<lb ed="X" n="0009a22"/><lb ed="R050" n="0362a09"/>地或結集所置如大論所述大品般若本唯三品
<lb ed="X" n="0009a23"/><lb ed="R050" n="0362a10"/><note place="inline">一序二魔事三囑累</note>或譯人添足如羅什譯摩訶般若成九
<lb ed="X" n="0009a24"/><lb ed="R050" n="0362a11"/>十品今藥王本事是佛唱妙音觀音等是結集家
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0009b" n="0009b"/>
<lb ed="X" n="0009b01"/><lb ed="R050" n="0362a12"/>梵文中諸品先足並非譯人所添諸品之始故言
<lb ed="X" n="0009b02"/><lb ed="R050" n="0362a13"/>第一。</p>
<lb ed="X" n="0009b03"/><lb ed="R050" n="0362a14"/><p xml:id="pX32p0009b0301">△入文爲三初通叙迹本兩門二別說迹本兩門
<lb ed="X" n="0009b04"/><lb ed="R050" n="0362a15"/>三流通迹本兩門釋此爲四一因緣二約敎三本
<lb ed="X" n="0009b05"/><lb ed="R050" n="0362a16"/>迹四觀心始從如是終于而去皆以四意消文而
<lb ed="X" n="0009b06"/><lb ed="R050" n="0362a17"/>今略書或三二一貴在得意耳所以用四釋者廣
<lb ed="X" n="0009b07"/><lb ed="R050" n="0362a18"/>則令智退略則意不周我今處中說令義易明了
<lb ed="X" n="0009b08"/><lb ed="R050" n="0362b01"/>因緣亦名感應衆生無機雖近不見慈善根力遠
<lb ed="X" n="0009b09"/><lb ed="R050" n="0362b02"/>而自通感應道交故用因緣釋也夫衆生求脫此
<lb ed="X" n="0009b10"/><lb ed="R050" n="0362b03"/>機衆矣聖人起應應亦衆矣此義更廣處中在何
<lb ed="X" n="0009b11"/><lb ed="R050" n="0362b04"/>然大經云慈善根力有無量門略則神通神通卽
<lb ed="X" n="0009b12"/><lb ed="R050" n="0362b05"/>是應之異名對感卽名感應設應雖衆不過于慈
<lb ed="X" n="0009b13"/><lb ed="R050" n="0362b06"/>求脫雖多詎出於感故感應二字處中明矣夫十
<lb ed="X" n="0009b14"/><lb ed="R050" n="0362b07"/>方機感曠若虗空敎法彌廣何名處中今論娑婆
<lb ed="X" n="0009b15"/><lb ed="R050" n="0362b08"/>國土音聲佛事則甘露門開依聲敎釋並以金口
<lb ed="X" n="0009b16"/><lb ed="R050" n="0362b09"/>爲本不少不多中說明矣夫應機設敎敎有權實
<lb ed="X" n="0009b17"/><lb ed="R050" n="0362b10"/>淺深不同將本望迹機多敎異其迹必廣何名處
<lb ed="X" n="0009b18"/><lb ed="R050" n="0362b11"/>中今置指存月亡迹尋本迹多雖廣論本唯一處
<lb ed="X" n="0009b19"/><lb ed="R050" n="0362b12"/>中明矣夫尋迹迹廣徒自疲勞尋本本高高不可
<lb ed="X" n="0009b20"/><lb ed="R050" n="0362b13"/>極如數他寶自無半錢但觀<anchor xml:id="nkr_note_add_0009b2001" n="0009b2001"/><anchor xml:id="beg0009b2001" n="0009b2001"/>己<anchor xml:id="end0009b2001"/>心之高廣扣無窮
<lb ed="X" n="0009b21"/><lb ed="R050" n="0362b14"/>之聖應機成致感逮得<anchor xml:id="nkr_note_add_0009b2101" n="0009b2101"/><anchor xml:id="beg0009b2101" n="0009b2101"/>己<anchor xml:id="end0009b2101"/>利故用觀心釋也證因
<lb ed="X" n="0009b22"/><lb ed="R050" n="0362b15"/>緣者方便品云十方諸佛爲一大事因緣故出現
<lb ed="X" n="0009b23"/><lb ed="R050" n="0362b16"/>於世證約敎者方便品云以種種法門宣示於佛
<lb ed="X" n="0009b24"/><lb ed="R050" n="0362b17"/>道大經云粗言及輭語皆歸第一義證本迹者壽
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0009c" n="0009c"/>
<lb ed="X" n="0009c01"/><lb ed="R050" n="0362b18"/>量品云今天人阿修羅皆謂我少出家去<name role="" type="person">伽耶城</name>
<lb ed="X" n="0009c02"/><lb ed="R050" n="0363a01"/>不遠得三菩提然我實成佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0009c0201" n="0009c0201"/><anchor xml:id="beg0009c0201" n="0009c0201"/>已<anchor xml:id="end0009c0201"/>來無量無邊阿僧
<lb ed="X" n="0009c03"/><lb ed="R050" n="0363a02"/>祇劫以斯方便導利衆生五百受記品云內秘菩
<lb ed="X" n="0009c04"/><lb ed="R050" n="0363a03"/>薩行外現是聲聞實自淨佛土示衆有三毒又現
<lb ed="X" n="0009c05"/><lb ed="R050" n="0363a04"/>邪見相我弟子如是方便度衆生此則師弟皆明
<lb ed="X" n="0009c06"/><lb ed="R050" n="0363a05"/>本迹證觀心者譬喩品云若人信汝所說卽爲見
<lb ed="X" n="0009c07"/><lb ed="R050" n="0363a06"/>我亦見於汝及比丘僧幷諸菩薩當知隨有所聞
<lb ed="X" n="0009c08"/><lb ed="R050" n="0363a07"/>諦心觀察於信心中得見三寶聞說是法實見我
<lb ed="X" n="0009c09"/><lb ed="R050" n="0363a08"/>是佛寶見汝等是僧寶也今且約三段示因緣相
<lb ed="X" n="0009c10"/><lb ed="R050" n="0363a09"/>衆生久遠蒙佛善巧令種佛道因緣中間相値更
<lb ed="X" n="0009c11"/><lb ed="R050" n="0363a10"/>以異方便助顯第一義而成熟之今日雨華動地
<lb ed="X" n="0009c12"/><lb ed="R050" n="0363a11"/>以如來滅度而滅度之復次久遠爲種過去爲熟
<lb ed="X" n="0009c13"/><lb ed="R050" n="0363a12"/>近世爲脫地湧等是也復次中間爲種四味爲熟
<lb ed="X" n="0009c14"/><lb ed="R050" n="0363a13"/>王城爲脫今之開示悟入者是也復次今世爲種
<lb ed="X" n="0009c15"/><lb ed="R050" n="0363a14"/>次世爲熟後世爲脫未來得度者是也取意而說
<lb ed="X" n="0009c16"/><lb ed="R050" n="0363a15"/>其間節節作三世九世爲種爲熟爲脫以如是等
<lb ed="X" n="0009c17"/><lb ed="R050" n="0363a16"/>因緣故有序分也衆見希有瑞顒顒欽渴欲聞具
<lb ed="X" n="0009c18"/><lb ed="R050" n="0363a17"/>足道佛乘機設化開示悟入佛之知見故有正說
<lb ed="X" n="0009c19"/><lb ed="R050" n="0363a18"/>分也非但當時獲大利益後五百歲遠沾妙道故
<lb ed="X" n="0009c20"/><lb ed="R050" n="0363b01"/>有流通分也次約三段示約敎相此序非爲人天
<lb ed="X" n="0009c21"/><lb ed="R050" n="0363b02"/>淸升作序非爲二乘小道作序不爲卽空通三作
<lb ed="X" n="0009c22"/><lb ed="R050" n="0363b03"/>序不爲獨菩薩法作序乃爲正直捨方便但說無
<lb ed="X" n="0009c23"/><lb ed="R050" n="0363b04"/>上佛道作序耳此正不指世間爲正不指螢光析
<lb ed="X" n="0009c24"/><lb ed="R050" n="0363b05"/>智爲正不指燈炬體法智爲正不指星月道種智
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0010a" n="0010a"/>
<lb ed="X" n="0010a01"/><lb ed="R050" n="0363b06"/>爲正乃指日光一切種智爲正也此流通非爲楊
<lb ed="X" n="0010a02"/><lb ed="R050" n="0363b07"/>葉木牛木馬而作流通非流通半字非流通共字
<lb ed="X" n="0010a03"/><lb ed="R050" n="0363b08"/>非流通別字純是流通圓滿修多羅滿字法也次
<lb ed="X" n="0010a04"/><lb ed="R050" n="0363b09"/>約三段示本迹者久遠行菩薩道時宣揚先佛法
<lb ed="X" n="0010a05"/><lb ed="R050" n="0363b10"/>華經亦有三分上中下語亦有本迹但佛佛相望
<lb ed="X" n="0010a06"/><lb ed="R050" n="0363b11"/>是則無窮今別取釋迦最初成佛時所說法華三
<lb ed="X" n="0010a07"/><lb ed="R050" n="0363b12"/>分上中下語專名爲上名之爲本何以故最初成
<lb ed="X" n="0010a08"/><lb ed="R050" n="0363b13"/>佛初說法故中間行化助大通智勝然燈等佛宣
<lb ed="X" n="0010a09"/><lb ed="R050" n="0363b14"/>揚法華三分者但名爲中但名爲迹何以故前有
<lb ed="X" n="0010a10"/><lb ed="R050" n="0363b15"/>上故前有本故今日王城所說三分但名爲下但
<lb ed="X" n="0010a11"/><lb ed="R050" n="0363b16"/>名爲迹乃至未來永永所說三分亦指最初爲上
<lb ed="X" n="0010a12"/><lb ed="R050" n="0363b17"/>爲本譬如大樹雖有千枝萬葉論其根本同宗一
<lb ed="X" n="0010a13"/><lb ed="R050" n="0363b18"/>根不得傳傳相指也次約三段示觀心相者當約
<lb ed="X" n="0010a14"/><lb ed="R050" n="0364a01"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0010a1401" n="0010a1401"/><anchor xml:id="beg0010a1401" n="0010a1401"/>己<anchor xml:id="end0010a1401"/>心論戒定慧爲三分修行則戒初定中慧後若
<lb ed="X" n="0010a15"/><lb ed="R050" n="0364a02"/>法門則慧爲本定戒爲迹又戒定慧各各作三分
<lb ed="X" n="0010a16"/><lb ed="R050" n="0364a03"/>戒三分者初前方便中白羯磨後結竟定三分者
<lb ed="X" n="0010a17"/><lb ed="R050" n="0364a04"/>初二十五緣中正觀後歷緣又善入出住爲定三
<lb ed="X" n="0010a18"/><lb ed="R050" n="0364a05"/>分慧三分者空序中正假爲流通<anchor xml:id="nkr_note_add_0010a1801" n="0010a1801"/><anchor xml:id="beg0010a1801" n="0010a1801"/>已<anchor xml:id="end0010a1801"/>約三分示四
<lb ed="X" n="0010a19"/><lb ed="R050" n="0364a06"/>種相當用此義始從如是終訖作禮而去悉作四
<lb ed="X" n="0010a20"/><lb ed="R050" n="0364a07"/>意消文行者善思量之蓋若無初因緣釋則尙不
<lb ed="X" n="0010a21"/><lb ed="R050" n="0364a08"/>殊外計然因緣語通通於一化須知今乃大事四
<lb ed="X" n="0010a22"/><lb ed="R050" n="0364a09"/>悉非餘感應開顯四悉一道無外久遠四悉諸經
<lb ed="X" n="0010a23"/><lb ed="R050" n="0364a10"/>所無觀心四悉一觀徧收以此四悉通於始末約
<lb ed="X" n="0010a24"/><lb ed="R050" n="0364a11"/>敎等三亦須徧述若無次約敎釋不辨偏小故以
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0010b" n="0010b"/>
<lb ed="X" n="0010b01"/><lb ed="R050" n="0364a12"/>四八簡開廢等望昔敎部今方眞實一切能詮無
<lb ed="X" n="0010b02"/><lb ed="R050" n="0364a13"/>復異稱故須明之以彰妙典若無三本迹釋誰知
<lb ed="X" n="0010b03"/><lb ed="R050" n="0364a14"/>迥出一期敎中所譚身土中間今日無非迹施指
<lb ed="X" n="0010b04"/><lb ed="R050" n="0364a15"/>彼大通猶如信宿先愚密敎復迷迹身至此方袪
<lb ed="X" n="0010b05"/><lb ed="R050" n="0364a16"/>守株尙昧若無四觀心釋將何以辨能詮敎功將
<lb ed="X" n="0010b06"/><lb ed="R050" n="0364a17"/>何以爲久成行本故一一句入心成觀觀與經合
<lb ed="X" n="0010b07"/><lb ed="R050" n="0364a18"/>非數他寶方知止觀一部是法華三昧之筌罤總
<lb ed="X" n="0010b08"/><lb ed="R050" n="0364b01"/>斯四義方可略顯一部旨歸當知二三尙略一何
<lb ed="X" n="0010b09"/><lb ed="R050" n="0364b02"/>能逮故一一句得斯四義則使句句咸異諸敎。</p>
<lb ed="X" n="0010b10"/><lb ed="R050" n="0364b03"/><p xml:id="pX32p0010b1001">初通叙迹本兩門二初聞法時處二聞持之伴。</p>
<lb ed="X" n="0010b11"/><lb ed="R050" n="0364b04"/><p xml:id="pX32p0010b1101">初聞法時處。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0010b12"/><lb ed="R050" n="0364b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0010b1201">如是我聞一時佛住<name role="" type="person">王舍城</name><name role="" type="person">耆闍崛山</name>中。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0010b13"/><lb ed="R050" n="0364b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0010b1301">如是者擧所聞之法體我聞者能持之人也一時
<lb ed="X" n="0010b14"/><lb ed="R050" n="0364b07"/>者聞持和合非異時也佛者時從佛聞也王城耆
<lb ed="X" n="0010b15"/><lb ed="R050" n="0364b08"/>山聞持之所也幷下與大比丘等是聞持之伴故
<lb ed="X" n="0010b16"/><lb ed="R050" n="0364b09"/>云五事冠經首也。</p><p xml:id="pX32p0010b1608" cb:place="inline">○因緣釋如是者三世佛經初
<lb ed="X" n="0010b17"/><lb ed="R050" n="0364b10"/>皆安如是諸佛道同不與世諍世界悉檀也大論
<lb ed="X" n="0010b18"/><lb ed="R050" n="0364b11"/>云擧時方令人生信者爲人悉檀也又對破外道
<lb ed="X" n="0010b19"/><lb ed="R050" n="0364b12"/>阿歐二字不如不是對治悉檀也<note place="inline">阿無歐有一切外經以二字爲
<lb ed="X" n="0010b20"/><lb ed="R050" n="0364b13"/>首以其所計此二爲本部內所明不出所計</note>又如是者信順之辭信則
<lb ed="X" n="0010b21"/><lb ed="R050" n="0364b14"/>所聞之理會順則師資之道成卽第一義悉檀也
<lb ed="X" n="0010b22"/><lb ed="R050" n="0364b15"/>約敎釋者諸經不同如是亦異不應一匙開於衆
<lb ed="X" n="0010b23"/><lb ed="R050" n="0364b16"/>戶又佛阿難二文不異爲如能詮詮所詮爲是今
<lb ed="X" n="0010b24"/><lb ed="R050" n="0364b17"/>阿難傳佛何等文詮何等是不可以漸文傳頓是
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0010c" n="0010c"/>
<lb ed="X" n="0010c01"/><lb ed="R050" n="0364b18"/>以偏文詮圓是傳詮若謬則文不如文不如則理
<lb ed="X" n="0010c02"/><lb ed="R050" n="0365a01"/>不是此義難明須加詳審若云佛明俗有文字眞
<lb ed="X" n="0010c03"/><lb ed="R050" n="0365a02"/>無文字阿難傳佛俗諦文字與佛說不異故名如
<lb ed="X" n="0010c04"/><lb ed="R050" n="0365a03"/>因此俗文會眞諦理故名爲是此則三藏經初明
<lb ed="X" n="0010c05"/><lb ed="R050" n="0365a04"/>如是也若云佛明卽色是空空卽是色色空空色
<lb ed="X" n="0010c06"/><lb ed="R050" n="0365a05"/>無二無別空色不異爲如卽事而眞爲是阿難傳
<lb ed="X" n="0010c07"/><lb ed="R050" n="0365a06"/>佛文不異爲如能詮卽所詮爲是此則通敎經初
<lb ed="X" n="0010c08"/><lb ed="R050" n="0365a07"/>明如是也若云佛明生死是有邊涅槃是無邊出
<lb ed="X" n="0010c09"/><lb ed="R050" n="0365a08"/>生死有邊入涅<anchor xml:id="nkr_note_add_0010c0901" n="0010c0901"/><anchor xml:id="beg0010c0901" n="0010c0901"/>槃<anchor xml:id="end0010c0901"/>無邊出涅槃無邊入於中道阿
<lb ed="X" n="0010c10"/><lb ed="R050" n="0365a09"/>難傳此出有入無出無入中與佛說不異爲如從
<lb ed="X" n="0010c11"/><lb ed="R050" n="0365a10"/>淺至深無非曰是此則別敎經初如是也若云佛
<lb ed="X" n="0010c12"/><lb ed="R050" n="0365a11"/>明生死卽涅槃亦卽中道況復涅槃寧非中道眞
<lb ed="X" n="0010c13"/><lb ed="R050" n="0365a12"/>如法界實性實際徧一切處無非佛法阿難傳此
<lb ed="X" n="0010c14"/><lb ed="R050" n="0365a13"/>與佛說不異故名爲如如如不動故名爲是是則
<lb ed="X" n="0010c15"/><lb ed="R050" n="0365a14"/>圓經初如是也約本迹釋如是者三世十方橫豎
<lb ed="X" n="0010c16"/><lb ed="R050" n="0365a15"/>皆爾過去遠遠現在漫漫未來永永皆悉如是何
<lb ed="X" n="0010c17"/><lb ed="R050" n="0365a16"/>處是本何處是迹且約釋尊最初成道經初如是
<lb ed="X" n="0010c18"/><lb ed="R050" n="0365a17"/>者本也中間作佛說經今日所說經初如是者皆
<lb ed="X" n="0010c19"/><lb ed="R050" n="0365a18"/>迹也又阿難所傳如是者迹也佛所說如是者本
<lb ed="X" n="0010c20"/><lb ed="R050" n="0365b01"/>也又師弟通達如是非始今日亦非中間者本也
<lb ed="X" n="0010c21"/><lb ed="R050" n="0365b02"/>而中間而今日者迹也觀心釋者觀前悉檀敎迹
<lb ed="X" n="0010c22"/><lb ed="R050" n="0365b03"/>等諸如是義悉是因緣生法緣生卽空卽通觀也
<lb ed="X" n="0010c23"/><lb ed="R050" n="0365b04"/>因緣卽空卽假者別觀也二觀爲方便道得入中
<lb ed="X" n="0010c24"/><lb ed="R050" n="0365b05"/>道第一義雙照二諦者亦通亦別觀也上來悉是
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0011a" n="0011a"/>
<lb ed="X" n="0011a01"/><lb ed="R050" n="0365b06"/>中道者非通非別觀也文云若人信汝所說卽得
<lb ed="X" n="0011a02"/><lb ed="R050" n="0365b07"/>見我亦見於汝及比丘僧幷諸菩薩乃觀行之明
<lb ed="X" n="0011a03"/><lb ed="R050" n="0365b08"/>文也信則論機見則是應卽因緣也又信有淺深
<lb ed="X" n="0011a04"/><lb ed="R050" n="0365b09"/>見有權實種種分別不同卽約敎也又信法華之
<lb ed="X" n="0011a05"/><lb ed="R050" n="0365b10"/>文則見實相之本若見身子之化則見龍陀之本
<lb ed="X" n="0011a06"/><lb ed="R050" n="0365b11"/><note place="inline">眞諦云須菩提是東方靑龍陀佛有引大寶積云舍利弗成佛號金龍陀未檢</note>若見始成
<lb ed="X" n="0011a07"/><lb ed="R050" n="0365b12"/>釋尊亦見久成先佛若見千二百比丘八萬菩薩
<lb ed="X" n="0011a08"/><lb ed="R050" n="0365b13"/>者亦見其本也又聞經心信無疑覺此信心明淨
<lb ed="X" n="0011a09"/><lb ed="R050" n="0365b14"/>卽是見佛慧數分明是見身子諸數分明是衆比
<lb ed="X" n="0011a10"/><lb ed="R050" n="0365b15"/>丘慈悲心淨是見諸菩薩四番釋如是竟。</p><p xml:id="pX32p0011a1017" cb:place="inline">○因緣
<lb ed="X" n="0011a11"/><lb ed="R050" n="0365b16"/>釋我聞者或云聞如是蓋經本不同前後互擧耳
<lb ed="X" n="0011a12"/><lb ed="R050" n="0365b17"/>大論云耳根不壞聲在可聞處作心欲聞衆緣和
<lb ed="X" n="0011a13"/><lb ed="R050" n="0365b18"/>合故言我聞問應言耳聞那云我聞答我是耳主
<lb ed="X" n="0011a14"/><lb ed="R050" n="0366a01"/>擧我攝衆緣此世界釋也阿難登座稱我聞大衆
<lb ed="X" n="0011a15"/><lb ed="R050" n="0366a02"/>皆悲號適見如來今稱我聞又文殊結集先唱題
<lb ed="X" n="0011a16"/><lb ed="R050" n="0366a03"/>次稱如是我聞時衆悲號二並生戀慕善此爲人
<lb ed="X" n="0011a17"/><lb ed="R050" n="0366a04"/>釋也阿難身與佛相似短佛僅三指<note place="inline">一指二寸</note>衆疑釋
<lb ed="X" n="0011a18"/><lb ed="R050" n="0366a05"/>尊重出或他方佛來或阿難成佛今唱我聞三疑
<lb ed="X" n="0011a19"/><lb ed="R050" n="0366a06"/>皆遣此對治釋也阿難學人隨俗稱我聞第一義
<lb ed="X" n="0011a20"/><lb ed="R050" n="0366a07"/>中無我無聞古來衆釋同是因緣一義耳於因緣
<lb ed="X" n="0011a21"/><lb ed="R050" n="0366a08"/>中前三尙自不周況第一義況約敎等三耶次約
<lb ed="X" n="0011a22"/><lb ed="R050" n="0366a09"/>敎者釋論明凡夫三種稱我謂我見我慢及世流
<lb ed="X" n="0011a23"/><lb ed="R050" n="0366a10"/>布名字我學人無我見但二種無學幷無我慢但
<lb ed="X" n="0011a24"/><lb ed="R050" n="0366a11"/>一種今阿難聞法時是學人無我見能伏我慢但
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0011b" n="0011b"/>
<lb ed="X" n="0011b01"/><lb ed="R050" n="0366a12"/>隨世名字稱我無咎此用三藏意釋我也十住毗
<lb ed="X" n="0011b02"/><lb ed="R050" n="0366a13"/>婆沙云四句稱我皆墮邪見佛正法中無我誰聞
<lb ed="X" n="0011b03"/><lb ed="R050" n="0366a14"/>此用通敎意也大經云阿難多聞士知我無我而
<lb ed="X" n="0011b04"/><lb ed="R050" n="0366a15"/>不二雙分別我無我此用別敎意也<note place="inline">不二是登地雙照是地前</note>
<lb ed="X" n="0011b05"/><lb ed="R050" n="0366a16"/>又阿難知我無我而不二方便爲侍者傳持如來
<lb ed="X" n="0011b06"/><lb ed="R050" n="0366a17"/>無礙智慧以自在音聲傳權傳實有何不可此用
<lb ed="X" n="0011b07"/><lb ed="R050" n="0366a18"/>圓敎釋我也又正法念經明三阿難<name role="" type="person">阿難陀</name>此云
<lb ed="X" n="0011b08"/><lb ed="R050" n="0366b01"/>歡喜持小乘藏阿難<g ref="#CB02494">䟦</g>陀此云歡喜賢受持雜藏
<lb ed="X" n="0011b09"/><lb ed="R050" n="0366b02"/>阿難娑伽此云歡喜海持佛藏阿含經有典藏阿
<lb ed="X" n="0011b10"/><lb ed="R050" n="0366b03"/>難持菩薩藏蓋指一人具四德傳持四法門其義
<lb ed="X" n="0011b11"/><lb ed="R050" n="0366b04"/>自顯三本迹者若未會入可言阿難隨世名我若
<lb ed="X" n="0011b12"/><lb ed="R050" n="0366b05"/>發迹顯本空王佛所同時發心方便示爲傳法之
<lb ed="X" n="0011b13"/><lb ed="R050" n="0366b06"/>人何所不能四觀心者觀因緣所生法卽空卽假
<lb ed="X" n="0011b14"/><lb ed="R050" n="0366b07"/>卽中卽空者我無我也卽假者分別我與無我也
<lb ed="X" n="0011b15"/><lb ed="R050" n="0366b08"/>卽中者眞妙我也四番釋我竟次持聞者阿難佛
<lb ed="X" n="0011b16"/><lb ed="R050" n="0366b09"/>得道夜生侍佛僅二十餘年未侍佛時應是不聞
<lb ed="X" n="0011b17"/><lb ed="R050" n="0366b10"/>大論云阿難集法時自云佛初轉法輪我爾時不
<lb ed="X" n="0011b18"/><lb ed="R050" n="0366b11"/>見如是展轉聞當知不悉聞也展轉從他自他別
<lb ed="X" n="0011b19"/><lb ed="R050" n="0366b12"/>故聞不聞異未聞者樂欲<anchor xml:id="nkr_note_add_0011b1901" n="0011b1901"/><anchor xml:id="beg0011b1901" n="0011b1901"/>已<anchor xml:id="end0011b1901"/>得聞者生喜卽世界
<lb ed="X" n="0011b20"/><lb ed="R050" n="0366b13"/>悉也舊解云阿難得佛覺三昧力自能聞卽爲人
<lb ed="X" n="0011b21"/><lb ed="R050" n="0366b14"/>悉報恩經云阿難求四願所未聞經願佛重說又
<lb ed="X" n="0011b22"/><lb ed="R050" n="0366b15"/>云佛口密爲說也胎經云佛從金棺出金臂重爲
<lb ed="X" n="0011b23"/><lb ed="R050" n="0366b16"/>阿難現入胎之相諸經皆聞況餘處說耶卽對治
<lb ed="X" n="0011b24"/><lb ed="R050" n="0366b17"/>悉此經云阿難得記卽憶本願持先佛法皆如今
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0011c" n="0011c"/>
<lb ed="X" n="0011c01"/><lb ed="R050" n="0366b18"/>也卽第一義悉若約敎者歡喜阿難面如淨滿月
<lb ed="X" n="0011c02"/><lb ed="R050" n="0367a01"/>眼若靑蓮華親承佛旨如仰完器傳以化人如瀉
<lb ed="X" n="0011c03"/><lb ed="R050" n="0367a02"/>異甁此傳聞聞法也歡喜賢住學地得空無相願
<lb ed="X" n="0011c04"/><lb ed="R050" n="0367a03"/>眼耳鼻舌諸根不漏傳持聞不聞法也典藏阿難
<lb ed="X" n="0011c05"/><lb ed="R050" n="0367a04"/>多所含受如大雲持雨此傳持不聞聞法也阿難
<lb ed="X" n="0011c06"/><lb ed="R050" n="0367a05"/>海是多聞士自然能解了是常與無常若知如來
<lb ed="X" n="0011c07"/><lb ed="R050" n="0367a06"/>常不說法是名菩薩具足多聞佛法大海水流入
<lb ed="X" n="0011c08"/><lb ed="R050" n="0367a07"/>阿難心此傳持不聞不聞法也今經是海阿難持
<lb ed="X" n="0011c09"/><lb ed="R050" n="0367a08"/>不聞不聞之妙法三本迹者如上四聞皆迹引而
<lb ed="X" n="0011c10"/><lb ed="R050" n="0367a09"/>本地不可思議以本事高難量故本理深難思故
<lb ed="X" n="0011c11"/><lb ed="R050" n="0367a10"/>本迹化莫測故四觀心釋者觀因緣法是觀聞聞
<lb ed="X" n="0011c12"/><lb ed="R050" n="0367a11"/>觀空是觀聞不聞觀假是觀不聞聞觀中是觀不
<lb ed="X" n="0011c13"/><lb ed="R050" n="0367a12"/>聞不聞<note place="inline">云云</note>一念觀者妙觀也<note place="inline">云云</note>四番釋我聞
<lb ed="X" n="0011c14"/><lb ed="R050" n="0367a13"/>竟。</p><p xml:id="pX32p0011c1402" cb:place="inline">○因緣釋一時者肇師云法王啓運嘉會之時
<lb ed="X" n="0011c15"/><lb ed="R050" n="0367a14"/>此世界悉也論云迦羅是實時示內弟子時食時
<lb ed="X" n="0011c16"/><lb ed="R050" n="0367a15"/>著衣者爲人也三摩耶是假時破外道邪見者對
<lb ed="X" n="0011c17"/><lb ed="R050" n="0367a16"/>治也若時與道合者第一義也約敎者若見諦<anchor xml:id="nkr_note_add_0011c1701" n="0011c1701"/><anchor xml:id="beg0011c1701" n="0011c1701"/>已<anchor xml:id="end0011c1701"/>
<lb ed="X" n="0011c18"/><lb ed="R050" n="0367a17"/>上無學<anchor xml:id="nkr_note_add_0011c1801" n="0011c1801"/><anchor xml:id="beg0011c1801" n="0011c1801"/>已<anchor xml:id="end0011c1801"/>下名下一時若三人同入第一義名中
<lb ed="X" n="0011c19"/><lb ed="R050" n="0367a18"/>一時若登地<anchor xml:id="nkr_note_add_0011c1901" n="0011c1901"/><anchor xml:id="beg0011c1901" n="0011c1901"/>已<anchor xml:id="end0011c1901"/>上名上一時若初住<anchor xml:id="nkr_note_add_0011c1902" n="0011c1902"/><anchor xml:id="beg0011c1902" n="0011c1902"/>已<anchor xml:id="end0011c1902"/>上名上上
<lb ed="X" n="0011c20"/><lb ed="R050" n="0367b01"/>一時今經是上上一時也本迹者前諸一時迹也
<lb ed="X" n="0011c21"/><lb ed="R050" n="0367b02"/>久遠實得之一時本也觀心者觀心先空次假後
<lb ed="X" n="0011c22"/><lb ed="R050" n="0367b03"/>中次第觀心也觀心卽空卽假卽中圓妙觀心也
<lb ed="X" n="0011c23"/><lb ed="R050" n="0367b04"/>此之粗妙各有觀與境合名爲一時相卽觀者乃
<lb ed="X" n="0011c24"/><lb ed="R050" n="0367b05"/>今經觀也四番釋一時竟。</p><p xml:id="pX32p0011c2411" cb:place="inline">○因緣釋佛者劫初無
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0012a" n="0012a"/>
<lb ed="X" n="0012a01"/><lb ed="R050" n="0367b06"/>病劫盡多病長壽時樂短壽時苦東天下富而壽
<lb ed="X" n="0012a02"/><lb ed="R050" n="0367b07"/>西天下多珠寶多牛羊北天下無我所無臣屬如
<lb ed="X" n="0012a03"/><lb ed="R050" n="0367b08"/>此時處不感佛出八萬歲時乃至百歲時南天下
<lb ed="X" n="0012a04"/><lb ed="R050" n="0367b09"/>未見果而修因故佛出其地此世界釋也日若不
<lb ed="X" n="0012a05"/><lb ed="R050" n="0367b10"/>出池中未生生<anchor xml:id="nkr_note_add_0012a0501" n="0012a0501"/><anchor xml:id="beg0012a0501" n="0012a0501"/>已<anchor xml:id="end0012a0501"/>等華翳死無疑佛若出世則有
<lb ed="X" n="0012a06"/><lb ed="R050" n="0367b11"/>刹利婆羅門居士四天王乃至有頂此就爲人釋
<lb ed="X" n="0012a07"/><lb ed="R050" n="0367b12"/>也三乘根性感佛出世餘不能感善斷有頂種永
<lb ed="X" n="0012a08"/><lb ed="R050" n="0367b13"/>度生死流此就對治說也佛於法性無動無出能
<lb ed="X" n="0012a09"/><lb ed="R050" n="0367b14"/>令衆生感見動出而於如來實無動出此就第一
<lb ed="X" n="0012a10"/><lb ed="R050" n="0367b15"/>義說也次約敎者佛名覺者知者於道場樹下三
<lb ed="X" n="0012a11"/><lb ed="R050" n="0367b16"/>十四心斷正使習氣知覺世間出世間總相別相
<lb ed="X" n="0012a12"/><lb ed="R050" n="0367b17"/>覺世卽苦集覺出世卽道滅亦能覺他身長丈六
<lb ed="X" n="0012a13"/><lb ed="R050" n="0367b18"/>壽八十老比丘像卽三藏佛自覺覺他帶比丘像
<lb ed="X" n="0012a14"/><lb ed="R050" n="0368a01"/>現尊特身一念相應斷餘殘習者卽通佛自覺覺
<lb ed="X" n="0012a15"/><lb ed="R050" n="0368a02"/>他單現尊特相坐蓮華臺受佛職者卽別佛自覺
<lb ed="X" n="0012a16"/><lb ed="R050" n="0368a03"/>覺他隱前三相唯示不可思議如虗空相卽圓佛
<lb ed="X" n="0012a17"/><lb ed="R050" n="0368a04"/>自覺覺他故像法決疑經云或見如來丈六之身
<lb ed="X" n="0012a18"/><lb ed="R050" n="0368a05"/><note place="inline">藏</note>或見小身大身<note place="inline">通</note>或見坐蓮華臺爲千百億釋
<lb ed="X" n="0012a19"/><lb ed="R050" n="0368a06"/>迦說心地法門<note place="inline">別</note>或見身同虗空徧於法界無有
<lb ed="X" n="0012a20"/><lb ed="R050" n="0368a07"/>分別<note place="inline">圓</note>卽此義也<note place="inline">科註云今經正彰開顯開前三敎果頭之佛卽是圓敎法身之
<lb ed="X" n="0012a21"/><lb ed="R050" n="0368a08"/>佛故三十二相相相無邊卽是尊特亦卽法身所以龍女讚云微妙淨法身具相三十二</note>三本
<lb ed="X" n="0012a22"/><lb ed="R050" n="0368a09"/>迹者一佛爲本三佛爲迹<note place="inline">此寄本中體用</note>中間示現數數
<lb ed="X" n="0012a23"/><lb ed="R050" n="0368a10"/>唱生唱滅皆是迹也唯本地四佛皆是本也<note place="inline">迹中體用
<lb ed="X" n="0012a24"/><lb ed="R050" n="0368a11"/>俱迹本中體用俱本</note>四觀心釋者觀因緣所生心先空次假
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0012b" n="0012b"/>
<lb ed="X" n="0012b01"/><lb ed="R050" n="0368a12"/>後中皆偏覺也觀之卽空卽假卽中是圓覺也<note place="inline">覺秪
<lb ed="X" n="0012b02"/><lb ed="R050" n="0368a13"/>是智應以六卽判之若以此望前三釋則境智卽因緣佛也藏等四觀卽四敎佛也中望空假卽本迹也
<lb ed="X" n="0012b03"/><lb ed="R050" n="0368a14"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0012b0301" n="0012b0301"/><anchor xml:id="beg0012b0301" n="0012b0301"/>己<anchor xml:id="end0012b0301"/>心卽是卽觀心佛也</note>四番釋佛竟。</p><p xml:id="pX32p0012b0315" cb:place="inline">○因緣釋住者能住住
<lb ed="X" n="0012b04"/><lb ed="R050" n="0368a15"/>所住所住卽忍土王城能住卽四威儀住世未滅
<lb ed="X" n="0012b05"/><lb ed="R050" n="0368a16"/>此世界也又住者住十善道住四禪中此爲人也
<lb ed="X" n="0012b06"/><lb ed="R050" n="0368a17"/>又住者住三三昧卽對治也又住者住首楞嚴卽
<lb ed="X" n="0012b07"/><lb ed="R050" n="0368a18"/>第一義也次約敎者三藏佛從析門發眞無漏住
<lb ed="X" n="0012b08"/><lb ed="R050" n="0368b01"/>有餘無餘涅槃通佛從體門發眞無漏住有餘無
<lb ed="X" n="0012b09"/><lb ed="R050" n="0368b02"/>餘涅槃別佛從次第門入住秘密藏圓佛從不次
<lb ed="X" n="0012b10"/><lb ed="R050" n="0368b03"/>第門入住秘密藏前三佛住能所皆粗後一佛住
<lb ed="X" n="0012b11"/><lb ed="R050" n="0368b04"/>能所皆妙今經是圓佛住於妙住也三本迹者三
<lb ed="X" n="0012b12"/><lb ed="R050" n="0368b05"/>藏佛應涅槃慈悲垂迹生身住世通佛誓願慈悲
<lb ed="X" n="0012b13"/><lb ed="R050" n="0368b06"/>扶餘習度衆生作佛事別圓佛皆慈悲熏法性愍
<lb ed="X" n="0012b14"/><lb ed="R050" n="0368b07"/>衆生故垂應法界當知四佛住本佛住以慈悲故
<lb ed="X" n="0012b15"/><lb ed="R050" n="0368b08"/>住于忍土王城威儀住世是名迹住四觀心者觀
<lb ed="X" n="0012b16"/><lb ed="R050" n="0368b09"/>住於境或住無常境卽空卽假卽中等境以無住
<lb ed="X" n="0012b17"/><lb ed="R050" n="0368b10"/>法住於境中故名爲住<note place="inline">無住之言通于四敎粗智謂住於理實無若在圓中
<lb ed="X" n="0012b18"/><lb ed="R050" n="0368b11"/>便成絕待</note>四番釋住竟。</p><p xml:id="pX32p0012b1810" cb:place="inline">○因緣釋<name role="" type="person">王舍城</name><name role="" type="person">耆闍崛山</name>具
<lb ed="X" n="0012b19"/><lb ed="R050" n="0368b12"/>如文句不錄約敎者像法決疑經云一切大衆所
<lb ed="X" n="0012b20"/><lb ed="R050" n="0368b13"/>見不同或見<name role="" type="person">娑羅林</name>地悉是土砂草木石壁或見
<lb ed="X" n="0012b21"/><lb ed="R050" n="0368b14"/>七寶淸淨莊嚴或見此林是三世諸佛所遊行處
<lb ed="X" n="0012b22"/><lb ed="R050" n="0368b15"/>或見此林卽是不可思議諸佛境界眞實法體例
<lb ed="X" n="0012b23"/><lb ed="R050" n="0368b16"/>知此義四見不同所住旣然能住亦爾本迹者本
<lb ed="X" n="0012b24"/><lb ed="R050" n="0368b17"/>住王三昧三德之城迹居忍土王城本住三德大
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0012c" n="0012c"/>
<lb ed="X" n="0012c01"/><lb ed="R050" n="0368b18"/><name role="" type="person">涅槃山</name>迹居靈鷲又本迹各有靈鷲壽量品云常
<lb ed="X" n="0012c02"/><lb ed="R050" n="0369a01"/>在<name role="" type="person">靈鷲山</name>本也觀心者王卽心王舍卽五陰心王
<lb ed="X" n="0012c03"/><lb ed="R050" n="0369a02"/>造此舍若析五陰舍空空爲涅槃城此觀旣淺如
<lb ed="X" n="0012c04"/><lb ed="R050" n="0369a03"/>見土木若體五陰舍卽空空爲涅槃城卽通敎也
<lb ed="X" n="0012c05"/><lb ed="R050" n="0369a04"/>若觀五陰舍因滅是色獲得常色受想行識亦復
<lb ed="X" n="0012c06"/><lb ed="R050" n="0369a05"/>如是此之四德常爲諸佛之所遊處卽別敎也若
<lb ed="X" n="0012c07"/><lb ed="R050" n="0369a06"/>觀五陰卽法性法性無色受想行識一切衆生卽
<lb ed="X" n="0012c08"/><lb ed="R050" n="0369a07"/>是涅槃不可復滅畢竟空寂舍如是涅槃卽是眞
<lb ed="X" n="0012c09"/><lb ed="R050" n="0369a08"/>如實體乃圓觀也又色陰無知如山識陰如靈受
<lb ed="X" n="0012c10"/><lb ed="R050" n="0369a09"/>想行三陰如鷲觀此<name role="" type="person">靈鷲山</name>無常卽析觀也觀此
<lb ed="X" n="0012c11"/><lb ed="R050" n="0369a10"/><name role="" type="person">靈鷲山</name>卽空體空觀也觀靈卽智性了因智慧莊
<lb ed="X" n="0012c12"/><lb ed="R050" n="0369a11"/>嚴鷲卽聚集緣因福德莊嚴山卽法性正因不動
<lb ed="X" n="0012c13"/><lb ed="R050" n="0369a12"/>三法名秘密藏自在其中亦用度人卽別圓二觀
<lb ed="X" n="0012c14"/><lb ed="R050" n="0369a13"/>也<note place="inline">云云</note>中者佛好中道升中天中日降中國中夜
<lb ed="X" n="0012c15"/><lb ed="R050" n="0369a14"/>滅皆表中道今處山中說中道也<note place="inline">常好中道赴欲也升中天中日
<lb ed="X" n="0012c16"/><lb ed="R050" n="0369a15"/>降爲人也中夜滅對治也說中道第一義也諸敎皆有中道但分有體無體之殊本迹者觀圓理本中也
<lb ed="X" n="0012c17"/><lb ed="R050" n="0369a16"/>示離斷常迹中也今經是開顯之中若約觀者卽空卽中具二中也</note>初聞法時處竟。</p>
<lb ed="X" n="0012c18"/><lb ed="R050" n="0369a17"/><p xml:id="pX32p0012c1801">△二聞持之伴二初列衆二總結衆集初列衆三
<lb ed="X" n="0012c19"/><lb ed="R050" n="0369a18"/>初聲聞衆二菩薩衆三雜衆諸經多爾舊云有事
<lb ed="X" n="0012c20"/><lb ed="R050" n="0369b01"/>有義事者逐形迹親疎聲聞形出俗網迹近如來
<lb ed="X" n="0012c21"/><lb ed="R050" n="0369b02"/>證經爲親故前列天人形乖服異迹非侍奉證經
<lb ed="X" n="0012c22"/><lb ed="R050" n="0369b03"/>爲疎故後列菩薩形不檢節迹無定處旣不同俗
<lb ed="X" n="0012c23"/><lb ed="R050" n="0369b04"/>復異於僧故居中義者聲聞欣涅槃天人著生死
<lb ed="X" n="0012c24"/><lb ed="R050" n="0369b05"/>各有所偏菩薩不欣不著居中求宗故在兩間釋
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0013a" n="0013a"/>
<lb ed="X" n="0013a01"/><lb ed="R050" n="0369b06"/>論意亦爾此一解似兩釋事解似因緣義解似約
<lb ed="X" n="0013a02"/><lb ed="R050" n="0369b07"/>敎<note place="inline">事似因緣須具四悉義似約敎復須論八事卽身也故云親疎義卽諦理故云涅槃等形服異故卽
<lb ed="X" n="0013a03"/><lb ed="R050" n="0369b08"/>世界親者生善疎者破惡不親不疎卽第一義於有義中旣約三諦以諦對敎則四可識於藏等四辨漸
<lb ed="X" n="0013a04"/><lb ed="R050" n="0369b09"/>等四其義可知又兩二乘並欣涅槃及四菩薩並不欣不著敎皆居中唯詣實理兼能利人故居中求宗
<lb ed="X" n="0013a05"/><lb ed="R050" n="0369b10"/>超彼凡聖若以入中爲菩薩卽指別敎地上圓敎始終</note>本迹解者聲聞內秘
<lb ed="X" n="0013a06"/><lb ed="R050" n="0369b11"/>外現何常保證涅槃天人皆大薩埵豈復耽染生
<lb ed="X" n="0013a07"/><lb ed="R050" n="0369b12"/>死皆是迹引二邊而本常中道也觀心釋者從假
<lb ed="X" n="0013a08"/><lb ed="R050" n="0369b13"/>入空觀卽偏破生死從空入假觀卽偏破涅槃中
<lb ed="X" n="0013a09"/><lb ed="R050" n="0369b14"/>道正觀無復前後<note place="inline">亦應更約因緣明觀諸敎開顯及本迹觀</note>初聲聞衆
<lb ed="X" n="0013a10"/><lb ed="R050" n="0369b15"/>二初比丘衆二比丘尼衆初又二初多知識二少
<lb ed="X" n="0013a11"/><lb ed="R050" n="0369b16"/>知識初又三初擧類明數二明位歎德三列名總
<lb ed="X" n="0013a12"/><lb ed="R050" n="0369b17"/>結。</p><p xml:id="pX32p0013a1202" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0013a13"/><lb ed="R050" n="0369b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0013a1301">與大比丘衆萬二千人俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0013a14"/><lb ed="R050" n="0370a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0013a1401">與大比丘衆是擧其氣類萬二千人是明其大數
<lb ed="X" n="0013a15"/><lb ed="R050" n="0370a02"/>也與者共義釋論以七一解共謂一時一處<note place="inline">世界</note>一
<lb ed="X" n="0013a16"/><lb ed="R050" n="0370a03"/>戒<note place="inline">爲人</note>一心一見<note place="inline">對治</note>一道一解脫也<note place="inline">第一義</note>若歷敎應
<lb ed="X" n="0013a17"/><lb ed="R050" n="0370a04"/>各明七一三藏一七一<note place="inline">同感佛時同鹿苑處同別脫戒同一切智心同無漏
<lb ed="X" n="0013a18"/><lb ed="R050" n="0370a05"/>正見同三十七道同有餘涅槃</note>通敎二七一<note place="inline">分利鈍故利兼圓別應云三七且通總說
<lb ed="X" n="0013a19"/><lb ed="R050" n="0370a06"/>同爲一例</note>別敎無量七一<note place="inline">自行化他橫豎皆四門門門四悉入者不同</note>圓敎
<lb ed="X" n="0013a20"/><lb ed="R050" n="0370a07"/>一七一<note place="inline">發心畢竟二不別故</note>若未發迹正是三藏通敎中七
<lb ed="X" n="0013a21"/><lb ed="R050" n="0370a08"/>一若至開三顯一卽得入圓敎七一也大者梵語
<lb ed="X" n="0013a22"/><lb ed="R050" n="0370a09"/>摩訶此言大亦言多亦言勝器量尊重爲天王等
<lb ed="X" n="0013a23"/><lb ed="R050" n="0370a10"/>大人所敬故言大升出九十五種外道之上故言
<lb ed="X" n="0013a24"/><lb ed="R050" n="0370a11"/>勝徧知內外經書故言多又數至一萬二千故言
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0013b" n="0013b"/>
<lb ed="X" n="0013b01"/><lb ed="R050" n="0370a12"/>多今明有大道故有大用故有大知故故言大勝
<lb ed="X" n="0013b02"/><lb ed="R050" n="0370a13"/>者道勝用勝知勝故言勝多者道多用多知多故
<lb ed="X" n="0013b03"/><lb ed="R050" n="0370a14"/>言多道卽性念處大於一切智外道用卽共念處
<lb ed="X" n="0013b04"/><lb ed="R050" n="0370a15"/>勝於神通外道知卽緣念處多於四韋陀外道也
<lb ed="X" n="0013b05"/><lb ed="R050" n="0370a16"/><note place="inline">大卽世界多卽爲人對治勝卽第一義</note>約敎釋大多勝者大人所敬
<lb ed="X" n="0013b06"/><lb ed="R050" n="0370a17"/>等是三藏中釋耳大者大力羅漢所敬也多者徧
<lb ed="X" n="0013b07"/><lb ed="R050" n="0370a18"/>知生滅卽無生滅法也勝者勝三藏四門也此通
<lb ed="X" n="0013b08"/><lb ed="R050" n="0370b01"/>敎釋也又大者體法大力羅漢所敬也多者恒沙
<lb ed="X" n="0013b09"/><lb ed="R050" n="0370b02"/>佛法皆知也勝者勝二乘人此別敎釋也又大者
<lb ed="X" n="0013b10"/><lb ed="R050" n="0370b03"/>諸大菩薩所敬也多者法界不可量法悉知也勝
<lb ed="X" n="0013b11"/><lb ed="R050" n="0370b04"/>者勝諸菩薩也此圓敎釋也本迹者此諸大德久
<lb ed="X" n="0013b12"/><lb ed="R050" n="0370b05"/>爲諸佛之所咨嗟本得勝幢三昧超諸外道先<anchor xml:id="nkr_note_add_0013b1201" n="0013b1201"/><anchor xml:id="beg0013b1201" n="0013b1201"/>已<anchor xml:id="end0013b1201"/>
<lb ed="X" n="0013b13"/><lb ed="R050" n="0370b06"/>成就種智徧知迹來輔佛行化示作愛見中大多
<lb ed="X" n="0013b14"/><lb ed="R050" n="0370b07"/>勝欲引乳入酪又作三藏中大多勝欲引酪入生
<lb ed="X" n="0013b15"/><lb ed="R050" n="0370b08"/>酥示方等中大多勝欲引生酥入熟酥示作轉敎
<lb ed="X" n="0013b16"/><lb ed="R050" n="0370b09"/>般若中大多勝欲引熟酥入醍醐故作法華中大
<lb ed="X" n="0013b17"/><lb ed="R050" n="0370b10"/>多勝也然其本地大多勝久矣觀心者空觀爲大
<lb ed="X" n="0013b18"/><lb ed="R050" n="0370b11"/>假觀爲多中觀爲勝又直就中觀心性廣博猶若
<lb ed="X" n="0013b19"/><lb ed="R050" n="0370b12"/>虗空故名大雙遮二邊入寂滅海故名勝雙照二
<lb ed="X" n="0013b20"/><lb ed="R050" n="0370b13"/>諦多所含容一心一切心故名多也比丘者含怖
<lb ed="X" n="0013b21"/><lb ed="R050" n="0370b14"/>魔破惡乞士三義魔樂生死此人出家復化餘人
<lb ed="X" n="0013b22"/><lb ed="R050" n="0370b15"/>俱離三界乖於魔意魔用力制翻被五縛但愁懼
<lb ed="X" n="0013b23"/><lb ed="R050" n="0370b16"/>而<anchor xml:id="nkr_note_add_0013b2301" n="0013b2301"/><anchor xml:id="beg0013b2301" n="0013b2301"/>已<anchor xml:id="end0013b2301"/>故名怖魔出家人必破身口七惡故言破惡
<lb ed="X" n="0013b24"/><lb ed="R050" n="0370b17"/>夫在家三種如法養命一田二商三仕出家人佛
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0013c" n="0013c"/>
<lb ed="X" n="0013c01"/><lb ed="R050" n="0370b18"/>不許此唯乞自濟身安道存福利檀越故名乞士
<lb ed="X" n="0013c02"/><lb ed="R050" n="0371a01"/>三義相成卽比丘義也<note place="inline">怖魔卽世界乞士卽爲人破惡卽對治出界卽第一
<lb ed="X" n="0013c03"/><lb ed="R050" n="0371a02"/>義</note>初受戒修定修慧<anchor xml:id="nkr_note_add_0013c0301" n="0013c0301"/><anchor xml:id="beg0013c0301" n="0013c0301"/>已<anchor xml:id="end0013c0301"/>有破惡怖魔乞士三義非
<lb ed="X" n="0013c04"/><lb ed="R050" n="0371a03"/>獨後心依經家皆歎後心比丘耳此皆三藏意若
<lb ed="X" n="0013c05"/><lb ed="R050" n="0371a04"/>歷緣求眞名乞士破障理之惑名破惡修此行怖
<lb ed="X" n="0013c06"/><lb ed="R050" n="0371a05"/>四魔卽通敎義若歷三諦求理名乞士除通別惑
<lb ed="X" n="0013c07"/><lb ed="R050" n="0371a06"/>名破惡怖八魔十魔者卽別義若卽生死求實相
<lb ed="X" n="0013c08"/><lb ed="R050" n="0371a07"/>味名乞士達煩惱卽菩提名破惡魔界卽佛界者
<lb ed="X" n="0013c09"/><lb ed="R050" n="0371a08"/>是圓敎義若未發迹但明前二義若<anchor xml:id="nkr_note_add_0013c0901" n="0013c0901"/><anchor xml:id="beg0013c0901" n="0013c0901"/>已<anchor xml:id="end0013c0901"/>顯本具後
<lb ed="X" n="0013c10"/><lb ed="R050" n="0371a09"/>意也本迹者本登<name role="" type="person">涅槃山</name>頂與無明癡愛父母結
<lb ed="X" n="0013c11"/><lb ed="R050" n="0371a10"/>業妻子別出分段變易家久除五住何惡不破獲
<lb ed="X" n="0013c12"/><lb ed="R050" n="0371a11"/>眞法喜如食乳糜更無所須持中道道共尸波羅
<lb ed="X" n="0013c13"/><lb ed="R050" n="0371a12"/>密攝衆生戒魔界降伏卽佛界如堪任乘御本地
<lb ed="X" n="0013c14"/><lb ed="R050" n="0371a13"/>功德久<anchor xml:id="nkr_note_add_0013c1401" n="0013c1401"/><anchor xml:id="beg0013c1401" n="0013c1401"/>已<anchor xml:id="end0013c1401"/>成就爲調伏衆生迹示五味比丘傳引
<lb ed="X" n="0013c15"/><lb ed="R050" n="0371a14"/>衆生例如前釋觀心者觀一念心淨若虗空不爲
<lb ed="X" n="0013c16"/><lb ed="R050" n="0371a15"/>二邊桎梏所礙平等大慧無住無著卽名出家以
<lb ed="X" n="0013c17"/><lb ed="R050" n="0371a16"/>中觀自資活法身慧命名乞士觀五住煩惱卽是
<lb ed="X" n="0013c18"/><lb ed="R050" n="0371a17"/>菩提名破惡一切諸邊顚倒無非中道卽是怖魔
<lb ed="X" n="0013c19"/><lb ed="R050" n="0371a18"/><note place="inline">中觀旣然空假及以次不次等對敎可見</note>衆者梵語僧伽此翻和合衆
<lb ed="X" n="0013c20"/><lb ed="R050" n="0371b01"/>一人二人三人皆不名僧四人以上乃名爲僧事
<lb ed="X" n="0013c21"/><lb ed="R050" n="0371b02"/>和無別衆法和無別理佛常與千二百五十人俱
<lb ed="X" n="0013c22"/><lb ed="R050" n="0371b03"/>諸經或多少不定釋論明四種僧不依淨命名破
<lb ed="X" n="0013c23"/><lb ed="R050" n="0371b04"/>戒僧不解法律名愚癡僧五方便名慚愧僧苦法
<lb ed="X" n="0013c24"/><lb ed="R050" n="0371b05"/>忍去名眞實僧此中但眞實僧也<note place="inline">四念四善根名五方便衆和合
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0014a" n="0014a"/>
<lb ed="X" n="0014a01"/><lb ed="R050" n="0371b06"/>世界也佛常與爲人也生物善故釋論下對治也簡惡人敎此中下第一義也在眞實故</note>若依
<lb ed="X" n="0014a02"/><lb ed="R050" n="0371b07"/>四敎者此僧歷偏圓五味座作同聞人今正是圓
<lb ed="X" n="0014a03"/><lb ed="R050" n="0371b08"/>敎中證信也本迹者本與實相理和又與法界衆
<lb ed="X" n="0014a04"/><lb ed="R050" n="0371b09"/>生機緣和而迹爲半字事理之僧歷五味中引諸
<lb ed="X" n="0014a05"/><lb ed="R050" n="0371b10"/>衆生觀心者初學中觀入相似位旣未發眞慚第
<lb ed="X" n="0014a06"/><lb ed="R050" n="0371b11"/>一義天愧諸聖人卽是有羞僧觀慧若發卽眞實
<lb ed="X" n="0014a07"/><lb ed="R050" n="0371b12"/>僧若異此者卽前兩僧不依觀行名破戒僧不解
<lb ed="X" n="0014a08"/><lb ed="R050" n="0371b13"/>觀相名愚癡僧擧類竟明數者卽是一萬二千人
<lb ed="X" n="0014a09"/><lb ed="R050" n="0371b14"/>也<note place="inline">數異世界也聞數生善爲人也破惡入眞準例可見不論約敎者敎別數同故無異釋若隨數生解
<lb ed="X" n="0014a10"/><lb ed="R050" n="0371b15"/>卽是敎殊問凡諸列衆及得道者何故其數必全無缺耶答大論釋大數五千分中云若過若減皆存大
<lb ed="X" n="0014a11"/><lb ed="R050" n="0371b16"/>數</note>本迹者本是一萬二千菩薩迹爲萬二千聲聞
<lb ed="X" n="0014a12"/><lb ed="R050" n="0371b17"/>也觀心者觀十二入一入具十法界一界又十界
<lb ed="X" n="0014a13"/><lb ed="R050" n="0371b18"/>卽百界一界各十如是卽千如一入旣千如十二
<lb ed="X" n="0014a14"/><lb ed="R050" n="0372a01"/>入卽萬二千法門也。</p><p xml:id="pX32p0014a1409" cb:place="inline">△二明位歎德。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0014a15"/><lb ed="R050" n="0372a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0014a1501">皆是阿羅漢諸漏<anchor xml:id="nkr_note_add_0014a1501" n="0014a1501"/><anchor xml:id="beg0014a1501" n="0014a1501"/>已<anchor xml:id="end0014a1501"/>盡無復煩惱逮得<anchor xml:id="nkr_note_add_0014a1502" n="0014a1502"/><anchor xml:id="beg0014a1502" n="0014a1502"/>己<anchor xml:id="end0014a1502"/>利盡諸有
<lb ed="X" n="0014a16"/><lb ed="R050" n="0372a03"/>結心得自在。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0014a17"/><lb ed="R050" n="0372a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0014a1701">阿羅漢是明位諸漏下是歎德也阿羅漢或翻應
<lb ed="X" n="0014a18"/><lb ed="R050" n="0372a05"/>眞或翻眞人或翻無著不生應供或言無翻而含
<lb ed="X" n="0014a19"/><lb ed="R050" n="0372a06"/>三義一無生義不受後有故二殺賊義斷盡見思
<lb ed="X" n="0014a20"/><lb ed="R050" n="0372a07"/>故三應供義堪爲福田故此藏通二敎意耳若別
<lb ed="X" n="0014a21"/><lb ed="R050" n="0372a08"/>圓者非但殺賊亦殺不賊不賊者涅槃是是亦須
<lb ed="X" n="0014a22"/><lb ed="R050" n="0372a09"/>破故是殺賊義<note place="inline">言不賊者猶從二乘得名若于圓別尙名爲賊是故須殺</note>不生
<lb ed="X" n="0014a23"/><lb ed="R050" n="0372a10"/>於生亦不生不生無漏是不生<note place="inline">取無爲證生于界外不生是生故不
<lb ed="X" n="0014a24"/><lb ed="R050" n="0372a11"/>令生</note>非但應供亦是供應<note place="inline">供彼所應名爲供應如佛化爲道人送供于阿蘭若
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0014b" n="0014b"/>
<lb ed="X" n="0014b01"/><lb ed="R050" n="0372a12"/>比丘等</note>皆歎別初地圓初住<anchor xml:id="nkr_note_add_0014b0101" n="0014b0101"/><anchor xml:id="beg0014b0101" n="0014b0101"/>已<anchor xml:id="end0014b0101"/>上德也本迹者本得
<lb ed="X" n="0014b02"/><lb ed="R050" n="0372a13"/>不受三昧於二邊無所著故名不生斷五住惑故
<lb ed="X" n="0014b03"/><lb ed="R050" n="0372a14"/>名殺賊能福九道饒益衆生故名應供方便度衆
<lb ed="X" n="0014b04"/><lb ed="R050" n="0372a15"/>生歷五味傳傳作不生殺賊應供皆迹也又本是
<lb ed="X" n="0014b05"/><lb ed="R050" n="0372a16"/>法身迹示<anchor xml:id="nkr_note_add_0014b0501" n="0014b0501"/><anchor xml:id="beg0014b0501" n="0014b0501"/>己<anchor xml:id="end0014b0501"/>利本是般若迹示不生本是解脫迹
<lb ed="X" n="0014b06"/><lb ed="R050" n="0372a17"/>示殺賊<note place="inline">本是平等大慧無破不破方能示迹諸敎不生本證解脫無賊不賊方能示迹諸味
<lb ed="X" n="0014b07"/><lb ed="R050" n="0372a18"/>殺賊本得法身非應不應方能示迹爲應供耳</note>觀心者空觀是般若假觀
<lb ed="X" n="0014b08"/><lb ed="R050" n="0372b01"/>是解脫中觀是法身又從假入空觀亦有三義乃
<lb ed="X" n="0014b09"/><lb ed="R050" n="0372b02"/>至中道觀殺無明賊不生二邊心供養此人如供
<lb ed="X" n="0014b10"/><lb ed="R050" n="0372b03"/>養世尊方等經云供佛及文殊不如施行方等者
<lb ed="X" n="0014b11"/><lb ed="R050" n="0372b04"/>一食充軀此經云毀讚佛罪福猶輕毀讚持經者
<lb ed="X" n="0014b12"/><lb ed="R050" n="0372b05"/>罪福甚重何以故佛無食想久離八風不爲損益
<lb ed="X" n="0014b13"/><lb ed="R050" n="0372b06"/>施持經者全肉身續報命生法身增慧命故有益
<lb ed="X" n="0014b14"/><lb ed="R050" n="0372b07"/>毀之憂惱退悔若失好時則不可救故大損也諸
<lb ed="X" n="0014b15"/><lb ed="R050" n="0372b08"/>漏<anchor xml:id="nkr_note_add_0014b1501" n="0014b1501"/><anchor xml:id="beg0014b1501" n="0014b1501"/>已<anchor xml:id="end0014b1501"/>盡無復煩惱兩句歎殺賊德漏卽三漏也逮
<lb ed="X" n="0014b16"/><lb ed="R050" n="0372b09"/>得<anchor xml:id="nkr_note_add_0014b1601" n="0014b1601"/><anchor xml:id="beg0014b1601" n="0014b1601"/>己<anchor xml:id="end0014b1601"/>利句歎應供德三界因果皆名爲他智斷功
<lb ed="X" n="0014b17"/><lb ed="R050" n="0372b10"/>德皆名<anchor xml:id="nkr_note_add_0014b1701" n="0014b1701"/><anchor xml:id="beg0014b1701" n="0014b1701"/>己<anchor xml:id="end0014b1701"/>利<anchor xml:id="nkr_note_add_0014b1702" n="0014b1702"/><anchor xml:id="beg0014b1702" n="0014b1702"/>己<anchor xml:id="end0014b1702"/>利具足故成應供盡諸有結心得
<lb ed="X" n="0014b18"/><lb ed="R050" n="0372b11"/>自在兩句歎不生德諸有卽二十五有生處結卽
<lb ed="X" n="0014b19"/><lb ed="R050" n="0372b12"/>二十五有生因心自在則慧必自在定慧具足乃
<lb ed="X" n="0014b20"/><lb ed="R050" n="0372b13"/>俱解脫人也本迹者不生不生名大涅槃煩惱漏
<lb ed="X" n="0014b21"/><lb ed="R050" n="0372b14"/>流其源久竭不復墮落二乘及凡夫地卽本不生
<lb ed="X" n="0014b22"/><lb ed="R050" n="0372b15"/>法身智斷實相功德名本<anchor xml:id="nkr_note_add_0014b2201" n="0014b2201"/><anchor xml:id="beg0014b2201" n="0014b2201"/>己<anchor xml:id="end0014b2201"/>利得王三昧破二十
<lb ed="X" n="0014b23"/><lb ed="R050" n="0372b16"/>五有顯出我性具八自在名本殺賊迹示二乘功
<lb ed="X" n="0014b24"/><lb ed="R050" n="0372b17"/>德耳觀心者中道正觀不漏落空假二邊二邊煩
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0014c" n="0014c"/>
<lb ed="X" n="0014c01"/><lb ed="R050" n="0372b18"/>惱滅也能觀心性名爲上定衣珠秘藏是<anchor xml:id="nkr_note_add_0014c0101" n="0014c0101"/><anchor xml:id="beg0014c0101" n="0014c0101"/>己<anchor xml:id="end0014c0101"/>之物
<lb ed="X" n="0014c02"/><lb ed="R050" n="0373a01"/>卽<anchor xml:id="nkr_note_add_0014c0201" n="0014c0201"/><anchor xml:id="beg0014c0201" n="0014c0201"/>己<anchor xml:id="end0014c0201"/>利也正觀中道結賊則斷無結故有亦斷二
<lb ed="X" n="0014c03"/><lb ed="R050" n="0373a02"/>邊不能縛心故心自在雖有煩惱如無煩惱不斷
<lb ed="X" n="0014c04"/><lb ed="R050" n="0373a03"/>煩惱而入涅槃卽其義也。</p><p xml:id="pX32p0014c0411" cb:place="inline">△三列名總結。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0014c05"/><lb ed="R050" n="0373a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0014c0501">其名曰<name role="" type="person">阿若憍陳如</name><name role="" type="person">摩訶迦葉</name><name role="" type="person">優樓頻螺迦葉</name>伽耶
<lb ed="X" n="0014c06"/><lb ed="R050" n="0373a05"/>迦葉<name role="" type="person">那提迦葉</name>舍利弗<name role="" type="person">大目犍連</name><name role="" type="person">摩訶迦旃延</name>阿<g ref="#CB00145">㝹</g>
<lb ed="X" n="0014c07"/><lb ed="R050" n="0373a06"/>樓<g ref="#CB00501">䭾</g><name role="" type="person">劫賓那</name><name role="" type="person">憍梵波提</name>離婆多畢陵伽婆蹉<name role="" type="person">薄拘羅</name>
<lb ed="X" n="0014c08"/><lb ed="R050" n="0373a07"/><name role="" type="person">摩訶拘絺羅</name>難陀<name role="" type="person">孫陀羅難陀</name>富樓那彌多羅尼子
<lb ed="X" n="0014c09"/><lb ed="R050" n="0373a08"/>須菩提阿難羅睺羅如是衆所知識大阿羅漢等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0014c10"/><lb ed="R050" n="0373a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0014c1001">阿若下是列名如是下是總結也列名略擧二十
<lb ed="X" n="0014c11"/><lb ed="R050" n="0373a10"/>一尊者佛諸弟子皆備衆行而隱其圓能各從一
<lb ed="X" n="0014c12"/><lb ed="R050" n="0373a11"/>德標名欲引偏好故耳。</p><p xml:id="pX32p0014c1210" cb:place="inline">○憍陳如姓也此翻火器
<lb ed="X" n="0014c13"/><lb ed="R050" n="0373a12"/>婆羅門種其先事火從此命族火有二義照也燒
<lb ed="X" n="0014c14"/><lb ed="R050" n="0373a13"/>也照則闇不生燒則物不生此以不生爲姓阿若
<lb ed="X" n="0014c15"/><lb ed="R050" n="0373a14"/>者名也此翻<anchor xml:id="nkr_note_add_0014c1501" n="0014c1501"/><anchor xml:id="beg0014c1501" n="0014c1501"/>已<anchor xml:id="end0014c1501"/>知或言無知非無所知乃是知無
<lb ed="X" n="0014c16"/><lb ed="R050" n="0373a15"/>耳若依二諦卽是知眞以無生智爲名也又諸經
<lb ed="X" n="0014c17"/><lb ed="R050" n="0373a16"/>論稱爲了本際或知本際若依四諦卽是知滅或
<lb ed="X" n="0014c18"/><lb ed="R050" n="0373a17"/>翻爲得道增一阿含云我佛法中寬仁博識初受
<lb ed="X" n="0014c19"/><lb ed="R050" n="0373a18"/>法味者憍陳如爲第一<note place="inline">世界悉檀</note>佛昔于饑世化作大
<lb ed="X" n="0014c20"/><lb ed="R050" n="0373b01"/>魚閉氣不喘木工五人先斫魚肉佛誓于來世先
<lb ed="X" n="0014c21"/><lb ed="R050" n="0373b02"/>度此人先願與其無生故云何若又迦葉佛時九
<lb ed="X" n="0014c22"/><lb ed="R050" n="0373b03"/>人學道五人未得果誓于釋迦法中最先開悟本
<lb ed="X" n="0014c23"/><lb ed="R050" n="0373b04"/>願所牽前得無生故名阿若<note place="inline">爲人悉檀</note>夫巨夜長寢無
<lb ed="X" n="0014c24"/><lb ed="R050" n="0373b05"/>人能覺日光未出明星前現憍陳如初得無生智
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0015a" n="0015a"/>
<lb ed="X" n="0015a01"/><lb ed="R050" n="0373b06"/>譬若明星在衆明之始一切人智明無前陳如最
<lb ed="X" n="0015a02"/><lb ed="R050" n="0373b07"/>先破暗莫過明星一切人暗滅無前陳如故名阿
<lb ed="X" n="0015a03"/><lb ed="R050" n="0373b08"/>若<note place="inline">對治悉檀</note>太子入山學道父王遣五人追侍二是母
<lb ed="X" n="0015a04"/><lb ed="R050" n="0373b09"/>黨三是父黨二人以欲爲淨三人以苦行爲淨太
<lb ed="X" n="0015a05"/><lb ed="R050" n="0373b10"/>子苦行時二人捨去太子捨苦行受飮食酥油煖
<lb ed="X" n="0015a06"/><lb ed="R050" n="0373b11"/>水三人又捨去太子得道先爲五人說四諦陳如
<lb ed="X" n="0015a07"/><lb ed="R050" n="0373b12"/>最初稱解故名阿若<note place="inline">第一義悉</note>約敎者從觀判敎理則
<lb ed="X" n="0015a08"/><lb ed="R050" n="0373b13"/>易分故委以觀而分別之況萬二千陳如居首無
<lb ed="X" n="0015a09"/><lb ed="R050" n="0373b14"/>生乃是諸觀之宗欲令聞名識行例人知心故也
<lb ed="X" n="0015a10"/><lb ed="R050" n="0373b15"/>三藏敎者盲譬無生智鏡譬無生境陰界入頭等
<lb ed="X" n="0015a11"/><lb ed="R050" n="0373b16"/>六分譬現在因像譬未來果若開眼取鏡形對像
<lb ed="X" n="0015a12"/><lb ed="R050" n="0373b17"/>生愚故不斷絕若閉眼如盲則無所見不見六分
<lb ed="X" n="0015a13"/><lb ed="R050" n="0373b18"/>是因不生不見鏡像是果不生故阿含經云若謂
<lb ed="X" n="0015a14"/><lb ed="R050" n="0374a01"/>有色色是淨淨卽生非不生若謂有受想行識識
<lb ed="X" n="0015a15"/><lb ed="R050" n="0374a02"/>是淨淨卽生非不生若謂有受受是樂樂卽生非
<lb ed="X" n="0015a16"/><lb ed="R050" n="0374a03"/>不生若謂有想行識色色是樂樂卽生非不生若
<lb ed="X" n="0015a17"/><lb ed="R050" n="0374a04"/>謂有想行想行是我我卽生非不生若謂有識色
<lb ed="X" n="0015a18"/><lb ed="R050" n="0374a05"/>受受是我我卽生非不生若謂有識識是常常卽
<lb ed="X" n="0015a19"/><lb ed="R050" n="0374a06"/>生非不生若謂有色受想行行是常常卽生非不
<lb ed="X" n="0015a20"/><lb ed="R050" n="0374a07"/>生譬如執鏡見面面是生非不生若謂有五陰悉
<lb ed="X" n="0015a21"/><lb ed="R050" n="0374a08"/>是生非不生若能知色非淨乃至識非常又能知
<lb ed="X" n="0015a22"/><lb ed="R050" n="0374a09"/>色無常苦無我不淨乃至識無常苦無我不淨者
<lb ed="X" n="0015a23"/><lb ed="R050" n="0374a10"/>是爲不生非是生如盲執鏡不見像生是爲不生
<lb ed="X" n="0015a24"/><lb ed="R050" n="0374a11"/>非是生旣知不生寧復於中計我是色計我異色
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0015b" n="0015b"/>
<lb ed="X" n="0015b01"/><lb ed="R050" n="0374a12"/>計我在色中計色在我中乃至識亦如是如是觀
<lb ed="X" n="0015b02"/><lb ed="R050" n="0374a13"/>者現因來果皆不生如盲對鏡不見形像是名觀
<lb ed="X" n="0015b03"/><lb ed="R050" n="0374a14"/>陰無生觀智也觀入界者海雖深廣亦有此彼岸
<lb ed="X" n="0015b04"/><lb ed="R050" n="0374a15"/>蓋小水耳若眼見色<anchor xml:id="nkr_note_add_0015b0401" n="0015b0401"/><anchor xml:id="beg0015b0401" n="0015b0401"/>已<anchor xml:id="end0015b0401"/>愛著貪樂起身口意業是
<lb ed="X" n="0015b05"/><lb ed="R050" n="0374a16"/>爲大海沉沒一切世間天人阿修羅當知眼是大
<lb ed="X" n="0015b06"/><lb ed="R050" n="0374a17"/>海色是波濤愛此色故是洄澓於中起不善覺是
<lb ed="X" n="0015b07"/><lb ed="R050" n="0374a18"/>惡魚龍起妬害是男羅刹起染愛是女羅刹起身
<lb ed="X" n="0015b08"/><lb ed="R050" n="0374b01"/>口意是飮鹹自沒是爲眼色無知而生無明愛愛
<lb ed="X" n="0015b09"/><lb ed="R050" n="0374b02"/>生故名爲行行生故名爲業業縛識爲中陰是爲
<lb ed="X" n="0015b10"/><lb ed="R050" n="0374b03"/>識生所受胞胎是爲名色生手足及頭五疱成<anchor xml:id="nkr_note_add_0015b1001" n="0015b1001"/><anchor xml:id="beg0015b1001" n="0015b1001"/>已<anchor xml:id="end0015b1001"/>
<lb ed="X" n="0015b11"/><lb ed="R050" n="0374b04"/>名六入生六入對六塵名觸生于塵別苦樂名受
<lb ed="X" n="0015b12"/><lb ed="R050" n="0374b05"/>生於塵起染名愛生四方馳求名取生造身口意
<lb ed="X" n="0015b13"/><lb ed="R050" n="0374b06"/>名有生應受未來五陰名生生未來陰變名老生
<lb ed="X" n="0015b14"/><lb ed="R050" n="0374b07"/>未來陰壞名死生心中內熱名憂生發聲大喚名
<lb ed="X" n="0015b15"/><lb ed="R050" n="0374b08"/>悲生身心憔悸名苦惱生是名眼見色時卽有三
<lb ed="X" n="0015b16"/><lb ed="R050" n="0374b09"/>世十二因緣大苦聚生非不生耳鼻舌身意色聲
<lb ed="X" n="0015b17"/><lb ed="R050" n="0374b10"/>香味觸法眼界乃至法界亦如是是爲入界生非
<lb ed="X" n="0015b18"/><lb ed="R050" n="0374b11"/>不生云何不生觀眼色時不種苦種不生苦芽不
<lb ed="X" n="0015b19"/><lb ed="R050" n="0374b12"/>漏臭汁不集蛆蠅若種不生則芽不生則臭汁不
<lb ed="X" n="0015b20"/><lb ed="R050" n="0374b13"/>生則蛆蠅不生故名不生眼見色時起貪恚覺是
<lb ed="X" n="0015b21"/><lb ed="R050" n="0374b14"/>爲苦種念五欲法是爲苦芽六根取六塵是名臭
<lb ed="X" n="0015b22"/><lb ed="R050" n="0374b15"/>汁流出於六塵中善惡競起是名蛆蠅若知眼色
<lb ed="X" n="0015b23"/><lb ed="R050" n="0374b16"/>無常苦空無我則貪恚不生念欲不生取境不生
<lb ed="X" n="0015b24"/><lb ed="R050" n="0374b17"/>善惡行不生是爲不生耳聲等亦如是眼界乃至
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0015c" n="0015c"/>
<lb ed="X" n="0015c01"/><lb ed="R050" n="0374b18"/>法界亦如是陳如最初得此三藏不生智故名阿
<lb ed="X" n="0015c02"/><lb ed="R050" n="0375a01"/>若通敎觀者譬如幻人執幻鏡以幻六分臨幻鏡
<lb ed="X" n="0015c03"/><lb ed="R050" n="0375a02"/>覩幻像像非鏡生非六分生非鏡六分合生非離
<lb ed="X" n="0015c04"/><lb ed="R050" n="0375a03"/>鏡與六分生旣不從四句生則非內外中間不常
<lb ed="X" n="0015c05"/><lb ed="R050" n="0375a04"/>自有亦無滅處去不至東西南北方性本無生非
<lb ed="X" n="0015c06"/><lb ed="R050" n="0375a05"/>滅生乃無生性本無滅非滅滅乃無滅無生無滅
<lb ed="X" n="0015c07"/><lb ed="R050" n="0375a06"/>故曰無生受想行識亦復如是十二入十八界亦
<lb ed="X" n="0015c08"/><lb ed="R050" n="0375a07"/>爾別敎觀者鏡譬法界眼譬觀智靑黃赤白小大
<lb ed="X" n="0015c09"/><lb ed="R050" n="0375a08"/>長短譬十法界<note place="inline">靑譬地獄因果黃譬餓鬼因果赤譬畜生因果白譬人天因果小色
<lb ed="X" n="0015c10"/><lb ed="R050" n="0375a09"/>像譬二乘因果大色像譬通菩薩因果短色像譬別菩薩因果長色像譬佛因果</note>皆於鏡
<lb ed="X" n="0015c11"/><lb ed="R050" n="0375a10"/>中分別無謬若欲自正令九因果不生一因果生
<lb ed="X" n="0015c12"/><lb ed="R050" n="0375a11"/>若欲正他令他九因果不生一因果生依於法界
<lb ed="X" n="0015c13"/><lb ed="R050" n="0375a12"/>行菩提行次第用析體觀智斷四住生令不生次
<lb ed="X" n="0015c14"/><lb ed="R050" n="0375a13"/>用恒沙佛法斷塵沙煩惱令無知不生後用實相
<lb ed="X" n="0015c15"/><lb ed="R050" n="0375a14"/>智慧斷無明令根本不生若無四住則分段不生
<lb ed="X" n="0015c16"/><lb ed="R050" n="0375a15"/>若無無知則方便不生若無無明則實報不生生
<lb ed="X" n="0015c17"/><lb ed="R050" n="0375a16"/>亦不生不生亦不生故名不生圓敎觀者譬如觀
<lb ed="X" n="0015c18"/><lb ed="R050" n="0375a17"/>鏡團圓<note place="inline">團圓譬理境觀卽譬智</note>不觀背面<note place="inline">背譬無明面譬智明鏡譬十界因</note>
<lb ed="X" n="0015c19"/><lb ed="R050" n="0375a18"/>不觀形像<note place="inline">形譬十界緣像譬十界果</note>非背非闇非面非明不取
<lb ed="X" n="0015c20"/><lb ed="R050" n="0375b01"/>種種形容不取種種檠像但觀團圓無際畔無始
<lb ed="X" n="0015c21"/><lb ed="R050" n="0375b02"/>終無明闇無一異差別圓觀亦爾不取十法界相
<lb ed="X" n="0015c22"/><lb ed="R050" n="0375b03"/>貌無善惡無邪正無大小等一切皆泯但緣諸法
<lb ed="X" n="0015c23"/><lb ed="R050" n="0375b04"/>實相法性佛法若色若香無非實相觀煩惱業生
<lb ed="X" n="0015c24"/><lb ed="R050" n="0375b05"/>皆卽無生本無生與不生故曰無生陰入界苦卽
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0016a" n="0016a"/>
<lb ed="X" n="0016a01"/><lb ed="R050" n="0375b06"/>是法身非顯現故名爲法身障卽法身貪恚癡卽
<lb ed="X" n="0016a02"/><lb ed="R050" n="0375b07"/>般若非能明故名爲般若無所可照性自明了是
<lb ed="X" n="0016a03"/><lb ed="R050" n="0375b08"/>爲般若業行繫縛皆名解脫非斷縛得脫亦無體
<lb ed="X" n="0016a04"/><lb ed="R050" n="0375b09"/>可繫亦無能繫故稱解脫解脫卽業不生般若卽
<lb ed="X" n="0016a05"/><lb ed="R050" n="0375b10"/>煩惱不生法身卽苦不生是三不生卽一不生是
<lb ed="X" n="0016a06"/><lb ed="R050" n="0375b11"/>一不生卽三不生非三非一故言不生況變易煩
<lb ed="X" n="0016a07"/><lb ed="R050" n="0375b12"/>惱業苦而非不生<note place="inline">此應具須十乘十境及方便等全指止觀一部文也</note>本迹
<lb ed="X" n="0016a08"/><lb ed="R050" n="0375b13"/>者是憍陳如本自不生非始不生欲引乳爲酪故
<lb ed="X" n="0016a09"/><lb ed="R050" n="0375b14"/>迹爲初敎不生引酪爲生酥故迹爲通不生引生
<lb ed="X" n="0016a10"/><lb ed="R050" n="0375b15"/>爲熟故迹爲別不生引熟爲醍酬故迹爲圓不生
<lb ed="X" n="0016a11"/><lb ed="R050" n="0375b16"/>而其本地住阿字門謂一切法初不生故若聞阿
<lb ed="X" n="0016a12"/><lb ed="R050" n="0375b17"/>字門則解一切義皆非生非不生垂迹引化能爲
<lb ed="X" n="0016a13"/><lb ed="R050" n="0375b18"/>生不生衆生若能會圓不生則同阿若非本非迹
<lb ed="X" n="0016a14"/><lb ed="R050" n="0376a01"/>非生非不生大事因緣於茲畢矣故下文云富樓
<lb ed="X" n="0016a15"/><lb ed="R050" n="0376a02"/>那種種變化事我若具足說衆生聞是者心則懷
<lb ed="X" n="0016a16"/><lb ed="R050" n="0376a03"/>疑惑卽其義也阿含云阿難持傘蓋燈隨佛後大
<lb ed="X" n="0016a17"/><lb ed="R050" n="0376a04"/>梵王持傘蓋燈隨陳如後斯皆示迹而欲顯本也
<lb ed="X" n="0016a18"/><lb ed="R050" n="0376a05"/>觀心不生約三觀不生可知如此釋者也隨聞一
<lb ed="X" n="0016a19"/><lb ed="R050" n="0376a06"/>句若人若法皆成化儀悉可爲觀能令後代聞名
<lb ed="X" n="0016a20"/><lb ed="R050" n="0376a07"/>起行稟敎識體思迹覩本尋其因緣廣照始末若
<lb ed="X" n="0016a21"/><lb ed="R050" n="0376a08"/>得此意於一人所於經一句可以爲上求境可以
<lb ed="X" n="0016a22"/><lb ed="R050" n="0376a09"/>識下化機可以曉聖者化儀可以了凡衆稟益可
<lb ed="X" n="0016a23"/><lb ed="R050" n="0376a10"/>以達名義同異可以知行等理殊可以知隨聞成
<lb ed="X" n="0016a24"/><lb ed="R050" n="0376a11"/>觀可以解迹本人法可以信化事長遠可以仰聖
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0016b" n="0016b"/>
<lb ed="X" n="0016b01"/><lb ed="R050" n="0376a12"/>恩難報可以知衆生難化可以知會理至難他不
<lb ed="X" n="0016b02"/><lb ed="R050" n="0376a13"/>見此謂爲繁芿釋憍陳如竟。</p><p xml:id="pX32p0016b0212" cb:place="inline">○<name role="" type="person">摩訶迦葉</name>此翻大
<lb ed="X" n="0016b03"/><lb ed="R050" n="0376a14"/>龜氏亦翻光波亦翻飮光名畢鉢羅因緣最廣略
<lb ed="X" n="0016b04"/><lb ed="R050" n="0376a15"/>如文句須者尋之頭陀第一親受佛囑爲西土初
<lb ed="X" n="0016b05"/><lb ed="R050" n="0376a16"/>祖梵語頭陀此云抖擻以十二行抖擻十二種過
<lb ed="X" n="0016b06"/><lb ed="R050" n="0376a17"/>一者在阿蘭若處離憒閙過二者常行乞食離僧
<lb ed="X" n="0016b07"/><lb ed="R050" n="0376a18"/>中食及受請過三次第乞食離揀擇過四者受一
<lb ed="X" n="0016b08"/><lb ed="R050" n="0376b01"/>食法離多求過五者節量食離貪味過六者中後
<lb ed="X" n="0016b09"/><lb ed="R050" n="0376b02"/>不飮果蜜等漿離求欲過七者糞掃衣離好衣過
<lb ed="X" n="0016b10"/><lb ed="R050" n="0376b03"/>八者但三衣離增減過九者塚間住離常樂倒計
<lb ed="X" n="0016b11"/><lb ed="R050" n="0376b04"/>過十者樹下止離怖畏過十一者露地坐離貪樹
<lb ed="X" n="0016b12"/><lb ed="R050" n="0376b05"/>過十二者但坐不臥離煩惱賊過具如十二頭陀
<lb ed="X" n="0016b13"/><lb ed="R050" n="0376b06"/>經廣明五是住處法五是食法二是衣法且約乞
<lb ed="X" n="0016b14"/><lb ed="R050" n="0376b07"/>食明抖擻者易得則生喜難得則生瞋得好則愛
<lb ed="X" n="0016b15"/><lb ed="R050" n="0376b08"/>得惡則憂憂喜依色而起卽色陰受此憂喜卽受
<lb ed="X" n="0016b16"/><lb ed="R050" n="0376b09"/>陰取憂喜相卽想陰憂喜卽是行陰分別憂喜卽
<lb ed="X" n="0016b17"/><lb ed="R050" n="0376b10"/>識陰憂喜卽意法二入亦卽意法意識三界界入
<lb ed="X" n="0016b18"/><lb ed="R050" n="0376b11"/>陰卽苦諦我能乞食卽我見計有我無我卽邊見
<lb ed="X" n="0016b19"/><lb ed="R050" n="0376b12"/>以乞爲道卽戒取以乞爲實卽見取如是諦當卽
<lb ed="X" n="0016b20"/><lb ed="R050" n="0376b13"/>邪見讚喜卽貪毀恚卽瞋我能卽慢被呵卽疑不
<lb ed="X" n="0016b21"/><lb ed="R050" n="0376b14"/>了卽癡是爲十使歷三界四諦卽八十八使名集
<lb ed="X" n="0016b22"/><lb ed="R050" n="0376b15"/>諦若識乞食中四倒相似相續覆故謂常適意謂
<lb ed="X" n="0016b23"/><lb ed="R050" n="0376b16"/>樂動轉所作覆故謂我薄皮覆故謂淨識四覆無
<lb ed="X" n="0016b24"/><lb ed="R050" n="0376b17"/>四倒勤遮二惡生二善修四定根力覺道是爲道
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0016c" n="0016c"/>
<lb ed="X" n="0016c01"/><lb ed="R050" n="0376b18"/>諦於乞食中不計我則癡滅癡滅故愛滅愛滅故
<lb ed="X" n="0016c02"/><lb ed="R050" n="0377a01"/>瞋滅瞋滅故不自擧則慢滅慢滅故被呵則無疑
<lb ed="X" n="0016c03"/><lb ed="R050" n="0377a02"/>無我故我見滅我見滅故邊見滅不執是道則戒
<lb ed="X" n="0016c04"/><lb ed="R050" n="0377a03"/>取滅不計爲實則見取滅不邪執則邪見滅此十
<lb ed="X" n="0016c05"/><lb ed="R050" n="0377a04"/>滅故八十八使子縛滅子縛滅故果縛二十五有
<lb ed="X" n="0016c06"/><lb ed="R050" n="0377a05"/>滅是爲滅諦若於乞食中不見四眞諦是故久流
<lb ed="X" n="0016c07"/><lb ed="R050" n="0377a06"/>轉生死大苦海若能見四諦則得斷生死生死旣
<lb ed="X" n="0016c08"/><lb ed="R050" n="0377a07"/>盡<anchor xml:id="nkr_note_add_0016c0801" n="0016c0801"/><anchor xml:id="beg0016c0801" n="0016c0801"/>已<anchor xml:id="end0016c0801"/>更不受諸有是爲乞食中抖擻觀慧衣法及
<lb ed="X" n="0016c09"/><lb ed="R050" n="0377a08"/>住處法亦如是是爲三藏敎頭陀也通敎抖擻者
<lb ed="X" n="0016c10"/><lb ed="R050" n="0377a09"/>緣眞證寂則是住處空慧爲食空心行諸行爲衣
<lb ed="X" n="0016c11"/><lb ed="R050" n="0377a10"/>常性空無不性空時空慧抖擻皆如幻化妄想諸
<lb ed="X" n="0016c12"/><lb ed="R050" n="0377a11"/>惡寂滅不起心心數法不行故以不可得故諸相
<lb ed="X" n="0016c13"/><lb ed="R050" n="0377a12"/>應中空相應最爲第一諸苦行中空行第一諸抖
<lb ed="X" n="0016c14"/><lb ed="R050" n="0377a13"/>擻中空慧抖擻最爲第一別敎抖擻者依于法身
<lb ed="X" n="0016c15"/><lb ed="R050" n="0377a14"/>以爲住處<note place="inline">期心法身修二德故</note>般若爲食一切諸行莊嚴遮
<lb ed="X" n="0016c16"/><lb ed="R050" n="0377a15"/>覆遮覆抖擻黑業之惡般若抖擻煩惱之惡法身
<lb ed="X" n="0016c17"/><lb ed="R050" n="0377a16"/>抖擻生死苦惡先抖擻分段煩惱業苦次抖擻變
<lb ed="X" n="0016c18"/><lb ed="R050" n="0377a17"/>易煩惱業苦是爲中道正觀頭陀出過二乘所行
<lb ed="X" n="0016c19"/><lb ed="R050" n="0377a18"/>苦行圓敎抖擻者住處卽衣卽食<note place="inline">本有三德修得亦然</note>但是
<lb ed="X" n="0016c20"/><lb ed="R050" n="0377b01"/>一法分別說三一抖擻一切抖擻<note place="inline">行衣</note>一切抖擻一
<lb ed="X" n="0016c21"/><lb ed="R050" n="0377b02"/>抖擻<note place="inline">慧食</note>非一非一切<note place="inline">身處</note>於一切抖擻無非實相諸
<lb ed="X" n="0016c22"/><lb ed="R050" n="0377b03"/>佛所行是如來行過諸菩薩所行淸淨本迹者本
<lb ed="X" n="0016c23"/><lb ed="R050" n="0377b04"/>與如來同坐畢竟空理同得廣大法身同得無礙
<lb ed="X" n="0016c24"/><lb ed="R050" n="0377b05"/>智慧同得無量功德內捨法愛外無垢染內外抖
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0017a" n="0017a"/>
<lb ed="X" n="0017a01"/><lb ed="R050" n="0377b06"/>擻本<anchor xml:id="nkr_note_add_0017a0101" n="0017a0101"/><anchor xml:id="beg0017a0101" n="0017a0101"/>已<anchor xml:id="end0017a0101"/>淸淨欲引乳味事中抖擻次引酪味空中
<lb ed="X" n="0017a02"/><lb ed="R050" n="0377b07"/>抖擻次引生酥別中抖擻次引熟酥圓中抖擻觀
<lb ed="X" n="0017a03"/><lb ed="R050" n="0377b08"/>心者卽空抖擻取相卽假抖擻塵沙卽中抖擻無
<lb ed="X" n="0017a04"/><lb ed="R050" n="0377b09"/>明一心中抖擻五住<note place="inline">云云</note>。</p><p xml:id="pX32p0017a0411" cb:place="inline">○<name role="" type="person">優樓頻</name>螺此翻木瓜
<lb ed="X" n="0017a05"/><lb ed="R050" n="0377b10"/>林那提此翻河亦翻江伽耶此翻城兄弟三人並
<lb ed="X" n="0017a06"/><lb ed="R050" n="0377b11"/>是事火外道因緣出瑞應經及諸部律約敎者如
<lb ed="X" n="0017a07"/><lb ed="R050" n="0377b12"/>增一阿含云<name role="" type="person">優樓頻</name>螺能將護四衆供給四事令
<lb ed="X" n="0017a08"/><lb ed="R050" n="0377b13"/>無所乏最爲第一那提心意寂然降伏諸結精進
<lb ed="X" n="0017a09"/><lb ed="R050" n="0377b14"/>第一伽耶觀了諸法都無所著善能敎化第一是
<lb ed="X" n="0017a10"/><lb ed="R050" n="0377b15"/>爲酪中敎意若轉入生酥卽應恥小慕大例則可
<lb ed="X" n="0017a11"/><lb ed="R050" n="0377b16"/>知若轉入熟酥卽應委業領敎若轉入醍醐如此
<lb ed="X" n="0017a12"/><lb ed="R050" n="0377b17"/>經中得記作佛也本迹者住於三德林卽般若城
<lb ed="X" n="0017a13"/><lb ed="R050" n="0377b18"/>卽法身水卽解脫是爲秘密本藏而迹依林城水
<lb ed="X" n="0017a14"/><lb ed="R050" n="0378a01"/>以度衆生觀心者正觀心性中道不動如城防敵
<lb ed="X" n="0017a15"/><lb ed="R050" n="0378a02"/>不動而動如水淨諸邊顚倒雙照枯榮如林蓊<g ref="#CB15106">鬱</g>
<lb ed="X" n="0017a16"/><lb ed="R050" n="0378a03"/>三法相資卽是連枝兄弟也。</p><p xml:id="pX32p0017a1612" cb:place="inline">○舍利弗此翻身子
<lb ed="X" n="0017a17"/><lb ed="R050" n="0378a04"/>亦云珠子名優波提舍此翻論義智慧第一因緣
<lb ed="X" n="0017a18"/><lb ed="R050" n="0378a05"/>具如文句約敎者若三藏智慧卽是無學十智斷
<lb ed="X" n="0017a19"/><lb ed="R050" n="0378a06"/>結證眞輔佛揚化釋論稱爲右面大將也通敎智
<lb ed="X" n="0017a20"/><lb ed="R050" n="0378a07"/>慧者如般若中自說所以爲摩訶薩謂我見衆生
<lb ed="X" n="0017a21"/><lb ed="R050" n="0378a08"/>見佛見菩提見轉法輪見破如此等見故名摩訶
<lb ed="X" n="0017a22"/><lb ed="R050" n="0378a09"/>薩此慧異初敎也別敎智慧者當約五味分別若從
<lb ed="X" n="0017a23"/><lb ed="R050" n="0378a10"/>元初但聞乳酪不聞餘味發心修行但行乳酪者
<lb ed="X" n="0017a24"/><lb ed="R050" n="0378a11"/>此是初敎智慧若但聞酪酪不由乳善惡之性性
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0017b" n="0017b"/>
<lb ed="X" n="0017b01"/><lb ed="R050" n="0378a12"/>本自空不由修善破惡滅色取空但修卽空者此
<lb ed="X" n="0017b02"/><lb ed="R050" n="0378a13"/>是通敎智慧若從元初得聞醍醐爲醍醐故<g ref="#CB00590">𤚲</g>牛
<lb ed="X" n="0017b03"/><lb ed="R050" n="0378a14"/>求乳烹乳爲酪轉酪爲生酥轉生爲熟酥方得醍
<lb ed="X" n="0017b04"/><lb ed="R050" n="0378a15"/>醐修如此行者卽是別敎智慧也若從元初但聞
<lb ed="X" n="0017b05"/><lb ed="R050" n="0378a16"/>牛食忍草卽出醍醐若能服者衆病皆除一切諸
<lb ed="X" n="0017b06"/><lb ed="R050" n="0378a17"/>藥悉入其中爲修此行卽是圓敎智慧也本迹者
<lb ed="X" n="0017b07"/><lb ed="R050" n="0378a18"/>本住實相智度爲母從境生智慧境卽是身智慧
<lb ed="X" n="0017b08"/><lb ed="R050" n="0378b01"/>是子悲愍衆生迹爲五味身子欲轉煩惱惡血令
<lb ed="X" n="0017b09"/><lb ed="R050" n="0378b02"/>成善乳示爲外道智慧作大論師欲烹乳爲酪示
<lb ed="X" n="0017b10"/><lb ed="R050" n="0378b03"/>三藏智慧爲第二世尊欲引酪爲生酥訥大現小
<lb ed="X" n="0017b11"/><lb ed="R050" n="0378b04"/>受淨名之屈欲引生酥爲熟酥安慰饒益同梵行
<lb ed="X" n="0017b12"/><lb ed="R050" n="0378b05"/>者於般若領敎欲引熟酥爲醍醐於法華初悟斯
<lb ed="X" n="0017b13"/><lb ed="R050" n="0378b06"/>皆迹中外現而本地內秘其實久矣觀心者一心
<lb ed="X" n="0017b14"/><lb ed="R050" n="0378b07"/>三觀攝得一切智慧觀心卽空攝得酪智慧觀心
<lb ed="X" n="0017b15"/><lb ed="R050" n="0378b08"/>卽假攝得二酥智慧及世智慧觀心卽中攝得醍
<lb ed="X" n="0017b16"/><lb ed="R050" n="0378b09"/>醐智慧是名觀心中一慧一切慧一切慧一慧非
<lb ed="X" n="0017b17"/><lb ed="R050" n="0378b10"/>一慧非一切慧<note place="inline">云云</note>。</p><p xml:id="pX32p0017b1709" cb:place="inline">○<name role="" type="person">大目犍連</name>姓也翻讚誦亦
<lb ed="X" n="0017b18"/><lb ed="R050" n="0378b11"/>翻萊菔根亦翻胡豆名拘律陀神通第一釋論稱
<lb ed="X" n="0017b19"/><lb ed="R050" n="0378b12"/>左面弟子約敎者依四禪起十四變化依觀練熏
<lb ed="X" n="0017b20"/><lb ed="R050" n="0378b13"/>修十一切無漏事禪能作十八變卽初敎中神通
<lb ed="X" n="0017b21"/><lb ed="R050" n="0378b14"/>依空起慧以空慧心修諸神通卽通敎中神通次
<lb ed="X" n="0017b22"/><lb ed="R050" n="0378b15"/>第依三諦習得神通展轉深入過於二乘卽別敎
<lb ed="X" n="0017b23"/><lb ed="R050" n="0378b16"/>神通依於實相所得神通不以二相見諸佛土從
<lb ed="X" n="0017b24"/><lb ed="R050" n="0378b17"/>眞起應不動眞際徧十法界是則圓敎神通<note place="inline">云云</note>。</p>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0017c" n="0017c"/>
<lb ed="X" n="0017c01"/><lb ed="R050" n="0378b18"/><p xml:id="pX32p0017c0101"><note place="inline">言不以二相等者不二卽實相見土卽神通依理而見故云不二相見也言云云者令分別之前二修得
<lb ed="X" n="0017c02"/><lb ed="R050" n="0379a01"/>後二發得藏依事禪通依眞理別地前助圓任運發前二名通名化後二名密名應前二調伏物後二見
<lb ed="X" n="0017c03"/><lb ed="R050" n="0379a02"/>物機前二可破壞後二不可壞前二在敎道後二在證道前二身通唯現在後二通三世前二聖位方修
<lb ed="X" n="0017c04"/><lb ed="R050" n="0379a03"/>通後二凡位俱修通前二隨依皆可修後二必須有勝依</note>本迹者本住眞際首
<lb ed="X" n="0017c05"/><lb ed="R050" n="0379a04"/>楞嚴定能於一念徧應十方種種示現施作佛事
<lb ed="X" n="0017c06"/><lb ed="R050" n="0379a05"/>以慈悲故迹爲五味神通引令入極觀心者觀於
<lb ed="X" n="0017c07"/><lb ed="R050" n="0379a06"/>一心倐有一切心觀一切心倐無諸心心非有無
<lb ed="X" n="0017c08"/><lb ed="R050" n="0379a07"/>通至實相。</p><p xml:id="pX32p0017c0805" cb:place="inline">○<name role="" type="person">摩訶迦旃延</name>此翻文飾亦翻扇繩亦
<lb ed="X" n="0017c09"/><lb ed="R050" n="0379a08"/>翻好肩論義第一約敎者依無常苦空無我破斷
<lb ed="X" n="0017c10"/><lb ed="R050" n="0379a09"/>常見等是初敎論義依空無所有不可得破斷常
<lb ed="X" n="0017c11"/><lb ed="R050" n="0379a10"/>見等是通敎論義依總持四辯觀機照假以藥逗
<lb ed="X" n="0017c12"/><lb ed="R050" n="0379a11"/>病破斷常見等是別敎論義依實相畢竟不有不
<lb ed="X" n="0017c13"/><lb ed="R050" n="0379a12"/>無破斷常見等是圓敎論義本迹者本住福德智
<lb ed="X" n="0017c14"/><lb ed="R050" n="0379a13"/>慧二種莊嚴能問能答爲愍衆生迹爲五味論義
<lb ed="X" n="0017c15"/><lb ed="R050" n="0379a14"/>師耳觀心者觀智研境境發於智智境往復卽觀
<lb ed="X" n="0017c16"/><lb ed="R050" n="0379a15"/>心論義也。</p><p xml:id="pX32p0017c1605" cb:place="inline">○阿<g ref="#CB00145">㝹</g>樓<g ref="#CB00501">䭾</g>此翻無貧亦翻如意佛之
<lb ed="X" n="0017c17"/><lb ed="R050" n="0379a16"/>堂弟天眼第一約敎者依世禪發天眼凡夫外道
<lb ed="X" n="0017c18"/><lb ed="R050" n="0379a17"/>也依無漏事禪發天眼三藏意依體法無漏慧發
<lb ed="X" n="0017c19"/><lb ed="R050" n="0379a18"/>諸行依諸行發天眼通敎意依散善發肉眼依禪
<lb ed="X" n="0017c20"/><lb ed="R050" n="0379b01"/>發天眼依眞發慧眼依俗發法眼依中發佛眼別
<lb ed="X" n="0017c21"/><lb ed="R050" n="0379b02"/>敎意依實相發天眼天眼卽佛眼圓敎意又依散
<lb ed="X" n="0017c22"/><lb ed="R050" n="0379b03"/>善修肉眼依禪修天眼三藏意依空修肉眼天眼
<lb ed="X" n="0017c23"/><lb ed="R050" n="0379b04"/>通敎意次第修五眼是別意不次第修五眼是圓
<lb ed="X" n="0017c24"/><lb ed="R050" n="0379b05"/>意本迹者本住實相眞天眼不以二相見諸佛國
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0018a" n="0018a"/>
<lb ed="X" n="0018a01"/><lb ed="R050" n="0379b06"/>迹示半頭天眼觀心者觀因緣生善心卽肉眼觀
<lb ed="X" n="0018a02"/><lb ed="R050" n="0379b07"/>因緣生定心卽天眼觀因緣生心空卽慧眼觀因
<lb ed="X" n="0018a03"/><lb ed="R050" n="0379b08"/>緣生心卽假卽法眼觀因緣生心卽中卽佛眼<note place="inline">云
<lb ed="X" n="0018a04"/><lb ed="R050" n="0379b09"/>云</note>。</p><p xml:id="pX32p0018a0402" cb:place="inline">○<name role="" type="person">劫賓那</name>此翻房宿父母禱房星而生善知星
<lb ed="X" n="0018a05"/><lb ed="R050" n="0379b10"/>宿第一又與佛共一房宿而得證果故以爲名約
<lb ed="X" n="0018a06"/><lb ed="R050" n="0379b11"/>敎者析破根塵之舍同佛棲眞諦之房三藏意體
<lb ed="X" n="0018a07"/><lb ed="R050" n="0379b12"/>達根塵卽共如來同宿眞諦之房通敎意分別十
<lb ed="X" n="0018a08"/><lb ed="R050" n="0379b13"/>法界根塵房舍悉得見佛別敎意於一根塵房舍
<lb ed="X" n="0018a09"/><lb ed="R050" n="0379b14"/>卽見一切房舍見一切佛圓敎意本迹者本與如
<lb ed="X" n="0018a10"/><lb ed="R050" n="0379b15"/>來同棲實相迹示諸房宿耳觀心者觀五陰舍析
<lb ed="X" n="0018a11"/><lb ed="R050" n="0379b16"/>空卽空與化佛同宿觀五陰舍卽假與報佛同宿
<lb ed="X" n="0018a12"/><lb ed="R050" n="0379b17"/>觀五陰舍卽中與法佛同宿<note place="inline">云云</note>。</p><p xml:id="pX32p0018a1214" cb:place="inline">○<name role="" type="person">憍梵波提</name>此
<lb ed="X" n="0018a13"/><lb ed="R050" n="0379b18"/>翻牛呞受天王供養第一約敎者住天園是示善
<lb ed="X" n="0018a14"/><lb ed="R050" n="0380a01"/>有牛嚼是示惡三藏意也以牛嚼身得道示惡非
<lb ed="X" n="0018a15"/><lb ed="R050" n="0380a02"/>惡居天園而牛嚼示善非善通敎意也示界內外
<lb ed="X" n="0018a16"/><lb ed="R050" n="0380a03"/>善惡者別敎意示善惡實相者圓敎意本迹者本
<lb ed="X" n="0018a17"/><lb ed="R050" n="0380a04"/>住四無所畏安住聖主如牛王第一義天迹示牛
<lb ed="X" n="0018a18"/><lb ed="R050" n="0380a05"/>呞樂居天上也觀心者觀於心性中道之理安步
<lb ed="X" n="0018a19"/><lb ed="R050" n="0380a06"/>平正其疾如風<note place="inline">正用丈夫牛王而通取白牛引駕</note>。</p><p xml:id="pX32p0018a1920" cb:place="inline">○離婆多此翻
<lb ed="X" n="0018a20"/><lb ed="R050" n="0380a07"/>星宿亦翻假和合因二鬼爭屍而得道故坐禪入
<lb ed="X" n="0018a21"/><lb ed="R050" n="0380a08"/>定心不倒亂第一約敎者析破五陰非我所有三
<lb ed="X" n="0018a22"/><lb ed="R050" n="0380a09"/>藏意體達五陰本非我有通敎意分別十法界五
<lb ed="X" n="0018a23"/><lb ed="R050" n="0380a10"/>陰皆非我有別敎意達五陰非我有非他有見陰
<lb ed="X" n="0018a24"/><lb ed="R050" n="0380a11"/>實相圓敎意本迹者本住日星宿三昧迹示此名
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0018b" n="0018b"/>
<lb ed="X" n="0018b01"/><lb ed="R050" n="0380a12"/>觀心者觀心念佛見十方佛多如夜觀星<note place="inline">云云</note><note place="inline">前約
<lb ed="X" n="0018b02"/><lb ed="R050" n="0380a13"/>敎則寄假合今本迹觀星並約星宿皆隨便耳見佛如星般舟中意觀心下云云應廣引般舟三昧經</note>。</p>
<lb ed="X" n="0018b03"/><lb ed="R050" n="0380a14"/><p xml:id="pX32p0018b0301">○畢陵伽婆蹉此翻餘習樹下苦坐不避風雨第
<lb ed="X" n="0018b04"/><lb ed="R050" n="0380a15"/>一約敎者滅慢故無慢三藏意卽慢無慢通意分
<lb ed="X" n="0018b05"/><lb ed="R050" n="0380a16"/>別十法界高下別意八自在我具足佛法圓意本
<lb ed="X" n="0018b06"/><lb ed="R050" n="0380a17"/>迹者本住常樂我淨八自在我微妙梵聲迹示慢
<lb ed="X" n="0018b07"/><lb ed="R050" n="0380a18"/>心惡口觀心者觀粗言輭語皆歸第一義<note place="inline">三觀總別俱第
<lb ed="X" n="0018b08"/><lb ed="R050" n="0380b01"/>一義所破之惑俱得是粗</note>。</p><p xml:id="pX32p0018b0811" cb:place="inline">○<name role="" type="person">薄拘羅</name>此翻善容年一百六十歲
<lb ed="X" n="0018b09"/><lb ed="R050" n="0380b02"/>無病無夭常樂閒居第一約敎者滅喧入眞三藏
<lb ed="X" n="0018b10"/><lb ed="R050" n="0380b03"/>寂靜卽喧而眞通敎寂靜離二邊入中別寂靜卽
<lb ed="X" n="0018b11"/><lb ed="R050" n="0380b04"/>邊而中圓寂靜本迹者本住大寂靜定長壽是常
<lb ed="X" n="0018b12"/><lb ed="R050" n="0380b05"/>無病是樂不夭是我寂靜是淨居此四德之本迹
<lb ed="X" n="0018b13"/><lb ed="R050" n="0380b06"/>示六根寂靜觀心者心性中道卽空卽假卽中常
<lb ed="X" n="0018b14"/><lb ed="R050" n="0380b07"/>樂我淨觀也。</p><p xml:id="pX32p0018b1406" cb:place="inline">○<name role="" type="person">摩訶拘絺羅</name>此翻大膝舍利弗母
<lb ed="X" n="0018b15"/><lb ed="R050" n="0380b08"/>舅辯才第一約敎者外通四韋陀內通三藏初敎
<lb ed="X" n="0018b16"/><lb ed="R050" n="0380b09"/>四辯我無所得辯乃如是通敎四辯若名若義徧
<lb ed="X" n="0018b17"/><lb ed="R050" n="0380b10"/>十法界別敎辯也依於實相徧一切辯圓敎辯也
<lb ed="X" n="0018b18"/><lb ed="R050" n="0380b11"/>本迹者本住口密口輪不思議化大定大慧迹示
<lb ed="X" n="0018b19"/><lb ed="R050" n="0380b12"/>大膝觀心者觀心卽空卽定卽假卽慧以嚴其心
<lb ed="X" n="0018b20"/><lb ed="R050" n="0380b13"/><note place="inline">云云</note>。</p><p xml:id="pX32p0018b2003" cb:place="inline">○難陀亦云放牛難陀此翻善歡喜有言卽
<lb ed="X" n="0018b21"/><lb ed="R050" n="0380b14"/>律中<g ref="#CB02494">䟦</g>難陀約敎者事歡喜理無歡喜三藏意卽
<lb ed="X" n="0018b22"/><lb ed="R050" n="0380b15"/>事歡喜是理歡喜通敎意歡喜地卽別敎歡喜住
<lb ed="X" n="0018b23"/><lb ed="R050" n="0380b16"/>卽圓敎<note place="inline">住無歡喜之名但約別地證道旣同故借地以名住</note>本迹者本住實
<lb ed="X" n="0018b24"/><lb ed="R050" n="0380b17"/>際非喜非不喜迹名歡喜觀心者觀心與理相似
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0018c" n="0018c"/>
<lb ed="X" n="0018c01"/><lb ed="R050" n="0380b18"/>相應名歡喜觀。</p><p xml:id="pX32p0018c0107" cb:place="inline">○孫陀羅此翻好愛亦翻端正以
<lb ed="X" n="0018c02"/><lb ed="R050" n="0381a01"/>妻彰名難陀如前釋佛之親弟也約敎者俗諦有
<lb ed="X" n="0018c03"/><lb ed="R050" n="0381a02"/>法喜眞諦無喜三藏意卽俗喜是眞喜通敎意從
<lb ed="X" n="0018c04"/><lb ed="R050" n="0381a03"/>通法喜有俗法喜中法喜別敎意卽通喜具一切
<lb ed="X" n="0018c05"/><lb ed="R050" n="0381a04"/>法喜圓敎意本迹觀心如難陀中說。</p><p xml:id="pX32p0018c0515" cb:place="inline">○富樓那翻
<lb ed="X" n="0018c06"/><lb ed="R050" n="0381a05"/>滿願是其父名彌多羅尼翻慈女是其母名從父
<lb ed="X" n="0018c07"/><lb ed="R050" n="0381a06"/>母以得名故稱爲<name role="" type="person">滿慈子</name>說法第一約敎者殷勤
<lb ed="X" n="0018c08"/><lb ed="R050" n="0381a07"/>析法所作<anchor xml:id="nkr_note_add_0018c0801" n="0018c0801"/><anchor xml:id="beg0018c0801" n="0018c0801"/>已<anchor xml:id="end0018c0801"/>辦三藏願滿體達卽空於空得證通
<lb ed="X" n="0018c09"/><lb ed="R050" n="0381a08"/>敎願滿法眼具足別敎願滿住秘密藏圓敎願滿
<lb ed="X" n="0018c10"/><lb ed="R050" n="0381a09"/>本迹者本願久滿迹爲說法第一示衆生知識也
<lb ed="X" n="0018c11"/><lb ed="R050" n="0381a10"/>觀心者如止觀中人行理等善知識觀<note place="inline">人是佛菩薩羅漢行
<lb ed="X" n="0018c12"/><lb ed="R050" n="0381a11"/>是六度道品理是法性實際</note>。</p><p xml:id="pX32p0018c1212" cb:place="inline">○須菩提此云空生亦云善吉善
<lb ed="X" n="0018c13"/><lb ed="R050" n="0381a12"/>業善現解空第一約敎者滅色空智生藏敎意體
<lb ed="X" n="0018c14"/><lb ed="R050" n="0381a13"/>色空智生通敎意從有智生空智從空智生俗智
<lb ed="X" n="0018c15"/><lb ed="R050" n="0381a14"/>從俗智生中智別敎意空生卽有智亦卽俗智中
<lb ed="X" n="0018c16"/><lb ed="R050" n="0381a15"/>智是圓敎意本迹者本住實相法身迹示見空而
<lb ed="X" n="0018c17"/><lb ed="R050" n="0381a16"/>生觀心者不在內外中間非自有是爲觀心法身。</p>
<lb ed="X" n="0018c18"/><lb ed="R050" n="0381a17"/><p xml:id="pX32p0018c1801">○阿難此云歡喜或云無染佛之堂弟多聞第一
<lb ed="X" n="0018c19"/><lb ed="R050" n="0381a18"/>約敎者歡喜阿難三藏也賢阿難通也典藏阿難
<lb ed="X" n="0018c20"/><lb ed="R050" n="0381b01"/>別也海阿難圓也本迹者本住非歡喜非不歡喜
<lb ed="X" n="0018c21"/><lb ed="R050" n="0381b02"/>法身如虗空智慧如雲雨能持能受迹爲歡喜也
<lb ed="X" n="0018c22"/><lb ed="R050" n="0381b03"/>觀心者與卽空假中相應故歡喜從名字乃至眞
<lb ed="X" n="0018c23"/><lb ed="R050" n="0381b04"/>觀相應。</p><p xml:id="pX32p0018c2304" cb:place="inline">○羅睺羅此云覆障佛之子也因緣如文
<lb ed="X" n="0018c24"/><lb ed="R050" n="0381b05"/>句密行第一約敎者析法道諦障四住三藏意體
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0019a" n="0019a"/>
<lb ed="X" n="0019a01"/><lb ed="R050" n="0381b06"/>法道諦障四住通敎意次第三智障五住別敎意
<lb ed="X" n="0019a02"/><lb ed="R050" n="0381b07"/>一心三智障五住圓敎意本迹者本住中道障塞
<lb ed="X" n="0019a03"/><lb ed="R050" n="0381b08"/>二邊迹示覆障觀心者卽假故障涅槃卽空故障
<lb ed="X" n="0019a04"/><lb ed="R050" n="0381b09"/>生死卽中故障非生死非涅槃。</p><p xml:id="pX32p0019a0413" cb:place="inline">○結云衆所知識
<lb ed="X" n="0019a05"/><lb ed="R050" n="0381b10"/>者或言知秖是識或言聞名爲知見形爲識見形
<lb ed="X" n="0019a06"/><lb ed="R050" n="0381b11"/>爲知見心爲識本迹者本爲衆生作滿字知識迹
<lb ed="X" n="0019a07"/><lb ed="R050" n="0381b12"/>爲半字知識觀心者如止觀說上來多知識衆竟。</p>
<lb ed="X" n="0019a08"/><lb ed="R050" n="0381b13"/><p xml:id="pX32p0019a0801">△二少知識。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0019a09"/><lb ed="R050" n="0381b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0019a0901">復有學無學二千人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0019a10"/><lb ed="R050" n="0381b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0019a1001">次列少知識衆但擧位明數而不歎德呼此爲少
<lb ed="X" n="0019a11"/><lb ed="R050" n="0381b16"/>知識耳凡不測聖聖不以多識少識分優劣但希
<lb ed="X" n="0019a12"/><lb ed="R050" n="0381b17"/>高慕遠者以多識引之藏名隱德退讓者以少識
<lb ed="X" n="0019a13"/><lb ed="R050" n="0381b18"/>引之隨順衆生故有若干不可以多少之迹失其
<lb ed="X" n="0019a14"/><lb ed="R050" n="0382a01"/>本也約敎者藏敎初二三果爲學人四果爲無學
<lb ed="X" n="0019a15"/><lb ed="R050" n="0382a02"/>人通敎離欲地前名學<anchor xml:id="nkr_note_add_0019a1501" n="0019a1501"/><anchor xml:id="beg0019a1501" n="0019a1501"/>已<anchor xml:id="end0019a1501"/>辦地名無學又九地皆
<lb ed="X" n="0019a16"/><lb ed="R050" n="0382a03"/>名學第十佛地名無學別圓二敎或就功用無功
<lb ed="X" n="0019a17"/><lb ed="R050" n="0382a04"/>用明學無學或就具足未具足明學無學又阿含
<lb ed="X" n="0019a18"/><lb ed="R050" n="0382a05"/>中外道問佛羅漢更學不佛言羅漢不作惡法住
<lb ed="X" n="0019a19"/><lb ed="R050" n="0382a06"/>於善法學其無學卽名爲學若爾學人亦得稱無
<lb ed="X" n="0019a20"/><lb ed="R050" n="0382a07"/>學何以故齊其所斷無復更斷卽是無學是爲四
<lb ed="X" n="0019a21"/><lb ed="R050" n="0382a08"/>句就五方便非學非無學共成五句約四敎例亦
<lb ed="X" n="0019a22"/><lb ed="R050" n="0382a09"/>應爾則二十句本迹者本法身大士居滿字學無
<lb ed="X" n="0019a23"/><lb ed="R050" n="0382a10"/>學位衆生應以半字學無學人莊嚴雙樹傳傳引
<lb ed="X" n="0019a24"/><lb ed="R050" n="0382a11"/>之觀心者正觀中道不緣二邊中間卽是無學能
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0019b" n="0019b"/>
<lb ed="X" n="0019b01"/><lb ed="R050" n="0382a12"/>如是觀是名爲學又不緣而緣名無學學常如是
<lb ed="X" n="0019b02"/><lb ed="R050" n="0382a13"/>觀名學無學對未修者成第五句亦可約理爲第
<lb ed="X" n="0019b03"/><lb ed="R050" n="0382a14"/>五句亦得三觀各爲五句若約觀門明數者色心
<lb ed="X" n="0019b04"/><lb ed="R050" n="0382a15"/>具十界十如界如互論卽二千也初比丘衆竟。</p><p xml:id="pX32p0019b0419" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0019b05"/><lb ed="R050" n="0382a16"/>二比丘尼衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0019b06"/><lb ed="R050" n="0382a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0019b0601"><name role="" type="person">摩訶波闍波提</name>比丘尼與眷屬六千人俱羅睺羅母
<lb ed="X" n="0019b07"/><lb ed="R050" n="0382a18"/><name role="" type="person">耶輸陀羅</name>比丘尼亦與眷屬俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0019b08"/><lb ed="R050" n="0382b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0019b0801"><name role="" type="person">摩訶波闍波提</name>此云<name role="" type="person">大愛道</name>佛之姨母本住智度
<lb ed="X" n="0019b09"/><lb ed="R050" n="0382b02"/>法門迹爲千佛之母生育導師觀解者中觀廣博
<lb ed="X" n="0019b10"/><lb ed="R050" n="0382b03"/>名大無緣慈名愛中理虗通名道大卽自行愛卽
<lb ed="X" n="0019b11"/><lb ed="R050" n="0382b04"/>化他如以愛故受生慈故涉有道卽通自行化他
<lb ed="X" n="0019b12"/><lb ed="R050" n="0382b05"/>也六千者數也觀解者觀六根淸淨具千功德耶
<lb ed="X" n="0019b13"/><lb ed="R050" n="0382b06"/>輸陀羅此翻華色亦翻名聞佛在家時有三夫人
<lb ed="X" n="0019b14"/><lb ed="R050" n="0382b07"/>一瞿夷二耶輸三鹿野本迹者妻齊也豈有博地
<lb ed="X" n="0019b15"/><lb ed="R050" n="0382b08"/>爲菩薩妻故知本住寂定微妙法喜迹爲太子妻
<lb ed="X" n="0019b16"/><lb ed="R050" n="0382b09"/>耳觀心者觀空無漏法喜卽以鹿野表妻<note place="inline">不生子故</note>觀
<lb ed="X" n="0019b17"/><lb ed="R050" n="0382b10"/>假道種智法喜卽以耶輸表妻<note place="inline">生羅睺故</note>觀中法喜卽
<lb ed="X" n="0019b18"/><lb ed="R050" n="0382b11"/>以瞿夷表妻<note place="inline">位最大故</note>上來當分各明本迹觀心今更
<lb ed="X" n="0019b19"/><lb ed="R050" n="0382b12"/>總論顯善權曲巧明觀行精微總明本迹者夫首
<lb ed="X" n="0019b20"/><lb ed="R050" n="0382b13"/>楞嚴定種種示現稱適根性靡所不爲今且近論
<lb ed="X" n="0019b21"/><lb ed="R050" n="0382b14"/>若釋尊托迹王宮降神聖后法身大士皆輔佛行
<lb ed="X" n="0019b22"/><lb ed="R050" n="0382b15"/>化散影餘家若三十二瑞金姿誕應諸大士亦各
<lb ed="X" n="0019b23"/><lb ed="R050" n="0382b16"/>各出生或空室<note place="inline">須菩提</note>雨寶<note place="inline"><name role="" type="person">滿慈子</name></note>寄辨通夢<note place="inline">舍利弗</note>若
<lb ed="X" n="0019b24"/><lb ed="R050" n="0382b17"/>皇太子捨國捐王踰城學道諸大士悉從師請業
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0019c" n="0019c"/>
<lb ed="X" n="0019c01"/><lb ed="R050" n="0382b18"/>才藝兼通爲彼宗匠若如來法輪初啓甘露門開
<lb ed="X" n="0019c02"/><lb ed="R050" n="0383a01"/>諸大士知化緣未熟示同不受分庭抗禮崇我道
<lb ed="X" n="0019c03"/><lb ed="R050" n="0383a02"/>眞能化所化全生如乳若所化緣熟則素絲易染
<lb ed="X" n="0019c04"/><lb ed="R050" n="0383a03"/>池華早開革凡成聖轉乳爲酪師宗爲佛上首弟
<lb ed="X" n="0019c05"/><lb ed="R050" n="0383a04"/>子或智慧神通辯才三昧各各第一共輔法王更
<lb ed="X" n="0019c06"/><lb ed="R050" n="0383a05"/>度未度重熟<anchor xml:id="nkr_note_add_0019c0601" n="0019c0601"/><anchor xml:id="beg0019c0601" n="0019c0601"/>已<anchor xml:id="end0019c0601"/>熟於方等座聞菩薩不可思議功
<lb ed="X" n="0019c07"/><lb ed="R050" n="0383a06"/>德則恥小慕大如轉酪爲生酥次聞般若摩訶衍
<lb ed="X" n="0019c08"/><lb ed="R050" n="0383a07"/>門初歷色心終于種智含挾小大出內取與或共
<lb ed="X" n="0019c09"/><lb ed="R050" n="0383a08"/>或別或偏或圓奉命領知心漸通泰如轉生酥爲
<lb ed="X" n="0019c10"/><lb ed="R050" n="0383a09"/>熟酥次聞法華會天性定父子授記莂付大乘廢
<lb ed="X" n="0019c11"/><lb ed="R050" n="0383a10"/>三歸一如餘四味同一醍醐不令一人獨得滅度
<lb ed="X" n="0019c12"/><lb ed="R050" n="0383a11"/>皆以如來滅度而滅度之法王法臣大事出世巧
<lb ed="X" n="0019c13"/><lb ed="R050" n="0383a12"/>用方便初用半字法破二十五有之繁芿成四枯
<lb ed="X" n="0019c14"/><lb ed="R050" n="0383a13"/>雙樹利益衆生次用半滿法破二乘之獨善成菩
<lb ed="X" n="0019c15"/><lb ed="R050" n="0383a14"/>薩之廣大成四榮雙樹利益聖人後用常住滿字
<lb ed="X" n="0019c16"/><lb ed="R050" n="0383a15"/>破二邊之前後成非枯非榮佛秘密藏究竟利益
<lb ed="X" n="0019c17"/><lb ed="R050" n="0383a16"/>主將之功畢大誓之願滿故身子目連於法華而
<lb ed="X" n="0019c18"/><lb ed="R050" n="0383a17"/>息化聖主贖命斯亦不久文云如我本誓願今者
<lb ed="X" n="0019c19"/><lb ed="R050" n="0383a18"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0019c1901" n="0019c1901"/><anchor xml:id="beg0019c1901" n="0019c1901"/>已<anchor xml:id="end0019c1901"/>滿足如來不久當入涅槃唱滅之言起自於此
<lb ed="X" n="0019c20"/><lb ed="R050" n="0383b01"/>二萬燈明迦葉佛等皆於法華究竟今佛師弟皆
<lb ed="X" n="0019c21"/><lb ed="R050" n="0383b02"/>於此經發迹內秘菩薩行外現作聲聞我實成佛
<lb ed="X" n="0019c22"/><lb ed="R050" n="0383b03"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0019c2201" n="0019c2201"/><anchor xml:id="beg0019c2201" n="0019c2201"/>已<anchor xml:id="end0019c2201"/>來無量億劫以此推之諸大羅漢從法身地俯
<lb ed="X" n="0019c23"/><lb ed="R050" n="0383b04"/>影隨緣迹臨萬水爲學無學作男作女示道示俗
<lb ed="X" n="0019c24"/><lb ed="R050" n="0383b05"/>首楞嚴力靡所不爲方便善權爲若此也如此總
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0020a" n="0020a"/>
<lb ed="X" n="0020a01"/><lb ed="R050" n="0383b06"/>別兩重消釋本迹尙恐失旨直爾一句翻名何異
<lb ed="X" n="0020a02"/><lb ed="R050" n="0383b07"/>諸敎聲聞衆耶總明觀心者上來師弟施化法身
<lb ed="X" n="0020a03"/><lb ed="R050" n="0383b08"/>所爲若不作觀方便於行人無益如貧數寶似盲
<lb ed="X" n="0020a04"/><lb ed="R050" n="0383b09"/>執燭然心數甚多且約善數如弟子者衆但擧十
<lb ed="X" n="0020a05"/><lb ed="R050" n="0383b10"/>人耳十善數輔心王能改惡就善革凡成聖辦一
<lb ed="X" n="0020a06"/><lb ed="R050" n="0383b11"/>切法門但以十心數爲本如十弟子輔佛行化共
<lb ed="X" n="0020a07"/><lb ed="R050" n="0383b12"/>熟衆生立於佛法也十人各備衆德爲引專門宣
<lb ed="X" n="0020a08"/><lb ed="R050" n="0383b13"/>示佛道隨衆生欲欲慧者師身子乃至欲多聞者
<lb ed="X" n="0020a09"/><lb ed="R050" n="0383b14"/>師阿難共輔法王各掌一職今觀心亦如是一一
<lb ed="X" n="0020a10"/><lb ed="R050" n="0383b15"/>心中皆具王數爲成觀故王數相扶而取開悟或
<lb ed="X" n="0020a11"/><lb ed="R050" n="0383b16"/>於想數入道或於欲數入道隨所宜者心王心數
<lb ed="X" n="0020a12"/><lb ed="R050" n="0383b17"/>而共攻之化取塵勞諸心而作佛事作此觀未悟
<lb ed="X" n="0020a13"/><lb ed="R050" n="0383b18"/>觀行如乳若發無漏觀行如酪若破塵沙如生熟
<lb ed="X" n="0020a14"/><lb ed="R050" n="0384a01"/>酥若破無明觀如醍醍心數塵勞若不盡者觀則
<lb ed="X" n="0020a15"/><lb ed="R050" n="0384a02"/>不訖故經言衆生不度盡我不成正覺卽此意也
<lb ed="X" n="0020a16"/><lb ed="R050" n="0384a03"/>旭謂二十一大羅漢應準唯識總表二十一善心
<lb ed="X" n="0020a17"/><lb ed="R050" n="0384a04"/>數法謂觸作意受想思欲解念定慧信慚愧精進
<lb ed="X" n="0020a18"/><lb ed="R050" n="0384a05"/>無貪無瞋無癡輕安不放逸行捨不害一一互相
<lb ed="X" n="0020a19"/><lb ed="R050" n="0384a06"/>應一一具衆德共輔心王自利利他窮未來際無
<lb ed="X" n="0020a20"/><lb ed="R050" n="0384a07"/>有斷絕然不煩一一主配貴在得意耳初聲聞衆
<lb ed="X" n="0020a21"/><lb ed="R050" n="0384a08"/>竟。</p><p xml:id="pX32p0020a2102" cb:place="inline">△二菩薩衆者釋論云菩薩爲出家在家四衆
<lb ed="X" n="0020a22"/><lb ed="R050" n="0384a09"/>攝何故別列答有菩薩墮四衆中有四衆不墮菩
<lb ed="X" n="0020a23"/><lb ed="R050" n="0384a10"/>薩中爲其不發心作佛故今別列同發心求作佛
<lb ed="X" n="0020a24"/><lb ed="R050" n="0384a11"/>者名菩薩衆文爲三初氣類大數二明位歎德三
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0020b" n="0020b"/>
<lb ed="X" n="0020b01"/><lb ed="R050" n="0384a12"/>列名總結。</p><p xml:id="pX32p0020b0105" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0020b02"/><lb ed="R050" n="0384a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0020b0201">菩薩摩訶薩八萬人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0020b03"/><lb ed="R050" n="0384a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0020b0301">具存應云菩提薩埵<name role="" type="person">摩訶薩埵</name>什師略之菩提翻
<lb ed="X" n="0020b04"/><lb ed="R050" n="0384a15"/>道薩埵翻有情摩訶翻大謂道心大道心之有情
<lb ed="X" n="0020b05"/><lb ed="R050" n="0384a16"/>卽氣類也菩薩多種謂偏通別圓如釋論引迦旃
<lb ed="X" n="0020b06"/><lb ed="R050" n="0384a17"/>延子明六度齊限而滿者欲調血衆生爲乳也若
<lb ed="X" n="0020b07"/><lb ed="R050" n="0384a18"/>大品明有菩薩發心與薩婆若相應者欲調乳入
<lb ed="X" n="0020b08"/><lb ed="R050" n="0384b01"/>酪也若大品明有菩薩發心遊戲神通淨佛國土
<lb ed="X" n="0020b09"/><lb ed="R050" n="0384b02"/>者欲調酪爲生熟酥也若大品明有菩薩發心卽
<lb ed="X" n="0020b10"/><lb ed="R050" n="0384b03"/>坐道場成正覺轉法輪度衆生者是調酥爲醍醐
<lb ed="X" n="0020b11"/><lb ed="R050" n="0384b04"/>也故下文云菩薩聞是法疑網皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0020b1101" n="0020b1101"/><anchor xml:id="beg0020b1101" n="0020b1101"/>已<anchor xml:id="end0020b1101"/>除又云若菩
<lb ed="X" n="0020b12"/><lb ed="R050" n="0384b05"/>薩不聞法華非善行菩薩道若聞此經卽善行菩
<lb ed="X" n="0020b13"/><lb ed="R050" n="0384b06"/>薩道故略有四種也本迹者本地難測或居等覺
<lb ed="X" n="0020b14"/><lb ed="R050" n="0384b07"/>或齊法王如文殊本是龍種上尊王佛迹輔釋迦
<lb ed="X" n="0020b15"/><lb ed="R050" n="0384b08"/>爲菩薩等引導四味同歸醍醐然其本地究竟成
<lb ed="X" n="0020b16"/><lb ed="R050" n="0384b09"/>就豈是今日始入大乘亦非寂場高山先照若頓
<lb ed="X" n="0020b17"/><lb ed="R050" n="0384b10"/>若漸皆迹所爲耳觀心者中道正觀雙照二諦名
<lb ed="X" n="0020b18"/><lb ed="R050" n="0384b11"/>大通至極果名道破五住塵勞名成衆生八萬人
<lb ed="X" n="0020b19"/><lb ed="R050" n="0384b12"/>者數也餘經集衆甚多此經何少或是語其大數
<lb ed="X" n="0020b20"/><lb ed="R050" n="0384b13"/>或譬如王論密事不可率土同謀今開秘藏不涉
<lb ed="X" n="0020b21"/><lb ed="R050" n="0384b14"/>權下證信之人皆非率爾必是圓人及有遠本也
<lb ed="X" n="0020b22"/><lb ed="R050" n="0384b15"/>觀心者觀一善心具百界千如十善卽萬法約八
<lb ed="X" n="0020b23"/><lb ed="R050" n="0384b16"/>正道卽八萬法門<note place="inline">十善爲所觀八正爲能觀</note>。</p><p xml:id="pX32p0020b2318" cb:place="inline">△二明位歎德。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0020b24"/><lb ed="R050" n="0384b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0020b2401">皆於阿耨多羅三藐三菩提不退轉皆得陀羅尼樂
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0020c" n="0020c"/>
<lb ed="X" n="0020c01"/><lb ed="R050" n="0384b18"/>說辯才轉不退轉法輪供養無量百千諸佛於諸佛
<lb ed="X" n="0020c02"/><lb ed="R050" n="0385a01"/>所植衆德本常爲諸佛之所稱歎以慈修身善入佛
<lb ed="X" n="0020c03"/><lb ed="R050" n="0385a02"/>慧通達大智到於彼岸名稱普聞無量世界能度無
<lb ed="X" n="0020c04"/><lb ed="R050" n="0385a03"/>數百千衆生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0020c05"/><lb ed="R050" n="0385a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0020c0501">初句亦明位亦歎德次十二句但歎德共十三句
<lb ed="X" n="0020c06"/><lb ed="R050" n="0385a05"/>橫豎歎德也阿耨多羅三藐三菩提此云無上正
<lb ed="X" n="0020c07"/><lb ed="R050" n="0385a06"/>等正覺義通四敎不退轉者約位行念論不退亦
<lb ed="X" n="0020c08"/><lb ed="R050" n="0385a07"/>有四別若云不生三惡道名位不退不生邊地諸
<lb ed="X" n="0020c09"/><lb ed="R050" n="0385a08"/>根完具不受女身名行不退常識宿命名念不退
<lb ed="X" n="0020c10"/><lb ed="R050" n="0385a09"/>具此名阿<g ref="#CB16014">鞞</g><g ref="#CB02494">䟦</g>致地三藏義也若從初地至六地
<lb ed="X" n="0020c11"/><lb ed="R050" n="0385a10"/>不退爲凡夫名位不退雖正使<anchor xml:id="nkr_note_add_0020c1101" n="0020c1101"/><anchor xml:id="beg0020c1101" n="0020c1101"/>已<anchor xml:id="end0020c1101"/>盡而未能徧修
<lb ed="X" n="0020c12"/><lb ed="R050" n="0385a11"/>萬行其行猶退至七地名行不退而猶起二乘念
<lb ed="X" n="0020c13"/><lb ed="R050" n="0385a12"/>故有念退至八地道觀雙流入法流水名念不退
<lb ed="X" n="0020c14"/><lb ed="R050" n="0385a13"/>名阿<g ref="#CB16014">鞞</g><g ref="#CB02494">䟦</g>致地乃通敎三乘共十地義耳地師云
<lb ed="X" n="0020c15"/><lb ed="R050" n="0385a14"/>十住是證不退十行是位不退十回向是行不退
<lb ed="X" n="0020c16"/><lb ed="R050" n="0385a15"/>十地是念不退是別敎義瓔珞云初地三觀現前
<lb ed="X" n="0020c17"/><lb ed="R050" n="0385a16"/>心心寂滅自然流入亦別敎義若華嚴明初住得
<lb ed="X" n="0020c18"/><lb ed="R050" n="0385a17"/>如來一身無量身具三不退乃圓敎義是一實事
<lb ed="X" n="0020c19"/><lb ed="R050" n="0385a18"/>今用此判妙位也本迹者本地寂滅尙非十地況
<lb ed="X" n="0020c20"/><lb ed="R050" n="0385b01"/>是初住尙非圓初住況復別通別通之位可釋餘
<lb ed="X" n="0020c21"/><lb ed="R050" n="0385b02"/>經列衆圓敎之位正在今經旣不識迹安能知本
<lb ed="X" n="0020c22"/><lb ed="R050" n="0385b03"/>觀心者三觀卽三不退又一心三觀卽一心三不
<lb ed="X" n="0020c23"/><lb ed="R050" n="0385b04"/>退須約六卽此句卽豎歎初歡喜地不退墮二邊
<lb ed="X" n="0020c24"/><lb ed="R050" n="0385b05"/>入于中道橫歎初發心住出過二邊革凡超聖也
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0021a" n="0021a"/>
<lb ed="X" n="0021a01"/><lb ed="R050" n="0385b06"/>皆得陀羅尼者陀羅尼此翻遮持遮惡持善豎歎
<lb ed="X" n="0021a02"/><lb ed="R050" n="0385b07"/>離垢地戒度淸淨橫歎初住遮三障持三德也樂
<lb ed="X" n="0021a03"/><lb ed="R050" n="0385b08"/>說辯才句豎歎發光地得大聞持具四無礙辯橫
<lb ed="X" n="0021a04"/><lb ed="R050" n="0385b09"/>歎初住口密功德也轉不退轉法輪句豎歎<g ref="#CB08504">𦦨</g>慧
<lb ed="X" n="0021a05"/><lb ed="R050" n="0385b10"/>地自破<anchor xml:id="nkr_note_add_0021a0501" n="0021a0501"/><anchor xml:id="beg0021a0501" n="0021a0501"/>己<anchor xml:id="end0021a0501"/>惑破他迷闇橫歎初住現身作佛說法
<lb ed="X" n="0021a06"/><lb ed="R050" n="0385b11"/>度生也供養無量百千諸佛句豎歎難勝地以禪
<lb ed="X" n="0021a07"/><lb ed="R050" n="0385b12"/>定神通力徧興供養橫歎初住徧能承事十方諸
<lb ed="X" n="0021a08"/><lb ed="R050" n="0385b13"/>佛也於諸佛所植衆德本句豎歎現前地般若現
<lb ed="X" n="0021a09"/><lb ed="R050" n="0385b14"/>前智是德本如植種于地橫歎初住得實相本能
<lb ed="X" n="0021a10"/><lb ed="R050" n="0385b15"/>植衆德也常爲諸佛之所稱歎句豎歎遠行地二
<lb ed="X" n="0021a11"/><lb ed="R050" n="0385b16"/>智方便出過一切廣修利益稱會佛心橫歎初住
<lb ed="X" n="0021a12"/><lb ed="R050" n="0385b17"/>開佛知見與諸佛同故爲佛所稱歎也以慈修身
<lb ed="X" n="0021a13"/><lb ed="R050" n="0385b18"/>句豎歎不動地慈熏三業熏身入五道熏口爲說
<lb ed="X" n="0021a14"/><lb ed="R050" n="0386a01"/>法熏心爲設方便橫歎初住無緣慈力能普現色
<lb ed="X" n="0021a15"/><lb ed="R050" n="0386a02"/>身徧應法界也善入佛慧句豎歎善慧地深入實
<lb ed="X" n="0021a16"/><lb ed="R050" n="0386a03"/>際妙徹本源橫歎初住入秘密藏也通達大智句
<lb ed="X" n="0021a17"/><lb ed="R050" n="0386a04"/>豎歎法雲地智波羅蜜最爲增上橫歎初住一心
<lb ed="X" n="0021a18"/><lb ed="R050" n="0386a05"/>三智無能障礙也到於彼岸句豎歎等覺內德到
<lb ed="X" n="0021a19"/><lb ed="R050" n="0386a06"/>三諦之彼岸橫歎初住事理分究竟也名稱普聞
<lb ed="X" n="0021a20"/><lb ed="R050" n="0386a07"/>無量世界句豎歎等覺外德灌頂受職法界咸聞
<lb ed="X" n="0021a21"/><lb ed="R050" n="0386a08"/>橫歎初住圓德眞實與名相稱也能度無數百千
<lb ed="X" n="0021a22"/><lb ed="R050" n="0386a09"/>衆生句豎歎等覺化他恩德比之下地最勝最廣
<lb ed="X" n="0021a23"/><lb ed="R050" n="0386a10"/>橫歎初住能爲十法界作依止也夫諸地悉具衆
<lb ed="X" n="0021a24"/><lb ed="R050" n="0386a11"/>德而今約豎出沒釋者爲人情好異故又依十地
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0021b" n="0021b"/>
<lb ed="X" n="0021b01"/><lb ed="R050" n="0386a12"/>名便故又豎義易解故作此一塗消文耳初住更
<lb ed="X" n="0021b02"/><lb ed="R050" n="0386a13"/>有無量無邊不可思議功德而今但十三句者略
<lb ed="X" n="0021b03"/><lb ed="R050" n="0386a14"/>言之耳初住尙爾二住乃至等覺可知故大品云
<lb ed="X" n="0021b04"/><lb ed="R050" n="0386a15"/>初阿字門具四十一字功德後茶亦具諸字功德
<lb ed="X" n="0021b05"/><lb ed="R050" n="0386a16"/>中間亦爾字等語等功德亦等觀心者空觀是旋
<lb ed="X" n="0021b06"/><lb ed="R050" n="0386a17"/>陀羅尼假觀是百千旋陀羅尼中觀是法音方便
<lb ed="X" n="0021b07"/><lb ed="R050" n="0386a18"/>陀羅尼又空觀觀心但有名字卽聞持陀羅尼假
<lb ed="X" n="0021b08"/><lb ed="R050" n="0386b01"/>觀觀心無量心心心數法皆是法門卽行持陀羅
<lb ed="X" n="0021b09"/><lb ed="R050" n="0386b02"/>尼中觀觀心卽是實相卽是義持陀羅尼假觀觀
<lb ed="X" n="0021b10"/><lb ed="R050" n="0386b03"/>心具十界法卽法無礙辯中觀觀心十界皆入實
<lb ed="X" n="0021b11"/><lb ed="R050" n="0386b04"/>相卽義無礙辯空觀觀心十界但有名字語言卽
<lb ed="X" n="0021b12"/><lb ed="R050" n="0386b05"/>辭無礙辯觀一心卽三心三心卽一心一界一切
<lb ed="X" n="0021b13"/><lb ed="R050" n="0386b06"/>界旋轉無礙卽樂說無礙辯空觀是轉位不退法
<lb ed="X" n="0021b14"/><lb ed="R050" n="0386b07"/>輪假觀是轉行不退法輪中觀是轉念不退法輪
<lb ed="X" n="0021b15"/><lb ed="R050" n="0386b08"/>供養佛者秖是隨順佛語今順佛敎修三觀心卽
<lb ed="X" n="0021b16"/><lb ed="R050" n="0386b09"/>是供養佛爲破五住得解脫故卽供養法三諦理
<lb ed="X" n="0021b17"/><lb ed="R050" n="0386b10"/>和卽供養僧又衆行心資觀智心卽供養佛觀智
<lb ed="X" n="0021b18"/><lb ed="R050" n="0386b11"/>心開發境界卽供養法境智心和卽供養僧實相
<lb ed="X" n="0021b19"/><lb ed="R050" n="0386b12"/>心是觀智心本觀智心是衆行心本得本種植則
<lb ed="X" n="0021b20"/><lb ed="R050" n="0386b13"/>立故言植衆德本觀智心冥於境界境界印於觀
<lb ed="X" n="0021b21"/><lb ed="R050" n="0386b14"/>智智有所照常與境合卽是爲佛所歎空觀爲法
<lb ed="X" n="0021b22"/><lb ed="R050" n="0386b15"/>緣慈所熏假觀爲衆生緣慈所熏中觀爲無緣慈
<lb ed="X" n="0021b23"/><lb ed="R050" n="0386b16"/>所熏空觀入通佛慧假觀入別佛慧中觀入圓佛
<lb ed="X" n="0021b24"/><lb ed="R050" n="0386b17"/>慧空觀到一切智彼岸假觀到道種智彼岸中觀
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0021c" n="0021c"/>
<lb ed="X" n="0021c01"/><lb ed="R050" n="0386b18"/>到一切種智彼岸空觀聞於眞諦假觀聞於俗諦
<lb ed="X" n="0021c02"/><lb ed="R050" n="0387a01"/>中觀普聞中道第一義諦亦普聞三諦空觀度四
<lb ed="X" n="0021c03"/><lb ed="R050" n="0387a02"/>住百千衆生假觀度塵沙百千衆生中觀度無明
<lb ed="X" n="0021c04"/><lb ed="R050" n="0387a03"/>百千衆生一心三觀有無量德歎不能盡止略說
<lb ed="X" n="0021c05"/><lb ed="R050" n="0387a04"/>耳。</p><p xml:id="pX32p0021c0502" cb:place="inline">△三列名總結。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0021c06"/><lb ed="R050" n="0387a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0021c0601">其名曰<name role="" type="person">文殊師利</name>菩薩觀世音菩薩得大勢菩薩常
<lb ed="X" n="0021c07"/><lb ed="R050" n="0387a06"/>精進菩薩不休息菩薩寶掌菩薩藥王菩薩勇施菩
<lb ed="X" n="0021c08"/><lb ed="R050" n="0387a07"/>薩寶月菩薩月光菩薩滿月菩薩大力菩薩無量力
<lb ed="X" n="0021c09"/><lb ed="R050" n="0387a08"/>菩薩越三界菩薩<g ref="#CB02494">䟦</g>陀婆羅菩薩彌勒菩薩寶積菩
<lb ed="X" n="0021c10"/><lb ed="R050" n="0387a09"/>薩導師菩薩如是等菩薩摩訶薩八萬人俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0021c11"/><lb ed="R050" n="0387a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0021c1101">大士大名或從法門或從行德或從本願雖是一
<lb ed="X" n="0021c12"/><lb ed="R050" n="0387a11"/>名備無量義今依經依觀銷十八菩薩名文殊師
<lb ed="X" n="0021c13"/><lb ed="R050" n="0387a12"/>利此云妙德大經云了了見佛性猶如妙德等思
<lb ed="X" n="0021c14"/><lb ed="R050" n="0387a13"/>益經云雖說諸法而不起法相不起非法相故名
<lb ed="X" n="0021c15"/><lb ed="R050" n="0387a14"/>妙德悲華經云願我行菩薩道所化衆生皆於十
<lb ed="X" n="0021c16"/><lb ed="R050" n="0387a15"/>方先成正覺令我天眼悉得見之我之國土皆一
<lb ed="X" n="0021c17"/><lb ed="R050" n="0387a16"/>生菩薩悉令從我勸發道心我行菩薩道無有齊
<lb ed="X" n="0021c18"/><lb ed="R050" n="0387a17"/>限寶藏佛言汝作功德甚深甚深願取妙土今故
<lb ed="X" n="0021c19"/><lb ed="R050" n="0387a18"/>號汝爲<name role="" type="person">文殊師利</name>在北方歡喜世界作佛號歡喜
<lb ed="X" n="0021c20"/><lb ed="R050" n="0387b01"/>藏摩尼寶積今猶現在聞名滅四重罪又首楞嚴
<lb ed="X" n="0021c21"/><lb ed="R050" n="0387b02"/>三昧經云過去無量阿僧祇劫有佛號龍種上尊
<lb ed="X" n="0021c22"/><lb ed="R050" n="0387b03"/>王亦卽文殊觀心者三德秘藏不縱不橫故名妙
<lb ed="X" n="0021c23"/><lb ed="R050" n="0387b04"/>德觀世音梵云婆婁吉低稅具如普門品釋觀心
<lb ed="X" n="0021c24"/><lb ed="R050" n="0387b05"/>者三智名觀三諦名世三觀是語本故名音<note place="inline">下文約事
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0022a" n="0022a"/>
<lb ed="X" n="0022a01"/><lb ed="R050" n="0387b06"/>釋以所被爲音此但約能觀以所宣爲音</note>得大勢亦名大勢至思益經
<lb ed="X" n="0022a02"/><lb ed="R050" n="0387b07"/>云我投足之處震動三千大千世界及魔宮殿故
<lb ed="X" n="0022a03"/><lb ed="R050" n="0387b08"/>名大勢至觀經云但見此菩薩一毛孔光卽見十
<lb ed="X" n="0022a04"/><lb ed="R050" n="0387b09"/>方諸佛淨妙光明是故號此菩薩名無邊光以智
<lb ed="X" n="0022a05"/><lb ed="R050" n="0387b10"/>慧光普照一切令離三塗得無上力是故號此菩
<lb ed="X" n="0022a06"/><lb ed="R050" n="0387b11"/>薩爲大勢至觀心者三止爲足投三諦地動十法
<lb ed="X" n="0022a07"/><lb ed="R050" n="0387b12"/>界一切見愛所住之處皆悉傾動常精進者大寶
<lb ed="X" n="0022a08"/><lb ed="R050" n="0387b13"/>積云是菩薩爲一衆生經無量劫隨逐不捨猶不
<lb ed="X" n="0022a09"/><lb ed="R050" n="0387b14"/>受化無一念棄捨以身心俱進故不休息者思益
<lb ed="X" n="0022a10"/><lb ed="R050" n="0387b15"/>經云恒河沙劫爲一日夜是三十日爲月十二月
<lb ed="X" n="0022a11"/><lb ed="R050" n="0387b16"/>爲歲過百千萬億劫得値一佛如是値恒沙佛行
<lb ed="X" n="0022a12"/><lb ed="R050" n="0387b17"/>諸梵行修習功德然後受記心不休息觀心者觀
<lb ed="X" n="0022a13"/><lb ed="R050" n="0387b18"/>空不住空出假不住假而入中不住中雙照二諦
<lb ed="X" n="0022a14"/><lb ed="R050" n="0388a01"/>名不休息不休息與常精進義意略同欲辨別者
<lb ed="X" n="0022a15"/><lb ed="R050" n="0388a02"/>無間趣入名爲精進長時無廢名不休息是故觀
<lb ed="X" n="0022a16"/><lb ed="R050" n="0388a03"/>解名爲不住故釋不休息亦約長時但記別與利
<lb ed="X" n="0022a17"/><lb ed="R050" n="0388a04"/>生不同耳寶掌者普超經云被上德鎧無能沮敗
<lb ed="X" n="0022a18"/><lb ed="R050" n="0388a05"/>若於夢中不志二乘常以實心諸通慧心爲人講
<lb ed="X" n="0022a19"/><lb ed="R050" n="0388a06"/>宣於諸珍寶心無貪惜觀心者不思議三諦名之
<lb ed="X" n="0022a20"/><lb ed="R050" n="0388a07"/>爲寶一心三觀名之爲掌以此觀掌執此諦寶自
<lb ed="X" n="0022a21"/><lb ed="R050" n="0388a08"/>利利他藥王者悲華經云願賢劫一千四佛初成
<lb ed="X" n="0022a22"/><lb ed="R050" n="0388a09"/>道我皆供養諸佛入滅我皆起塔劫盡苦惱我皆
<lb ed="X" n="0022a23"/><lb ed="R050" n="0388a10"/>救護刀兵疾疫作大藥王然後作佛寶藏佛言今
<lb ed="X" n="0022a24"/><lb ed="R050" n="0388a11"/>當字汝爲火淨藥王在後作佛卽樓至如來觀心
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0022b" n="0022b"/>
<lb ed="X" n="0022b01"/><lb ed="R050" n="0388a12"/>者一心三觀自療療他勇施者出世法寶徧施衆
<lb ed="X" n="0022b02"/><lb ed="R050" n="0388a13"/>生而無疲厭寶月者所證三諦可貴如寶能證三
<lb ed="X" n="0022b03"/><lb ed="R050" n="0388a14"/>智圓照如月月光者圓妙三智能除昏煩熱惱滿
<lb ed="X" n="0022b04"/><lb ed="R050" n="0388a15"/>月者三智圓明無有缺減大力者智境冥合有大
<lb ed="X" n="0022b05"/><lb ed="R050" n="0388a16"/>力用無量力者以大力用徧應衆緣徧拔衆苦越
<lb ed="X" n="0022b06"/><lb ed="R050" n="0388a17"/>三界者以一心三觀超越分段變易二種三界<g ref="#CB02494">䟦</g>
<lb ed="X" n="0022b07"/><lb ed="R050" n="0388a18"/>陀婆羅者此云善守亦云賢守亦賢首亦賢護思
<lb ed="X" n="0022b08"/><lb ed="R050" n="0388b01"/>益經云若衆生聞名者畢定得三菩提故名善守
<lb ed="X" n="0022b09"/><lb ed="R050" n="0388b02"/>位居等覺衆賢之首故名賢首善巧將護令其不
<lb ed="X" n="0022b10"/><lb ed="R050" n="0388b03"/>退故名賢護觀心者中道正觀于諸善中最爲上
<lb ed="X" n="0022b11"/><lb ed="R050" n="0388b04"/>首彌勒此云慈氏思益經云衆生見者卽得慈心
<lb ed="X" n="0022b12"/><lb ed="R050" n="0388b05"/>三昧悲華經云發願于刀火劫中救護衆生名阿
<lb ed="X" n="0022b13"/><lb ed="R050" n="0388b06"/>逸多此翻無能勝觀心者中道正觀卽無緣大慈
<lb ed="X" n="0022b14"/><lb ed="R050" n="0388b07"/>慈善根力令諸心數皆入同體大慈法中寶積者
<lb ed="X" n="0022b15"/><lb ed="R050" n="0388b08"/>積聚一心三智之寶導師者思益經云於墮邪道
<lb ed="X" n="0022b16"/><lb ed="R050" n="0388b09"/>衆生生大悲心令入正道<note place="inline">導也</note>不求恩報<note place="inline">師也</note>觀心者
<lb ed="X" n="0022b17"/><lb ed="R050" n="0388b10"/>三觀妙智導一切行不墮二邊皆入正觀結句可
<lb ed="X" n="0022b18"/><lb ed="R050" n="0388b11"/>知二菩薩衆竟。</p><p xml:id="pX32p0022b1807" cb:place="inline">△三雜衆者果報與形服雜得道
<lb ed="X" n="0022b19"/><lb ed="R050" n="0388b12"/>者與未得道者雜其中得二乘道者無漏智與無
<lb ed="X" n="0022b20"/><lb ed="R050" n="0388b13"/>明雜其中得菩薩道者漚和與衆機雜其中得佛
<lb ed="X" n="0022b21"/><lb ed="R050" n="0388b14"/>道者一法具一切法故言雜雜義如是不可以凡
<lb ed="X" n="0022b22"/><lb ed="R050" n="0388b15"/>夫形俗判之復不可以五道人天等判之就文有
<lb ed="X" n="0022b23"/><lb ed="R050" n="0388b16"/>八初欲界天衆二色界天衆三龍衆四緊那羅衆
<lb ed="X" n="0022b24"/><lb ed="R050" n="0388b17"/>五乾闥婆衆六阿修羅衆七迦樓羅衆八人衆。</p>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0022c" n="0022c"/>
<lb ed="X" n="0022c01"/><lb ed="R050" n="0388b18"/><p xml:id="pX32p0022c0101">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0022c02"/><lb ed="R050" n="0389a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0022c0201">爾時釋提桓因與其眷屬二萬天子俱復有明月天
<lb ed="X" n="0022c03"/><lb ed="R050" n="0389a02"/>子普香天子寶光天子四大天王與其眷屬萬天子
<lb ed="X" n="0022c04"/><lb ed="R050" n="0389a03"/>俱自在天子大自在天子與其眷屬三萬天子俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0022c05"/><lb ed="R050" n="0389a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0022c0501">釋提桓因此翻能作作<name role="" type="person">三十三天</name>主也約敎者阿
<lb ed="X" n="0022c06"/><lb ed="R050" n="0389a05"/>含明帝釋是阿那含般若明十方難問般若者皆
<lb ed="X" n="0022c07"/><lb ed="R050" n="0389a06"/>名釋提桓因別圓中明釋提桓因得首楞嚴三昧
<lb ed="X" n="0022c08"/><lb ed="R050" n="0389a07"/>內證不同過賢劫二千四十四劫作佛號無著世
<lb ed="X" n="0022c09"/><lb ed="R050" n="0389a08"/>尊本迹者十住十行十向爲三十十地爲一等覺
<lb ed="X" n="0022c10"/><lb ed="R050" n="0389a09"/>爲二妙覺爲主同棲第一義天共服實相甘露卽
<lb ed="X" n="0022c11"/><lb ed="R050" n="0389a10"/>本也居須彌頂迹也觀心者自行十善勸他行十
<lb ed="X" n="0022c12"/><lb ed="R050" n="0389a11"/>善隨喜行十善者此三十善皆空皆假皆中卽三
<lb ed="X" n="0022c13"/><lb ed="R050" n="0389a12"/>十三觀門明月等三天子是內臣如卿相或云明
<lb ed="X" n="0022c14"/><lb ed="R050" n="0389a13"/>月是寶吉祥月天子大勢至應作普香是明星天
<lb ed="X" n="0022c15"/><lb ed="R050" n="0389a14"/>子虗空藏應作寶光是寶意日天子觀世音應作
<lb ed="X" n="0022c16"/><lb ed="R050" n="0389a15"/>卽本迹釋也觀心者三觀卽三智三智卽三光從
<lb ed="X" n="0022c17"/><lb ed="R050" n="0389a16"/>三諦生三智諦卽天智卽子四大天王是外臣如
<lb ed="X" n="0022c18"/><lb ed="R050" n="0389a17"/>武將東提頭賴吒此云持國亦言安民居黃金山
<lb ed="X" n="0022c19"/><lb ed="R050" n="0389a18"/>領犍闥婆及富單那南毗留勒叉此云增長亦云
<lb ed="X" n="0022c20"/><lb ed="R050" n="0389b01"/>免離居瑠璃山領鳩槃茶及薜茘多西毗留博叉
<lb ed="X" n="0022c21"/><lb ed="R050" n="0389b02"/>此云廣目亦云雜語居白銀山領龍及毗舍闍北
<lb ed="X" n="0022c22"/><lb ed="R050" n="0389b03"/>毗沙門此云多聞居水精山領夜叉及羅刹各領
<lb ed="X" n="0022c23"/><lb ed="R050" n="0389b04"/>二鬼不令惱人故稱護世本迹者本爲常樂我淨
<lb ed="X" n="0022c24"/><lb ed="R050" n="0389b05"/>四王護持佛法四德雙樹不令外人取其枝葉斫
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0023a" n="0023a"/>
<lb ed="X" n="0023a01"/><lb ed="R050" n="0389b06"/>截破壞迹爲護世四王觀心者觀四諦智卽是四
<lb ed="X" n="0023a02"/><lb ed="R050" n="0389b07"/>王一諦下除愛見二惑卽是領八部不令惱人也
<lb ed="X" n="0023a03"/><lb ed="R050" n="0389b08"/><note place="inline">四敎各四諦當敎各稱王</note>不列夜摩兜率者文略耳自在卽化
<lb ed="X" n="0023a04"/><lb ed="R050" n="0389b09"/>樂天大自在卽<name role="" type="person">他化天</name>本迹者本住自在自在王
<lb ed="X" n="0023a05"/><lb ed="R050" n="0389b10"/>等定迹爲兩天耳觀心者入空是自在入中是大
<lb ed="X" n="0023a06"/><lb ed="R050" n="0389b11"/>自在。</p><p xml:id="pX32p0023a0603" cb:place="inline">△二色界天衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0023a07"/><lb ed="R050" n="0389b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0023a0701"><name role="" type="person">娑婆世界</name>主梵天王尸棄大梵光明大梵等與其眷
<lb ed="X" n="0023a08"/><lb ed="R050" n="0389b13"/>屬萬二千天子俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0023a09"/><lb ed="R050" n="0389b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0023a0901">娑婆此翻忍悲華經云是諸衆生忍受三毒及諸
<lb ed="X" n="0023a10"/><lb ed="R050" n="0389b15"/>煩惱故名忍土梵者此翻離欲除下地繫上升色
<lb ed="X" n="0023a11"/><lb ed="R050" n="0389b16"/>界亦稱高淨尸棄此翻頂髻光明者二禪也等者
<lb ed="X" n="0023a12"/><lb ed="R050" n="0389b17"/>等取三禪四禪約敎者梵王爲一代請法輪主請
<lb ed="X" n="0023a13"/><lb ed="R050" n="0389b18"/>小則小請大則大本迹者本住淸淨一實妙境迹
<lb ed="X" n="0023a14"/><lb ed="R050" n="0390a01"/>居色界觀心者觀除惑穢名梵。</p><p xml:id="pX32p0023a1413" cb:place="inline">△三龍衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0023a15"/><lb ed="R050" n="0390a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0023a1501">有八龍王<name role="" type="person">難陀龍王</name><g ref="#CB02494">䟦</g><name role="" type="person">難陀龍王</name><name role="" type="person">娑伽羅龍王</name>和修
<lb ed="X" n="0023a16"/><lb ed="R050" n="0390a03"/>吉龍王德叉迦龍王<name role="" type="person">阿那婆達多龍王</name><name role="" type="person">摩那斯龍王</name>
<lb ed="X" n="0023a17"/><lb ed="R050" n="0390a04"/>優鉢羅龍王等各與若干百千眷屬俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0023a18"/><lb ed="R050" n="0390a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0023a1801">難陀此云歡喜<g ref="#CB02494">䟦</g>此云善兄弟常護<name role="" type="person">摩竭提國</name>雨
<lb ed="X" n="0023a19"/><lb ed="R050" n="0390a06"/>澤以時得無饑年卽目連之所降也居大海中本
<lb ed="X" n="0023a20"/><lb ed="R050" n="0390a07"/>迹者本住歡喜地迹居海間觀心者三觀卽中道
<lb ed="X" n="0023a21"/><lb ed="R050" n="0390a08"/>生法喜也娑伽羅從居海受名本住智度大海迹
<lb ed="X" n="0023a22"/><lb ed="R050" n="0390a09"/>處滄溟觀心者中道觀如海能統萬流和修吉此
<lb ed="X" n="0023a23"/><lb ed="R050" n="0390a10"/>云多頭亦云寶稱本住普現色身三昧迹示多頭
<lb ed="X" n="0023a24"/><lb ed="R050" n="0390a11"/>觀心者一假一切假一空一切空一中一切中故
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0023b" n="0023b"/>
<lb ed="X" n="0023b01"/><lb ed="R050" n="0390a12"/>名多頭德叉迦此云現毒亦云多舌本住樂說無
<lb ed="X" n="0023b02"/><lb ed="R050" n="0390a13"/>礙辯迹示多舌觀心者一心三觀如塗毒鼓能發
<lb ed="X" n="0023b03"/><lb ed="R050" n="0390a14"/>四辯阿那婆達多此云無熱從池得名在閻浮雪
<lb ed="X" n="0023b04"/><lb ed="R050" n="0390a15"/>山頂無熱沙惡風金翅三患本住淸凉常樂我淨
<lb ed="X" n="0023b05"/><lb ed="R050" n="0390a16"/>迹處涼池觀心者三觀妙慧淨五住之煩唼免二
<lb ed="X" n="0023b06"/><lb ed="R050" n="0390a17"/>死之熱沙摩那斯此云大身或云大意或云大力
<lb ed="X" n="0023b07"/><lb ed="R050" n="0390a18"/>修羅排海淹喜見城此龍縈身以遏海水本住無
<lb ed="X" n="0023b08"/><lb ed="R050" n="0390b01"/>邊身法門迹爲大體觀心者中道正觀其性廣博
<lb ed="X" n="0023b09"/><lb ed="R050" n="0390b02"/>優鉢羅此云靑蓮華池依住處得名本住法華三
<lb ed="X" n="0023b10"/><lb ed="R050" n="0390b03"/>昧迹居此池觀心者三觀卽是修因因卽蓮華也。</p>
<lb ed="X" n="0023b11"/><lb ed="R050" n="0390b04"/><p xml:id="pX32p0023b1101">△四緊那羅衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0023b12"/><lb ed="R050" n="0390b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0023b1201">有四緊那羅王法緊那羅王妙法緊那羅王大法緊
<lb ed="X" n="0023b13"/><lb ed="R050" n="0390b06"/>那羅王持法緊那羅王各與若干百千眷屬俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0023b14"/><lb ed="R050" n="0390b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0023b1401">亦云眞陀羅此云疑神似人而有一角天帝法樂
<lb ed="X" n="0023b15"/><lb ed="R050" n="0390b08"/>神也應奏四敎法門本住不可思議不起滅定安
<lb ed="X" n="0023b16"/><lb ed="R050" n="0390b09"/>禪合掌以千萬偈讚諸法王迹寄弦管歌詠十力
<lb ed="X" n="0023b17"/><lb ed="R050" n="0390b10"/>觀心者觀音聲卽空卽假卽中卽是讚佛。</p><p xml:id="pX32p0023b1717" cb:place="inline">△五乾
<lb ed="X" n="0023b18"/><lb ed="R050" n="0390b11"/>闥婆衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0023b19"/><lb ed="R050" n="0390b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0023b1901">有四乾闥婆王樂乾闥婆王樂音乾闥婆王美乾闥
<lb ed="X" n="0023b20"/><lb ed="R050" n="0390b13"/>婆王美音乾闥婆王各與若干百千眷屬俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0023b21"/><lb ed="R050" n="0390b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0023b2101">乾闥婆此云嗅香以香爲食亦云香陰其身出香
<lb ed="X" n="0023b22"/><lb ed="R050" n="0390b15"/>天帝俗樂神也樂者幢倒伎也樂音者鼓節弦管
<lb ed="X" n="0023b23"/><lb ed="R050" n="0390b16"/>也美者倒幢中勝美音者弦管中勝<note place="inline">幢謂緣幢卽竿木也倒謂
<lb ed="X" n="0023b24"/><lb ed="R050" n="0390b17"/>擲倒等以俗表眞亦可對四敎法門釋出</note>本住不可思議妙假迹奏俗
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0023c" n="0023c"/>
<lb ed="X" n="0023c01"/><lb ed="R050" n="0390b18"/>樂觀心者空中卽假。</p><p xml:id="pX32p0023c0109" cb:place="inline">△六阿修羅衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0023c02"/><lb ed="R050" n="0391a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0023c0201">有四阿修羅王婆稚阿修羅王佉羅騫<g ref="#CB00501">䭾</g>阿修羅王
<lb ed="X" n="0023c03"/><lb ed="R050" n="0391a02"/>毗摩質多羅阿修羅王羅睺阿修羅王各與若干百
<lb ed="X" n="0023c04"/><lb ed="R050" n="0391a03"/>千眷屬俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0023c05"/><lb ed="R050" n="0391a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0023c0501">阿修羅此云無酒亦云無端正亦云非天婆稚此
<lb ed="X" n="0023c06"/><lb ed="R050" n="0391a05"/>云被縛爲帝釋所縛本能五繫繫魔外道迹爲此
<lb ed="X" n="0023c07"/><lb ed="R050" n="0391a06"/>像觀心者以三觀智縛五住惑入實際中佉羅騫
<lb ed="X" n="0023c08"/><lb ed="R050" n="0391a07"/><g ref="#CB00501">䭾</g>此云廣肩胛亦云惡陰能涌海水本住權實二
<lb ed="X" n="0023c09"/><lb ed="R050" n="0391a08"/>智慈荷衆生迹爲廣肩觀心者三觀能鼓覆五住
<lb ed="X" n="0023c10"/><lb ed="R050" n="0391a09"/>生死大海也毗摩質多羅此云淨心亦云種種疑
<lb ed="X" n="0023c11"/><lb ed="R050" n="0391a10"/>卽舍脂夫人之父本迹者色心本淨迹示醜嫉觀
<lb ed="X" n="0023c12"/><lb ed="R050" n="0391a11"/>心者正觀中道卽是淨心羅睺此云障持擧手障
<lb ed="X" n="0023c13"/><lb ed="R050" n="0391a12"/>日月光本持中道實相能障二邊邪光迹示此像
<lb ed="X" n="0023c14"/><lb ed="R050" n="0391a13"/>耳觀心者持眞諦障愛見光持中諦障空有光又
<lb ed="X" n="0023c15"/><lb ed="R050" n="0391a14"/>總約敎者初敎菩薩具足五住名被縛通觀稍廣
<lb ed="X" n="0023c16"/><lb ed="R050" n="0391a15"/>名廣肩胛別敎初心知中名淨心圓敎障惑持理
<lb ed="X" n="0023c17"/><lb ed="R050" n="0391a16"/>名障持總本迹者本住第一義天迹示無天總觀
<lb ed="X" n="0023c18"/><lb ed="R050" n="0391a17"/>心者能觀卽空無三界之人天能觀卽假無方便
<lb ed="X" n="0023c19"/><lb ed="R050" n="0391a18"/>之義天能觀卽中無實報之義天一心三觀住常
<lb ed="X" n="0023c20"/><lb ed="R050" n="0391b01"/>寂光非人非天之人天。</p><p xml:id="pX32p0023c2010" cb:place="inline">△七迦樓羅衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0023c21"/><lb ed="R050" n="0391b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0023c2101">有四迦樓羅王大威德迦樓羅王大身迦樓羅王大
<lb ed="X" n="0023c22"/><lb ed="R050" n="0391b03"/>滿迦樓羅王如意迦樓羅王各與若干百千眷屬俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0023c23"/><lb ed="R050" n="0391b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0023c2301">迦樓羅此云金翅威攝諸龍名大威德大於羣輩
<lb ed="X" n="0023c24"/><lb ed="R050" n="0391b05"/>名爲大身龍恒充滿<anchor xml:id="nkr_note_add_0023c2401" n="0023c2401"/><anchor xml:id="beg0023c2401" n="0023c2401"/>己<anchor xml:id="end0023c2401"/>意名爲大滿頭有寶珠名
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0024a" n="0024a"/>
<lb ed="X" n="0024a01"/><lb ed="R050" n="0391b06"/>爲如意約敎者過諸外道名大威德大乘初門故
<lb ed="X" n="0024a02"/><lb ed="R050" n="0391b07"/>名大身恒沙佛法故名大滿圓明自在故名如意
<lb ed="X" n="0024a03"/><lb ed="R050" n="0391b08"/>本迹觀心可例。</p><p xml:id="pX32p0024a0307" cb:place="inline">△八人衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0024a04"/><lb ed="R050" n="0391b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0024a0401">韋提希子阿闍世王與若干百千眷屬俱。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0024a05"/><lb ed="R050" n="0391b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0024a0501">韋提希此云思惟是其母名父名頻婆娑羅此云
<lb ed="X" n="0024a06"/><lb ed="R050" n="0391b11"/>模實阿闍世此云未生怨或呼爲婆留支此云無
<lb ed="X" n="0024a07"/><lb ed="R050" n="0391b12"/>指宮人將護呼爲善見善見之名本也無指之稱
<lb ed="X" n="0024a08"/><lb ed="R050" n="0391b13"/>表迹普超經中先<anchor xml:id="nkr_note_add_0024a0801" n="0024a0801"/><anchor xml:id="beg0024a0801" n="0024a0801"/>已<anchor xml:id="end0024a0801"/>懺悔滅罪故于法華爲證信
<lb ed="X" n="0024a09"/><lb ed="R050" n="0391b14"/>衆涅槃經中追叙先事耳本住不可思議解脫迹
<lb ed="X" n="0024a10"/><lb ed="R050" n="0391b15"/>示五逆觀心者弑無明父害貪愛母問佛在人中
<lb ed="X" n="0024a11"/><lb ed="R050" n="0391b16"/>說法列人衆何少答文略不載人實不少文云及
<lb ed="X" n="0024a12"/><lb ed="R050" n="0391b17"/>諸小王轉輪聖王等無量義經列四輪王國王國
<lb ed="X" n="0024a13"/><lb ed="R050" n="0391b18"/>臣國民士女其衆則廣又分別功德品四天下乃
<lb ed="X" n="0024a14"/><lb ed="R050" n="0392a01"/>至大千塵數得道其內豈無人類衆耶問天人龍
<lb ed="X" n="0024a15"/><lb ed="R050" n="0392a02"/>鬼皆見佛聞法地獄一道無色一界何意不列答
<lb ed="X" n="0024a16"/><lb ed="R050" n="0392a03"/>此義今當辨夫諸道昇沈由戒有持毀見佛不見
<lb ed="X" n="0024a17"/><lb ed="R050" n="0392a04"/>佛由乘有緩急然持戒有粗細故受報有優劣持
<lb ed="X" n="0024a18"/><lb ed="R050" n="0392a05"/>乘有大小故見佛有權實且略判戒乘各爲三品
<lb ed="X" n="0024a19"/><lb ed="R050" n="0392a06"/>次以四句料簡其義則顯一戒乘俱急二戒緩乘
<lb ed="X" n="0024a20"/><lb ed="R050" n="0392a07"/>急三戒急乘緩四戒乘俱緩然通論戒乘則一切
<lb ed="X" n="0024a21"/><lb ed="R050" n="0392a08"/>善法一切觀慧皆得稱戒亦皆得稱乘如人天等
<lb ed="X" n="0024a22"/><lb ed="R050" n="0392a09"/>五乘及道共等戒是也今就別判則三歸五戒十
<lb ed="X" n="0024a23"/><lb ed="R050" n="0392a10"/>善八齋出家律儀乃至定共能防身口遮惡道果
<lb ed="X" n="0024a24"/><lb ed="R050" n="0392a11"/>得人天報者名之爲戒若聞經生解觀智推尋四
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0024b" n="0024b"/>
<lb ed="X" n="0024b01"/><lb ed="R050" n="0392a12"/>諦十二緣六度生滅無生無量無作諸智能破煩
<lb ed="X" n="0024b02"/><lb ed="R050" n="0392a13"/>惱運出生死者名之爲乘一戒乘俱急者持下品
<lb ed="X" n="0024b03"/><lb ed="R050" n="0392a14"/>戒戒急報在人中持小乘乘急以人中身於三藏
<lb ed="X" n="0024b04"/><lb ed="R050" n="0392a15"/>敎見佛聞法持中乘乘急以人中身於通敎大乘
<lb ed="X" n="0024b05"/><lb ed="R050" n="0392a16"/>乃至帶方便諸大乘敎見佛聞法持上乘乘急以
<lb ed="X" n="0024b06"/><lb ed="R050" n="0392a17"/>人中身於華嚴法華等敎及諸敎中圓見佛聞法
<lb ed="X" n="0024b07"/><lb ed="R050" n="0392a18"/>若持中品戒戒急報在欲界天持小乘乘急以欲
<lb ed="X" n="0024b08"/><lb ed="R050" n="0392b01"/>界天身於三藏敎見佛聞法餘如上說若持上品
<lb ed="X" n="0024b09"/><lb ed="R050" n="0392b02"/>戒戒急加修禪定報在色無色天等持小乘乘急
<lb ed="X" n="0024b10"/><lb ed="R050" n="0392b03"/>以色無色天身于三藏敎見佛聞法餘如上說釋
<lb ed="X" n="0024b11"/><lb ed="R050" n="0392b04"/>第一句竟二戒緩乘急者三品戒皆緩報墮三塗
<lb ed="X" n="0024b12"/><lb ed="R050" n="0392b05"/>持小乘乘急以三塗身於三藏敎見佛聞法餘如
<lb ed="X" n="0024b13"/><lb ed="R050" n="0392b06"/>上說釋第二句竟三戒急乘緩者三戒急故受人
<lb ed="X" n="0024b14"/><lb ed="R050" n="0392b07"/>天及色無色天身三乘緩故佛雖出世說三乘法
<lb ed="X" n="0024b15"/><lb ed="R050" n="0392b08"/>愛著樂報耽荒五欲不見佛不聞法舍衛三億家
<lb ed="X" n="0024b16"/><lb ed="R050" n="0392b09"/>及三界著樂諸天等是也釋第三句竟四戒乘俱
<lb ed="X" n="0024b17"/><lb ed="R050" n="0392b10"/>緩者受三塗報不見佛不聞法也此文不列地獄
<lb ed="X" n="0024b18"/><lb ed="R050" n="0392b11"/>者以其戒緩苦重報隔上乘又緩不能於法華見
<lb ed="X" n="0024b19"/><lb ed="R050" n="0392b12"/>佛聞法餘經有列者餘乘急耳又不列無色天者
<lb ed="X" n="0024b20"/><lb ed="R050" n="0392b13"/>上戒急故受天身著定味上乘緩故不能于法華
<lb ed="X" n="0024b21"/><lb ed="R050" n="0392b14"/>見佛聞法餘經有列者亦有餘乘急耳若得此意
<lb ed="X" n="0024b22"/><lb ed="R050" n="0392b15"/>一一勘天龍八部皆識本緣緩急來不來義悉可
<lb ed="X" n="0024b23"/><lb ed="R050" n="0392b16"/>解廣釋如淨名疏又識權者引實本迹義轉明將
<lb ed="X" n="0024b24"/><lb ed="R050" n="0392b17"/>此勘<anchor xml:id="nkr_note_add_0024b2401" n="0024b2401"/><anchor xml:id="beg0024b2401" n="0024b2401"/>已<anchor xml:id="end0024b2401"/>觀行三世因果朗然可識妙樂云淨名疏
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0024c" n="0024c"/>
<lb ed="X" n="0024c01"/><lb ed="R050" n="0392b18"/>以七義解釋四句一明乘戒値佛不同二信法二
<lb ed="X" n="0024c02"/><lb ed="R050" n="0393a01"/>行不同三大小乘別四根性漸頓五應迹六觀心
<lb ed="X" n="0024c03"/><lb ed="R050" n="0393a02"/>七化他初云乘戒者有乘則値佛無乘則不來二
<lb ed="X" n="0024c04"/><lb ed="R050" n="0393a03"/>信法者坐禪聽學講說皆得値佛但隨所習大小
<lb ed="X" n="0024c05"/><lb ed="R050" n="0393a04"/>耳四漸頓者大小各有漸頓故也五應迹者<anchor xml:id="nkr_note_add_0024c0501" n="0024c0501"/><anchor xml:id="beg0024c0501" n="0024c0501"/>已<anchor xml:id="end0024c0501"/>得
<lb ed="X" n="0024c06"/><lb ed="R050" n="0393a05"/>二十五王三昧應二十五有引實行者來至佛所
<lb ed="X" n="0024c07"/><lb ed="R050" n="0393a06"/>六觀心者但隨觀行以判見佛七化他者見與不
<lb ed="X" n="0024c08"/><lb ed="R050" n="0393a07"/>見皆約利他大權現迹略如今文初列衆竟。</p><p xml:id="pX32p0024c0818" cb:place="inline">△二
<lb ed="X" n="0024c09"/><lb ed="R050" n="0393a08"/>總結衆集。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0024c10"/><lb ed="R050" n="0393a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0024c1001">各禮佛足退坐一面。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0024c11"/><lb ed="R050" n="0393a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0024c1101">初通叙迹本兩門竟。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0024c12"/><lb ed="R050" n="0393a11"/>
<lb ed="X" n="0024c13"/><lb ed="R050" n="0393a12"/><cb:juan fun="close" n="1a"><cb:jhead>妙法蓮華經台宗會義卷一之一</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0024c14"/>
<lb ed="X" n="0024c15"/>
<lb ed="X" n="0024c16"/><lb ed="R050" n="0395a01"/><cb:juan fun="open" n="1b"><cb:mulu type="卷" n="1b">一之二</cb:mulu><cb:jhead>妙法蓮華經台宗會義卷一之二</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0024c17"/>
<lb ed="X" n="0024c18"/><lb ed="R050" n="0395a02"/><byline cb:type="author">古吳後學蕅益　智旭　述</byline>
<lb ed="X" n="0024c19"/><lb ed="R050" n="0395a03"/><p xml:id="pX32p0024c1901">△二別說迹本兩門大分爲二初自今文至安樂
<lb ed="X" n="0024c20"/><lb ed="R050" n="0395a04"/>行品是迹門開權顯實二自從地涌出品至常不
<lb ed="X" n="0024c21"/><lb ed="R050" n="0395a05"/>輕品是本門開近顯遠初迹門開權顯實爲三初
<lb ed="X" n="0024c22"/><lb ed="R050" n="0395a06"/>序段二自方便品至授學無學人記品是正說段
<lb ed="X" n="0024c23"/><lb ed="R050" n="0395a07"/>三自法師品至安樂行品爲流通段初序段五初
<lb ed="X" n="0024c24"/><lb ed="R050" n="0395a08"/>衆集序二現瑞序三疑念序四發問序五答問序
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0025a" n="0025a"/>
<lb ed="X" n="0025a01"/><lb ed="R050" n="0395a09"/>集衆叙人一現瑞叙理一疑念叙行一問答叙敎
<lb ed="X" n="0025a02"/><lb ed="R050" n="0395a10"/>一此因緣釋也<note place="inline">集衆是世界現瑞是第一義疑念是爲人問答是對治一往如此</note>
<lb ed="X" n="0025a03"/><lb ed="R050" n="0395a11"/>約敎者此序序正非三藏非通非別乃是序於圓
<lb ed="X" n="0025a04"/><lb ed="R050" n="0395a12"/>正耳<note place="inline">開<anchor xml:id="nkr_note_add_0025a0401" n="0025a0401"/><anchor xml:id="beg0025a0401" n="0025a0401"/>已<anchor xml:id="end0025a0401"/>唯圓故云非也</note>本迹者若以序序壽量品中本地
<lb ed="X" n="0025a05"/><lb ed="R050" n="0395a13"/>四一此義自可知<note place="inline">本門須至壽量然亦可以預表當知此序顯表迹四密表本四
<lb ed="X" n="0025a06"/><lb ed="R050" n="0395a14"/>久成不逾此四故也久近雖殊四一理等</note>觀心者一心三諦理一也一
<lb ed="X" n="0025a07"/><lb ed="R050" n="0395a15"/>心三觀行一也作是觀者人一也能詮觀境敎一
<lb ed="X" n="0025a08"/><lb ed="R050" n="0395a16"/>也又常觀三德能所皆四法身理也般若敎也解
<lb ed="X" n="0025a09"/><lb ed="R050" n="0395a17"/>脫行也和合三法成假名人卽觀行如來也約六
<lb ed="X" n="0025a10"/><lb ed="R050" n="0395a18"/>卽位位位四一於念念中念念四一一色一香無
<lb ed="X" n="0025a11"/><lb ed="R050" n="0395b01"/>非四一如此觀行眞法華三昧也心境互發卽因
<lb ed="X" n="0025a12"/><lb ed="R050" n="0395b02"/>緣觀之四一不同三敎卽約敎觀之四一久遠<anchor xml:id="nkr_note_add_0025a1201" n="0025a1201"/><anchor xml:id="beg0025a1201" n="0025a1201"/>已<anchor xml:id="end0025a1201"/>
<lb ed="X" n="0025a13"/><lb ed="R050" n="0395b03"/>得卽本地觀之四一。</p><p xml:id="pX32p0025a1309" cb:place="inline">初衆集序。</p>
<lb ed="X" n="0025a14"/><lb ed="R050" n="0395b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0025a1401">爾時世尊四衆圍繞供養恭敬尊重讚歎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0025a15"/><lb ed="R050" n="0395b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0025a1501">上句是衆集威儀下句是衆集供養爾時者欲現
<lb ed="X" n="0025a16"/><lb ed="R050" n="0395b06"/>六瑞時也四衆者一發起衆二當機衆三影響衆
<lb ed="X" n="0025a17"/><lb ed="R050" n="0395b07"/>四結緣衆也發起者權謀智鑒知機知時擊揚發
<lb ed="X" n="0025a18"/><lb ed="R050" n="0395b08"/>動成辦利益如大象躃樹使象子得飽所謂發起
<lb ed="X" n="0025a19"/><lb ed="R050" n="0395b09"/>令集發起瑞相乃至發起問答等皆名發起衆<note place="inline">應物
<lb ed="X" n="0025a20"/><lb ed="R050" n="0395b10"/>施設名權順宜制立名謀有權之謀故名權謀實智內融不慮而當故云智鑒鑒其宿善可生可成故名
<lb ed="X" n="0025a21"/><lb ed="R050" n="0395b11"/>知機逗會無舛故名知時此內德也擊平等之大慈發時衆之一善揚不二之大慧動稟益之三業又擊
<lb ed="X" n="0025a22"/><lb ed="R050" n="0395b12"/>大會之宿因發當機之妙益揚如來之大敎動時衆之固執又扣佛大悲名擊咨啓聖旨名揚令聞所未
<lb ed="X" n="0025a23"/><lb ed="R050" n="0395b13"/>聞名發動使聞者果遂名成辦遂必獲悟名利益此外用也大權象王躃法身樹至起應地演一乘之實
<lb ed="X" n="0025a24"/><lb ed="R050" n="0395b14"/>唱飽妙行之機緣發起五序咸益物機乃至問答等者等取正宗</note>當機者宿値德本
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0025b" n="0025b"/>
<lb ed="X" n="0025b01"/><lb ed="R050" n="0395b15"/>緣合時熟不起於座聞卽得道<note place="inline">尅論在初住通收乃攝六根五品</note>
<lb ed="X" n="0025b02"/><lb ed="R050" n="0395b16"/>影響者古往諸佛法身菩薩隱其圓極匡輔法王
<lb ed="X" n="0025b03"/><lb ed="R050" n="0395b17"/>雖無爲作而有巨益化主形聲必資伴以影響故
<lb ed="X" n="0025b04"/><lb ed="R050" n="0395b18"/>大論問諸比丘何故常隨世尊答如病差隨醫顯
<lb ed="X" n="0025b05"/><lb ed="R050" n="0396a01"/>醫功也此擧實行者尙有影響之儀況法身古佛
<lb ed="X" n="0025b06"/><lb ed="R050" n="0396a02"/>垂形助化者耶故知四衆如輕病者差八部如重
<lb ed="X" n="0025b07"/><lb ed="R050" n="0396a03"/>病者差輕重俱有權實影響結緣者力無引導擊
<lb ed="X" n="0025b08"/><lb ed="R050" n="0396a04"/>動之能德非伏物鎭嚴之用過去根淺三慧不生
<lb ed="X" n="0025b09"/><lb ed="R050" n="0396a05"/>現世雖見佛聞法無四悉益但作未來得度因緣
<lb ed="X" n="0025b10"/><lb ed="R050" n="0396a06"/><note place="inline">四悉俱得名爲當機五品世界益也六根爲人對治益也初住去第一義益也但未入品俱名結緣故五
<lb ed="X" n="0025b11"/><lb ed="R050" n="0396a07"/>品前無復三慧四益無聞慧故無世界益無思慧故無爲人益無修慧故無對治益無證入故無第一義
<lb ed="X" n="0025b12"/><lb ed="R050" n="0396a08"/>益第一義益有通有別通收五品別在初住故得度之言亦有通別卽是第一義之通別也</note>比丘
<lb ed="X" n="0025b13"/><lb ed="R050" n="0396a09"/>衆旣有四別餘三衆亦然合十六衆類如大通佛
<lb ed="X" n="0025b14"/><lb ed="R050" n="0396a10"/>時王子覆講卽彼時發起衆聞法得道卽彼時當
<lb ed="X" n="0025b15"/><lb ed="R050" n="0396a11"/>機衆聞法未度而世世相値於今有住聲聞地者
<lb ed="X" n="0025b16"/><lb ed="R050" n="0396a12"/>卽彼時結緣衆彼佛旣有四四一十六衆今佛道
<lb ed="X" n="0025b17"/><lb ed="R050" n="0396a13"/>同寧得無耶此是圓敎十六衆約三敎亦例可知
<lb ed="X" n="0025b18"/><lb ed="R050" n="0396a14"/>本迹者且約體用以明本迹本住尊極或深位法
<lb ed="X" n="0025b19"/><lb ed="R050" n="0396a15"/>身迹爲四敎一十六衆觀心者研境作觀在名字
<lb ed="X" n="0025b20"/><lb ed="R050" n="0396a16"/>觀行位中卽成結緣衆入相似位卽成當機衆入
<lb ed="X" n="0025b21"/><lb ed="R050" n="0396a17"/>分眞位卽成發起影響衆<note place="inline">若舊入者唯名影響若新入者得是當機亦是
<lb ed="X" n="0025b22"/><lb ed="R050" n="0396a18"/>影響及以發起如發誓弘經之徒</note>圍繞者佛初出世人未知法淨
<lb ed="X" n="0025b23"/><lb ed="R050" n="0396b01"/>居天下化爲人像到<anchor xml:id="nkr_note_add_0025b2301" n="0025b2301"/><anchor xml:id="beg0025b2301" n="0025b2301"/>已<anchor xml:id="end0025b2301"/>右旋旋<anchor xml:id="nkr_note_add_0025b2302" n="0025b2302"/><anchor xml:id="beg0025b2302" n="0025b2302"/>已<anchor xml:id="end0025b2302"/>敬禮禮<anchor xml:id="nkr_note_add_0025b2303" n="0025b2303"/><anchor xml:id="beg0025b2303" n="0025b2303"/>已<anchor xml:id="end0025b2303"/>却坐
<lb ed="X" n="0025b24"/><lb ed="R050" n="0396b02"/>聽法遂以爲楷此因緣釋也<note place="inline">淨居天下卽世界化爲人像卽爲人以爲
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0025c" n="0025c"/>
<lb ed="X" n="0025c01"/><lb ed="R050" n="0396b03"/>楷卽對治禮<anchor xml:id="nkr_note_add_0025c0101" n="0025c0101"/><anchor xml:id="beg0025c0101" n="0025c0101"/>已<anchor xml:id="end0025c0101"/>聽法卽第一義</note>圍繞謂行旋威儀表四門機動俱
<lb ed="X" n="0025c02"/><lb ed="R050" n="0396b04"/>見圓理以圓對偏例有四義卽約敎釋也又佛身
<lb ed="X" n="0025c03"/><lb ed="R050" n="0396b05"/>周帀相好莊嚴四旋瞻仰增念佛定卽觀心釋也
<lb ed="X" n="0025c04"/><lb ed="R050" n="0396b06"/>若觀佛色身得見法身卽本迹釋又約體用及久
<lb ed="X" n="0025c05"/><lb ed="R050" n="0396b07"/>近者本住非動非不動之法身迹示諸敎機動繞
<lb ed="X" n="0025c06"/><lb ed="R050" n="0396b08"/>佛供養者通論則三業皆是供養別論則卑謹虔
<lb ed="X" n="0025c07"/><lb ed="R050" n="0396b09"/>禮名恭敬至心專注名尊重發言稱美名讚歎施
<lb ed="X" n="0025c08"/><lb ed="R050" n="0396b10"/>以依報名供養此中文略廣說應如無量義經天
<lb ed="X" n="0025c09"/><lb ed="R050" n="0396b11"/>厨天香天鉢器等是供養大莊嚴菩薩及八萬大
<lb ed="X" n="0025c10"/><lb ed="R050" n="0396b12"/>士合掌叉手是恭敬一心瞻仰是尊重說七言偈
<lb ed="X" n="0025c11"/><lb ed="R050" n="0396b13"/>是讚歎彼經衆集說法竟儼然不散卽彼座席說
<lb ed="X" n="0025c12"/><lb ed="R050" n="0396b14"/>今法華故用彼廣以釋此略於義無妨。</p><p xml:id="pX32p0025c1216" cb:place="inline">△二現瑞
<lb ed="X" n="0025c13"/><lb ed="R050" n="0396b15"/>序二初此土六瑞二他土六瑞初中六初說法瑞
<lb ed="X" n="0025c14"/><lb ed="R050" n="0396b16"/>二入定瑞三雨華瑞四地動瑞五衆喜瑞六放光
<lb ed="X" n="0025c15"/><lb ed="R050" n="0396b17"/>瑞說法表說法妙智妙入定表行妙雨華表位妙
<lb ed="X" n="0025c16"/><lb ed="R050" n="0396b18"/>地動表境妙乘妙衆喜表眷屬妙利益妙放光表
<lb ed="X" n="0025c17"/><lb ed="R050" n="0397a01"/>感應妙神通妙是故六俱名現瑞序此與玄義神
<lb ed="X" n="0025c18"/><lb ed="R050" n="0397a02"/>通妙中有不同者彼則通收香風地淨兩土六瑞
<lb ed="X" n="0025c19"/><lb ed="R050" n="0397a03"/>故徧取之今文不列他土文者此土自足故也凡
<lb ed="X" n="0025c20"/><lb ed="R050" n="0397a04"/>諸取文皆有通別凡所表語意並含弘是則大事
<lb ed="X" n="0025c21"/><lb ed="R050" n="0397a05"/>大人作大感動大機大益顯於大理須大眷屬以
<lb ed="X" n="0025c22"/><lb ed="R050" n="0397a06"/>輔大會俱感大時大運成熟自非靈山共稟此世
<lb ed="X" n="0025c23"/><lb ed="R050" n="0397a07"/>親承焉能契之曷有測之。</p><p xml:id="pX32p0025c2311" cb:place="inline">初說法瑞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0025c24"/><lb ed="R050" n="0397a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0025c2401">爲諸菩薩說大乘經名無量義敎菩薩法佛所護念。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0026a" n="0026a"/>
<lb ed="X" n="0026a01"/><lb ed="R050" n="0397a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0026a0101">初句列所說法體次句列體上之名第三句明菩
<lb ed="X" n="0026a02"/><lb ed="R050" n="0397a10"/>薩所依第四句明佛之所護也大乘者善戒經有
<lb ed="X" n="0026a03"/><lb ed="R050" n="0397a11"/>七大一法大謂十二部毗佛略二心大謂求無上
<lb ed="X" n="0026a04"/><lb ed="R050" n="0397a12"/>大菩提三解大謂解菩薩藏四淨大謂見道淨心
<lb ed="X" n="0026a05"/><lb ed="R050" n="0397a13"/>地五莊嚴大謂福德智慧六時大謂三阿僧祇行
<lb ed="X" n="0026a06"/><lb ed="R050" n="0397a14"/>行七具足大謂以相好自嚴而得菩提六是因大
<lb ed="X" n="0026a07"/><lb ed="R050" n="0397a15"/>七是果大大因大果名大乘經今將十妙對之法
<lb ed="X" n="0026a08"/><lb ed="R050" n="0397a16"/>大是境妙心大解大是智妙淨大莊嚴大是行妙
<lb ed="X" n="0026a09"/><lb ed="R050" n="0397a17"/>時大是位妙具足大是三法妙由因有果能豈無
<lb ed="X" n="0026a10"/><lb ed="R050" n="0397a18"/>所故但有前五必兼後五然彼三祇義涉三藏從
<lb ed="X" n="0026a11"/><lb ed="R050" n="0397b01"/>名同邊可對十妙無量義者彼經云從一法生其
<lb ed="X" n="0026a12"/><lb ed="R050" n="0397b02"/>一法者所謂無相無相不相名爲實相從此實相
<lb ed="X" n="0026a13"/><lb ed="R050" n="0397b03"/>生無量法所謂二法三道四果今爲釋之無相者
<lb ed="X" n="0026a14"/><lb ed="R050" n="0397b04"/>無生死相也不相者不涅槃相也涅槃亦無故言
<lb ed="X" n="0026a15"/><lb ed="R050" n="0397b05"/>不相正指中道爲實相也二法卽頓漸頓謂華嚴
<lb ed="X" n="0026a16"/><lb ed="R050" n="0397b06"/>頓中一切法也漸謂三藏方等般若一切法也三
<lb ed="X" n="0026a17"/><lb ed="R050" n="0397b07"/>道卽三乘四果卽羅漢支佛菩薩佛也此等諸法
<lb ed="X" n="0026a18"/><lb ed="R050" n="0397b08"/>名爲無量實相名義處從一義處出無量法得與
<lb ed="X" n="0026a19"/><lb ed="R050" n="0397b09"/>無量法入一義處作序譬如算者從一算下諸算
<lb ed="X" n="0026a20"/><lb ed="R050" n="0397b10"/>除諸算歸一算由下故除下爲除序開爲合序亦
<lb ed="X" n="0026a21"/><lb ed="R050" n="0397b11"/>復如是從一派諸收諸歸一敎菩薩法者無量義
<lb ed="X" n="0026a22"/><lb ed="R050" n="0397b12"/>處用敎菩薩也義處卽諦理也下文云普令一切
<lb ed="X" n="0026a23"/><lb ed="R050" n="0397b13"/>衆亦同得此道又云若我過衆生盡敎以佛道卽
<lb ed="X" n="0026a24"/><lb ed="R050" n="0397b14"/>此意也佛所護念者無量義處是佛自所證得下
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0026b" n="0026b"/>
<lb ed="X" n="0026b01"/><lb ed="R050" n="0397b15"/>文云佛自住大乘也雖欲開示而衆生根鈍久默
<lb ed="X" n="0026b02"/><lb ed="R050" n="0397b16"/>斯要不務速說故言護念。</p><p xml:id="pX32p0026b0211" cb:place="inline">△二入定瑞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0026b03"/><lb ed="R050" n="0397b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0026b0301">佛說此經<anchor xml:id="nkr_note_add_0026b0301" n="0026b0301"/><anchor xml:id="beg0026b0301" n="0026b0301"/>已<anchor xml:id="end0026b0301"/>結加趺坐入於無量義處三昧身心不
<lb ed="X" n="0026b04"/><lb ed="R050" n="0397b18"/>動。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0026b05"/><lb ed="R050" n="0398a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0026b0501">加趺坐者古往諸佛及弟子盡行此法故令人恭
<lb ed="X" n="0026b06"/><lb ed="R050" n="0398a02"/>敬可人天意故不與世儀外道共能破魔軍故能
<lb ed="X" n="0026b07"/><lb ed="R050" n="0398a03"/>發三菩提心故此卽四悉檀意說經<anchor xml:id="nkr_note_add_0026b0701" n="0026b0701"/><anchor xml:id="beg0026b0701" n="0026b0701"/>已<anchor xml:id="end0026b0701"/>入三昧者
<lb ed="X" n="0026b08"/><lb ed="R050" n="0398a04"/>慧定相成非禪不智故先入定非智不禪故先說
<lb ed="X" n="0026b09"/><lb ed="R050" n="0398a05"/>法卽智而禪卽禪而智先後入出無有隔礙疑者
<lb ed="X" n="0026b10"/><lb ed="R050" n="0398a06"/>云若未說無量義可入斯定說此經<anchor xml:id="nkr_note_add_0026b1001" n="0026b1001"/><anchor xml:id="beg0026b1001" n="0026b1001"/>已<anchor xml:id="end0026b1001"/>何故入定
<lb ed="X" n="0026b11"/><lb ed="R050" n="0398a07"/>釋言是爲法華作序耳何者若不先開則後無所
<lb ed="X" n="0026b12"/><lb ed="R050" n="0398a08"/>合先入開定爲合定作序故稱爲瑞相也身心不
<lb ed="X" n="0026b13"/><lb ed="R050" n="0398a09"/>動者與所緣實相義處相應也身之本源湛若虗
<lb ed="X" n="0026b14"/><lb ed="R050" n="0398a10"/>空心之理性畢竟常寂下文讚大通智勝佛云身
<lb ed="X" n="0026b15"/><lb ed="R050" n="0398a11"/>心及手足寂然安不動其心常憺怕未曾有散亂
<lb ed="X" n="0026b16"/><lb ed="R050" n="0398a12"/>今身若金剛不可動轉心若虗空無有分別無量
<lb ed="X" n="0026b17"/><lb ed="R050" n="0398a13"/>義處三昧法持於身心故不動也定依義處仍稱
<lb ed="X" n="0026b18"/><lb ed="R050" n="0398a14"/>爲無量者此定寂而常照能知世間從此一法出
<lb ed="X" n="0026b19"/><lb ed="R050" n="0398a15"/>無量法也夫身法體運動今令不運動心法體分
<lb ed="X" n="0026b20"/><lb ed="R050" n="0398a16"/>別今令不分別序義明矣問瑞相本論奇異說法
<lb ed="X" n="0026b21"/><lb ed="R050" n="0398a17"/>入定佛之恒儀何得爲瑞答說法雖竟由卽入定
<lb ed="X" n="0026b22"/><lb ed="R050" n="0398a18"/>令時衆不散肅有所待故知前之說法擧衆來集
<lb ed="X" n="0026b23"/><lb ed="R050" n="0398b01"/>待於後聞此事奇特與常說異何意非瑞雖入開
<lb ed="X" n="0026b24"/><lb ed="R050" n="0398b02"/>定意在合定與常入定有異何意非瑞又文殊引
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0026c" n="0026c"/>
<lb ed="X" n="0026c01"/><lb ed="R050" n="0398b03"/>古佛六瑞皆有此事若昔非瑞相何以證今今古
<lb ed="X" n="0026c02"/><lb ed="R050" n="0398b04"/>同然豈可以凡情而非之耶。</p><p xml:id="pX32p0026c0212" cb:place="inline">△三雨華瑞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0026c03"/><lb ed="R050" n="0398b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0026c0301">是時天雨曼陀羅華摩訶曼陀羅華曼殊沙華摩訶
<lb ed="X" n="0026c04"/><lb ed="R050" n="0398b06"/>曼殊沙華而散佛上及諸大衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0026c05"/><lb ed="R050" n="0398b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0026c0501">四華舊翻白大白赤大赤或翻適意大適意柔輭
<lb ed="X" n="0026c06"/><lb ed="R050" n="0398b08"/>大柔輭白表十住開佛知見大白表十行示佛知
<lb ed="X" n="0026c07"/><lb ed="R050" n="0398b09"/>見赤表十迴向悟佛知見大赤表十地入佛知見
<lb ed="X" n="0026c08"/><lb ed="R050" n="0398b10"/>四十位皆是佛因是因由中道第一義生故從天
<lb ed="X" n="0026c09"/><lb ed="R050" n="0398b11"/>而雨因有趣果之義故而散佛上如此因果誰當
<lb ed="X" n="0026c10"/><lb ed="R050" n="0398b12"/>感尅秪是此會時衆故言及諸大衆。</p><p xml:id="pX32p0026c1015" cb:place="inline">△四地動瑞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0026c11"/><lb ed="R050" n="0398b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0026c1101">普佛世界六種震動。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0026c12"/><lb ed="R050" n="0398b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0026c1201">表圓敎十住十行十向十地等覺妙覺凡六番破
<lb ed="X" n="0026c13"/><lb ed="R050" n="0398b15"/>無明也無明磐<g ref="#CB16612">礴</g>未曾侵毀方將破壞故動地以
<lb ed="X" n="0026c14"/><lb ed="R050" n="0398b16"/>表之優婆塞淸淨行經云菩薩生時動地示此生
<lb ed="X" n="0026c15"/><lb ed="R050" n="0398b17"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0026c1501" n="0026c1501"/><anchor xml:id="beg0026c1501" n="0026c1501"/>已<anchor xml:id="end0026c1501"/>盡無復煩惱一切衆生應得道者煩惱將滅故
<lb ed="X" n="0026c16"/><lb ed="R050" n="0398b18"/>動卽此義也本迹釋者如文殊釋疑引古佛爲答
<lb ed="X" n="0026c17"/><lb ed="R050" n="0399a01"/>密得此意卽是識本非但他佛昔現斯瑞而我世
<lb ed="X" n="0026c18"/><lb ed="R050" n="0399a02"/>尊本亦斯瑞非今一反也觀心釋者動六根也六
<lb ed="X" n="0026c19"/><lb ed="R050" n="0399a03"/>根冰執如地相堅固動難動之地表淨未淨之根
<lb ed="X" n="0026c20"/><lb ed="R050" n="0399a04"/>東涌西沒等者東方靑主肝肝主眼西方白主肺
<lb ed="X" n="0026c21"/><lb ed="R050" n="0399a05"/>肺主鼻此表眼根功德生鼻根煩惱互滅鼻根功
<lb ed="X" n="0026c22"/><lb ed="R050" n="0399a06"/>德生眼根煩惱互滅南方赤主心心主舌北方黑
<lb ed="X" n="0026c23"/><lb ed="R050" n="0399a07"/>主腎腎主耳四邊表身中央表意身具四根意徧
<lb ed="X" n="0026c24"/><lb ed="R050" n="0399a08"/>緣四相對涌沒以表功德互生煩惱互滅可知六
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0027a" n="0027a"/>
<lb ed="X" n="0027a01"/><lb ed="R050" n="0399a09"/>種者舊云動起涌震吼覺搖颺不安名動自下升
<lb ed="X" n="0027a02"/><lb ed="R050" n="0399a10"/>高名起凹凸出沒名涌隱隱有聲名震砰礚發響
<lb ed="X" n="0027a03"/><lb ed="R050" n="0399a11"/>名吼令物驚悟名覺新云動踊擊震吼<g ref="#CB15090">𪹼</g>擊如打
<lb ed="X" n="0027a04"/><lb ed="R050" n="0399a12"/>搏<g ref="#CB15090">𪹼</g>若火聲前三是形後三是聲經論略標但云
<lb ed="X" n="0027a05"/><lb ed="R050" n="0399a13"/>震動卽形聲各標一也一一中又有三謂動徧動
<lb ed="X" n="0027a06"/><lb ed="R050" n="0399a14"/>等徧動當處動爲動四天下動爲徧動大千動爲
<lb ed="X" n="0027a07"/><lb ed="R050" n="0399a15"/>等徧動餘五亦爾合十八震動卽表淨十八界也
<lb ed="X" n="0027a08"/><lb ed="R050" n="0399a16"/>又根根皆修三觀如十八動然動相雖有十八而
<lb ed="X" n="0027a09"/><lb ed="R050" n="0399a17"/>所動唯是一地如根雖有六界雖十八以無明破
<lb ed="X" n="0027a10"/><lb ed="R050" n="0399a18"/>故一切俱破。</p><p xml:id="pX32p0027a1006" cb:place="inline">△五衆喜瑞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0027a11"/><lb ed="R050" n="0399b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0027a1101">爾時會中比丘比丘尼優婆塞優婆夷天龍夜叉乾
<lb ed="X" n="0027a12"/><lb ed="R050" n="0399b02"/>闥婆阿修羅迦樓羅緊那羅摩睺羅伽人非人及諸
<lb ed="X" n="0027a13"/><lb ed="R050" n="0399b03"/>小王轉輪聖王是諸大衆得未曾有歡喜合掌一心
<lb ed="X" n="0027a14"/><lb ed="R050" n="0399b04"/>觀佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0027a15"/><lb ed="R050" n="0399b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0027a1501">優婆塞此云近事男優婆夷此云近事女稟受三
<lb ed="X" n="0027a16"/><lb ed="R050" n="0399b06"/>歸五戒親近承事三寶者也然有在家出家之分
<lb ed="X" n="0027a17"/><lb ed="R050" n="0399b07"/>在家名近事出家名近住出家住僧伽藍但未剃
<lb ed="X" n="0027a18"/><lb ed="R050" n="0399b08"/>鬚髮未受十戒故不名爲沙彌夜叉此云捷疾亦
<lb ed="X" n="0027a19"/><lb ed="R050" n="0399b09"/>云勇健亦云暴惡飛行鬼名摩睺羅伽此云大腹
<lb ed="X" n="0027a20"/><lb ed="R050" n="0399b10"/>行餘如前釋人非人者四衆爲人八部爲非人此
<lb ed="X" n="0027a21"/><lb ed="R050" n="0399b11"/>句總結也小王如十六國王乃至聚落主等轉輪
<lb ed="X" n="0027a22"/><lb ed="R050" n="0399b12"/>聖王有四一金輪王王四天下二銀輪王王三天
<lb ed="X" n="0027a23"/><lb ed="R050" n="0399b13"/>下除北洲三銅輪王王二天下更除西洲四鐵輪
<lb ed="X" n="0027a24"/><lb ed="R050" n="0399b14"/>王王南洲問佛在世時何得有四輪王答應聞法
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0027b" n="0027b"/>
<lb ed="X" n="0027b01"/><lb ed="R050" n="0399b15"/>華經者皆從他土來集也問前同聞衆中何以不
<lb ed="X" n="0027b02"/><lb ed="R050" n="0399b16"/>列答同聞證信皆非聊爾之人多是影響發起二
<lb ed="X" n="0027b03"/><lb ed="R050" n="0399b17"/>類今則普及當機結緣衆不應爲難衆見雨華地
<lb ed="X" n="0027b04"/><lb ed="R050" n="0399b18"/>動知甘露將降故欣躍內充表大機當發感於勝
<lb ed="X" n="0027b05"/><lb ed="R050" n="0400a01"/>應也問喜怒人之常情何得爲瑞答天華悅眼地
<lb ed="X" n="0027b06"/><lb ed="R050" n="0400a02"/>動震心故大經云動時能令衆生心動華地是外
<lb ed="X" n="0027b07"/><lb ed="R050" n="0400a03"/>瑞心喜是內瑞非常之喜昔雖曾有而不爲喜所
<lb ed="X" n="0027b08"/><lb ed="R050" n="0400a04"/>動而能一心觀佛何得非瑞約敎者歡喜動陰心
<lb ed="X" n="0027b09"/><lb ed="R050" n="0400a05"/>人天義喜動眞諦無漏心藏通義喜動卽假心別
<lb ed="X" n="0027b10"/><lb ed="R050" n="0400a06"/>敎義喜動實相心圓敎義今是圓動問實理無動
<lb ed="X" n="0027b11"/><lb ed="R050" n="0400a07"/>那得言動答動卽發也圓機當成名動實相本迹
<lb ed="X" n="0027b12"/><lb ed="R050" n="0400a08"/>者本住不動三昧迹以地動表發觀心者一念妙
<lb ed="X" n="0027b13"/><lb ed="R050" n="0400a09"/>觀初動諸餘心所隨順而動。</p><p xml:id="pX32p0027b1312" cb:place="inline">△六放光瑞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0027b14"/><lb ed="R050" n="0400a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0027b1401">爾時佛放眉間白毫相光照東方萬八千世界靡不
<lb ed="X" n="0027b15"/><lb ed="R050" n="0400a11"/>周徧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0027b16"/><lb ed="R050" n="0400a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0027b1601">放光表應機設敎破惑除疑也白毫者觀佛三昧
<lb ed="X" n="0027b17"/><lb ed="R050" n="0400a13"/>海經云佛初生時牽長五尺苦行時長一丈四尺
<lb ed="X" n="0027b18"/><lb ed="R050" n="0400a14"/>得佛時長一丈五尺其毫中表俱空白如瑠璃筒
<lb ed="X" n="0027b19"/><lb ed="R050" n="0400a15"/>內外淸淨從初發心中間行行種種相貌乃至入
<lb ed="X" n="0027b20"/><lb ed="R050" n="0400a16"/>涅槃一切功德皆現毫中毫在兩眉之間卽表中
<lb ed="X" n="0027b21"/><lb ed="R050" n="0400a17"/>道常也其相柔輭表樂卷舒自在表我白卽表淨
<lb ed="X" n="0027b22"/><lb ed="R050" n="0400a18"/>放光破闇表中道生智慧光照此土他土表自覺
<lb ed="X" n="0027b23"/><lb ed="R050" n="0400b01"/>覺他復次藏通雖知二諦不知中道如有二眞而
<lb ed="X" n="0027b24"/><lb ed="R050" n="0400b02"/>無白毫別敎雖知三諦不能毫中具一切法今從
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0027c" n="0027c"/>
<lb ed="X" n="0027c01"/><lb ed="R050" n="0400b03"/>初至後法界中事悉現毫內卽表圓敎意復次衆
<lb ed="X" n="0027c02"/><lb ed="R050" n="0400b04"/>經明放光不同華嚴經現相品齒間放光出頌集
<lb ed="X" n="0027c03"/><lb ed="R050" n="0400b05"/>衆是表欲說法又眉間放光從足下入是表以極
<lb ed="X" n="0027c04"/><lb ed="R050" n="0400b06"/>果而爲眞因普賢三昧品毛孔放光頌讚普賢是
<lb ed="X" n="0027c05"/><lb ed="R050" n="0400b07"/>表普賢行徧光明覺品放兩足輪光是表十信法
<lb ed="X" n="0027c06"/><lb ed="R050" n="0400b08"/>門<name role="" type="person">須彌山</name>頂品放兩足指光是表十住夜摩宮品
<lb ed="X" n="0027c07"/><lb ed="R050" n="0400b09"/>放兩足上光是表十行<name role="" type="person">兜率宮</name>品放兩膝輪光是
<lb ed="X" n="0027c08"/><lb ed="R050" n="0400b10"/>表十迴向十地品放眉間光是表十地正證中道
<lb ed="X" n="0027c09"/><lb ed="R050" n="0400b11"/>故云兼別如來出現品放白毫相光入妙德頂是
<lb ed="X" n="0027c10"/><lb ed="R050" n="0400b12"/>令問圓妙佛法放口光入普賢口是令說圓妙佛
<lb ed="X" n="0027c11"/><lb ed="R050" n="0400b13"/>法入法界品放白毫相光令諸菩薩普見法界佛
<lb ed="X" n="0027c12"/><lb ed="R050" n="0400b14"/>事是欲令其安住師子嚬申三昧大品般若經從
<lb ed="X" n="0027c13"/><lb ed="R050" n="0400b15"/>足下千輻輪相乃至頂髻一一各放六萬億光明
<lb ed="X" n="0027c14"/><lb ed="R050" n="0400b16"/>是以身輪表般若徧大涅槃經面門放光是表佛
<lb ed="X" n="0027c15"/><lb ed="R050" n="0400b17"/>口密說於秘藏今經白毫放光正表中道實相故
<lb ed="X" n="0027c16"/><lb ed="R050" n="0400b18"/>文殊云今佛放光明助發實相義又光照此土他
<lb ed="X" n="0027c17"/><lb ed="R050" n="0401a01"/>土十法界事正表十法界無非一實相印所印約
<lb ed="X" n="0027c18"/><lb ed="R050" n="0401a02"/>敎者丈六佛放光三藏義帶劣勝應身放光通敎
<lb ed="X" n="0027c19"/><lb ed="R050" n="0401a03"/>義尊特身放光別敎義卽丈六是毗盧遮那法身
<lb ed="X" n="0027c20"/><lb ed="R050" n="0401a04"/>放光圓敎義龍女讚云微妙淨法身具相三十二
<lb ed="X" n="0027c21"/><lb ed="R050" n="0401a05"/>正屬開顯圓也東方者諸方之始表十住是始位
<lb ed="X" n="0027c22"/><lb ed="R050" n="0401a06"/>迹門說法令生身菩薩朗然見理入於圓住開佛
<lb ed="X" n="0027c23"/><lb ed="R050" n="0401a07"/>知見擧初卽知中後故云靡不周徧當知諸方亦
<lb ed="X" n="0027c24"/><lb ed="R050" n="0401a08"/>然諸位亦然若本門說法四方佛集卽表法身菩
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0028a" n="0028a"/>
<lb ed="X" n="0028a01"/><lb ed="R050" n="0401a09"/>薩增道損生四位增長也萬八千世界者如華嚴
<lb ed="X" n="0028a02"/><lb ed="R050" n="0401a10"/>所照動以刹塵數計此何其少特表十八界各具
<lb ed="X" n="0028a03"/><lb ed="R050" n="0401a11"/>百界千如爲萬八千此等無非佛慧境界耳彌勒
<lb ed="X" n="0028a04"/><lb ed="R050" n="0401a12"/>問云放一淨光照無量國當知方不局東數不止
<lb ed="X" n="0028a05"/><lb ed="R050" n="0401a13"/>于萬八千也明矣又所照萬八千土皆是五濁機
<lb ed="X" n="0028a06"/><lb ed="R050" n="0401a14"/>緣備須爲實施權開權顯實者得與此土釋迦例
<lb ed="X" n="0028a07"/><lb ed="R050" n="0401a15"/>同若有佛土純說大乘大隔于小者則如華嚴諸
<lb ed="X" n="0028a08"/><lb ed="R050" n="0401a16"/>經光中所見雖境界殊勝而不具顯如來善巧方
<lb ed="X" n="0028a09"/><lb ed="R050" n="0401a17"/>便原始要終之致故不得與此經同其妙瑞也夫
<lb ed="X" n="0028a10"/><lb ed="R050" n="0401a18"/>光照本方因光得見他土六瑞所謂六趣衆生諸
<lb ed="X" n="0028a11"/><lb ed="R050" n="0401b01"/>佛說法三乘修得涅槃起塔等如此十界若相若
<lb ed="X" n="0028a12"/><lb ed="R050" n="0401b02"/>性若體若力若作若因若緣若果若報從本至末
<lb ed="X" n="0028a13"/><lb ed="R050" n="0401b03"/>炳然齊現於一光中橫該無際豎徹始終如鏡中
<lb ed="X" n="0028a14"/><lb ed="R050" n="0401b04"/>像如水中月言有不有言空不空光外無土土外
<lb ed="X" n="0028a15"/><lb ed="R050" n="0401b05"/>無光所謂空等假等中等上根利智正可向此處
<lb ed="X" n="0028a16"/><lb ed="R050" n="0401b06"/>頓了同體權實非權非實爲未了者更作三周巧
<lb ed="X" n="0028a17"/><lb ed="R050" n="0401b07"/>說耳有人云一光東照妙體全彰庶幾得之初此
<lb ed="X" n="0028a18"/><lb ed="R050" n="0401b08"/>土六瑞竟。</p><p xml:id="pX32p0028a1805" cb:place="inline">△二他土六瑞卽是此土第六放光瑞
<lb ed="X" n="0028a19"/><lb ed="R050" n="0401b09"/>中所見境界爲令易解兼欲引同故分爲六初見
<lb ed="X" n="0028a20"/><lb ed="R050" n="0401b10"/>六趣瑞二見諸佛瑞是上聖下凡一雙三聞說法
<lb ed="X" n="0028a21"/><lb ed="R050" n="0401b11"/>瑞四見四衆得道瑞是人法一雙五見菩薩行行
<lb ed="X" n="0028a22"/><lb ed="R050" n="0401b12"/>瑞六見諸佛涅槃瑞是始終一雙旣有可化衆生
<lb ed="X" n="0028a23"/><lb ed="R050" n="0401b13"/>卽有能化之佛有佛卽有說法說法卽有弟子弟
<lb ed="X" n="0028a24"/><lb ed="R050" n="0401b14"/>子卽是行始行始必致終也又此土六瑞總表衆
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0028b" n="0028b"/>
<lb ed="X" n="0028b01"/><lb ed="R050" n="0401b15"/>生當獲自覺彼土六瑞總表衆生當獲覺他又此
<lb ed="X" n="0028b02"/><lb ed="R050" n="0401b16"/>彼六瑞表此彼諸佛道同今前五瑞是現彼土<anchor xml:id="nkr_note_add_0028b0201" n="0028b0201"/><anchor xml:id="beg0028b0201" n="0028b0201"/>己<anchor xml:id="end0028b0201"/>
<lb ed="X" n="0028b03"/><lb ed="R050" n="0401b17"/>與此同第六瑞是現此土當與彼同。</p><p xml:id="pX32p0028b0315" cb:place="inline">初見六趣
<lb ed="X" n="0028b04"/><lb ed="R050" n="0401b18"/>瑞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0028b05"/><lb ed="R050" n="0402a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0028b0501">下至<name role="" type="person">阿鼻地獄</name>上至阿迦尼吒天於此世界盡見彼
<lb ed="X" n="0028b06"/><lb ed="R050" n="0402a02"/>土六趣衆生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0028b07"/><lb ed="R050" n="0402a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0028b0701">阿鼻此云無間最在世界之下阿迦尼吒此云色
<lb ed="X" n="0028b08"/><lb ed="R050" n="0402a04"/>究竟最在色界之上此承上文光照東方萬八千
<lb ed="X" n="0028b09"/><lb ed="R050" n="0402a05"/>土照彼阿鼻乃至色究竟天無不盡于光中顯現
<lb ed="X" n="0028b10"/><lb ed="R050" n="0402a06"/>故時會大衆卽於此界盡見彼土六趣衆生所謂
<lb ed="X" n="0028b11"/><lb ed="R050" n="0402a07"/>地獄鬼畜修羅人天也此現彼土五濁與此土同。</p>
<lb ed="X" n="0028b12"/><lb ed="R050" n="0402a08"/><p xml:id="pX32p0028b1201">△二見諸佛瑞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0028b13"/><lb ed="R050" n="0402a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0028b1301">又見彼土現在諸佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0028b14"/><lb ed="R050" n="0402a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0028b1401">此現彼土諸佛爲五濁故出現於世與此土釋迦
<lb ed="X" n="0028b15"/><lb ed="R050" n="0402a11"/>佛出世意同。</p><p xml:id="pX32p0028b1506" cb:place="inline">△三聞說法瑞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0028b16"/><lb ed="R050" n="0402a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0028b1601">及聞諸佛所說經法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0028b17"/><lb ed="R050" n="0402a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0028b1701">此現彼佛初從無相一法非頓而頓演大華嚴與
<lb ed="X" n="0028b18"/><lb ed="R050" n="0402a14"/>此土釋迦佛說華嚴經意同。</p><p xml:id="pX32p0028b1812" cb:place="inline">△四見四衆得道瑞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0028b19"/><lb ed="R050" n="0402a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0028b1901">幷見彼諸比丘比丘尼優婆塞優婆夷諸修行得道
<lb ed="X" n="0028b20"/><lb ed="R050" n="0402a16"/>者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0028b21"/><lb ed="R050" n="0402a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0028b2101">此現彼佛非漸而漸爲鈍根人說三藏法四衆依
<lb ed="X" n="0028b22"/><lb ed="R050" n="0402a18"/>之得出世四果辟支佛道與此土釋迦佛說三藏
<lb ed="X" n="0028b23"/><lb ed="R050" n="0402b01"/>敎意同。</p><p xml:id="pX32p0028b2304" cb:place="inline">△五見菩薩行行瑞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0028b24"/><lb ed="R050" n="0402b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0028b2401">復見諸菩薩摩訶薩種種因緣種種信解種種相貌
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0028c" n="0028c"/>
<lb ed="X" n="0028c01"/><lb ed="R050" n="0402b03"/>行菩薩道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0028c02"/><lb ed="R050" n="0402b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0028c0201">此現彼佛非漸而漸爲大乘人說方等般若諸大
<lb ed="X" n="0028c03"/><lb ed="R050" n="0402b05"/>乘經與此土釋迦佛說二酥敎意同昔種四敎善
<lb ed="X" n="0028c04"/><lb ed="R050" n="0402b06"/>根爲因今稟四敎法門爲緣四敎各有信解以爲
<lb ed="X" n="0028c05"/><lb ed="R050" n="0402b07"/>能感修行四敎復各四門故云種種相貌。</p><p xml:id="pX32p0028c0517" cb:place="inline">△六見
<lb ed="X" n="0028c06"/><lb ed="R050" n="0402b08"/>諸佛涅槃瑞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0028c07"/><lb ed="R050" n="0402b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0028c0701">復見諸佛般涅槃者復見諸佛般涅槃後以佛舍利
<lb ed="X" n="0028c08"/><lb ed="R050" n="0402b10"/>起七寶塔。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0028c09"/><lb ed="R050" n="0402b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0028c0901">此現彼佛施化事畢收無量法還歸一法示滅息
<lb ed="X" n="0028c10"/><lb ed="R050" n="0402b12"/>化乃至起塔而作佛事是則始從出世終于像法
<lb ed="X" n="0028c11"/><lb ed="R050" n="0402b13"/>一代所作權實利益光照彼土炳然在目以彼例
<lb ed="X" n="0028c12"/><lb ed="R050" n="0402b14"/>此前五旣同後一豈別當知釋迦從初成道于一
<lb ed="X" n="0028c13"/><lb ed="R050" n="0402b15"/>無相法出無量法非頓而頓非漸而漸其事<anchor xml:id="nkr_note_add_0028c1301" n="0028c1301"/><anchor xml:id="beg0028c1301" n="0028c1301"/>已<anchor xml:id="end0028c1301"/>竟
<lb ed="X" n="0028c14"/><lb ed="R050" n="0402b16"/>今日必當收無量法還入一法開權顯實唱言入
<lb ed="X" n="0028c15"/><lb ed="R050" n="0402b17"/>滅與彼土同也問光中何以不現彼土說法華經
<lb ed="X" n="0028c16"/><lb ed="R050" n="0402b18"/>答若使彰灼顯現則不成序亦不能使衆會疑念
<lb ed="X" n="0028c17"/><lb ed="R050" n="0403a01"/>彌勒發問文殊忖答則迹本二說無由發起何以
<lb ed="X" n="0028c18"/><lb ed="R050" n="0403a02"/>尅臻現在滅後無邊利益故有謂法華正旨唯在
<lb ed="X" n="0028c19"/><lb ed="R050" n="0403a03"/>一光東照者乃擔板之見不知說默皆具四悉故
<lb ed="X" n="0028c20"/><lb ed="R050" n="0403a04"/>也入定四悉單被上上根人說法四悉三根普被
<lb ed="X" n="0028c21"/><lb ed="R050" n="0403a05"/>入定四悉唯局現在說法流通四悉普及未來闇
<lb ed="X" n="0028c22"/><lb ed="R050" n="0403a06"/>證罔知故多異見問光中所照一時橫見何得云
<lb ed="X" n="0028c23"/><lb ed="R050" n="0403a07"/>先頓後漸乃至會歸答遠近旣可俱令見聞過未
<lb ed="X" n="0028c24"/><lb ed="R050" n="0403a08"/>何難皆令視聽故使十方始末皎若目前安得以
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0029a" n="0029a"/>
<lb ed="X" n="0029a01"/><lb ed="R050" n="0403a09"/>爾凡情測量聖境問光中所見可無純頓唯漸等
<lb ed="X" n="0029a02"/><lb ed="R050" n="0403a10"/>耶答時衆但因光得見大術乃在於世尊然令見
<lb ed="X" n="0029a03"/><lb ed="R050" n="0403a11"/>者本爲證同所放光明爲成一實故事殊理絕者
<lb ed="X" n="0029a04"/><lb ed="R050" n="0403a12"/>非光所霑問般此云入涅槃此云滅度藏通<g ref="#CB01926">灰</g>斷
<lb ed="X" n="0029a05"/><lb ed="R050" n="0403a13"/>故般涅槃旣顯圓常何得入滅答佛出同居事必
<lb ed="X" n="0029a06"/><lb ed="R050" n="0403a14"/>示滅若知非生示生卽知生卽非生若知非滅示
<lb ed="X" n="0029a07"/><lb ed="R050" n="0403a15"/>滅卽知滅卽非滅讀壽量品此疑自釋舍利或云
<lb ed="X" n="0029a08"/><lb ed="R050" n="0403a16"/>室利羅此翻靈骨塔具云塔婆或云窣堵波此翻
<lb ed="X" n="0029a09"/><lb ed="R050" n="0403a17"/>方墳或翻圓塚亦翻高顯二現瑞序竟。</p><p xml:id="pX32p0029a0916" cb:place="inline">△三疑念
<lb ed="X" n="0029a10"/><lb ed="R050" n="0403a18"/>序二初彌勒疑念二大衆疑念。</p><p xml:id="pX32p0029a1013" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0029a11"/><lb ed="R050" n="0403b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0029a1101">爾時彌勒菩薩作是念今者世尊現神變相以何因
<lb ed="X" n="0029a12"/><lb ed="R050" n="0403b02"/>緣而有此瑞今佛世尊入於三昧是不可思議現希
<lb ed="X" n="0029a13"/><lb ed="R050" n="0403b03"/>有事當以問誰誰能答者復作此念是<name role="" type="person">文殊師利</name>法
<lb ed="X" n="0029a14"/><lb ed="R050" n="0403b04"/>王之子<anchor xml:id="nkr_note_add_0029a1401" n="0029a1401"/><anchor xml:id="beg0029a1401" n="0029a1401"/>已<anchor xml:id="end0029a1401"/>曾親近供養過去無量諸佛必應見此希
<lb ed="X" n="0029a15"/><lb ed="R050" n="0403b05"/>有之相我今當問。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0029a16"/><lb ed="R050" n="0403b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0029a1601">彌勒有三念初今者下是正念六瑞二今佛下是
<lb ed="X" n="0029a17"/><lb ed="R050" n="0403b07"/>念問誰三復作下是念文殊文殊念起第二念除
<lb ed="X" n="0029a18"/><lb ed="R050" n="0403b08"/>唯初念在但成一疑也神變者神名天心卽是天
<lb ed="X" n="0029a19"/><lb ed="R050" n="0403b09"/>然內慧變名變動卽是六瑞外彰首楞嚴三昧經
<lb ed="X" n="0029a20"/><lb ed="R050" n="0403b10"/>云佛住不二法能作神通法王法力超蓋一切彌
<lb ed="X" n="0029a21"/><lb ed="R050" n="0403b11"/>勒不測外變亦不知內慧故興疑念夫庸人不知
<lb ed="X" n="0029a22"/><lb ed="R050" n="0403b12"/>術者散人不知定者凡夫不知聖者小聖不知身
<lb ed="X" n="0029a23"/><lb ed="R050" n="0403b13"/>子身子不知菩薩菩薩不知補處補處不知尊極
<lb ed="X" n="0029a24"/><lb ed="R050" n="0403b14"/>此是尊極境界所以彌勒不知然彌勒植善旣多
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0029b" n="0029b"/>
<lb ed="X" n="0029b01"/><lb ed="R050" n="0403b15"/>何容不髣髴知應須隱明示闇權言不知耳問一
<lb ed="X" n="0029b02"/><lb ed="R050" n="0403b16"/>切菩薩皆法王子何以獨推文殊答有二義故一
<lb ed="X" n="0029b03"/><lb ed="R050" n="0403b17"/>於法王子中德推文殊二諸經中文殊並爲菩薩
<lb ed="X" n="0029b04"/><lb ed="R050" n="0403b18"/>上首。</p><p xml:id="pX32p0029b0403" cb:place="inline">△二大衆疑念。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0029b05"/><lb ed="R050" n="0404a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0029b0501">爾時比丘比丘尼優婆塞優婆夷及諸天龍鬼神等
<lb ed="X" n="0029b06"/><lb ed="R050" n="0404a02"/>咸作此念是佛光明神通之相今當問誰。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0029b07"/><lb ed="R050" n="0404a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0029b0701">大衆有兩念一正念六瑞二念問誰若將下偈望
<lb ed="X" n="0029b08"/><lb ed="R050" n="0404a04"/>此亦得有三念偈云四衆欣仰瞻仁及我無第三
<lb ed="X" n="0029b09"/><lb ed="R050" n="0404a05"/>念何事瞻仁而此中無者欲推補處居先也問文
<lb ed="X" n="0029b10"/><lb ed="R050" n="0404a06"/>殊彌勒德位相亞何故一問一答答夫機有在無
<lb ed="X" n="0029b11"/><lb ed="R050" n="0404a07"/>位雖齊等賓主異宜聖人承機非問者不能答也
<lb ed="X" n="0029b12"/><lb ed="R050" n="0404a08"/><note place="inline">因緣</note>又法門有權實權補處須問實者須答<note place="inline">約敎</note>又迹
<lb ed="X" n="0029b13"/><lb ed="R050" n="0404a09"/>有久近近問久答<note place="inline">本迹</note>又名有便易彌勒名慈慈爲
<lb ed="X" n="0029b14"/><lb ed="R050" n="0404a10"/>衆生應須問文殊名妙德德應須答<note place="inline">觀解</note>三疑念序
<lb ed="X" n="0029b15"/><lb ed="R050" n="0404a11"/>竟。</p><p xml:id="pX32p0029b1502" cb:place="inline">△四發問序二初長文二偈頌初中二初經家
<lb ed="X" n="0029b16"/><lb ed="R050" n="0404a12"/>述二正發問。</p><p xml:id="pX32p0029b1606" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0029b17"/><lb ed="R050" n="0404a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0029b1701">爾時彌勒菩薩欲自決疑又觀四衆比丘比丘尼優
<lb ed="X" n="0029b18"/><lb ed="R050" n="0404a14"/>婆塞優婆夷及諸天龍鬼神等衆會之心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0029b19"/><lb ed="R050" n="0404a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0029b1901">雙述自疑他疑如文。</p><p xml:id="pX32p0029b1909" cb:place="inline">△二正發問。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0029b20"/><lb ed="R050" n="0404a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0029b2001">而問<name role="" type="person">文殊師利</name>言以何因緣而有此瑞神通之相放
<lb ed="X" n="0029b21"/><lb ed="R050" n="0404a17"/>大光明照于東方萬八千土悉見彼佛國界莊嚴。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0029b22"/><lb ed="R050" n="0404a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0029b2201">雙問此土他土如文。</p><p xml:id="pX32p0029b2209" cb:place="inline">△二偈頌二初頌上問二頌
<lb ed="X" n="0029b23"/><lb ed="R050" n="0404b01"/>請答何意有偈頌耶龍樹毗婆沙云一障國土天
<lb ed="X" n="0029b24"/><lb ed="R050" n="0404b02"/>竺有散華貫華之說如此間序後銘也二隨樂欲
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0029c" n="0029c"/>
<lb ed="X" n="0029c01"/><lb ed="R050" n="0404b03"/>不同有樂散說或樂章句<note place="inline">二是世界</note>三隨生解不同或
<lb ed="X" n="0029c02"/><lb ed="R050" n="0404b04"/>於散說得解或於章句得解<note place="inline">爲人</note>四隨利鈍利者一
<lb ed="X" n="0029c03"/><lb ed="R050" n="0404b05"/>聞卽悟鈍者再說方悟<note place="inline">第一義</note>又表佛殷勤重說<note place="inline">五亦
<lb ed="X" n="0029c04"/><lb ed="R050" n="0404b06"/>爲人</note>又爲衆集前後故有偈也<note place="inline">對治能除後來疑故論文十義今但列六
<lb ed="X" n="0029c05"/><lb ed="R050" n="0404b07"/>前五如所引六使後人于經生信亦是爲人七易奪言辭轉勢說法亦是對治八示義無盡九明至人有
<lb ed="X" n="0029c06"/><lb ed="R050" n="0404b08"/>無方之說此二同第一義十卽今所引第六文</note>初頌上問二初問此土六
<lb ed="X" n="0029c07"/><lb ed="R050" n="0404b09"/>瑞二問他土六瑞。</p><p xml:id="pX32p0029c0708" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0029c08"/><lb ed="R050" n="0404b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0029c0801">於是彌勒菩薩欲重宣此義以偈問曰。</p>
<lb ed="X" n="0029c09"/><lb ed="R050" n="0404b11"/><p xml:id="pX32p0029c0901"><name role="" type="person">文殊師利</name>導師何故眉間白毫大光普照雨曼陀羅
<lb ed="X" n="0029c10"/><lb ed="R050" n="0404b12"/>曼殊沙華旃檀香風悅可衆心以是因緣地皆嚴淨
<lb ed="X" n="0029c11"/><lb ed="R050" n="0404b13"/>而此世界六種震動時四部衆咸皆歡喜身意快然
<lb ed="X" n="0029c12"/><lb ed="R050" n="0404b14"/>得未曾有。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0029c13"/><lb ed="R050" n="0404b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0029c1301">長文總問此土六瑞偈中長有香風地淨而無說
<lb ed="X" n="0029c14"/><lb ed="R050" n="0404b16"/>法入定觀文謂言盈縮尋義不然說法是慧性入
<lb ed="X" n="0029c15"/><lb ed="R050" n="0404b17"/>定是天心由慧性天心能放光動地擧末卽知本
<lb ed="X" n="0029c16"/><lb ed="R050" n="0404b18"/>故縮非縮又秖導師兩字卽是問說法入定良以
<lb ed="X" n="0029c17"/><lb ed="R050" n="0405a01"/>說法入定能導于人也天華至妙豈有色而無香
<lb ed="X" n="0029c18"/><lb ed="R050" n="0405a02"/>故有華則有香風華旣集地地則嚴淨表因若趣
<lb ed="X" n="0029c19"/><lb ed="R050" n="0405a03"/>果果則嚴淨如金光明云聚集功德莊嚴法身故
<lb ed="X" n="0029c20"/><lb ed="R050" n="0405a04"/>以香風地淨顯成四華盈非盈也。</p><p xml:id="pX32p0029c2014" cb:place="inline">△二問他土六
<lb ed="X" n="0029c21"/><lb ed="R050" n="0405a05"/>瑞爲六初問六趣衆生二問見彼佛及聞說法三
<lb ed="X" n="0029c22"/><lb ed="R050" n="0405a06"/>問他土四衆四結前開後五問他土修菩薩行六
<lb ed="X" n="0029c23"/><lb ed="R050" n="0405a07"/>問他土供養舍利卽是問佛涅槃。</p><p xml:id="pX32p0029c2314" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0029c24"/><lb ed="R050" n="0405a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0029c2401">眉間光明照于東方萬八千土皆如金色從阿鼻獄
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0030a" n="0030a"/>
<lb ed="X" n="0030a01"/><lb ed="R050" n="0405a09"/>上至有頂諸世界中六道衆生生死所趣善惡業緣
<lb ed="X" n="0030a02"/><lb ed="R050" n="0405a10"/>受報好醜於此悉見。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030a03"/><lb ed="R050" n="0405a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0030a0301">六道衆生是能趣之假名生死是所趣之五陰善
<lb ed="X" n="0030a04"/><lb ed="R050" n="0405a12"/>惡業緣是趣因好醜是趣果也有頂謂三有之頂
<lb ed="X" n="0030a05"/><lb ed="R050" n="0405a13"/>指非想非非想天長文云阿迦尼吒但指色究竟
<lb ed="X" n="0030a06"/><lb ed="R050" n="0405a14"/>天今云爾者若承光遠見則無色界旣無形色故
<lb ed="X" n="0030a07"/><lb ed="R050" n="0405a15"/>不可見若生死業緣受報差別皆悉見之則理應
<lb ed="X" n="0030a08"/><lb ed="R050" n="0405a16"/>徧照無色界也。</p><p xml:id="pX32p0030a0807" cb:place="inline">△二問見彼佛及聞說法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030a09"/><lb ed="R050" n="0405a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0030a0901">又覩諸佛聖主師子演說經典微妙第一其聲淸淨
<lb ed="X" n="0030a10"/><lb ed="R050" n="0405a18"/>出柔軟音敎諸菩薩無數億萬梵音深妙令人樂聞
<lb ed="X" n="0030a11"/><lb ed="R050" n="0405b01"/>各於世界講說正法種種因緣以無量喩照明佛法
<lb ed="X" n="0030a12"/><lb ed="R050" n="0405b02"/>開悟衆生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030a13"/><lb ed="R050" n="0405b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0030a1301">別地圓住名之爲聖佛復最尊故名聖主說大乘
<lb ed="X" n="0030a14"/><lb ed="R050" n="0405b04"/>法決定無畏故名師子頓敎純大故云第一詮中
<lb ed="X" n="0030a15"/><lb ed="R050" n="0405b05"/>道理故聲淸淨順實相法故音柔軟無二乘衆故
<lb ed="X" n="0030a16"/><lb ed="R050" n="0405b06"/>云敎諸菩薩所詮次第三諦爲深圓融三諦爲妙
<lb ed="X" n="0030a17"/><lb ed="R050" n="0405b07"/>稱理當機故云令人樂聞徧在七處九會故云各
<lb ed="X" n="0030a18"/><lb ed="R050" n="0405b08"/>於世界兩敎八門故云種種不涉三乘故名佛法
<lb ed="X" n="0030a19"/><lb ed="R050" n="0405b09"/>聞者卽入佛慧故名開悟正與此土華嚴敎同。</p><p xml:id="pX32p0030a1919" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0030a20"/><lb ed="R050" n="0405b10"/>三問他土四衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030a21"/><lb ed="R050" n="0405b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0030a2101">若人遭苦厭老病死爲說涅槃盡諸苦際若人有福
<lb ed="X" n="0030a22"/><lb ed="R050" n="0405b12"/>曾供養佛志求勝法爲說緣覺若有佛子修種種行
<lb ed="X" n="0030a23"/><lb ed="R050" n="0405b13"/>求無上慧爲說淨道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030a24"/><lb ed="R050" n="0405b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0030a2401">若人遭苦者開聲聞乘也遭苦而更造惡業則苦
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0030b" n="0030b"/>
<lb ed="X" n="0030b01"/><lb ed="R050" n="0405b15"/>不得盡底下衆生是也遭苦而造善業厭下攀上
<lb ed="X" n="0030b02"/><lb ed="R050" n="0405b16"/>則苦亦不盡爲生人天而持戒修定者是也遭苦
<lb ed="X" n="0030b03"/><lb ed="R050" n="0405b17"/>而於外道法中求解脫者苦亦不盡不知三寶四
<lb ed="X" n="0030b04"/><lb ed="R050" n="0405b18"/>諦及四念處但能增見長非更集苦本故也遭苦
<lb ed="X" n="0030b05"/><lb ed="R050" n="0406a01"/>而能徧厭三界生老病死兼能厭集乃能感佛爲
<lb ed="X" n="0030b06"/><lb ed="R050" n="0406a02"/>說涅槃從此修出世道永盡苦際我謂知苦故斷
<lb ed="X" n="0030b07"/><lb ed="R050" n="0406a03"/>集慕滅故修道也若人有福者開辟支佛乘也支
<lb ed="X" n="0030b08"/><lb ed="R050" n="0406a04"/>佛百劫種福故云有福四諦總相略觀爲劣十二
<lb ed="X" n="0030b09"/><lb ed="R050" n="0406a05"/>因緣別相細觀爲勝又四諦以苦爲初門故劣因
<lb ed="X" n="0030b10"/><lb ed="R050" n="0406a06"/>緣以集諦爲初門故勝觀十二因緣而得覺悟故
<lb ed="X" n="0030b11"/><lb ed="R050" n="0406a07"/>名緣覺也若有佛子者開事六度菩薩乘也有大
<lb ed="X" n="0030b12"/><lb ed="R050" n="0406a08"/>慈悲堪紹佛種故名佛子六度事廣名種種行志
<lb ed="X" n="0030b13"/><lb ed="R050" n="0406a09"/>求作佛名無上慧六度中無六蔽故名淨道此以
<lb ed="X" n="0030b14"/><lb ed="R050" n="0406a10"/>道諦爲初門也正與此土三藏敎中三乘意同。</p><p xml:id="pX32p0030b1419" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0030b15"/><lb ed="R050" n="0406a11"/>四結前開後。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030b16"/><lb ed="R050" n="0406a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0030b1601"><name role="" type="person">文殊師利</name>我住於此見聞若斯及千億事如是衆多
<lb ed="X" n="0030b17"/><lb ed="R050" n="0406a13"/>今當略說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030b18"/><lb ed="R050" n="0406a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0030b1801">見聞若斯是結前今當略說是開後。</p><p xml:id="pX32p0030b1815" cb:place="inline">△五問他土
<lb ed="X" n="0030b19"/><lb ed="R050" n="0406a15"/>修菩薩行正與此土方等般若諸大乘敎意同文
<lb ed="X" n="0030b20"/><lb ed="R050" n="0406a16"/>分爲三初總問二次第問三雜問次第擬同此土
<lb ed="X" n="0030b21"/><lb ed="R050" n="0406a17"/>漸敎雜問擬同此土不定敎也。</p><p xml:id="pX32p0030b2113" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030b22"/><lb ed="R050" n="0406a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0030b2201">我見彼土恒沙菩薩種種因緣而求佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030b23"/><lb ed="R050" n="0406b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0030b2301">恒沙具云恒河沙亦云殑伽沙<name role="" type="person">阿耨達池</name>東銀牛
<lb ed="X" n="0030b24"/><lb ed="R050" n="0406b02"/>口出<name role="" type="person">殑伽河</name>南金象口出<name role="" type="person">信度河</name>西瑠璃馬口出
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0030c" n="0030c"/>
<lb ed="X" n="0030c01"/><lb ed="R050" n="0406b03"/>縛芻河北頗胝迦師子口出徙多河殑伽沙細而
<lb ed="X" n="0030c02"/><lb ed="R050" n="0406b04"/>多佛說法處近此河故以爲喩。</p><p xml:id="pX32p0030c0213" cb:place="inline">△二次第問爲六
<lb ed="X" n="0030c03"/><lb ed="R050" n="0406b05"/>初問施二問戒三問忍四問進五問禪六問慧。</p>
<lb ed="X" n="0030c04"/><lb ed="R050" n="0406b06"/><p xml:id="pX32p0030c0401">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030c05"/><lb ed="R050" n="0406b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0030c0501">或有行施金銀珊瑚眞珠摩尼硨磲碼碯金剛諸珍
<lb ed="X" n="0030c06"/><lb ed="R050" n="0406b08"/>奴婢車乘寶飾輦輿歡喜布施迴向佛道願得是乘
<lb ed="X" n="0030c07"/><lb ed="R050" n="0406b09"/>三界第一諸佛所歎或有菩薩駟馬寶車欄楯華蓋
<lb ed="X" n="0030c08"/><lb ed="R050" n="0406b10"/>軒飾布施復見菩薩身肉手足及妻子施求無上道
<lb ed="X" n="0030c09"/><lb ed="R050" n="0406b11"/>又見菩薩頭目身體欣樂施與求佛智慧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030c10"/><lb ed="R050" n="0406b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0030c1001">初四偈是問捨財第五偈是問捨身身肉手足是
<lb ed="X" n="0030c11"/><lb ed="R050" n="0406b13"/>內身妻子是外身第六偈是問捨命捨頭目卽捨
<lb ed="X" n="0030c12"/><lb ed="R050" n="0406b14"/>命也不言法施者讓後般若。</p><p xml:id="pX32p0030c1212" cb:place="inline">△二問戒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030c13"/><lb ed="R050" n="0406b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0030c1301"><name role="" type="person">文殊師利</name>我見諸王往詣佛所問無上道便捨樂土
<lb ed="X" n="0030c14"/><lb ed="R050" n="0406b16"/>宮殿臣妾剃除鬚髮而被法服。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030c15"/><lb ed="R050" n="0406b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0030c1501">約出家論持戒者菩薩律儀通于七衆比丘篇聚
<lb ed="X" n="0030c16"/><lb ed="R050" n="0406b18"/>局在大僧只此篇聚於諸戒中最尊最貴以是七
<lb ed="X" n="0030c17"/><lb ed="R050" n="0407a01"/>衆上首故也然以自度心持之則便爲聲聞戒以
<lb ed="X" n="0030c18"/><lb ed="R050" n="0407a02"/>求無上道心持之則便爲菩薩戒波羅蜜就無上
<lb ed="X" n="0030c19"/><lb ed="R050" n="0407a03"/>道復有四別謂依生滅無生無量無作四種四諦
<lb ed="X" n="0030c20"/><lb ed="R050" n="0407a04"/>所發四弘誓願也生滅四弘屬前事度此中應指
<lb ed="X" n="0030c21"/><lb ed="R050" n="0407a05"/>後三四弘又出家約諸王者以貴例賤以勝槪劣
<lb ed="X" n="0030c22"/><lb ed="R050" n="0407a06"/>非謂戒度局在人王又如法藏比丘捨王位而攝
<lb ed="X" n="0030c23"/><lb ed="R050" n="0407a07"/>取淨土乃名菩薩戒波羅蜜故也。</p><p xml:id="pX32p0030c2314" cb:place="inline">△三問忍。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0030c24"/><lb ed="R050" n="0407a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0030c2401">或見菩薩而作比丘獨處閑靜樂誦經典。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0031a" n="0031a"/>
<lb ed="X" n="0031a01"/><lb ed="R050" n="0407a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0031a0101">閑林邃谷惡人惡獸耐忍無瞋卽生忍自節守志
<lb ed="X" n="0031a02"/><lb ed="R050" n="0407a10"/>卽苦行忍誦經求佛卽第一義忍四敎通得論三
<lb ed="X" n="0031a03"/><lb ed="R050" n="0407a11"/>忍也。</p><p xml:id="pX32p0031a0303" cb:place="inline">△四問進。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0031a04"/><lb ed="R050" n="0407a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0031a0401">又見菩薩勇猛精進入於深山思惟佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0031a05"/><lb ed="R050" n="0407a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0031a0501">此如太子雪山苦行之類所思佛道亦得通于四
<lb ed="X" n="0031a06"/><lb ed="R050" n="0407a14"/>敎。</p><p xml:id="pX32p0031a0602" cb:place="inline">△五問禪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0031a07"/><lb ed="R050" n="0407a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0031a0701">又見離欲常處空閑深修禪定得五神通又見菩薩
<lb ed="X" n="0031a08"/><lb ed="R050" n="0407a16"/>安禪合掌以千萬偈讚諸法王。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0031a09"/><lb ed="R050" n="0407a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0031a0901">初一偈問修世間淨禪及觀練熏修等禪第二偈
<lb ed="X" n="0031a10"/><lb ed="R050" n="0407a18"/>問修出世上上禪所謂首楞嚴三昧不起滅定現
<lb ed="X" n="0031a11"/><lb ed="R050" n="0407b01"/>諸威儀者也初中言離欲者離下界煩惱得根本
<lb ed="X" n="0031a12"/><lb ed="R050" n="0407b02"/>初禪此禪則淺展轉離有頂欲得滅盡定乃名爲
<lb ed="X" n="0031a13"/><lb ed="R050" n="0407b03"/>深止是藏敎意耳不惟離三界欲亦離涅槃法愛
<lb ed="X" n="0031a14"/><lb ed="R050" n="0407b04"/>不惟離二乘欲亦離出假法愛不惟離二邊欲亦
<lb ed="X" n="0031a15"/><lb ed="R050" n="0407b05"/>離中道順道法愛如此名深猶是別意若一離一
<lb ed="X" n="0031a16"/><lb ed="R050" n="0407b06"/>切離圓伏圓修乃名爲深則是圓敎意也別地分
<lb ed="X" n="0031a17"/><lb ed="R050" n="0407b07"/>得六通無漏讓佛故僅名五首楞三昧正在圓家
<lb ed="X" n="0031a18"/><lb ed="R050" n="0407b08"/>別地證同亦應得之。</p><p xml:id="pX32p0031a1809" cb:place="inline">△六問慧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0031a19"/><lb ed="R050" n="0407b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0031a1901">復見菩薩智深志固能問諸佛聞悉受持又見佛子
<lb ed="X" n="0031a20"/><lb ed="R050" n="0407b10"/>定慧具足以無量喩爲衆講說欣樂說法化諸菩薩
<lb ed="X" n="0031a21"/><lb ed="R050" n="0407b11"/>破魔兵衆而擊法鼓。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0031a22"/><lb ed="R050" n="0407b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0031a2201">初一偈是問自行次二偈是問化他也慧窮理本
<lb ed="X" n="0031a23"/><lb ed="R050" n="0407b13"/>名爲智深誓願廣堅名爲志固此卽具二莊嚴故
<lb ed="X" n="0031a24"/><lb ed="R050" n="0407b14"/>能問能持也定慧具足者若云未到慧多無色定
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0031b" n="0031b"/>
<lb ed="X" n="0031b01"/><lb ed="R050" n="0407b15"/>多四禪則等又背捨慧多九定定多十一切則等
<lb ed="X" n="0031b02"/><lb ed="R050" n="0407b16"/>因緣釋也又二乘定多菩薩慧多惟佛則等約敎
<lb ed="X" n="0031b03"/><lb ed="R050" n="0407b17"/>釋也又空觀定多假觀慧多中觀則等觀心釋也
<lb ed="X" n="0031b04"/><lb ed="R050" n="0407b18"/>無量喩謂諸敎中種種譬類助顯第一義也破魔
<lb ed="X" n="0031b05"/><lb ed="R050" n="0408a01"/>兵者藏通破界內四魔別敎次第破界內界外八
<lb ed="X" n="0031b06"/><lb ed="R050" n="0408a02"/>魔圓敎圓破八魔一切魔擊法鼓者旣破魔<anchor xml:id="nkr_note_add_0031b0601" n="0031b0601"/><anchor xml:id="beg0031b0601" n="0031b0601"/>已<anchor xml:id="end0031b0601"/>轉
<lb ed="X" n="0031b07"/><lb ed="R050" n="0408a03"/>於四敎四種法輪二次第問竟。</p><p xml:id="pX32p0031b0713" cb:place="inline">△三雜問爲七初
<lb ed="X" n="0031b08"/><lb ed="R050" n="0408a04"/>問禪二問進三問戒四問忍五更問禪六問施七
<lb ed="X" n="0031b09"/><lb ed="R050" n="0408a05"/>問慧。</p><p xml:id="pX32p0031b0903" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0031b10"/><lb ed="R050" n="0408a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0031b1001">又見菩薩寂然宴默天龍恭敬不以爲喜又見菩薩
<lb ed="X" n="0031b11"/><lb ed="R050" n="0408a07"/>處林放光濟地獄苦令入佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0031b12"/><lb ed="R050" n="0408a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0031b1201">初一偈問入捨禪卽是自行次一偈問入悲禪卽
<lb ed="X" n="0031b13"/><lb ed="R050" n="0408a09"/>是化他捨禪者第四禪也亦可別圓忘懷之捨忘
<lb ed="X" n="0031b14"/><lb ed="R050" n="0408a10"/>彼禪故名之爲捨悲禪者婆沙云初禪修悲易二
<lb ed="X" n="0031b15"/><lb ed="R050" n="0408a11"/>禪修喜易三禪修慈易四禪修捨易此中悲禪旣
<lb ed="X" n="0031b16"/><lb ed="R050" n="0408a12"/>云化他豈獨初禪故婆沙中尙有通論別論況大
<lb ed="X" n="0031b17"/><lb ed="R050" n="0408a13"/>敎耶故一一禪皆應云慈乃至喜捨放光濟苦者
<lb ed="X" n="0031b18"/><lb ed="R050" n="0408a14"/>如思益經<name role="" type="person">網明菩薩</name>放光徧照十方阿僧祇國一
<lb ed="X" n="0031b19"/><lb ed="R050" n="0408a15"/>切煩惱一切疾病遇光安樂乃至佛自放六度光
<lb ed="X" n="0031b20"/><lb ed="R050" n="0408a16"/>觸者蒙益夫煩惱疾病並云一切應具四敎如佛
<lb ed="X" n="0031b21"/><lb ed="R050" n="0408a17"/>吿思益梵天能敎衆生一切智心是名布施不捨
<lb ed="X" n="0031b22"/><lb ed="R050" n="0408a18"/>菩提心名持戒不見心相生滅名忍求心不可得
<lb ed="X" n="0031b23"/><lb ed="R050" n="0408b01"/>名進除身心粗名禪離諸戲論名慧豈非三藏六
<lb ed="X" n="0031b24"/><lb ed="R050" n="0408b02"/>度相耶又云我說布施名爲涅槃愚謂大富入諸
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0031c" n="0031c"/>
<lb ed="X" n="0031c01"/><lb ed="R050" n="0408b03"/>法實相故持戒是涅槃不作不起故忍是涅槃念
<lb ed="X" n="0031c02"/><lb ed="R050" n="0408b04"/>念滅故進是涅槃無所取故禪是涅槃不貪著故
<lb ed="X" n="0031c03"/><lb ed="R050" n="0408b05"/>慧是涅槃不得相故又云布施平等卽薩婆若乃
<lb ed="X" n="0031c04"/><lb ed="R050" n="0408b06"/>至般若卽薩婆若又云布施不施不慳乃至般若
<lb ed="X" n="0031c05"/><lb ed="R050" n="0408b07"/>不智不愚豈非並是通敎六度相耶又云能達一
<lb ed="X" n="0031c06"/><lb ed="R050" n="0408b08"/>切法無所捨名檀達一切法無所漏失名尸達一
<lb ed="X" n="0031c07"/><lb ed="R050" n="0408b09"/>切法無所傷損名忍達一切法平等名禪達一切
<lb ed="X" n="0031c08"/><lb ed="R050" n="0408b10"/>法無有起相名慧豈非別圓六度相耶又如地持
<lb ed="X" n="0031c09"/><lb ed="R050" n="0408b11"/>六度各九此並蒙光得益之相以佛道名通于四
<lb ed="X" n="0031c10"/><lb ed="R050" n="0408b12"/>敎悲禪亦不局在初禪故別初地圓初住及通七
<lb ed="X" n="0031c11"/><lb ed="R050" n="0408b13"/>地俱皆得入四相旣分五時可辨。</p><p xml:id="pX32p0031c1114" cb:place="inline">△二問進。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0031c12"/><lb ed="R050" n="0408b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0031c1201">又見佛子未甞睡眠經行林中勤求佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0031c13"/><lb ed="R050" n="0408b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0031c1301">此如般舟念佛等法門也般舟此云佛立九十日
<lb ed="X" n="0031c14"/><lb ed="R050" n="0408b16"/>中常行不坐不臥除睡爲最部在方等亦通四敎
<lb ed="X" n="0031c15"/><lb ed="R050" n="0408b17"/>今云勤求佛道揀兩二乘。</p><p xml:id="pX32p0031c1511" cb:place="inline">△三問戒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0031c16"/><lb ed="R050" n="0408b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0031c1601">又見具戒威儀無缺淨如寶珠以求佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0031c17"/><lb ed="R050" n="0409a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0031c1701">威儀無缺卽初不缺戒淨如寶珠卽第十具足戒
<lb ed="X" n="0031c18"/><lb ed="R050" n="0409a02"/>十戒名出大論初不缺戒謂重罪無犯若犯重罪
<lb ed="X" n="0031c19"/><lb ed="R050" n="0409a03"/>如浮囊缺失故二不破戒謂中罪無犯若犯中罪
<lb ed="X" n="0031c20"/><lb ed="R050" n="0409a04"/>如浮襄殘破故三不穿戒謂小罪無犯若犯小罪
<lb ed="X" n="0031c21"/><lb ed="R050" n="0409a05"/>如浮囊穿穴故此三屬律儀攝四不雜戒謂不起
<lb ed="X" n="0031c22"/><lb ed="R050" n="0409a06"/>惡覺若起惡覺則身口雖淨意雜煩惱故此一是
<lb ed="X" n="0031c23"/><lb ed="R050" n="0409a07"/>定共戒五隨道戒如初果耕地蟲離四寸等六無
<lb ed="X" n="0031c24"/><lb ed="R050" n="0409a08"/>著戒如羅漢於三界六塵永無貪著等此二是道
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0032a" n="0032a"/>
<lb ed="X" n="0032a01"/><lb ed="R050" n="0409a09"/>共戒亦是眞諦戒也七智所讚戒謂善能出假涉
<lb ed="X" n="0032a02"/><lb ed="R050" n="0409a10"/>俗利生故爲智人所讚八自在戒謂遊戲神通逆
<lb ed="X" n="0032a03"/><lb ed="R050" n="0409a11"/>順示現而於性遮無所違犯故恒自在此二是俗
<lb ed="X" n="0032a04"/><lb ed="R050" n="0409a12"/>諦戒也九隨定戒謂不起滅定現諸威儀十具足
<lb ed="X" n="0032a05"/><lb ed="R050" n="0409a13"/>戒謂戒波羅蜜畢竟圓滿無法無備此二是中道
<lb ed="X" n="0032a06"/><lb ed="R050" n="0409a14"/>第一義諦戒也以前四戒爲所觀境後六觀之事
<lb ed="X" n="0032a07"/><lb ed="R050" n="0409a15"/>理相卽兩敎二乘但有前六出假菩薩容有七八
<lb ed="X" n="0032a08"/><lb ed="R050" n="0409a16"/>別敎次第修十圓敎一心修十今云以求佛道亦
<lb ed="X" n="0032a09"/><lb ed="R050" n="0409a17"/>揀兩種二乘。</p><p xml:id="pX32p0032a0906" cb:place="inline">△四問忍。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032a10"/><lb ed="R050" n="0409a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0032a1001">又見佛子住忍辱力增上慢人惡罵捶打皆悉能忍
<lb ed="X" n="0032a11"/><lb ed="R050" n="0409b01"/>以求佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032a12"/><lb ed="R050" n="0409b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0032a1201">統輪生法二忍四敎不同若於恭敬供養中能忍
<lb ed="X" n="0032a13"/><lb ed="R050" n="0409b03"/>不著則不生憍逸若於嗔罵打害及蚊蚋等能忍
<lb ed="X" n="0032a14"/><lb ed="R050" n="0409b04"/>則不生瞋惱是爲生忍若於寒熱風雨飢渴老病
<lb ed="X" n="0032a15"/><lb ed="R050" n="0409b05"/>等外法能忍不動若於貪瞋憂慢邪見等內法能
<lb ed="X" n="0032a16"/><lb ed="R050" n="0409b06"/>忍不起是爲法忍三藏意也合前二忍爲生忍第
<lb ed="X" n="0032a17"/><lb ed="R050" n="0409b07"/>一義爲法忍通意也又觀生法二境卽空爲第一
<lb ed="X" n="0032a18"/><lb ed="R050" n="0409b08"/>義通也觀二境先空次假後中別也觀二境卽空
<lb ed="X" n="0032a19"/><lb ed="R050" n="0409b09"/>假中圓也今獨擧惡罵捶打爲所忍境擧難況易
<lb ed="X" n="0032a20"/><lb ed="R050" n="0409b10"/>耳。</p><p xml:id="pX32p0032a2002" cb:place="inline">△五更問禪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032a21"/><lb ed="R050" n="0409b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0032a2101">又見菩薩離諸戲笑及癡眷屬親近智者一心除亂
<lb ed="X" n="0032a22"/><lb ed="R050" n="0409b12"/>攝念山林億千萬歲以求佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032a23"/><lb ed="R050" n="0409b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0032a2301">離戲笑是却掉悔蓋離癡眷屬是除瞋蓋近智者
<lb ed="X" n="0032a24"/><lb ed="R050" n="0409b14"/>是除疑葢一心除亂是却貪蓋攝念山林是除睡
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0032b" n="0032b"/>
<lb ed="X" n="0032b01"/><lb ed="R050" n="0409b15"/>蓋初六句明所離後二句明離意以世間及四敎
<lb ed="X" n="0032b02"/><lb ed="R050" n="0409b16"/>修禪皆離五蓋今意在佛道不同凡夫外道及以
<lb ed="X" n="0032b03"/><lb ed="R050" n="0409b17"/>二乘約觀明五蓋具如止觀第四卷尋之。</p><p xml:id="pX32p0032b0317" cb:place="inline">△六問
<lb ed="X" n="0032b04"/><lb ed="R050" n="0409b18"/>施。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032b05"/><lb ed="R050" n="0410a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0032b0501">或見菩薩肴膳飮食百種湯藥施佛及僧名衣上服
<lb ed="X" n="0032b06"/><lb ed="R050" n="0410a02"/>價直千萬或無價衣施佛及僧千萬億種旃檀寶舍
<lb ed="X" n="0032b07"/><lb ed="R050" n="0410a03"/>衆妙臥具施佛及僧淸淨園林華果茂盛流泉浴池
<lb ed="X" n="0032b08"/><lb ed="R050" n="0410a04"/>施佛及僧如是等施種種微妙歡喜無厭求無上道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032b09"/><lb ed="R050" n="0410a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0032b0901">初四偈明施四事供養後一偈明施供意初一偈
<lb ed="X" n="0032b10"/><lb ed="R050" n="0410a06"/>是飮食醫藥二事第二偈是衣服第三第四兩偈
<lb ed="X" n="0032b11"/><lb ed="R050" n="0410a07"/>皆臥具攝無上道仍通四敎。</p><p xml:id="pX32p0032b1112" cb:place="inline">△七問慧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032b12"/><lb ed="R050" n="0410a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0032b1201">或有菩薩說寂滅法種種敎詔無數衆生或見菩薩
<lb ed="X" n="0032b13"/><lb ed="R050" n="0410a09"/>觀諸法性無有二相猶如虗究又見佛子心無所著
<lb ed="X" n="0032b14"/><lb ed="R050" n="0410a10"/>以此妙慧求無上道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032b15"/><lb ed="R050" n="0410a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0032b1501">初一偈不可說而說般若次一偈不可觀而觀般
<lb ed="X" n="0032b16"/><lb ed="R050" n="0410a12"/>若後一偈言語道斷心行處滅卽是說不可說觀
<lb ed="X" n="0032b17"/><lb ed="R050" n="0410a13"/>不可觀而論般若也般若亦通諸敎思之五問他
<lb ed="X" n="0032b18"/><lb ed="R050" n="0410a14"/>土修菩薩行竟。</p><p xml:id="pX32p0032b1807" cb:place="inline">△六問他土供養舍利卽是問佛
<lb ed="X" n="0032b19"/><lb ed="R050" n="0410a15"/>涅槃。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032b20"/><lb ed="R050" n="0410a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0032b2001"><name role="" type="person">文殊師利</name>又有菩薩佛滅度後供養舍利又見佛子
<lb ed="X" n="0032b21"/><lb ed="R050" n="0410a17"/>造諸塔廟無數恒沙嚴飾國界寶塔高妙五千由旬
<lb ed="X" n="0032b22"/><lb ed="R050" n="0410a18"/>縱廣正等二千由旬一一塔廟各千幢旛珠交露幔
<lb ed="X" n="0032b23"/><lb ed="R050" n="0410b01"/>寶鈴和鳴諸天龍神人及非人香華伎樂常以供養
<lb ed="X" n="0032b24"/><lb ed="R050" n="0410b02"/><name role="" type="person">文殊師利</name>諸佛子等爲供舍利嚴飾塔廟國界自然
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0032c" n="0032c"/>
<lb ed="X" n="0032c01"/><lb ed="R050" n="0410b03"/>殊特妙好如天樹王其華開敷。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032c02"/><lb ed="R050" n="0410b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0032c0201">初一偈總標佛滅供養舍利第二偈明塔數第三
<lb ed="X" n="0032c03"/><lb ed="R050" n="0410b05"/>偈明塔量第四偈明塔莊嚴第五偈明供養第六
<lb ed="X" n="0032c04"/><lb ed="R050" n="0410b06"/>第七兩偈結歎嚴飾也天樹王卽波利質多樹初
<lb ed="X" n="0032c05"/><lb ed="R050" n="0410b07"/>頌上問竟。</p><p xml:id="pX32p0032c0505" cb:place="inline">△二頌請答二初擧疑述請二釋四伏
<lb ed="X" n="0032c06"/><lb ed="R050" n="0410b08"/>難。</p><p xml:id="pX32p0032c0602" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032c07"/><lb ed="R050" n="0410b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0032c0701">佛放一光我及衆會見此國界種種殊妙諸佛神力
<lb ed="X" n="0032c08"/><lb ed="R050" n="0410b10"/>智慧希有放一淨光照無量國我等見此得未曾有
<lb ed="X" n="0032c09"/><lb ed="R050" n="0410b11"/>佛子文殊願決衆疑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032c10"/><lb ed="R050" n="0410b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0032c1001">初一偈擧見此土事白毫表中道爲諸法本故先
<lb ed="X" n="0032c11"/><lb ed="R050" n="0410b13"/>擧之種種殊妙卽六瑞也第二偈擧見他土事他
<lb ed="X" n="0032c12"/><lb ed="R050" n="0410b14"/>土六瑞皆由光見光復由於神力智慧也第三偈
<lb ed="X" n="0032c13"/><lb ed="R050" n="0410b15"/>正請答釋此者指兩土六瑞得未曾有者與華嚴
<lb ed="X" n="0032c14"/><lb ed="R050" n="0410b16"/>乃至般若咸皆有異。</p><p xml:id="pX32p0032c1409" cb:place="inline">△二釋四伏難。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032c15"/><lb ed="R050" n="0410b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0032c1501">四衆欣仰瞻仁及我世尊何故放斯光明佛子時答
<lb ed="X" n="0032c16"/><lb ed="R050" n="0410b18"/>決疑令喜何所饒益演斯光明佛坐道場所得妙法
<lb ed="X" n="0032c17"/><lb ed="R050" n="0411a01"/>爲欲說此爲當授記示諸佛土衆寶嚴淨及見諸佛
<lb ed="X" n="0032c18"/><lb ed="R050" n="0411a02"/>此非小緣文殊當知四衆龍神瞻察仁者爲說何等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0032c19"/><lb ed="R050" n="0411a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0032c1901">初四偈正釋伏難後一偈結請也言伏難者文殊
<lb ed="X" n="0032c20"/><lb ed="R050" n="0411a04"/>內心構難不肯時答其意有三一此瑞希奇不可
<lb ed="X" n="0032c21"/><lb ed="R050" n="0411a05"/>倉卒輕判二智衆如海謙光推高三靳固前却生
<lb ed="X" n="0032c22"/><lb ed="R050" n="0411a06"/>衆渴仰故以伏難潛而拒之彌勒彰灼釋難意亦
<lb ed="X" n="0032c23"/><lb ed="R050" n="0411a07"/>有三一瑞大故疑大若不爲釋憂疑在懷妨聞正
<lb ed="X" n="0032c24"/><lb ed="R050" n="0411a08"/>說二衆海雖多機在仁者三闔衆瞻仁故知注誠
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0033a" n="0033a"/>
<lb ed="X" n="0033a01"/><lb ed="R050" n="0411a09"/>殷重所以彰言釋難請令時答也初伏難者因正
<lb ed="X" n="0033a02"/><lb ed="R050" n="0411a10"/>請生請云佛子文殊願決衆疑文殊從此起初伏
<lb ed="X" n="0033a03"/><lb ed="R050" n="0411a11"/>難汝云衆疑衆未曾疑若疑應問衆旣不疑我何
<lb ed="X" n="0033a04"/><lb ed="R050" n="0411a12"/>所決彌勒卽以第一偈釋云四衆欣仰瞻仁及我
<lb ed="X" n="0033a05"/><lb ed="R050" n="0411a13"/>瞻我欲令我問瞻仁欲得仁答也文殊因此起第
<lb ed="X" n="0033a06"/><lb ed="R050" n="0411a14"/>二伏難衆同有疑不易可答待佛出定自當決疑
<lb ed="X" n="0033a07"/><lb ed="R050" n="0411a15"/>彌勒卽以第二偈釋云若有疑在懷憂惱不泰未
<lb ed="X" n="0033a08"/><lb ed="R050" n="0411a16"/>知如來何時起定故須時答令喜言時答者催促
<lb ed="X" n="0033a09"/><lb ed="R050" n="0411a17"/>令其卽答也文殊因此起第三伏難我與仁者同
<lb ed="X" n="0033a10"/><lb ed="R050" n="0411a18"/>居學地欲測佛意幸共籌量獨令我答於理不可
<lb ed="X" n="0033a11"/><lb ed="R050" n="0411b01"/>彌勒卽以第三偈釋云我亦踟蹰思忖爲說道場
<lb ed="X" n="0033a12"/><lb ed="R050" n="0411b02"/>所得妙法爲當授記耶文殊因此起第四伏難若
<lb ed="X" n="0033a13"/><lb ed="R050" n="0411b03"/>如汝說卽是釋疑何煩我決彌勒乃以第四偈釋
<lb ed="X" n="0033a14"/><lb ed="R050" n="0411b04"/>云此非小緣安得以我猶豫之心而判大事文殊
<lb ed="X" n="0033a15"/><lb ed="R050" n="0411b05"/>至此伏難旣窮謙光亦止故後一偈結請答也四
<lb ed="X" n="0033a16"/><lb ed="R050" n="0411b06"/>發問序竟。</p><p xml:id="pX32p0033a1605" cb:place="inline">△五答問序二初長文二偈頌初中四
<lb ed="X" n="0033a17"/><lb ed="R050" n="0411b07"/>初惟忖答二略擧曾見以答三廣擧曾見以答四
<lb ed="X" n="0033a18"/><lb ed="R050" n="0411b08"/>分明判答。</p><p xml:id="pX32p0033a1805" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0033a19"/><lb ed="R050" n="0411b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0033a1901">爾時<name role="" type="person">文殊師利</name>語彌勒菩薩摩訶薩及諸大士善男
<lb ed="X" n="0033a20"/><lb ed="R050" n="0411b10"/>子等如我惟忖今佛世尊欲說大法雨大法雨吹大
<lb ed="X" n="0033a21"/><lb ed="R050" n="0411b11"/>法螺擊大法鼓演大法義。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0033a22"/><lb ed="R050" n="0411b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0033a2201">善男子者開七方便爲善堪聞獨妙爲男猶云善
<lb ed="X" n="0033a23"/><lb ed="R050" n="0411b13"/>丈夫也丈夫之稱亦通四敎今須在圓惟者思惟
<lb ed="X" n="0033a24"/><lb ed="R050" n="0411b14"/>忖者忖量惟今如昔忖昔如今然文殊古佛豈應
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0033b" n="0033b"/>
<lb ed="X" n="0033b01"/><lb ed="R050" n="0411b15"/>不知迹示思惟耳欲說大法者答說法瑞惟昔諸
<lb ed="X" n="0033b02"/><lb ed="R050" n="0411b16"/>佛說無量義之後開權顯實收無量歸一忖于今
<lb ed="X" n="0033b03"/><lb ed="R050" n="0411b17"/>佛旣說無量義<anchor xml:id="nkr_note_add_0033b0301" n="0033b0301"/><anchor xml:id="beg0033b0301" n="0033b0301"/>已<anchor xml:id="end0033b0301"/>亦應開顯會無量以歸一一者
<lb ed="X" n="0033b04"/><lb ed="R050" n="0411b18"/>卽大法也雨大法雨答雨華瑞惟昔諸佛天雨四
<lb ed="X" n="0033b05"/><lb ed="R050" n="0412a01"/>華之後普入圓因住行向地忖於今佛雨華之後
<lb ed="X" n="0033b06"/><lb ed="R050" n="0412a02"/>亦必皆成佛因住行向地也吹大法螺者吹螺改
<lb ed="X" n="0033b07"/><lb ed="R050" n="0412a03"/>號答大衆心喜瑞惟昔四衆見瑞歡喜得未曾有
<lb ed="X" n="0033b08"/><lb ed="R050" n="0412a04"/>障除機動卽改人敎行理皆一忖今衆喜亦應障
<lb ed="X" n="0033b09"/><lb ed="R050" n="0412a05"/>除機動改前人敎行理所改甚深也擊大法鼓答
<lb ed="X" n="0033b10"/><lb ed="R050" n="0412a06"/>地動瑞惟昔地動<anchor xml:id="nkr_note_add_0033b1001" n="0033b1001"/><anchor xml:id="beg0033b1001" n="0033b1001"/>已<anchor xml:id="end0033b1001"/>後卽有六番破無明賊忖於
<lb ed="X" n="0033b11"/><lb ed="R050" n="0412a07"/>今佛地動<anchor xml:id="nkr_note_add_0033b1101" n="0033b1101"/><anchor xml:id="beg0033b1101" n="0033b1101"/>已<anchor xml:id="end0033b1101"/>後亦應六番破無明惑聲敎極妙也
<lb ed="X" n="0033b12"/><lb ed="R050" n="0412a08"/>演大法義答放光瑞惟昔諸佛放白毫光後說法
<lb ed="X" n="0033b13"/><lb ed="R050" n="0412a09"/>華彼此道同忖于今佛放光<anchor xml:id="nkr_note_add_0033b1301" n="0033b1301"/><anchor xml:id="beg0033b1301" n="0033b1301"/>已<anchor xml:id="end0033b1301"/>後亦應說法華經
<lb ed="X" n="0033b14"/><lb ed="R050" n="0412a10"/>廣明五佛道同也如是五句悉是惟昔判今忖今
<lb ed="X" n="0033b15"/><lb ed="R050" n="0412a11"/>類昔附文會義唯少入定一瑞而雨華動地放光
<lb ed="X" n="0033b16"/><lb ed="R050" n="0412a12"/>等皆由入定故爾意則兼具無勞疑也闕此一條
<lb ed="X" n="0033b17"/><lb ed="R050" n="0412a13"/>故稱略答耳此惟忖答是答此土六瑞。</p><p xml:id="pX32p0033b1716" cb:place="inline">△二略擧
<lb ed="X" n="0033b18"/><lb ed="R050" n="0412a14"/>曾見以答。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0033b19"/><lb ed="R050" n="0412a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0033b1901">諸善男子我於過去諸佛曾見此瑞放斯光<anchor xml:id="nkr_note_add_0033b1901" n="0033b1901"/><anchor xml:id="beg0033b1901" n="0033b1901"/>已<anchor xml:id="end0033b1901"/>卽說
<lb ed="X" n="0033b20"/><lb ed="R050" n="0412a16"/>大法是故當知今佛現光亦復如是欲令衆生咸得
<lb ed="X" n="0033b21"/><lb ed="R050" n="0412a17"/>聞知一切世間難信之法故現斯瑞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0033b22"/><lb ed="R050" n="0412a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0033b2201">此略擧曾見但明放光一事卽是答他土六瑞以
<lb ed="X" n="0033b23"/><lb ed="R050" n="0412b01"/>他土六瑞皆是放光所照故也聞指信行知指法
<lb ed="X" n="0033b24"/><lb ed="R050" n="0412b02"/>行一切世間難信之法者所謂收無量歸一令開
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0033c" n="0033c"/>
<lb ed="X" n="0033c01"/><lb ed="R050" n="0412b03"/>示悟入改人敎行理六番破無明顯諸佛道同等
<lb ed="X" n="0033c02"/><lb ed="R050" n="0412b04"/>非九法界機所能信也。</p><p xml:id="pX32p0033c0210" cb:place="inline">△三廣擧曾見以答卽雙
<lb ed="X" n="0033c03"/><lb ed="R050" n="0412b05"/>答此土地土問也彌勒因光橫見東方以爲問文
<lb ed="X" n="0033c04"/><lb ed="R050" n="0412b06"/>殊引昔豎見多佛以爲答正顯十方三世諸佛道
<lb ed="X" n="0033c05"/><lb ed="R050" n="0412b07"/>同文爲三初引一佛同次引二萬佛同三引最後
<lb ed="X" n="0033c06"/><lb ed="R050" n="0412b08"/>佛同初中三初時節二標名三說法。</p><p xml:id="pX32p0033c0615" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0033c07"/><lb ed="R050" n="0412b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0033c0701">諸善男子如過去無量無邊不可思議阿僧祇劫。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0033c08"/><lb ed="R050" n="0412b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0033c0801">△二標名。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0033c09"/><lb ed="R050" n="0412b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0033c0901">爾時有佛號日月燈明如來應供正徧知明行足善
<lb ed="X" n="0033c10"/><lb ed="R050" n="0412b12"/>逝世間解無上士調御丈夫天人師佛世尊。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0033c11"/><lb ed="R050" n="0412b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0033c1101">爾時者過去不可思議劫前時也夫時無實法依
<lb ed="X" n="0033c12"/><lb ed="R050" n="0412b14"/>於色心分位假立隨俗分別不壞假名世界悉也
<lb ed="X" n="0033c13"/><lb ed="R050" n="0412b15"/>聞無量劫則知生死事長生厭離心爲人悉也劫
<lb ed="X" n="0033c14"/><lb ed="R050" n="0412b16"/>前有劫不生斷見劫復一劫不生常見對治悉也
<lb ed="X" n="0033c15"/><lb ed="R050" n="0412b17"/>觀彼久遠猶若今日十世古今不離當念第一義
<lb ed="X" n="0033c16"/><lb ed="R050" n="0412b18"/>也佛出彼時亦說三乘則與今佛出五濁同若云
<lb ed="X" n="0033c17"/><lb ed="R050" n="0413a01"/>三大阿僧祇劫積行成佛卽三藏相若云了知時
<lb ed="X" n="0033c18"/><lb ed="R050" n="0413a02"/>劫性空一念相應慧朗然大覺卽通佛相若云不
<lb ed="X" n="0033c19"/><lb ed="R050" n="0413a03"/>可思議阿僧祇劫盡行法界無邊諸行斷彼微細
<lb ed="X" n="0033c20"/><lb ed="R050" n="0413a04"/>極微細二品愚<anchor xml:id="nkr_note_add_0033c2001" n="0033c2001"/><anchor xml:id="beg0033c2001" n="0033c2001"/>已<anchor xml:id="end0033c2001"/>爾乃成佛應身徧坐百億樹下
<lb ed="X" n="0033c21"/><lb ed="R050" n="0413a05"/>卽別佛相若云無量無數劫解之卽一念了知一
<lb ed="X" n="0033c22"/><lb ed="R050" n="0413a06"/>念之性卽是亘古亘今之性智入三世而無往來
<lb ed="X" n="0033c23"/><lb ed="R050" n="0413a07"/>於刹那際三昧徧能示現刹海古今成菩提事爲
<lb ed="X" n="0033c24"/><lb ed="R050" n="0413a08"/>衆生故非生示生卽圓佛相本迹者如今釋迦久
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0034a" n="0034a"/>
<lb ed="X" n="0034a01"/><lb ed="R050" n="0413a09"/>成爲本王宮爲迹驗知彼佛亦復應爾觀心者觀
<lb ed="X" n="0034a02"/><lb ed="R050" n="0413a10"/>此一念五陰皆是因緣所生卽空卽假卽中是名
<lb ed="X" n="0034a03"/><lb ed="R050" n="0413a11"/>有佛出現于世從名字有佛乃至究竟有佛也日
<lb ed="X" n="0034a04"/><lb ed="R050" n="0413a12"/>月燈明是別號如來等是通號一切諸佛皆有通
<lb ed="X" n="0034a05"/><lb ed="R050" n="0413a13"/>別二號皆是隨世假立卽世界悉聞名生善卽爲
<lb ed="X" n="0034a06"/><lb ed="R050" n="0413a14"/>人悉超過一切梵魔沙門婆羅門等卽對治悉若
<lb ed="X" n="0034a07"/><lb ed="R050" n="0413a15"/>聞諸佛名者皆得不退轉于無上菩提卽第一義
<lb ed="X" n="0034a08"/><lb ed="R050" n="0413a16"/>悉別號日月燈明者日表慧月表定卽自行德燈
<lb ed="X" n="0034a09"/><lb ed="R050" n="0413a17"/>明是化他德又日月燈表一心三智當知前佛後
<lb ed="X" n="0034a10"/><lb ed="R050" n="0413a18"/>佛自行同化他同一心三智同又佛有無量德應
<lb ed="X" n="0034a11"/><lb ed="R050" n="0413b01"/>有無量號如華嚴明釋迦於此<name role="" type="person">娑婆世界</name>則有百
<lb ed="X" n="0034a12"/><lb ed="R050" n="0413b02"/>億十千名號何況應身徧微塵國名復何窮然一
<lb ed="X" n="0034a13"/><lb ed="R050" n="0413b03"/>一名皆召實德皆以窮劫說其功德終不可盡以
<lb ed="X" n="0034a14"/><lb ed="R050" n="0413b04"/>今例古日月燈明何獨不然通號如來等者梵語
<lb ed="X" n="0034a15"/><lb ed="R050" n="0413b05"/>多陀阿伽度亦云怛闥阿竭此翻如來梵語阿羅
<lb ed="X" n="0034a16"/><lb ed="R050" n="0413b06"/>訶此翻應供亦翻至眞亦翻無所著梵語三藐三
<lb ed="X" n="0034a17"/><lb ed="R050" n="0413b07"/>佛陀此翻正徧知亦翻等正覺梵語<g ref="#CB16014">鞞</g>侈遮羅那
<lb ed="X" n="0034a18"/><lb ed="R050" n="0413b08"/>三般那此翻明行足梵語修伽陀此翻善逝亦翻
<lb ed="X" n="0034a19"/><lb ed="R050" n="0413b09"/>好去梵語路伽憊此翻世間解梵語阿耨多羅此
<lb ed="X" n="0034a20"/><lb ed="R050" n="0413b10"/>翻無上士梵語富樓沙曇藐婆羅提此翻調御丈
<lb ed="X" n="0034a21"/><lb ed="R050" n="0413b11"/>夫梵語舍多提婆摩<g ref="#CB00145">㝹</g>舍喃此翻天人敎師梵語
<lb ed="X" n="0034a22"/><lb ed="R050" n="0413b12"/>佛陀此翻知者覺者梵語路迦那他此翻世尊謂
<lb ed="X" n="0034a23"/><lb ed="R050" n="0413b13"/>具上十號眞實功德故爲一切世間之尊釋此十
<lb ed="X" n="0034a24"/><lb ed="R050" n="0413b14"/>號須約四敎及以開顯茲不繁述本迹觀心例亦
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0034b" n="0034b"/>
<lb ed="X" n="0034b01"/><lb ed="R050" n="0413b15"/>可解。</p><p xml:id="pX32p0034b0103" cb:place="inline">△三說法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0034b02"/><lb ed="R050" n="0413b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0034b0201">演說正法初善中善後善其義深遠其語巧妙純一
<lb ed="X" n="0034b03"/><lb ed="R050" n="0413b17"/>無雜具足淸白梵行之相爲求聲聞者說應四諦法
<lb ed="X" n="0034b04"/><lb ed="R050" n="0413b18"/>度生老病死究竟涅槃爲求辟支佛者說應十二因
<lb ed="X" n="0034b05"/><lb ed="R050" n="0414a01"/>緣法爲諸菩薩說應六波羅蜜令得阿耨多羅三藐
<lb ed="X" n="0034b06"/><lb ed="R050" n="0414a02"/>三菩提成一切種智。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0034b07"/><lb ed="R050" n="0414a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0034b0701">此明昔佛爲實施權說頓說漸開權顯實同歸非
<lb ed="X" n="0034b08"/><lb ed="R050" n="0414a04"/>頓非漸與今光中所見同亦與釋迦佛說法同也
<lb ed="X" n="0034b09"/><lb ed="R050" n="0414a05"/>初云演說正法指頓敎法初中後三善約頓敎序
<lb ed="X" n="0034b10"/><lb ed="R050" n="0414a06"/>正流通三段其義深遠卽頓敎了義二乘不能測
<lb ed="X" n="0034b11"/><lb ed="R050" n="0414a07"/>其底邊也其語巧妙卽頓敎之文會理直說悅菩
<lb ed="X" n="0034b12"/><lb ed="R050" n="0414a08"/>薩心也純一無雜謂頓敎不與二乘共也具足者
<lb ed="X" n="0034b13"/><lb ed="R050" n="0414a09"/>頓敎明滿字法門淸白者頓敎無二邊瑕穢梵行
<lb ed="X" n="0034b14"/><lb ed="R050" n="0414a10"/>者頓敎無緣慈也<anchor xml:id="nkr_note_add_0034b1401" n="0034b1401"/><anchor xml:id="beg0034b1401" n="0034b1401"/>已<anchor xml:id="end0034b1401"/>上是明昔佛說頓與今佛說
<lb ed="X" n="0034b15"/><lb ed="R050" n="0414a11"/>華嚴同酬上聖主師子演說經法微妙第一之問
<lb ed="X" n="0034b16"/><lb ed="R050" n="0414a12"/>也次云爲求聲聞等者是明昔佛施三與今佛說
<lb ed="X" n="0034b17"/><lb ed="R050" n="0414a13"/>三藏乃至方等般若意同酬上若人遭苦乃至佛
<lb ed="X" n="0034b18"/><lb ed="R050" n="0414a14"/>子修種種行之問也四諦有四種具如玄義所明
<lb ed="X" n="0034b19"/><lb ed="R050" n="0414a15"/>今爲聲聞且說生滅相應之法所謂三界果報實
<lb ed="X" n="0034b20"/><lb ed="R050" n="0414a16"/>苦不可令樂煩惱及業眞是苦因更無異因因滅
<lb ed="X" n="0034b21"/><lb ed="R050" n="0414a17"/>則果滅乃爲究竟安樂滅苦之道惟戒定慧更無
<lb ed="X" n="0034b22"/><lb ed="R050" n="0414a18"/>餘道也因緣亦有四種如玄義今爲辟支且說思
<lb ed="X" n="0034b23"/><lb ed="R050" n="0414b01"/>議生滅相應之相所謂無明行是能引支識名色
<lb ed="X" n="0034b24"/><lb ed="R050" n="0414b02"/>六入觸受是所引支愛取有是能生支生老死是
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0034c" n="0034c"/>
<lb ed="X" n="0034c01"/><lb ed="R050" n="0414b03"/>所生支所引所生卽苦諦能引能生卽集諦無明
<lb ed="X" n="0034c02"/><lb ed="R050" n="0414b04"/>滅乃至老死滅是滅諦觀因緣智卽道諦聲聞根
<lb ed="X" n="0034c03"/><lb ed="R050" n="0414b05"/>鈍故爲總相說四諦法辟支稍利故爲別相說因
<lb ed="X" n="0034c04"/><lb ed="R050" n="0414b06"/>緣法也六波羅蜜四敎相如前略明若直明三藏
<lb ed="X" n="0034c05"/><lb ed="R050" n="0414b07"/>六度則屬阿含若事理對論而多以理奪事則屬
<lb ed="X" n="0034c06"/><lb ed="R050" n="0414b08"/>方等若帶事談理而多以理融事則屬般若也後
<lb ed="X" n="0034c07"/><lb ed="R050" n="0414b09"/>云令得阿耨等者是明昔佛開權顯實與今佛法
<lb ed="X" n="0034c08"/><lb ed="R050" n="0414b10"/>華意同若粗觀文勢則令得等似單承爲諸菩薩
<lb ed="X" n="0034c09"/><lb ed="R050" n="0414b11"/>句來若細研語脉則以令得等通結演說正法<anchor xml:id="nkr_note_add_0034c0901" n="0034c0901"/><anchor xml:id="beg0034c0901" n="0034c0901"/>已<anchor xml:id="end0034c0901"/>
<lb ed="X" n="0034c10"/><lb ed="R050" n="0414b12"/>下之意蓋從初說頓卽令衆生得成一切種智其
<lb ed="X" n="0034c11"/><lb ed="R050" n="0414b13"/>未成者循循善誘以三藏通別兼但對帶等種種
<lb ed="X" n="0034c12"/><lb ed="R050" n="0414b14"/>方便而成熟之或定不定或顯或密事非一槪來
<lb ed="X" n="0034c13"/><lb ed="R050" n="0414b15"/>至法華則若聲聞若辟支若事度乃至若華嚴中
<lb ed="X" n="0034c14"/><lb ed="R050" n="0414b16"/>所兼之別無不令得無上菩提成就一切種智也
<lb ed="X" n="0034c15"/><lb ed="R050" n="0414b17"/>此卽酬上光中見他土佛涅槃起塔之問以光中
<lb ed="X" n="0034c16"/><lb ed="R050" n="0414b18"/>但見他土涅槃佛事不見他土法華會席因此致
<lb ed="X" n="0034c17"/><lb ed="R050" n="0415a01"/>疑成發起序今引古事同顯此法華爲最後了義
<lb ed="X" n="0034c18"/><lb ed="R050" n="0415a02"/>極談過此以往更無可說唯有非滅唱滅而<anchor xml:id="nkr_note_add_0034c1801" n="0034c1801"/><anchor xml:id="beg0034c1801" n="0034c1801"/>已<anchor xml:id="end0034c1801"/>一
<lb ed="X" n="0034c19"/><lb ed="R050" n="0415a03"/>代時敎究竟結歸獨在此經三世十方無不咸爾
<lb ed="X" n="0034c20"/><lb ed="R050" n="0415a04"/>稱之爲妙豈徒然哉初引一佛同竟。</p><p xml:id="pX32p0034c2015" cb:place="inline">△次引二萬
<lb ed="X" n="0034c21"/><lb ed="R050" n="0415a05"/>佛同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0034c22"/><lb ed="R050" n="0415a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0034c2201">次復有佛亦名日月燈明次復有佛亦名日月燈明
<lb ed="X" n="0034c23"/><lb ed="R050" n="0415a07"/>如是二萬佛皆同一字號日月燈明又同一姓姓頗
<lb ed="X" n="0034c24"/><lb ed="R050" n="0415a08"/>羅墮彌勒當知初佛後佛皆同一字名日月燈明十
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0035a" n="0035a"/>
<lb ed="X" n="0035a01"/><lb ed="R050" n="0415a09"/>號具足所可說法初中後善。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035a02"/><lb ed="R050" n="0415a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0035a0201">前佛後佛無不施頓施漸會入非頓非漸而文殊
<lb ed="X" n="0035a03"/><lb ed="R050" n="0415a11"/>巧說不事繁文故于初佛廣明頓漸<anchor xml:id="nkr_note_add_0035a0301" n="0035a0301"/><anchor xml:id="beg0035a0301" n="0035a0301"/>已<anchor xml:id="end0035a0301"/>同不過略
<lb ed="X" n="0035a04"/><lb ed="R050" n="0415a12"/>點開顯於今二萬諸佛但明名同姓同及十號同
<lb ed="X" n="0035a05"/><lb ed="R050" n="0415a13"/>說法善同至最後佛方乃廣明現同及當同也日
<lb ed="X" n="0035a06"/><lb ed="R050" n="0415a14"/>月燈明旣稱爲名亦稱爲字亦稱爲號故知名字
<lb ed="X" n="0035a07"/><lb ed="R050" n="0415a15"/>號三秖是假立本無親疎不似今人妄生分別有
<lb ed="X" n="0035a08"/><lb ed="R050" n="0415a16"/>諱不諱頗羅墮者此翻捷疾亦翻利根亦翻滿語
<lb ed="X" n="0035a09"/><lb ed="R050" n="0415a17"/>婆羅門姓觀心釋者十善各具百界千如爲一萬
<lb ed="X" n="0035a10"/><lb ed="R050" n="0415a18"/>自行化他滿足爲二萬。</p><p xml:id="pX32p0035a1010" cb:place="inline">△三引最後佛同又三初
<lb ed="X" n="0035a11"/><lb ed="R050" n="0415b01"/>曾見事與今<anchor xml:id="nkr_note_add_0035a1101" n="0035a1101"/><anchor xml:id="beg0035a1101" n="0035a1101"/>已<anchor xml:id="end0035a1101"/>同二曾見事與今現同三曾見事
<lb ed="X" n="0035a12"/><lb ed="R050" n="0415b02"/>與今當同。</p><p xml:id="pX32p0035a1205" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035a13"/><lb ed="R050" n="0415b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0035a1301">其最後佛未出家時有八王子一名有意二名善意
<lb ed="X" n="0035a14"/><lb ed="R050" n="0415b04"/>三名無量意四名寶意五名增意六名除疑意七名
<lb ed="X" n="0035a15"/><lb ed="R050" n="0415b05"/>響意八名法意是八王子威德自在各領四天下是
<lb ed="X" n="0035a16"/><lb ed="R050" n="0415b06"/>諸王子聞父出家得阿耨多羅三藐三菩提悉捨王
<lb ed="X" n="0035a17"/><lb ed="R050" n="0415b07"/>位亦隨出家發大乘意常修梵行皆爲法師<anchor xml:id="nkr_note_add_0035a1701" n="0035a1701"/><anchor xml:id="beg0035a1701" n="0035a1701"/>已<anchor xml:id="end0035a1701"/>於千
<lb ed="X" n="0035a18"/><lb ed="R050" n="0415b08"/>萬佛所植諸善本。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035a19"/><lb ed="R050" n="0415b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0035a1901">昔佛八子今佛一子數雖不等並出同居之土土
<lb ed="X" n="0035a20"/><lb ed="R050" n="0415b10"/>有見思俱示有子有子事同一八赴緣各有所表
<lb ed="X" n="0035a21"/><lb ed="R050" n="0415b11"/>一子表一道淸淨八子表八正道也又昔佛子發
<lb ed="X" n="0035a22"/><lb ed="R050" n="0415b12"/>大乘意今佛子住小乘果此云何同昔化道<anchor xml:id="nkr_note_add_0035a2201" n="0035a2201"/><anchor xml:id="beg0035a2201" n="0035a2201"/>已<anchor xml:id="end0035a2201"/>竟
<lb ed="X" n="0035a23"/><lb ed="R050" n="0415b13"/>顯本事彰故云發大乘意今未發迹猶言羅漢至
<lb ed="X" n="0035a24"/><lb ed="R050" n="0415b14"/>下文顯本卽是菩薩其意則同各領四天下是金
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0035b" n="0035b"/>
<lb ed="X" n="0035b01"/><lb ed="R050" n="0415b15"/>輪王有云輪王必不値佛此殆不然。</p><p xml:id="pX32p0035b0115" cb:place="inline">△二曾見事
<lb ed="X" n="0035b02"/><lb ed="R050" n="0415b16"/>與今現同二初現瑞同二疑念同初又二初此土
<lb ed="X" n="0035b03"/><lb ed="R050" n="0415b17"/>六瑞同二他土六瑞同。</p><p xml:id="pX32p0035b0310" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035b04"/><lb ed="R050" n="0415b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0035b0401">是時日月燈明佛說大乘經名無量義敎菩薩法佛
<lb ed="X" n="0035b05"/><lb ed="R050" n="0416a01"/>所護念說是經<anchor xml:id="nkr_note_add_0035b0501" n="0035b0501"/><anchor xml:id="beg0035b0501" n="0035b0501"/>已<anchor xml:id="end0035b0501"/>卽於大衆中結加趺坐入於無量
<lb ed="X" n="0035b06"/><lb ed="R050" n="0416a02"/>義處三昧身心不動是時天雨曼陀羅華摩訶曼陀
<lb ed="X" n="0035b07"/><lb ed="R050" n="0416a03"/>羅華曼殊沙華摩訶曼殊沙華而散佛上及諸大衆
<lb ed="X" n="0035b08"/><lb ed="R050" n="0416a04"/>普佛世界六種震動爾時會中比丘比丘尼優婆塞
<lb ed="X" n="0035b09"/><lb ed="R050" n="0416a05"/>優婆夷天龍夜叉乾闥婆阿修羅迦樓羅緊那羅摩
<lb ed="X" n="0035b10"/><lb ed="R050" n="0416a06"/>睺羅伽人非人及諸小王轉輪聖王等是諸大衆得
<lb ed="X" n="0035b11"/><lb ed="R050" n="0416a07"/>未曾有歡喜合掌一心觀佛爾時如來放眉間白毫
<lb ed="X" n="0035b12"/><lb ed="R050" n="0416a08"/>相光照東方萬八千土靡不周徧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035b13"/><lb ed="R050" n="0416a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0035b1301">△二他土六瑞同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035b14"/><lb ed="R050" n="0416a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0035b1401">如今所見是諸佛土。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035b15"/><lb ed="R050" n="0416a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0035b1501">但云如今所見文略義周矣初現瑞同竟。</p><p xml:id="pX32p0035b1517" cb:place="inline">△二疑
<lb ed="X" n="0035b16"/><lb ed="R050" n="0416a12"/>念同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035b17"/><lb ed="R050" n="0416a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0035b1701">彌勒當知爾時會中有二十億菩薩樂欲聽法是諸
<lb ed="X" n="0035b18"/><lb ed="R050" n="0416a14"/>菩薩見此光明普照佛土得未曾有欲知此光所爲
<lb ed="X" n="0035b19"/><lb ed="R050" n="0416a15"/>因緣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035b20"/><lb ed="R050" n="0416a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0035b2001">旣云欲知此光所爲因緣理應亦有發問答問二
<lb ed="X" n="0035b21"/><lb ed="R050" n="0416a17"/>序不俟費辭也二曾見事與今現同竟。</p><p xml:id="pX32p0035b2116" cb:place="inline">△三曾見
<lb ed="X" n="0035b22"/><lb ed="R050" n="0416a18"/>事與今當同五初因人說法同二時節同三唱滅
<lb ed="X" n="0035b23"/><lb ed="R050" n="0416b01"/>同四授記同五滅後通經同。</p><p xml:id="pX32p0035b2312" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035b24"/><lb ed="R050" n="0416b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0035b2401">時有菩薩名曰妙光有八百弟子是時日月燈明佛
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0035c" n="0035c"/>
<lb ed="X" n="0035c01"/><lb ed="R050" n="0416b03"/>從三昧起因妙光菩薩說大乘經名妙法蓮華敎菩
<lb ed="X" n="0035c02"/><lb ed="R050" n="0416b04"/>薩法佛所護念。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035c03"/><lb ed="R050" n="0416b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0035c0301">昔佛起定因妙光菩薩說經今佛起定因舍利弗
<lb ed="X" n="0035c04"/><lb ed="R050" n="0416b06"/>說經舍利弗爲羅睺師昔妙光爲八王子師故云
<lb ed="X" n="0035c05"/><lb ed="R050" n="0416b07"/>同也又舍利弗旣得授記實是菩薩昔妙光聞法
<lb ed="X" n="0035c06"/><lb ed="R050" n="0416b08"/>華時何必不示作聲聞。</p><p xml:id="pX32p0035c0610" cb:place="inline">△二時節同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035c07"/><lb ed="R050" n="0416b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0035c0701">六十小劫不起于座時會聽者亦坐一處六十小劫
<lb ed="X" n="0035c08"/><lb ed="R050" n="0416b10"/>身心不動聽佛所說謂如食頃是時衆中無有一人
<lb ed="X" n="0035c09"/><lb ed="R050" n="0416b11"/>若身若心而生懈倦。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035c10"/><lb ed="R050" n="0416b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0035c1001">此與下文五十小劫謂如半日同也佛力所加故
<lb ed="X" n="0035c11"/><lb ed="R050" n="0416b13"/>令忘長見短下當廣釋。</p><p xml:id="pX32p0035c1110" cb:place="inline">△三唱滅同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035c12"/><lb ed="R050" n="0416b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0035c1201">日月燈明佛於六十小劫說是經<anchor xml:id="nkr_note_add_0035c1201" n="0035c1201"/><anchor xml:id="beg0035c1201" n="0035c1201"/>已<anchor xml:id="end0035c1201"/>卽於梵魔沙門
<lb ed="X" n="0035c13"/><lb ed="R050" n="0416b15"/>婆羅門天人阿修羅衆中而宣此言如來於今日中
<lb ed="X" n="0035c14"/><lb ed="R050" n="0416b16"/>夜當入無餘涅槃。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035c15"/><lb ed="R050" n="0416b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0035c1501">昔說法華卽唱入滅今佛于寶塔品中亦言如來
<lb ed="X" n="0035c16"/><lb ed="R050" n="0416b18"/>不久當入涅槃化道<anchor xml:id="nkr_note_add_0035c1601" n="0035c1601"/><anchor xml:id="beg0035c1601" n="0035c1601"/>已<anchor xml:id="end0035c1601"/>足唱滅事齊也梵是色界
<lb ed="X" n="0035c17"/><lb ed="R050" n="0417a01"/>主魔是欲界主沙門此云勤息出家之都名婆羅
<lb ed="X" n="0035c18"/><lb ed="R050" n="0417a02"/>門此云淨裔亦云梵志在家之尊姓天人阿修羅
<lb ed="X" n="0035c19"/><lb ed="R050" n="0417a03"/>略擧三種善道並皆從勝取其易入佛法耳。</p><p xml:id="pX32p0035c1918" cb:place="inline">△四
<lb ed="X" n="0035c20"/><lb ed="R050" n="0417a04"/>授記同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035c21"/><lb ed="R050" n="0417a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0035c2101">時有菩薩名曰德藏日月燈明佛卽授其記吿諸比
<lb ed="X" n="0035c22"/><lb ed="R050" n="0417a06"/>丘是<name role="" type="person">德藏菩薩</name>次當作佛號曰淨身多陀阿伽度阿
<lb ed="X" n="0035c23"/><lb ed="R050" n="0417a07"/>羅訶三藐三佛陀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0035c24"/><lb ed="R050" n="0417a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0035c2401">授聲聞記是此經正宗不應預洩今云授補處記
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0036a" n="0036a"/>
<lb ed="X" n="0036a01"/><lb ed="R050" n="0417a09"/>則與釋迦授彌勒記同也問法華中不曾授彌勒
<lb ed="X" n="0036a02"/><lb ed="R050" n="0417a10"/>記豈應引同答但得彼此一代化齊于義卽足何
<lb ed="X" n="0036a03"/><lb ed="R050" n="0417a11"/>必拘拘微細強配況法華梵文積至八里來者無
<lb ed="X" n="0036a04"/><lb ed="R050" n="0417a12"/>幾安知梵册無記囑補處之文授記中略擧三號
<lb ed="X" n="0036a05"/><lb ed="R050" n="0417a13"/>若三若十平等平等。</p><p xml:id="pX32p0036a0509" cb:place="inline">△五滅後通經同三初正明
<lb ed="X" n="0036a06"/><lb ed="R050" n="0417a14"/>入滅二明滅後通經利益三結會古今。</p><p xml:id="pX32p0036a0616" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0036a07"/><lb ed="R050" n="0417a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0036a0701">佛授記<anchor xml:id="nkr_note_add_0036a0701" n="0036a0701"/><anchor xml:id="beg0036a0701" n="0036a0701"/>已<anchor xml:id="end0036a0701"/>便於中夜入無餘涅槃。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0036a08"/><lb ed="R050" n="0417a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0036a0801">授記便入涅槃者雖復出同居土五濁未甚故不
<lb ed="X" n="0036a09"/><lb ed="R050" n="0417a17"/>必更說大涅槃經如此土迦葉佛亦於說法華畢
<lb ed="X" n="0036a10"/><lb ed="R050" n="0417a18"/>卽涅槃也然無餘涅槃義通大小略須申明有人
<lb ed="X" n="0036a11"/><lb ed="R050" n="0417b01"/>云小乘以果縛尙在名爲有餘身智俱<g ref="#CB01926">灰</g>名爲無
<lb ed="X" n="0036a12"/><lb ed="R050" n="0417b02"/>餘大乘以五住究盡乃名無餘此亦一往釋耳統
<lb ed="X" n="0036a13"/><lb ed="R050" n="0417b03"/>論涅槃則有三種一性淨涅槃凡聖平等卽法身
<lb ed="X" n="0036a14"/><lb ed="R050" n="0417b04"/>德二圓淨涅槃出障圓明卽般若德三方便淨涅
<lb ed="X" n="0036a15"/><lb ed="R050" n="0417b05"/>槃爲衆生故非生示生非滅示滅卽解脫德又唯
<lb ed="X" n="0036a16"/><lb ed="R050" n="0417b06"/>識明有四涅槃一自性淸淨涅槃佛與衆生平等
<lb ed="X" n="0036a17"/><lb ed="R050" n="0417b07"/>共有不關修得二有餘依涅槃謂眞如出煩惱障
<lb ed="X" n="0036a18"/><lb ed="R050" n="0417b08"/>餘依未滅三乘初證無學道時所得也三無餘依
<lb ed="X" n="0036a19"/><lb ed="R050" n="0417b09"/>涅槃謂煩惱旣盡苦依亦滅三乘無學身智盡時
<lb ed="X" n="0036a20"/><lb ed="R050" n="0417b10"/>所證也四無住處涅槃謂眞如兼復出所知障大
<lb ed="X" n="0036a21"/><lb ed="R050" n="0417b11"/>悲般若常所輔翼不住生死不住涅槃盡未來際
<lb ed="X" n="0036a22"/><lb ed="R050" n="0417b12"/>寂而常照利益衆生也今以四對三令義可識自
<lb ed="X" n="0036a23"/><lb ed="R050" n="0417b13"/>性淸淨卽是性淨有餘無餘出煩惱障無住出所
<lb ed="X" n="0036a24"/><lb ed="R050" n="0417b14"/>知障卽是圓淨從體起用數數唱生唱滅而實非
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0036b" n="0036b"/>
<lb ed="X" n="0036b01"/><lb ed="R050" n="0417b15"/>生非滅卽方便淨唯識又云一切衆生但有初一
<lb ed="X" n="0036b02"/><lb ed="R050" n="0417b16"/>二乘無學容有前三唯我世尊可言具四蓋性淨
<lb ed="X" n="0036b03"/><lb ed="R050" n="0417b17"/>法身含生共有故皆有初一二乘證無學時是有
<lb ed="X" n="0036b04"/><lb ed="R050" n="0417b18"/>餘依不名無餘逮入滅時旣名無餘不名有餘此
<lb ed="X" n="0036b05"/><lb ed="R050" n="0418a01"/>則先後不俱故云容有前三如來坐菩提樹成等
<lb ed="X" n="0036b06"/><lb ed="R050" n="0418a02"/>正覺所有身心非復有漏苦依永盡名無餘依非
<lb ed="X" n="0036b07"/><lb ed="R050" n="0418a03"/>苦依在謂眞常五蘊名有餘依不住二邊名無住
<lb ed="X" n="0036b08"/><lb ed="R050" n="0418a04"/>處此則四涅槃義同時具足故云可言具四由是
<lb ed="X" n="0036b09"/><lb ed="R050" n="0418a05"/>言之初成正覺卽<anchor xml:id="nkr_note_add_0036b0901" n="0036b0901"/><anchor xml:id="beg0036b0901" n="0036b0901"/>已<anchor xml:id="end0036b0901"/>圓入四種涅槃今言中夜入
<lb ed="X" n="0036b10"/><lb ed="R050" n="0418a06"/>寂是爲同居鈍根示同二乘滅度耳乃方便淨之
<lb ed="X" n="0036b11"/><lb ed="R050" n="0418a07"/>妙用非滅唱滅滅何嘗滅也哉。</p><p xml:id="pX32p0036b1113" cb:place="inline">△二明滅後通經
<lb ed="X" n="0036b12"/><lb ed="R050" n="0418a08"/>利益。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0036b13"/><lb ed="R050" n="0418a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0036b1301">佛滅度後妙光菩薩持妙法蓮華經滿八十小劫爲
<lb ed="X" n="0036b14"/><lb ed="R050" n="0418a10"/>人演說日月燈明佛八子皆師妙光妙光敎化令其
<lb ed="X" n="0036b15"/><lb ed="R050" n="0418a11"/>堅固阿耨多羅三藐三菩提是諸王子供養無量百
<lb ed="X" n="0036b16"/><lb ed="R050" n="0418a12"/>千萬億佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0036b1601" n="0036b1601"/><anchor xml:id="beg0036b1601" n="0036b1601"/>已<anchor xml:id="end0036b1601"/>皆成佛道其最後成佛者名曰然燈八
<lb ed="X" n="0036b17"/><lb ed="R050" n="0418a13"/>百弟子中有一人號曰求名貪著利養雖復讀誦衆
<lb ed="X" n="0036b18"/><lb ed="R050" n="0418a14"/>經而不通利多所忘失故號求名是人亦以種諸善
<lb ed="X" n="0036b19"/><lb ed="R050" n="0418a15"/>根因緣故得値無量百千萬億諸佛供養恭敬尊重
<lb ed="X" n="0036b20"/><lb ed="R050" n="0418a16"/>讚歎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0036b21"/><lb ed="R050" n="0418a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0036b2101">滅後明通經之時妙光明通經之人八十小劫明
<lb ed="X" n="0036b22"/><lb ed="R050" n="0418a18"/>通經久近八子及求名等明通經利益堅固者久
<lb ed="X" n="0036b23"/><lb ed="R050" n="0418b01"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0036b2301" n="0036b2301"/><anchor xml:id="beg0036b2301" n="0036b2301"/>已<anchor xml:id="end0036b2301"/>先成求名者次補佛處雙顯佛道因緣全賴師
<lb ed="X" n="0036b24"/><lb ed="R050" n="0418b02"/>友亦全由修證二俱不誣矣。</p><p xml:id="pX32p0036b2412" cb:place="inline">△三結會古今。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0036c" n="0036c"/>
<lb ed="X" n="0036c01"/><lb ed="R050" n="0418b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0036c0101">彌勒當知爾時妙光菩薩豈異人乎我身是也求名
<lb ed="X" n="0036c02"/><lb ed="R050" n="0418b04"/>菩薩汝身是也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0036c03"/><lb ed="R050" n="0418b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0036c0301">明通經利益引八子八百乃至結會古今者近則
<lb ed="X" n="0036c04"/><lb ed="R050" n="0418b06"/>釋疑密開壽量也或疑彌勒補處不應問文殊非
<lb ed="X" n="0036c05"/><lb ed="R050" n="0418b07"/>補處不應答今明彌勒在八百數宜應有問文殊
<lb ed="X" n="0036c06"/><lb ed="R050" n="0418b08"/>先復爲師弘通妙法故釋疑非謬又八子最小成
<lb ed="X" n="0036c07"/><lb ed="R050" n="0418b09"/>然燈佛然燈乃授釋迦佛記今文殊本以師祖復
<lb ed="X" n="0036c08"/><lb ed="R050" n="0418b10"/>爲釋迦弟子師弟無定將密顯生非生滅非滅也
<lb ed="X" n="0036c09"/><lb ed="R050" n="0418b11"/>問彌勒昔見諸佛曾聞法華何故疑問答時衆機
<lb ed="X" n="0036c10"/><lb ed="R050" n="0418b12"/>宜應須扣發耳三廣擧曾見以答竟。</p><p xml:id="pX32p0036c1015" cb:place="inline">△四分明判
<lb ed="X" n="0036c11"/><lb ed="R050" n="0418b13"/>答。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0036c12"/><lb ed="R050" n="0418b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0036c1201">今見此瑞與本無異是故惟忖今日如來當說大乘
<lb ed="X" n="0036c13"/><lb ed="R050" n="0418b15"/>經名妙法蓮華敎菩薩法佛所護念。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0036c14"/><lb ed="R050" n="0418b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0036c1401">今昔六瑞旣同惟忖決定不謬當說大乘決定前
<lb ed="X" n="0036c15"/><lb ed="R050" n="0418b17"/>說法瑞也名妙法蓮華決定前雨華瑞也敎菩薩
<lb ed="X" n="0036c16"/><lb ed="R050" n="0418b18"/>法決定前衆喜瑞也佛所護念決定前地動瑞也
<lb ed="X" n="0036c17"/><lb ed="R050" n="0419a01"/>爲答之法先微後著故今明判顯向非疑豈文殊
<lb ed="X" n="0036c18"/><lb ed="R050" n="0419a02"/>大聖先思後當耶答問序中初長文竟。</p><p xml:id="pX32p0036c1816" cb:place="inline">△二偈頌
<lb ed="X" n="0036c19"/><lb ed="R050" n="0419a03"/>二初頌廣擧曾見以答二頌分明判答初中二初
<lb ed="X" n="0036c20"/><lb ed="R050" n="0419a04"/>頌一佛同二頌最後佛同不頌惟忖及略擧但頌
<lb ed="X" n="0036c21"/><lb ed="R050" n="0419a05"/>廣擧就廣擧中但頌初後而略中間足可顯義不
<lb ed="X" n="0036c22"/><lb ed="R050" n="0419a06"/>俟繁文也。</p><p xml:id="pX32p0036c2205" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0036c23"/><lb ed="R050" n="0419a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0036c2301">爾時<name role="" type="person">文殊師利</name>於大衆中欲重宣此義而說偈言。</p>
<lb ed="X" n="0036c24"/><lb ed="R050" n="0419a08"/><p xml:id="pX32p0036c2401">我念過去世無量無數劫有佛人中尊號日月燈明
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0037a" n="0037a"/>
<lb ed="X" n="0037a01"/><lb ed="R050" n="0419a09"/>世尊演說法度無量衆生無數億菩薩令入佛智慧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037a02"/><lb ed="R050" n="0419a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037a0201">此頌上時節名號及說法等。</p><p xml:id="pX32p0037a0212" cb:place="inline">△二頌最後佛同爲
<lb ed="X" n="0037a03"/><lb ed="R050" n="0419a11"/>三初頌曾見事與今<anchor xml:id="nkr_note_add_0037a0301" n="0037a0301"/><anchor xml:id="beg0037a0301" n="0037a0301"/>已<anchor xml:id="end0037a0301"/>同二頌曾見事與今現同
<lb ed="X" n="0037a04"/><lb ed="R050" n="0419a12"/>三頌曾見事與今當同。</p><p xml:id="pX32p0037a0410" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037a05"/><lb ed="R050" n="0419a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0037a0501">佛未出家時所生八王子見大聖出家亦隨修梵行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037a06"/><lb ed="R050" n="0419a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037a0601">△二頌曾見事與今現同又二初頌現瑞同二頌
<lb ed="X" n="0037a07"/><lb ed="R050" n="0419a15"/>疑念同初又二初頌此土六瑞同二頌他土六瑞
<lb ed="X" n="0037a08"/><lb ed="R050" n="0419a16"/>同。</p><p xml:id="pX32p0037a0802" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037a09"/><lb ed="R050" n="0419a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0037a0901">時佛說大乘經名無量義於諸大衆中而爲廣分別
<lb ed="X" n="0037a10"/><lb ed="R050" n="0419a18"/>佛說此經<anchor xml:id="nkr_note_add_0037a1001" n="0037a1001"/><anchor xml:id="beg0037a1001" n="0037a1001"/>已<anchor xml:id="end0037a1001"/>卽於法座上加趺坐三昧名無量義處
<lb ed="X" n="0037a11"/><lb ed="R050" n="0419b01"/>天雨曼陀華天鼓自然鳴諸天龍鬼神供養人中尊
<lb ed="X" n="0037a12"/><lb ed="R050" n="0419b02"/>一切諸佛土卽時大震動佛放眉間光現諸希有事。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037a13"/><lb ed="R050" n="0419b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037a1301">頌中長出天鼓自鳴表方便品初無問自說也現
<lb ed="X" n="0037a14"/><lb ed="R050" n="0419b04"/>諸希有事卽總頌諸瑞也。</p><p xml:id="pX32p0037a1411" cb:place="inline">△二頌他土六瑞同長
<lb ed="X" n="0037a15"/><lb ed="R050" n="0419b05"/>文但略云如今所見是諸佛土今頌則廣然文雖
<lb ed="X" n="0037a16"/><lb ed="R050" n="0419b06"/>錯縱變化總不出六瑞意也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037a17"/><lb ed="R050" n="0419b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0037a1701">此光照東方萬八千佛土示一切衆生生死業報處
<lb ed="X" n="0037a18"/><lb ed="R050" n="0419b08"/>有見諸佛土以衆寶莊嚴瑠璃玻瓈色斯由佛光照。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037a19"/><lb ed="R050" n="0419b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037a1901">此頌見彼土六趣瑞而兼顯諸土淨穢不同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037a20"/><lb ed="R050" n="0419b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0037a2001">及見諸天人龍神夜叉衆乾闥緊那羅各供養其佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037a21"/><lb ed="R050" n="0419b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037a2101">此頌意顯六趣中有佛界機也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037a22"/><lb ed="R050" n="0419b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0037a2201">又見諸如來自然成佛道身色如金山端嚴甚微妙
<lb ed="X" n="0037a23"/><lb ed="R050" n="0419b13"/>如淨瑠璃中內現眞金像世尊在大衆敷演深法義。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037a24"/><lb ed="R050" n="0419b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037a2401">此頌見彼佛及聞說法瑞也自然成佛道者方便
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0037b" n="0037b"/>
<lb ed="X" n="0037b01"/><lb ed="R050" n="0419b15"/>道則加心修習發眞道卽任運自然與理合也藏
<lb ed="X" n="0037b02"/><lb ed="R050" n="0419b16"/>佛一坐任運三十四心通佛一念相應不加功力
<lb ed="X" n="0037b03"/><lb ed="R050" n="0419b17"/>別圓妙覺本得自然自然成佛道是報身瑠璃是
<lb ed="X" n="0037b04"/><lb ed="R050" n="0419b18"/>法身本淨金像是應物現形深法義卽頓敎大乘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037b05"/><lb ed="R050" n="0420a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0037b0501">一一諸佛土聲聞衆無數因佛光所照悉見彼大衆
<lb ed="X" n="0037b06"/><lb ed="R050" n="0420a02"/>或有諸比丘在於山林中精進持淨戒猶如護明珠。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037b07"/><lb ed="R050" n="0420a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037b0701">此頌見彼土四衆得道瑞也擧聲聞以該藏敎三
<lb ed="X" n="0037b08"/><lb ed="R050" n="0420a04"/>乘擧比丘以該四衆或以第二偈屬下六度亦可。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037b09"/><lb ed="R050" n="0420a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0037b0901">又見諸菩薩行施忍辱等其數如恒沙斯由佛光照
<lb ed="X" n="0037b10"/><lb ed="R050" n="0420a06"/>又見諸菩薩深入諸禪定身心寂不動以求無上道
<lb ed="X" n="0037b11"/><lb ed="R050" n="0420a07"/>又見諸菩薩知法寂滅相各於其國土說法求佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037b12"/><lb ed="R050" n="0420a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037b1201">此頌見彼土菩薩行行瑞也六度旣通四敎以擬
<lb ed="X" n="0037b13"/><lb ed="R050" n="0420a09"/>方等般若悉與東方及此土同初頌現瑞同竟。</p><p xml:id="pX32p0037b1319" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0037b14"/><lb ed="R050" n="0420a10"/>二頌疑念同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037b15"/><lb ed="R050" n="0420a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0037b1501">爾時四部衆見日月燈佛現大神通力其心皆歡喜
<lb ed="X" n="0037b16"/><lb ed="R050" n="0420a12"/>各各自相問是事何因緣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037b17"/><lb ed="R050" n="0420a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037b1701">二頌曾見事與今現同竟。</p><p xml:id="pX32p0037b1711" cb:place="inline">△三頌曾見事與今當
<lb ed="X" n="0037b18"/><lb ed="R050" n="0420a14"/>同五初頌因人說法二頌時節三頌唱滅四頌授
<lb ed="X" n="0037b19"/><lb ed="R050" n="0420a15"/>記五頌滅後通經。</p><p xml:id="pX32p0037b1908" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037b20"/><lb ed="R050" n="0420a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0037b2001">天人所奉尊適從三昧起讚妙光菩薩汝爲世間眼
<lb ed="X" n="0037b21"/><lb ed="R050" n="0420a17"/>一切所歸信能奉持法藏如我所說法唯汝能證知
<lb ed="X" n="0037b22"/><lb ed="R050" n="0420a18"/>世尊旣讚歎令妙光歡喜說是法華經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037b23"/><lb ed="R050" n="0420b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037b2301">△二頌時節。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037b24"/><lb ed="R050" n="0420b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0037b2401">滿六十小劫不起於此座所說上妙法是妙光法師
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0037c" n="0037c"/>
<lb ed="X" n="0037c01"/><lb ed="R050" n="0420b03"/>悉皆能受持。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037c02"/><lb ed="R050" n="0420b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037c0201">下文譬說周竟便吿舍利弗云無智人中莫說此
<lb ed="X" n="0037c03"/><lb ed="R050" n="0420b05"/>經等當知妙光悉皆受持正與今時舍利弗受佛
<lb ed="X" n="0037c04"/><lb ed="R050" n="0420b06"/>付囑同也。</p><p xml:id="pX32p0037c0405" cb:place="inline">△三頌唱滅。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037c05"/><lb ed="R050" n="0420b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0037c0501">佛說是法華令衆歡喜<anchor xml:id="nkr_note_add_0037c0501" n="0037c0501"/><anchor xml:id="beg0037c0501" n="0037c0501"/>已<anchor xml:id="end0037c0501"/>尋卽於是日吿於天人衆
<lb ed="X" n="0037c06"/><lb ed="R050" n="0420b08"/>諸法實相義<anchor xml:id="nkr_note_add_0037c0601" n="0037c0601"/><anchor xml:id="beg0037c0601" n="0037c0601"/>已<anchor xml:id="end0037c0601"/>爲汝等說我今於中夜當入於涅槃
<lb ed="X" n="0037c07"/><lb ed="R050" n="0420b09"/>汝一心精進當離於放逸諸佛甚難値億劫時一遇。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037c08"/><lb ed="R050" n="0420b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037c0801">文中有唱滅有囑累囑累如遺敎也。</p><p xml:id="pX32p0037c0815" cb:place="inline">△四頌授記。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037c09"/><lb ed="R050" n="0420b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0037c0901">世尊諸子等聞佛入涅槃各各懷悲惱佛滅一何速
<lb ed="X" n="0037c10"/><lb ed="R050" n="0420b12"/>聖主法中王安慰無量衆我若滅度後汝等勿憂怖
<lb ed="X" n="0037c11"/><lb ed="R050" n="0420b13"/>是<name role="" type="person">德藏菩薩</name>於無漏實相心<anchor xml:id="nkr_note_add_0037c1101" n="0037c1101"/><anchor xml:id="beg0037c1101" n="0037c1101"/>已<anchor xml:id="end0037c1101"/>得通達其次當作佛
<lb ed="X" n="0037c12"/><lb ed="R050" n="0420b14"/>號曰爲淨身亦度無量衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037c13"/><lb ed="R050" n="0420b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037c1301">文中有悲泣有慰喩因悲泣故慰喩因慰喩故授
<lb ed="X" n="0037c14"/><lb ed="R050" n="0420b16"/>補處佛記例如今佛將未度衆生付彌勒也。</p><p xml:id="pX32p0037c1418" cb:place="inline">△五
<lb ed="X" n="0037c15"/><lb ed="R050" n="0420b17"/>頌滅後通經又三初頌示滅供養精進二頌滅後
<lb ed="X" n="0037c16"/><lb ed="R050" n="0420b18"/>通經利益三頌結會古今。</p><p xml:id="pX32p0037c1611" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037c17"/><lb ed="R050" n="0421a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0037c1701">佛此夜滅度如薪盡火滅分布諸舍利而起無量塔
<lb ed="X" n="0037c18"/><lb ed="R050" n="0421a02"/>比丘比丘尼其數如恒沙倍復加精進以求無上道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0037c19"/><lb ed="R050" n="0421a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0037c1901">長文但云涅槃頌中兼明起塔及四衆精進求道
<lb ed="X" n="0037c20"/><lb ed="R050" n="0421a04"/>所謂應以涅槃而得度者卽現涅槃而度脫之也
<lb ed="X" n="0037c21"/><lb ed="R050" n="0421a05"/>薪盡火滅者小乘以果報身爲薪智慧爲火慧依
<lb ed="X" n="0037c22"/><lb ed="R050" n="0421a06"/>報身身滅智亡則一滅永滅大乘以機爲薪逗應
<lb ed="X" n="0037c23"/><lb ed="R050" n="0421a07"/>爲火衆生機盡應形斯滅應徧法界不知其盡也。</p>
<lb ed="X" n="0037c24"/><lb ed="R050" n="0421a08"/><p xml:id="pX32p0037c2401">△二頌滅後通經利益。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0038a" n="0038a"/>
<lb ed="X" n="0038a01"/><lb ed="R050" n="0421a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0038a0101">是妙光菩薩奉持佛法藏八十小劫中廣宣法華經
<lb ed="X" n="0038a02"/><lb ed="R050" n="0421a10"/>是諸八王子妙光所開化堅固無上道當見無數佛
<lb ed="X" n="0038a03"/><lb ed="R050" n="0421a11"/>供養諸佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0038a0301" n="0038a0301"/><anchor xml:id="beg0038a0301" n="0038a0301"/>已<anchor xml:id="end0038a0301"/>隨順行大道相繼得成佛轉次而授記
<lb ed="X" n="0038a04"/><lb ed="R050" n="0421a12"/>最後天中天號曰然燈佛諸仙之導師度脫無量衆
<lb ed="X" n="0038a05"/><lb ed="R050" n="0421a13"/>是妙光法師時有一弟子心常懷懈怠貪著於名利
<lb ed="X" n="0038a06"/><lb ed="R050" n="0421a14"/>求名利無厭多遊族姓家棄捨所習誦廢忘不通利
<lb ed="X" n="0038a07"/><lb ed="R050" n="0421a15"/>以是因緣故號之爲求名亦行衆善業得見無數佛
<lb ed="X" n="0038a08"/><lb ed="R050" n="0421a16"/>供養於諸佛隨順行大道具六波羅蜜今見釋師子
<lb ed="X" n="0038a09"/><lb ed="R050" n="0421a17"/>其後當作佛號名曰彌勒廣度諸衆生其數無有量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0038a10"/><lb ed="R050" n="0421a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0038a1001">△三頌結會古今。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0038a11"/><lb ed="R050" n="0421b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0038a1101">彼佛滅度後懈怠者汝是妙光法師者今則我身是。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0038a12"/><lb ed="R050" n="0421b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0038a1201">初頌廣擧曾見以答竟。</p><p xml:id="pX32p0038a1210" cb:place="inline">△二頌分明判答三初頌
<lb ed="X" n="0038a13"/><lb ed="R050" n="0421b03"/>說法華經二頌敎菩薩法三頌佛所護念。</p><p xml:id="pX32p0038a1317" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0038a14"/><lb ed="R050" n="0421b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0038a1401">我見燈明佛本光瑞如此以是知今佛欲說法華經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0038a15"/><lb ed="R050" n="0421b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0038a1501">△二頌敎菩薩法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0038a16"/><lb ed="R050" n="0421b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0038a1601">今相如本瑞是諸佛方便今佛放光明助發實相義
<lb ed="X" n="0038a17"/><lb ed="R050" n="0421b07"/>諸人今當知合掌一心待佛當雨法雨充足求道者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0038a18"/><lb ed="R050" n="0421b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0038a1801">△三頌佛所護念。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0038a19"/><lb ed="R050" n="0421b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0038a1901">諸求三乘人若有疑悔者佛當爲除斷令盡無有餘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0038a20"/><lb ed="R050" n="0421b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0038a2001">前文彌勒釋四伏難令文殊必答此分明判答中
<lb ed="X" n="0038a21"/><lb ed="R050" n="0421b11"/>文殊斷四伏疑令彌勒莫更問也初第一疑因文
<lb ed="X" n="0038a22"/><lb ed="R050" n="0421b12"/>殊廣引先佛曾說法華故彌勒潛疑欲問諸佛赴
<lb ed="X" n="0038a23"/><lb ed="R050" n="0421b13"/>緣人時各異古佛雖名法華今佛何必如此文殊
<lb ed="X" n="0038a24"/><lb ed="R050" n="0421b14"/>卽以第一偈斷云我見燈明佛本光瑞如此以是
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0038b" n="0038b"/>
<lb ed="X" n="0038b01"/><lb ed="R050" n="0421b15"/>知今佛欲說法華經此斷其疑名也彌勒因此又
<lb ed="X" n="0038b02"/><lb ed="R050" n="0421b16"/>疑自有名同義同亦有名同義異此名何所顯召
<lb ed="X" n="0038b03"/><lb ed="R050" n="0421b17"/>文殊卽以第二偈斷云今相如本瑞是諸佛方便
<lb ed="X" n="0038b04"/><lb ed="R050" n="0421b18"/>今佛放光明助發實相義此斷其疑體也彌勒又
<lb ed="X" n="0038b05"/><lb ed="R050" n="0422a01"/>疑實相無相何人會之文殊卽以第三偈斷云諸
<lb ed="X" n="0038b06"/><lb ed="R050" n="0422a02"/>人今當知合掌一心待佛當雨法雨充足求道者
<lb ed="X" n="0038b07"/><lb ed="R050" n="0422a03"/>此斷其疑宗也彌勒因此又疑佛雨法雨止洽菩
<lb ed="X" n="0038b08"/><lb ed="R050" n="0422a04"/>薩亦潤二乘否耶文殊卽以第四偈斷云諸求三
<lb ed="X" n="0038b09"/><lb ed="R050" n="0422a05"/>乘人若有疑悔者佛當爲除斷令盡無有餘此斷
<lb ed="X" n="0038b10"/><lb ed="R050" n="0422a06"/>其疑用也彌勒聯翩構疑文殊頻煩爲斷旣事窮
<lb ed="X" n="0038b11"/><lb ed="R050" n="0422a07"/>理盡卽得之於懷可謂善於問答具二莊嚴矣<note place="inline">事窮
<lb ed="X" n="0038b12"/><lb ed="R050" n="0422a08"/>謂名等三理盡謂所顯之體</note>迹門開權顯實中初序段竟。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0038b13"/><lb ed="R050" n="0422a09"/>
<lb ed="X" n="0038b14"/><lb ed="R050" n="0422a10"/><cb:juan fun="close" n="1b"><cb:jhead>妙法蓮華經台宗會義卷一之二</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0038b15"/>
<lb ed="X" n="0038b16"/>
<lb ed="X" n="0038b17"/><lb ed="R050" n="0422a12"/><cb:juan fun="open" n="1c"><cb:mulu type="卷" n="1c">一之三</cb:mulu><cb:jhead>妙法蓮華經台宗會義卷一之三</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0038b18"/>
<lb ed="X" n="0038b19"/><lb ed="R050" n="0422a13"/><byline cb:type="author">古吳後學藕益　智旭　述</byline>
<lb ed="X" n="0038b20"/><lb ed="R050" n="0422a14"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">方便品第二</cb:mulu><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0038b2001">△釋序品竟次釋方便品。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0038b21"/><lb ed="R050" n="0422a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0038b2101">方便品第二</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0038b22"/><lb ed="R050" n="0422a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0038b2201">此一經之正宗萬法之都會證信證此發起發此
<lb ed="X" n="0038b23"/><lb ed="R050" n="0422a17"/>譬喩譬此乃至流通通此釋此爲二先略次廣略
<lb ed="X" n="0038b24"/><lb ed="R050" n="0422a18"/>中爲二初正釋次料簡正釋有三一云方者法也
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0038c" n="0038c"/>
<lb ed="X" n="0038c01"/><lb ed="R050" n="0422b01"/>便者用也法有方圓用有差會三權是矩是方一
<lb ed="X" n="0038c02"/><lb ed="R050" n="0422b02"/>實是規是圓若智詣於矩則善用偏法逗會衆生
<lb ed="X" n="0038c03"/><lb ed="R050" n="0422b03"/>若智詣於規則善用圓法逗會衆生如經令離諸
<lb ed="X" n="0038c04"/><lb ed="R050" n="0422b04"/>著出三界苦是故如來殷勤稱歎方便蓋隨衆生
<lb ed="X" n="0038c05"/><lb ed="R050" n="0422b05"/>欲非佛本懷此可釋他經非今品意二云方便者
<lb ed="X" n="0038c06"/><lb ed="R050" n="0422b06"/>門也門爲能通通于所通方便權略皆爲眞實作
<lb ed="X" n="0038c07"/><lb ed="R050" n="0422b07"/>門眞實得顯功由方便從能顯得名故以門釋方
<lb ed="X" n="0038c08"/><lb ed="R050" n="0422b08"/>便如經開方便門示眞實相此義可釋他經非今
<lb ed="X" n="0038c09"/><lb ed="R050" n="0422b09"/>品意三云方者秘也便者妙也於昔成秘今開成
<lb ed="X" n="0038c10"/><lb ed="R050" n="0422b10"/>妙妙達於方卽是眞秘點內衣裏無價寶珠與王
<lb ed="X" n="0038c11"/><lb ed="R050" n="0422b11"/>頂上惟有一珠無二無別指客作人是長者子亦
<lb ed="X" n="0038c12"/><lb ed="R050" n="0422b12"/>無二無別方便及門卽是秘妙如經唯我知是相
<lb ed="X" n="0038c13"/><lb ed="R050" n="0422b13"/>十方佛亦然止止不須說我法妙難思故以秘釋
<lb ed="X" n="0038c14"/><lb ed="R050" n="0422b14"/>方以妙釋便正是今品意也次料簡者第一釋是
<lb ed="X" n="0038c15"/><lb ed="R050" n="0422b15"/>體外方便化物之權隨他意語第二釋亦是體外
<lb ed="X" n="0038c16"/><lb ed="R050" n="0422b16"/>方便自行化他之權是隨自他意語第三釋是同
<lb ed="X" n="0038c17"/><lb ed="R050" n="0422b17"/>體方便卽自行之權乃爲隨自意語又第一釋方
<lb ed="X" n="0038c18"/><lb ed="R050" n="0422b18"/>便非能入非所入第二釋方便是能入非所入第
<lb ed="X" n="0038c19"/><lb ed="R050" n="0423a01"/>三釋方便卽能入是所入又第一釋方便是秘而
<lb ed="X" n="0038c20"/><lb ed="R050" n="0423a02"/>非妙第二釋方便秘堪入妙第三釋方便秘卽是
<lb ed="X" n="0038c21"/><lb ed="R050" n="0423a03"/>妙據正法華名善權品權卽方便無二無別低頭
<lb ed="X" n="0038c22"/><lb ed="R050" n="0423a04"/>擧手皆成佛道方便善權皆眞實也先略釋竟次
<lb ed="X" n="0038c23"/><lb ed="R050" n="0423a05"/>廣釋者破古不錄今品是如來方便攝一切法如
<lb ed="X" n="0038c24"/><lb ed="R050" n="0423a06"/>空包色若海納流豈可但以一枝一派釋法界之
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0039a" n="0039a"/>
<lb ed="X" n="0039a01"/><lb ed="R050" n="0423a07"/>大都耶今明權實者先作四句謂一切法皆權一
<lb ed="X" n="0039a02"/><lb ed="R050" n="0423a08"/>切法皆實一切法皆亦權亦實一切法皆非權非
<lb ed="X" n="0039a03"/><lb ed="R050" n="0423a09"/>實一切法權者如文云諸法如是相性體力作因
<lb ed="X" n="0039a04"/><lb ed="R050" n="0423a10"/>緣果報本末等介爾有言皆是權也<note place="inline">有言不出千如百界</note>一
<lb ed="X" n="0039a05"/><lb ed="R050" n="0423a11"/>切法實者如文云如來巧說諸法悅可衆心衆心
<lb ed="X" n="0039a06"/><lb ed="R050" n="0423a12"/>以入實爲悅<note place="inline">被機之意</note>又云諸法從本來常自寂滅相
<lb ed="X" n="0039a07"/><lb ed="R050" n="0423a13"/><note place="inline">諸法之本</note>又云如來所說皆悉到於一切智地<note place="inline">化儀之宗</note>又
<lb ed="X" n="0039a08"/><lb ed="R050" n="0423a14"/>云皆實不虗<note place="inline">本行之源</note>又大經云四句皆不可說也<note place="inline">亡敎
<lb ed="X" n="0039a09"/><lb ed="R050" n="0423a15"/>之理諸文皆以入證爲實故知有說無說無不皆以眞實爲本</note>一切法皆亦權亦
<lb ed="X" n="0039a10"/><lb ed="R050" n="0423a16"/>實者如文云諸法如實相是雙明一切亦權亦實
<lb ed="X" n="0039a11"/><lb ed="R050" n="0423a17"/>例如不淨觀亦實亦虗<note place="inline">治欲故實假想故虗秪此一觀是實是虛何妨一法
<lb ed="X" n="0039a12"/><lb ed="R050" n="0423a18"/>亦權亦實</note>一切法皆非權非實者如文云非如非異又
<lb ed="X" n="0039a13"/><lb ed="R050" n="0423b01"/>云亦復不行上中下法有爲無爲實不實法非虗
<lb ed="X" n="0039a14"/><lb ed="R050" n="0423b02"/>非實如實相也若一切法皆權何所不破縱令百
<lb ed="X" n="0039a15"/><lb ed="R050" n="0423b03"/>千種師一一師作百千種說無不是權如來有所
<lb ed="X" n="0039a16"/><lb ed="R050" n="0423b04"/>說尙復是權況復人師寧得非權若一切法皆實
<lb ed="X" n="0039a17"/><lb ed="R050" n="0423b05"/>又何所不破唯此一事實餘二則非眞但一究竟
<lb ed="X" n="0039a18"/><lb ed="R050" n="0423b06"/>道寧得衆多究竟道耶諸師異解皆破入實寧復
<lb ed="X" n="0039a19"/><lb ed="R050" n="0423b07"/>保其巢窟若一切法皆亦權亦實復何所不破一
<lb ed="X" n="0039a20"/><lb ed="R050" n="0423b08"/>切悉有權有實那得自是一途非他異解一一法
<lb ed="X" n="0039a21"/><lb ed="R050" n="0423b09"/>中皆有權實不得一向權一向實也若一切法皆
<lb ed="X" n="0039a22"/><lb ed="R050" n="0423b10"/>非權非實復何所不破何復紛紜強生建立直列
<lb ed="X" n="0039a23"/><lb ed="R050" n="0423b11"/>名尙自如此況論旨趣耶須曉四句秖一法性法
<lb ed="X" n="0039a24"/><lb ed="R050" n="0423b12"/>性秖是眞如實相如如涅槃以法性體不違諸法
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0039b" n="0039b"/>
<lb ed="X" n="0039b01"/><lb ed="R050" n="0423b13"/>不受諸法不住諸法不入諸法故一一名字一一
<lb ed="X" n="0039b02"/><lb ed="R050" n="0423b14"/>心法一一句偈一一因果一一凡聖一一依正乃
<lb ed="X" n="0039b03"/><lb ed="R050" n="0423b15"/>至下文十雙無非法界自在無礙其義可成具如
<lb ed="X" n="0039b04"/><lb ed="R050" n="0423b16"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0039001" n="0039001"/>不二十門所說若本若末體理無殊說而不說不
<lb ed="X" n="0039b05"/><lb ed="R050" n="0423b17"/>說而說照性非遠自在無窮雖復無窮不出四句
<lb ed="X" n="0039b06"/><lb ed="R050" n="0423b18"/>四句無句無句而句句句徧收十方佛法但法華
<lb ed="X" n="0039b07"/><lb ed="R050" n="0424a01"/>前敎敎四句句句未暢來至此會一味無殊具如
<lb ed="X" n="0039b08"/><lb ed="R050" n="0424a02"/>藥草喩中差卽無差無差卽差今就第三亦權亦
<lb ed="X" n="0039b09"/><lb ed="R050" n="0424a03"/>實句更開十法就十法中爲八番解釋初列名二
<lb ed="X" n="0039b10"/><lb ed="R050" n="0424a04"/>生起三解釋四引證五結十爲三種權實六分別
<lb ed="X" n="0039b11"/><lb ed="R050" n="0424a05"/>三種權實照三種二諦七約諸經判權實八約本
<lb ed="X" n="0039b12"/><lb ed="R050" n="0424a06"/>迹判權實<note place="inline">開章別釋者<anchor xml:id="nkr_note_add_0039b1201" n="0039b1201"/><anchor xml:id="beg0039b1201" n="0039b1201"/>已<anchor xml:id="end0039b1201"/>知諸法互融徧入擧實卽實中有權乃指此權爲方便品擧權
<lb ed="X" n="0039b13"/><lb ed="R050" n="0424a07"/>卽是不思議權此權有實乃以此權名方便品擧亦權亦實則各有所歸此乃相卽之兩亦攝三之兩亦
<lb ed="X" n="0039b14"/><lb ed="R050" n="0424a08"/>故用卽眞實之方便爲方便品擧非權非實則秪是方便之理理收三句皆方便品是則句句皆徧皆方
<lb ed="X" n="0039b15"/><lb ed="R050" n="0424a09"/>便品何必約第三句更開十法一者名便具權實故二者義便所攝徧故餘句義便而名不便餘三雖有
<lb ed="X" n="0039b16"/><lb ed="R050" n="0424a10"/>權義而權名不如第三卽名卽具用此卽實而權爲今品也故下十雙雙雙皆具權實之名皆取卽實而
<lb ed="X" n="0039b17"/><lb ed="R050" n="0424a11"/>權爲方便品況初三總釋皆冠十文八門故也若不爾者非方便之事理乃至悉檀非列方便中法相之
<lb ed="X" n="0039b18"/><lb ed="R050" n="0424a12"/>名乃至非今經之本迹十義十義無二本迹似殊本迹雖殊不思議一十義相別實相一如爲衆生故列
<lb ed="X" n="0039b19"/><lb ed="R050" n="0424a13"/>名生起乃至本迹事理乃至悉檀不同得意忘言言說解脫若見此意常默常說言行無違還以此旨而
<lb ed="X" n="0039b20"/><lb ed="R050" n="0424a14"/>爲觀境使彼觀境昭然可觀諸釋所無良由於此然此八中前七迹門第八本門本雖未至權實理徧故
<lb ed="X" n="0039b21"/><lb ed="R050" n="0424a15"/>下文云是我方便諸佛亦然故方便之名通於本迹又此八門次第意者若不列名無以解釋若不生起
<lb ed="X" n="0039b22"/><lb ed="R050" n="0424a16"/>迷於詮次解釋正示十文相狀引證爲防不信者故結歸爲明品元意故分別爲令釋品有歸判釋令知
<lb ed="X" n="0039b23"/><lb ed="R050" n="0424a17"/>粗妙有在如是方顯品之深旨又預辯本迹令識本地實權自他方顯大途久近之化</note>初列
<lb ed="X" n="0039b24"/><lb ed="R050" n="0424a18"/>名者一事理權實二理敎權實三敎行權實四縛
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0039c" n="0039c"/>
<lb ed="X" n="0039c01"/><lb ed="R050" n="0424b01"/>脫權實五因果權實六體用權實七漸頓權實八
<lb ed="X" n="0039c02"/><lb ed="R050" n="0424b02"/>開合權實九通別權實十悉檀權實二生起者從
<lb ed="X" n="0039c03"/><lb ed="R050" n="0424b03"/>無住本立一切法無住者理也一切法者事也由
<lb ed="X" n="0039c04"/><lb ed="R050" n="0424b04"/>理事故有敎由敎故有行由行故有縛脫由脫故
<lb ed="X" n="0039c05"/><lb ed="R050" n="0424b05"/>成因果由果故體顯能用由用故有漸頓之化由
<lb ed="X" n="0039c06"/><lb ed="R050" n="0424b06"/>開漸頓故有開合由開合故有通別益分別兩益
<lb ed="X" n="0039c07"/><lb ed="R050" n="0424b07"/>故有四悉檀也<note place="inline">此十雙中初五從因至果後五果家勝用因中若無前四則因義淺
<lb ed="X" n="0039c08"/><lb ed="R050" n="0424b08"/>狹若無後五則果用粗近于中敎是聖化且以受者得名又復文標能化義須對所故後五雙惟體用中
<lb ed="X" n="0039c09"/><lb ed="R050" n="0424b09"/>一隻對所餘四並從能對得名又此亦與十妙義同若不爾者誰知方便須具十法誰知十法義徧一經
<lb ed="X" n="0039c10"/><lb ed="R050" n="0424b10"/>若無十法乃成經文不詮因果及以能所是故十雙皆窮至要方是今經之十雙也若爾一經始終皆名
<lb ed="X" n="0039c11"/><lb ed="R050" n="0424b11"/>方便並指前敎以爲所開方乃可云此經方便故知序中證信發起方便譬喩秪是比况方便因緣秪是
<lb ed="X" n="0039c12"/><lb ed="R050" n="0424b12"/>往昔方便本門秪是久遠方便流通秪是諸佛菩薩通法方便由是方便故名眞實若得此意如觀掌果
<lb ed="X" n="0039c13"/><lb ed="R050" n="0424b13"/>法華一部方寸可知一代敎門刹那便識因果自他共成一法十方三世無懷異求以十法乘而觀察之
<lb ed="X" n="0039c14"/><lb ed="R050" n="0424b14"/>法華三昧投足有地無上佛果修途可期</note>三解釋者一理事權實理是
<lb ed="X" n="0039c15"/><lb ed="R050" n="0424b15"/>眞如眞如本淨有佛無佛常不變易故名理爲實
<lb ed="X" n="0039c16"/><lb ed="R050" n="0424b16"/>事是心意識等起淨不淨業改動不定故名事爲
<lb ed="X" n="0039c17"/><lb ed="R050" n="0424b17"/>權若非理則無以立事若非事則不能顯理事有
<lb ed="X" n="0039c18"/><lb ed="R050" n="0424b18"/>顯理之功是故殷勤稱歎方便<note place="inline">誰肯以三界有漏心等以爲如來之
<lb ed="X" n="0039c19"/><lb ed="R050" n="0425a01"/>所稱歎方便品耶若不爾者爲令衆生其義安在世間相言如何消釋</note>二理敎權實
<lb ed="X" n="0039c20"/><lb ed="R050" n="0425a02"/>總前理事皆名爲理例如眞俗俱稱爲諦諸佛體
<lb ed="X" n="0039c21"/><lb ed="R050" n="0425a03"/>之而得成聖聖者正實也欲以<anchor xml:id="nkr_note_add_0039c2101" n="0039c2101"/><anchor xml:id="beg0039c2101" n="0039c2101"/>已<anchor xml:id="end0039c2101"/>法下被衆生因
<lb ed="X" n="0039c22"/><lb ed="R050" n="0425a04"/>理設敎敎卽權也非敎無以顯理是故如來稱歎
<lb ed="X" n="0039c23"/><lb ed="R050" n="0425a05"/>方便<note place="inline">無明法性乃至界外一切諸法皆是所詮此心意識名之與體具足一切界外法故誰知
<lb ed="X" n="0039c24"/><lb ed="R050" n="0425a06"/>法華之敎以此等法而爲所詮若不爾者邪見嚴王惡逆調達從何而得果敎譚此能詮亦權故知其敎
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0040a" n="0040a"/>
<lb ed="X" n="0040a01"/><lb ed="R050" n="0425a07"/>秪詮其理自非今經誰肯歎此詮迷之敎爲方便品若不爾者從三昧起所歎者何</note>三敎行
<lb ed="X" n="0040a02"/><lb ed="R050" n="0425a08"/>權實依敎求理則生正行行有進趣深淺之殊故
<lb ed="X" n="0040a03"/><lb ed="R050" n="0425a09"/>行名權敎無進趣深淺之異故敎名實非敎無以
<lb ed="X" n="0040a04"/><lb ed="R050" n="0425a10"/>立行非行無以會敎會敎由行是故稱歎方便<note place="inline">若不
<lb ed="X" n="0040a05"/><lb ed="R050" n="0425a11"/>爾者如來方便波羅蜜等何所證耶</note>四縛脫權實行違理則縛縛是
<lb ed="X" n="0040a06"/><lb ed="R050" n="0425a12"/>虗妄故名權行順理則生解解冥於理故名實<note place="inline">諸經
<lb ed="X" n="0040a07"/><lb ed="R050" n="0425a13"/>地前尙自違理未開權故此經彈指無非佛因以顯實故</note>非縛無由求脫得脫
<lb ed="X" n="0040a08"/><lb ed="R050" n="0425a14"/>由縛如因屍渡海是故稱歎方便<note place="inline">誰知此經佛以惡行亦得名爲
<lb ed="X" n="0040a09"/><lb ed="R050" n="0425a15"/>善巧方便死屍之譬徧通一切</note>五因果權實因有進趣暫用故名
<lb ed="X" n="0040a10"/><lb ed="R050" n="0425a16"/>權果有尅終永證故名實無果則因無所望無因
<lb ed="X" n="0040a11"/><lb ed="R050" n="0425a17"/>則果不自顯果由因尅是故稱歎方便六體用權
<lb ed="X" n="0040a12"/><lb ed="R050" n="0425a18"/>實前方便爲因正觀入住爲果<note place="inline">且指圓初住爲分證果</note>住出
<lb ed="X" n="0040a13"/><lb ed="R050" n="0425b01"/>爲體用體卽實相無有分別用卽立一切法差降
<lb ed="X" n="0040a14"/><lb ed="R050" n="0425b02"/>不同如大地一生種種芽<note place="inline">初住百界作佛卽能示十界法</note>非地無
<lb ed="X" n="0040a15"/><lb ed="R050" n="0425b03"/>以生物非生無以顯地尋流得源推用識體是故
<lb ed="X" n="0040a16"/><lb ed="R050" n="0425b04"/>稱歎方便七漸頓權實統論修因證果從體起用
<lb ed="X" n="0040a17"/><lb ed="R050" n="0425b05"/>俱有漸頓今明起用用漸爲權用頓爲實若非漸
<lb ed="X" n="0040a18"/><lb ed="R050" n="0425b06"/>引無由入頓是故稱歎方便八開合權實從頓開
<lb ed="X" n="0040a19"/><lb ed="R050" n="0425b07"/>漸漸自不合<note place="inline">藏通兩敎不廢小故</note>亦不合頓<note place="inline">三敎菩薩不入實故</note>故名
<lb ed="X" n="0040a20"/><lb ed="R050" n="0425b08"/>爲權漸令究竟還合于頓故名爲實由開故合開
<lb ed="X" n="0040a21"/><lb ed="R050" n="0425b09"/>有合力是故稱歎方便九通別權實通則半字無
<lb ed="X" n="0040a22"/><lb ed="R050" n="0425b10"/>常之益別卽滿字常住之益然常益道長易生退
<lb ed="X" n="0040a23"/><lb ed="R050" n="0425b11"/>沒故以化城接引生安隱想然後息化引至寶所
<lb ed="X" n="0040a24"/><lb ed="R050" n="0425b12"/>若無半益不得會常半有顯滿之功是故稱歎方
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0040b" n="0040b"/>
<lb ed="X" n="0040b01"/><lb ed="R050" n="0425b13"/>便十悉檀權實世界爲人對治三悉是世間故爲
<lb ed="X" n="0040b02"/><lb ed="R050" n="0425b14"/>權第一義悉是出世故爲實非世不得出世由三
<lb ed="X" n="0040b03"/><lb ed="R050" n="0425b15"/>悉檀得第一義是故如來殷勤稱歎方便三解釋
<lb ed="X" n="0040b04"/><lb ed="R050" n="0425b16"/>竟四引證者此十義通大小敎亘一切法且引今
<lb ed="X" n="0040b05"/><lb ed="R050" n="0425b17"/>經不如三界見於三界三界是事不如三界見是
<lb ed="X" n="0040b06"/><lb ed="R050" n="0425b18"/>理此證事理權實也諸法寂滅相不可以言宣是
<lb ed="X" n="0040b07"/><lb ed="R050" n="0426a01"/>理以方便力故爲五比丘說是敎此證理敎權實
<lb ed="X" n="0040b08"/><lb ed="R050" n="0426a02"/>也<note place="inline">須云若無性者爲說人天乃至修羅爲下品善乃至爲說無作四諦故知從理俱不可說從事
<lb ed="X" n="0040b09"/><lb ed="R050" n="0426a03"/>大小俱可得說</note>若聞此經是善行菩薩道又汝等所行是
<lb ed="X" n="0040b10"/><lb ed="R050" n="0426a04"/>菩薩道佛子行道<anchor xml:id="nkr_note_add_0040b1001" n="0040b1001"/><anchor xml:id="beg0040b1001" n="0040b1001"/>已<anchor xml:id="end0040b1001"/>來世得作佛等此證敎行權
<lb ed="X" n="0040b11"/><lb ed="R050" n="0426a05"/>實也但離虗妄名爲解脫其實未得一切解脫此
<lb ed="X" n="0040b12"/><lb ed="R050" n="0426a06"/>證縛脫權實也<note place="inline">小中虗妄名縛離卽名脫若望大乘仍名爲縛唯今名脫</note>盡行
<lb ed="X" n="0040b13"/><lb ed="R050" n="0426a07"/>諸佛所有道法是因道場得成果是果此證因果
<lb ed="X" n="0040b14"/><lb ed="R050" n="0426a08"/>權實也我以佛眼觀是體見六道衆生是用此證
<lb ed="X" n="0040b15"/><lb ed="R050" n="0426a09"/>體用權實始見我身聞我所說卽皆信受入如來
<lb ed="X" n="0040b16"/><lb ed="R050" n="0426a10"/>慧是頓除先修習學小乘者是漸此證漸頓權實
<lb ed="X" n="0040b17"/><lb ed="R050" n="0426a11"/>窮子初逃中間除糞是開後則付財是合此證開
<lb ed="X" n="0040b18"/><lb ed="R050" n="0426a12"/>合權實初息化城是通益後至寶所是別益此證
<lb ed="X" n="0040b19"/><lb ed="R050" n="0426a13"/>通別權實種種欲種種性相憶念等此證悉檀權
<lb ed="X" n="0040b20"/><lb ed="R050" n="0426a14"/>實<anchor xml:id="nkr_note_add_0040b2001" n="0040b2001"/><anchor xml:id="beg0040b2001" n="0040b2001"/>已<anchor xml:id="end0040b2001"/>通引一部爲證更別引一品雖不次第十文
<lb ed="X" n="0040b21"/><lb ed="R050" n="0426a15"/>具足諸佛智慧甚深無量其智慧門難解難入者
<lb ed="X" n="0040b22"/><lb ed="R050" n="0426a16"/>一切事理境智等悉名爲實施設詮辨言敎悉是
<lb ed="X" n="0040b23"/><lb ed="R050" n="0426a17"/>智慧門此證理敎論權實難解難入一切聲聞辟
<lb ed="X" n="0040b24"/><lb ed="R050" n="0426a18"/>支佛所不能知卽是縛脫論權實佛曾親近百千
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0040c" n="0040c"/>
<lb ed="X" n="0040c01"/><lb ed="R050" n="0426b01"/>萬億無數諸佛盡行諸佛無量道法勇猛精進名
<lb ed="X" n="0040c02"/><lb ed="R050" n="0426b02"/>稱普聞卽是敎行論權實成就甚深未曾有法隨
<lb ed="X" n="0040c03"/><lb ed="R050" n="0426b03"/>宜所說意趣難解卽是體用論權實吾從成佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0040c0301" n="0040c0301"/><anchor xml:id="beg0040c0301" n="0040c0301"/>已<anchor xml:id="end0040c0301"/>
<lb ed="X" n="0040c04"/><lb ed="R050" n="0426b04"/>來者成佛是果果必有因卽是因果論權實種種
<lb ed="X" n="0040c05"/><lb ed="R050" n="0426b05"/>因緣種種譬喩廣演言敎無數方便引導衆生令
<lb ed="X" n="0040c06"/><lb ed="R050" n="0426b06"/>離諸著卽是漸頓論權實如來方便知見波羅蜜
<lb ed="X" n="0040c07"/><lb ed="R050" n="0426b07"/>皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0040c0701" n="0040c0701"/><anchor xml:id="beg0040c0701" n="0040c0701"/>已<anchor xml:id="end0040c0701"/>具足卽是開合論權實如來能種種分別巧
<lb ed="X" n="0040c08"/><lb ed="R050" n="0426b08"/>說諸法言辭柔輭悅可衆心卽是通別益論權實
<lb ed="X" n="0040c09"/><lb ed="R050" n="0426b09"/>取要言之無量無邊未曾有法佛悉成就卽是三
<lb ed="X" n="0040c10"/><lb ed="R050" n="0426b10"/>悉檀成就止舍利弗不須復說卽是第一義悉檀
<lb ed="X" n="0040c11"/><lb ed="R050" n="0426b11"/>是爲四悉檀論權實佛所成就第一希有難解之
<lb ed="X" n="0040c12"/><lb ed="R050" n="0426b12"/>法唯佛與佛乃能究盡諸法實相卽是理所謂諸
<lb ed="X" n="0040c13"/><lb ed="R050" n="0426b13"/>法如是相等卽是事是爲事理論權實此一段略
<lb ed="X" n="0040c14"/><lb ed="R050" n="0426b14"/>明五佛權實佛佛皆爾四引證竟五結十爲三種
<lb ed="X" n="0040c15"/><lb ed="R050" n="0426b15"/>權實者先通結次別結先通者此十種通四敎共
<lb ed="X" n="0040c16"/><lb ed="R050" n="0426b16"/>四十權實若三藏中自證十法名自行權實說<anchor xml:id="nkr_note_add_0040c1601" n="0040c1601"/><anchor xml:id="beg0040c1601" n="0040c1601"/>已<anchor xml:id="end0040c1601"/>
<lb ed="X" n="0040c17"/><lb ed="R050" n="0426b17"/>十法利益衆生名化他權實化他之十有實有權
<lb ed="X" n="0040c18"/><lb ed="R050" n="0426b18"/>皆合爲權自行之十亦有實有權皆合爲實名自
<lb ed="X" n="0040c19"/><lb ed="R050" n="0427a01"/>行化他權實餘三敎十法各就當敎束爲三種權
<lb ed="X" n="0040c20"/><lb ed="R050" n="0427a02"/>實亦如是<note place="inline">此通中通</note>又當敎各以事理敎行縛脫因果
<lb ed="X" n="0040c21"/><lb ed="R050" n="0427a03"/>四種爲自行權實各以理敎開合二種爲化他權
<lb ed="X" n="0040c22"/><lb ed="R050" n="0427a04"/>實各以體用漸頓通別悉檀四種爲自他權實其
<lb ed="X" n="0040c23"/><lb ed="R050" n="0427a05"/>名雖同其義各異<note place="inline">此通中別</note>次別結者前三敎若通若
<lb ed="X" n="0040c24"/><lb ed="R050" n="0427a06"/>別當分皆是化他權實隨他意語故圓敎若通若
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0041a" n="0041a"/>
<lb ed="X" n="0041a01"/><lb ed="R050" n="0427a07"/>別當分皆是自行權實隨自意語故化他之三若
<lb ed="X" n="0041a02"/><lb ed="R050" n="0427a08"/>權若實皆名爲權自行權實皆名爲實次結成四
<lb ed="X" n="0041a03"/><lb ed="R050" n="0427a09"/>句隨他意語卽一切法權隨自意語卽一切法實
<lb ed="X" n="0041a04"/><lb ed="R050" n="0427a10"/>雙取卽一切法亦權亦實雙遮卽一切法非權非
<lb ed="X" n="0041a05"/><lb ed="R050" n="0427a11"/>實次結成三番釋品若自行自意者此文稱道場
<lb ed="X" n="0041a06"/><lb ed="R050" n="0427a12"/>所得法<note place="inline">實也</note>大經云修道得故<note place="inline">權也</note>攝大乘稱如理如
<lb ed="X" n="0041a07"/><lb ed="R050" n="0427a13"/>量智<note place="inline">如理是實如量是權</note>皆是圓敎自行權實隨自意語佛
<lb ed="X" n="0041a08"/><lb ed="R050" n="0427a14"/>雖於此不可說法能方便說而衆生不堪若發軫
<lb ed="X" n="0041a09"/><lb ed="R050" n="0427a15"/>單說此法取衆生者卽不能得故言不可說不可
<lb ed="X" n="0041a10"/><lb ed="R050" n="0427a16"/>說也復置此事以自行權實兼別敎權實共取衆
<lb ed="X" n="0041a11"/><lb ed="R050" n="0427a17"/>生大機利者直得鈍者曲得小機利鈍俱不得蓋
<lb ed="X" n="0041a12"/><lb ed="R050" n="0427a18"/>華嚴意也復置此事但用半字權實取衆生大機
<lb ed="X" n="0041a13"/><lb ed="R050" n="0427b01"/>利鈍密得顯不得小機利鈍但保於證取亦不得
<lb ed="X" n="0041a14"/><lb ed="R050" n="0427b02"/>蓋三藏意也復置是事合用四敎權實共取衆生
<lb ed="X" n="0041a15"/><lb ed="R050" n="0427b03"/>大機利鈍曲直俱得小機利鈍保證俱不得蓋方
<lb ed="X" n="0041a16"/><lb ed="R050" n="0427b04"/>等意也復置是事捨三藏權實用通別圓三種權
<lb ed="X" n="0041a17"/><lb ed="R050" n="0427b05"/>實共取衆生大機利鈍俱得小機利鈍保證俱不
<lb ed="X" n="0041a18"/><lb ed="R050" n="0427b06"/>得蓋般若意也復置是事捨前三權實單用圓敎
<lb ed="X" n="0041a19"/><lb ed="R050" n="0427b07"/>自行權實取衆生大小利鈍俱得蓋法華意也如
<lb ed="X" n="0041a20"/><lb ed="R050" n="0427b08"/>來智慧靡所不達明照時宜用與可否故釋品云
<lb ed="X" n="0041a21"/><lb ed="R050" n="0427b09"/>方者諸方法也便者善巧用也巧用方法取衆生
<lb ed="X" n="0041a22"/><lb ed="R050" n="0427b10"/>得是故殷勤稱歎方便<note place="inline">此約前四時三種法用不能至實故但成于初義釋
<lb ed="X" n="0041a23"/><lb ed="R050" n="0427b11"/>品若至法華縱名法用亦成秘妙之法用也卽可以用釋今品經則方法之名昔日通四今無復三</note>復
<lb ed="X" n="0041a24"/><lb ed="R050" n="0427b12"/>次如來自證權實俱不可說愍念衆生說自證之
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0041b" n="0041b"/>
<lb ed="X" n="0041b01"/><lb ed="R050" n="0427b13"/>權爲門於物非宜衆生不能得入故自證權亦不
<lb ed="X" n="0041b02"/><lb ed="R050" n="0427b14"/>可說說別權實爲門利者得入鈍者不入<note place="inline">華嚴</note>於物
<lb ed="X" n="0041b03"/><lb ed="R050" n="0427b15"/>非宜別權實亦不可說說三藏權實爲門利者密
<lb ed="X" n="0041b04"/><lb ed="R050" n="0427b16"/>入鈍亦不入<note place="inline">三藏</note>於物非宜亦不可說說三種化他
<lb ed="X" n="0041b05"/><lb ed="R050" n="0427b17"/>權實爲門利者得入鈍亦不入<note place="inline">方等</note>於物非宜亦不
<lb ed="X" n="0041b06"/><lb ed="R050" n="0427b18"/>可說說二種化他權實爲門利者得入鈍亦不入
<lb ed="X" n="0041b07"/><lb ed="R050" n="0428a01"/><note place="inline">般若</note>亦不可說於物非宜捨三種化他權實但說自
<lb ed="X" n="0041b08"/><lb ed="R050" n="0428a02"/>行之權利者鈍者俱得入從始至終以方便爲門
<lb ed="X" n="0041b09"/><lb ed="R050" n="0428a03"/>是故如來稱歎方便釋品云方便爲入實之門卽
<lb ed="X" n="0041b10"/><lb ed="R050" n="0428a04"/>此意也前一番明如來能知方便能用方便此一
<lb ed="X" n="0041b11"/><lb ed="R050" n="0428a05"/>番明行者能隨順方便<note place="inline">初約方法中明如來能知能用方便法是能知用是
<lb ed="X" n="0041b12"/><lb ed="R050" n="0428a06"/>能用衆生不知是佛方便今並開之令衆生知此一番明令衆生隨順方便者謂從門順實故也而亦不
<lb ed="X" n="0041b13"/><lb ed="R050" n="0428a07"/>知方便卽是所順之實今亦開之又二章並有機應二意但前多從應說且云如來後多從機說且云行
<lb ed="X" n="0041b14"/><lb ed="R050" n="0428a08"/>者故殷勤稱歎之言並從佛得</note>復次如來自證修道所得於一切
<lb ed="X" n="0041b15"/><lb ed="R050" n="0428a09"/>方便卽是眞實而此眞實不可得說雖能說之衆
<lb ed="X" n="0041b16"/><lb ed="R050" n="0428a10"/>生不能卽實以方便力帶不卽說一卽利者能卽
<lb ed="X" n="0041b17"/><lb ed="R050" n="0428a11"/>鈍不能卽<note place="inline">華嚴</note>又純說一不卽利者密卽鈍者不卽
<lb ed="X" n="0041b18"/><lb ed="R050" n="0428a12"/><note place="inline">三藏</note>又帶三不卽說一卽利者能卽鈍者不卽<note place="inline">方等</note>又
<lb ed="X" n="0041b19"/><lb ed="R050" n="0428a13"/>帶二不卽說一卽利者能卽鈍者不卽<note place="inline">般若</note>又廢三
<lb ed="X" n="0041b20"/><lb ed="R050" n="0428a14"/>不卽純說一切卽利鈍俱能卽於方便得見眞實
<lb ed="X" n="0041b21"/><lb ed="R050" n="0428a15"/><note place="inline">法華</note>上兩意用方便從方便此一意卽方便卽眞實
<lb ed="X" n="0041b22"/><lb ed="R050" n="0428a16"/>眞實卽圓因圓因卽自行之方便如此自行方便
<lb ed="X" n="0041b23"/><lb ed="R050" n="0428a17"/>今始證入故釋品云方者秘也便者妙也妙達於
<lb ed="X" n="0041b24"/><lb ed="R050" n="0428a18"/>方卽是眞秘從自行方便得名故言方便品也五
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0041c" n="0041c"/>
<lb ed="X" n="0041c01"/><lb ed="R050" n="0428b01"/>結十爲三種權實竟六分別三種權實照三種二
<lb ed="X" n="0041c02"/><lb ed="R050" n="0428b02"/>諦者前旣通別當分結束權實<note place="inline">通則十雙各三別則四自二他四自
<lb ed="X" n="0041c03"/><lb ed="R050" n="0428b03"/>他共也</note>今還約此智照義則易見若通以十種明自
<lb ed="X" n="0041c04"/><lb ed="R050" n="0428b04"/>行二智者卽照隨智二諦也通用十法逗緣者卽
<lb ed="X" n="0041c05"/><lb ed="R050" n="0428b05"/>照隨情二諦也若束四爲二者卽照隨情智二諦
<lb ed="X" n="0041c06"/><lb ed="R050" n="0428b06"/>也<note place="inline">每一敎中皆束四爲二謂自行權實皆束爲實化他權實皆束爲權故但成二此通中通也</note>
<lb ed="X" n="0041c07"/><lb ed="R050" n="0428b07"/>若當分照諦者事理敎行縛脫因果悉是自證卽
<lb ed="X" n="0041c08"/><lb ed="R050" n="0428b08"/>照隨智二諦也理敎開合兩屬化他卽照隨情二
<lb ed="X" n="0041c09"/><lb ed="R050" n="0428b09"/>諦也體用漸頓通別悉檀四通自他卽照隨情智
<lb ed="X" n="0041c10"/><lb ed="R050" n="0428b10"/>二諦也<note place="inline">此通中別也</note>又總束者三藏敎三十種二智是
<lb ed="X" n="0041c11"/><lb ed="R050" n="0428b11"/>化他二智皆照隨情二諦若通敎別敎共六十種
<lb ed="X" n="0041c12"/><lb ed="R050" n="0428b12"/>二智是自他二智卽照隨情智二諦通敎或時與
<lb ed="X" n="0041c13"/><lb ed="R050" n="0428b13"/>前三藏共爲隨情二諦則別敎三十種二智是自
<lb ed="X" n="0041c14"/><lb ed="R050" n="0428b14"/>他二智照隨情智二諦<note place="inline">先收通敎爲自他者以能通別通圓爲大乘初門故
<lb ed="X" n="0041c15"/><lb ed="R050" n="0428b15"/>次揀通敎爲但他者以當分不詮中理同<g ref="#CB01926">灰</g>斷故</note>唯圓敎三十種權實是
<lb ed="X" n="0041c16"/><lb ed="R050" n="0428b16"/>自行二智照隨智二諦又三敎若通若別<note place="inline">還指通則十雙
<lb ed="X" n="0041c17"/><lb ed="R050" n="0428b17"/>各三別則自四他二等</note>皆是逗緣悉是化他二智照隨情二
<lb ed="X" n="0041c18"/><lb ed="R050" n="0428b18"/>諦圓敎若通若別皆是自行二智卽照隨智二諦
<lb ed="X" n="0041c19"/><lb ed="R050" n="0429a01"/>束三敎之權實總爲權束圓敎之權實總爲實卽
<lb ed="X" n="0041c20"/><lb ed="R050" n="0429a02"/>自他二智照隨情智二諦也六分別權實照二諦
<lb ed="X" n="0041c21"/><lb ed="R050" n="0429a03"/>竟七約諸經判權實者初華嚴論敎但是滿字論
<lb ed="X" n="0041c22"/><lb ed="R050" n="0429a04"/>時但是乳論法是一自行一化他論人但是菩薩
<lb ed="X" n="0041c23"/><lb ed="R050" n="0429a05"/>二乘如聾如啞今文云未曾向人說如此事也次
<lb ed="X" n="0041c24"/><lb ed="R050" n="0429a06"/>三藏論敎但是半字論時卽是酪論法是一種化
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0042a" n="0042a"/>
<lb ed="X" n="0042a01"/><lb ed="R050" n="0429a07"/>他論人但是二乘今文云住立門外著弊垢衣執
<lb ed="X" n="0042a02"/><lb ed="R050" n="0429a08"/>除糞器也次方等論敎對半明滿論時並酪明酥
<lb ed="X" n="0042a03"/><lb ed="R050" n="0429a09"/>論法有三種化他一種自行論人小慕于大今文
<lb ed="X" n="0042a04"/><lb ed="R050" n="0429a10"/>云心相體信入出無難也次般若論敎帶半明滿
<lb ed="X" n="0042a05"/><lb ed="R050" n="0429a11"/>論時挾生而熟論法有二種化他一種自行論人
<lb ed="X" n="0042a06"/><lb ed="R050" n="0429a12"/>大資于小小敎于大今文云出內取與皆使令知
<lb ed="X" n="0042a07"/><lb ed="R050" n="0429a13"/>也今法華論敎廢半明滿論時純是醍醐論法唯
<lb ed="X" n="0042a08"/><lb ed="R050" n="0429a14"/>有自行論人此實我子我之所生我實是父付以
<lb ed="X" n="0042a09"/><lb ed="R050" n="0429a15"/>家業授記作佛前敎不說者今皆發之正直捨方
<lb ed="X" n="0042a10"/><lb ed="R050" n="0429a16"/>便但說無上道故是自行之權名方便品自餘或
<lb ed="X" n="0042a11"/><lb ed="R050" n="0429a17"/>是自他二智或化他二智<note place="inline">敎行理三前或<anchor xml:id="nkr_note_add_0042a1101" n="0042a1101"/><anchor xml:id="beg0042a1101" n="0042a1101"/>已<anchor xml:id="end0042a1101"/>會若開人者前敎所無</note>復
<lb ed="X" n="0042a12"/><lb ed="R050" n="0429a18"/>次華嚴對二菩薩說一自一他不擬二乘不聞不
<lb ed="X" n="0042a13"/><lb ed="R050" n="0429b01"/>解三藏對二乘說一化他不擬菩薩故無自行方
<lb ed="X" n="0042a14"/><lb ed="R050" n="0429b02"/>等具對小大對二乘說兩化他對菩薩說一自一
<lb ed="X" n="0042a15"/><lb ed="R050" n="0429b03"/>他般若對二乘說一他對菩薩說一自一他法華
<lb ed="X" n="0042a16"/><lb ed="R050" n="0429b04"/>普對機熟者但明一自不復有他文云菩薩聞是
<lb ed="X" n="0042a17"/><lb ed="R050" n="0429b05"/>法疑網皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0042a1701" n="0042a1701"/><anchor xml:id="beg0042a1701" n="0042a1701"/>已<anchor xml:id="end0042a1701"/>除千二百羅漢悉亦當作佛一切衆
<lb ed="X" n="0042a18"/><lb ed="R050" n="0429b06"/>生悉入自行之方便故名方便品也七約諸經判
<lb ed="X" n="0042a19"/><lb ed="R050" n="0429b07"/>權實竟八約本迹判權實者如來本地久<anchor xml:id="nkr_note_add_0042a1901" n="0042a1901"/><anchor xml:id="beg0042a1901" n="0042a1901"/>已<anchor xml:id="end0042a1901"/>證得
<lb ed="X" n="0042a20"/><lb ed="R050" n="0429b08"/>一切權實名爲自行權實中間垂迹亦作兼帶等
<lb ed="X" n="0042a21"/><lb ed="R050" n="0429b09"/>說今日垂迹寂場帶別化他說自行次說一化他
<lb ed="X" n="0042a22"/><lb ed="R050" n="0429b10"/>次說三次說二次說廢三等皆名化他權實束本
<lb ed="X" n="0042a23"/><lb ed="R050" n="0429b11"/>中權實名實束迹中權實名權卽是自他合權實
<lb ed="X" n="0042a24"/><lb ed="R050" n="0429b12"/>也結此則成四句一切實一切權一切亦權亦實
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0042b" n="0042b"/>
<lb ed="X" n="0042b01"/><lb ed="R050" n="0429b13"/>一切非權非實舍利弗本證一切權實卽自行權
<lb ed="X" n="0042b02"/><lb ed="R050" n="0429b14"/>實迹在鹿苑單受化他在方等受一被三折在般
<lb ed="X" n="0042b03"/><lb ed="R050" n="0429b15"/>若帶二轉一至法華廢三悟一皆是化他權實束
<lb ed="X" n="0042b04"/><lb ed="R050" n="0429b16"/>本權實爲實束迹權實爲權卽自他權實亦具四
<lb ed="X" n="0042b05"/><lb ed="R050" n="0429b17"/>句可知若從佛迹說亦是化他之權實亦稱方便
<lb ed="X" n="0042b06"/><lb ed="R050" n="0429b18"/>品若從引入圓因自行亦是方便品若從舍利弗
<lb ed="X" n="0042b07"/><lb ed="R050" n="0430a01"/>迹權亦是方便品若從舍利弗迹入實亦是方便
<lb ed="X" n="0042b08"/><lb ed="R050" n="0430a02"/>品爲此諸義故稱方便品也。</p>
<lb ed="X" n="0042b09"/><lb ed="R050" n="0430a03"/><p xml:id="pX32p0042b0901">△二迹門正說爲二初從今文至則生大歡喜是
<lb ed="X" n="0042b10"/><lb ed="R050" n="0430a04"/>略開三顯一動執生疑次從爾時世尊吿舍利弗
<lb ed="X" n="0042b11"/><lb ed="R050" n="0430a05"/>汝<anchor xml:id="nkr_note_add_0042b1101" n="0042b1101"/><anchor xml:id="beg0042b1101" n="0042b1101"/>已<anchor xml:id="end0042b1101"/>殷勤三請豈得不說至授學無學人記品是
<lb ed="X" n="0042b12"/><lb ed="R050" n="0430a06"/>廣開三顯一斷疑生信初中二初略開顯二騰疑
<lb ed="X" n="0042b13"/><lb ed="R050" n="0430a07"/>請初又二初長文重頌歎佛二智二偈頌正略開
<lb ed="X" n="0042b14"/><lb ed="R050" n="0430a08"/>顯動執生疑初又二初長文二重頌長文爲二初
<lb ed="X" n="0042b15"/><lb ed="R050" n="0430a09"/>寄言歎二智二絕言歎二智初又二初明諸佛權
<lb ed="X" n="0042b16"/><lb ed="R050" n="0430a10"/>實二明釋迦權實初又三初雙歎二雙釋三雙結。</p>
<lb ed="X" n="0042b17"/><lb ed="R050" n="0430a11"/><p xml:id="pX32p0042b1701">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0042b18"/><lb ed="R050" n="0430a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0042b1801">爾時世尊從三昧安詳而起吿舍利弗諸佛智慧甚
<lb ed="X" n="0042b19"/><lb ed="R050" n="0430a13"/>深無量其智慧門難解難入一切聲聞辟支佛所不
<lb ed="X" n="0042b20"/><lb ed="R050" n="0430a14"/>能知。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0042b21"/><lb ed="R050" n="0430a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0042b2101">爾時者文殊答問<anchor xml:id="nkr_note_add_0042b2101" n="0042b2101"/><anchor xml:id="beg0042b2101" n="0042b2101"/>已<anchor xml:id="end0042b2101"/>竟時也佛常在定何故言起
<lb ed="X" n="0042b22"/><lb ed="R050" n="0430a16"/>此有所示往古諸佛說此經時必前入無量義卽
<lb ed="X" n="0042b23"/><lb ed="R050" n="0430a17"/>入法華今佛亦爾此示世界悉檀哀從定起觀理
<lb ed="X" n="0042b24"/><lb ed="R050" n="0430a18"/>觀機二俱審諦說必不謬增長物信此示爲人悉
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0042c" n="0042c"/>
<lb ed="X" n="0042c01"/><lb ed="R050" n="0430b01"/>檀哀從定起佛寂而常照尙須入定方乃說法況
<lb ed="X" n="0042c02"/><lb ed="R050" n="0430b02"/>復散心妄有所說此示對治悉檀哀從定起入定
<lb ed="X" n="0042c03"/><lb ed="R050" n="0430b03"/>緣理安心實相出定令他安心實相此示第一義
<lb ed="X" n="0042c04"/><lb ed="R050" n="0430b04"/>悉檀哀從定起安此四法故言安詳而起也<note place="inline">四敎俱有
<lb ed="X" n="0042c05"/><lb ed="R050" n="0430b05"/>四悉今須約開顯圓</note>吿舍利弗者小乘中智慧第一將欲因
<lb ed="X" n="0042c06"/><lb ed="R050" n="0430b06"/>之而破小智顯大智此乃經家提起之文問此中
<lb ed="X" n="0042c07"/><lb ed="R050" n="0430b07"/>吿舍利弗與大品何別答何但大品始自四阿含
<lb ed="X" n="0042c08"/><lb ed="R050" n="0430b08"/>終至此經處處有吿各各不同四含中或爲發起
<lb ed="X" n="0042c09"/><lb ed="R050" n="0430b09"/>生滅法輪故吿方等斥故吿般若加故吿今經開
<lb ed="X" n="0042c10"/><lb ed="R050" n="0430b10"/>故吿天親論云吿身子不吿餘聲聞者智慧深故
<lb ed="X" n="0042c11"/><lb ed="R050" n="0430b11"/>不吿諸菩薩者有五一爲聲聞所作事故二迴向
<lb ed="X" n="0042c12"/><lb ed="R050" n="0430b12"/>大菩提故三令無怯弱故四爲發餘人善思念故
<lb ed="X" n="0042c13"/><lb ed="R050" n="0430b13"/>五令不起所作<anchor xml:id="nkr_note_add_0042c1301" n="0042c1301"/><anchor xml:id="beg0042c1301" n="0042c1301"/>已<anchor xml:id="end0042c1301"/>辦心故當知五意兼異他經前
<lb ed="X" n="0042c14"/><lb ed="R050" n="0430b14"/>顯露敎不云聲聞得入佛智也諸佛智慧甚深無
<lb ed="X" n="0042c15"/><lb ed="R050" n="0430b15"/>量者歎實智也非三種化他權實故言諸佛顯自
<lb ed="X" n="0042c16"/><lb ed="R050" n="0430b16"/>行之實故言智慧此智慧體卽一心三智豎徹如
<lb ed="X" n="0042c17"/><lb ed="R050" n="0430b17"/>理之底故言甚深橫窮法界之邊故言無量此正
<lb ed="X" n="0042c18"/><lb ed="R050" n="0430b18"/>稱歎之辭無量甚深深高橫廣譬如根深則條茂
<lb ed="X" n="0042c19"/><lb ed="R050" n="0431a01"/>源遠則流長實智旣然權智例爾其智慧門難解
<lb ed="X" n="0042c20"/><lb ed="R050" n="0431a02"/>難入等者歎權智也自行道前方便有進趣之力
<lb ed="X" n="0042c21"/><lb ed="R050" n="0431a03"/>故名爲門<note place="inline">四十位眞因也</note>從門入到道中<note place="inline">妙覺果位</note>道中稱實
<lb ed="X" n="0042c22"/><lb ed="R050" n="0431a04"/>道前名權<note place="inline">此卽前十雙中約因果論權實</note>十住始解故難解十地
<lb ed="X" n="0042c23"/><lb ed="R050" n="0431a05"/>爲入故難入非七方便人所能測度此正歎權之
<lb ed="X" n="0042c24"/><lb ed="R050" n="0431a06"/>辭而別擧聲聞辟支不能知者執重故別破之耳
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0043a" n="0043a"/>
<lb ed="X" n="0043a01"/><lb ed="R050" n="0431a07"/><note place="inline">藏通二乘通菩薩別三賢圓十信共名爲七方便</note>法身本意元以自行權
<lb ed="X" n="0043a02"/><lb ed="R050" n="0431a08"/>實擬之無機逃走故言不知<note place="inline">未結緣來名在法身結緣<anchor xml:id="nkr_note_add_0043a0201" n="0043a0201"/><anchor xml:id="beg0043a0201" n="0043a0201"/>已<anchor xml:id="end0043a0201"/>後名無機等</note>
<lb ed="X" n="0043a03"/><lb ed="R050" n="0431a09"/>華嚴頓照如聾如瘂故言不知方等彈斥保任草
<lb ed="X" n="0043a04"/><lb ed="R050" n="0431a10"/>菴故言不知般若轉敎無心希取故言不知今大
<lb ed="X" n="0043a05"/><lb ed="R050" n="0431a11"/>機啓發放光動地彼此古今諸佛道同由懷疑惑
<lb ed="X" n="0043a06"/><lb ed="R050" n="0431a12"/>故言不知利根菩薩節節能知鈍同二乘是亦不
<lb ed="X" n="0043a07"/><lb ed="R050" n="0431a13"/>知也。</p><p xml:id="pX32p0043a0703" cb:place="inline">△二雙釋。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043a08"/><lb ed="R050" n="0431a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0043a0801">所以者何佛曾親近百千萬億無數諸佛盡行諸佛
<lb ed="X" n="0043a09"/><lb ed="R050" n="0431a15"/>無量道法勇猛精進名稱普聞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043a10"/><lb ed="R050" n="0431a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0043a1001">佛曾親近等是釋實智良由外値佛多稟承至要
<lb ed="X" n="0043a11"/><lb ed="R050" n="0431a17"/>故實智甚深良由內行純厚盡行道法故實智無
<lb ed="X" n="0043a12"/><lb ed="R050" n="0431a18"/>量無量釋橫廣甚深釋豎高也勇猛精進等是釋
<lb ed="X" n="0043a13"/><lb ed="R050" n="0431b01"/>權智良由勇猛精進能入難入之門旣入門<anchor xml:id="nkr_note_add_0043a1301" n="0043a1301"/><anchor xml:id="beg0043a1301" n="0043a1301"/>已<anchor xml:id="end0043a1301"/>澤
<lb ed="X" n="0043a14"/><lb ed="R050" n="0431b02"/>被無疆物欽勝德故名稱普聞亦可勇猛精進能
<lb ed="X" n="0043a15"/><lb ed="R050" n="0431b03"/>入法門卽釋權智深名稱普聞卽釋權智廣權智
<lb ed="X" n="0043a16"/><lb ed="R050" n="0431b04"/>雖無深廣之語例實智此義則成。</p><p xml:id="pX32p0043a1614" cb:place="inline">△三雙結。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043a17"/><lb ed="R050" n="0431b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0043a1701">成就甚深未曾有法隨宜所說意趣難解。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043a18"/><lb ed="R050" n="0431b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0043a1801">稱理究竟故言成就到彼岸底故言甚深此結成
<lb ed="X" n="0043a19"/><lb ed="R050" n="0431b07"/>實智也稱機適會故言隨宜非七方便所知故言
<lb ed="X" n="0043a20"/><lb ed="R050" n="0431b08"/>難解此結成權智也或成就甚深未曾有法結自
<lb ed="X" n="0043a21"/><lb ed="R050" n="0431b09"/>行權實隨宜所說意趣難解結化他權實自行權
<lb ed="X" n="0043a22"/><lb ed="R050" n="0431b10"/>實俱名爲實化他權實俱名爲權也初明諸佛權
<lb ed="X" n="0043a23"/><lb ed="R050" n="0431b11"/>實竟。</p><p xml:id="pX32p0043a2303" cb:place="inline">△二明釋迦權實三初雙歎二雙釋三雙結。</p>
<lb ed="X" n="0043a24"/><lb ed="R050" n="0431b12"/><p xml:id="pX32p0043a2401">今初。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0043b" n="0043b"/>
<lb ed="X" n="0043b01"/><lb ed="R050" n="0431b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0043b0101">舍利弗吾從成佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0043b0101" n="0043b0101"/><anchor xml:id="beg0043b0101" n="0043b0101"/>已<anchor xml:id="end0043b0101"/>來種種因緣種種譬喩廣演言
<lb ed="X" n="0043b02"/><lb ed="R050" n="0431b14"/>敎無數方便引導衆生令離諸著。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043b03"/><lb ed="R050" n="0431b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0043b0301">實智不圓佛道不成旣云成佛一成一切成卽是
<lb ed="X" n="0043b04"/><lb ed="R050" n="0431b16"/>歎實智也種種因緣下是歎權智四十餘年以三
<lb ed="X" n="0043b05"/><lb ed="R050" n="0431b17"/>種化他權實逗會衆生故言種種因緣也譬喩者
<lb ed="X" n="0043b06"/><lb ed="R050" n="0431b18"/>小乘中如芭蕉水沫等譬大乘中如乾城幻事等
<lb ed="X" n="0043b07"/><lb ed="R050" n="0432a01"/>譬廣演者能於一法出無量義也無數方便卽七
<lb ed="X" n="0043b08"/><lb ed="R050" n="0432a02"/>種方便也引導等者說散十善離三途著說淨十
<lb ed="X" n="0043b09"/><lb ed="R050" n="0432a03"/>善離欲界著說三藏離見思著說菩薩法離涅槃
<lb ed="X" n="0043b10"/><lb ed="R050" n="0432a04"/>著說佛法離順道法愛著。</p><p xml:id="pX32p0043b1011" cb:place="inline">△二雙釋。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043b11"/><lb ed="R050" n="0432a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0043b1101">所以者何如來方便知見波羅蜜皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0043b1101" n="0043b1101"/><anchor xml:id="beg0043b1101" n="0043b1101"/>已<anchor xml:id="end0043b1101"/>具足。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043b12"/><lb ed="R050" n="0432a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0043b1201">如來二字是釋實智從眞如實相中來而得成佛
<lb ed="X" n="0043b13"/><lb ed="R050" n="0432a07"/>故名如來也方便二字是釋權智由於方便善巧
<lb ed="X" n="0043b14"/><lb ed="R050" n="0432a08"/>故能種種因緣譬喩廣演言敎也知見波羅蜜卽
<lb ed="X" n="0043b15"/><lb ed="R050" n="0432a09"/>雙擧權實知見一切種智名實知佛眼名實見道
<lb ed="X" n="0043b16"/><lb ed="R050" n="0432a10"/>種智名權知法眼名權見悉到事理邊際故悉名
<lb ed="X" n="0043b17"/><lb ed="R050" n="0432a11"/>波羅蜜皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0043b1701" n="0043b1701"/><anchor xml:id="beg0043b1701" n="0043b1701"/>已<anchor xml:id="end0043b1701"/>具足者權實悉究竟也。</p><p xml:id="pX32p0043b1715" cb:place="inline">△三雙結。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043b18"/><lb ed="R050" n="0432a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0043b1801">舍利弗如來知見廣大深遠無量無礙力無所畏禪
<lb ed="X" n="0043b19"/><lb ed="R050" n="0432a13"/>定解脫三昧深入無際成就一切未曾有法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043b20"/><lb ed="R050" n="0432a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0043b2001">廣大明橫深遠明豎實智非橫非豎寄言歎其橫
<lb ed="X" n="0043b21"/><lb ed="R050" n="0432a15"/>豎照無限極如函大蓋大也無量者佛地大慈悲
<lb ed="X" n="0043b22"/><lb ed="R050" n="0432a16"/>喜捨也無礙者佛地四辨也力者佛地十力也無
<lb ed="X" n="0043b23"/><lb ed="R050" n="0432a17"/>所畏者佛地四無所畏也禪者實相禪也定者首
<lb ed="X" n="0043b24"/><lb ed="R050" n="0432a18"/>楞嚴定也三昧者王三昧也深入無際結成權智
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0043c" n="0043c"/>
<lb ed="X" n="0043c01"/><lb ed="R050" n="0432b01"/>豎深成就一切未曾有法結成權智橫廣初寄言
<lb ed="X" n="0043c02"/><lb ed="R050" n="0432b02"/>歎二智竟。</p><p xml:id="pX32p0043c0205" cb:place="inline">△二絕言歎二智爲二初擧絕歎之由
<lb ed="X" n="0043c03"/><lb ed="R050" n="0432b03"/>二正絕言歎初中二初正擧絕歎之由二指絕言
<lb ed="X" n="0043c04"/><lb ed="R050" n="0432b04"/>之境。</p><p xml:id="pX32p0043c0403" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043c05"/><lb ed="R050" n="0432b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0043c0501">舍利弗如來能種種分別巧說諸法言辭柔軟悅可
<lb ed="X" n="0043c06"/><lb ed="R050" n="0432b06"/>衆心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043c07"/><lb ed="R050" n="0432b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0043c0701">種種分別巧說諸法重擧權也言辭柔軟悅可衆
<lb ed="X" n="0043c08"/><lb ed="R050" n="0432b08"/>心重擧實也上文見他土說頓云出柔軟音下文
<lb ed="X" n="0043c09"/><lb ed="R050" n="0432b09"/>身子領解云聞佛柔軟音故言擧實衆心乃以得
<lb ed="X" n="0043c10"/><lb ed="R050" n="0432b10"/>實爲悅故也前寄言歎前實後權是明從實舒權
<lb ed="X" n="0043c11"/><lb ed="R050" n="0432b11"/>今絕言歎前權後實是欲卷權歸實。</p><p xml:id="pX32p0043c1115" cb:place="inline">△二指絕言
<lb ed="X" n="0043c12"/><lb ed="R050" n="0432b12"/>之境。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043c13"/><lb ed="R050" n="0432b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0043c1301">舍利弗取要言之無量無邊未曾有法佛悉成就。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043c14"/><lb ed="R050" n="0432b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0043c1401">取要者創指之端猶云略而言之也無量無邊是
<lb ed="X" n="0043c15"/><lb ed="R050" n="0432b15"/>指權未曾有法是指實言此二事佛悉成就修道
<lb ed="X" n="0043c16"/><lb ed="R050" n="0432b16"/>得故此那可說若單明一事不應言悉悉者雙指
<lb ed="X" n="0043c17"/><lb ed="R050" n="0432b17"/>權實也復次無量無邊皆未曾有則卽權而實不
<lb ed="X" n="0043c18"/><lb ed="R050" n="0432b18"/>可思議未曾有法無量無邊則卽實而權不可思
<lb ed="X" n="0043c19"/><lb ed="R050" n="0433a01"/>議初擧絕歎之由竟。</p><p xml:id="pX32p0043c1909" cb:place="inline">△二正絕言歎爲二初絕言
<lb ed="X" n="0043c20"/><lb ed="R050" n="0433a02"/>歎二釋止歎意。</p><p xml:id="pX32p0043c2007" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043c21"/><lb ed="R050" n="0433a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0043c2101">止舍利弗不須復說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0043c22"/><lb ed="R050" n="0433a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0043c2201">此法深寂言語道斷體不可說故止而歎之設慈
<lb ed="X" n="0043c23"/><lb ed="R050" n="0433a05"/>悲爲說聞不能解傷其善根是故止也。</p><p xml:id="pX32p0043c2316" cb:place="inline">△二釋止
<lb ed="X" n="0043c24"/><lb ed="R050" n="0433a06"/>歎意。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0044a" n="0044a"/>
<lb ed="X" n="0044a01"/><lb ed="R050" n="0433a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0044a0101">所以者何佛所成就第一希有難解之法唯佛與佛
<lb ed="X" n="0044a02"/><lb ed="R050" n="0433a08"/>乃能究盡諸法實相所謂諸法如是相如是性如是
<lb ed="X" n="0044a03"/><lb ed="R050" n="0433a09"/>體如是力如是作如是因如是緣如是果如是報如
<lb ed="X" n="0044a04"/><lb ed="R050" n="0433a10"/>是本末究竟等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0044a05"/><lb ed="R050" n="0433a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0044a0501">此釋止歎凡有兩意一者佛是最上人成就修得
<lb ed="X" n="0044a06"/><lb ed="R050" n="0433a12"/>最上法故不可說卽約能究盡之智慧言也二者
<lb ed="X" n="0044a07"/><lb ed="R050" n="0433a13"/>甚深境界不可思議故不可說卽約所究盡之諸
<lb ed="X" n="0044a08"/><lb ed="R050" n="0433a14"/>法實相言也成就對不成就第一對不第一希有
<lb ed="X" n="0044a09"/><lb ed="R050" n="0433a15"/>對不希有難解對不難解以果望因自他相對須
<lb ed="X" n="0044a10"/><lb ed="R050" n="0433a16"/>約敎味委悉簡他以顯佛最上人權實橫滿故不
<lb ed="X" n="0044a11"/><lb ed="R050" n="0433a17"/>可說也唯佛與佛乃能究盡者初中分獲未盡其
<lb ed="X" n="0044a12"/><lb ed="R050" n="0433a18"/>源如十四夜月光用未滿獨佛與佛究竟邊底如
<lb ed="X" n="0044a13"/><lb ed="R050" n="0433b01"/>望夜月體無不圓光無不徧以顯權實豎深修道
<lb ed="X" n="0044a14"/><lb ed="R050" n="0433b02"/>得故故不可說也諸法實相者略標甚深權實境
<lb ed="X" n="0044a15"/><lb ed="R050" n="0433b03"/>也諸法謂百界千如卽實之權也實相謂中道理
<lb ed="X" n="0044a16"/><lb ed="R050" n="0433b04"/>體卽權之實也所謂諸法如是相等廣釋甚深權
<lb ed="X" n="0044a17"/><lb ed="R050" n="0433b05"/>實境也須作四番解釋一約十法界二約佛法界
<lb ed="X" n="0044a18"/><lb ed="R050" n="0433b06"/>三約離合四約位經云諸法故用十法界釋經云
<lb ed="X" n="0044a19"/><lb ed="R050" n="0433b07"/>佛所成就希有之法故用佛法界釋經云止止不
<lb ed="X" n="0044a20"/><lb ed="R050" n="0433b08"/>須說我法妙難思故用離合釋經云唯佛與佛乃
<lb ed="X" n="0044a21"/><lb ed="R050" n="0433b09"/>能究盡故用位釋也一約十法界者謂六凡四聖
<lb ed="X" n="0044a22"/><lb ed="R050" n="0433b10"/>法雖無量數不出十一一界中雖復多派不出十
<lb ed="X" n="0044a23"/><lb ed="R050" n="0433b11"/>如如地獄界當分自具相性乃至本末亦具畜生
<lb ed="X" n="0044a24"/><lb ed="R050" n="0433b12"/>界相性本末乃至亦具佛法界相性本末無有缺
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0044b" n="0044b"/>
<lb ed="X" n="0044b01"/><lb ed="R050" n="0433b13"/>減故阿毗曇毗婆沙云地獄道成就<name role="" type="person">他化天</name>法卽
<lb ed="X" n="0044b02"/><lb ed="R050" n="0433b14"/>是其例餘九法界亦如是當知一一界皆互具餘
<lb ed="X" n="0044b03"/><lb ed="R050" n="0433b15"/>九界十如若照自位九界十如皆名爲權照其自
<lb ed="X" n="0044b04"/><lb ed="R050" n="0433b16"/>位佛界十如名之爲實一中具無量無量中具一
<lb ed="X" n="0044b05"/><lb ed="R050" n="0433b17"/>所以名爲不可思議凡夫雖具絕理情迷<note place="inline">自鄙無分故云
<lb ed="X" n="0044b06"/><lb ed="R050" n="0433b18"/>絕理隨想異見故云情迷</note>二乘雖具捨離求脫<note place="inline">三道卽是捨而不觀避空求空
<lb ed="X" n="0044b07"/><lb ed="R050" n="0434a01"/>反資小脫</note>菩薩雖具照則不周名不了了<note place="inline">藏通照六別照次第故云
<lb ed="X" n="0044b08"/><lb ed="R050" n="0434a02"/>不周</note>如來洞覽橫豎具足<note place="inline">一中無量爲橫無量卽一爲豎多一相卽故云具足</note>。</p>
<lb ed="X" n="0044b09"/><lb ed="R050" n="0434a03"/><p xml:id="pX32p0044b0901">唯獨自明了餘人所不見不可宣示故止止絕言
<lb ed="X" n="0044b10"/><lb ed="R050" n="0434a04"/>耳上玄義中<anchor xml:id="nkr_note_add_0044b1001" n="0044b1001"/><anchor xml:id="beg0044b1001" n="0044b1001"/>已<anchor xml:id="end0044b1001"/>說今不具記二約佛法界釋者佛
<lb ed="X" n="0044b11"/><lb ed="R050" n="0434a05"/>界非相非不相而名如是相指萬善緣因故下文
<lb ed="X" n="0044b12"/><lb ed="R050" n="0434a06"/>云衆寶莊校也佛界非性非不性而名如是性指
<lb ed="X" n="0044b13"/><lb ed="R050" n="0434a07"/>智慧了因故下文云有大白牛也佛界非體非不
<lb ed="X" n="0044b14"/><lb ed="R050" n="0434a08"/>體而名如是體指實相正因故下文云其車高廣
<lb ed="X" n="0044b15"/><lb ed="R050" n="0434a09"/>也佛界非力非不力而名如是力指菩提道心慈
<lb ed="X" n="0044b16"/><lb ed="R050" n="0434a10"/>善根力等故下文云又於其上張設幰蓋也佛界
<lb ed="X" n="0044b17"/><lb ed="R050" n="0434a11"/>非作非不作而名如是作指任運無功用道故下
<lb ed="X" n="0044b18"/><lb ed="R050" n="0434a12"/>文云其疾如風也佛界非因非不因而名如是因
<lb ed="X" n="0044b19"/><lb ed="R050" n="0434a13"/>指四十一位故下文云乘是寶乘遊于四方也佛
<lb ed="X" n="0044b20"/><lb ed="R050" n="0434a14"/>界非緣非不緣而名如是緣指一切助菩提道故
<lb ed="X" n="0044b21"/><lb ed="R050" n="0434a15"/>下文云又多僕從而侍衛之也佛界非果非不果
<lb ed="X" n="0044b22"/><lb ed="R050" n="0434a16"/>而名如是果指妙覺朗然圓因所尅故下文云直
<lb ed="X" n="0044b23"/><lb ed="R050" n="0434a17"/>至道場也佛界非報非不報而名如是報指大般
<lb ed="X" n="0044b24"/><lb ed="R050" n="0434a18"/>涅槃故下文云得無量無漏淸淨之果報也佛界
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0044c" n="0044c"/>
<lb ed="X" n="0044c01"/><lb ed="R050" n="0434b01"/>非本非末非不本非不末而言本末本卽佛相末
<lb ed="X" n="0044c02"/><lb ed="R050" n="0434b02"/>卽佛報是自行權也佛界非等非不等而言究竟
<lb ed="X" n="0044c03"/><lb ed="R050" n="0434b03"/>等指於實相故標章云實相是自行之實也卽實
<lb ed="X" n="0044c04"/><lb ed="R050" n="0434b04"/>而權故言本末卽權而實故言爲等<note place="inline">問此中佛界與前十界中
<lb ed="X" n="0044c05"/><lb ed="R050" n="0434b05"/>佛界何別答前則在迷在因通悟通果今乃唯果不通因迷故一一法皆用雙非非相卽非假非不相卽
<lb ed="X" n="0044c06"/><lb ed="R050" n="0434b06"/>非空雖出雙非意存三諦下九準知乃至本末究竟等也如是方名究竟佛乘是故皆以大車文結此則
<lb ed="X" n="0044c07"/><lb ed="R050" n="0434b07"/>于今品文是佛果家之諸法實相于彼譬說卽至道場之莊嚴大車于彼宿世卽極果佛之開權寶處于
<lb ed="X" n="0044c08"/><lb ed="R050" n="0434b08"/>彼本門卽久成佛之所契妙法若正宗可識則流通豈迷一句一偈之言彌可信也三德三軌之說皎若
<lb ed="X" n="0044c09"/><lb ed="R050" n="0434b09"/>目前若得此意廣演于八年不出乎一念經五十小劫詎動于刹那例知一代逗機居于心性十方佛事
<lb ed="X" n="0044c10"/><lb ed="R050" n="0434b10"/>宛然矚目法界根性覽而易通隨宜所說咸指藏理</note>此是如來自行權實最
<lb ed="X" n="0044c11"/><lb ed="R050" n="0434b11"/>爲無上無上相乃至無上果報橫廣豎深而無有
<lb ed="X" n="0044c12"/><lb ed="R050" n="0434b12"/>上故標章云諸法實相例亦應言諸法實性實體
<lb ed="X" n="0044c13"/><lb ed="R050" n="0434b13"/>實力乃至實究竟等但略擧一以蔽諸耳如來徧
<lb ed="X" n="0044c14"/><lb ed="R050" n="0434b14"/>照橫豎悉周如觀掌果秖爲凡夫如雙盲二乘如
<lb ed="X" n="0044c15"/><lb ed="R050" n="0434b15"/>眇目菩薩夜視<g ref="#CB13413">矇</g>朧不曉不可得說故止止絕言
<lb ed="X" n="0044c16"/><lb ed="R050" n="0434b16"/>也三約離合釋者若佛心中所觀十界十如皆無
<lb ed="X" n="0044c17"/><lb ed="R050" n="0434b17"/>上相乃至無上果報惟是一佛法界如海總萬流
<lb ed="X" n="0044c18"/><lb ed="R050" n="0434b18"/>如千車共轍此卽自行權實若隨他意則有九法
<lb ed="X" n="0044c19"/><lb ed="R050" n="0435a01"/>界十如相性等卽是化他權實化他雖復有實皆
<lb ed="X" n="0044c20"/><lb ed="R050" n="0435a02"/>束爲權自行雖復有權皆束爲實卽是自行化他
<lb ed="X" n="0044c21"/><lb ed="R050" n="0435a03"/>權實隨他則開隨自則合橫豎周照開合自在雖
<lb ed="X" n="0044c22"/><lb ed="R050" n="0435a04"/>開無量無量而一雖合爲一一而無量雖無量一
<lb ed="X" n="0044c23"/><lb ed="R050" n="0435a05"/>而非一非無量雖非一非無量而一而無量惟佛
<lb ed="X" n="0044c24"/><lb ed="R050" n="0435a06"/>與佛乃能究盡凡夫則誹謗不信二乘則迷悶不
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0045a" n="0045a"/>
<lb ed="X" n="0045a01"/><lb ed="R050" n="0435a07"/>受菩薩則塵<g ref="#CB14466">杌</g>未明爲此義故止止絕言也四約
<lb ed="X" n="0045a02"/><lb ed="R050" n="0435a08"/>位釋者如是相謂一切衆生皆有實相本自有之
<lb ed="X" n="0045a03"/><lb ed="R050" n="0435a09"/>乃如來藏之相貌也如是性卽是性德智慧第一
<lb ed="X" n="0045a04"/><lb ed="R050" n="0435a10"/>義空也如是體卽是中道法性之理也是爲三德
<lb ed="X" n="0045a05"/><lb ed="R050" n="0435a11"/>通十法界位位皆有若研此三德入十信位則名
<lb ed="X" n="0045a06"/><lb ed="R050" n="0435a12"/>如是力如是作入四十一位則名如是因如是緣
<lb ed="X" n="0045a07"/><lb ed="R050" n="0435a13"/>若至佛地則名如是果如是報初三名本後三名
<lb ed="X" n="0045a08"/><lb ed="R050" n="0435a14"/>末初後同是三德名究竟等初位三德通惡通善
<lb ed="X" n="0045a09"/><lb ed="R050" n="0435a15"/>通賢通聖通小通大通始通極雖在惡而不沉雖
<lb ed="X" n="0045a10"/><lb ed="R050" n="0435a16"/>在善而不升雖在賢而不下雖在聖而不高雖在
<lb ed="X" n="0045a11"/><lb ed="R050" n="0435a17"/>小而不窄雖在大而不寬雖在始而非新雖在極
<lb ed="X" n="0045a12"/><lb ed="R050" n="0435a18"/>而非故故是不可思議不可得說所以止止絕言
<lb ed="X" n="0045a13"/><lb ed="R050" n="0435b01"/>也復次三德究竟等者十界相性權實開合差別
<lb ed="X" n="0045a14"/><lb ed="R050" n="0435b02"/>若干以平等大慧如實觀之究竟皆等若迷此境
<lb ed="X" n="0045a15"/><lb ed="R050" n="0435b03"/>卽有六界相性名爲世諦若解此境卽有二乘相
<lb ed="X" n="0045a16"/><lb ed="R050" n="0435b04"/>性名爲眞諦達此非迷非解卽有菩薩佛界相性
<lb ed="X" n="0045a17"/><lb ed="R050" n="0435b05"/>中道第一義諦若以此慧等於俗諦俗諦非迷等
<lb ed="X" n="0045a18"/><lb ed="R050" n="0435b06"/>于眞諦眞諦非解非解非迷雙非迷解但名平等
<lb ed="X" n="0045a19"/><lb ed="R050" n="0435b07"/>若雙照者權卽是實實卽是權雖二而不二亦名
<lb ed="X" n="0045a20"/><lb ed="R050" n="0435b08"/>究竟等也<note place="inline">此約惑解等</note>又權實不二之境七種方便不
<lb ed="X" n="0045a21"/><lb ed="R050" n="0435b09"/>能以不二智而等不二之境惟有諸佛以不二智
<lb ed="X" n="0045a22"/><lb ed="R050" n="0435b10"/>等不二境故言究竟等<note place="inline">此約人等</note>又今大乘機動不明
<lb ed="X" n="0045a23"/><lb ed="R050" n="0435b11"/>九界相性直說一切相性悉入佛界相性昔敎未
<lb ed="X" n="0045a24"/><lb ed="R050" n="0435b12"/>說謂昔不與今等今敎說之知昔與今等故言究
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0045b" n="0045b"/>
<lb ed="X" n="0045b01"/><lb ed="R050" n="0435b13"/>竟等<note place="inline">此約敎等</note>又所以四釋者明理攝徧故約十界釋
<lb ed="X" n="0045b02"/><lb ed="R050" n="0435b14"/>明自證極故約佛界釋明佛化用故約離合釋明
<lb ed="X" n="0045b03"/><lb ed="R050" n="0435b15"/>三德徧故約諸位釋也初歎佛二智中初長文竟。</p>
<lb ed="X" n="0045b04"/><lb ed="R050" n="0435b16"/><p xml:id="pX32p0045b0401">△二重頌二初頌寄言歎二智二頌絕言歎二智
<lb ed="X" n="0045b05"/><lb ed="R050" n="0435b17"/>偈頌上文互有廣略令義易顯耳初中二初合頌
<lb ed="X" n="0045b06"/><lb ed="R050" n="0435b18"/>歎二佛二智二合頌二佛釋歎結歎長文二佛各
<lb ed="X" n="0045b07"/><lb ed="R050" n="0436a01"/>歎表化緣異故頌中二佛合歎示二智同故。</p><p xml:id="pX32p0045b0718" cb:place="inline">今
<lb ed="X" n="0045b08"/><lb ed="R050" n="0436a02"/>初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0045b09"/><lb ed="R050" n="0436a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0045b0901">爾時世尊欲重宣此義而說偈言。</p>
<lb ed="X" n="0045b10"/><lb ed="R050" n="0436a04"/><p xml:id="pX32p0045b1001">世雄不可量諸天及世人一切衆生類無能知佛者
<lb ed="X" n="0045b11"/><lb ed="R050" n="0436a05"/>佛力無所畏解脫諸三昧及佛諸餘法無能測量者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0045b12"/><lb ed="R050" n="0436a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0045b1201">初一偈總頌二佛實智第二偈總頌二佛權智也
<lb ed="X" n="0045b13"/><lb ed="R050" n="0436a07"/>諸餘法者指化他權實卽以自行而爲化他從一
<lb ed="X" n="0045b14"/><lb ed="R050" n="0436a08"/>法中開出無量所有方便無不卽權卽實故亦無
<lb ed="X" n="0045b15"/><lb ed="R050" n="0436a09"/>能測量。</p><p xml:id="pX32p0045b1504" cb:place="inline">△二合頌二佛釋歎結歎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0045b16"/><lb ed="R050" n="0436a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0045b1601">本從無數佛具足行諸道甚深微妙法難見難可了
<lb ed="X" n="0045b17"/><lb ed="R050" n="0436a11"/>於無量億劫行此諸道<anchor xml:id="nkr_note_add_0045b1701" n="0045b1701"/><anchor xml:id="beg0045b1701" n="0045b1701"/>已<anchor xml:id="end0045b1701"/>道場得成果我<anchor xml:id="nkr_note_add_0045b1702" n="0045b1702"/><anchor xml:id="beg0045b1702" n="0045b1702"/>已<anchor xml:id="end0045b1702"/>悉知見。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0045b18"/><lb ed="R050" n="0436a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0045b1801">此頌上兩章釋結之意而文字變化不必句句分
<lb ed="X" n="0045b19"/><lb ed="R050" n="0436a13"/>配蓋謂甚深微妙之權實二法最爲難見難了由
<lb ed="X" n="0045b20"/><lb ed="R050" n="0436a14"/>我與諸佛本從無數佛所具足盡行無量道法於
<lb ed="X" n="0045b21"/><lb ed="R050" n="0436a15"/>無量劫行此道<anchor xml:id="nkr_note_add_0045b2101" n="0045b2101"/><anchor xml:id="beg0045b2101" n="0045b2101"/>已<anchor xml:id="end0045b2101"/>乃坐道場得成佛果故能悉知
<lb ed="X" n="0045b22"/><lb ed="R050" n="0436a16"/>悉見此權實微妙法也無量劫具足行道故權智
<lb ed="X" n="0045b23"/><lb ed="R050" n="0436a17"/>滿道場成果故實智滿此亦約因果而論權實也
<lb ed="X" n="0045b24"/><lb ed="R050" n="0436a18"/>初頌寄言歎二智竟。</p><p xml:id="pX32p0045b2409" cb:place="inline">△二頌絕言歎二智爲三初
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0045c" n="0045c"/>
<lb ed="X" n="0045c01"/><lb ed="R050" n="0436b01"/>頌釋止歎意二正頌絕言歎三追頌絕言境。</p><p xml:id="pX32p0045c0118" cb:place="inline">今
<lb ed="X" n="0045c02"/><lb ed="R050" n="0436b02"/>初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0045c03"/><lb ed="R050" n="0436b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0045c0301">如是大果報種種性相義我及十方佛乃能知是事。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0045c04"/><lb ed="R050" n="0436b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0045c0401">此頌唯佛與佛乃能究盡諸法實相等也先擧果
<lb ed="X" n="0045c05"/><lb ed="R050" n="0436b05"/>報之後次擧性相之初中間例知大果報者卽妙
<lb ed="X" n="0045c06"/><lb ed="R050" n="0436b06"/>果報種種性相者卽百界千法差別不同義者卽
<lb ed="X" n="0045c07"/><lb ed="R050" n="0436b07"/>究竟等也。</p><p xml:id="pX32p0045c0705" cb:place="inline">△二正頌絕言歎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0045c08"/><lb ed="R050" n="0436b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0045c0801">是法不可示言辭相寂滅諸餘衆生類無有能得解
<lb ed="X" n="0045c09"/><lb ed="R050" n="0436b09"/>除諸菩薩衆信力堅固者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0045c10"/><lb ed="R050" n="0436b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0045c1001">此正頌止不須說之旨也是法卽諸佛二智所照
<lb ed="X" n="0045c11"/><lb ed="R050" n="0436b11"/>權實妙境所謂不可思議百界千如諸法實相也
<lb ed="X" n="0045c12"/><lb ed="R050" n="0436b12"/>實相非方所故不可示非言語道故言辭相寂滅
<lb ed="X" n="0045c13"/><lb ed="R050" n="0436b13"/>佛雖能說此不可說法而衆生無能得解故止不
<lb ed="X" n="0045c14"/><lb ed="R050" n="0436b14"/>須說也然旣無能得解則是法將終不可傳乎故
<lb ed="X" n="0045c15"/><lb ed="R050" n="0436b15"/>曰除諸菩薩衆信力堅固者庶幾能得解耳信力
<lb ed="X" n="0045c16"/><lb ed="R050" n="0436b16"/>堅固指圓敎十信也以下正廣明諸餘衆生皆不
<lb ed="X" n="0045c17"/><lb ed="R050" n="0436b17"/>能解。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0045c18"/><lb ed="R050" n="0436b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0045c1801">諸佛弟子衆曾供養諸佛一切漏<anchor xml:id="nkr_note_add_0045c1801" n="0045c1801"/><anchor xml:id="beg0045c1801" n="0045c1801"/>已<anchor xml:id="end0045c1801"/>盡住是最後身
<lb ed="X" n="0045c19"/><lb ed="R050" n="0437a01"/>如是諸人等其力所不堪假使滿世間皆如舍利弗
<lb ed="X" n="0045c20"/><lb ed="R050" n="0437a02"/>盡思共度量不能測佛智正使滿十方皆如舍利弗
<lb ed="X" n="0045c21"/><lb ed="R050" n="0437a03"/>及餘諸弟子亦滿十方刹盡思共度量亦復不能知
<lb ed="X" n="0045c22"/><lb ed="R050" n="0437a04"/>辟支佛利智無漏最後身亦滿十方界其數如竹林
<lb ed="X" n="0045c23"/><lb ed="R050" n="0437a05"/>斯等共一心於億無量劫欲思佛實智莫能知少分
<lb ed="X" n="0045c24"/><lb ed="R050" n="0437a06"/>新發意菩薩供養無數佛了達諸義趣又能善說法
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0046a" n="0046a"/>
<lb ed="X" n="0046a01"/><lb ed="R050" n="0437a07"/>如稻麻竹葦充滿十方刹一心以妙智於恒河沙劫
<lb ed="X" n="0046a02"/><lb ed="R050" n="0437a08"/>咸皆共思量不能知佛智不退諸菩薩其數如恒沙
<lb ed="X" n="0046a03"/><lb ed="R050" n="0437a09"/>一心共思求亦復不能知。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0046a04"/><lb ed="R050" n="0437a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0046a0401">初六句揀漏盡弟子不知次四句揀舍利弗不知
<lb ed="X" n="0046a05"/><lb ed="R050" n="0437a11"/>第三有六句揀餘大弟子不知第四有八句揀辟
<lb ed="X" n="0046a06"/><lb ed="R050" n="0437a12"/>支佛不知支佛逆順觀十二因緣故名利智佛實
<lb ed="X" n="0046a07"/><lb ed="R050" n="0437a13"/>智者自行權實俱名爲實也第五有十句揀發心
<lb ed="X" n="0046a08"/><lb ed="R050" n="0437a14"/>菩薩不知或指六度三祇未斷惑者或指通別二
<lb ed="X" n="0046a09"/><lb ed="R050" n="0437a15"/>敎發心之人彼于當敎各能了達四諦義趣依之
<lb ed="X" n="0046a10"/><lb ed="R050" n="0437a16"/>發于四弘誓願各能敷演當敎道法展轉望前皆
<lb ed="X" n="0046a11"/><lb ed="R050" n="0437a17"/>稱妙智如藏敎以超過世間名妙通敎以了達卽
<lb ed="X" n="0046a12"/><lb ed="R050" n="0437a18"/>空爲妙別敎以仰信中道爲妙也第六有四句揀
<lb ed="X" n="0046a13"/><lb ed="R050" n="0437b01"/>不退菩薩不知通敎斷界內惑雖得不退不知中
<lb ed="X" n="0046a14"/><lb ed="R050" n="0437b02"/>道別理別敎三賢雖得位行不退不知中道具一
<lb ed="X" n="0046a15"/><lb ed="R050" n="0437b03"/>切法卽一切法。</p><p xml:id="pX32p0046a1507" cb:place="inline">△三追頌絕言境。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0046a16"/><lb ed="R050" n="0437b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0046a1601">又吿舍利弗無漏不思議甚深微妙法我今<anchor xml:id="nkr_note_add_0046a1601" n="0046a1601"/><anchor xml:id="beg0046a1601" n="0046a1601"/>已<anchor xml:id="end0046a1601"/>具得
<lb ed="X" n="0046a17"/><lb ed="R050" n="0437b05"/>唯我知是相十方佛亦然。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0046a18"/><lb ed="R050" n="0437b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0046a1801">此正頌無量無邊未曾有法佛悉成就也最後二
<lb ed="X" n="0046a19"/><lb ed="R050" n="0437b07"/>句亦是重頌唯佛與佛乃能究盡諸法實相等無
<lb ed="X" n="0046a20"/><lb ed="R050" n="0437b08"/>漏者純一實相實相之外無餘法也不思議者心
<lb ed="X" n="0046a21"/><lb ed="R050" n="0437b09"/>行處滅言語道斷也甚深微妙者唯是諸佛所證
<lb ed="X" n="0046a22"/><lb ed="R050" n="0437b10"/>契也又依無漏義故前於十如約十法界釋十界
<lb ed="X" n="0046a23"/><lb ed="R050" n="0437b11"/>十如收諸凡聖理性無漏失收三諦無漏失權實
<lb ed="X" n="0046a24"/><lb ed="R050" n="0437b12"/>智無漏失也依不思議義故前於十如約開合釋
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0046b" n="0046b"/>
<lb ed="X" n="0046b01"/><lb ed="R050" n="0437b13"/>卽權而實卽實而權故不可思議也依甚深微妙
<lb ed="X" n="0046b02"/><lb ed="R050" n="0437b14"/>義故前於十如約佛法界釋依唯我知是義故前
<lb ed="X" n="0046b03"/><lb ed="R050" n="0437b15"/>於十如約位釋二並可知初略開顯中初長文重
<lb ed="X" n="0046b04"/><lb ed="R050" n="0437b16"/>頌歎佛二智竟。</p><p xml:id="pX32p0046b0407" cb:place="inline">△二偈頌正略開顯動執生疑二
<lb ed="X" n="0046b05"/><lb ed="R050" n="0437b17"/>初明諸佛顯實二明釋迦開三互明一邊耳。</p><p xml:id="pX32p0046b0518" cb:place="inline">今
<lb ed="X" n="0046b06"/><lb ed="R050" n="0437b18"/>初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0046b07"/><lb ed="R050" n="0438a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0046b0701">舍利弗當知諸佛語無異於佛所說法當生大信力
<lb ed="X" n="0046b08"/><lb ed="R050" n="0438a02"/>世尊法久後要當說眞實。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0046b09"/><lb ed="R050" n="0438a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0046b0901">諸佛語無異者此顯諸佛化道是同次兩句勸信
<lb ed="X" n="0046b10"/><lb ed="R050" n="0438a04"/>後兩句正顯實可見從前所說皆非眞實所以破
<lb ed="X" n="0046b11"/><lb ed="R050" n="0438a05"/>昔之執生今之疑下文將非魔作佛正由聞此語
<lb ed="X" n="0046b12"/><lb ed="R050" n="0438a06"/>也佛旣實語勸信何事翻疑爲防因疑起謗故須
<lb ed="X" n="0046b13"/><lb ed="R050" n="0438a07"/>勸信耳。</p><p xml:id="pX32p0046b1304" cb:place="inline">△二明釋迦開三。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0046b14"/><lb ed="R050" n="0438a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0046b1401">吿諸聲聞衆及求緣覺乘我令脫苦縛逮得涅槃者
<lb ed="X" n="0046b15"/><lb ed="R050" n="0438a09"/>佛以方便力示以三乘敎衆生處處著引之令得出。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0046b16"/><lb ed="R050" n="0438a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0046b1601">初一偈正擧昔日所施之三聲聞爲小乘緣覺爲
<lb ed="X" n="0046b17"/><lb ed="R050" n="0438a11"/>中乘三祇六度脫諸苦縛逮得涅槃者爲大乘也
<lb ed="X" n="0046b18"/><lb ed="R050" n="0438a12"/>次二句正斥皆是方便假說一總非實後二句釋
<lb ed="X" n="0046b19"/><lb ed="R050" n="0438a13"/>出施三之意引令出著不得<anchor xml:id="nkr_note_add_0046b1901" n="0046b1901"/><anchor xml:id="beg0046b1901" n="0046b1901"/>已<anchor xml:id="end0046b1901"/>耳初略開顯竟。</p><p xml:id="pX32p0046b1919" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0046b20"/><lb ed="R050" n="0438a14"/>二騰疑請二初叙疑二請決初中二初經家叙二
<lb ed="X" n="0046b21"/><lb ed="R050" n="0438a15"/>正生疑。</p><p xml:id="pX32p0046b2104" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0046b22"/><lb ed="R050" n="0438a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0046b2201">爾時大衆中有諸聲聞漏盡阿羅漢<name role="" type="person">阿若憍陳如</name>等
<lb ed="X" n="0046b23"/><lb ed="R050" n="0438a17"/>千二百人及發聲聞辟支佛心比丘比丘尼優婆塞
<lb ed="X" n="0046b24"/><lb ed="R050" n="0438a18"/>優婆夷各作是念。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0046c" n="0046c"/>
<lb ed="X" n="0046c01"/><lb ed="R050" n="0438b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0046c0101">上斥三乘皆是方便今叙疑但在二乘者以其執
<lb ed="X" n="0046c02"/><lb ed="R050" n="0438b02"/>重疑深故偏擧也若下文陳疑中卽云求佛諸菩
<lb ed="X" n="0046c03"/><lb ed="R050" n="0438b03"/>薩大數有八萬等故知三乘僉疑。</p><p xml:id="pX32p0046c0314" cb:place="inline">△二正生疑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0046c04"/><lb ed="R050" n="0438b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0046c0401">今者世尊何故慇懃稱歎方便而作是言佛所得法
<lb ed="X" n="0046c05"/><lb ed="R050" n="0438b05"/>甚深難解有所言說意趣難知一切聲聞辟支佛所
<lb ed="X" n="0046c06"/><lb ed="R050" n="0438b06"/>不能及佛說一解脫義我等亦得此法到於涅槃而
<lb ed="X" n="0046c07"/><lb ed="R050" n="0438b07"/>今不知是義所趣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0046c08"/><lb ed="R050" n="0438b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0046c0801">何故言佛所得法甚深難解是疑佛實智何故言
<lb ed="X" n="0046c09"/><lb ed="R050" n="0438b09"/>有所言說意趣難知等是疑佛權智以佛昔說三
<lb ed="X" n="0046c10"/><lb ed="R050" n="0438b10"/>乘智慧同證不差但餘習有盡不盡耳今忽稱歎
<lb ed="X" n="0046c11"/><lb ed="R050" n="0438b11"/>如來二智非我所及是以生疑也佛說一解脫義
<lb ed="X" n="0046c12"/><lb ed="R050" n="0438b12"/>下是自疑所得三乘聖道是眞出要我修此理亦
<lb ed="X" n="0046c13"/><lb ed="R050" n="0438b13"/>到涅槃而今忽言皆是方便未知何者眞實故言
<lb ed="X" n="0046c14"/><lb ed="R050" n="0438b14"/>不知是義所趣初叙疑竟。</p><p xml:id="pX32p0046c1411" cb:place="inline">△二請決中文有三請
<lb ed="X" n="0046c15"/><lb ed="R050" n="0438b15"/>二止幷前文爲三止初止爲理深難解初請爲自
<lb ed="X" n="0046c16"/><lb ed="R050" n="0438b16"/>他求決次止爲驚疑不信次請爲久植必解後止
<lb ed="X" n="0046c17"/><lb ed="R050" n="0438b17"/>爲謗必墮惡後請爲利根得益或佛豫知三周得
<lb ed="X" n="0046c18"/><lb ed="R050" n="0438b18"/>益前後不俱故三抑俟其三請也第一請爲二初
<lb ed="X" n="0046c19"/><lb ed="R050" n="0439a01"/>長文二偈頌初長文二初陳疑二陳請。</p><p xml:id="pX32p0046c1916" cb:place="inline">今初陳
<lb ed="X" n="0046c20"/><lb ed="R050" n="0439a02"/>疑疑二智也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0046c21"/><lb ed="R050" n="0439a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0046c2101">爾時舍利弗知四衆心疑自亦未了而白佛言世尊
<lb ed="X" n="0046c22"/><lb ed="R050" n="0439a04"/>何因何緣慇懃稱歎諸佛第一方便甚深微妙難解
<lb ed="X" n="0046c23"/><lb ed="R050" n="0439a05"/>之法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0046c24"/><lb ed="R050" n="0439a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0046c2401">△二陳請陳<anchor xml:id="nkr_note_add_0046c2401" n="0046c2401"/><anchor xml:id="beg0046c2401" n="0046c2401"/>已<anchor xml:id="end0046c2401"/>請衆請也。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0047a" n="0047a"/>
<lb ed="X" n="0047a01"/><lb ed="R050" n="0439a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0047a0101">我自昔來未曾從佛聞如是說今者四衆咸皆有疑
<lb ed="X" n="0047a02"/><lb ed="R050" n="0439a08"/>惟願世尊敷演斯事世尊何故慇懃稱歎甚深微妙
<lb ed="X" n="0047a03"/><lb ed="R050" n="0439a09"/>難解之法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047a04"/><lb ed="R050" n="0439a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0047a0401">△二偈頌五初頌疑二智二頌三乘四衆疑三頌
<lb ed="X" n="0047a05"/><lb ed="R050" n="0439a11"/>自疑四頌佛子疑五總明同疑請。</p><p xml:id="pX32p0047a0514" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047a06"/><lb ed="R050" n="0439a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0047a0601">爾時舍利弗欲重宣此義而說偈言。</p>
<lb ed="X" n="0047a07"/><lb ed="R050" n="0439a13"/><p xml:id="pX32p0047a0701">慧日大聖尊久乃說是法自說得如是力無畏三昧
<lb ed="X" n="0047a08"/><lb ed="R050" n="0439a14"/>禪定解脫等不可思議法道場所得法無能發問者
<lb ed="X" n="0047a09"/><lb ed="R050" n="0439a15"/>我意難可測亦無能問者無問而自說稱歎所行道
<lb ed="X" n="0047a10"/><lb ed="R050" n="0439a16"/>智慧甚微妙諸佛之所得。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047a11"/><lb ed="R050" n="0439a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0047a1101">是法指實智力無畏等指權智道場所得指自行
<lb ed="X" n="0047a12"/><lb ed="R050" n="0439a18"/>權實我意難測指化他權實<note place="inline">以是同體方便故難測也</note>所行道
<lb ed="X" n="0047a13"/><lb ed="R050" n="0439b01"/>結自行權佛所得結自行實無問自說卽結成化
<lb ed="X" n="0047a14"/><lb ed="R050" n="0439b02"/>他意也苟非欲以自行化他何故無問自歎。</p><p xml:id="pX32p0047a1418" cb:place="inline">△二
<lb ed="X" n="0047a15"/><lb ed="R050" n="0439b03"/>頌三乘四衆疑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047a16"/><lb ed="R050" n="0439b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0047a1601">無漏諸羅漢及求涅槃者今皆墮疑網佛何故說是
<lb ed="X" n="0047a17"/><lb ed="R050" n="0439b05"/>其求緣覺者比丘比丘尼諸天龍鬼神及乾闥婆等
<lb ed="X" n="0047a18"/><lb ed="R050" n="0439b06"/>相視懷猶豫瞻仰兩足尊是事爲云何願佛爲解說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047a19"/><lb ed="R050" n="0439b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0047a1901">初句明小乘第二句明六度大乘次偈明中乘及
<lb ed="X" n="0047a20"/><lb ed="R050" n="0439b08"/>四衆等。</p><p xml:id="pX32p0047a2004" cb:place="inline">△三頌自疑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047a21"/><lb ed="R050" n="0439b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0047a2101">於諸聲聞衆佛說我第一我今自於智疑惑不能了
<lb ed="X" n="0047a22"/><lb ed="R050" n="0439b10"/>爲是究竟法爲是所行道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047a23"/><lb ed="R050" n="0439b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0047a2301">究竟法果也所行道因也上文佛斥所示三乘皆
<lb ed="X" n="0047a24"/><lb ed="R050" n="0439b12"/>是方便今疑三乘各有因果依敎修證未嘗有謬
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0047b" n="0047b"/>
<lb ed="X" n="0047b01"/><lb ed="R050" n="0439b13"/>若云方便非眞實者爲是所證果非實耶爲是所
<lb ed="X" n="0047b02"/><lb ed="R050" n="0439b14"/>行因不眞耶。</p><p xml:id="pX32p0047b0206" cb:place="inline">△四頌佛子疑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047b03"/><lb ed="R050" n="0439b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0047b0301">佛口所生子合掌瞻仰待願出微妙音時爲如實說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047b04"/><lb ed="R050" n="0439b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0047b0401">此指通別二敎菩薩有疑若不疑者何故合掌瞻
<lb ed="X" n="0047b05"/><lb ed="R050" n="0439b17"/>仰待耶。</p><p xml:id="pX32p0047b0504" cb:place="inline">△五總明同疑請。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047b06"/><lb ed="R050" n="0439b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0047b0601">諸天龍神等其數如恒沙求佛諸菩薩大數有八萬
<lb ed="X" n="0047b07"/><lb ed="R050" n="0440a01"/>又諸萬億國轉輪聖王至合掌以敬心欲聞具足道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047b08"/><lb ed="R050" n="0440a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0047b0801">第一請竟。</p><p xml:id="pX32p0047b0805" cb:place="inline">△第二止恐懷疑故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047b09"/><lb ed="R050" n="0440a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0047b0901">爾時佛吿舍利弗止止不須復說若說是事一切世
<lb ed="X" n="0047b10"/><lb ed="R050" n="0440a04"/>間諸天及人皆當驚疑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047b11"/><lb ed="R050" n="0440a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0047b1101">△第二請騰宿根利故不懷疑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047b12"/><lb ed="R050" n="0440a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0047b1201">舍利弗重白佛言世尊惟願說之惟願說之所以者
<lb ed="X" n="0047b13"/><lb ed="R050" n="0440a07"/>何是會無數百千萬億阿僧祇衆生曾見諸佛諸根
<lb ed="X" n="0047b14"/><lb ed="R050" n="0440a08"/>猛利智慧明了聞佛所說則能敬信爾時舍利弗欲
<lb ed="X" n="0047b15"/><lb ed="R050" n="0440a09"/>重宣此義而說偈言。</p>
<lb ed="X" n="0047b16"/><lb ed="R050" n="0440a10"/><p xml:id="pX32p0047b1601">法王無上尊惟說願勿慮是會無量衆有能敬信者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047b17"/><lb ed="R050" n="0440a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0047b1701">△第三止護增上慢故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047b18"/><lb ed="R050" n="0440a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0047b1801">佛復止舍利弗若說是事一切世間天人阿修羅皆
<lb ed="X" n="0047b19"/><lb ed="R050" n="0440a13"/>當驚疑增上慢比丘將墜於大坑爾時世尊重說偈
<lb ed="X" n="0047b20"/><lb ed="R050" n="0440a14"/>言。</p>
<lb ed="X" n="0047b21"/><lb ed="R050" n="0440a15"/><p xml:id="pX32p0047b2101">止止不須說我法妙難思諸增上慢者聞必不敬信。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047b22"/><lb ed="R050" n="0440a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0047b2201">△第三請述饒益者多世世受化不起上慢。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047b23"/><lb ed="R050" n="0440a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0047b2301">爾時舍利弗重白佛言世尊惟願說之惟願說之今
<lb ed="X" n="0047b24"/><lb ed="R050" n="0440a18"/>此會中如我等比百千萬億世世<anchor xml:id="nkr_note_add_0047b2401" n="0047b2401"/><anchor xml:id="beg0047b2401" n="0047b2401"/>已<anchor xml:id="end0047b2401"/>曾從佛受化如
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0047c" n="0047c"/>
<lb ed="X" n="0047c01"/><lb ed="R050" n="0440b01"/>此人等必能敬信長夜安隱多所饒益爾時舍利弗
<lb ed="X" n="0047c02"/><lb ed="R050" n="0440b02"/>欲重宣此義而說偈言。</p>
<lb ed="X" n="0047c03"/><lb ed="R050" n="0440b03"/><p xml:id="pX32p0047c0301">無上兩足尊願說第一法我爲佛長子惟垂分別說
<lb ed="X" n="0047c04"/><lb ed="R050" n="0440b04"/>是會無量衆能敬信此法佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0047c0401" n="0047c0401"/><anchor xml:id="beg0047c0401" n="0047c0401"/>已<anchor xml:id="end0047c0401"/>曾世世敎化如是等
<lb ed="X" n="0047c05"/><lb ed="R050" n="0440b05"/>皆一心合掌欲聽受佛語我等千二百及餘求佛者
<lb ed="X" n="0047c06"/><lb ed="R050" n="0440b06"/>願爲此衆故惟垂分別說是等聞此法則生大歡喜。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0047c07"/><lb ed="R050" n="0440b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0047c0701">初略開三顯一動執生疑竟。</p><p xml:id="pX32p0047c0712" cb:place="inline">△二廣開三顯一斷
<lb ed="X" n="0047c08"/><lb ed="R050" n="0440b08"/>疑生信凡有三周初從此文至第二卷中盡迴向
<lb ed="X" n="0047c09"/><lb ed="R050" n="0440b09"/>佛道是法說一周上根得悟次從爾時舍利白佛
<lb ed="X" n="0047c10"/><lb ed="R050" n="0440b10"/>言我今無復疑悔乃至授記品是譬說一周中根
<lb ed="X" n="0047c11"/><lb ed="R050" n="0440b11"/>得悟三化城喩等三品是因緣說一周下根得悟
<lb ed="X" n="0047c12"/><lb ed="R050" n="0440b12"/>亦名理事行三周今以十義料簡一有通有別二
<lb ed="X" n="0047c13"/><lb ed="R050" n="0440b13"/>有聲聞無聲聞三惑有厚薄四根轉不轉五根有
<lb ed="X" n="0047c14"/><lb ed="R050" n="0440b14"/>悟不悟六有領解無領解七有得記不得記八悟
<lb ed="X" n="0047c15"/><lb ed="R050" n="0440b15"/>有淺深九益有權實十待時不待時一明通別者
<lb ed="X" n="0047c16"/><lb ed="R050" n="0440b16"/>初周別名法說通則具三如優曇華時一現耳卽
<lb ed="X" n="0047c17"/><lb ed="R050" n="0440b17"/>譬說也若我遇衆生盡敎以佛道卽因緣說也第
<lb ed="X" n="0047c18"/><lb ed="R050" n="0440b18"/>二周別名譬說通亦具三我先不言皆爲一佛乘
<lb ed="X" n="0047c19"/><lb ed="R050" n="0441a01"/>故又於一佛乘分別說三卽法說也長者聞<anchor xml:id="nkr_note_add_0047c1901" n="0047c1901"/><anchor xml:id="beg0047c1901" n="0047c1901"/>已<anchor xml:id="end0047c1901"/>驚
<lb ed="X" n="0047c20"/><lb ed="R050" n="0441a02"/>入火宅方宜救濟卽因緣說也第三周別名宿世
<lb ed="X" n="0047c21"/><lb ed="R050" n="0441a03"/>因緣通亦具三涅槃時到衆又淸淨令入佛慧卽
<lb ed="X" n="0047c22"/><lb ed="R050" n="0441a04"/>法說也有一導師卽譬說也今從多從正從略從
<lb ed="X" n="0047c23"/><lb ed="R050" n="0441a05"/>旁欲令名字不濫故置通取別耳二明有聲聞無
<lb ed="X" n="0047c24"/><lb ed="R050" n="0441a06"/>聲聞者光宅謂定有實行聲聞若言無實權何所
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0048a" n="0048a"/>
<lb ed="X" n="0048a01"/><lb ed="R050" n="0441a07"/>應開善謂定無實行聲聞引勝鬘經三乘初業不
<lb ed="X" n="0048a02"/><lb ed="R050" n="0441a08"/>愚于法外凡<anchor xml:id="nkr_note_add_0048a0201" n="0048a0201"/><anchor xml:id="beg0048a0201" n="0048a0201"/>已<anchor xml:id="end0048a0201"/>知一乘寧有二乘猶執小果經明
<lb ed="X" n="0048a03"/><lb ed="R050" n="0441a09"/>有者權耳此二家偏執乖經失義若定有者經那
<lb ed="X" n="0048a04"/><lb ed="R050" n="0441a10"/>言但化諸菩薩無聲聞弟子若定無者誰入化城
<lb ed="X" n="0048a05"/><lb ed="R050" n="0441a11"/>亦無三可會權何所引難曰若言實有聲聞爲權
<lb ed="X" n="0048a06"/><lb ed="R050" n="0441a12"/>所引者亦應實有三藏佛爲權三藏佛所引若實
<lb ed="X" n="0048a07"/><lb ed="R050" n="0441a13"/>無三藏佛但有權佛者何意不許但有權聲聞無
<lb ed="X" n="0048a08"/><lb ed="R050" n="0441a14"/>實聲聞耶答曰此義不例實有斷界內惑者呼此
<lb ed="X" n="0048a09"/><lb ed="R050" n="0441a15"/>爲實聲聞而權者應之何處有但斷界內惑之佛
<lb ed="X" n="0048a10"/><lb ed="R050" n="0441a16"/>而有權佛應此佛哉今明有無不可偏執若從長
<lb ed="X" n="0048a11"/><lb ed="R050" n="0441a17"/>者實智往觀則無客作人若就窮子根性則便自
<lb ed="X" n="0048a12"/><lb ed="R050" n="0441a18"/>謂作人法華論明四種聲聞一決定二上慢三退
<lb ed="X" n="0048a13"/><lb ed="R050" n="0441b01"/>大四應化前二未熟不與授記後二與記若依今
<lb ed="X" n="0048a14"/><lb ed="R050" n="0441b02"/>經則應有五一者久習小乘今世道熟聞小敎證
<lb ed="X" n="0048a15"/><lb ed="R050" n="0441b03"/>果與論中決定聲聞同二者本是菩薩積劫修道
<lb ed="X" n="0048a16"/><lb ed="R050" n="0441b04"/>中間疲厭生死退大取小大品經中稱爲別異善
<lb ed="X" n="0048a17"/><lb ed="R050" n="0441b05"/>根佛且成其小道爲說共般若令其斷結取果是
<lb ed="X" n="0048a18"/><lb ed="R050" n="0441b06"/>退大未久習小來近理應易悟與論中退大聲聞
<lb ed="X" n="0048a19"/><lb ed="R050" n="0441b07"/>同三者以此二故諸佛菩薩內秘外現成就引接
<lb ed="X" n="0048a20"/><lb ed="R050" n="0441b08"/>令入大道與論中應化聲聞同四者由見權實兩
<lb ed="X" n="0048a21"/><lb ed="R050" n="0441b09"/>種聲聞能出生死因而欣樂涅槃修戒定慧微有
<lb ed="X" n="0048a22"/><lb ed="R050" n="0441b10"/>觀慧未入似位薄有所得謂是證果此名未得謂
<lb ed="X" n="0048a23"/><lb ed="R050" n="0441b11"/>得未證謂證與論中上慢聲聞同五者大乘聲聞
<lb ed="X" n="0048a24"/><lb ed="R050" n="0441b12"/>卽是以佛道聲令一切聞也若約決定退大兩種
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0048b" n="0048b"/>
<lb ed="X" n="0048b01"/><lb ed="R050" n="0441b13"/>卽有聲聞若約大乘理無<g ref="#CB01926">灰</g>斷不住化城終歸寶
<lb ed="X" n="0048b02"/><lb ed="R050" n="0441b14"/>所實者旣爾則無有權故無聲聞若增上慢人旣
<lb ed="X" n="0048b03"/><lb ed="R050" n="0441b15"/>未入位故不名實又非應化故不名權苟得此意
<lb ed="X" n="0048b04"/><lb ed="R050" n="0441b16"/>有無泠然何須苦諍復次秖就佛道聲聞復論有
<lb ed="X" n="0048b05"/><lb ed="R050" n="0441b17"/>無若權作應化外現小迹內隱大德則謂無大乘
<lb ed="X" n="0048b06"/><lb ed="R050" n="0441b18"/>聲聞若從自行發迹顯本則言有大乘聲聞今開
<lb ed="X" n="0048b07"/><lb ed="R050" n="0442a01"/>權顯實正爲引決定退大二種聲聞令成大乘聲
<lb ed="X" n="0048b08"/><lb ed="R050" n="0442a02"/>聞自行旣立卽能爲應化聲聞若得此意則達有
<lb ed="X" n="0048b09"/><lb ed="R050" n="0442a03"/>無也三明惑有厚薄者約無明別惑及約大乘根
<lb ed="X" n="0048b10"/><lb ed="R050" n="0442a04"/>性言也卽爲四句一惑輕根利二惑重根利三惑
<lb ed="X" n="0048b11"/><lb ed="R050" n="0442a05"/>輕根鈍四惑重根鈍若別惑輕大根利初聞卽悟
<lb ed="X" n="0048b12"/><lb ed="R050" n="0442a06"/>若惑重根利再聞方悟若惑輕根鈍三聞乃悟若
<lb ed="X" n="0048b13"/><lb ed="R050" n="0442a07"/>惑重根鈍雖復三聞不能得悟止爲結緣衆耳或
<lb ed="X" n="0048b14"/><lb ed="R050" n="0442a08"/>可初兩句根利同爲上根第三句爲中根第四句
<lb ed="X" n="0048b15"/><lb ed="R050" n="0442a09"/>爲下根或可初句爲上根第二第三兩句合爲中
<lb ed="X" n="0048b16"/><lb ed="R050" n="0442a10"/>根第四句爲下根復次約初品無明有三重能覆
<lb ed="X" n="0048b17"/><lb ed="R050" n="0442a11"/>初住中道初作法說上根人聞三重無明一時俱
<lb ed="X" n="0048b18"/><lb ed="R050" n="0442a12"/>盡開佛知見入菩薩位得菩提記中根僅斷二重
<lb ed="X" n="0048b19"/><lb ed="R050" n="0442a13"/>下根僅斷一重次作譬說中根斷第三重盡開佛
<lb ed="X" n="0048b20"/><lb ed="R050" n="0442a14"/>知見得菩提記下根進斷第二重後作因緣說時
<lb ed="X" n="0048b21"/><lb ed="R050" n="0442a15"/>下根斷三重盡得菩提記也四明根轉不轉者舊
<lb ed="X" n="0048b22"/><lb ed="R050" n="0442a16"/>云上根初聞法說卽悟而中根轉同上根下根轉
<lb ed="X" n="0048b23"/><lb ed="R050" n="0442a17"/>同中根至譬說時中根前<anchor xml:id="nkr_note_add_0048b2301" n="0048b2301"/><anchor xml:id="beg0048b2301" n="0048b2301"/>已<anchor xml:id="end0048b2301"/>成上卽能得悟下根
<lb ed="X" n="0048b24"/><lb ed="R050" n="0442a18"/>前<anchor xml:id="nkr_note_add_0048b2401" n="0048b2401"/><anchor xml:id="beg0048b2401" n="0048b2401"/>已<anchor xml:id="end0048b2401"/>成中今轉同上至因緣說時下根先<anchor xml:id="nkr_note_add_0048b2402" n="0048b2402"/><anchor xml:id="beg0048b2402" n="0048b2402"/>已<anchor xml:id="end0048b2402"/>成上
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0048c" n="0048c"/>
<lb ed="X" n="0048c01"/><lb ed="R050" n="0442b01"/>所以得悟今謂若爾則悟者皆是上根何名三根
<lb ed="X" n="0048c02"/><lb ed="R050" n="0442b02"/>若皆曰上根何名利鈍夫衆生心神不定遇惡緣
<lb ed="X" n="0048c03"/><lb ed="R050" n="0442b03"/>則轉利爲鈍遇善緣則轉鈍爲利先世値佛聞法
<lb ed="X" n="0048c04"/><lb ed="R050" n="0442b04"/>自有轉下中爲上者俱於法說得悟自有轉下爲
<lb ed="X" n="0048c05"/><lb ed="R050" n="0442b05"/>中者俱于譬說得悟自有先世未轉者須待三周
<lb ed="X" n="0048c06"/><lb ed="R050" n="0442b06"/>方悟如此轉根不同舊釋譬如三刀斫木利刀一
<lb ed="X" n="0048c07"/><lb ed="R050" n="0442b07"/>斫卽斷中者二斫斷鈍者三斫斷利鈍之名不失
<lb ed="X" n="0048c08"/><lb ed="R050" n="0442b08"/>木斷之處是同刀譬根木譬惑執刀者譬機敎斫
<lb ed="X" n="0048c09"/><lb ed="R050" n="0442b09"/>者譬佛受敎者譬聞法運刀譬用觀木斷譬證入
<lb ed="X" n="0048c10"/><lb ed="R050" n="0442b10"/>曾磨譬先世根轉遇磨不同故有利鈍此中聞法
<lb ed="X" n="0048c11"/><lb ed="R050" n="0442b11"/>得悟似屬信行非不兼于法行由于往世信法迴
<lb ed="X" n="0048c12"/><lb ed="R050" n="0442b12"/>轉相資不同故也然一坐中應無六十四番問三
<lb ed="X" n="0048c13"/><lb ed="R050" n="0442b13"/>根入初住位猶有利鈍否答眞修體顯則無差降
<lb ed="X" n="0048c14"/><lb ed="R050" n="0442b14"/>問若爾則初住<anchor xml:id="nkr_note_add_0048c1401" n="0048c1401"/><anchor xml:id="beg0048c1401" n="0048c1401"/>已<anchor xml:id="end0048c1401"/>上更起緣修有優劣否答此同
<lb ed="X" n="0048c15"/><lb ed="R050" n="0442b15"/>位人無復勝負眞修體融寧得有異五明根有悟
<lb ed="X" n="0048c16"/><lb ed="R050" n="0442b16"/>不悟者經中多明菩薩爲上根緣覺爲中根聲聞
<lb ed="X" n="0048c17"/><lb ed="R050" n="0442b17"/>爲下根若爾菩薩皆應初周得悟耶義未必然始
<lb ed="X" n="0048c18"/><lb ed="R050" n="0442b18"/>自三周乃至流通壽量有諸菩薩節節得悟無生
<lb ed="X" n="0048c19"/><lb ed="R050" n="0443a01"/>忍者何得局在法說周也緣覺不局在譬說周亦
<lb ed="X" n="0048c20"/><lb ed="R050" n="0443a02"/>可知問菩薩得悟通於始終二乘得悟亦應至後
<lb ed="X" n="0048c21"/><lb ed="R050" n="0443a03"/>答三周定父子天性<anchor xml:id="nkr_note_add_0048c2101" n="0048c2101"/><anchor xml:id="beg0048c2101" n="0048c2101"/>已<anchor xml:id="end0048c2101"/>竟則皆名菩薩設在後悟
<lb ed="X" n="0048c22"/><lb ed="R050" n="0443a04"/>同名菩薩悟也六明有領解無領解者若三乘同
<lb ed="X" n="0048c23"/><lb ed="R050" n="0443a05"/>悟何意但見聲聞領解其二則無今明無佛世出
<lb ed="X" n="0048c24"/><lb ed="R050" n="0443a06"/>名獨覺聞佛說因緣法得悟名緣覺如大迦葉舍
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0049a" n="0049a"/>
<lb ed="X" n="0049a01"/><lb ed="R050" n="0443a07"/>利弗等悉是中乘根性旣入聲聞數中得悟領解
<lb ed="X" n="0049a02"/><lb ed="R050" n="0443a08"/>不異菩薩無領解者聲聞敎中不明得佛今經開
<lb ed="X" n="0049a03"/><lb ed="R050" n="0443a09"/>其歸大之路自恐解謬故對佛述解菩薩不爾故
<lb ed="X" n="0049a04"/><lb ed="R050" n="0443a10"/>無領解又其意有三一菩薩本意求佛設有異執
<lb ed="X" n="0049a05"/><lb ed="R050" n="0443a11"/>而執輕終歸取佛無有不得之慮今聞三周之說
<lb ed="X" n="0049a06"/><lb ed="R050" n="0443a12"/>但是正其觀慧故不須領解二菩薩悟大處處有
<lb ed="X" n="0049a07"/><lb ed="R050" n="0443a13"/>文二乘作佛始自今敎逐要流傳故略菩薩領解
<lb ed="X" n="0049a08"/><lb ed="R050" n="0443a14"/>梵文或有漢略不書耳三菩薩位行深絕諸新小
<lb ed="X" n="0049a09"/><lb ed="R050" n="0443a15"/>菩薩不敢領解說壽量竟彌勒總都領解初從無
<lb ed="X" n="0049a10"/><lb ed="R050" n="0443a16"/>生法忍終訖餘一生在則是具足領解更求何物
<lb ed="X" n="0049a11"/><lb ed="R050" n="0443a17"/>七明得記不得記者若同皆領解何故聲聞得記
<lb ed="X" n="0049a12"/><lb ed="R050" n="0443a18"/>不見緣覺菩薩受記此亦三意一者昔明二乘入
<lb ed="X" n="0049a13"/><lb ed="R050" n="0443b01"/>正位者不能發心何由得記今旣悟大欣斯別決
<lb ed="X" n="0049a14"/><lb ed="R050" n="0443b02"/>故爲記劫國也菩薩發心求佛行滿自成故不欣
<lb ed="X" n="0049a15"/><lb ed="R050" n="0443b03"/>急求佛亦不促授又前敎處處授菩薩記此是恒
<lb ed="X" n="0049a16"/><lb ed="R050" n="0443b04"/>說今但逐要傳譯二菩薩亦有記別調達龍女豈
<lb ed="X" n="0049a17"/><lb ed="R050" n="0443b05"/>非記耶又法師品云求聲聞者求辟支佛者求佛
<lb ed="X" n="0049a18"/><lb ed="R050" n="0443b06"/>道者如是等類咸於佛前聞法華經我皆與授三
<lb ed="X" n="0049a19"/><lb ed="R050" n="0443b07"/>菩提記此豈非皆記耶三二乘昔來未曾得八相
<lb ed="X" n="0049a20"/><lb ed="R050" n="0443b08"/>記故記其劫國菩薩先<anchor xml:id="nkr_note_add_0049a2001" n="0049a2001"/><anchor xml:id="beg0049a2001" n="0049a2001"/>已<anchor xml:id="end0049a2001"/>曾記故不重明耳淺近
<lb ed="X" n="0049a21"/><lb ed="R050" n="0443b09"/>之記初住<anchor xml:id="nkr_note_add_0049a2101" n="0049a2101"/><anchor xml:id="beg0049a2101" n="0049a2101"/>已<anchor xml:id="end0049a2101"/>得菩薩所欣乃圓極妙覺遠記故壽
<lb ed="X" n="0049a22"/><lb ed="R050" n="0443b10"/>量品中始從發心訖一生得妙因斯滿極果頓圓
<lb ed="X" n="0049a23"/><lb ed="R050" n="0443b11"/>此乃授法身記何謂無記耶問若小乘旣悟大道
<lb ed="X" n="0049a24"/><lb ed="R050" n="0443b12"/>應同授法身記那得授八相記答八相是應記旣
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0049b" n="0049b"/>
<lb ed="X" n="0049b01"/><lb ed="R050" n="0443b13"/>得應記知必有本欲使物知聞共來結緣故與應
<lb ed="X" n="0049b02"/><lb ed="R050" n="0443b14"/>記耳又此二乘若聞壽量卽同增道損生得法身
<lb ed="X" n="0049b03"/><lb ed="R050" n="0443b15"/>記也八明悟有淺深者一往同破無明入圓初住
<lb ed="X" n="0049b04"/><lb ed="R050" n="0443b16"/>細尋必應明晦初聞法說旣入佛慧者更聞譬說
<lb ed="X" n="0049b05"/><lb ed="R050" n="0443b17"/>豈不重明又聞因緣理必增進更聞壽量彌復優
<lb ed="X" n="0049b06"/><lb ed="R050" n="0443b18"/>深如聽法人重聞則勝前如寒得衣單複分厚薄
<lb ed="X" n="0049b07"/><lb ed="R050" n="0444a01"/>九明益有權實者或云實行得益權行正爲接引
<lb ed="X" n="0049b08"/><lb ed="R050" n="0444a02"/>影響不論其益今明不爾若至壽量權實悉得益
<lb ed="X" n="0049b09"/><lb ed="R050" n="0444a03"/>增道彌高損生彌盡鄰圓際極唯一生在豈非權
<lb ed="X" n="0049b10"/><lb ed="R050" n="0444a04"/>者益耶所以初爲影響共熟實行後說極果則自
<lb ed="X" n="0049b11"/><lb ed="R050" n="0444a05"/>道明文云出入息利及徧他國息利在<anchor xml:id="nkr_note_add_0049b1101" n="0049b1101"/><anchor xml:id="beg0049b1101" n="0049b1101"/>己<anchor xml:id="end0049b1101"/>卽是<anchor xml:id="nkr_note_add_0049b1102" n="0049b1102"/><anchor xml:id="beg0049b1102" n="0049b1102"/>己<anchor xml:id="end0049b1102"/>
<lb ed="X" n="0049b12"/><lb ed="R050" n="0444a06"/>利實行得益由於權引化功歸<anchor xml:id="nkr_note_add_0049b1201" n="0049b1201"/><anchor xml:id="beg0049b1201" n="0049b1201"/>己<anchor xml:id="end0049b1201"/>權亦得益故佛
<lb ed="X" n="0049b13"/><lb ed="R050" n="0444a07"/>以一音演說法衆生隨類各得解又何必須待壽
<lb ed="X" n="0049b14"/><lb ed="R050" n="0444a08"/>量方令權得益耶地涌菩薩云我等自亦欲得此
<lb ed="X" n="0049b15"/><lb ed="R050" n="0444a09"/>眞淨大法卽是自益也十明待時不待時者爾前
<lb ed="X" n="0049b16"/><lb ed="R050" n="0444a10"/>未悟必待法華悟者名爲待時前敎<anchor xml:id="nkr_note_add_0049b1601" n="0049b1601"/><anchor xml:id="beg0049b1601" n="0049b1601"/>已<anchor xml:id="end0049b1601"/>悟者名不
<lb ed="X" n="0049b17"/><lb ed="R050" n="0444a11"/>待時何以故佛有顯密二說若約顯說則法華之
<lb ed="X" n="0049b18"/><lb ed="R050" n="0444a12"/>前二乘未悟大道要須五味調熟會在法華故云
<lb ed="X" n="0049b19"/><lb ed="R050" n="0444a13"/>所以未曾說說時未至故今正是其時決定說大
<lb ed="X" n="0049b20"/><lb ed="R050" n="0444a14"/>乘此卽待時也若約密說未必具待五味在法華
<lb ed="X" n="0049b21"/><lb ed="R050" n="0444a15"/>方會爾前有密入者名不待時此乃大判時不時
<lb ed="X" n="0049b22"/><lb ed="R050" n="0444a16"/>若就三周亦是待時不待時迹本二門亦是待時
<lb ed="X" n="0049b23"/><lb ed="R050" n="0444a17"/>不待時致有前後悟入也三周之中自論密者如
<lb ed="X" n="0049b24"/><lb ed="R050" n="0444a18"/>法說時密聞大車及大通事而得悟入卽不待時
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0049c" n="0049c"/>
<lb ed="X" n="0049c01"/><lb ed="R050" n="0444b01"/>中周密聞準此可知問若三周及本有密說者玄
<lb ed="X" n="0049c02"/><lb ed="R050" n="0444b02"/>文那云法華唯顯答言顯密者爾前偏圓互不相
<lb ed="X" n="0049c03"/><lb ed="R050" n="0444b03"/>知今至此經同入一圓雖密而顯純一味故但於
<lb ed="X" n="0049c04"/><lb ed="R050" n="0444b04"/>一座有待不待然知彰灼授記二乘顯露分明說
<lb ed="X" n="0049c05"/><lb ed="R050" n="0444b05"/>壽長遠於茲一座無不聞知故名爲顯問有一種
<lb ed="X" n="0049c06"/><lb ed="R050" n="0444b06"/>根性于前四時旣無密益不至法華復無顯得二
<lb ed="X" n="0049c07"/><lb ed="R050" n="0444b07"/>時不攝者應是失時永不得悟耶答餘經或謂此
<lb ed="X" n="0049c08"/><lb ed="R050" n="0444b08"/>爲失時今經不爾此人雖于密顯兩時不悟生滅
<lb ed="X" n="0049c09"/><lb ed="R050" n="0444b09"/>度想入于涅槃而于彼土得聞是經故無失時乃
<lb ed="X" n="0049c10"/><lb ed="R050" n="0444b10"/>是待彼土之時耳問五千起去應是失時答此等
<lb ed="X" n="0049c11"/><lb ed="R050" n="0444b11"/>應於如來滅後弘經人處受益亦是待時也十義
<lb ed="X" n="0049c12"/><lb ed="R050" n="0444b12"/>料簡三周竟。</p><p xml:id="pX32p0049c1206" cb:place="inline">初法說周爲五初正法說二身子
<lb ed="X" n="0049c13"/><lb ed="R050" n="0444b13"/>領解三如來述成四與授記五四衆歡喜初中二
<lb ed="X" n="0049c14"/><lb ed="R050" n="0444b14"/>初長文二偈頌初中三初許二受旨三正說初又
<lb ed="X" n="0049c15"/><lb ed="R050" n="0444b15"/>三初順許二誡許三揀許。</p><p xml:id="pX32p0049c1511" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0049c16"/><lb ed="R050" n="0444b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0049c1601">爾時世尊吿舍利弗汝<anchor xml:id="nkr_note_add_0049c1601" n="0049c1601"/><anchor xml:id="beg0049c1601" n="0049c1601"/>已<anchor xml:id="end0049c1601"/>慇懃三請豈得不說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0049c17"/><lb ed="R050" n="0444b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0049c1701">汝<anchor xml:id="nkr_note_add_0049c1701" n="0049c1701"/><anchor xml:id="beg0049c1701" n="0049c1701"/>已<anchor xml:id="end0049c1701"/>慇懃是順豈得不說是許也。</p><p xml:id="pX32p0049c1714" cb:place="inline">△二誡許。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0049c18"/><lb ed="R050" n="0444b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0049c1801">汝今諦聽善思念之吾當爲汝分別解說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0049c19"/><lb ed="R050" n="0445a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0049c1901">上二句是誡後一句是許也諦聽是聞慧善思是
<lb ed="X" n="0049c20"/><lb ed="R050" n="0445a02"/>思慧念之是修慧大經云一者親近善友二者聽
<lb ed="X" n="0049c21"/><lb ed="R050" n="0445a03"/>聞正法三者思惟其義四者如說修行惟此四法
<lb ed="X" n="0049c22"/><lb ed="R050" n="0445a04"/>是涅槃因若言苦行是涅槃因無有是處一善知
<lb ed="X" n="0049c23"/><lb ed="R050" n="0445a05"/>識謂如來也後之三句卽是三慧故佛誡之是涅
<lb ed="X" n="0049c24"/><lb ed="R050" n="0445a06"/>槃近因緣也。</p><p xml:id="pX32p0049c2406" cb:place="inline">△三揀許。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0050a" n="0050a"/>
<lb ed="X" n="0050a01"/><lb ed="R050" n="0445a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0050a0101">說此語時會中有比丘比丘尼優婆塞優婆夷五千
<lb ed="X" n="0050a02"/><lb ed="R050" n="0445a08"/>人等卽從座起禮佛而退所以者何此輩罪根深重
<lb ed="X" n="0050a03"/><lb ed="R050" n="0445a09"/>及增上慢未得謂得未證謂證有如此失是以不住
<lb ed="X" n="0050a04"/><lb ed="R050" n="0445a10"/>世尊默然而不制止爾時佛吿舍利弗我今此衆無
<lb ed="X" n="0050a05"/><lb ed="R050" n="0445a11"/>復枝葉純有貞實舍利弗如是增上慢人退亦佳矣
<lb ed="X" n="0050a06"/><lb ed="R050" n="0445a12"/>汝今善聽當爲汝說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0050a07"/><lb ed="R050" n="0445a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0050a0701">從初至退亦佳矣是揀汝今善聽是許也五千在
<lb ed="X" n="0050a08"/><lb ed="R050" n="0445a14"/>座故如來三止今將許說威神遣去故名揀衆五
<lb ed="X" n="0050a09"/><lb ed="R050" n="0445a15"/>濁障多名罪重執小翳大名根深未得三果謂得
<lb ed="X" n="0050a10"/><lb ed="R050" n="0445a16"/>三果未證無學謂證無學如悞認四禪以爲四果
<lb ed="X" n="0050a11"/><lb ed="R050" n="0445a17"/>等名增上慢有如此失者謂障執慢三失也默不
<lb ed="X" n="0050a12"/><lb ed="R050" n="0445a18"/>制止者上聞略開三顯一言簡義隱猶未生謗足
<lb ed="X" n="0050a13"/><lb ed="R050" n="0445b01"/>爲繫珠因緣去則有益若聞廣開三顯一乖情起
<lb ed="X" n="0050a14"/><lb ed="R050" n="0445b02"/>謗住則有損是故不制止也無復枝葉者枝葉細
<lb ed="X" n="0050a15"/><lb ed="R050" n="0445b03"/>末不任器用此等執方便之方便<note place="inline">小乘四果<anchor xml:id="nkr_note_add_0050a1501" n="0050a1501"/><anchor xml:id="beg0050a1501" n="0050a1501"/>已<anchor xml:id="end0050a1501"/>是方便更于煖頂
<lb ed="X" n="0050a16"/><lb ed="R050" n="0445b04"/>妄計爲極</note>於大非器故大品經云攀枝附葉棄于根本
<lb ed="X" n="0050a17"/><lb ed="R050" n="0445b05"/>是人爲不黠卽此義也退亦佳矣者旣以小自翳
<lb ed="X" n="0050a18"/><lb ed="R050" n="0445b06"/>復妨他大光今退無謗法之愆復無障他之過故
<lb ed="X" n="0050a19"/><lb ed="R050" n="0445b07"/>云佳矣枝葉未去故如來三止貞實願聞故身子
<lb ed="X" n="0050a20"/><lb ed="R050" n="0445b08"/>四請師弟鑒機非徒靳固也問佛大慈悲何不神
<lb ed="X" n="0050a21"/><lb ed="R050" n="0445b09"/>力使其住而不聞如華嚴中之二乘聾瘂何不強
<lb ed="X" n="0050a22"/><lb ed="R050" n="0445b10"/>毒以大如喜根之於勝意答各有所以華嚴末席
<lb ed="X" n="0050a23"/><lb ed="R050" n="0445b11"/>正<anchor xml:id="nkr_note_add_0050a2301" n="0050a2301"/><anchor xml:id="beg0050a2301" n="0050a2301"/>已<anchor xml:id="end0050a2301"/>開漸未破小執故在座而隔今正欲滅化破
<lb ed="X" n="0050a24"/><lb ed="R050" n="0445b12"/>菴宜須揀遣若去在俱謗宜如喜根強說今去則
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0050b" n="0050b"/>
<lb ed="X" n="0050b01"/><lb ed="R050" n="0445b13"/>有益那忽令住住則有損那忽不遣喜根令遠得
<lb ed="X" n="0050b02"/><lb ed="R050" n="0445b14"/>益慈故強說與其樂種如來護令不謗悲故發遣
<lb ed="X" n="0050b03"/><lb ed="R050" n="0445b15"/>拔其當苦問五千在座卽不蒙益去則何益答此
<lb ed="X" n="0050b04"/><lb ed="R050" n="0445b16"/>非當機是結緣人耳昔大通佛時亦有無量衆生
<lb ed="X" n="0050b05"/><lb ed="R050" n="0445b17"/>心生疑惑世世與師俱生今皆得度乃至如來滅
<lb ed="X" n="0050b06"/><lb ed="R050" n="0445b18"/>後猶故未盡此五千人當知亦爾又說大經時有
<lb ed="X" n="0050b07"/><lb ed="R050" n="0446a01"/>八萬五千億人於是經中不生信心是人于未來
<lb ed="X" n="0050b08"/><lb ed="R050" n="0446a02"/>亦當得信例此則益在不久也初許竟。</p><p xml:id="pX32p0050b0816" cb:place="inline">△二受旨。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0050b09"/><lb ed="R050" n="0446a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0050b0901">舍利弗言唯然世尊願樂欲聞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0050b10"/><lb ed="R050" n="0446a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0050b1001">前<anchor xml:id="nkr_note_add_0050b1001" n="0050b1001"/><anchor xml:id="beg0050b1001" n="0050b1001"/>已<anchor xml:id="end0050b1001"/>三請幷此爲第四請。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0050b11"/><lb ed="R050" n="0446a05"/>
<lb ed="X" n="0050b12"/><lb ed="R050" n="0446a06"/><cb:juan fun="close" n="1c"><cb:jhead>妙法蓮華經台宗會義卷一之三</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0050b13"/>
<lb ed="X" n="0050b14"/>
<lb ed="X" n="0050b15"/><lb ed="R050" n="0446a08"/><cb:juan fun="open" n="1d"><cb:mulu type="卷" n="1d">一之四</cb:mulu><cb:jhead>妙法蓮華經台宗會義卷一之四</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0050b16"/>
<lb ed="X" n="0050b17"/><lb ed="R050" n="0446a09"/><byline cb:type="author">古吳後學蕅益　智旭　述</byline>
<lb ed="X" n="0050b18"/><lb ed="R050" n="0446a10"/><p xml:id="pX32p0050b1801">初正法說長文中初許二受旨竟。</p><p xml:id="pX32p0050b1814" cb:place="inline">△三正說爲二
<lb ed="X" n="0050b19"/><lb ed="R050" n="0446a11"/>初四佛章廣上諸佛權實二釋迦章廣上釋迦權
<lb ed="X" n="0050b20"/><lb ed="R050" n="0446a12"/>實上句逗少是文略總云諸佛是人略但開三顯
<lb ed="X" n="0050b21"/><lb ed="R050" n="0446a13"/>一是義略此中章句多是文廣明五佛是人廣明
<lb ed="X" n="0050b22"/><lb ed="R050" n="0446a14"/>六番是義廣六番者一歎法希有二說無虗妄三
<lb ed="X" n="0050b23"/><lb ed="R050" n="0446a15"/>開方便四示眞實五擧五濁釋權六揀僞敦信歎
<lb ed="X" n="0050b24"/><lb ed="R050" n="0446a16"/>法令生尊重說無虗妄止其誹謗開方便使莫執
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0050c" n="0050c"/>
<lb ed="X" n="0050c01"/><lb ed="R050" n="0446a17"/>小示眞實使其悟大擧五濁示必施三揀僞要必
<lb ed="X" n="0050c02"/><lb ed="R050" n="0446a18"/>眞實於五佛章中一一應備六義而前後互出不
<lb ed="X" n="0050c03"/><lb ed="R050" n="0446b01"/>具足者蓋如來巧說使略而無缺詣而不煩文耳
<lb ed="X" n="0050c04"/><lb ed="R050" n="0446b02"/>又六義前後亦復無在<note place="inline">生起宛然大體隨時以此六義共成開顯大旨如三
<lb ed="X" n="0050c05"/><lb ed="R050" n="0446b03"/>世佛但各二章豈非極略而開顯無缺令權詣實略却四章令文不繁詣者至也前後無在者六章之要
<lb ed="X" n="0050c06"/><lb ed="R050" n="0446b04"/>莫若開顯前後互無在餘四章但義存六共成一意不必次第也</note>初四佛章爲二
<lb ed="X" n="0050c07"/><lb ed="R050" n="0446b05"/>初總明諸佛二列三世佛初中但四初歎法希有
<lb ed="X" n="0050c08"/><lb ed="R050" n="0446b06"/>二說無虗妄三開方便四示眞實缺二義者指後
<lb ed="X" n="0050c09"/><lb ed="R050" n="0446b07"/>文也。</p><p xml:id="pX32p0050c0903" cb:place="inline">今初。</p>
<lb ed="X" n="0050c10"/><lb ed="R050" n="0446b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0050c1001">佛吿舍利弗如是妙法諸佛如來時乃說之如優曇
<lb ed="X" n="0050c11"/><lb ed="R050" n="0446b09"/>鉢華時一現耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0050c12"/><lb ed="R050" n="0446b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0050c1201">此中法譬雙歎諸佛若出五濁必先開三如今世
<lb ed="X" n="0050c13"/><lb ed="R050" n="0446b11"/>尊四十餘年始顯眞實久久稀疎故言時乃說之
<lb ed="X" n="0050c14"/><lb ed="R050" n="0446b12"/>久不說者爲人不堪故時未至故五千未遣故今
<lb ed="X" n="0050c15"/><lb ed="R050" n="0446b13"/>人<anchor xml:id="nkr_note_add_0050c1501" n="0050c1501"/><anchor xml:id="beg0050c1501" n="0050c1501"/>已<anchor xml:id="end0050c1501"/>堪時<anchor xml:id="nkr_note_add_0050c1502" n="0050c1502"/><anchor xml:id="beg0050c1502" n="0050c1502"/>已<anchor xml:id="end0050c1502"/>至五千<anchor xml:id="nkr_note_add_0050c1503" n="0050c1503"/><anchor xml:id="beg0050c1503" n="0050c1503"/>已<anchor xml:id="end0050c1503"/>去決定說大乘故言時乃
<lb ed="X" n="0050c16"/><lb ed="R050" n="0446b14"/>說之優曇華此云靈瑞三千年一現又現則金輪
<lb ed="X" n="0050c17"/><lb ed="R050" n="0446b15"/>王出表三乘調熟<anchor xml:id="nkr_note_add_0050c1701" n="0050c1701"/><anchor xml:id="beg0050c1701" n="0050c1701"/>已<anchor xml:id="end0050c1701"/>後方說妙法授法王記又隔
<lb ed="X" n="0050c18"/><lb ed="R050" n="0446b16"/>跨酪及二酥三味乃說醍醐也觀心釋者卽中妙
<lb ed="X" n="0050c19"/><lb ed="R050" n="0446b17"/>觀通一切法至實相名爲靈靈卽靈通有此觀故
<lb ed="X" n="0050c20"/><lb ed="R050" n="0446b18"/>必獲佛記名爲瑞由有此觀方得佛果名爲華。</p><p xml:id="pX32p0050c2019" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0050c21"/><lb ed="R050" n="0447a01"/>二說無虗妄。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0050c22"/><lb ed="R050" n="0447a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0050c2201">舍利弗汝等當信佛之所說言不虗妄。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0050c23"/><lb ed="R050" n="0447a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0050c2301">此理至深與昔權理異此言至妙與昔權言反此
<lb ed="X" n="0050c24"/><lb ed="R050" n="0447a04"/>行至普與昔權行乖此人至勝勝於昔劣還指客
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0051a" n="0051a"/>
<lb ed="X" n="0051a01"/><lb ed="R050" n="0447a05"/>行四種之粗而今皆妙恐物疑謗故先勸信令信
<lb ed="X" n="0051a02"/><lb ed="R050" n="0447a06"/>無虗妄人說無虗妄法也。</p><p xml:id="pX32p0051a0211" cb:place="inline">△三開方便三初開二
<lb ed="X" n="0051a03"/><lb ed="R050" n="0447a07"/>釋三結。</p><p xml:id="pX32p0051a0304" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0051a04"/><lb ed="R050" n="0447a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0051a0401">舍利弗諸佛隨宜說法意趣難解。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0051a05"/><lb ed="R050" n="0447a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0051a0501">隨三種機宜巧說方便而佛意在實人莫能解也。</p>
<lb ed="X" n="0051a06"/><lb ed="R050" n="0447a10"/><p xml:id="pX32p0051a0601">△二釋。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0051a07"/><lb ed="R050" n="0447a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0051a0701">所以者何我以無數方便種種因緣譬喩言辭演說
<lb ed="X" n="0051a08"/><lb ed="R050" n="0447a12"/>諸法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0051a09"/><lb ed="R050" n="0447a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0051a0901">擧今佛之權能釋諸佛之方便巧慧同故借此釋
<lb ed="X" n="0051a10"/><lb ed="R050" n="0447a14"/>彼當知諸佛開權亦如我也。</p><p xml:id="pX32p0051a1012" cb:place="inline">△三結。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0051a11"/><lb ed="R050" n="0447a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0051a1101">是法非思量分別之所能解唯有諸佛乃能知之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0051a12"/><lb ed="R050" n="0447a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0051a1201">此結成開權之意趣難解也蓋稟敎者罔不謂三
<lb ed="X" n="0051a13"/><lb ed="R050" n="0447a17"/>唯有諸佛乃知一耳此文兩向若作示眞實者卽
<lb ed="X" n="0051a14"/><lb ed="R050" n="0447a18"/>屬後文初標勝人法也無分別法唯佛能知佛以
<lb ed="X" n="0051a15"/><lb ed="R050" n="0447b01"/>無分別智解知無分別法故是顯實。</p><p xml:id="pX32p0051a1515" cb:place="inline">△四示眞實
<lb ed="X" n="0051a16"/><lb ed="R050" n="0447b02"/>五初標勝人法二標出世意三重示四正釋五總
<lb ed="X" n="0051a17"/><lb ed="R050" n="0447b03"/>結初文如前。</p><p xml:id="pX32p0051a1706" cb:place="inline">二標出世意。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0051a18"/><lb ed="R050" n="0447b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0051a1801">所以者何諸佛世尊唯以一大事因緣故出現於世。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0051a19"/><lb ed="R050" n="0447b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0051a1901">釋此爲兩初總次分字初總者承上文言何故是
<lb ed="X" n="0051a20"/><lb ed="R050" n="0447b06"/>法非思量分別所解唯有諸佛乃能知耶良以諸
<lb ed="X" n="0051a21"/><lb ed="R050" n="0447b07"/>佛覺如實之相乘此實道出應於世秖令衆生得
<lb ed="X" n="0051a22"/><lb ed="R050" n="0447b08"/>此實相更無他事實相無相微妙第一故非思量
<lb ed="X" n="0051a23"/><lb ed="R050" n="0447b09"/>分別所能解也次分字釋者一則一實相也非三
<lb ed="X" n="0051a24"/><lb ed="R050" n="0447b10"/>非五非七非九故言一也<note place="inline">三卽三乘五加人天七加通二乘九加通別菩
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0051b" n="0051b"/>
<lb ed="X" n="0051b01"/><lb ed="R050" n="0447b11"/>薩</note>其性廣博博三五七九等故名爲大諸佛出世
<lb ed="X" n="0051b02"/><lb ed="R050" n="0447b12"/>之儀式故名爲事衆生有此機感故名爲因如來
<lb ed="X" n="0051b03"/><lb ed="R050" n="0447b13"/>乘機而應故名爲緣是爲出世之本意而先開三
<lb ed="X" n="0051b04"/><lb ed="R050" n="0447b14"/>者爲一弄引耳如人欲取先當與之雖說種種道
<lb ed="X" n="0051b05"/><lb ed="R050" n="0447b15"/>其實爲一乘也。</p><p xml:id="pX32p0051b0507" cb:place="inline">△三重示。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0051b06"/><lb ed="R050" n="0447b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0051b0601">舍利弗云何名諸佛世尊唯以一大事因緣故出現
<lb ed="X" n="0051b07"/><lb ed="R050" n="0447b17"/>於世。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0051b08"/><lb ed="R050" n="0447b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0051b0801">將欲解釋更重徵起以爲言端又此大事佛所尊
<lb ed="X" n="0051b09"/><lb ed="R050" n="0448a01"/>重如釋論中明父王欲多聞太子名數數說之無
<lb ed="X" n="0051b10"/><lb ed="R050" n="0448a02"/>有厭足也。</p><p xml:id="pX32p0051b1005" cb:place="inline">△四正釋破古不錄夫旣顯實則無量
<lb ed="X" n="0051b11"/><lb ed="R050" n="0448a03"/>法皆一也如玄義中十妙則是十種一也若略和
<lb ed="X" n="0051b12"/><lb ed="R050" n="0448a04"/>舊解且作四一言無量一者一色一香無非中道
<lb ed="X" n="0051b13"/><lb ed="R050" n="0448a05"/>此義可知言十一者帖文整足雖不次第十義無
<lb ed="X" n="0051b14"/><lb ed="R050" n="0448a06"/>減是法非思量分別之所能解是顯理一唯有諸
<lb ed="X" n="0051b15"/><lb ed="R050" n="0448a07"/>佛乃能知之是顯智一唯以一大事者一卽是理
<lb ed="X" n="0051b16"/><lb ed="R050" n="0448a08"/>大卽是智<note place="inline">智能照境方達境大故大名智</note>事卽是行<note place="inline">自行化他俱名事故</note>理
<lb ed="X" n="0051b17"/><lb ed="R050" n="0448a09"/>發智智導行逐此義便是顯行一知見者智知於
<lb ed="X" n="0051b18"/><lb ed="R050" n="0448a10"/>理眼見諦法諦理無爲則無分別以無爲法而有
<lb ed="X" n="0051b19"/><lb ed="R050" n="0448a11"/>差別約此知見論開示悟入以略擬廣有四十位
<lb ed="X" n="0051b20"/><lb ed="R050" n="0448a12"/>是顯位一又取結句明一一卽法身大卽般若事
<lb ed="X" n="0051b21"/><lb ed="R050" n="0448a13"/>卽解脫爲秘密藏是顯三法一出現於世顯感應
<lb ed="X" n="0051b22"/><lb ed="R050" n="0448a14"/>一但敎化菩薩顯眷屬一諸有所作顯神通一唯
<lb ed="X" n="0051b23"/><lb ed="R050" n="0448a15"/>以佛之知見示悟衆生顯利益一但以一佛乘故
<lb ed="X" n="0051b24"/><lb ed="R050" n="0448a16"/>爲衆生說法顯說法一經文印義信如符契今略
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0051c" n="0051c"/>
<lb ed="X" n="0051c01"/><lb ed="R050" n="0448a17"/>和舊解作四一者數同義異舊云果一今言理一
<lb ed="X" n="0051c02"/><lb ed="R050" n="0448a18"/>依義依文依義者若無理一衆事顚倒悉是魔說
<lb ed="X" n="0051c03"/><lb ed="R050" n="0448b01"/>非復佛經故須理一依文者文稱佛之知見今取
<lb ed="X" n="0051c04"/><lb ed="R050" n="0448b02"/>所知見所見卽諦所知卽境境諦卽實相理故名
<lb ed="X" n="0051c05"/><lb ed="R050" n="0448b03"/>理一舊云因一語單義別今云行一通收因果人
<lb ed="X" n="0051c06"/><lb ed="R050" n="0448b04"/>一敎一名與舊同文卽爲四初明理一二明人一
<lb ed="X" n="0051c07"/><lb ed="R050" n="0448b05"/>三明行一四明敎一。</p><p xml:id="pX32p0051c0709" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0051c08"/><lb ed="R050" n="0448b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0051c0801">諸佛世尊欲令衆生開佛知見使得淸淨故出現於
<lb ed="X" n="0051c09"/><lb ed="R050" n="0448b07"/>世欲示衆生佛之知見故出現於世欲令衆生悟佛
<lb ed="X" n="0051c10"/><lb ed="R050" n="0448b08"/>知見故出現於世欲令衆生入佛知見道故出現於
<lb ed="X" n="0051c11"/><lb ed="R050" n="0448b09"/>世舍利弗是爲諸佛以一大事因緣故出現於世。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0051c12"/><lb ed="R050" n="0448b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0051c1201">釋此理一復爲四意一約四位二約四智三約四
<lb ed="X" n="0051c13"/><lb ed="R050" n="0448b11"/>門四約觀心一約四位者諦境不可知見約于智
<lb ed="X" n="0051c14"/><lb ed="R050" n="0448b12"/>眼乃能知見二智四眼不能知見惟一切種智佛
<lb ed="X" n="0051c15"/><lb ed="R050" n="0448b13"/>眼則能知見經云爲令衆生開佛知見若偏語佛
<lb ed="X" n="0051c16"/><lb ed="R050" n="0448b14"/>果卽失衆生若偏語衆生則非佛知見故不可偏
<lb ed="X" n="0051c17"/><lb ed="R050" n="0448b15"/>取前三敎行人雖是衆生未得佛眼佛智故不能
<lb ed="X" n="0051c18"/><lb ed="R050" n="0448b16"/>知見實相圓敎四位亦是衆生而分得佛眼佛智
<lb ed="X" n="0051c19"/><lb ed="R050" n="0448b17"/>則衆生義成佛知見義亦成故寄此四位以釋理
<lb ed="X" n="0051c20"/><lb ed="R050" n="0448b18"/>一如瑞相中天雨四華表萬善同歸得入四位乘
<lb ed="X" n="0051c21"/><lb ed="R050" n="0449a01"/>四位華以趣佛果故約位顯理也開者卽圓十住
<lb ed="X" n="0051c22"/><lb ed="R050" n="0449a02"/>初破無明開如來藏見實相理何者性德妙理被
<lb ed="X" n="0051c23"/><lb ed="R050" n="0449a03"/>通別兩惑之所染著難可了知初心雖能圓信<note place="inline">名字
<lb ed="X" n="0051c24"/><lb ed="R050" n="0449a04"/>位</note>圓受<note place="inline">五品位</note>圓伏<note place="inline">十信位</note>而未能斷不名爲開內加
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0052a" n="0052a"/>
<lb ed="X" n="0052a01"/><lb ed="R050" n="0449a05"/>觀行外藉法雨助破通別惑藏顯出眞修性知見
<lb ed="X" n="0052a02"/><lb ed="R050" n="0449a06"/>朗然開發如日出暗滅眼目有用故名爲開緣修
<lb ed="X" n="0052a03"/><lb ed="R050" n="0449a07"/>破惑故名使得淸淨仁王經云入理般若名爲住
<lb ed="X" n="0052a04"/><lb ed="R050" n="0449a08"/>住於十住白華位也示者惑障旣除知見體顯體
<lb ed="X" n="0052a05"/><lb ed="R050" n="0449a09"/>備萬德法界衆德顯示分明故名爲示卽是十行
<lb ed="X" n="0052a06"/><lb ed="R050" n="0449a10"/>大白華位也悟者障除體顯法界行明事理融通
<lb ed="X" n="0052a07"/><lb ed="R050" n="0449a11"/>更無二趣如理智如量智理量不二故名爲悟卽
<lb ed="X" n="0052a08"/><lb ed="R050" n="0449a12"/>十迴向赤華位也入者事理旣融自在無礙任運
<lb ed="X" n="0052a09"/><lb ed="R050" n="0449a13"/>流注入于薩婆若海如理如量通達自在如量知
<lb ed="X" n="0052a10"/><lb ed="R050" n="0449a14"/>見能持衆德如理知見能遮諸惑卽是十地大赤
<lb ed="X" n="0052a11"/><lb ed="R050" n="0449a15"/>華位也然圓道妙位一位之中卽具四十一地功
<lb ed="X" n="0052a12"/><lb ed="R050" n="0449a16"/>德秪開卽具示悟入等更非異心但如理知見無
<lb ed="X" n="0052a13"/><lb ed="R050" n="0449a17"/>有分別淺深之相欲顯如量知見故分別四位耳
<lb ed="X" n="0052a14"/><lb ed="R050" n="0449a18"/>發心畢竟二不別如是二心先心難旣云難易卽
<lb ed="X" n="0052a15"/><lb ed="R050" n="0449b01"/>知初心與畢竟心應有明晦淺深之別猶如月體
<lb ed="X" n="0052a16"/><lb ed="R050" n="0449b02"/>初後俱圓而有朔望之殊四位知見皆明照實相
<lb ed="X" n="0052a17"/><lb ed="R050" n="0449b03"/>而說開示悟入之異也二約四智者<note place="inline">名出般若彼通三敎今唯
<lb ed="X" n="0052a18"/><lb ed="R050" n="0449b04"/>約圓</note>一道慧見道實性實性中得開佛知見也二道
<lb ed="X" n="0052a19"/><lb ed="R050" n="0449b05"/>種慧知十法界諸道種別解惑之相一一皆示佛
<lb ed="X" n="0052a20"/><lb ed="R050" n="0449b06"/>知見也三一切智知一切法一相寂滅寂滅卽悟
<lb ed="X" n="0052a21"/><lb ed="R050" n="0449b07"/>佛知見也四一切種智知一切法一相寂滅相種
<lb ed="X" n="0052a22"/><lb ed="R050" n="0449b08"/>種行類相貌皆識卽入佛知見也<note place="inline">智慧二字俱通因果及以總別
<lb ed="X" n="0052a23"/><lb ed="R050" n="0449b09"/>今但云道慧故約因約總加一種字故約因約別智上有一切二字故約果約總又加一種字故約果約
<lb ed="X" n="0052a24"/><lb ed="R050" n="0449b10"/>別也</note>又道慧如理名開道種慧如量名示一切智理
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0052b" n="0052b"/>
<lb ed="X" n="0052b01"/><lb ed="R050" n="0449b11"/>量不二稱悟一切種智理量雙照爲入此亦約實
<lb ed="X" n="0052b02"/><lb ed="R050" n="0449b12"/>理無淺深中而淺深分別也<note place="inline">如彼俗境數量如于實理契之理量相卽
<lb ed="X" n="0052b03"/><lb ed="R050" n="0449b13"/>非因果總別而論因果總別四名便故初後理同</note>三約圓敎四門橫釋四
<lb ed="X" n="0052b04"/><lb ed="R050" n="0449b14"/>句者空門一空一切空卽開佛知見有門一有一
<lb ed="X" n="0052b05"/><lb ed="R050" n="0449b15"/>切有卽示佛知見亦空亦有門一切亦空亦有卽
<lb ed="X" n="0052b06"/><lb ed="R050" n="0449b16"/>悟佛知見非空非有門一切非空非有卽入佛知
<lb ed="X" n="0052b07"/><lb ed="R050" n="0449b17"/>見能通則四所通則一開示悟入是能通之門所
<lb ed="X" n="0052b08"/><lb ed="R050" n="0449b18"/>知所見乃所通之理也四約觀心釋者觀于心性
<lb ed="X" n="0052b09"/><lb ed="R050" n="0450a01"/>三諦之理不可思議此觀明淨名爲開雖不可思
<lb ed="X" n="0052b10"/><lb ed="R050" n="0450a02"/>議而能分別空假中心宛然無濫名爲示空假中
<lb ed="X" n="0052b11"/><lb ed="R050" n="0450a03"/>心卽三而一卽一而三名爲悟空假中心非空假
<lb ed="X" n="0052b12"/><lb ed="R050" n="0450a04"/>中而齊照空假中名爲入是爲一心三觀而分開
<lb ed="X" n="0052b13"/><lb ed="R050" n="0450a05"/>示悟入之殊也所以四種釋者見理由位位立由
<lb ed="X" n="0052b14"/><lb ed="R050" n="0450a06"/>智智發由門門通由觀觀故則門通門通故智成
<lb ed="X" n="0052b15"/><lb ed="R050" n="0450a07"/>智成故位立位立故見理見理故名爲理一也<note place="inline">雖云
<lb ed="X" n="0052b16"/><lb ed="R050" n="0450a08"/>理一而門卽敎一觀卽行一位卽人一此乃敎行人三寄理以辨理旣如是餘三例然釋義之妙無以加
<lb ed="X" n="0052b17"/><lb ed="R050" n="0450a09"/>矣又前約位智則初住方得名開似乎凡夫絕分後約門約觀則名字初心造修有地況復衆生知見本
<lb ed="X" n="0052b18"/><lb ed="R050" n="0450a10"/>來卽是佛知見體如冰體卽水但由惑障寒結擧水成冰苟信圓門觀心卽是則有名字開示悟入乃至
<lb ed="X" n="0052b19"/><lb ed="R050" n="0450a11"/>究竟開示悟入豈得高推聖境自鄙無分又豈得妄計初心卽佛以凡濫極哉此中約位非豎而論豎約
<lb ed="X" n="0052b20"/><lb ed="R050" n="0450a12"/>門非橫而論橫約智非亦橫亦豎而論亦橫亦竪約觀非非橫非豎而論非橫非豎又復雙照橫豎</note>舍
<lb ed="X" n="0052b21"/><lb ed="R050" n="0450a13"/>利弗下卽結成理一義昔方便敎亦得各論開示
<lb ed="X" n="0052b22"/><lb ed="R050" n="0450a14"/>悟入而非佛知見故是權今明佛知見故是實實
<lb ed="X" n="0052b23"/><lb ed="R050" n="0450a15"/>卽理一也。</p><p xml:id="pX32p0052b2305" cb:place="inline">△二明人一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0052b24"/><lb ed="R050" n="0450a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0052b2401">佛吿舍利弗諸佛如來但敎化菩薩。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0052c" n="0052c"/>
<lb ed="X" n="0052c01"/><lb ed="R050" n="0450a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0052c0101">就昔方便謂敎化三乘理實但化菩薩如彼窮子
<lb ed="X" n="0052c02"/><lb ed="R050" n="0450a18"/>自謂客作賤人長者觀之實是<anchor xml:id="nkr_note_add_0052c0201" n="0052c0201"/><anchor xml:id="beg0052c0201" n="0052c0201"/>己<anchor xml:id="end0052c0201"/>子卽是人一。</p><p xml:id="pX32p0052c0219" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0052c03"/><lb ed="R050" n="0450b01"/>三明行一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0052c04"/><lb ed="R050" n="0450b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0052c0401">諸有所作常爲一事唯以佛之知見示悟衆生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0052c05"/><lb ed="R050" n="0450b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0052c0501">三乘衆行名之爲諸爲圓故諸卽是一事此行何
<lb ed="X" n="0052c06"/><lb ed="R050" n="0450b04"/>所至到唯趣佛之知見卽是行一意也。</p><p xml:id="pX32p0052c0616" cb:place="inline">△四明敎
<lb ed="X" n="0052c07"/><lb ed="R050" n="0450b05"/>一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0052c08"/><lb ed="R050" n="0450b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0052c0801">舍利弗如來但以一佛乘故爲衆生說法無有餘乘
<lb ed="X" n="0052c09"/><lb ed="R050" n="0450b07"/>若二若三。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0052c10"/><lb ed="R050" n="0450b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0052c1001">圓頓之敎名一佛乘別敎<anchor xml:id="nkr_note_add_0052c1001" n="0052c1001"/><anchor xml:id="beg0052c1001" n="0052c1001"/>已<anchor xml:id="end0052c1001"/>去皆名有餘之說卽
<lb ed="X" n="0052c11"/><lb ed="R050" n="0450b09"/>不了義非一佛乘無有餘乘者無華嚴中所兼之
<lb ed="X" n="0052c12"/><lb ed="R050" n="0450b10"/>別無二者無般若中所帶之二無三者無方等中
<lb ed="X" n="0052c13"/><lb ed="R050" n="0450b11"/>所對之三也然上四文各有二義初文若取能知
<lb ed="X" n="0052c14"/><lb ed="R050" n="0450b12"/>見卽人一爲便今取所知見則理一爲便次文若
<lb ed="X" n="0052c15"/><lb ed="R050" n="0450b13"/>取敎化卽敎一爲便今取菩薩則人一爲便第三
<lb ed="X" n="0052c16"/><lb ed="R050" n="0450b14"/>文諸有所作若就敎主爲言卽敎一爲便今就行
<lb ed="X" n="0052c17"/><lb ed="R050" n="0450b15"/>人爲語則行一爲便第四文若取乘運之義卽行
<lb ed="X" n="0052c18"/><lb ed="R050" n="0450b16"/>一爲便今取爲衆生說法則敎一爲便不過逐便
<lb ed="X" n="0052c19"/><lb ed="R050" n="0450b17"/>釋耳四正釋竟。</p><p xml:id="pX32p0052c1907" cb:place="inline">△五總結。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0052c20"/><lb ed="R050" n="0450b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0052c2001">舍利弗一切十方諸佛法亦如是。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0052c21"/><lb ed="R050" n="0451a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0052c2101">此句總結四一文簡義長何以言之序中因光橫
<lb ed="X" n="0052c22"/><lb ed="R050" n="0451a02"/>見萬八千土文殊引古豎明二萬諸佛無不爲實
<lb ed="X" n="0052c23"/><lb ed="R050" n="0451a03"/>施權開權顯實皆與今佛出五濁世其意是同固
<lb ed="X" n="0052c24"/><lb ed="R050" n="0451a04"/>不待言至于一切十方刹海無盡世界淨穢差別
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0053a" n="0053a"/>
<lb ed="X" n="0053a01"/><lb ed="R050" n="0451a05"/>無盡諸佛出世亦有純說大者亦有純說小者純
<lb ed="X" n="0053a02"/><lb ed="R050" n="0451a06"/>說大則不必施三固是四一純說小則不得顯實
<lb ed="X" n="0053a03"/><lb ed="R050" n="0451a07"/>而久久之後究竟亦無不還成四一者但非可以
<lb ed="X" n="0053a04"/><lb ed="R050" n="0451a08"/>劫數久近計之非可以等覺<anchor xml:id="nkr_note_add_0053a0401" n="0053a0401"/><anchor xml:id="beg0053a0401" n="0053a0401"/>已<anchor xml:id="end0053a0401"/>下諸神通天眼測
<lb ed="X" n="0053a05"/><lb ed="R050" n="0451a09"/>之耳下文開迹顯本如來三世化功若此此而不
<lb ed="X" n="0053a06"/><lb ed="R050" n="0451a10"/>信安得名隨喜哉初總明諸佛竟。</p><p xml:id="pX32p0053a0614" cb:place="inline">△二列三世佛
<lb ed="X" n="0053a07"/><lb ed="R050" n="0451a11"/>爲三初過去佛二未來佛三現在佛此中應具六
<lb ed="X" n="0053a08"/><lb ed="R050" n="0451a12"/>義但出二種一開方便二顯眞實兩則指上兩則
<lb ed="X" n="0053a09"/><lb ed="R050" n="0451a13"/>指下<note place="inline">歎法希有說無虗妄指前總章擧五濁釋權揀僞敦信指後釋迦章</note>。</p><p xml:id="pX32p0053a0929" cb:place="inline">初過去
<lb ed="X" n="0053a10"/><lb ed="R050" n="0451a14"/>佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053a11"/><lb ed="R050" n="0451a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0053a1101">舍利弗過去諸佛以無量無數方便種種因緣譬喩
<lb ed="X" n="0053a12"/><lb ed="R050" n="0451a16"/>言辭而爲衆生演說諸法是法皆爲一佛乘故是諸
<lb ed="X" n="0053a13"/><lb ed="R050" n="0451a17"/>衆生從諸佛聞法究竟皆得一切種智。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053a14"/><lb ed="R050" n="0451a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0053a1401">無量無數方便等是開權是法皆爲等是顯實爲
<lb ed="X" n="0053a15"/><lb ed="R050" n="0451b01"/>一佛乘卽敎一衆生卽人一能得種智卽行一種
<lb ed="X" n="0053a16"/><lb ed="R050" n="0451b02"/>智所知卽理一。</p><p xml:id="pX32p0053a1607" cb:place="inline">△二未來佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053a17"/><lb ed="R050" n="0451b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0053a1701">舍利弗未來諸佛當出於世亦以無量無數方便種
<lb ed="X" n="0053a18"/><lb ed="R050" n="0451b04"/>種因緣譬喩言辭而爲衆生演說諸法是法皆爲一
<lb ed="X" n="0053a19"/><lb ed="R050" n="0451b05"/>佛乘故是諸衆生從佛聞法究竟皆得一切種智。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053a20"/><lb ed="R050" n="0451b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0053a2001">△三現在佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053a21"/><lb ed="R050" n="0451b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0053a2101">舍利弗現在十方無量百千萬億佛土中諸佛世尊
<lb ed="X" n="0053a22"/><lb ed="R050" n="0451b08"/>多所饒益安樂衆生是諸佛亦以無量無數方便種
<lb ed="X" n="0053a23"/><lb ed="R050" n="0451b09"/>種因緣譬喩言辭而爲衆生演說諸法是法皆爲一
<lb ed="X" n="0053a24"/><lb ed="R050" n="0451b10"/>佛乘故是諸衆生從佛聞法究竟皆得一切種智舍
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0053b" n="0053b"/>
<lb ed="X" n="0053b01"/><lb ed="R050" n="0451b11"/>利弗是諸佛但敎化菩薩欲以佛之知見示衆生故
<lb ed="X" n="0053b02"/><lb ed="R050" n="0451b12"/>欲以佛之知見悟衆生故欲令衆生入佛之知見故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053b03"/><lb ed="R050" n="0451b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0053b0301">現在佛正是化主故先標出世之意次明開權顯
<lb ed="X" n="0053b04"/><lb ed="R050" n="0451b14"/>實後結成開示悟入也少開句者但是文略初四
<lb ed="X" n="0053b05"/><lb ed="R050" n="0451b15"/>佛章竟。</p><p xml:id="pX32p0053b0504" cb:place="inline">△二釋迦章廣上釋迦權實于六義中無
<lb ed="X" n="0053b06"/><lb ed="R050" n="0451b16"/>歎法希有但有五文初開權二顯實三擧五濁釋
<lb ed="X" n="0053b07"/><lb ed="R050" n="0451b17"/>方便四揀僞敦信一實五明無虗妄。</p><p xml:id="pX32p0053b0715" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053b08"/><lb ed="R050" n="0451b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0053b0801">舍利弗我今亦復如是知諸衆生有種種欲深心所
<lb ed="X" n="0053b09"/><lb ed="R050" n="0452a01"/>著隨其本性以種種因緣譬喩言辭方便力而爲說
<lb ed="X" n="0053b10"/><lb ed="R050" n="0452a02"/>法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053b11"/><lb ed="R050" n="0452a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0053b1101">先三後一如四佛不異故言亦復如是種種欲等
<lb ed="X" n="0053b12"/><lb ed="R050" n="0452a04"/>者五乘根性欲也過去名根以能生爲義現在名
<lb ed="X" n="0053b13"/><lb ed="R050" n="0452a05"/>欲以取境爲義未來名性以不改爲義深心所著
<lb ed="X" n="0053b14"/><lb ed="R050" n="0452a06"/>者宿習難轉卽是根也方便者卽是隨宜所開三
<lb ed="X" n="0053b15"/><lb ed="R050" n="0452a07"/>乘權法此中感應相對衆生種種根性欲感也我
<lb ed="X" n="0053b16"/><lb ed="R050" n="0452a08"/>佛知之以方便力而爲說法應也。</p><p xml:id="pX32p0053b1614" cb:place="inline">△二顯實。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053b17"/><lb ed="R050" n="0452a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0053b1701">舍利弗如此皆爲得一佛乘一切種智故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053b18"/><lb ed="R050" n="0452a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0053b1801">△三擧五濁釋方便三初標意二擧五濁三結釋。</p>
<lb ed="X" n="0053b19"/><lb ed="R050" n="0452a11"/><p xml:id="pX32p0053b1901">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053b20"/><lb ed="R050" n="0452a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0053b2001">舍利弗十方世界中尙無二乘何況有三。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053b21"/><lb ed="R050" n="0452a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0053b2101">將擧五濁先標其意上<anchor xml:id="nkr_note_add_0053b2101" n="0053b2101"/><anchor xml:id="beg0053b2101" n="0053b2101"/>已<anchor xml:id="end0053b2101"/>說諸佛開權顯實未明
<lb ed="X" n="0053b22"/><lb ed="R050" n="0452a14"/>隱實施權今明稱實而觀則十方世界無非法界
<lb ed="X" n="0053b23"/><lb ed="R050" n="0452a15"/>眞如妙理尙無別敎之二何況有藏通別敎之三
<lb ed="X" n="0053b24"/><lb ed="R050" n="0452a16"/>別敎名二乘者中道逈出二邊不卽二邊是中與
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0053c" n="0053c"/>
<lb ed="X" n="0053c01"/><lb ed="R050" n="0452a17"/>邊爲二故名爲第二乘也別敎之二<anchor xml:id="nkr_note_add_0053c0101" n="0053c0101"/><anchor xml:id="beg0053c0101" n="0053c0101"/>已<anchor xml:id="end0053c0101"/>不可得況
<lb ed="X" n="0053c02"/><lb ed="R050" n="0452a18"/>有通及藏敎與別共成三種權耶特以出五濁世
<lb ed="X" n="0053c03"/><lb ed="R050" n="0452b01"/>不得不隱一實施三權耳。</p><p xml:id="pX32p0053c0311" cb:place="inline">△二擧五濁。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053c04"/><lb ed="R050" n="0452b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0053c0401">舍利弗諸佛出於五濁惡世所謂劫濁煩惱濁衆生
<lb ed="X" n="0053c05"/><lb ed="R050" n="0452b03"/>濁見濁命濁。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0053c06"/><lb ed="R050" n="0452b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0053c0601">劫者時也時無實法依於色心分位假立今言濁
<lb ed="X" n="0053c07"/><lb ed="R050" n="0452b05"/>者謂四濁增盛聚在此時故下文云劫濁亂時也
<lb ed="X" n="0053c08"/><lb ed="R050" n="0452b06"/>煩惱濁者通而言之五住三惑皆名煩惱今且以
<lb ed="X" n="0053c09"/><lb ed="R050" n="0452b07"/>界內五鈍使爲煩惱濁所謂貪瞋癡慢疑也衆生
<lb ed="X" n="0053c10"/><lb ed="R050" n="0452b08"/>亦無別體依于色心五陰立此假名今言濁者由
<lb ed="X" n="0053c11"/><lb ed="R050" n="0452b09"/>見煩惱所感粗弊色心果報醜劣故名衆生濁也
<lb ed="X" n="0053c12"/><lb ed="R050" n="0452b10"/>見濁者通而言之界內界外諸分別惑皆名爲見
<lb ed="X" n="0053c13"/><lb ed="R050" n="0452b11"/>今且以界內五利使爲見濁所謂身邊戒見邪也
<lb ed="X" n="0053c14"/><lb ed="R050" n="0452b12"/>命根亦無實法依于識種之上一分連持色心不
<lb ed="X" n="0053c15"/><lb ed="R050" n="0452b13"/>斷功能假立今言濁者惡異熟業所感識種能令
<lb ed="X" n="0053c16"/><lb ed="R050" n="0452b14"/>色心住持短促故名爲命濁也若約因果相由則
<lb ed="X" n="0053c17"/><lb ed="R050" n="0452b15"/>以見煩惱爲因感於三界色心爲果依果立衆生
<lb ed="X" n="0053c18"/><lb ed="R050" n="0452b16"/>名依衆生一期生死立命根名依此四法皆濁立
<lb ed="X" n="0053c19"/><lb ed="R050" n="0452b17"/>劫濁名若依諸經次第則劫濁居初見煩惱衆生
<lb ed="X" n="0053c20"/><lb ed="R050" n="0452b18"/>命如次列後今文不次義亦無在問此與大佛頂
<lb ed="X" n="0053c21"/><lb ed="R050" n="0453a01"/>經所明五濁爲同爲異答大佛頂經五濁該于九
<lb ed="X" n="0053c22"/><lb ed="R050" n="0453a02"/>界惟佛爲淸此經所擧五濁局在穢土減劫不約
<lb ed="X" n="0053c23"/><lb ed="R050" n="0453a03"/>淨土不約增劫問此經最妙所擧五濁何反淺耶
<lb ed="X" n="0053c24"/><lb ed="R050" n="0453a04"/>答此明諸佛隱實施三由於出五濁世事不獲<anchor xml:id="nkr_note_add_0053c2401" n="0053c2401"/><anchor xml:id="beg0053c2401" n="0053c2401"/>已<anchor xml:id="end0053c2401"/>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0054a" n="0054a"/>
<lb ed="X" n="0054a01"/><lb ed="R050" n="0453a05"/>正顯善權方便不可思議何得以大佛頂經爲並
<lb ed="X" n="0054a02"/><lb ed="R050" n="0453a06"/>彼經別爲一類利根直開圓解耳問五濁若能障
<lb ed="X" n="0054a03"/><lb ed="R050" n="0453a07"/>大華嚴經中未除濁而聞悟何也答此應四句分
<lb ed="X" n="0054a04"/><lb ed="R050" n="0453a08"/>別一大乘根利障重以根利故重障不能障此土
<lb ed="X" n="0054a05"/><lb ed="R050" n="0453a09"/>華嚴初聞大乘者是也二根利障輕他方淨土頓
<lb ed="X" n="0054a06"/><lb ed="R050" n="0453a10"/>聞大乘者是也三根鈍障輕他方淨土先聞三乘
<lb ed="X" n="0054a07"/><lb ed="R050" n="0453a11"/>後悟一乘者是也四根鈍障重此土聞漸除濁方
<lb ed="X" n="0054a08"/><lb ed="R050" n="0453a12"/>聞大乘者是也問五濁亦障小否答就小亦應四
<lb ed="X" n="0054a09"/><lb ed="R050" n="0453a13"/>句分別一小乘根利障輕濁不能障如舍利弗大
<lb ed="X" n="0054a10"/><lb ed="R050" n="0453a14"/>迦葉等二小乘根利障重濁亦不能爲障如阿含
<lb ed="X" n="0054a11"/><lb ed="R050" n="0453a15"/>經<name role="" type="person">央掘魔羅</name>三小乘根鈍障輕濁亦不能爲障如
<lb ed="X" n="0054a12"/><lb ed="R050" n="0453a16"/>般陀比丘四小乘根鈍障重此則成障佛世不聞
<lb ed="X" n="0054a13"/><lb ed="R050" n="0453a17"/>小乘不得度脫者是也問自有不在華嚴不在三
<lb ed="X" n="0054a14"/><lb ed="R050" n="0453a18"/>藏而得聞大聞小者何也答此應約四敎總作四
<lb ed="X" n="0054a15"/><lb ed="R050" n="0453b01"/>句又約四敎各作四句總作四句者根利障輕隨
<lb ed="X" n="0054a16"/><lb ed="R050" n="0453b02"/>於何時宜聞圓敎根利障重隨于何時宜聞別敎
<lb ed="X" n="0054a17"/><lb ed="R050" n="0453b03"/>根鈍障輕隨于何時宜聞通敎根鈍障重隨于何
<lb ed="X" n="0054a18"/><lb ed="R050" n="0453b04"/>時宜聞藏敎佛以口密而隨應之令其得益各作
<lb ed="X" n="0054a19"/><lb ed="R050" n="0453b05"/>四句者四敎各有四門根利障輕者聞非空非有
<lb ed="X" n="0054a20"/><lb ed="R050" n="0453b06"/>門入也根利障重者聞亦空亦有門入也根鈍障
<lb ed="X" n="0054a21"/><lb ed="R050" n="0453b07"/>輕者聞空門入也根鈍障重者聞有門入也統而
<lb ed="X" n="0054a22"/><lb ed="R050" n="0453b08"/>言之不論有障無障貴在有根有乘種耳障由破
<lb ed="X" n="0054a23"/><lb ed="R050" n="0453b09"/>戒種由熏習根由宿習有利有鈍致今値佛悟有
<lb ed="X" n="0054a24"/><lb ed="R050" n="0453b10"/>待時不待時也若宿無乘種未植出世善根縱令
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0054b" n="0054b"/>
<lb ed="X" n="0054b01"/><lb ed="R050" n="0453b11"/>障輕耽樂不悟四句不收四門不攝可奈何哉問
<lb ed="X" n="0054b02"/><lb ed="R050" n="0453b12"/>五濁一往何故障大而不障小<note place="inline">約初四句中之第四句問</note>答衆
<lb ed="X" n="0054b03"/><lb ed="R050" n="0453b13"/>生濁重妄計五陰而爲四德<note place="inline">障重也</note>若聞大乘常樂
<lb ed="X" n="0054b04"/><lb ed="R050" n="0453b14"/>我淨卽執非爲是<note place="inline">根鈍也</note>舊醫頑騃不知乳之好惡
<lb ed="X" n="0054b05"/><lb ed="R050" n="0453b15"/><note place="inline">不識藥也</note>不知病起根源<note place="inline">不識病也</note>不知藥餌開遮<note place="inline">不知授藥法也</note>
<lb ed="X" n="0054b06"/><lb ed="R050" n="0453b16"/>無所知曉故濁障大也文云若但讚佛乘衆生沒
<lb ed="X" n="0054b07"/><lb ed="R050" n="0453b17"/>在苦卽此義也若聞無常苦無我不淨卽厭生死
<lb ed="X" n="0054b08"/><lb ed="R050" n="0453b18"/>欣涅槃破邪計執故五濁不障小文云作是思惟
<lb ed="X" n="0054b09"/><lb ed="R050" n="0454a01"/>時十方佛皆現梵音慰喩我卽此義也。</p><p xml:id="pX32p0054b0916" cb:place="inline">△三結釋。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0054b10"/><lb ed="R050" n="0454a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0054b1001">如是舍利弗劫濁亂時衆生垢重慳貪嫉妬成就諸
<lb ed="X" n="0054b11"/><lb ed="R050" n="0454a03"/>不善根故諸佛以方便力於一佛乘分別說三。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0054b12"/><lb ed="R050" n="0454a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0054b1201">初句卽劫濁次句卽衆生濁慳貪嫉妬卽煩惱濁
<lb ed="X" n="0054b13"/><lb ed="R050" n="0454a05"/>及見濁成就諸不善根卽命濁也設非曲垂方便
<lb ed="X" n="0054b14"/><lb ed="R050" n="0454a06"/>何以引出苦輪三擧五濁釋方便竟。</p><p xml:id="pX32p0054b1415" cb:place="inline">△四揀僞敦
<lb ed="X" n="0054b15"/><lb ed="R050" n="0454a07"/>信一實若佛弟子自能信解若不信解非眞弟子
<lb ed="X" n="0054b16"/><lb ed="R050" n="0454a08"/>亦非羅漢敦逼時衆令信受也文二初揀眞僞二
<lb ed="X" n="0054b17"/><lb ed="R050" n="0454a09"/>開除釋疑初又二初若不聞不知非眞弟子二若
<lb ed="X" n="0054b18"/><lb ed="R050" n="0454a10"/>聞不信受是增上慢。</p><p xml:id="pX32p0054b1809" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0054b19"/><lb ed="R050" n="0454a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0054b1901">舍利弗若我弟子自謂阿羅漢辟支佛者不聞不知
<lb ed="X" n="0054b20"/><lb ed="R050" n="0454a12"/>諸佛如來但敎化菩薩事此非佛弟子非阿羅漢非
<lb ed="X" n="0054b21"/><lb ed="R050" n="0454a13"/>辟支佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0054b22"/><lb ed="R050" n="0454a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0054b2201">如世弟子隨順師法繼道傳燈今不聞不知則無
<lb ed="X" n="0054b23"/><lb ed="R050" n="0454a15"/>法可順何謂弟子如來昔爲治五濁故方便施三
<lb ed="X" n="0054b24"/><lb ed="R050" n="0454a16"/>汝得聞得知隨順修習名爲弟子今五濁旣除爲
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0054c" n="0054c"/>
<lb ed="X" n="0054c01"/><lb ed="R050" n="0454a17"/>汝顯一何意不聞不知不聞卽不聞敎一不知卽
<lb ed="X" n="0054c02"/><lb ed="R050" n="0454a18"/>不知行一非弟子卽非人一總迷於理一也。</p><p xml:id="pX32p0054c0218" cb:place="inline">△二
<lb ed="X" n="0054c03"/><lb ed="R050" n="0454b01"/>若聞不信受是增上慢。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0054c04"/><lb ed="R050" n="0454b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0054c0401">又舍利弗是諸比丘比丘尼自謂<anchor xml:id="nkr_note_add_0054c0401" n="0054c0401"/><anchor xml:id="beg0054c0401" n="0054c0401"/>已<anchor xml:id="end0054c0401"/>得阿羅漢是最
<lb ed="X" n="0054c05"/><lb ed="R050" n="0454b03"/>後身究竟涅槃便不復志求阿耨多羅三藐三菩提
<lb ed="X" n="0054c06"/><lb ed="R050" n="0454b04"/>當知此輩皆是增上慢人所以者何若有比丘實得
<lb ed="X" n="0054c07"/><lb ed="R050" n="0454b05"/>阿羅漢若不信此法無有是處。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0054c08"/><lb ed="R050" n="0454b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0054c0801">佛設二乘原爲五濁障重暫令息苦故權說見思
<lb ed="X" n="0054c09"/><lb ed="R050" n="0454b07"/>斷盡名阿羅漢不受三界後有名最後身出同居
<lb ed="X" n="0054c10"/><lb ed="R050" n="0454b08"/>土分段苦輪名爲涅槃然使實得阿羅漢道證有
<lb ed="X" n="0054c11"/><lb ed="R050" n="0454b09"/>餘脫今聞此經便應信受進求無上菩提何以故
<lb ed="X" n="0054c12"/><lb ed="R050" n="0454b10"/>濁障旣除又得聞此大法則當審自籌量無明別
<lb ed="X" n="0054c13"/><lb ed="R050" n="0454b11"/>惑尙在何名羅漢變易生死浩然何名後身化城
<lb ed="X" n="0054c14"/><lb ed="R050" n="0454b12"/>未是寶所何名究竟涅槃故實得阿羅漢者未有
<lb ed="X" n="0054c15"/><lb ed="R050" n="0454b13"/>不信佛說此法者也倘自以爲足不復志求菩提
<lb ed="X" n="0054c16"/><lb ed="R050" n="0454b14"/>當知幷未證阿羅漢但是增上慢耳初揀眞僞竟。</p>
<lb ed="X" n="0054c17"/><lb ed="R050" n="0454b15"/><p xml:id="pX32p0054c1701">△二開除釋疑又二初開除二釋疑。</p><p xml:id="pX32p0054c1715" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0054c18"/><lb ed="R050" n="0454b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0054c1801">除佛滅度後現前無佛所以者何佛滅度後如是等
<lb ed="X" n="0054c19"/><lb ed="R050" n="0454b17"/>經受持讀誦解義者是人難得。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0054c20"/><lb ed="R050" n="0454b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0054c2001">恐有問曰若爾則一切羅漢皆必志求無上菩提
<lb ed="X" n="0054c21"/><lb ed="R050" n="0455a01"/>耶故今開除之曰除佛滅後現前無佛則彼稟權
<lb ed="X" n="0054c22"/><lb ed="R050" n="0455a02"/>說證羅漢者未必卽能志求菩提又有問曰佛雖
<lb ed="X" n="0054c23"/><lb ed="R050" n="0455a03"/>滅度此經住世彼何不信故今釋曰所以者何佛
<lb ed="X" n="0054c24"/><lb ed="R050" n="0455a04"/>滅度後經雖住世而受持讀誦解義之人難得不
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0055a" n="0055a"/>
<lb ed="X" n="0055a01"/><lb ed="R050" n="0455a05"/>遇其人則小果聖者安能自決了哉。</p><p xml:id="pX32p0055a0115" cb:place="inline">△二釋疑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0055a02"/><lb ed="R050" n="0455a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0055a0201">若遇餘佛於此法中便得決了。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0055a03"/><lb ed="R050" n="0455a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0055a0301">恐有疑曰若佛滅後諸阿羅漢不遇此經不遇受
<lb ed="X" n="0055a04"/><lb ed="R050" n="0455a08"/>持讀誦解義之人則當永入小涅槃耶故今釋曰
<lb ed="X" n="0055a05"/><lb ed="R050" n="0455a09"/>是人雖作滅度之想入于涅槃而生方便有餘國
<lb ed="X" n="0055a06"/><lb ed="R050" n="0455a10"/>中仍得遇佛爲說此法便得決了化城非實還必
<lb ed="X" n="0055a07"/><lb ed="R050" n="0455a11"/>志求無上菩提斷無永入涅槃之理也故大智度
<lb ed="X" n="0055a08"/><lb ed="R050" n="0455a12"/>論釋畢定品云羅漢身必應滅住在何處具足佛
<lb ed="X" n="0055a09"/><lb ed="R050" n="0455a13"/>道答出三界外有淨佛土無煩惱名於是國土佛
<lb ed="X" n="0055a10"/><lb ed="R050" n="0455a14"/>所聞法華經具足佛道卽引此經證云有羅漢若
<lb ed="X" n="0055a11"/><lb ed="R050" n="0455a15"/>不聞法華自謂得滅度我于餘國爲說是事汝當
<lb ed="X" n="0055a12"/><lb ed="R050" n="0455a16"/>作佛也又設於此土得遇受持讀誦解義之人亦
<lb ed="X" n="0055a13"/><lb ed="R050" n="0455a17"/>得決了故南岳師云餘佛者四依也羅漢遇之聞
<lb ed="X" n="0055a14"/><lb ed="R050" n="0455a18"/>經決了又云羅漢修念佛定見十方佛爲說此經
<lb ed="X" n="0055a15"/><lb ed="R050" n="0455b01"/>便得決了<note place="inline">若言念十方佛則是<anchor xml:id="nkr_note_add_0055a1501" n="0055a1501"/><anchor xml:id="beg0055a1501" n="0055a1501"/>已<anchor xml:id="end0055a1501"/>發大心若復唯念釋尊乃因小感大亦是機發使之然
<lb ed="X" n="0055a16"/><lb ed="R050" n="0455b02"/>耳</note>四揀僞敦信一實竟。</p><p xml:id="pX32p0055a1610" cb:place="inline">△五明無虗妄。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0055a17"/><lb ed="R050" n="0455b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0055a1701">舍利弗汝等當一心信解受持佛語諸佛如來言無
<lb ed="X" n="0055a18"/><lb ed="R050" n="0455b04"/>虗妄無有餘乘唯一佛乘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0055a19"/><lb ed="R050" n="0455b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0055a1901">先勸信釋迦實說次勸信諸佛誠言後結成唯一
<lb ed="X" n="0055a20"/><lb ed="R050" n="0455b06"/>佛乘所以止疑謗也初正法說中初長文竟。</p><p xml:id="pX32p0055a2018" cb:place="inline">△二
<lb ed="X" n="0055a21"/><lb ed="R050" n="0455b07"/>偈頌爲二初頌許答二頌正說。</p><p xml:id="pX32p0055a2113" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0055a22"/><lb ed="R050" n="0455b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0055a2201">爾時世尊欲重宣此義而說偈言。</p>
<lb ed="X" n="0055a23"/><lb ed="R050" n="0455b09"/><p xml:id="pX32p0055a2301">比丘比丘尼有懷增上慢優婆塞我慢優婆夷不信
<lb ed="X" n="0055a24"/><lb ed="R050" n="0455b10"/>如是四衆等其數有五千不自見其過於戒有缺漏
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0055b" n="0055b"/>
<lb ed="X" n="0055b01"/><lb ed="R050" n="0455b11"/>護惜其瑕疵是小智<anchor xml:id="nkr_note_add_0055b0101" n="0055b0101"/><anchor xml:id="beg0055b0101" n="0055b0101"/>已<anchor xml:id="end0055b0101"/>出衆中之糟糠佛威德故去
<lb ed="X" n="0055b02"/><lb ed="R050" n="0455b12"/>斯人尠福德不堪受是法此衆無枝葉唯有諸貞實
<lb ed="X" n="0055b03"/><lb ed="R050" n="0455b13"/>舍利弗善聽。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0055b04"/><lb ed="R050" n="0455b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0055b0401">上慢我慢不信四衆通有但出家二衆多修道得
<lb ed="X" n="0055b05"/><lb ed="R050" n="0455b15"/>禪謬謂聖果起增上慢在俗矜高多起我慢女人
<lb ed="X" n="0055b06"/><lb ed="R050" n="0455b16"/>智淺多生不信不自見其過者三失覆心藏玼揚
<lb ed="X" n="0055b07"/><lb ed="R050" n="0455b17"/>德不能內省是無慚人也若自見過卽有羞僧也
<lb ed="X" n="0055b08"/><lb ed="R050" n="0455b18"/>於戒有缺漏者律儀有失名缺定共道共有失名
<lb ed="X" n="0055b09"/><lb ed="R050" n="0456a01"/>漏乏定道故內起惡覺如玉含瑕缺律儀故外動
<lb ed="X" n="0055b10"/><lb ed="R050" n="0456a02"/>身口如玉露玼覆罪自安不知發露故名護惜小
<lb ed="X" n="0055b11"/><lb ed="R050" n="0456a03"/>智者不得學無學智而有世間小智妄計有漏以
<lb ed="X" n="0055b12"/><lb ed="R050" n="0456a04"/>爲無漏小中之小故言小智也未有無漏禪定滋
<lb ed="X" n="0055b13"/><lb ed="R050" n="0456a05"/>潤但有世間味禪故如糟未有出世理慧但有文
<lb ed="X" n="0055b14"/><lb ed="R050" n="0456a06"/>字薄解封文失旨故如糠又糟糠譬無大機枝葉
<lb ed="X" n="0055b15"/><lb ed="R050" n="0456a07"/>譬非好器悉不任用故須遣之四偈皆頌揀許末
<lb ed="X" n="0055b16"/><lb ed="R050" n="0456a08"/>一句頌誡許略不頌順許也。</p><p xml:id="pX32p0055b1612" cb:place="inline">△二頌正說二初頌
<lb ed="X" n="0055b17"/><lb ed="R050" n="0456a09"/>四佛章二頌釋迦章初中四初頌諸佛二頌過去
<lb ed="X" n="0055b18"/><lb ed="R050" n="0456a10"/>佛三頌未來佛四頌現在佛初頌諸佛與長文共
<lb ed="X" n="0055b19"/><lb ed="R050" n="0456a11"/>有三異一彼此互無長文有歎法而無五濁今有
<lb ed="X" n="0055b20"/><lb ed="R050" n="0456a12"/>五濁而無歎法二前後間出長文先歎法次明不
<lb ed="X" n="0055b21"/><lb ed="R050" n="0456a13"/>虗開權顯實今先開權顯實後明不虗三開合不
<lb ed="X" n="0055b22"/><lb ed="R050" n="0456a14"/>同長文勸信與不虗合說今分勸信隔於不虗又
<lb ed="X" n="0055b23"/><lb ed="R050" n="0456a15"/>長文以釋迦方便釋成諸佛之權今以釋迦顯一
<lb ed="X" n="0055b24"/><lb ed="R050" n="0456a16"/>釋成諸佛之實是四異也文爲五初頌施權二頌
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0055c" n="0055c"/>
<lb ed="X" n="0055c01"/><lb ed="R050" n="0456a17"/>顯實三頌勸信四擧五濁五頌不虗。</p><p xml:id="pX32p0055c0115" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0055c02"/><lb ed="R050" n="0456a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0055c0201">諸佛所得法無量方便力而爲衆生說衆生心所念
<lb ed="X" n="0055c03"/><lb ed="R050" n="0456b01"/>種種所行道若干諸欲性先世善惡業佛悉知是<anchor xml:id="nkr_note_add_0055c0301" n="0055c0301"/><anchor xml:id="beg0055c0301" n="0055c0301"/>已<anchor xml:id="end0055c0301"/>
<lb ed="X" n="0055c04"/><lb ed="R050" n="0456b02"/>以諸緣譬喩言辭方便力令一切歡喜或說修多羅
<lb ed="X" n="0055c05"/><lb ed="R050" n="0456b03"/>伽陀及本事本生未曾有亦說於因緣譬喩幷祇夜
<lb ed="X" n="0055c06"/><lb ed="R050" n="0456b04"/>優波提舍經鈍根樂小法貪著於生死於諸無量佛
<lb ed="X" n="0055c07"/><lb ed="R050" n="0456b05"/>不行深妙道衆苦所惱亂爲是說涅槃。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0055c08"/><lb ed="R050" n="0456b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0055c0801">諸佛所得法者修道得於諸權法也良由自行因
<lb ed="X" n="0055c09"/><lb ed="R050" n="0456b07"/>滿所感後得無分別智亦名爲差別智正當自行
<lb ed="X" n="0055c10"/><lb ed="R050" n="0456b08"/>體內權也卽此法體亦不可說以方便故爲衆生
<lb ed="X" n="0055c11"/><lb ed="R050" n="0456b09"/>說成化他權照九界機說七方便九是所被敎不
<lb ed="X" n="0055c12"/><lb ed="R050" n="0456b10"/>出七說七被九漸令入實七九之中隨何等機聞
<lb ed="X" n="0055c13"/><lb ed="R050" n="0456b11"/>何等法遇機便逗初無一定故云無量方便力而
<lb ed="X" n="0055c14"/><lb ed="R050" n="0456b12"/>爲衆生說也現起希望名爲所念念卽是欲習欲
<lb ed="X" n="0055c15"/><lb ed="R050" n="0456b13"/>成性能爲後種加以先業有善有惡差別若干誠
<lb ed="X" n="0055c16"/><lb ed="R050" n="0456b14"/>非一緣一譬一種方便所能度脫惟佛悉能知之
<lb ed="X" n="0055c17"/><lb ed="R050" n="0456b15"/>故能隨宜說九部法令其一切皆歡喜也歡喜則
<lb ed="X" n="0055c18"/><lb ed="R050" n="0456b16"/>必生善滅惡入理擧初以該後耳九部者通論則
<lb ed="X" n="0055c19"/><lb ed="R050" n="0456b17"/>大小各十二部別論則小或十一或但九部具如
<lb ed="X" n="0055c20"/><lb ed="R050" n="0456b18"/>玄義中說鈍根樂小法下六句結施權意前世根
<lb ed="X" n="0055c21"/><lb ed="R050" n="0457a01"/>鈍今世無機不堪聞大故言不行深妙道前世貪
<lb ed="X" n="0055c22"/><lb ed="R050" n="0457a02"/>著障重今世衆苦所惱唯可聞小故言爲是說涅
<lb ed="X" n="0055c23"/><lb ed="R050" n="0457a03"/>槃也。</p><p xml:id="pX32p0055c2303" cb:place="inline">△二頌顯實四初頌理一二頌人一三頌敎
<lb ed="X" n="0055c24"/><lb ed="R050" n="0457a04"/>一四頌行一。</p><p xml:id="pX32p0055c2406" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0056a" n="0056a"/>
<lb ed="X" n="0056a01"/><lb ed="R050" n="0457a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0056a0101">我設是方便令得入佛慧未曾說汝等當得成佛道
<lb ed="X" n="0056a02"/><lb ed="R050" n="0457a06"/>所以未曾說說時未至故今正是其時決定說大乘
<lb ed="X" n="0056a03"/><lb ed="R050" n="0457a07"/>我此九部法隨順衆生說入大乘爲本以故說是經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056a04"/><lb ed="R050" n="0457a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0056a0401">佛慧卽是一大事因緣也若約能知乃是行一若
<lb ed="X" n="0056a05"/><lb ed="R050" n="0457a09"/>約所知則是理一又若約說經應是敎一若約所
<lb ed="X" n="0056a06"/><lb ed="R050" n="0457a10"/>詮則是理一蓋亦取便名爲理一也。</p><p xml:id="pX32p0056a0615" cb:place="inline">△二頌人一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056a07"/><lb ed="R050" n="0457a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0056a0701">有佛子心淨柔輭亦利根無量諸佛所而行深妙道
<lb ed="X" n="0056a08"/><lb ed="R050" n="0457a12"/>爲此諸佛子說是大乘經我記如是人來世成佛道
<lb ed="X" n="0056a09"/><lb ed="R050" n="0457a13"/>以深心念佛修持淨戒故此等聞得佛大喜充徧身
<lb ed="X" n="0056a10"/><lb ed="R050" n="0457a14"/>佛知彼心行故爲說大乘聲聞若菩薩聞我所說法
<lb ed="X" n="0056a11"/><lb ed="R050" n="0457a15"/>乃至於一偈皆成佛無疑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056a12"/><lb ed="R050" n="0457a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0056a1201">此正頌上諸佛如來但敎化菩薩也廣出諸方便
<lb ed="X" n="0056a13"/><lb ed="R050" n="0457a17"/>人皆成實人有佛子心淨卽別敎人爲諸佛子說
<lb ed="X" n="0056a14"/><lb ed="R050" n="0457a18"/>大乘經得記心喜卽成圓敎眞實之人聲聞若菩
<lb ed="X" n="0056a15"/><lb ed="R050" n="0457b01"/>薩者聲聞兼得緣覺卽是兩敎二乘菩薩兼得藏
<lb ed="X" n="0056a16"/><lb ed="R050" n="0457b02"/>通大士皆成佛無疑則七種方便無非佛子明矣
<lb ed="X" n="0056a17"/><lb ed="R050" n="0457b03"/>此是極聖誠說奈何不信。</p><p xml:id="pX32p0056a1711" cb:place="inline">△三頌敎一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056a18"/><lb ed="R050" n="0457b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0056a1801">十方佛土中唯有一乘法無二亦無三除佛方便說
<lb ed="X" n="0056a19"/><lb ed="R050" n="0457b05"/>但以假名字引導於衆生說佛智慧故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056a20"/><lb ed="R050" n="0457b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0056a2001">此正頌上如來但以一佛乘故爲衆生說法無有
<lb ed="X" n="0056a21"/><lb ed="R050" n="0457b07"/>餘乘若二若三也但以假名三敎引導令入佛慧
<lb ed="X" n="0056a22"/><lb ed="R050" n="0457b08"/>一敎是故約方便說則可暫有約究竟論決無二
<lb ed="X" n="0056a23"/><lb ed="R050" n="0457b09"/>三。</p><p xml:id="pX32p0056a2302" cb:place="inline">△四頌行一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056a24"/><lb ed="R050" n="0457b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0056a2401">諸佛出於世唯此一事實餘二則非眞終不以小乘
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0056b" n="0056b"/>
<lb ed="X" n="0056b01"/><lb ed="R050" n="0457b11"/>濟度於衆生佛自住大乘如其所得法定慧力莊嚴
<lb ed="X" n="0056b02"/><lb ed="R050" n="0457b12"/>以此度衆生自證無上道大乘平等法若以小乘化
<lb ed="X" n="0056b03"/><lb ed="R050" n="0457b13"/>乃至於一人我則墮慳貪此事爲不可。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056b04"/><lb ed="R050" n="0457b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0056b0401">唯此一事實等頌上諸有所作常爲一大事也佛
<lb ed="X" n="0056b05"/><lb ed="R050" n="0457b15"/>自住大乘等頌上唯以佛之知見示悟衆生也後
<lb ed="X" n="0056b06"/><lb ed="R050" n="0457b16"/>六句釋成不以小度之意二頌顯實竟。</p><p xml:id="pX32p0056b0616" cb:place="inline">△三頌勸
<lb ed="X" n="0056b07"/><lb ed="R050" n="0457b17"/>信二初擧果勸信二擧因勸信。</p><p xml:id="pX32p0056b0713" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056b08"/><lb ed="R050" n="0457b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0056b0801">若人信歸佛如來不欺誑亦無貪嫉意斷諸法中惡
<lb ed="X" n="0056b09"/><lb ed="R050" n="0458a01"/>故佛於十方而獨無所畏我以相嚴身光明照世間
<lb ed="X" n="0056b10"/><lb ed="R050" n="0458a02"/>無量衆所尊爲說實相印。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056b11"/><lb ed="R050" n="0458a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0056b1101">佛心淸淨衆惡斷盡無畏說法此內德可信也妙
<lb ed="X" n="0056b12"/><lb ed="R050" n="0458a04"/>相莊嚴光明炳著爲衆所尊說大乘印此外德可
<lb ed="X" n="0056b13"/><lb ed="R050" n="0458a05"/>信也。</p><p xml:id="pX32p0056b1303" cb:place="inline">△二擧因勸信。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056b14"/><lb ed="R050" n="0458a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0056b1401">舍利弗當知我本立誓願欲令一切衆如我等無異
<lb ed="X" n="0056b15"/><lb ed="R050" n="0458a07"/>如我昔所願今者<anchor xml:id="nkr_note_add_0056b1501" n="0056b1501"/><anchor xml:id="beg0056b1501" n="0056b1501"/>已<anchor xml:id="end0056b1501"/>滿足化一切衆生皆令入佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056b16"/><lb ed="R050" n="0458a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0056b1601">昔有誠誓今酬誓故說此昔願可信也菩提願滿
<lb ed="X" n="0056b17"/><lb ed="R050" n="0458a09"/>化他同入尅果之因因則不虗彌可信也問本誓
<lb ed="X" n="0056b18"/><lb ed="R050" n="0458a10"/>旣普今衆生尙多願云何滿答佛三世益物無有
<lb ed="X" n="0056b19"/><lb ed="R050" n="0458a11"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0056b1901" n="0056b1901"/><anchor xml:id="beg0056b1901" n="0056b1901"/>已<anchor xml:id="end0056b1901"/>時今且約現在機熟名願滿也三頌勸信竟。</p><p xml:id="pX32p0056b1919" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0056b20"/><lb ed="R050" n="0458a12"/>四擧五濁四初總明五濁障大二別明五障三明
<lb ed="X" n="0056b21"/><lb ed="R050" n="0458a13"/>爲五濁故說小四明爲大施小小冶五濁大願得
<lb ed="X" n="0056b22"/><lb ed="R050" n="0458a14"/>興。</p><p xml:id="pX32p0056b2202" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056b23"/><lb ed="R050" n="0458a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0056b2301">若我遇衆生盡敎以佛道無智者錯亂迷惑不受敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056b24"/><lb ed="R050" n="0458a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0056b2401">衆生以苦惱自煎諸佛以大悲濟物悲與苦相對
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0056c" n="0056c"/>
<lb ed="X" n="0056c01"/><lb ed="R050" n="0458a17"/>故言相遇又佛如衆生如一如無二如天性相關
<lb ed="X" n="0056c02"/><lb ed="R050" n="0458a18"/>故言相遇夫盡敎以佛道佛之本懷也無智迷惑
<lb ed="X" n="0056c03"/><lb ed="R050" n="0458b01"/>而不受敎五濁障大也彼旣有障安得不設方便
<lb ed="X" n="0056c04"/><lb ed="R050" n="0458b02"/>以漸誘之經云過去有佛號住無住發願使<anchor xml:id="nkr_note_add_0056c0401" n="0056c0401"/><anchor xml:id="beg0056c0401" n="0056c0401"/>己<anchor xml:id="end0056c0401"/>國
<lb ed="X" n="0056c05"/><lb ed="R050" n="0458b03"/>衆生同日同時成佛卽日滅度又賢劫前有佛號
<lb ed="X" n="0056c06"/><lb ed="R050" n="0458b04"/>曰平等亦願<anchor xml:id="nkr_note_add_0056c0601" n="0056c0601"/><anchor xml:id="beg0056c0601" n="0056c0601"/>己<anchor xml:id="end0056c0601"/>國及十方衆生同日成佛卽日滅
<lb ed="X" n="0056c07"/><lb ed="R050" n="0458b05"/>度若爾今日有佛復有衆生云何耶佛言止止我
<lb ed="X" n="0056c08"/><lb ed="R050" n="0458b06"/>前所言得人身者耳頗有發願令五道同日成佛
<lb ed="X" n="0056c09"/><lb ed="R050" n="0458b07"/>否佛言不可以非器之身成無上道要先化三趣
<lb ed="X" n="0056c10"/><lb ed="R050" n="0458b08"/>令得人天然後乃可如願三趣非善道何能成佛。</p>
<lb ed="X" n="0056c11"/><lb ed="R050" n="0458b09"/><p xml:id="pX32p0056c1101">△二別明五障。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056c12"/><lb ed="R050" n="0458b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0056c1201">我知此衆生未曾修善本堅著於五欲癡愛故生惱
<lb ed="X" n="0056c13"/><lb ed="R050" n="0458b11"/>以諸欲因緣墜墮三惡道輪迴六趣中備受諸苦毒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056c14"/><lb ed="R050" n="0458b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0056c1401">此二偈別明衆生濁也眞如實相名爲善本不依
<lb ed="X" n="0056c15"/><lb ed="R050" n="0458b13"/>此種善根故不能感大法五欲爲諸惡本從癡有
<lb ed="X" n="0056c16"/><lb ed="R050" n="0458b14"/>愛則衆惱競生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056c17"/><lb ed="R050" n="0458b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0056c1701">受胎之微形世世常增長薄德少福人衆苦所逼迫。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056c18"/><lb ed="R050" n="0458b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0056c1801">此一偈別明命濁也處胎經從初七日乃至三十
<lb ed="X" n="0056c19"/><lb ed="R050" n="0458b17"/>八七日具說漸漸增長之相卽所謂世世常增長
<lb ed="X" n="0056c20"/><lb ed="R050" n="0458b18"/>眞可厭離觀心釋者一念心起卽爲未來作業業
<lb ed="X" n="0056c21"/><lb ed="R050" n="0459a01"/>卽胎胎業無窮世世不斷卽是增長。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056c22"/><lb ed="R050" n="0459a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0056c2201">入邪見稠林若明若無等依止此諸見具足六十二。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0056c23"/><lb ed="R050" n="0459a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0056c2301">此一偈別明見濁也五見交加如茂林稠密若有
<lb ed="X" n="0056c24"/><lb ed="R050" n="0459a04"/>是常見若無是斷見依於二見成六十二見具如
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0057a" n="0057a"/>
<lb ed="X" n="0057a01"/><lb ed="R050" n="0459a05"/>法數。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057a02"/><lb ed="R050" n="0459a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0057a0201">深著虗妄法堅受不可捨我慢自矜高諂曲心不實。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057a03"/><lb ed="R050" n="0459a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0057a0301">此一偈別明煩惱濁也略擧根本中貪慢小隨中
<lb ed="X" n="0057a04"/><lb ed="R050" n="0459a08"/>諂以攝其餘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057a05"/><lb ed="R050" n="0459a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0057a0501">於千萬億劫不聞佛名字亦不聞正法如是人難度。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057a06"/><lb ed="R050" n="0459a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0057a0601">此一偈別明劫濁也長時不聞佛法卽是劫濁又
<lb ed="X" n="0057a07"/><lb ed="R050" n="0459a11"/>上來四濁集在時中故名劫濁五濁障故不信一
<lb ed="X" n="0057a08"/><lb ed="R050" n="0459a12"/>乘故難度也觀心釋者念念惡覺永無正觀以自
<lb ed="X" n="0057a09"/><lb ed="R050" n="0459a13"/>覺是不聞佛名永不與八正道相應是不聞正法
<lb ed="X" n="0057a10"/><lb ed="R050" n="0459a14"/>此心則難度也二別明五障竟。</p><p xml:id="pX32p0057a1013" cb:place="inline">△三明爲五濁故
<lb ed="X" n="0057a11"/><lb ed="R050" n="0459a15"/>說小。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057a12"/><lb ed="R050" n="0459a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0057a1201">是故舍利弗我爲設方便說諸盡苦道示之以涅槃。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057a13"/><lb ed="R050" n="0459a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0057a1301">△四明爲大施小小治五濁大願得興。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057a14"/><lb ed="R050" n="0459a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0057a1401">我雖說涅槃是亦非眞滅諸法從本來常自寂滅相
<lb ed="X" n="0057a15"/><lb ed="R050" n="0459b01"/>佛子行道<anchor xml:id="nkr_note_add_0057a1501" n="0057a1501"/><anchor xml:id="beg0057a1501" n="0057a1501"/>已<anchor xml:id="end0057a1501"/>來世得作佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057a16"/><lb ed="R050" n="0459b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0057a1601">析三界妄盡滅色取空則非眞滅以無明別惑尙
<lb ed="X" n="0057a17"/><lb ed="R050" n="0459b03"/>在則界外變易生死正自浩然也若體達無明本
<lb ed="X" n="0057a18"/><lb ed="R050" n="0459b04"/>空諸法何有如翳見空華華相本虗也法雖本寂
<lb ed="X" n="0057a19"/><lb ed="R050" n="0459b05"/>若不修道無由契會故言佛子行道<anchor xml:id="nkr_note_add_0057a1901" n="0057a1901"/><anchor xml:id="beg0057a1901" n="0057a1901"/>已<anchor xml:id="end0057a1901"/>來世得作
<lb ed="X" n="0057a20"/><lb ed="R050" n="0459b06"/>佛如空華雖寂若不除翳無由覩淨空也四擧五
<lb ed="X" n="0057a21"/><lb ed="R050" n="0459b07"/>濁竟。</p><p xml:id="pX32p0057a2103" cb:place="inline">△五頌不虗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057a22"/><lb ed="R050" n="0459b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0057a2201">我有方便力開示三乘法一切諸世尊皆說一乘道
<lb ed="X" n="0057a23"/><lb ed="R050" n="0459b09"/>今此諸大衆皆應除疑惑諸佛語無異惟一無二乘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057a24"/><lb ed="R050" n="0459b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0057a2401">先權後實巧爲五濁施此方便誠言不虗勿生疑
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0057b" n="0057b"/>
<lb ed="X" n="0057b01"/><lb ed="R050" n="0459b11"/>也初頌諸佛竟。</p><p xml:id="pX32p0057b0107" cb:place="inline">△二頌過去佛二初略頌開顯二
<lb ed="X" n="0057b02"/><lb ed="R050" n="0459b12"/>廣頌開顯。</p><p xml:id="pX32p0057b0205" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057b03"/><lb ed="R050" n="0459b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0057b0301">過去無數劫無量滅度佛百千萬億種其數不可量
<lb ed="X" n="0057b04"/><lb ed="R050" n="0459b14"/>如是諸世尊種種緣譬喩無數方便力演說諸法相
<lb ed="X" n="0057b05"/><lb ed="R050" n="0459b15"/>是諸世尊等皆說一乘法化無量衆生令入於佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057b06"/><lb ed="R050" n="0459b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0057b0601">初二偈明施三後一偈明開顯也說一乘法卽敎
<lb ed="X" n="0057b07"/><lb ed="R050" n="0459b17"/>一化無量衆卽人一入佛道卽行一及理一。</p><p xml:id="pX32p0057b0718" cb:place="inline">△二
<lb ed="X" n="0057b08"/><lb ed="R050" n="0459b18"/>廣頌開顯二初總明方便助顯二別示開顯之相。</p>
<lb ed="X" n="0057b09"/><lb ed="R050" n="0460a01"/><p xml:id="pX32p0057b0901">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057b10"/><lb ed="R050" n="0460a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0057b1001">又諸大聖主知一切世間天人羣生類深心之所欲
<lb ed="X" n="0057b11"/><lb ed="R050" n="0460a03"/>更以異方便助顯第一義。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057b12"/><lb ed="R050" n="0460a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0057b1201">天人群生是擧諸乘以明人一異方便是擧諸敎
<lb ed="X" n="0057b13"/><lb ed="R050" n="0460a05"/>諸行以顯敎一行一第一義是理一也正因佛性
<lb ed="X" n="0057b14"/><lb ed="R050" n="0460a06"/>卽第一義若用圓妙正觀則是實相方便不稱爲
<lb ed="X" n="0057b15"/><lb ed="R050" n="0460a07"/>異今用五乘七方便等而助顯之名異方便卽指
<lb ed="X" n="0057b16"/><lb ed="R050" n="0460a08"/>下文六度乃至供養稱名等也良由衆生樂欲不
<lb ed="X" n="0057b17"/><lb ed="R050" n="0460a09"/>同故使諸佛方便有異然方便雖異助顯則同旣
<lb ed="X" n="0057b18"/><lb ed="R050" n="0460a10"/>顯實<anchor xml:id="nkr_note_add_0057b1801" n="0057b1801"/><anchor xml:id="beg0057b1801" n="0057b1801"/>已<anchor xml:id="end0057b1801"/>此異非異殷勤稱歎良由於此。</p><p xml:id="pX32p0057b1816" cb:place="inline">△二別示
<lb ed="X" n="0057b19"/><lb ed="R050" n="0460a11"/>開顯之相二初約衆善顯緣因功德二約聞經顯
<lb ed="X" n="0057b20"/><lb ed="R050" n="0460a12"/>了因功德初中七初約六度明開顯二約戀慕心
<lb ed="X" n="0057b21"/><lb ed="R050" n="0460a13"/>明開顯三約供舍利明開顯四約造佛像明開顯
<lb ed="X" n="0057b22"/><lb ed="R050" n="0460a14"/>五約畵佛像明開顯六約供塔像明開顯七約稱
<lb ed="X" n="0057b23"/><lb ed="R050" n="0460a15"/>佛名明開顯。</p><p xml:id="pX32p0057b2306" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057b24"/><lb ed="R050" n="0460a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0057b2401">若有衆生類値諸過去佛若聞法布施或持戒忍辱
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0057c" n="0057c"/>
<lb ed="X" n="0057c01"/><lb ed="R050" n="0460a17"/>精進禪智等種種修福慧如是諸人等皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0057c0101" n="0057c0101"/><anchor xml:id="beg0057c0101" n="0057c0101"/>已<anchor xml:id="end0057c0101"/>成佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057c02"/><lb ed="R050" n="0460a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0057c0201">正因佛性生佛體同幻障若深永不値佛得値過
<lb ed="X" n="0057c03"/><lb ed="R050" n="0460b01"/>去佛者則是內因力強得感出世緣也然其深心
<lb ed="X" n="0057c04"/><lb ed="R050" n="0460b02"/>所欲不同所以諸佛說法亦異在彼一時或聞頓
<lb ed="X" n="0057c05"/><lb ed="R050" n="0460b03"/>法或聞漸法或修布施或修持戒或修忍辱或修
<lb ed="X" n="0057c06"/><lb ed="R050" n="0460b04"/>精進或修禪定或修智慧或單修一法一行或兼
<lb ed="X" n="0057c07"/><lb ed="R050" n="0460b05"/>修餘法餘行或轉或助種種不同又或以相心修
<lb ed="X" n="0057c08"/><lb ed="R050" n="0460b06"/>六度或以無相修六度或以非相非無相次第修
<lb ed="X" n="0057c09"/><lb ed="R050" n="0460b07"/>六度更復種種不同由今觀之旣得皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0057c0901" n="0057c0901"/><anchor xml:id="beg0057c0901" n="0057c0901"/>已<anchor xml:id="end0057c0901"/>成佛皆
<lb ed="X" n="0057c10"/><lb ed="R050" n="0460b08"/>證理一則如是諸人卽人一所修福慧卽行一所
<lb ed="X" n="0057c11"/><lb ed="R050" n="0460b09"/>聞諸法卽敎一矣此中聞法及智慧似宜屬于了
<lb ed="X" n="0057c12"/><lb ed="R050" n="0460b10"/>因讓後聞法華經故但屬緣因也。</p><p xml:id="pX32p0057c1214" cb:place="inline">△二約悲戀心
<lb ed="X" n="0057c13"/><lb ed="R050" n="0460b11"/>明開顯。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057c14"/><lb ed="R050" n="0460b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0057c1401">諸佛滅度後若人善輭心如是諸衆生皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0057c1401" n="0057c1401"/><anchor xml:id="beg0057c1401" n="0057c1401"/>已<anchor xml:id="end0057c1401"/>成佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057c15"/><lb ed="R050" n="0460b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0057c1501">承上文言不但値佛聞法修行六度者<anchor xml:id="nkr_note_add_0057c1501" n="0057c1501"/><anchor xml:id="beg0057c1501" n="0057c1501"/>已<anchor xml:id="end0057c1501"/>成佛也
<lb ed="X" n="0057c16"/><lb ed="R050" n="0460b14"/>卽諸佛示滅能于如來起悲戀心一念之間捨惡
<lb ed="X" n="0057c17"/><lb ed="R050" n="0460b15"/>從善化剛爲輭在彼一時似屬人天二乘由今觀
<lb ed="X" n="0057c18"/><lb ed="R050" n="0460b16"/>之亦皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0057c1801" n="0057c1801"/><anchor xml:id="beg0057c1801" n="0057c1801"/>已<anchor xml:id="end0057c1801"/>成佛道佛道旣證理一則是諸衆生卽
<lb ed="X" n="0057c19"/><lb ed="R050" n="0460b17"/>人一善輭心卽行一示滅卽敎一矣。</p><p xml:id="pX32p0057c1915" cb:place="inline">△三約供舍
<lb ed="X" n="0057c20"/><lb ed="R050" n="0460b18"/>利明開顯。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0057c21"/><lb ed="R050" n="0461a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0057c2101">諸佛滅度<anchor xml:id="nkr_note_add_0057c2101" n="0057c2101"/><anchor xml:id="beg0057c2101" n="0057c2101"/>已<anchor xml:id="end0057c2101"/>供養舍利者起萬億種塔金銀及玻瓈
<lb ed="X" n="0057c22"/><lb ed="R050" n="0461a02"/><g ref="#CB15156">碑</g>磲與瑪碯玫瑰琉璃珠淸淨廣嚴飾莊校於諸塔
<lb ed="X" n="0057c23"/><lb ed="R050" n="0461a03"/>或有起石廟旃檀及沉水木樒幷餘材甎瓦泥土等
<lb ed="X" n="0057c24"/><lb ed="R050" n="0461a04"/>若於曠野中積土成佛廟乃至童子戲聚沙爲佛塔
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0058a" n="0058a"/>
<lb ed="X" n="0058a01"/><lb ed="R050" n="0461a05"/>如是諸人等皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0058a0101" n="0058a0101"/><anchor xml:id="beg0058a0101" n="0058a0101"/>已<anchor xml:id="end0058a0101"/>成佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0058a02"/><lb ed="R050" n="0461a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0058a0201">承上文言又不但悲戀如來而生善輭心者<anchor xml:id="nkr_note_add_0058a0201" n="0058a0201"/><anchor xml:id="beg0058a0201" n="0058a0201"/>已<anchor xml:id="end0058a0201"/>成
<lb ed="X" n="0058a03"/><lb ed="R050" n="0461a07"/>佛也卽諸佛滅後碎身爲若干舍利是諸人等爲
<lb ed="X" n="0058a04"/><lb ed="R050" n="0461a08"/>供舍利起寶塔者下至起石廟者起土廟者乃至
<lb ed="X" n="0058a05"/><lb ed="R050" n="0461a09"/>童戲爲沙塔者或有舍利如芥子許或無舍利或
<lb ed="X" n="0058a06"/><lb ed="R050" n="0461a10"/>以誠心或以戲心在彼一時則謂功德或大在小
<lb ed="X" n="0058a07"/><lb ed="R050" n="0461a11"/>或有或無由今觀之亦皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0058a0701" n="0058a0701"/><anchor xml:id="beg0058a0701" n="0058a0701"/>已<anchor xml:id="end0058a0701"/>成佛道佛道旣證理
<lb ed="X" n="0058a08"/><lb ed="R050" n="0461a12"/>一則如是諸人卽人一起塔起廟積土聚沙卽行
<lb ed="X" n="0058a09"/><lb ed="R050" n="0461a13"/>一碎身爲舍利卽敎一矣按釋迦示滅旣茶毗竟
<lb ed="X" n="0058a10"/><lb ed="R050" n="0461a14"/>大迦葉言如來舍利非我等事自有國王王子大
<lb ed="X" n="0058a11"/><lb ed="R050" n="0461a15"/>臣宰官長者居士婆羅門等樂福田者廣修供養
<lb ed="X" n="0058a12"/><lb ed="R050" n="0461a16"/>我等事者宜應結集三藏勿令正法速滅由此觀
<lb ed="X" n="0058a13"/><lb ed="R050" n="0461a17"/>之迦葉傳佛心印故以先務爲急人天樂種福田
<lb ed="X" n="0058a14"/><lb ed="R050" n="0461a18"/>則以供養爲先就彼修供養時所發三乘五乘心
<lb ed="X" n="0058a15"/><lb ed="R050" n="0461b01"/>願不同而由過去諸佛方便力故久久之後未有
<lb ed="X" n="0058a16"/><lb ed="R050" n="0461b02"/>不歸於佛道者又按經中造塔之法如來十三級
<lb ed="X" n="0058a17"/><lb ed="R050" n="0461b03"/>辟支佛五級阿羅漢四級阿那含三級斯陀含二
<lb ed="X" n="0058a18"/><lb ed="R050" n="0461b04"/>級須陀洹一級輪王無級級者輪相也今時凡夫
<lb ed="X" n="0058a19"/><lb ed="R050" n="0461b05"/>動輙起塔以凡濫聖爲戾不輕語云君子愛人以
<lb ed="X" n="0058a20"/><lb ed="R050" n="0461b06"/>德縱令弟子尊師豈可陷師於濫聖之罪又縱令
<lb ed="X" n="0058a21"/><lb ed="R050" n="0461b07"/>死者冥冥寧不顯生者之碌碌耶。</p><p xml:id="pX32p0058a2114" cb:place="inline">△四約造佛像
<lb ed="X" n="0058a22"/><lb ed="R050" n="0461b08"/>明開顯。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0058a23"/><lb ed="R050" n="0461b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0058a2301">若人爲佛故建立諸形像刻雕成衆相皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0058a2301" n="0058a2301"/><anchor xml:id="beg0058a2301" n="0058a2301"/>已<anchor xml:id="end0058a2301"/>成佛道
<lb ed="X" n="0058a24"/><lb ed="R050" n="0461b10"/>或以七寶成鍮鉐赤白銅白蠟及鉛鍚鐵木及與泥
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0058b" n="0058b"/>
<lb ed="X" n="0058b01"/><lb ed="R050" n="0461b11"/>或以膠漆布嚴飾作佛像如是諸人等皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0058b0101" n="0058b0101"/><anchor xml:id="beg0058b0101" n="0058b0101"/>已<anchor xml:id="end0058b0101"/>成佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0058b02"/><lb ed="R050" n="0461b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0058b0201">承上文言又不但爲供舍利起塔起廟者<anchor xml:id="nkr_note_add_0058b0201" n="0058b0201"/><anchor xml:id="beg0058b0201" n="0058b0201"/>已<anchor xml:id="end0058b0201"/>成佛
<lb ed="X" n="0058b03"/><lb ed="R050" n="0461b13"/>也隨用何物建立形像在彼一時物有粗妙價有
<lb ed="X" n="0058b04"/><lb ed="R050" n="0461b14"/>高下心有誠否願有遠近亦似功德有大有小由
<lb ed="X" n="0058b05"/><lb ed="R050" n="0461b15"/>今觀之亦皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0058b0501" n="0058b0501"/><anchor xml:id="beg0058b0501" n="0058b0501"/>已<anchor xml:id="end0058b0501"/>成佛道佛道是理一諸人卽人一
<lb ed="X" n="0058b06"/><lb ed="R050" n="0461b16"/>作像卽行一如來分別造像功德卽敎一也然優
<lb ed="X" n="0058b07"/><lb ed="R050" n="0461b17"/>婆塞戒經造像不許用膠得失意罪而此經用者
<lb ed="X" n="0058b08"/><lb ed="R050" n="0461b18"/>古師云外國用樹膠耳有言大豆汁可代膠淸又
<lb ed="X" n="0058b09"/><lb ed="R050" n="0462a01"/>地持不許用雌黃臭物戒經不許造半身像又立
<lb ed="X" n="0058b10"/><lb ed="R050" n="0462a02"/>佛像前不應坐坐佛像前不應臥又造像功德經
<lb ed="X" n="0058b11"/><lb ed="R050" n="0462a03"/>略明十一功德一者世世眼目淸潔二者生處無
<lb ed="X" n="0058b12"/><lb ed="R050" n="0462a04"/>惡三者常生貴家四者身如紫磨金色五者豐饒
<lb ed="X" n="0058b13"/><lb ed="R050" n="0462a05"/>珍寶六者生賢善家七者生得爲王八者作金輪
<lb ed="X" n="0058b14"/><lb ed="R050" n="0462a06"/>王九者生梵天壽命一劫十者不墮惡道十一者
<lb ed="X" n="0058b15"/><lb ed="R050" n="0462a07"/>後生還能敬重三寶又云若人臨終發言造像乃
<lb ed="X" n="0058b16"/><lb ed="R050" n="0462a08"/>至如麥<g ref="#CB00931">𪍿</g>能除三世八十億劫生死之罪當知此
<lb ed="X" n="0058b17"/><lb ed="R050" n="0462a09"/>等功德並是華報果在佛地也。</p><p xml:id="pX32p0058b1713" cb:place="inline">△五約畫佛像明
<lb ed="X" n="0058b18"/><lb ed="R050" n="0462a10"/>開顯。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0058b19"/><lb ed="R050" n="0462a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0058b1901">彩畵作佛像百福莊嚴相自作若使人皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0058b1901" n="0058b1901"/><anchor xml:id="beg0058b1901" n="0058b1901"/>已<anchor xml:id="end0058b1901"/>成佛道
<lb ed="X" n="0058b20"/><lb ed="R050" n="0462a12"/>乃至童子戲若草木及筆或以指爪甲而畫作佛像
<lb ed="X" n="0058b21"/><lb ed="R050" n="0462a13"/>如是諸人等漸漸積功德具足大悲心皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0058b2101" n="0058b2101"/><anchor xml:id="beg0058b2101" n="0058b2101"/>已<anchor xml:id="end0058b2101"/>成佛道
<lb ed="X" n="0058b22"/><lb ed="R050" n="0462a14"/>但化諸菩薩度脫無量衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0058b23"/><lb ed="R050" n="0462a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0058b2301">承上文言又不但建立佛像者<anchor xml:id="nkr_note_add_0058b2301" n="0058b2301"/><anchor xml:id="beg0058b2301" n="0058b2301"/>已<anchor xml:id="end0058b2301"/>成佛也畵佛影
<lb ed="X" n="0058b24"/><lb ed="R050" n="0462a16"/>像自作使人乃至童子戲畵在彼一時則謂功德
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0058c" n="0058c"/>
<lb ed="X" n="0058c01"/><lb ed="R050" n="0462a17"/>或大或小或有或無由今觀之亦皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0058c0101" n="0058c0101"/><anchor xml:id="beg0058c0101" n="0058c0101"/>已<anchor xml:id="end0058c0101"/>成佛道佛
<lb ed="X" n="0058c02"/><lb ed="R050" n="0462a18"/>道是理一諸人是人一漸漸積功德具足大悲心
<lb ed="X" n="0058c03"/><lb ed="R050" n="0462b01"/>卽行一但化諸菩薩卽敎一也又但化二句明彼
<lb ed="X" n="0058c04"/><lb ed="R050" n="0462b02"/>成佛後事乃是自證四一復以四一度生。</p><p xml:id="pX32p0058c0417" cb:place="inline">△六約
<lb ed="X" n="0058c05"/><lb ed="R050" n="0462b03"/>供塔像明開顯。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0058c06"/><lb ed="R050" n="0462b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0058c0601">若人於塔廟寶像及畵像以華香幡蓋敬心而供養
<lb ed="X" n="0058c07"/><lb ed="R050" n="0462b05"/>若使人作樂擊鼓吹角貝簫笛琴箜篌琵琶鐃銅鈸
<lb ed="X" n="0058c08"/><lb ed="R050" n="0462b06"/>如是衆妙音盡持以供養或以歡喜心歌唄頌佛德
<lb ed="X" n="0058c09"/><lb ed="R050" n="0462b07"/>乃至一小音皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0058c0901" n="0058c0901"/><anchor xml:id="beg0058c0901" n="0058c0901"/>已<anchor xml:id="end0058c0901"/>成佛道若人散亂心乃至以一華
<lb ed="X" n="0058c10"/><lb ed="R050" n="0462b08"/>供養於畵像漸見無數佛或有人禮拜或復但合掌
<lb ed="X" n="0058c11"/><lb ed="R050" n="0462b09"/>乃至擧一手或復小低頭以此供養像漸見無量佛
<lb ed="X" n="0058c12"/><lb ed="R050" n="0462b10"/>自成無上道廣度無數衆入無餘涅槃如薪盡火滅。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0058c13"/><lb ed="R050" n="0462b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0058c1301">承上文言又不但起塔起廟造像畵像者<anchor xml:id="nkr_note_add_0058c1301" n="0058c1301"/><anchor xml:id="beg0058c1301" n="0058c1301"/>已<anchor xml:id="end0058c1301"/>成佛
<lb ed="X" n="0058c14"/><lb ed="R050" n="0462b12"/>也隨於何等塔廟寶像畵像之前修諸供養皆得
<lb ed="X" n="0058c15"/><lb ed="R050" n="0462b13"/>成佛具論供養不出五塵華幡蓋等色塵也樂音
<lb ed="X" n="0058c16"/><lb ed="R050" n="0462b14"/>歌唄聲塵也香卽香塵禮拜卽觸塵又衣服是觸
<lb ed="X" n="0058c17"/><lb ed="R050" n="0462b15"/>塵飮食是味塵此略不言理必有之又供養須論
<lb ed="X" n="0058c18"/><lb ed="R050" n="0462b16"/>三業敬心卽意業頌德卽口業禮拜合掌擧手低
<lb ed="X" n="0058c19"/><lb ed="R050" n="0462b17"/>頭卽身業約此五塵三業塵則或多或少業則或
<lb ed="X" n="0058c20"/><lb ed="R050" n="0462b18"/>專或散在彼一時則謂功德必有差別由今觀之
<lb ed="X" n="0058c21"/><lb ed="R050" n="0463a01"/>並成四一復以四一廣度衆生三惑薪盡二死火
<lb ed="X" n="0058c22"/><lb ed="R050" n="0463a02"/>滅入無住處大般涅槃也經文若使人作樂者出
<lb ed="X" n="0058c23"/><lb ed="R050" n="0463a03"/>家比丘比丘尼沙彌沙彌尼在家國王長者宰官
<lb ed="X" n="0058c24"/><lb ed="R050" n="0463a04"/>居士並無自作音樂之理所以必曰使人至於歌
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0059a" n="0059a"/>
<lb ed="X" n="0059a01"/><lb ed="R050" n="0463a05"/>唄頌德則出家在家通得爲之然亦須知大體若
<lb ed="X" n="0059a02"/><lb ed="R050" n="0463a06"/>梵音和雅則僧俗咸宜若濫同詞曲則律所不許
<lb ed="X" n="0059a03"/><lb ed="R050" n="0463a07"/>每見近時唱讚多用曲家腔調又禮懺作梵不遵
<lb ed="X" n="0059a04"/><lb ed="R050" n="0463a08"/>古式競引長聲只恐長他貪慢增<anchor xml:id="nkr_note_add_0059a0401" n="0059a0401"/><anchor xml:id="beg0059a0401" n="0059a0401"/>已<anchor xml:id="end0059a0401"/>放逸福少過
<lb ed="X" n="0059a05"/><lb ed="R050" n="0463a09"/>多思之擇之。</p><p xml:id="pX32p0059a0506" cb:place="inline">△七約稱佛名明開顯。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0059a06"/><lb ed="R050" n="0463a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0059a0601">若人散亂心入於塔廟中一稱南無佛皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0059a0601" n="0059a0601"/><anchor xml:id="beg0059a0601" n="0059a0601"/>已<anchor xml:id="end0059a0601"/>成佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0059a07"/><lb ed="R050" n="0463a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0059a0701">承上文言又不但五塵三業供塔供像者<anchor xml:id="nkr_note_add_0059a0701" n="0059a0701"/><anchor xml:id="beg0059a0701" n="0059a0701"/>已<anchor xml:id="end0059a0701"/>成佛
<lb ed="X" n="0059a08"/><lb ed="R050" n="0463a12"/>也卽散心一稱佛名亦皆成佛南無此翻歸命亦
<lb ed="X" n="0059a09"/><lb ed="R050" n="0463a13"/>翻度我亦翻敬從調達臨終稱南無未得稱佛便
<lb ed="X" n="0059a10"/><lb ed="R050" n="0463a14"/>生身陷入地獄佛記其從地獄出當作辟支佛名
<lb ed="X" n="0059a11"/><lb ed="R050" n="0463a15"/>曰南無西國有事天像者以金爲像頭賊來盜之
<lb ed="X" n="0059a12"/><lb ed="R050" n="0463a16"/>取不能得賊稱南無佛便得金頭明日衆人聚而
<lb ed="X" n="0059a13"/><lb ed="R050" n="0463a17"/>議曰天像失頭便是無天來著耳著者云何失頭
<lb ed="X" n="0059a14"/><lb ed="R050" n="0463a18"/>天卽附一人語曰賊來取頭時稱南無佛諸天皆
<lb ed="X" n="0059a15"/><lb ed="R050" n="0463b01"/>驚動是故得我便是故失頭衆人曰天不如佛耶
<lb ed="X" n="0059a16"/><lb ed="R050" n="0463b02"/>旣不如者何不事佛賊稱南無佛尙得天頭況賢
<lb ed="X" n="0059a17"/><lb ed="R050" n="0463b03"/>者稱佛名十方尊神寧敢當之但精進勿懈怠那
<lb ed="X" n="0059a18"/><lb ed="R050" n="0463b04"/>先經云如人持一石置水必沒無疑若持百石置
<lb ed="X" n="0059a19"/><lb ed="R050" n="0463b05"/>船上必不沒有惡業人直爾死必墮泥犁如石置
<lb ed="X" n="0059a20"/><lb ed="R050" n="0463b06"/>水若臨死稱南無佛佛力故令不入泥犁如船力
<lb ed="X" n="0059a21"/><lb ed="R050" n="0463b07"/>故使石不沒又經云<name role="" type="person">華林園</name>第三大會九十二億
<lb ed="X" n="0059a22"/><lb ed="R050" n="0463b08"/>人並是釋尊遺法中一稱南無佛人得見彌勒也
<lb ed="X" n="0059a23"/><lb ed="R050" n="0463b09"/>又佛世有一老人徧求五百上座剃度上座觀其
<lb ed="X" n="0059a24"/><lb ed="R050" n="0463b10"/>宿無善根咸不見許最後値佛佛卽度令出家證
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0059b" n="0059b"/>
<lb ed="X" n="0059b01"/><lb ed="R050" n="0463b11"/>阿羅漢上座問佛佛言此人于無量劫前入山採
<lb ed="X" n="0059b02"/><lb ed="R050" n="0463b12"/>薪遇虎懼怖一稱南無佛今此稱名善根熟故所
<lb ed="X" n="0059b03"/><lb ed="R050" n="0463b13"/>以得度由其別無他善所以久久流轉生死由其
<lb ed="X" n="0059b04"/><lb ed="R050" n="0463b14"/>劫數長遠故非聲聞道眼所見所知夫旣得證阿
<lb ed="X" n="0059b05"/><lb ed="R050" n="0463b15"/>羅漢則亦必證無上菩提明矣夫散亂稱名尙必
<lb ed="X" n="0059b06"/><lb ed="R050" n="0463b16"/>成佛況一心不亂哉一念相應一念佛一日相應
<lb ed="X" n="0059b07"/><lb ed="R050" n="0463b17"/>一日佛是心作佛是心是佛此而不信吾末如之
<lb ed="X" n="0059b08"/><lb ed="R050" n="0463b18"/>何也<anchor xml:id="nkr_note_add_0059b0801" n="0059b0801"/><anchor xml:id="beg0059b0801" n="0059b0801"/>已<anchor xml:id="end0059b0801"/>矣初約衆善顯緣因功德竟。</p><p xml:id="pX32p0059b0815" cb:place="inline">△二約聞經
<lb ed="X" n="0059b09"/><lb ed="R050" n="0464a01"/>顯了因功德。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0059b10"/><lb ed="R050" n="0464a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0059b1001">於諸過去佛在世或滅後若有聞是法皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0059b1001" n="0059b1001"/><anchor xml:id="beg0059b1001" n="0059b1001"/>已<anchor xml:id="end0059b1001"/>成佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0059b11"/><lb ed="R050" n="0464a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0059b1101">是法正指妙法華經開權顯實之法也上來六度
<lb ed="X" n="0059b12"/><lb ed="R050" n="0464a04"/>乃至像敎供養乃至稱名並是諸佛以異方便助
<lb ed="X" n="0059b13"/><lb ed="R050" n="0464a05"/>顯眞實尙得開之成妙緣因況復此經正顯眞實
<lb ed="X" n="0059b14"/><lb ed="R050" n="0464a06"/>若有聞者卽了因種寧不成佛然約聞經之時或
<lb ed="X" n="0059b15"/><lb ed="R050" n="0464a07"/>解不解有相無相至心散心事非一槪亦得義論
<lb ed="X" n="0059b16"/><lb ed="R050" n="0464a08"/>五乘差別而一歷耳根永爲道種若遠若近終因
<lb ed="X" n="0059b17"/><lb ed="R050" n="0464a09"/>斯脫未有一人不成佛者此是諸佛眞語實語不
<lb ed="X" n="0059b18"/><lb ed="R050" n="0464a10"/>可不深信也問何意約過去佛廣明五乘同皆入
<lb ed="X" n="0059b19"/><lb ed="R050" n="0464a11"/>實答三世佛皆有開權但未來未起現在始行於
<lb ed="X" n="0059b20"/><lb ed="R050" n="0464a12"/>證義弱過去開權<anchor xml:id="nkr_note_add_0059b2001" n="0059b2001"/><anchor xml:id="beg0059b2001" n="0059b2001"/>已<anchor xml:id="end0059b2001"/>久受化之人皆成四一並於
<lb ed="X" n="0059b21"/><lb ed="R050" n="0464a13"/>十方施權顯實證義則強構之虗言不如驗之實
<lb ed="X" n="0059b22"/><lb ed="R050" n="0464a14"/>事故於過去佛廣約五乘顯實也二頌過去佛竟。</p>
<lb ed="X" n="0059b23"/><lb ed="R050" n="0464a15"/><p xml:id="pX32p0059b2301">△三頌未來佛二初頌施權二頌顯實。</p><p xml:id="pX32p0059b2316" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0059b24"/><lb ed="R050" n="0464a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0059b2401">未來諸世尊其數無有量是諸如來等亦方便說法。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0059c" n="0059c"/>
<lb ed="X" n="0059c01"/><lb ed="R050" n="0464a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0059c0101">△二頌顯實四初頌人一二頌行一三頌敎一四
<lb ed="X" n="0059c02"/><lb ed="R050" n="0464a18"/>頌理一。</p><p xml:id="pX32p0059c0204" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0059c03"/><lb ed="R050" n="0464b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0059c0301">一切諸如來以無量方便度脫諸衆生入佛無漏智
<lb ed="X" n="0059c04"/><lb ed="R050" n="0464b02"/>若有聞法者無一不成佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0059c05"/><lb ed="R050" n="0464b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0059c0501">約聞法者無不成佛故是人一若約能度卽敎一
<lb ed="X" n="0059c06"/><lb ed="R050" n="0464b04"/>也佛智所證卽理一也入於佛智卽行一也。</p><p xml:id="pX32p0059c0618" cb:place="inline">△二
<lb ed="X" n="0059c07"/><lb ed="R050" n="0464b05"/>頌行一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0059c08"/><lb ed="R050" n="0464b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0059c0801">諸佛本誓願我所行佛道普欲令衆生亦同得此道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0059c09"/><lb ed="R050" n="0464b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0059c0901">自行化他無非佛道故是行一。</p><p xml:id="pX32p0059c0913" cb:place="inline">△三頌敎一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0059c10"/><lb ed="R050" n="0464b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0059c1001">未來世諸佛雖說百千億無數諸法門其實爲一乘
<lb ed="X" n="0059c11"/><lb ed="R050" n="0464b09"/>諸佛兩足尊知法常無性佛種從緣起是故說一乘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0059c12"/><lb ed="R050" n="0464b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0059c1201">百千億無數諸法門者指五乘七方便等一切權
<lb ed="X" n="0059c13"/><lb ed="R050" n="0464b11"/>說其實爲佛乘者正明說權之意說雖在權意本
<lb ed="X" n="0059c14"/><lb ed="R050" n="0464b12"/>在實權卽實家之權故得開之同成了因也知法
<lb ed="X" n="0059c15"/><lb ed="R050" n="0464b13"/>常無性者實相常住無自性無他性無共性無無
<lb ed="X" n="0059c16"/><lb ed="R050" n="0464b14"/>因性<note place="inline">性空</note>無性亦無性<note place="inline">相空</note>一無性言具二無性卽是
<lb ed="X" n="0059c17"/><lb ed="R050" n="0464b15"/>無性性無相性也本自有之故曰常無知者照也
<lb ed="X" n="0059c18"/><lb ed="R050" n="0464b16"/>具如止觀第五不思議境中一念三千非自他等
<lb ed="X" n="0059c19"/><lb ed="R050" n="0464b17"/>旣無四性一念亦無卽是性空旣無一念無念亦
<lb ed="X" n="0059c20"/><lb ed="R050" n="0464b18"/>無卽是相空乃不思議之二空也若本自二空卽
<lb ed="X" n="0059c21"/><lb ed="R050" n="0465a01"/>是性德若推檢入空卽是修得推而不成須修萬
<lb ed="X" n="0059c22"/><lb ed="R050" n="0465a02"/>行正助合行行中具足一切諸行方名緣因聞斯
<lb ed="X" n="0059c23"/><lb ed="R050" n="0465a03"/>義<anchor xml:id="nkr_note_add_0059c2301" n="0059c2301"/><anchor xml:id="beg0059c2301" n="0059c2301"/>已<anchor xml:id="end0059c2301"/>方乃名開問世間因緣可以四句了生無生
<lb ed="X" n="0059c24"/><lb ed="R050" n="0465a04"/>今性本淨非關緣起何須以此四句推之答世法
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0060a" n="0060a"/>
<lb ed="X" n="0060a01"/><lb ed="R050" n="0465a05"/>緣起亦本無生但由情計謂之爲生理性亦爾由
<lb ed="X" n="0060a02"/><lb ed="R050" n="0465a06"/>謂自他等故須推之二空不顯尙須更約續待推
<lb ed="X" n="0060a03"/><lb ed="R050" n="0465a07"/>檢況因成耶問今文何故不立斯觀答經從利根
<lb ed="X" n="0060a04"/><lb ed="R050" n="0465a08"/>者開也佛種從緣起者中道無性卽是佛種迷此
<lb ed="X" n="0060a05"/><lb ed="R050" n="0465a09"/>理者由無明爲緣則有衆生起解此理者由敎行
<lb ed="X" n="0060a06"/><lb ed="R050" n="0465a10"/>爲緣則有正覺起欲起佛種須一乘敎故是頌敎
<lb ed="X" n="0060a07"/><lb ed="R050" n="0465a11"/>一也又無性者卽正因佛性也佛種從緣起者卽
<lb ed="X" n="0060a08"/><lb ed="R050" n="0465a12"/>是緣了以緣資了正種得起一起一切起如此三
<lb ed="X" n="0060a09"/><lb ed="R050" n="0465a13"/>性名爲一乘也<note place="inline">三因不改同名爲性擧體成修復稱緣了是則理卽位中苦爲正因
<lb ed="X" n="0060a10"/><lb ed="R050" n="0465a14"/>佛性惑爲了因佛性業爲緣因佛性此三佛性不縱橫不並別不可思議無自性乃至無無因性無性亦
<lb ed="X" n="0060a11"/><lb ed="R050" n="0465a15"/>無性目此無性以爲正因佛性也名字位中薄有微解亦有微行卽是無性之性擧體而成微解微行乃
<lb ed="X" n="0060a12"/><lb ed="R050" n="0465a16"/>至觀行相似位中解行漸著亦是無性之性擧體所成目此名字觀行相似位中不可思議三因以爲緣
<lb ed="X" n="0060a13"/><lb ed="R050" n="0465a17"/>因佛性也分眞位中初住一發一切發正因理心發名法身德了因慧心發名般若德緣因善心發名解
<lb ed="X" n="0060a14"/><lb ed="R050" n="0465a18"/>脫德不縱橫不並別不可思議目此分眞位中不可思議三因以爲了因佛性也究竟位中性德顯盡修
<lb ed="X" n="0060a15"/><lb ed="R050" n="0465b01"/>德畢功故曰正種得起一起一切起卽是顯果乘相依正主伴乃至酬因一塵一行一時俱起起者成也
<lb ed="X" n="0060a16"/><lb ed="R050" n="0465b02"/>修性一合無復分張卽是理性三因究竟圓顯故曰如此三性名爲一乘也</note>。</p><p xml:id="pX32p0060a1630" cb:place="inline">△四頌理一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0060a17"/><lb ed="R050" n="0465b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0060a1701">是法住法位世間相常住於道場知<anchor xml:id="nkr_note_add_0060a1701" n="0060a1701"/><anchor xml:id="beg0060a1701" n="0060a1701"/>已<anchor xml:id="end0060a1701"/>導師方便說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0060a18"/><lb ed="R050" n="0465b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0060a1801">是者指上性修不二之一乘也此一乘者卽是法
<lb ed="X" n="0060a19"/><lb ed="R050" n="0465b05"/>住亦名法位從無住本立一切法此無住本不可
<lb ed="X" n="0060a20"/><lb ed="R050" n="0465b06"/>動故名爲法住種種諸法總不出此範圍名爲法
<lb ed="X" n="0060a21"/><lb ed="R050" n="0465b07"/>位擧此法住法位而爲正覺世間之相法住法位
<lb ed="X" n="0060a22"/><lb ed="R050" n="0465b08"/>是常住故所以正覺世間之相亦是常住擧此法
<lb ed="X" n="0060a23"/><lb ed="R050" n="0465b09"/>住法位而爲衆生世間及器世間之相法住法位
<lb ed="X" n="0060a24"/><lb ed="R050" n="0465b10"/>是常住故所以衆生及器世間之相亦是常住是
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0060b" n="0060b"/>
<lb ed="X" n="0060b01"/><lb ed="R050" n="0465b11"/>則三世間相一一無非常住一一無非法住法位
<lb ed="X" n="0060b02"/><lb ed="R050" n="0465b12"/>一一無非一乘但衆生迷闇不能覺知于常住中
<lb ed="X" n="0060b03"/><lb ed="R050" n="0465b13"/>妄見生滅于一乘中妄見差別唯有大覺導師坐
<lb ed="X" n="0060b04"/><lb ed="R050" n="0465b14"/>于道場如實知<anchor xml:id="nkr_note_add_0060b0401" n="0060b0401"/><anchor xml:id="beg0060b0401" n="0060b0401"/>已<anchor xml:id="end0060b0401"/>於不可說離諸戲論寂滅理性
<lb ed="X" n="0060b05"/><lb ed="R050" n="0465b15"/>能以方便說此理一又能以異方便助顯此理一
<lb ed="X" n="0060b06"/><lb ed="R050" n="0465b16"/>也問悟此理性名爲正覺世間以順性故性常相
<lb ed="X" n="0060b07"/><lb ed="R050" n="0465b17"/>亦常是則可也迷此理性而爲衆生世間旣違性
<lb ed="X" n="0060b08"/><lb ed="R050" n="0465b18"/>故性雖本常相必無常云何衆生器世間相亦常
<lb ed="X" n="0060b09"/><lb ed="R050" n="0466a01"/>住耶答如冰與水同以濕爲性濕卽以冰水爲相
<lb ed="X" n="0060b10"/><lb ed="R050" n="0466a02"/>冰水無常卽是濕性無常故目此濕性以爲無性
<lb ed="X" n="0060b11"/><lb ed="R050" n="0466a03"/>也濕相旣常卽冰水之相皆常故目此冰水之相
<lb ed="X" n="0060b12"/><lb ed="R050" n="0466a04"/>以爲常住也又一乘無性之理如屋本不轉如來
<lb ed="X" n="0060b13"/><lb ed="R050" n="0466a05"/>悟之如醒人見其不轉九界迷之如醉人妄見其
<lb ed="X" n="0060b14"/><lb ed="R050" n="0466a06"/>轉彼雖見轉本屋不轉故衆生世間相及器世間
<lb ed="X" n="0060b15"/><lb ed="R050" n="0466a07"/>相彼雖妄見生滅其實是常住也以衆生及器世
<lb ed="X" n="0060b16"/><lb ed="R050" n="0466a08"/>開卽無性故卽法住故卽法位故又如翳眼妄見
<lb ed="X" n="0060b17"/><lb ed="R050" n="0466a09"/>空華起滅而空華實無起滅以無性故以卽空故
<lb ed="X" n="0060b18"/><lb ed="R050" n="0466a10"/>世間常住其理如是一切衆生但有理常聞而能
<lb ed="X" n="0060b19"/><lb ed="R050" n="0466a11"/>解爲名字常念念體察心心無間名觀行常粗垢
<lb ed="X" n="0060b20"/><lb ed="R050" n="0466a12"/>先落六根淸淨爲相似常豁然開悟證於四十一
<lb ed="X" n="0060b21"/><lb ed="R050" n="0466a13"/>位眞因爲分證常圓滿顯發無餘無欠爲究竟常
<lb ed="X" n="0060b22"/><lb ed="R050" n="0466a14"/>始終平等故名爲卽升沉碩異故須辨六依於平
<lb ed="X" n="0060b23"/><lb ed="R050" n="0466a15"/>等之體方有升沉之異如依虗空方論遠近故云
<lb ed="X" n="0060b24"/><lb ed="R050" n="0466a16"/>全性起修<note place="inline">通指逆順二修</note>一任升沉迥異不離平等一體
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0060c" n="0060c"/>
<lb ed="X" n="0060c01"/><lb ed="R050" n="0466a17"/>如遠與近不出虗空故云全修在性敎來詮此故
<lb ed="X" n="0060c02"/><lb ed="R050" n="0466a18"/>爲敎一行來契此故爲行一人必會此故爲人一
<lb ed="X" n="0060c03"/><lb ed="R050" n="0466b01"/>三頌未來佛竟。</p><p xml:id="pX32p0060c0307" cb:place="inline">△四頌現在佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0060c04"/><lb ed="R050" n="0466b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0060c0401">天人所供養現在十方佛其數如恒沙出現於世間
<lb ed="X" n="0060c05"/><lb ed="R050" n="0466b03"/>安隱衆生故亦說如是法知第一寂滅以方便力故
<lb ed="X" n="0060c06"/><lb ed="R050" n="0466b04"/>雖示種種道其實爲佛乘知衆生諸行深心之所念
<lb ed="X" n="0060c07"/><lb ed="R050" n="0466b05"/>過去所習業欲性精進力及諸根利鈍以種種因緣
<lb ed="X" n="0060c08"/><lb ed="R050" n="0466b06"/>譬喩亦言辭隨應方便說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0060c09"/><lb ed="R050" n="0466b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0060c0901">先頌爲化之意次頌顯實後頌施權如是法者雙
<lb ed="X" n="0060c10"/><lb ed="R050" n="0466b08"/>指權實法也第一寂滅卽理一方便示種種道實
<lb ed="X" n="0060c11"/><lb ed="R050" n="0466b09"/>爲佛乘約能示卽敎一約所示卽行一知衆生諸
<lb ed="X" n="0060c12"/><lb ed="R050" n="0466b10"/>行等是施權也初頌四佛章竟。</p><p xml:id="pX32p0060c1213" cb:place="inline">△二頌釋迦章二
<lb ed="X" n="0060c13"/><lb ed="R050" n="0466b11"/>初略頌上權實爲下文總譬作本二廣頌上六義
<lb ed="X" n="0060c14"/><lb ed="R050" n="0466b12"/>爲下文別譬作本初中二初頌顯實二頌施權。</p>
<lb ed="X" n="0060c15"/><lb ed="R050" n="0466b13"/><p xml:id="pX32p0060c1501">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0060c16"/><lb ed="R050" n="0466b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0060c1601">今我亦如是安隱衆生故以種種法門宣示於佛道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0060c17"/><lb ed="R050" n="0466b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0060c1701">此文具頌四一今我亦如是者如於諸佛之是同
<lb ed="X" n="0060c18"/><lb ed="R050" n="0466b16"/>以一實敎化衆生卽總頌顯實也安隱者涅槃秘
<lb ed="X" n="0060c19"/><lb ed="R050" n="0466b17"/>藏是安隱處佛自住其中亦安置衆生同入此中
<lb ed="X" n="0060c20"/><lb ed="R050" n="0466b18"/>安隱處卽理一衆生卽人一種種法門入佛道卽
<lb ed="X" n="0060c21"/><lb ed="R050" n="0467a01"/>行一宣示卽敎一。</p><p xml:id="pX32p0060c2108" cb:place="inline">△二頌施權。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0060c22"/><lb ed="R050" n="0467a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0060c2201">我以智慧力知衆生性欲方便說諸法皆令得歡喜。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0060c23"/><lb ed="R050" n="0467a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0060c2301">智慧力卽權智也知性欲鑒小機也說諸法正施
<lb ed="X" n="0060c24"/><lb ed="R050" n="0467a04"/>權也皆歡喜稱機宜也上來二偈雖略收佛一化
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0061a" n="0061a"/>
<lb ed="X" n="0061a01"/><lb ed="R050" n="0467a05"/>原始要終罄無不盡故稱略頌上文權實爲下總
<lb ed="X" n="0061a02"/><lb ed="R050" n="0467a06"/>譬六義本也一者今我亦如是我卽釋迦是一化
<lb ed="X" n="0061a03"/><lb ed="R050" n="0467a07"/>之主爲下有大長者譬作本二者安隱卽大涅槃
<lb ed="X" n="0061a04"/><lb ed="R050" n="0467a08"/>常樂我淨無五濁障對顯三界五濁名不安隱爲
<lb ed="X" n="0061a05"/><lb ed="R050" n="0467a09"/>下火宅譬作本三者衆生卽五道受化之徒爲下
<lb ed="X" n="0061a06"/><lb ed="R050" n="0467a10"/>五百人譬作本四者安隱法還對五濁不安隱法
<lb ed="X" n="0061a07"/><lb ed="R050" n="0467a11"/>爲下火起譬作本五者種種法門對不種種爲下
<lb ed="X" n="0061a08"/><lb ed="R050" n="0467a12"/>唯有一門譬作本六者知衆生性欲卽五道中有
<lb ed="X" n="0061a09"/><lb ed="R050" n="0467a13"/>三乘根性差別爲下三十子譬作本初略頌上權
<lb ed="X" n="0061a10"/><lb ed="R050" n="0467a14"/>實竟。</p><p xml:id="pX32p0061a1003" cb:place="inline">△二廣頌上六義爲下文別譬作本六初頌
<lb ed="X" n="0061a11"/><lb ed="R050" n="0467a15"/>五濁爲下見火譬作本二頌施方便化爲下捨几
<lb ed="X" n="0061a12"/><lb ed="R050" n="0467a16"/>用車譬作本三頌顯實爲下等賜大車譬作本四
<lb ed="X" n="0061a13"/><lb ed="R050" n="0467a17"/>頌歎法希有五頌不虗六頌揀衆敦信總爲下無
<lb ed="X" n="0061a14"/><lb ed="R050" n="0467a18"/>虗妄譬作本。</p><p xml:id="pX32p0061a1406" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0061a15"/><lb ed="R050" n="0467b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0061a1501">舍利弗當知我以佛眼觀見六道衆生貧窮無福慧
<lb ed="X" n="0061a16"/><lb ed="R050" n="0467b02"/>入生死險道相續苦不斷深著於五欲如<g ref="#CB01738">𤛆</g>牛愛尾
<lb ed="X" n="0061a17"/><lb ed="R050" n="0467b03"/>以貪愛自蔽盲瞑無所見不求大勢佛及與斷苦法
<lb ed="X" n="0061a18"/><lb ed="R050" n="0467b04"/>深入諸邪見以苦欲捨苦爲是衆生故而起大悲心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0061a19"/><lb ed="R050" n="0467b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0061a1901">初十一字明佛有能見之眼下文云宅主在門外
<lb ed="X" n="0061a20"/><lb ed="R050" n="0467b06"/>立蓋佛在法身之地以常寂佛眼圓照群機若根
<lb ed="X" n="0061a21"/><lb ed="R050" n="0467b07"/>利濁輕則以盧舍那像說一乘法若根鈍濁重則
<lb ed="X" n="0061a22"/><lb ed="R050" n="0467b08"/>以老比丘像驚入火宅方便施三秖是于時鑒機
<lb ed="X" n="0061a23"/><lb ed="R050" n="0467b09"/>故言我以佛眼觀見也夫觀色法應用天眼分別
<lb ed="X" n="0061a24"/><lb ed="R050" n="0467b10"/>根機應用法眼今言以佛眼觀者擧勝兼劣又四
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0061b" n="0061b"/>
<lb ed="X" n="0061b01"/><lb ed="R050" n="0467b11"/>眼入佛眼皆名佛眼也六道衆生下明所見五濁
<lb ed="X" n="0061b02"/><lb ed="R050" n="0467b12"/>下文云汝諸子等先因遊戲來入此宅稚小無知
<lb ed="X" n="0061b03"/><lb ed="R050" n="0467b13"/>歡娛樂著也貧窮無福慧頌衆生濁入生死二句
<lb ed="X" n="0061b04"/><lb ed="R050" n="0467b14"/>頌命濁深著等四句頌煩惱濁不求等二句頌劫
<lb ed="X" n="0061b05"/><lb ed="R050" n="0467b15"/>濁劫中無佛故名爲濁劫若有佛雖濁能破深入
<lb ed="X" n="0061b06"/><lb ed="R050" n="0467b16"/>等二句頌見濁或不求四句總頌見濁以邪見故
<lb ed="X" n="0061b07"/><lb ed="R050" n="0467b17"/>不求大勢佛不求斷苦法乃以招苦之因妄冀捨
<lb ed="X" n="0061b08"/><lb ed="R050" n="0467b18"/>于苦果豈可得哉四濁聚在此時卽名劫濁故不
<lb ed="X" n="0061b09"/><lb ed="R050" n="0468a01"/>必別頌也爲是衆生故二句明起大悲應赴下文
<lb ed="X" n="0061b10"/><lb ed="R050" n="0468a02"/>云長者聞<anchor xml:id="nkr_note_add_0061b1001" n="0061b1001"/><anchor xml:id="beg0061b1001" n="0061b1001"/>已<anchor xml:id="end0061b1001"/>驚入火宅也。</p><p xml:id="pX32p0061b1011" cb:place="inline">△二頌施方便化爲下
<lb ed="X" n="0061b11"/><lb ed="R050" n="0468a03"/>捨几用車譬作本二初念用大乘擬不得二念同
<lb ed="X" n="0061b12"/><lb ed="R050" n="0468a04"/>諸佛用三乘稱宜可得初又三初明用大擬宜二
<lb ed="X" n="0061b13"/><lb ed="R050" n="0468a05"/>明衆生無機三明念欲息化。</p><p xml:id="pX32p0061b1312" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0061b14"/><lb ed="R050" n="0468a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0061b1401">我始坐道場觀樹亦經行於三七日中思惟如是事
<lb ed="X" n="0061b15"/><lb ed="R050" n="0468a07"/>我所得智慧微妙最第一。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0061b16"/><lb ed="R050" n="0468a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0061b1601">始坐道場者至理無時假時化物爲化之初故言
<lb ed="X" n="0061b17"/><lb ed="R050" n="0468a09"/>始也事釋者初在此處修治得道故言道場坐此
<lb ed="X" n="0061b18"/><lb ed="R050" n="0468a10"/>樹下得三菩提故名道樹感樹恩故觀察念地德
<lb ed="X" n="0061b19"/><lb ed="R050" n="0468a11"/>故經行樹地無有分別豈須報恩未曾有經云秖
<lb ed="X" n="0061b20"/><lb ed="R050" n="0468a12"/>以通化傳法名報恩耳過去因果經云佛成道初
<lb ed="X" n="0061b21"/><lb ed="R050" n="0468a13"/>七日思惟我法妙無能受者二七日思惟衆生上
<lb ed="X" n="0061b22"/><lb ed="R050" n="0468a14"/>中下根三七日思惟誰應先聞法卽至波羅柰爲
<lb ed="X" n="0061b23"/><lb ed="R050" n="0468a15"/>五人說四諦陳如得法眼淨<note place="inline">此約小機所見</note>今明佛在法
<lb ed="X" n="0061b24"/><lb ed="R050" n="0468a16"/>身地寂而常照恒以佛眼洞覽無遺豈始至道場
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0061c" n="0061c"/>
<lb ed="X" n="0061c01"/><lb ed="R050" n="0468a17"/>淹留三七方思此事言三七者表欲三周說法也
<lb ed="X" n="0061c02"/><lb ed="R050" n="0468a18"/>初七思法說次七思譬說後七思因緣說皆無機
<lb ed="X" n="0061c03"/><lb ed="R050" n="0468b01"/>不得是故息大施小此獨就圓敎大乘釋若通途
<lb ed="X" n="0061c04"/><lb ed="R050" n="0468b02"/>約大乘釋者初七思說圓敎次七思說別敎後七
<lb ed="X" n="0061c05"/><lb ed="R050" n="0468b03"/>思說通敎皆無機不得是故息大說三藏三乘方
<lb ed="X" n="0061c06"/><lb ed="R050" n="0468b04"/>便也觀心釋者樹卽十二因緣之大樹也深觀緣
<lb ed="X" n="0061c07"/><lb ed="R050" n="0468b05"/>起自成菩提欲以無漏法林蔭益衆生故言觀樹
<lb ed="X" n="0061c08"/><lb ed="R050" n="0468b06"/>經行者大乘三十七品是行道法自以道品履實
<lb ed="X" n="0061c09"/><lb ed="R050" n="0468b07"/>相地得成佛道欲以此法化度衆生是故起行三
<lb ed="X" n="0061c10"/><lb ed="R050" n="0468b08"/>七者初七欲明中道觀中道妙難觀不得次七欲
<lb ed="X" n="0061c11"/><lb ed="R050" n="0468b09"/>明卽假觀卽假觀分別智難生不得後七欲明卽
<lb ed="X" n="0061c12"/><lb ed="R050" n="0468b10"/>空觀卽空巧度又不得乃明方便析法小觀也。</p><p xml:id="pX32p0061c1219" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0061c13"/><lb ed="R050" n="0468b11"/>二明衆生無機。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0061c14"/><lb ed="R050" n="0468b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0061c1401">衆生諸根鈍著樂癡所盲如斯之等類云何而可度。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0061c15"/><lb ed="R050" n="0468b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0061c1501">智慧旣微妙第一故非根鈍癡盲者所能領解下
<lb ed="X" n="0061c16"/><lb ed="R050" n="0468b14"/>文云諸子無知雖聞父誨猶故樂著嬉戲不<anchor xml:id="nkr_note_add_0061c1601" n="0061c1601"/><anchor xml:id="beg0061c1601" n="0061c1601"/>已<anchor xml:id="end0061c1601"/>也。</p>
<lb ed="X" n="0061c17"/><lb ed="R050" n="0468b15"/><p xml:id="pX32p0061c1701">△三明念欲息化。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0061c18"/><lb ed="R050" n="0468b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0061c1801">爾時諸梵王及諸天帝釋護世四天王及大自在天
<lb ed="X" n="0061c19"/><lb ed="R050" n="0468b17"/>幷餘諸天衆眷屬百千萬恭敬合掌禮請我轉法輪
<lb ed="X" n="0061c20"/><lb ed="R050" n="0468b18"/>我卽自思惟若但讚佛乘衆生沒在苦不能信是法
<lb ed="X" n="0061c21"/><lb ed="R050" n="0469a01"/>破法不信故墜於三惡道我寧不說法疾入於涅槃。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0061c22"/><lb ed="R050" n="0469a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0061c2201">梵釋雖請佛知無機所以不說下文云諸子幼稚
<lb ed="X" n="0061c23"/><lb ed="R050" n="0469a03"/>未有所識或當墮落爲火所燒也初念用大乘擬
<lb ed="X" n="0061c24"/><lb ed="R050" n="0469a04"/>不得竟。</p><p xml:id="pX32p0061c2404" cb:place="inline">△二念同諸佛用三乘稱宜可得二初明
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0062a" n="0062a"/>
<lb ed="X" n="0062a01"/><lb ed="R050" n="0469a05"/>化得二釋疑初中四初明三乘擬宜二明有小機
<lb ed="X" n="0062a02"/><lb ed="R050" n="0469a06"/>三明施化四明受行悟入。</p><p xml:id="pX32p0062a0211" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062a03"/><lb ed="R050" n="0469a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0062a0301">尋念過去佛所行方便力我今所得道亦應說三乘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062a04"/><lb ed="R050" n="0469a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0062a0401">念彼雖無大機不容永捨須以方便而誘濟之非
<lb ed="X" n="0062a05"/><lb ed="R050" n="0469a09"/>都不知施三意欲引同諸佛故云尋念也下文云
<lb ed="X" n="0062a06"/><lb ed="R050" n="0469a10"/>卽便思惟設諸方便。</p><p xml:id="pX32p0062a0609" cb:place="inline">△二明有小機又二初明諸
<lb ed="X" n="0062a07"/><lb ed="R050" n="0469a11"/>佛歎二明釋迦酬順上欲大化於彼無機故諸佛
<lb ed="X" n="0062a08"/><lb ed="R050" n="0469a12"/>不歎今欲說小曲會根緣則始終得度所以佛歎
<lb ed="X" n="0062a09"/><lb ed="R050" n="0469a13"/>也<note place="inline">若不先小則大小俱失若先用小則終必大益故云始終得度</note>。</p><p xml:id="pX32p0062a0926" cb:place="inline">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062a10"/><lb ed="R050" n="0469a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0062a1001">作是思惟時十方佛皆現梵音慰喩我善哉釋迦文
<lb ed="X" n="0062a11"/><lb ed="R050" n="0469a15"/>第一之導師得是無上法隨諸一切佛而用方便力
<lb ed="X" n="0062a12"/><lb ed="R050" n="0469a16"/>我等亦皆得最妙第一法爲諸衆生類分別說三乘
<lb ed="X" n="0062a13"/><lb ed="R050" n="0469a17"/>少智樂小法不自信作佛是故以方便分別說諸果
<lb ed="X" n="0062a14"/><lb ed="R050" n="0469a18"/>雖復說三乘但爲敎菩薩。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062a15"/><lb ed="R050" n="0469b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0062a1501">初三句釋迦自叙佛現由念佛方便力故契法契
<lb ed="X" n="0062a16"/><lb ed="R050" n="0469b02"/>機所以佛現也次五句是諸佛稱歎釋迦以能爲
<lb ed="X" n="0062a17"/><lb ed="R050" n="0469b03"/>實施權故云善哉爲一施三引入佛慧故云第一
<lb ed="X" n="0062a18"/><lb ed="R050" n="0469b04"/>導師證微妙第一實智故云得無上法隨一切佛
<lb ed="X" n="0062a19"/><lb ed="R050" n="0469b05"/>隱實施權故云用方便力次四句諸佛自明我等
<lb ed="X" n="0062a20"/><lb ed="R050" n="0469b06"/>亦隱實施權次四句雙釋隱施之義爲衆生少智
<lb ed="X" n="0062a21"/><lb ed="R050" n="0469b07"/>不自信作佛所以隱實爲樂小法所以施權說諸
<lb ed="X" n="0062a22"/><lb ed="R050" n="0469b08"/>果也後二句雙結二義始雖說三終必顯一。</p><p xml:id="pX32p0062a2218" cb:place="inline">△二
<lb ed="X" n="0062a23"/><lb ed="R050" n="0469b09"/>明釋迦酬順。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062a24"/><lb ed="R050" n="0469b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0062a2401">舍利弗當知我聞聖師子深淨微妙音稱南無諸佛
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0062b" n="0062b"/>
<lb ed="X" n="0062b01"/><lb ed="R050" n="0469b11"/>復作如是念我出濁惡世如諸佛所說我亦隨順行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062b02"/><lb ed="R050" n="0469b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0062b0201">初一偈發言酬順南無此云敬從也後一偈念順
<lb ed="X" n="0062b03"/><lb ed="R050" n="0469b13"/>物機二明有小機竟。</p><p xml:id="pX32p0062b0309" cb:place="inline">△三明施化。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062b04"/><lb ed="R050" n="0469b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0062b0401">思惟是事<anchor xml:id="nkr_note_add_0062b0401" n="0062b0401"/><anchor xml:id="beg0062b0401" n="0062b0401"/>已<anchor xml:id="end0062b0401"/>卽趣波羅柰諸法寂滅相不可以言宣
<lb ed="X" n="0062b05"/><lb ed="R050" n="0469b15"/>以方便力故爲五比丘說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062b06"/><lb ed="R050" n="0469b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0062b0601">波羅柰卽鹿苑也中道無性佛種之理此理非數
<lb ed="X" n="0062b07"/><lb ed="R050" n="0469b17"/>又不可說今以方便作三敎說又非生非滅而以
<lb ed="X" n="0062b08"/><lb ed="R050" n="0469b18"/>方便作生滅說又偏眞之理亦非可說以方便故
<lb ed="X" n="0062b09"/><lb ed="R050" n="0470a01"/>作四門說初爲五人說無常有門也<note place="inline">初以權實相對實不可說
<lb ed="X" n="0062b10"/><lb ed="R050" n="0470a02"/>說屬于權三權是數一實非數次以生滅不生滅相對卽衍門不生滅故不可說且說生滅卽大小相對
<lb ed="X" n="0062b11"/><lb ed="R050" n="0470a03"/>也後以偏眞小理對小四門偏眞之理亦不可宣是則大小兩理俱不可說方便爲物俱可得說雖俱可
<lb ed="X" n="0062b12"/><lb ed="R050" n="0470a04"/>說佛意在實衆生于實非宜故思方便作生滅說耳</note>。</p><p xml:id="pX32p0062b1221" cb:place="inline">△四明受行悟入<note place="inline">機會卽受
<lb ed="X" n="0062b13"/><lb ed="R050" n="0470a05"/>隨聞觀轉卽煖法去名行至世第一名之爲悟若得初果名之爲入</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062b14"/><lb ed="R050" n="0470a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0062b1401">是名轉法輪便有涅槃音及以阿羅漢法僧差別名。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062b15"/><lb ed="R050" n="0470a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0062b1501">轉佛心中化他之法度入他心名轉法輪陳如初
<lb ed="X" n="0062b16"/><lb ed="R050" n="0470a08"/>得見諦斷分別惑分證有餘涅槃涅槃之音起自
<lb ed="X" n="0062b17"/><lb ed="R050" n="0470a09"/>於此由此得成無學便有阿羅漢名能說者名爲
<lb ed="X" n="0062b18"/><lb ed="R050" n="0470a10"/>佛所說三乘卽法見諦阿羅漢等卽僧三寶於是
<lb ed="X" n="0062b19"/><lb ed="R050" n="0470a11"/>現世間也初明化得竟。</p><p xml:id="pX32p0062b1910" cb:place="inline">△二釋疑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062b20"/><lb ed="R050" n="0470a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0062b2001">從久遠劫來讚示涅槃法生死苦永盡我常如是說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062b21"/><lb ed="R050" n="0470a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0062b2101">恐疑師云佛初未能鑒機尋念諸佛始知根性今
<lb ed="X" n="0062b22"/><lb ed="R050" n="0470a14"/>釋云爲欲引同故念諸佛非今始念方知從久遠
<lb ed="X" n="0062b23"/><lb ed="R050" n="0470a15"/>來見其樂小<anchor xml:id="nkr_note_add_0062b2301" n="0062b2301"/><anchor xml:id="beg0062b2301" n="0062b2301"/>已<anchor xml:id="end0062b2301"/>爲讚示令盡衆苦所以聞小卽得
<lb ed="X" n="0062b24"/><lb ed="R050" n="0470a16"/>解脫也又恐疑弟子云云何一世暫聞卽證無學
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0062c" n="0062c"/>
<lb ed="X" n="0062c01"/><lb ed="R050" n="0470a17"/>今釋云從久遠來爲其讚示稱于本習故速得道
<lb ed="X" n="0062c02"/><lb ed="R050" n="0470a18"/>耳久遠卽指大通結緣之後故下文云父知諸子
<lb ed="X" n="0062c03"/><lb ed="R050" n="0470b01"/>先心各有所好也二頌施方便化爲下捨几用車
<lb ed="X" n="0062c04"/><lb ed="R050" n="0470b02"/>譬本竟。</p><p xml:id="pX32p0062c0404" cb:place="inline">△三頌顯實爲下等賜大車譬本。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062c05"/><lb ed="R050" n="0470b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0062c0501">舍利弗當知我見佛子等志求佛道者無量千萬億
<lb ed="X" n="0062c06"/><lb ed="R050" n="0470b04"/>咸以恭敬心皆來至佛所曾從諸佛聞方便所說法
<lb ed="X" n="0062c07"/><lb ed="R050" n="0470b05"/>我卽作是念如來所以出爲說佛慧故今正是其時
<lb ed="X" n="0062c08"/><lb ed="R050" n="0470b06"/>舍利弗當知鈍根小智人著相憍慢者不能信是法
<lb ed="X" n="0062c09"/><lb ed="R050" n="0470b07"/>今我喜無畏於諸菩薩中正直捨方便但說無上道
<lb ed="X" n="0062c10"/><lb ed="R050" n="0470b08"/>菩薩聞是法疑網皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0062c1001" n="0062c1001"/><anchor xml:id="beg0062c1001" n="0062c1001"/>已<anchor xml:id="end0062c1001"/>除千二百羅漢悉亦當作佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0062c11"/><lb ed="R050" n="0470b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0062c1101">佛子以恭敬心來至佛所曾聞諸佛方便說法此
<lb ed="X" n="0062c12"/><lb ed="R050" n="0470b10"/>顯三乘行人皆是佛子頌人一也爲說佛慧故卽
<lb ed="X" n="0062c13"/><lb ed="R050" n="0470b11"/>是一切種智佛之知見頌理一也但說無上道頌
<lb ed="X" n="0062c14"/><lb ed="R050" n="0470b12"/>敎一也菩薩疑除羅漢作佛頌行一也又初兩偈
<lb ed="X" n="0062c15"/><lb ed="R050" n="0470b13"/>明大乘機發亦云索果爲下諸子索車譬本次兩
<lb ed="X" n="0062c16"/><lb ed="R050" n="0470b14"/>偈一句明佛歡喜衆生堪得大乘益故爲下見子
<lb ed="X" n="0062c17"/><lb ed="R050" n="0470b15"/>免難歡喜譬本次三句正明顯實爲下等賜諸子
<lb ed="X" n="0062c18"/><lb ed="R050" n="0470b16"/>大車譬本後一偈明受行悟入爲下諸子得車歡
<lb ed="X" n="0062c19"/><lb ed="R050" n="0470b17"/>喜譬本初明由機發故索果應有四句自有障除
<lb ed="X" n="0062c20"/><lb ed="R050" n="0470b18"/>機未發如諸羅漢在三藏時以樂小故濁障雖除
<lb ed="X" n="0062c21"/><lb ed="R050" n="0471a01"/>大根鈍故妙機未發自有障未除大機發如法華
<lb ed="X" n="0062c22"/><lb ed="R050" n="0471a02"/>中諸凡夫等雖未斷結以大根利故機發自有障
<lb ed="X" n="0062c23"/><lb ed="R050" n="0471a03"/>卽除機卽發如說無量義時證小果卽於此座大
<lb ed="X" n="0062c24"/><lb ed="R050" n="0471a04"/>機發自有障未除機未發如五千退席等是也志
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0063a" n="0063a"/>
<lb ed="X" n="0063a01"/><lb ed="R050" n="0471a05"/>求佛道是索大果索有三意一大機有感果之義
<lb ed="X" n="0063a02"/><lb ed="R050" n="0471a06"/>機中論索二情中密索如下文云爲得爲不得三
<lb ed="X" n="0063a03"/><lb ed="R050" n="0471a07"/>發言索卽殷勤三請昔敎之中<anchor xml:id="nkr_note_add_0063a0301" n="0063a0301"/><anchor xml:id="beg0063a0301" n="0063a0301"/>已<anchor xml:id="end0063a0301"/>有二索但未發
<lb ed="X" n="0063a04"/><lb ed="R050" n="0471a08"/>言至於今日具此三索問昔出宅索三若是機情
<lb ed="X" n="0063a05"/><lb ed="R050" n="0471a09"/>索者文云如先所許乃是求三何關求一答出外
<lb ed="X" n="0063a06"/><lb ed="R050" n="0471a10"/>不見必有異途將昔所許以求異意亦得是索一
<lb ed="X" n="0063a07"/><lb ed="R050" n="0471a11"/>也咸以恭敬心皆來至我所者如舍利弗請云諸
<lb ed="X" n="0063a08"/><lb ed="R050" n="0471a12"/>天龍神等合掌以敬心欲聞具足道也曾從諸佛
<lb ed="X" n="0063a09"/><lb ed="R050" n="0471a13"/>聞方便所說法者具受前四時調熟也二明障除
<lb ed="X" n="0063a10"/><lb ed="R050" n="0471a14"/>佛喜者佛爲佛慧故出昔障重無機不得卽說佛
<lb ed="X" n="0063a11"/><lb ed="R050" n="0471a15"/>慧中間雖障除機未熟故又未得說今機發正是
<lb ed="X" n="0063a12"/><lb ed="R050" n="0471a16"/>說時昔衆生根鈍智小畏其謗法墮惡今根利志
<lb ed="X" n="0063a13"/><lb ed="R050" n="0471a17"/>大聞必信解故喜無畏不畏執小謗大起罪墮惡
<lb ed="X" n="0063a14"/><lb ed="R050" n="0471a18"/>也三正顯實者五乘是曲而非直別通偏傍而非
<lb ed="X" n="0063a15"/><lb ed="R050" n="0471b01"/>正今皆捨彼偏曲但說正直一道也四受行悟入
<lb ed="X" n="0063a16"/><lb ed="R050" n="0471b02"/>者初聞略說謂久後要當說實三乘無非方便又
<lb ed="X" n="0063a17"/><lb ed="R050" n="0471b03"/>謂不退菩薩不知佛智故菩薩羅漢咸墮疑網今
<lb ed="X" n="0063a18"/><lb ed="R050" n="0471b04"/>開權顯實不惟羅漢除疑而三敎菩薩無不除疑
<lb ed="X" n="0063a19"/><lb ed="R050" n="0471b05"/>不惟菩薩作佛而羅漢悉亦作佛也。</p><p xml:id="pX32p0063a1915" cb:place="inline">△四頌歎法
<lb ed="X" n="0063a20"/><lb ed="R050" n="0471b06"/>希有。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0063a21"/><lb ed="R050" n="0471b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0063a2101">如三世諸佛說法之儀式我今亦如是說無分別法
<lb ed="X" n="0063a22"/><lb ed="R050" n="0471b08"/>諸佛興出世懸遠値遇難出使正於世說是法復難
<lb ed="X" n="0063a23"/><lb ed="R050" n="0471b09"/>無量無數劫聞是法亦難能聽是法者斯人亦復難
<lb ed="X" n="0063a24"/><lb ed="R050" n="0471b10"/>譬如優曇華一切皆愛樂天人所希有時時乃一出
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0063b" n="0063b"/>
<lb ed="X" n="0063b01"/><lb ed="R050" n="0471b11"/>聞法歡喜讚乃至發一言則爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0063b0101" n="0063b0101"/><anchor xml:id="beg0063b0101" n="0063b0101"/>已<anchor xml:id="end0063b0101"/>供養一切三世佛
<lb ed="X" n="0063b02"/><lb ed="R050" n="0471b12"/>是人甚希有過於優曇華。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0063b03"/><lb ed="R050" n="0471b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0063b0301">此正頌如是妙法諸佛如來時乃說之如優曇華
<lb ed="X" n="0063b04"/><lb ed="R050" n="0471b14"/>時一現也妙法不出權實儀式者諸佛引物之權
<lb ed="X" n="0063b05"/><lb ed="R050" n="0471b15"/>無分別法者諸佛所顯之實又權實本無分別爲
<lb ed="X" n="0063b06"/><lb ed="R050" n="0471b16"/>鈍根小智分別權實名爲儀式今還悟入一三不
<lb ed="X" n="0063b07"/><lb ed="R050" n="0471b17"/>二名無分別也諸佛興出世二句明人難次二句
<lb ed="X" n="0063b08"/><lb ed="R050" n="0471b18"/>明法難如四十餘年久默斯要次二句明聞法難
<lb ed="X" n="0063b09"/><lb ed="R050" n="0472a01"/>如五千退席佛世不聞次二句明聽信難如普會
<lb ed="X" n="0063b10"/><lb ed="R050" n="0472a02"/>大衆唯舍利弗一人先能領解次擧喩但合聽信
<lb ed="X" n="0063b11"/><lb ed="R050" n="0472a03"/>者難餘例可解。</p><p xml:id="pX32p0063b1107" cb:place="inline">△五頌不虗爲下無虗妄譬本。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0063b12"/><lb ed="R050" n="0472a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0063b1201">汝等勿有疑我爲諸法王普吿諸大衆但以一乘道
<lb ed="X" n="0063b13"/><lb ed="R050" n="0472a05"/>敎化諸菩薩無聲聞弟子汝等舍利弗聲聞及菩薩
<lb ed="X" n="0063b14"/><lb ed="R050" n="0472a06"/>當知是妙法諸佛之秘要。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0063b15"/><lb ed="R050" n="0472a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0063b1501">初六句誡勿於可信人生疑次四句誡勿於可信
<lb ed="X" n="0063b16"/><lb ed="R050" n="0472a08"/>法生疑夫世間人王言則不二況佛爲法王豈有
<lb ed="X" n="0063b17"/><lb ed="R050" n="0472a09"/>虗妄又方便權說尙能除濁況秘要妙法寧非眞
<lb ed="X" n="0063b18"/><lb ed="R050" n="0472a10"/>實乎。</p><p xml:id="pX32p0063b1803" cb:place="inline">△六頌揀衆敦信又二初頌揀衆次頌敦信。</p>
<lb ed="X" n="0063b19"/><lb ed="R050" n="0472a11"/><p xml:id="pX32p0063b1901">今初。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0063b20"/><lb ed="R050" n="0472a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0063b2001">以五濁惡世但樂著諸欲如是等衆生終不求佛道
<lb ed="X" n="0063b21"/><lb ed="R050" n="0472a13"/>當來世惡人聞佛說一乘迷惑不信受破法墮惡道
<lb ed="X" n="0063b22"/><lb ed="R050" n="0472a14"/>有慚愧淸淨志求佛道者當爲如是等廣讚一乘道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0063b23"/><lb ed="R050" n="0472a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0063b2301">初四句頌上此非佛弟子何者若樂諸欲是行魔
<lb ed="X" n="0063b24"/><lb ed="R050" n="0472a16"/>業故須揀之上文著涅槃尙非佛弟子此文著生
<pb ed="X" xml:id="X32.0616.0063c" n="0063c"/>
<lb ed="X" n="0063c01"/><lb ed="R050" n="0472a17"/>死那是佛弟子互揀非耳凡小俱捨方堪授記又
<lb ed="X" n="0063c02"/><lb ed="R050" n="0472a18"/>終不求佛道句兼頌上皆是增上慢人以未得上
<lb ed="X" n="0063c03"/><lb ed="R050" n="0472b01"/>法謂得上法是故不復求佛道也當來世惡人四
<lb ed="X" n="0063c04"/><lb ed="R050" n="0472b02"/>句頌上如來滅後受持讀誦解義者是人難得後
<lb ed="X" n="0063c05"/><lb ed="R050" n="0472b03"/>四句頌上若遇餘佛便得決了。</p><p xml:id="pX32p0063c0513" cb:place="inline">△次頌敦信。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0063c06"/><lb ed="R050" n="0472b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX32p0063c0601">舍利弗當知諸佛法如是以萬億方便隨宜而說法
<lb ed="X" n="0063c07"/><lb ed="R050" n="0472b05"/>其不習學者不能曉了此汝等旣<anchor xml:id="nkr_note_add_0063c0701" n="0063c0701"/><anchor xml:id="beg0063c0701" n="0063c0701"/>已<anchor xml:id="end0063c0701"/>知諸佛世之師
<lb ed="X" n="0063c08"/><lb ed="R050" n="0472b06"/>隨宜方便事無復諸疑惑心生大歡喜自知當作佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0063c09"/><lb ed="R050" n="0472b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX32p0063c0901">此頌上實得阿羅漢若不信此法無有是處也初
<lb ed="X" n="0063c10"/><lb ed="R050" n="0472b08"/>六句敦信于權後六句敦信於實初法說周中初
<lb ed="X" n="0063c11"/><lb ed="R050" n="0472b09"/>正法說竟。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0063c12"/><lb ed="R050" n="0472b10"/>
<lb ed="X" n="0063c13"/><lb ed="R050" n="0472b11"/><cb:juan fun="close" n="1d"><cb:jhead>妙法蓮華經台宗會義卷一之四</cb:jhead></cb:juan>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0008c1201" to="#end0008c1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0008c1801" to="#end0008c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0008c1901" to="#end0008c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0008c2101" to="#end0008c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0009a0501" to="#end0009a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0009a1101" to="#end0009a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0009a1102" to="#end0009a1102"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0009b2001" to="#end0009b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0009b2101" to="#end0009b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0009c0201" to="#end0009c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0010a1401" to="#end0010a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0010a1801" to="#end0010a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0010c0901" to="#end0010c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">槃</lem><rdg wit="#wit.orig">樂</rdg></app>
<app from="#beg0011b1901" to="#end0011b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0011c1701" to="#end0011c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0011c1801" to="#end0011c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0011c1901" to="#end0011c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0011c1902" to="#end0011c1902"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0012a0501" to="#end0012a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0012b0301" to="#end0012b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0013b1201" to="#end0013b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0013b2301" to="#end0013b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0013c0301" to="#end0013c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0013c0901" to="#end0013c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0013c1401" to="#end0013c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0014a1501" to="#end0014a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0014a1502" to="#end0014a1502"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0014b0101" to="#end0014b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0014b0501" to="#end0014b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0014b1501" to="#end0014b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0014b1601" to="#end0014b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0014b1701" to="#end0014b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0014b1702" to="#end0014b1702"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0014b2201" to="#end0014b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0014c0101" to="#end0014c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0014c0201" to="#end0014c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0014c1501" to="#end0014c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0015b0401" to="#end0015b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0015b1001" to="#end0015b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0016c0801" to="#end0016c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0017a0101" to="#end0017a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0018c0801" to="#end0018c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0019a1501" to="#end0019a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0019c0601" to="#end0019c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0019c1901" to="#end0019c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0019c2201" to="#end0019c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0020b1101" to="#end0020b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0020c1101" to="#end0020c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0021a0501" to="#end0021a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0023c2401" to="#end0023c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0024a0801" to="#end0024a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0024b2401" to="#end0024b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0024c0501" to="#end0024c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0025a0401" to="#end0025a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0025a1201" to="#end0025a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0025b2301" to="#end0025b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0025b2302" to="#end0025b2302"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0025b2303" to="#end0025b2303"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0025c0101" to="#end0025c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0026b0301" to="#end0026b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0026b0701" to="#end0026b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0026b1001" to="#end0026b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0026c1501" to="#end0026c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0028b0201" to="#end0028b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0028c1301" to="#end0028c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0029a1401" to="#end0029a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0031b0601" to="#end0031b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0033b0301" to="#end0033b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0033b1001" to="#end0033b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0033b1101" to="#end0033b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0033b1301" to="#end0033b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0033b1901" to="#end0033b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0033c2001" to="#end0033c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0034b1401" to="#end0034b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0034c0901" to="#end0034c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0034c1801" to="#end0034c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0035a0301" to="#end0035a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0035a1101" to="#end0035a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0035a1701" to="#end0035a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0035a2201" to="#end0035a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0035b0501" to="#end0035b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0035c1201" to="#end0035c1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0035c1601" to="#end0035c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0036a0701" to="#end0036a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0036b0901" to="#end0036b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0036b1601" to="#end0036b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0036b2301" to="#end0036b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0037a0301" to="#end0037a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0037a1001" to="#end0037a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0037c0501" to="#end0037c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0037c0601" to="#end0037c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0037c1101" to="#end0037c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0038a0301" to="#end0038a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0039b1201" to="#end0039b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0039c2101" to="#end0039c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0040b1001" to="#end0040b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0040b2001" to="#end0040b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0040c0301" to="#end0040c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0040c0701" to="#end0040c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0040c1601" to="#end0040c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0042a1101" to="#end0042a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0042a1701" to="#end0042a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0042a1901" to="#end0042a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0042b1101" to="#end0042b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0042b2101" to="#end0042b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0042c1301" to="#end0042c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0043a0201" to="#end0043a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0043a1301" to="#end0043a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0043b0101" to="#end0043b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0043b1101" to="#end0043b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0043b1701" to="#end0043b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0044b1001" to="#end0044b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0045b1701" to="#end0045b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0045b1702" to="#end0045b1702"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0045b2101" to="#end0045b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0045c1801" to="#end0045c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0046a1601" to="#end0046a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0046b1901" to="#end0046b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0046c2401" to="#end0046c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0047b2401" to="#end0047b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0047c0401" to="#end0047c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0047c1901" to="#end0047c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0048a0201" to="#end0048a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0048b2301" to="#end0048b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0048b2401" to="#end0048b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0048b2402" to="#end0048b2402"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0048c1401" to="#end0048c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0048c2101" to="#end0048c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0049a2001" to="#end0049a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0049a2101" to="#end0049a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0049b1101" to="#end0049b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0049b1102" to="#end0049b1102"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0049b1201" to="#end0049b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0049b1601" to="#end0049b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0049c1601" to="#end0049c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0049c1701" to="#end0049c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0050a1501" to="#end0050a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0050a2301" to="#end0050a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0050b1001" to="#end0050b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0050c1501" to="#end0050c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0050c1502" to="#end0050c1502"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0050c1503" to="#end0050c1503"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0050c1701" to="#end0050c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0052c0201" to="#end0052c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0052c1001" to="#end0052c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0053a0401" to="#end0053a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0053b2101" to="#end0053b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0053c0101" to="#end0053c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0053c2401" to="#end0053c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0054c0401" to="#end0054c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0055a1501" to="#end0055a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0055b0101" to="#end0055b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0055c0301" to="#end0055c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0056b1501" to="#end0056b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0056b1901" to="#end0056b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0056c0401" to="#end0056c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0056c0601" to="#end0056c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0057a1501" to="#end0057a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0057a1901" to="#end0057a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0057b1801" to="#end0057b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0057c0101" to="#end0057c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0057c0901" to="#end0057c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0057c1401" to="#end0057c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0057c1501" to="#end0057c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0057c1801" to="#end0057c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0057c2101" to="#end0057c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0058a0101" to="#end0058a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0058a0201" to="#end0058a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0058a0701" to="#end0058a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0058a2301" to="#end0058a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0058b0101" to="#end0058b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0058b0201" to="#end0058b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0058b0501" to="#end0058b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0058b1901" to="#end0058b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0058b2101" to="#end0058b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0058b2301" to="#end0058b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0058c0101" to="#end0058c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0058c0901" to="#end0058c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0058c1301" to="#end0058c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0059a0401" to="#end0059a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0059a0601" to="#end0059a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0059a0701" to="#end0059a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0059b0801" to="#end0059b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0059b1001" to="#end0059b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0059b2001" to="#end0059b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0059c2301" to="#end0059c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0060a1701" to="#end0060a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0060b0401" to="#end0060b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0061b1001" to="#end0061b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0061c1601" to="#end0061c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0062b0401" to="#end0062b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0062b2301" to="#end0062b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0062c1001" to="#end0062c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0063a0301" to="#end0063a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0063b0101" to="#end0063b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0063c0701" to="#end0063c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0008001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0008001">目錄新作</note>
<note n="0039001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0039001">不二十疑十不二</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0008c1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0008c1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0008c1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0008c1801">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0008c1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0008c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0008c2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0008c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0009a0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0009a0501">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0009a1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0009a1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0009a1102" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0009a1102">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0009b2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0009b2001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0009b2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0009b2101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0009c0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0009c0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0010a1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0010a1401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0010a1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0010a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0010c0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0010c0901">槃【CB】，樂【卍續】</note>
<note n="0011b1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0011b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0011c1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0011c1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0011c1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0011c1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0011c1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0011c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0011c1902" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0011c1902">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0012a0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0012a0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0012b0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0012b0301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0013b1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0013b1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0013b2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0013b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0013c0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0013c0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0013c0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0013c0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0013c1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0013c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0014a1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0014a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0014a1502" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0014a1502">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0014b0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0014b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0014b0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0014b0501">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0014b1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0014b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0014b1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0014b1601">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0014b1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0014b1701">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0014b1702" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0014b1702">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0014b2201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0014b2201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0014c0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0014c0101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0014c0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0014c0201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0014c1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0014c1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0015b0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0015b0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0015b1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0015b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0016c0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0016c0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0017a0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0017a0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0018c0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0018c0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0019a1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0019a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0019c0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0019c0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0019c1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0019c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0019c2201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0019c2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0020b1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0020b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0020c1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0020c1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0021a0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0021a0501">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0023c2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0023c2401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0024a0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0024a0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0024b2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0024b2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0024c0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0024c0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0025a0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0025a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0025a1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0025a1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0025b2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0025b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0025b2302" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0025b2302">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0025b2303" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0025b2303">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0025c0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0025c0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0026b0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0026b0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0026b0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0026b0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0026b1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0026b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0026c1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0026c1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0028b0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0028b0201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0028c1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0028c1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0029a1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0029a1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0031b0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0031b0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0033b0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0033b0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0033b1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0033b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0033b1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0033b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0033b1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0033b1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0033b1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0033b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0033c2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0033c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0034b1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0034b1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0034c0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0034c0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0034c1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0034c1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0035a0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0035a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0035a1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0035a1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0035a1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0035a1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0035a2201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0035a2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0035b0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0035b0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0035c1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0035c1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0035c1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0035c1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0036a0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0036a0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0036b0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0036b0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0036b1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0036b1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0036b2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0036b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0037a0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0037a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0037a1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0037a1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0037c0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0037c0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0037c0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0037c0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0037c1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0037c1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0038a0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0038a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0039b1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0039b1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0039c2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0039c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0040b1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0040b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0040b2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0040b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0040c0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0040c0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0040c0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0040c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0040c1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0040c1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0042a1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0042a1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0042a1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0042a1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0042a1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0042a1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0042b1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0042b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0042b2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0042b2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0042c1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0042c1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0043a0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0043a0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0043a1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0043a1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0043b0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0043b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0043b1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0043b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0043b1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0043b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0044b1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0044b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0045b1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0045b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0045b1702" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0045b1702">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0045b2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0045b2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0045c1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0045c1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0046a1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0046a1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0046b1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0046b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0046c2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0046c2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0047b2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0047b2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0047c0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0047c0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0047c1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0047c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0048a0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0048a0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0048b2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0048b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0048b2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0048b2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0048b2402" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0048b2402">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0048c1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0048c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0048c2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0048c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0049a2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0049a2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0049a2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0049a2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0049b1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0049b1101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0049b1102" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0049b1102">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0049b1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0049b1201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0049b1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0049b1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0049c1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0049c1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0049c1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0049c1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0050a1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0050a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0050a2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0050a2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0050b1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0050b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0050c1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0050c1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0050c1502" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0050c1502">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0050c1503" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0050c1503">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0050c1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0050c1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0052c0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0052c0201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0052c1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0052c1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0053a0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0053a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0053b2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0053b2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0053c0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0053c0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0053c2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0053c2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0054c0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0054c0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0055a1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0055a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0055b0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0055b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0055c0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0055c0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0056b1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0056b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0056b1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0056b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0056c0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0056c0401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0056c0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0056c0601">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0057a1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0057a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0057a1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0057a1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0057b1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0057b1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0057c0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0057c0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0057c0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0057c0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0057c1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0057c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0057c1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0057c1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0057c1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0057c1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0057c2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0057c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0058a0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0058a0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0058a0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0058a0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0058a0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0058a0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0058a2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0058a2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0058b0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0058b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0058b0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0058b0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0058b0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0058b0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0058b1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0058b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0058b2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0058b2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0058b2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0058b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0058c0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0058c0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0058c0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0058c0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0058c1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0058c1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0059a0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0059a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0059a0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0059a0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0059a0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0059a0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0059b0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0059b0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0059b1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0059b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0059b2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0059b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0059c2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0059c2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0060a1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0060a1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0060b0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0060b0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0061b1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0061b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0061c1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0061c1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0062b0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0062b0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0062b2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0062b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0062c1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0062c1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0063a0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0063a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0063b0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0063b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0063c0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0063c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>