<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X37n0670">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 670 四十二章經解</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 670 四十二章經解</title>
			<author>明 智旭著</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>1卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">37</idno>.<idno type="no">670</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2022-10-12 23:43:51 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">四十二章經解</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00501">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00501</charName>
				<mapping cb:dec="983541" type="PUA">U+F01F5</mapping>
			<mapping type="unicode">U+4B7E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>馱</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[馬*犬]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01926">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName>
				<mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02494">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName>
				<mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02549">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02549</charName>
				<mapping cb:dec="985589" type="PUA">U+F09F5</mapping>
			<mapping type="unicode">U+445B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>舐</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[舌*氐]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB12530">
				<charName>CBETA CHARACTER CB12530</charName>
				<mapping cb:dec="995570" type="PUA">U+F30F2</mapping>
			<mapping type="unicode">U+28932</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>釐</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[釐-未+牙]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15106">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15106</charName>
				<mapping cb:dec="998146" type="PUA">U+F3B02</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+9B31</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鬱</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鬱-山+止]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB18834">
				<charName>CBETA CHARACTER CB18834</charName>
				<mapping cb:dec="1001874" type="PUA">U+F4992</mapping>
			<charProp><localName>composition</localName><value>編⃝</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-10-03T12:00:11">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0666a" n="0666a"/>
<lb ed="X" n="0666a01"/>
<lb ed="X" n="0666a02"/>
<lb ed="X" n="0666a03"/>
<lb ed="X" n="0666a04"/>
<lb ed="X" n="0666a05"/><cb:docNumber>No. 670</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0666a06"/><lb ed="R059" n="0079a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>佛說四十二章經解</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0666a07"/>
<lb ed="X" n="0666a08"/><lb ed="R059" n="0079a02"/><byline cb:type="author">明　古吳藕益釋　智旭　著</byline>
<lb ed="X" n="0666a09"/><lb ed="R059" n="0079a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0666a0901">經題七字。通別合擧。人法雙彰。經之一字是通名。
<lb ed="X" n="0666a10"/><lb ed="R059" n="0079a04"/>一切大小乘修多羅藏。同名經故。佛說四十二章
<lb ed="X" n="0666a11"/><lb ed="R059" n="0079a05"/>六字。是別名。異衆經故。就別名中。佛爲能說之人。
<lb ed="X" n="0666a12"/><lb ed="R059" n="0079a06"/>四十二章爲所說之法。佛者。梵語具云佛陀。此翻
<lb ed="X" n="0666a13"/><lb ed="R059" n="0079a07"/>覺者。謂自覺覺他覺行圓滿。自覺不同凡夫。覺他
<lb ed="X" n="0666a14"/><lb ed="R059" n="0079a08"/>不同二乘。覺滿不同菩薩。卽是釋迦牟尼如來萬
<lb ed="X" n="0666a15"/><lb ed="R059" n="0079a09"/>德慈尊。<name role="" type="person">娑婆世界</name>之敎主也。說者。悅所懷也。佛以
<lb ed="X" n="0666a16"/><lb ed="R059" n="0079a10"/>度生爲懷。機緣未至。默然待時。機緣旣熟。應病與
<lb ed="X" n="0666a17"/><lb ed="R059" n="0079a11"/>藥也。四十二章者。約數標名。葢從一代時敎之中。
<lb ed="X" n="0666a18"/><lb ed="R059" n="0079a12"/>摘其最切要最簡明者。集爲一册。以逗此土機宜。
<lb ed="X" n="0666a19"/><lb ed="R059" n="0079a13"/>所以文略義廣。該通四敎。未可輙判作小乘也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0666a20"/><lb ed="R059" n="0079a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0666a2001">後漢<name role="" type="person">迦葉摩騰</name><name role="" type="person">竺法蘭</name>同譯</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0666a21"/><lb ed="R059" n="0079a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0666a2101">後漢。卽東漢。對前漢而言之。孝明皇帝永平三年。
<lb ed="X" n="0666a22"/><lb ed="R059" n="0079a16"/>歲次庚申。帝夢金人項有日光。飛來殿庭。以問羣
<lb ed="X" n="0666a23"/><lb ed="R059" n="0079a17"/>臣。太史傅毅對曰。臣聞西域有神。號之爲佛。陛下
<lb ed="X" n="0666a24"/><lb ed="R059" n="0079a18"/>所夢。其必是乎。博士王遵亦奏曰。按周書異記。載
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0666b" n="0666b"/>
<lb ed="X" n="0666b01"/><lb ed="R059" n="0079b01"/>佛誕於<name role="" type="person">周昭王</name>二十六年甲寅。時江河泛溢。大地
<lb ed="X" n="0666b02"/><lb ed="R059" n="0079b02"/>皆動。五色光貫太微。太史蘇由卜之。得乾之九五。
<lb ed="X" n="0666b03"/><lb ed="R059" n="0079b03"/>飛龍在天。是西方大聖人也。後一千年。聲敎流被
<lb ed="X" n="0666b04"/><lb ed="R059" n="0079b04"/>此土。王命刻石爲記。埋之南郊。後於周穆王時。乾
<lb ed="X" n="0666b05"/><lb ed="R059" n="0079b05"/>坤震動。有白虹十二道。貫日經天。太史扈多占之。
<lb ed="X" n="0666b06"/><lb ed="R059" n="0079b06"/>謂是西方大聖人入滅之象。明帝乃於七年歲次
<lb ed="X" n="0666b07"/><lb ed="R059" n="0079b07"/>甲子。勅郞中蔡愔。中郞將秦景。博士王遵等一十
<lb ed="X" n="0666b08"/><lb ed="R059" n="0079b08"/>八人。西尋佛法。至印度國。請<name role="" type="person">迦葉摩騰</name>及<name role="" type="person">竺法蘭</name>。
<lb ed="X" n="0666b09"/><lb ed="R059" n="0079b09"/>用白馬<g ref="#CB00501">䭾</g>經。幷將舍利及畫佛像。以永平十年歲
<lb ed="X" n="0666b10"/><lb ed="R059" n="0079b10"/>次丁卯。至洛陽。帝悅。造<name role="" type="person">白馬寺</name>。譯四十二章經。至
<lb ed="X" n="0666b11"/><lb ed="R059" n="0079b11"/>十四年正月一日。五岳道士褚善信等。負情不悅。
<lb ed="X" n="0666b12"/><lb ed="R059" n="0079b12"/>表請較試。乃於十五日。大集<name role="" type="person">白馬寺</name>南門。信等以
<lb ed="X" n="0666b13"/><lb ed="R059" n="0079b13"/>靈寶諸經置道東壇上。帝以經像舍利置道西七
<lb ed="X" n="0666b14"/><lb ed="R059" n="0079b14"/>寶行殿上。信等遶壇涕泣。啓請天尊。詞情懇切。以
<lb ed="X" n="0666b15"/><lb ed="R059" n="0079b15"/>栴檀柴等燒經。冀經無損。並爲<g ref="#CB01926">灰</g>燼。先時升天入
<lb ed="X" n="0666b16"/><lb ed="R059" n="0079b16"/>火履水隱形等術。皆不復驗。而佛舍利。光明五色
<lb ed="X" n="0666b17"/><lb ed="R059" n="0079b17"/>直上空中。旋環如葢。徧覆大衆。映蔽日輪。摩騰以
<lb ed="X" n="0666b18"/><lb ed="R059" n="0079b18"/>神足通。於虗空中飛行坐臥。神化自在。天雨寶華。
<lb ed="X" n="0666b19"/><lb ed="R059" n="0080a01"/>及奏衆樂。時衆咸喜得未曾有。此卽佛法入震旦
<lb ed="X" n="0666b20"/><lb ed="R059" n="0080a02"/>之始也。按<name role="" type="person">迦葉摩騰</name>及<name role="" type="person">竺法蘭</name>。皆<name role="" type="person">中印度</name>人。二名
<lb ed="X" n="0666b21"/><lb ed="R059" n="0080a03"/>俱不見有翻。所云譯者。謂以華言易彼梵語。令此
<lb ed="X" n="0666b22"/><lb ed="R059" n="0080a04"/>方之人得解義也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0666b23"/><lb ed="R059" n="0080a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0666b2301">世尊成道<anchor xml:id="nkr_note_add_0666b2301" n="0666b2301"/><anchor xml:id="beg0666b2301" n="0666b2301"/>已<anchor xml:id="end0666b2301"/>。作是思惟。離欲寂靜。是最爲勝。住大禪
<lb ed="X" n="0666b24"/><lb ed="R059" n="0080a06"/>定。降諸魔道。於<name role="" type="person">鹿野苑</name>中。轉四諦法輪。度憍陳如等
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0666c" n="0666c"/>
<lb ed="X" n="0666c01"/><lb ed="R059" n="0080a07"/>五人而證道果。復有比丘所說諸疑。求佛進止。世尊
<lb ed="X" n="0666c02"/><lb ed="R059" n="0080a08"/>敎勅。一一開悟。合掌敬諾而順尊勅。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0666c03"/><lb ed="R059" n="0080a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0666c0301">諸經通序。皆有六種證信。一法體。二能聞。三機感。
<lb ed="X" n="0666c04"/><lb ed="R059" n="0080a10"/>四敎主。五處所。六同聞。所謂如是我聞。一時佛在
<lb ed="X" n="0666c05"/><lb ed="R059" n="0080a11"/>某處等。今文次第。與通途稍異。葢繇佛法初來。且
<lb ed="X" n="0666c06"/><lb ed="R059" n="0080a12"/>順此方文字之體。貴在簡略。然細繹之六義俱備。
<lb ed="X" n="0666c07"/><lb ed="R059" n="0080a13"/>世尊二字。卽標敎主。成道<anchor xml:id="nkr_note_add_0666c0701" n="0666c0701"/><anchor xml:id="beg0666c0701" n="0666c0701"/>已<anchor xml:id="end0666c0701"/>三字。卽標機感。鹿野
<lb ed="X" n="0666c08"/><lb ed="R059" n="0080a14"/>苑中。卽標處所。憍陳如等及復有比丘。卽標能聞
<lb ed="X" n="0666c09"/><lb ed="R059" n="0080a15"/>及餘同聞。法輪敎勅。卽標法體。就此一文。仍分四
<lb ed="X" n="0666c10"/><lb ed="R059" n="0080a16"/>節。初世尊成道<anchor xml:id="nkr_note_add_0666c1001" n="0666c1001"/><anchor xml:id="beg0666c1001" n="0666c1001"/>已<anchor xml:id="end0666c1001"/>一句。乃總叙一化之繇。次從作
<lb ed="X" n="0666c11"/><lb ed="R059" n="0080a17"/>是思惟至降諸魔道。乃追叙成道之法。三從於鹿
<lb ed="X" n="0666c12"/><lb ed="R059" n="0080a18"/>野苑至證道果三句。乃別叙法輪之始。四從復有
<lb ed="X" n="0666c13"/><lb ed="R059" n="0080b01"/>比丘至順尊勅。乃正叙此經發起也。初文世尊者。
<lb ed="X" n="0666c14"/><lb ed="R059" n="0080b02"/>卽我釋迦牟尼如來。乃天中之天。聖中之聖。於一
<lb ed="X" n="0666c15"/><lb ed="R059" n="0080b03"/>切器世間。一切衆生世間。一切正覺世間。獨稱尊
<lb ed="X" n="0666c16"/><lb ed="R059" n="0080b04"/>也。成道者。若論世尊實成佛道以來。<anchor xml:id="nkr_note_add_0666c1601" n="0666c1601"/><anchor xml:id="beg0666c1601" n="0666c1601"/>已<anchor xml:id="end0666c1601"/>經不可說
<lb ed="X" n="0666c17"/><lb ed="R059" n="0080b05"/>微塵數劫。如法華經壽量品中所明。今爲此土有
<lb ed="X" n="0666c18"/><lb ed="R059" n="0080b06"/>緣衆生。故於過去人壽二萬歲時。迦葉佛會。示居
<lb ed="X" n="0666c19"/><lb ed="R059" n="0080b07"/>補處位中。上生兜率內院以淨天眼。觀可化機。直
<lb ed="X" n="0666c20"/><lb ed="R059" n="0080b08"/>至人壽百歲時。機緣方熟。廼示降神於<name role="" type="person">中印度</name>迦
<lb ed="X" n="0666c21"/><lb ed="R059" n="0080b09"/>維衛國。父名淨飯。母名摩耶。處胎十月。從左脇生。
<lb ed="X" n="0666c22"/><lb ed="R059" n="0080b10"/>一手指天。一手指地。目顧四方。周行七步。自言天
<lb ed="X" n="0666c23"/><lb ed="R059" n="0080b11"/>上天下。惟吾獨尊。次復示爲童子。徧學衆藝。無不
<lb ed="X" n="0666c24"/><lb ed="R059" n="0080b12"/>超倫。至年二十九歲。遊城四門。覩老病死及沙門
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0667a" n="0667a"/>
<lb ed="X" n="0667a01"/><lb ed="R059" n="0080b13"/>相。決志出家。子夜踰城。金刀剃髮。盡棄珍飾。披樹
<lb ed="X" n="0667a02"/><lb ed="R059" n="0080b14"/>神所獻麻衣。遊學諸國。先從阿藍迦藍習無所有
<lb ed="X" n="0667a03"/><lb ed="R059" n="0080b15"/>處定。不久得證。知非究竟。捨之而去。次從<g ref="#CB15106">鬱</g>頭藍
<lb ed="X" n="0667a04"/><lb ed="R059" n="0080b16"/>子習非想非非想處定。亦不久得證。知非究竟。捨
<lb ed="X" n="0667a05"/><lb ed="R059" n="0080b17"/>之而去。見諸外道。競修苦行。希冀得道。各以三年
<lb ed="X" n="0667a06"/><lb ed="R059" n="0080b18"/>爲期。終無尅獲。將欲度之。遂往雪山。示修六年苦
<lb ed="X" n="0667a07"/><lb ed="R059" n="0081a01"/>行。每日止食一麻一麥。皮骨連立。終不成道。乃捨
<lb ed="X" n="0667a08"/><lb ed="R059" n="0081a02"/>苦行。受牧女十六轉乳糜之供。精氣充足。次往熈
<lb ed="X" n="0667a09"/><lb ed="R059" n="0081a03"/>連河中。浴身而出。取天帝釋化現童子所施吉祥
<lb ed="X" n="0667a10"/><lb ed="R059" n="0081a04"/>草。詣<name role="" type="person">摩竭提國</name>金剛場菩提樹下。敷草結加趺坐。
<lb ed="X" n="0667a11"/><lb ed="R059" n="0081a05"/>以慈心三昧降伏魔軍。深入四禪。觀察四諦。於臘
<lb ed="X" n="0667a12"/><lb ed="R059" n="0081a06"/>月初八夜。明星出時。豁然大悟。證無漏道。是爲佛
<lb ed="X" n="0667a13"/><lb ed="R059" n="0081a07"/>寶初現世間也。次文作是思惟等者。乃追叙坐樹
<lb ed="X" n="0667a14"/><lb ed="R059" n="0081a08"/>下時。以無師智自然智。了知離欲寂靜爲勝。故先
<lb ed="X" n="0667a15"/><lb ed="R059" n="0081a09"/>訶棄欲界惡不善法。與覺觀俱而入初禪。次復離
<lb ed="X" n="0667a16"/><lb ed="R059" n="0081a10"/>於覺觀。內淨一心而入二禪。次又離喜而證妙樂。
<lb ed="X" n="0667a17"/><lb ed="R059" n="0081a11"/>入於三禪。次又雙棄苦樂。捨念淸淨。入第四禪。從
<lb ed="X" n="0667a18"/><lb ed="R059" n="0081a12"/>四禪中。頓發三明。破魔王之愛網。斷外道之見縛
<lb ed="X" n="0667a19"/><lb ed="R059" n="0081a13"/>也。或初成道句。是根本智。自證菩提。次作是思惟
<lb ed="X" n="0667a20"/><lb ed="R059" n="0081a14"/>等。是後得智。重觀四諦以爲說法之本。寂靜最勝。
<lb ed="X" n="0667a21"/><lb ed="R059" n="0081a15"/>卽觀滅諦。住大禪定。卽觀道諦。諸魔外道。卽苦集
<lb ed="X" n="0667a22"/><lb ed="R059" n="0081a16"/>二諦也。第三文中<name role="" type="person">鹿野苑</name>者。亦名鹿園。在波羅奈
<lb ed="X" n="0667a23"/><lb ed="R059" n="0081a17"/>國。卽佛初轉法輪之處。轉四諦法輪者。苦集滅道
<lb ed="X" n="0667a24"/><lb ed="R059" n="0081a18"/>名四諦。苦是世間之果。卽指三界六道色心五蘊。
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0667b" n="0667b"/>
<lb ed="X" n="0667b01"/><lb ed="R059" n="0081b01"/>集是世間之因。卽指見思煩惱。及有漏善惡不動
<lb ed="X" n="0667b02"/><lb ed="R059" n="0081b02"/>等業。滅是出世之果。謂因滅故果滅。便得寂靜無
<lb ed="X" n="0667b03"/><lb ed="R059" n="0081b03"/>爲安樂。道是出世之因。謂略則戒定慧。廣則三十
<lb ed="X" n="0667b04"/><lb ed="R059" n="0081b04"/>七品。所謂四念處。四正勤。四如意足。五根。五力。七
<lb ed="X" n="0667b05"/><lb ed="R059" n="0081b05"/>覺支。八正道也。此四皆名諦者。審實不虗故。復名
<lb ed="X" n="0667b06"/><lb ed="R059" n="0081b06"/>四聖諦者。惟有聖智乃證知故。佛旣證見此四諦
<lb ed="X" n="0667b07"/><lb ed="R059" n="0081b07"/>理。轉令一切衆生咸使聞知。從佛後得智中。流出
<lb ed="X" n="0667b08"/><lb ed="R059" n="0081b08"/>法音。度入衆生心中。故名爲輪。又輪者。摧碾之義。
<lb ed="X" n="0667b09"/><lb ed="R059" n="0081b09"/>以此敎法。轉破衆生見思諸惑。故名爲輪。說此四
<lb ed="X" n="0667b10"/><lb ed="R059" n="0081b10"/>諦法輪。凡有三轉。一者示轉。謂此是苦。逼迫性。此
<lb ed="X" n="0667b11"/><lb ed="R059" n="0081b11"/>是集。招感性。此是滅。可證性。此是道。可修性。二者
<lb ed="X" n="0667b12"/><lb ed="R059" n="0081b12"/>勸轉。謂此是苦。汝應知。此是集。汝應斷。此是滅。汝
<lb ed="X" n="0667b13"/><lb ed="R059" n="0081b13"/>應證。此是道。汝應修。三者證轉。謂此是苦。我<anchor xml:id="nkr_note_add_0667b1301" n="0667b1301"/><anchor xml:id="beg0667b1301" n="0667b1301"/>已<anchor xml:id="end0667b1301"/>知。
<lb ed="X" n="0667b14"/><lb ed="R059" n="0081b14"/>此是集。我<anchor xml:id="nkr_note_add_0667b1401" n="0667b1401"/><anchor xml:id="beg0667b1401" n="0667b1401"/>已<anchor xml:id="end0667b1401"/>斷。此是滅。我<anchor xml:id="nkr_note_add_0667b1402" n="0667b1402"/><anchor xml:id="beg0667b1402" n="0667b1402"/>已<anchor xml:id="end0667b1402"/>證。此是道。我<anchor xml:id="nkr_note_add_0667b1403" n="0667b1403"/><anchor xml:id="beg0667b1403" n="0667b1403"/>已<anchor xml:id="end0667b1403"/>修。是
<lb ed="X" n="0667b15"/><lb ed="R059" n="0081b15"/>爲法寶初現世間也。憍陳如等五人者。一阿濕婆。
<lb ed="X" n="0667b16"/><lb ed="R059" n="0081b16"/>此翻馬勝。二<g ref="#CB02494">䟦</g>提。此翻小賢。三拘利。或名<name role="" type="person">摩訶男</name>。
<lb ed="X" n="0667b17"/><lb ed="R059" n="0081b17"/>此三人皆佛父黨。四憍陳如。此翻火器。五十迦力
<lb ed="X" n="0667b18"/><lb ed="R059" n="0081b18"/>葉。或名婆敷。此二人皆佛母舅。初太子踰城出家。
<lb ed="X" n="0667b19"/><lb ed="R059" n="0082a01"/>父王思念不置。命此五人尋之。太子旣誓不肯歸。
<lb ed="X" n="0667b20"/><lb ed="R059" n="0082a02"/>五人不敢歸國。遂相侍從。太子旣修苦行。二人不
<lb ed="X" n="0667b21"/><lb ed="R059" n="0082a03"/>堪苦行者先自遁去。太子後受美食。三人樂苦行
<lb ed="X" n="0667b22"/><lb ed="R059" n="0082a04"/>者亦復捨去。於鹿苑中各修異道。佛旣成道。觀此
<lb ed="X" n="0667b23"/><lb ed="R059" n="0082a05"/>五人應先得度。遂往就之。初轉法輪。陳如先悟。次
<lb ed="X" n="0667b24"/><lb ed="R059" n="0082a06"/>說布施持戒生天之法。訶欲不淨。讚歎出離爲樂。
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0667c" n="0667c"/>
<lb ed="X" n="0667c01"/><lb ed="R059" n="0082a07"/>阿濕<g ref="#CB02494">䟦</g>提尋悟。第三說法。迦葉拘利亦悟。是爲僧
<lb ed="X" n="0667c02"/><lb ed="R059" n="0082a08"/>寶初現世間也。第四文中復有比丘等者。佛旣度
<lb ed="X" n="0667c03"/><lb ed="R059" n="0082a09"/>此五比丘<anchor xml:id="nkr_note_add_0667c0301" n="0667c0301"/><anchor xml:id="beg0667c0301" n="0667c0301"/>已<anchor xml:id="end0667c0301"/>。次復度耶舍等五十五人。三迦葉等
<lb ed="X" n="0667c04"/><lb ed="R059" n="0082a10"/>一千人。舍利弗目犍連等二百人。從是以後。度人
<lb ed="X" n="0667c05"/><lb ed="R059" n="0082a11"/>無量。咸令成比丘性。言比丘者。此翻除饉。謂其具
<lb ed="X" n="0667c06"/><lb ed="R059" n="0082a12"/>持二百五十淨戒。堪爲人世福田。除彼衆生因中
<lb ed="X" n="0667c07"/><lb ed="R059" n="0082a13"/>果上之饑饉也。又含三義。一破惡。二乞士。三怖魔。
<lb ed="X" n="0667c08"/><lb ed="R059" n="0082a14"/>所說諸疑求佛進止。猶言決擇可否也。合掌表於
<lb ed="X" n="0667c09"/><lb ed="R059" n="0082a15"/>一心聽法。不惰不散。<anchor xml:id="nkr_note_add_0667c0901" n="0667c0901"/><anchor xml:id="beg0667c0901" n="0667c0901"/>已<anchor xml:id="end0667c0901"/>上序分。下皆正說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0667c10"/><lb ed="R059" n="0082a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0667c1001">佛言。辭親出家。識心達本。解無爲法。名曰沙門。常行
<lb ed="X" n="0667c11"/><lb ed="R059" n="0082a17"/>二百五十戒。進止淸淨。爲四眞道行。成阿羅漢。阿羅
<lb ed="X" n="0667c12"/><lb ed="R059" n="0082a18"/>漢者。能飛行變化。曠劫壽命。住動天地。次爲阿那含。
<lb ed="X" n="0667c13"/><lb ed="R059" n="0082b01"/>阿那含者。壽終靈神上十九天。證阿羅漢。次爲斯陀
<lb ed="X" n="0667c14"/><lb ed="R059" n="0082b02"/>含。斯陀含者。一上一還。卽得阿羅漢。次爲須陀洹。須
<lb ed="X" n="0667c15"/><lb ed="R059" n="0082b03"/>陀洹者。七死七生。便證阿羅漢。愛欲斷者。如四肢斷。
<lb ed="X" n="0667c16"/><lb ed="R059" n="0082b04"/>不復用之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0667c17"/><lb ed="R059" n="0082b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0667c1701">此第一章。總明沙門果證之差別也。欲證沙門四
<lb ed="X" n="0667c18"/><lb ed="R059" n="0082b06"/>果。必須辭親出家。識心達本。解無爲法。蓋父母不
<lb ed="X" n="0667c19"/><lb ed="R059" n="0082b07"/>許。則佛法中不聽出家。出家而不識心達本。則身
<lb ed="X" n="0667c20"/><lb ed="R059" n="0082b08"/>雖離俗。仍縛有爲。不得名爲沙門。識心者。了知心
<lb ed="X" n="0667c21"/><lb ed="R059" n="0082b09"/>外無法。卽悟徧計本空。達本者。了知心性無實。卽
<lb ed="X" n="0667c22"/><lb ed="R059" n="0082b10"/>悟依他如幻。解無爲法者。了知眞如與一切法不
<lb ed="X" n="0667c23"/><lb ed="R059" n="0082b11"/>一不異。卽證圓成實性。梵語沙門。此翻勤息。謂勤
<lb ed="X" n="0667c24"/><lb ed="R059" n="0082b12"/>修戒定慧。息滅貪瞋癡也。常行二百五十戒。卽增
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0668a" n="0668a"/>
<lb ed="X" n="0668a01"/><lb ed="R059" n="0082b13"/>上戒學。進止淸淨。卽增上心學。爲四眞道行。卽增
<lb ed="X" n="0668a02"/><lb ed="R059" n="0082b14"/>上慧學。謂觀察四諦而修道行也。阿羅漢。具含三
<lb ed="X" n="0668a03"/><lb ed="R059" n="0082b15"/>義。一殺賊。二應供。三不生。乃沙門所證第四無學
<lb ed="X" n="0668a04"/><lb ed="R059" n="0082b16"/>之果。斷盡三界見思二惑。飛行變化。聊擧六神通
<lb ed="X" n="0668a05"/><lb ed="R059" n="0082b17"/>之一事。曠劫壽命。謂三種意生身。堪能隨願久住。
<lb ed="X" n="0668a06"/><lb ed="R059" n="0082b18"/>住動天地。言羅漢所住之處。天神地祇皆爲感動。
<lb ed="X" n="0668a07"/><lb ed="R059" n="0083a01"/>或可一行一住。皆能震動天地也。阿那含。此云不
<lb ed="X" n="0668a08"/><lb ed="R059" n="0083a02"/>還。卽第三果。十九天者。從四王天。上至無煩。爲第
<lb ed="X" n="0668a09"/><lb ed="R059" n="0083a03"/>二十。則超過下十九天。繇彼<anchor xml:id="nkr_note_add_0668a0901" n="0668a0901"/><anchor xml:id="beg0668a0901" n="0668a0901"/>已<anchor xml:id="end0668a0901"/>斷欲界九品思惑。
<lb ed="X" n="0668a10"/><lb ed="R059" n="0083a04"/>卽於<name role="" type="person">五淨居天</name>中證阿羅漢。不復還來欲界也。斯
<lb ed="X" n="0668a11"/><lb ed="R059" n="0083a05"/>陀含。此云一來。卽第二果。<anchor xml:id="nkr_note_add_0668a1101" n="0668a1101"/><anchor xml:id="beg0668a1101" n="0668a1101"/>已<anchor xml:id="end0668a1101"/>斷欲界六品思惑。餘
<lb ed="X" n="0668a12"/><lb ed="R059" n="0083a06"/>三品在。故一上欲天。一還人中。卽證阿羅漢也。須
<lb ed="X" n="0668a13"/><lb ed="R059" n="0083a07"/>陀洹。此云預流。卽是初果。<anchor xml:id="nkr_note_add_0668a1301" n="0668a1301"/><anchor xml:id="beg0668a1301" n="0668a1301"/>已<anchor xml:id="end0668a1301"/>斷三界見惑。初預聖
<lb ed="X" n="0668a14"/><lb ed="R059" n="0083a08"/>流。不復墮三惡道。<anchor xml:id="nkr_note_add_0668a1401" n="0668a1401"/><anchor xml:id="beg0668a1401" n="0668a1401"/>但<anchor xml:id="end0668a1401"/>欲界九品思惑全在。故能更
<lb ed="X" n="0668a15"/><lb ed="R059" n="0083a09"/>潤七生。謂欲界上上品任運貪瞋癡慢。能潤二生。
<lb ed="X" n="0668a16"/><lb ed="R059" n="0083a10"/>上中品惑。能潤一生。上下品惑。亦潤一生。中上品
<lb ed="X" n="0668a17"/><lb ed="R059" n="0083a11"/>惑。亦潤一生。中中品中下品惑。共潤一生。下上品
<lb ed="X" n="0668a18"/><lb ed="R059" n="0083a12"/>下中品下下品惑。共潤一生。七番生死之後。方證
<lb ed="X" n="0668a19"/><lb ed="R059" n="0083a13"/>阿羅漢果。此約任運斷者。若加行斷。則復不定。然
<lb ed="X" n="0668a20"/><lb ed="R059" n="0083a14"/>三界見思。雖有多品多類。總以愛欲爲本。愛欲一
<lb ed="X" n="0668a21"/><lb ed="R059" n="0083a15"/>斷。便出苦輪。故喩如四肢一斷。決不復用也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0668a22"/><lb ed="R059" n="0083a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0668a2201">佛言。出家沙門者。斷欲去愛。識自心源。達佛深理。悟
<lb ed="X" n="0668a23"/><lb ed="R059" n="0083a17"/>無爲法。內無所得。外無所求。心不繫道。亦不結業。無
<lb ed="X" n="0668a24"/><lb ed="R059" n="0083a18"/>念無作。非修非證。不歷諸位而自崇最。名之爲道。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0668b" n="0668b"/>
<lb ed="X" n="0668b01"/><lb ed="R059" n="0083b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0668b0101">此第二章。明沙門果證。雖有差別。而所證之理。無
<lb ed="X" n="0668b02"/><lb ed="R059" n="0083b02"/>差別也。斷凡聖同居欲愛。識自心源我執本空。達
<lb ed="X" n="0668b03"/><lb ed="R059" n="0083b03"/>佛眞諦深理。悟生空所顯眞如無爲之法。斷方便
<lb ed="X" n="0668b04"/><lb ed="R059" n="0083b04"/>有餘欲愛。識自心源法執本空。達佛俗諦深理。悟
<lb ed="X" n="0668b05"/><lb ed="R059" n="0083b05"/>法空所顯眞如無爲之法。斷實報無障礙欲愛。識
<lb ed="X" n="0668b06"/><lb ed="R059" n="0083b06"/>自心源俱空不生。達佛中諦深理。悟俱空所顯眞
<lb ed="X" n="0668b07"/><lb ed="R059" n="0083b07"/>如無爲之法。又了知三土欲愛卽空。名斷欲去愛。
<lb ed="X" n="0668b08"/><lb ed="R059" n="0083b08"/>識自心源徧計本虗。達佛眞諦深理。一空一切空。
<lb ed="X" n="0668b09"/><lb ed="R059" n="0083b09"/>無假無中而不空。悟如來藏如實空義。名無爲法。
<lb ed="X" n="0668b10"/><lb ed="R059" n="0083b10"/>了知三土欲愛卽假。名斷欲去愛。識自心源依他
<lb ed="X" n="0668b11"/><lb ed="R059" n="0083b11"/>如幻。達佛俗諦深理。一假一切假。無空無中而不
<lb ed="X" n="0668b12"/><lb ed="R059" n="0083b12"/>假。悟如來藏如實不空義。名無爲法。了知三土欲
<lb ed="X" n="0668b13"/><lb ed="R059" n="0083b13"/>愛卽中。名斷欲去愛。識自心源圓成本具。達佛中
<lb ed="X" n="0668b14"/><lb ed="R059" n="0083b14"/>諦深理。一中一切中。無空無假而不中。悟如來藏
<lb ed="X" n="0668b15"/><lb ed="R059" n="0083b15"/>離卽離非是卽非卽義。名無爲法。此無爲法。本自
<lb ed="X" n="0668b16"/><lb ed="R059" n="0083b16"/>有之。非屬新生。故內無所得。惟一眞心。心外無法。
<lb ed="X" n="0668b17"/><lb ed="R059" n="0083b17"/>故外無所求。知法如筏。故心不繫道。<anchor xml:id="nkr_note_add_0668b1701" n="0668b1701"/><anchor xml:id="beg0668b1701" n="0668b1701"/>已<anchor xml:id="end0668b1701"/>斷惑種。故
<lb ed="X" n="0668b18"/><lb ed="R059" n="0083b18"/>亦不結業。證無分別根本實智故無念。證不思議
<lb ed="X" n="0668b19"/><lb ed="R059" n="0084a01"/>後得權智。故無作。稱性之修。修卽無修。故非修。全
<lb ed="X" n="0668b20"/><lb ed="R059" n="0084a02"/>性作證。證無別證。故非證。諸位如丈尺顯虗空。而
<lb ed="X" n="0668b21"/><lb ed="R059" n="0084a03"/>虗空元非丈尺。又如入海雖辨淺深。而淺深無非
<lb ed="X" n="0668b22"/><lb ed="R059" n="0084a04"/>大海。故云不歷諸位而自崇最。名之爲道也。藏敎
<lb ed="X" n="0668b23"/><lb ed="R059" n="0084a05"/>則因滅會眞。滅非眞諦。故眞諦不歷諸位。通敎卽
<lb ed="X" n="0668b24"/><lb ed="R059" n="0084a06"/>事全眞。故眞諦不歷諸位。別敎則中道隨緣不變。
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0668c" n="0668c"/>
<lb ed="X" n="0668c01"/><lb ed="R059" n="0084a07"/>故中道不歷諸位。圓敎則一色一香無非中道。故
<lb ed="X" n="0668c02"/><lb ed="R059" n="0084a08"/>中道不歷諸位。繇上一章。方知性不廢修。繇今一
<lb ed="X" n="0668c03"/><lb ed="R059" n="0084a09"/>章。方知修不礙性。繇上一章。方知卽而常六。繇今
<lb ed="X" n="0668c04"/><lb ed="R059" n="0084a10"/>一章。方知六而常卽。四敎皆論性修。皆論六卽。通
<lb ed="X" n="0668c05"/><lb ed="R059" n="0084a11"/>此旨者。則於一代時敎。思過半矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0668c06"/><lb ed="R059" n="0084a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0668c0601">佛言。剃除鬚髮而爲沙門。受道法者。去世資財。乞求
<lb ed="X" n="0668c07"/><lb ed="R059" n="0084a13"/>取足。日中一食。樹下一宿。愼勿再矣。使人愚蔽者。愛
<lb ed="X" n="0668c08"/><lb ed="R059" n="0084a14"/>與欲也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0668c09"/><lb ed="R059" n="0084a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0668c0901">此第三章。讚歎頭陀勝行以爲證道要術也。上文
<lb ed="X" n="0668c10"/><lb ed="R059" n="0084a16"/>旣云非修非證。恐人錯會。執性廢修。故今特申抖
<lb ed="X" n="0668c11"/><lb ed="R059" n="0084a17"/>擻塵勞之行。以爲斷欲去愛之方。譬如古鏡。雖復
<lb ed="X" n="0668c12"/><lb ed="R059" n="0084a18"/>本具光明。理須磨拭。方得瑩淨耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0668c13"/><lb ed="R059" n="0084b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0668c1301">佛言。衆生以十事爲善。亦以十事爲惡。何等爲十。身
<lb ed="X" n="0668c14"/><lb ed="R059" n="0084b02"/>三。口四。意三。身三者。殺盜婬。口四者。兩舌惡口妄言
<lb ed="X" n="0668c15"/><lb ed="R059" n="0084b03"/>綺語。意三者。嫉恚癡。如是十事不順聖道。名十惡行。
<lb ed="X" n="0668c16"/><lb ed="R059" n="0084b04"/>是惡若止。名十善行耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0668c17"/><lb ed="R059" n="0084b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0668c1701">此第四章。明善惡無性。猶如反掌。而生死涅槃惟
<lb ed="X" n="0668c18"/><lb ed="R059" n="0084b06"/>此三業。更非他物也。斷他物命。名之爲殺。不與而
<lb ed="X" n="0668c19"/><lb ed="R059" n="0084b07"/>取。名之爲盜。兩相交會。名之爲婬。鬬亂彼此。名爲
<lb ed="X" n="0668c20"/><lb ed="R059" n="0084b08"/>兩舌。呪咀罵詈。名爲惡口。心口相違。名爲妄言。無
<lb ed="X" n="0668c21"/><lb ed="R059" n="0084b09"/>義浮辭。名爲綺語。慳鄙貪欲不耐他榮。名之爲嫉。
<lb ed="X" n="0668c22"/><lb ed="R059" n="0084b10"/>暴戾殘忍。懷恨結怒。名之爲恚。於諸事理旨無所
<lb ed="X" n="0668c23"/><lb ed="R059" n="0084b11"/>曉。名之爲癡。身口七支。唯是業道。意地三支。屬煩
<lb ed="X" n="0668c24"/><lb ed="R059" n="0084b12"/>惱道。繇惑造業。必招苦果。長繫三界。故不順聖道。
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0669a" n="0669a"/>
<lb ed="X" n="0669a01"/><lb ed="R059" n="0084b13"/>是惡若止。卽名十善。譬如破闇卽是光明。泮氷卽
<lb ed="X" n="0669a02"/><lb ed="R059" n="0084b14"/>便成水也。然惡旣有事惡理惡。故翻惡爲善。亦有
<lb ed="X" n="0669a03"/><lb ed="R059" n="0084b15"/>事善理善。就事善中。下品十善爲脩羅因。中品十
<lb ed="X" n="0669a04"/><lb ed="R059" n="0084b16"/>善爲人道因。上品十善爲天道因。就理善中。眞諦
<lb ed="X" n="0669a05"/><lb ed="R059" n="0084b17"/>善爲二乘因。俗諦善爲菩薩因。中諦善爲佛乘因。
<lb ed="X" n="0669a06"/><lb ed="R059" n="0084b18"/>此三理善。俱名上上品十善。以行事善者。未必能
<lb ed="X" n="0669a07"/><lb ed="R059" n="0085a01"/>達理善。而行理善者。必兼圓滿事善故也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669a08"/><lb ed="R059" n="0085a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0669a0801">佛言。人有衆過而不自悔。頓息其心。罪來赴身。如水
<lb ed="X" n="0669a09"/><lb ed="R059" n="0085a03"/>歸海。漸成深廣。若人有過。自解知非。改惡行善。罪自
<lb ed="X" n="0669a10"/><lb ed="R059" n="0085a04"/>消滅。如病得汗。漸有痊損耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669a11"/><lb ed="R059" n="0085a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0669a1101">此第五章。承上止惡行善之意。而勸勉改過遷善
<lb ed="X" n="0669a12"/><lb ed="R059" n="0085a06"/>也。有過不悔。則如水赴海。日深日廣。知過必改。則
<lb ed="X" n="0669a13"/><lb ed="R059" n="0085a07"/>如病發汗。客邪自除。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669a14"/><lb ed="R059" n="0085a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0669a1401">佛言。惡人聞善。故來擾亂者。汝自禁息。當無瞋責。彼
<lb ed="X" n="0669a15"/><lb ed="R059" n="0085a09"/>來惡者而自惡之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669a16"/><lb ed="R059" n="0085a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0669a1601">此第六章申明善能勝惡。而惡不能破善也。上文
<lb ed="X" n="0669a17"/><lb ed="R059" n="0085a11"/>勸人止惡行善。改過遷善。恐有愚者。畏彼惡人撓
<lb ed="X" n="0669a18"/><lb ed="R059" n="0085a12"/>亂。遂不敢行。故誡以愼勿瞋責惡人。以惡乃在彼。
<lb ed="X" n="0669a19"/><lb ed="R059" n="0085a13"/>於我無涉故也。如明鏡中現於醜容。彼容自醜。鏡
<lb ed="X" n="0669a20"/><lb ed="R059" n="0085a14"/>何醜哉。倘一生瞋責。則反攬彼之惡。成我之惡矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669a21"/><lb ed="R059" n="0085a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0669a2101">佛言。有人聞吾守道行大仁慈故致罵佛。佛默不對。
<lb ed="X" n="0669a22"/><lb ed="R059" n="0085a16"/>罵止問曰。子以禮從人。其人不納。禮歸子乎。對曰。歸
<lb ed="X" n="0669a23"/><lb ed="R059" n="0085a17"/>矣。佛言。今子罵我。我今不納。子自持禍歸子身矣。猶
<lb ed="X" n="0669a24"/><lb ed="R059" n="0085a18"/>響應聲。影之隨形。終無免離。愼勿爲惡。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0669b" n="0669b"/>
<lb ed="X" n="0669b01"/><lb ed="R059" n="0085b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0669b0101">此第七章。卽上章彼來惡者而自惡之之明證也。
<lb ed="X" n="0669b02"/><lb ed="R059" n="0085b02"/>今人聞罵。鮮不發瞋。大似領謝帖子。正中罵者之
<lb ed="X" n="0669b03"/><lb ed="R059" n="0085b03"/>計耳。思之思之。或問。佛旣大慈。何不令罵者無禍
<lb ed="X" n="0669b04"/><lb ed="R059" n="0085b04"/>耶。答曰。佛豈欲令其得禍。無奈彼人自招禍患。今
<lb ed="X" n="0669b05"/><lb ed="R059" n="0085b05"/>誡以愼勿爲惡。卽是除其禍源。慈悲甚矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669b06"/><lb ed="R059" n="0085b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0669b0601">佛言。惡人害賢者。猶仰天而唾。唾不至天。還從<anchor xml:id="nkr_note_add_0669b0601" n="0669b0601"/><anchor xml:id="beg0669b0601" n="0669b0601"/>己<anchor xml:id="end0669b0601"/>墮。
<lb ed="X" n="0669b07"/><lb ed="R059" n="0085b07"/>逆風揚塵。塵不至彼。還坌<anchor xml:id="nkr_note_add_0669b0701" n="0669b0701"/><anchor xml:id="beg0669b0701" n="0669b0701"/>己<anchor xml:id="end0669b0701"/>身。賢不可毀。禍必滅<anchor xml:id="nkr_note_add_0669b0702" n="0669b0702"/><anchor xml:id="beg0669b0702" n="0669b0702"/>己<anchor xml:id="end0669b0702"/>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669b08"/><lb ed="R059" n="0085b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0669b0801">此第八章。深誡惡人令勿害賢。而兼以勗賢人也。
<lb ed="X" n="0669b09"/><lb ed="R059" n="0085b09"/>人若果賢。則如天亦如上風。豈受唾塵。倘可受毀。
<lb ed="X" n="0669b10"/><lb ed="R059" n="0085b10"/>便非賢矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669b11"/><lb ed="R059" n="0085b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0669b1101">佛言。博聞愛道。道必難會。守志奉道。其道甚大。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669b12"/><lb ed="R059" n="0085b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0669b1201">此第九章。誡勸稟敎行人。須聞而思。思而修。不宜
<lb ed="X" n="0669b13"/><lb ed="R059" n="0085b13"/>但貴口耳之學也。博聞者。不知隨文入觀。惟圖強
<lb ed="X" n="0669b14"/><lb ed="R059" n="0085b14"/>記名言也。愛道者。不知道本卽心。妄於心外取道
<lb ed="X" n="0669b15"/><lb ed="R059" n="0085b15"/>也。守志者。念念趨向菩提。不雜名利心也。奉道者。
<lb ed="X" n="0669b16"/><lb ed="R059" n="0085b16"/>念念體會心源。不復向外覓也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669b17"/><lb ed="R059" n="0085b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0669b1701">佛言。覩人施道。助之歡喜。得福甚大。沙門問曰。此福
<lb ed="X" n="0669b18"/><lb ed="R059" n="0085b18"/>盡乎。佛言。譬如一炬之火。數千百人各以炬來分取。
<lb ed="X" n="0669b19"/><lb ed="R059" n="0086a01"/>熟食除冥。此炬如故。福亦如之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669b20"/><lb ed="R059" n="0086a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0669b2001">此第十章。明隨喜功德。自他兼利。福無窮盡也。施
<lb ed="X" n="0669b21"/><lb ed="R059" n="0086a03"/>道有三。一資生施。謂以財濟其貧窮。二無畏施。謂
<lb ed="X" n="0669b22"/><lb ed="R059" n="0086a04"/>於難中拔其憂苦。三者法施。謂以三學令得四益。
<lb ed="X" n="0669b23"/><lb ed="R059" n="0086a05"/>不惟自行三種施道。得福甚多。卽使見他行施。助
<lb ed="X" n="0669b24"/><lb ed="R059" n="0086a06"/>令歡喜。福亦無盡。沙門下。釋疑。恐有愚人正行施
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0669c" n="0669c"/>
<lb ed="X" n="0669c01"/><lb ed="R059" n="0086a07"/>時。見他隨喜。懼他分我功德。故以炬火如故曉之。
<lb ed="X" n="0669c02"/><lb ed="R059" n="0086a08"/>蓋不惟無減於我。而福報展轉殊勝矣。昔有二人
<lb ed="X" n="0669c03"/><lb ed="R059" n="0086a09"/>採華。一自供佛。一轉施人供佛。以問彌勒。彌勒曰。
<lb ed="X" n="0669c04"/><lb ed="R059" n="0086a10"/>自供者成辟支佛果。施人者成無上菩提。蓋獨樂
<lb ed="X" n="0669c05"/><lb ed="R059" n="0086a11"/>不若與人。與少不若與衆。世出世道。無不皆然也。
<lb ed="X" n="0669c06"/><lb ed="R059" n="0086a12"/>熟食。喩成聖果。除冥。喩破三障。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669c07"/><lb ed="R059" n="0086a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0669c0701">佛言。飯惡人百。不如飯一善人。飯善人千。不如飯一
<lb ed="X" n="0669c08"/><lb ed="R059" n="0086a14"/>持五戒者。飯五戒者萬。不如飯一須陀洹。飯百萬須
<lb ed="X" n="0669c09"/><lb ed="R059" n="0086a15"/>陀洹。不如飯一斯陀含。飯千萬斯陀含。不如飯一阿
<lb ed="X" n="0669c10"/><lb ed="R059" n="0086a16"/>那含。飯一億阿那含。不如飯一阿羅漢。飯十億阿羅
<lb ed="X" n="0669c11"/><lb ed="R059" n="0086a17"/>漢。不如飯一辟支佛。飯百億辟支佛。不如飯一三世
<lb ed="X" n="0669c12"/><lb ed="R059" n="0086a18"/>諸佛。飯千億三世諸佛。不如飯一無念無住無修無
<lb ed="X" n="0669c13"/><lb ed="R059" n="0086b01"/>證之者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0669c14"/><lb ed="R059" n="0086b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0669c1401">此第十一章。較量福田勝劣不等。令人知所歸向
<lb ed="X" n="0669c15"/><lb ed="R059" n="0086b03"/>也。一善勝百惡人。顯易可知。一持五戒人勝千善
<lb ed="X" n="0669c16"/><lb ed="R059" n="0086b04"/>人者。以世間善人所奉十善僅屬舊醫之法。不以
<lb ed="X" n="0669c17"/><lb ed="R059" n="0086b05"/>三歸爲體。不成出世津梁。若能受三自歸。奉持五
<lb ed="X" n="0669c18"/><lb ed="R059" n="0086b06"/>戒。爲佛弟子。便知四諦四念處門。於一生中。堪證
<lb ed="X" n="0669c19"/><lb ed="R059" n="0086b07"/>三果。故得千倍勝於常流也。一須陀洹勝萬五戒
<lb ed="X" n="0669c20"/><lb ed="R059" n="0086b08"/>者。須陀洹<anchor xml:id="nkr_note_add_0669c2001" n="0669c2001"/><anchor xml:id="beg0669c2001" n="0669c2001"/>已<anchor xml:id="end0669c2001"/>斷見惑。<anchor xml:id="nkr_note_add_0669c2002" n="0669c2002"/><anchor xml:id="beg0669c2002" n="0669c2002"/>已<anchor xml:id="end0669c2002"/>預聖流。故得遠勝內外凡
<lb ed="X" n="0669c21"/><lb ed="R059" n="0086b09"/>也。一斯陀含勝百萬須陀洹者。斯陀含<anchor xml:id="nkr_note_add_0669c2101" n="0669c2101"/><anchor xml:id="beg0669c2101" n="0669c2101"/>已<anchor xml:id="end0669c2101"/>斷欲界
<lb ed="X" n="0669c22"/><lb ed="R059" n="0086b10"/>六品思惑。煩惱漸薄。正使百萬住果須陀洹。未修
<lb ed="X" n="0669c23"/><lb ed="R059" n="0086b11"/>勝進行時。終不能知二果境界。何況能到耶。一阿
<lb ed="X" n="0669c24"/><lb ed="R059" n="0086b12"/>那含勝千萬斯陀含者。阿那含<anchor xml:id="nkr_note_add_0669c2401" n="0669c2401"/><anchor xml:id="beg0669c2401" n="0669c2401"/>已<anchor xml:id="end0669c2401"/>斷欲界思惑九
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0670a" n="0670a"/>
<lb ed="X" n="0670a01"/><lb ed="R059" n="0086b13"/>品皆盡。正使千萬斯陀含。終不能知三果境界。況
<lb ed="X" n="0670a02"/><lb ed="R059" n="0086b14"/>能到耶。一阿羅漢勝一億阿那含者。萬萬曰億。阿
<lb ed="X" n="0670a03"/><lb ed="R059" n="0086b15"/>羅漢斷盡見思。超出三界。尤非住三果人能知能
<lb ed="X" n="0670a04"/><lb ed="R059" n="0086b16"/>到故也。辟支佛有二種。一者出有佛世。稟十二因
<lb ed="X" n="0670a05"/><lb ed="R059" n="0086b17"/>緣敎。悟道侵習。名爲緣覺。二者出無佛世。觀物幻
<lb ed="X" n="0670a06"/><lb ed="R059" n="0086b18"/>化。自悟無生。斷結侵習。名爲獨覺。以阿羅漢但斷
<lb ed="X" n="0670a07"/><lb ed="R059" n="0087a01"/>正使。辟支佛兼侵餘習。故一辟支。能勝十億阿羅
<lb ed="X" n="0670a08"/><lb ed="R059" n="0087a02"/>漢也。三世諸佛。約藏頭佛果言之。三大阿僧祇劫
<lb ed="X" n="0670a09"/><lb ed="R059" n="0087a03"/>修行六度。正習皆悉斷盡。利益無量衆生。故一佛
<lb ed="X" n="0670a10"/><lb ed="R059" n="0087a04"/>能勝百億辟支佛也。無念無住無修無證之者。指
<lb ed="X" n="0670a11"/><lb ed="R059" n="0087a05"/>圓敎初住<anchor xml:id="nkr_note_add_0670a1101" n="0670a1101"/><anchor xml:id="beg0670a1101" n="0670a1101"/>已<anchor xml:id="end0670a1101"/>上。亦可兼攝別敎初地。通敎佛地。蓋
<lb ed="X" n="0670a12"/><lb ed="R059" n="0087a06"/>通敎體色入空。知一切法無性。故念卽無念。住卽
<lb ed="X" n="0670a13"/><lb ed="R059" n="0087a07"/>無住。修卽無修。證卽無證。至成佛時。能於色究竟
<lb ed="X" n="0670a14"/><lb ed="R059" n="0087a08"/>天示現最高大身。統王三千世界。別歡喜地。圓發
<lb ed="X" n="0670a15"/><lb ed="R059" n="0087a09"/>心住。皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0670a1501" n="0670a1501"/><anchor xml:id="beg0670a1501" n="0670a1501"/>已<anchor xml:id="end0670a1501"/>分證法身。皆能示現百界作佛。八相成
<lb ed="X" n="0670a16"/><lb ed="R059" n="0087a10"/>道。所以供此一人。勝於千億三世諸佛也。復次前
<lb ed="X" n="0670a17"/><lb ed="R059" n="0087a11"/>之八番。皆是約田。此第九番卽是約心。蓋未達一
<lb ed="X" n="0670a18"/><lb ed="R059" n="0087a12"/>切諸法。念本無念。住本無住。修本無修。證本無證。
<lb ed="X" n="0670a19"/><lb ed="R059" n="0087a13"/>故於平等法中。分勝分劣。若了達無念無住無修
<lb ed="X" n="0670a20"/><lb ed="R059" n="0087a14"/>無證妙理。則下自惡人。上至諸佛。罔非無念無住
<lb ed="X" n="0670a21"/><lb ed="R059" n="0087a15"/>無修無證之者。所以人上佛飯。佛施餓狗。功德無
<lb ed="X" n="0670a22"/><lb ed="R059" n="0087a16"/>異。維摩以一分奉難勝如來。一分施<anchor xml:id="nkr_note_orig_0670001" n="0670001"/>田最下乞人。
<lb ed="X" n="0670a23"/><lb ed="R059" n="0087a17"/>福亦平等。若不知福勝劣差別。則無以顯修德之
<lb ed="X" n="0670a24"/><lb ed="R059" n="0087a18"/>足貴。若不達生佛本自平等。則無以悟性德之淵
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0670b" n="0670b"/>
<lb ed="X" n="0670b01"/><lb ed="R059" n="0087b01"/>源。是謂常同常別。常別常同。法界法爾微妙法門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0670b02"/><lb ed="R059" n="0087b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0670b0201">佛言。人有二十難。貧窮布施難。豪貴學道難。棄命必
<lb ed="X" n="0670b03"/><lb ed="R059" n="0087b03"/>死難。得覩佛經難。生値佛世難。忍色忍欲難。見好不
<lb ed="X" n="0670b04"/><lb ed="R059" n="0087b04"/>求難。被辱不瞋難。有勢不臨難。觸事無心難。廣學博
<lb ed="X" n="0670b05"/><lb ed="R059" n="0087b05"/>究難。除滅我慢難。不輕未學難。心行平等難。不說是
<lb ed="X" n="0670b06"/><lb ed="R059" n="0087b06"/>非難。會善知識難。見性學道難。隨化度人難。覩境不
<lb ed="X" n="0670b07"/><lb ed="R059" n="0087b07"/>動難。善解方便難。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0670b08"/><lb ed="R059" n="0087b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0670b0801">此第十二章。略擧二十難事以爲勸誡也。順情則
<lb ed="X" n="0670b09"/><lb ed="R059" n="0087b09"/>易。逆情則難。然能深發肯心。則雖難而易。其或但
<lb ed="X" n="0670b10"/><lb ed="R059" n="0087b10"/>隨流俗。則雖易亦難。夫貧窮則布施爲難。故雖少
<lb ed="X" n="0670b11"/><lb ed="R059" n="0087b11"/>許之施。得福甚多。不可不勉力也。然現見有貧而
<lb ed="X" n="0670b12"/><lb ed="R059" n="0087b12"/>能施者。乃富人反不肯施。則慳鄙爲何如耶。豪貴
<lb ed="X" n="0670b13"/><lb ed="R059" n="0087b13"/>學道。例施可知。人所最重者身命。誠能棄命。則何
<lb ed="X" n="0670b14"/><lb ed="R059" n="0087b14"/>事不可爲者。然未聞保命畏死之人。果能長生不
<lb ed="X" n="0670b15"/><lb ed="R059" n="0087b15"/>死。則亦何事貪惜耶。佛經難覩。今幸覩佛經而不
<lb ed="X" n="0670b16"/><lb ed="R059" n="0087b16"/>研精殫思。則與不覩何異。佛世難値。今幸値佛世
<lb ed="X" n="0670b17"/><lb ed="R059" n="0087b17"/>而不及時進修。則與不値何殊。色欲雖恒情所好。
<lb ed="X" n="0670b18"/><lb ed="R059" n="0087b18"/>然或察其味少苦多。或觀其如幻如影。則亦何難
<lb ed="X" n="0670b19"/><lb ed="R059" n="0088a01"/>忍制。若見好時。知其未必可求。則貪心自息。若被
<lb ed="X" n="0670b20"/><lb ed="R059" n="0088a02"/>辱時。但以情恕理遣。則瞋意自平。視富貴若草頭
<lb ed="X" n="0670b21"/><lb ed="R059" n="0088a03"/>露。何容以勢臨人。觀事境同夢所緣。何必勞心措
<lb ed="X" n="0670b22"/><lb ed="R059" n="0088a04"/>置。廣學而不博究。如入海無指南針。安能會理。恃
<lb ed="X" n="0670b23"/><lb ed="R059" n="0088a05"/>學而生我慢。如沃壤以滋稊稗。反害良禾。佛嘗言
<lb ed="X" n="0670b24"/><lb ed="R059" n="0088a06"/>四種不可忽。一者火雖小不可忽。二者龍雖小不
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0670c" n="0670c"/>
<lb ed="X" n="0670c01"/><lb ed="R059" n="0088a07"/>可忽。三者王子雖小不可忽。四者沙門雖小不可
<lb ed="X" n="0670c02"/><lb ed="R059" n="0088a08"/>忽。今有輕未學者。未知其不可忽故也。心平等。則
<lb ed="X" n="0670c03"/><lb ed="R059" n="0088a09"/>施難勝如來。與施最下乞人。功德無異。泯是非。則
<lb ed="X" n="0670c04"/><lb ed="R059" n="0088a10"/>一切諸法。無非佛法。是非情見未忘。決不能見法
<lb ed="X" n="0670c05"/><lb ed="R059" n="0088a11"/>界眞善知識。不見現前一念心之實性。決不可以
<lb ed="X" n="0670c06"/><lb ed="R059" n="0088a12"/>學無上道。不學稱性權實之道。不能隨化度人。未
<lb ed="X" n="0670c07"/><lb ed="R059" n="0088a13"/>達隨化度人方便。安能覩十法界境而一心不動。
<lb ed="X" n="0670c08"/><lb ed="R059" n="0088a14"/>若不能於一一法界中具見一切法界事理。何繇
<lb ed="X" n="0670c09"/><lb ed="R059" n="0088a15"/>善解同體方便。故知此二十事。後後難於前前也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0670c10"/><lb ed="R059" n="0088a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0670c1001">沙門問佛。以何因緣。得知宿命。會其至道。佛言。淨心
<lb ed="X" n="0670c11"/><lb ed="R059" n="0088a17"/>守志。可會至道。譬如磨鏡。垢去明存。斷欲無求。當得
<lb ed="X" n="0670c12"/><lb ed="R059" n="0088a18"/>宿命。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0670c13"/><lb ed="R059" n="0088b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0670c1301">此第十三章。問意重在宿命。答意重在會道。葢知
<lb ed="X" n="0670c14"/><lb ed="R059" n="0088b02"/>宿命者。未必會至道。而會至道者。決能知宿命也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0670c15"/><lb ed="R059" n="0088b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0670c1501">沙門問佛。何者爲善。何者最大。佛言。行道守眞者善。
<lb ed="X" n="0670c16"/><lb ed="R059" n="0088b04"/>志與道合者大。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0670c17"/><lb ed="R059" n="0088b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0670c1701">此第十四章。明善莫善於眞修。大莫大於實證也
<lb ed="X" n="0670c18"/><lb ed="R059" n="0088b06"/>行道守眞。則萬善同會。志與道合。則法界體圓。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0670c19"/><lb ed="R059" n="0088b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0670c1901">沙門問佛。何者多力。何者最明。佛言。忍辱多力。不懷
<lb ed="X" n="0670c20"/><lb ed="R059" n="0088b08"/>惡故。兼加安健。忍者無惡。必爲人尊。心垢滅盡。淨無
<lb ed="X" n="0670c21"/><lb ed="R059" n="0088b09"/>瑕穢。是爲最明。未有天地。逮於今日。十方所有。無有
<lb ed="X" n="0670c22"/><lb ed="R059" n="0088b10"/>不見。無有不知。無有不聞。得一切智。可謂明矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0670c23"/><lb ed="R059" n="0088b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0670c2301">此第十五章。明忍辱力大。滅垢明遠也。忍有三種。
<lb ed="X" n="0670c24"/><lb ed="R059" n="0088b12"/>一耐怨害忍。亦名生忍。二安受苦忍。亦名法忍。三
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0671a" n="0671a"/>
<lb ed="X" n="0671a01"/><lb ed="R059" n="0088b13"/>諦察法忍。亦名第一義忍。今卽約耐怨害而入第
<lb ed="X" n="0671a02"/><lb ed="R059" n="0088b14"/>一義也。餘文易知。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671a03"/><lb ed="R059" n="0088b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0671a0301">佛言。人懷愛欲不見道者。譬如澄水。致手攪之。衆人
<lb ed="X" n="0671a04"/><lb ed="R059" n="0088b16"/>共臨。無有覩其影者。人以愛欲交錯。心中濁興。故不
<lb ed="X" n="0671a05"/><lb ed="R059" n="0088b17"/>見道。汝等沙門。當捨愛欲。愛欲垢盡。道可見矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671a06"/><lb ed="R059" n="0088b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0671a0601">此第十六章。明吾人心水本澄。卽是至道。但繇愛
<lb ed="X" n="0671a07"/><lb ed="R059" n="0089a01"/>欲所攪。故不能於一念中炳現十界影像也。捨三
<lb ed="X" n="0671a08"/><lb ed="R059" n="0089a02"/>界愛欲。見思垢盡。則眞諦道可見。捨偏眞愛欲。塵
<lb ed="X" n="0671a09"/><lb ed="R059" n="0089a03"/>沙垢盡。則俗諦道可見。捨果報愛欲。無明垢盡。則
<lb ed="X" n="0671a10"/><lb ed="R059" n="0089a04"/>中諦道可見矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671a11"/><lb ed="R059" n="0089a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0671a1101">佛言。夫見道者。譬如持炬入冥室中。其冥卽滅。而明
<lb ed="X" n="0671a12"/><lb ed="R059" n="0089a06"/>獨存。學道見諦。無明卽滅。而明常存矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671a13"/><lb ed="R059" n="0089a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0671a1301">此第十七章。深顯無明無性。故見道卽可永滅。亦
<lb ed="X" n="0671a14"/><lb ed="R059" n="0089a08"/>顯無明未滅。不得名眞見道也。知無明之可滅。不
<lb ed="X" n="0671a15"/><lb ed="R059" n="0089a09"/>致生於退屈。知眞見之常明。亦可祛增上慢矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671a16"/><lb ed="R059" n="0089a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0671a1601">佛言。吾法念無念念。行無行行。言無言言。修無修修。
<lb ed="X" n="0671a17"/><lb ed="R059" n="0089a11"/>會者近爾。迷者遠乎。言語道斷。非物所拘。差之毫<g ref="#CB12530">𨤲</g>。
<lb ed="X" n="0671a18"/><lb ed="R059" n="0089a12"/>失之須臾。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671a19"/><lb ed="R059" n="0089a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0671a1901">此第十八章。明念行言修。皆超有無兩關。而不可
<lb ed="X" n="0671a20"/><lb ed="R059" n="0089a14"/>以有無情見湊泊也。念卽無念。故常念此無念之
<lb ed="X" n="0671a21"/><lb ed="R059" n="0089a15"/>念。豈以不念爲無念哉。行等三句。例此可知。會得
<lb ed="X" n="0671a22"/><lb ed="R059" n="0089a16"/>則觸事全眞。迷者則轉趨轉遠。言語相卽解脫相。
<lb ed="X" n="0671a23"/><lb ed="R059" n="0089a17"/>故言語道斷。一切物卽眞如性。故非物所拘。才涉
<lb ed="X" n="0671a24"/><lb ed="R059" n="0089a18"/>有無。便隔霄壤。故差之毫釐。才涉思惟。便成剩法。
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0671b" n="0671b"/>
<lb ed="X" n="0671b01"/><lb ed="R059" n="0089b01"/>故失之須臾。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671b02"/><lb ed="R059" n="0089b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0671b0201">佛言。觀天地。念非常。觀世界。念非常。觀靈覺。卽菩提。
<lb ed="X" n="0671b03"/><lb ed="R059" n="0089b03"/>如是知識。得道疾矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671b04"/><lb ed="R059" n="0089b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0671b0401">此第十九章。明唯心識觀。遣虗存實也。天覆地載。
<lb ed="X" n="0671b05"/><lb ed="R059" n="0089b05"/>凡情計爲常住實有。今觀天則寒暑代謝。地則陵
<lb ed="X" n="0671b06"/><lb ed="R059" n="0089b06"/>谷遞遷。旣爾生滅非常。豈是心外實法。次觀一身
<lb ed="X" n="0671b07"/><lb ed="R059" n="0089b07"/>之中。世爲遷流。界爲方位。世固念念不停。界亦互
<lb ed="X" n="0671b08"/><lb ed="R059" n="0089b08"/>對無定。於中豈有實我實法。此則遣徧計之本虗
<lb ed="X" n="0671b09"/><lb ed="R059" n="0089b09"/>也。次觀現前一念靈覺之性。旣離我法二執。便成
<lb ed="X" n="0671b10"/><lb ed="R059" n="0089b10"/>四智菩提。此則存依圓之實性也。遣虗則無增益
<lb ed="X" n="0671b11"/><lb ed="R059" n="0089b11"/>謗。存實則無損減謗。非有非無。速契中道矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671b12"/><lb ed="R059" n="0089b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0671b1201">佛言。當念身中四大。各自有名。都無我者。我旣都無。
<lb ed="X" n="0671b13"/><lb ed="R059" n="0089b13"/>其如幻耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671b14"/><lb ed="R059" n="0089b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0671b1401">此第二十章。示人以四大觀身而入如幻法門也。
<lb ed="X" n="0671b15"/><lb ed="R059" n="0089b15"/>身中堅者名地。潤者名水。煖者名火。動者名風。覓
<lb ed="X" n="0671b16"/><lb ed="R059" n="0089b16"/>我了不可得。能成所成。體皆如幻。能觀所觀。亦復
<lb ed="X" n="0671b17"/><lb ed="R059" n="0089b17"/>如幻。於一幻喩。便可通達空假中理。故知四大觀
<lb ed="X" n="0671b18"/><lb ed="R059" n="0089b18"/>身。實四敎之總戶也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671b19"/><lb ed="R059" n="0090a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0671b1901">佛言。人隨情欲求於聲名。聲名顯著。身<anchor xml:id="nkr_note_add_0671b1901" n="0671b1901"/><anchor xml:id="beg0671b1901" n="0671b1901"/>已<anchor xml:id="end0671b1901"/>故矣。貪世
<lb ed="X" n="0671b20"/><lb ed="R059" n="0090a02"/>常名而不學道。枉功勞形。譬如燒香雖人聞香。香之
<lb ed="X" n="0671b21"/><lb ed="R059" n="0090a03"/>燼矣。危身之火而在其後。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671b22"/><lb ed="R059" n="0090a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0671b2201">此第二十一章。甚明好名之人。不惟無益而且深
<lb ed="X" n="0671b23"/><lb ed="R059" n="0090a05"/>有損也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671b24"/><lb ed="R059" n="0090a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0671b2401">佛言。財色於人。人之不捨。譬如刀刃有蜜。不足一餐
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0671c" n="0671c"/>
<lb ed="X" n="0671c01"/><lb ed="R059" n="0090a07"/>之美。小兒<g ref="#CB02549">䑛</g>之。則有割舌之患。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671c02"/><lb ed="R059" n="0090a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0671c0201">此第二十二章。甚明財色之味寡而傷害甚多。有
<lb ed="X" n="0671c03"/><lb ed="R059" n="0090a09"/>智者不可類彼小兒也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671c04"/><lb ed="R059" n="0090a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0671c0401">佛言。人繫於妻子舍宅。甚於牢獄。牢獄有散釋之期。
<lb ed="X" n="0671c05"/><lb ed="R059" n="0090a11"/>妻子無遠離之念。情愛於色。豈憚驅馳。雖有虎口之
<lb ed="X" n="0671c06"/><lb ed="R059" n="0090a12"/>患。心存甘伏。投泥自溺。故曰凡夫。透得此門。出塵羅
<lb ed="X" n="0671c07"/><lb ed="R059" n="0090a13"/>漢。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671c08"/><lb ed="R059" n="0090a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0671c0801">此第二十三章。深明妻子舍宅之埋沒人。而勸以
<lb ed="X" n="0671c09"/><lb ed="R059" n="0090a15"/>速遠離也。欲界以男女眷屬爲妻子。種種宮殿爲
<lb ed="X" n="0671c10"/><lb ed="R059" n="0090a16"/>舍宅。色界以味禪爲妻子。四禪天爲舍宅。無色界
<lb ed="X" n="0671c11"/><lb ed="R059" n="0090a17"/>以癡定爲妻子。四空天爲舍宅。愛見所噬。患同虎
<lb ed="X" n="0671c12"/><lb ed="R059" n="0090a18"/>口。充類言之。二乘以一解脫味爲妻子。偏眞涅槃
<lb ed="X" n="0671c13"/><lb ed="R059" n="0090b01"/>舍爲宅。權敎以遊戲神通爲妻子。出眞涉俗爲舍
<lb ed="X" n="0671c14"/><lb ed="R059" n="0090b02"/>宅。透得空有兩門。方成中道無生之果。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671c15"/><lb ed="R059" n="0090b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0671c1501">佛言。愛欲莫甚於色。色之爲欲。其大無外。賴有一矣
<lb ed="X" n="0671c16"/><lb ed="R059" n="0090b04"/>若使二同。普天之人無能爲道者矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671c17"/><lb ed="R059" n="0090b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0671c1701">此第二十四章。深明色欲爲衆生重病也。佛頂經
<lb ed="X" n="0671c18"/><lb ed="R059" n="0090b06"/>云。婬心不除。塵不可出。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671c19"/><lb ed="R059" n="0090b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0671c1901">佛言。愛欲之人。猶如執炬逆風而行。必有燒手之患。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671c20"/><lb ed="R059" n="0090b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0671c2001">此第二十五章。甚明愛欲之不可習近也。逆風把
<lb ed="X" n="0671c21"/><lb ed="R059" n="0090b09"/>炬。未有不燒手者。習近愛欲。安得不損淨法身。害
<lb ed="X" n="0671c22"/><lb ed="R059" n="0090b10"/>方便手耶。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0671c23"/><lb ed="R059" n="0090b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0671c2301">天神獻玉女於佛。欲壞佛意。佛言。革囊衆穢。爾來何
<lb ed="X" n="0671c24"/><lb ed="R059" n="0090b12"/>爲。去。吾不用。天神愈敬。因問道意。佛爲解說。卽得須
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0672a" n="0672a"/>
<lb ed="X" n="0672a01"/><lb ed="R059" n="0090b13"/>陀洹果。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672a02"/><lb ed="R059" n="0090b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0672a0201">此第二十六章。明佛不被魔嬈。遂能化魔也。天神
<lb ed="X" n="0672a03"/><lb ed="R059" n="0090b15"/>卽魔王波旬。佛初成道時。先興甲兵。不能害佛。次
<lb ed="X" n="0672a04"/><lb ed="R059" n="0090b16"/>獻三女。又不能嬈佛。乃歸佛化而證初果。人能觀
<lb ed="X" n="0672a05"/><lb ed="R059" n="0090b17"/>彼女人爲革囊衆穢。則婬意得除。自他俱利矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672a06"/><lb ed="R059" n="0090b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0672a0601">佛言。夫爲道者。猶木在水。尋流而行。不觸兩岸。不爲
<lb ed="X" n="0672a07"/><lb ed="R059" n="0091a01"/>人取。不爲鬼神所遮。不爲洄流所住。亦不腐敗。吾保
<lb ed="X" n="0672a08"/><lb ed="R059" n="0091a02"/>此木決定入海。學道之人。不爲情欲所惑。不爲衆邪
<lb ed="X" n="0672a09"/><lb ed="R059" n="0091a03"/>所嬈。精進無爲。吾保此人必得道矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672a10"/><lb ed="R059" n="0091a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0672a1001">此第二十七章。喩明學道須遠離諸障也。兩岸以
<lb ed="X" n="0672a11"/><lb ed="R059" n="0091a05"/>喩情欲。則有見思情欲無明情欲。見思情欲。耽染
<lb ed="X" n="0672a12"/><lb ed="R059" n="0091a06"/>生死。如觸此岸。無明情欲。耽染涅槃。如觸彼岸。人
<lb ed="X" n="0672a13"/><lb ed="R059" n="0091a07"/>及鬼神。以喩衆邪。愛網所纏。如爲人取。見網所覆。
<lb ed="X" n="0672a14"/><lb ed="R059" n="0091a08"/>如爲鬼神所遮。洄流所住。正與精進相反。腐敗。正
<lb ed="X" n="0672a15"/><lb ed="R059" n="0091a09"/>與無爲相反。蓋不能直心正念眞如。每欲進而反
<lb ed="X" n="0672a16"/><lb ed="R059" n="0091a10"/>退。如流急反洄。不達無爲法性。則著相所修福慧。
<lb ed="X" n="0672a17"/><lb ed="R059" n="0091a11"/>終成腐敗。故必不爲生死涅槃情欲所惑。不爲愛
<lb ed="X" n="0672a18"/><lb ed="R059" n="0091a12"/>見衆邪所嬈。正念眞如而精進。了達法性本無爲。
<lb ed="X" n="0672a19"/><lb ed="R059" n="0091a13"/>斯得道可保矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672a20"/><lb ed="R059" n="0091a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0672a2001">佛言。愼勿信汝意。汝意不可信。愼勿與色會。色會卽
<lb ed="X" n="0672a21"/><lb ed="R059" n="0091a15"/>禍生。得阿羅漢<anchor xml:id="nkr_note_add_0672a2101" n="0672a2101"/><anchor xml:id="beg0672a2101" n="0672a2101"/>已<anchor xml:id="end0672a2101"/>。乃可信汝意。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672a22"/><lb ed="R059" n="0091a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0672a2201">此第二十八章。深誡意馬難調。而色禍宜避也。衆
<lb ed="X" n="0672a23"/><lb ed="R059" n="0091a17"/>生無始以來。秖因恣情率意。久受輪迴。未證阿羅
<lb ed="X" n="0672a24"/><lb ed="R059" n="0091a18"/>漢。常與無明愛見慢俱。豈可自信汝意而不事推
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0672b" n="0672b"/>
<lb ed="X" n="0672b01"/><lb ed="R059" n="0091b01"/>簡耶。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672b02"/><lb ed="R059" n="0091b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0672b0201">佛言。愼勿視女色。亦莫共言語。若與語者。正心思念。
<lb ed="X" n="0672b03"/><lb ed="R059" n="0091b03"/>我爲沙門。處於濁世。當如蓮華。不爲泥汙。想其老者
<lb ed="X" n="0672b04"/><lb ed="R059" n="0091b04"/>如母。長者如姊。少者如妹。稚者如子。生度脫心。息滅
<lb ed="X" n="0672b05"/><lb ed="R059" n="0091b05"/>惡念。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672b06"/><lb ed="R059" n="0091b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0672b0601">此第二十九章。申明遠女防過。生善滅惡之方便
<lb ed="X" n="0672b07"/><lb ed="R059" n="0091b07"/>也。先以蓮華不染而自期待。則正念自利。復視如
<lb ed="X" n="0672b08"/><lb ed="R059" n="0091b08"/>母如姊如妹如子而度脫之。則慈心利他。旣與二
<lb ed="X" n="0672b09"/><lb ed="R059" n="0091b09"/>利相應。惡念自然息滅。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672b10"/><lb ed="R059" n="0091b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0672b1001">佛言。夫爲道者。如被乾草。火來須避。道人見欲。必當
<lb ed="X" n="0672b11"/><lb ed="R059" n="0091b11"/>遠之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672b12"/><lb ed="R059" n="0091b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0672b1201">此第三十章。申誡遠離諸欲。勿令爲欲火所燒害
<lb ed="X" n="0672b13"/><lb ed="R059" n="0091b13"/>也。六情根猶如乾草。六塵境喩若烈火。未到心境
<lb ed="X" n="0672b14"/><lb ed="R059" n="0091b14"/>兩空。應修遠離勝行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672b15"/><lb ed="R059" n="0091b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0672b1501">佛言。有人患婬不止。欲自除陰。佛謂之曰。若斷其陰。
<lb ed="X" n="0672b16"/><lb ed="R059" n="0091b16"/>不如斷心。心如功曹。功曹若止。從者都息。邪心不止。
<lb ed="X" n="0672b17"/><lb ed="R059" n="0091b17"/>斷陰何益。佛爲說偈。欲生於汝意。意以思想生。二心
<lb ed="X" n="0672b18"/><lb ed="R059" n="0091b18"/>各寂靜。非色亦非行。佛言。此偈是迦葉佛說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672b19"/><lb ed="R059" n="0092a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0672b1901">此第三十一章。申明斷欲須從心斷也。斷心之法。
<lb ed="X" n="0672b20"/><lb ed="R059" n="0092a02"/>推此欲從意生。意復從思想生。只此思想爲自生
<lb ed="X" n="0672b21"/><lb ed="R059" n="0092a03"/>耶。他生耶。共生耶。無因生耶。又此思想。爲在內耶。
<lb ed="X" n="0672b22"/><lb ed="R059" n="0092a04"/>在外耶。在兩中間耶。爲在過去耶。現在耶。未來耶。
<lb ed="X" n="0672b23"/><lb ed="R059" n="0092a05"/>如是推時。思想寂靜。思想寂靜故。意卽寂靜。意寂
<lb ed="X" n="0672b24"/><lb ed="R059" n="0092a06"/>靜故。欲卽寂靜。欲寂靜故。觀一切色如鏡像等。卽
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0672c" n="0672c"/>
<lb ed="X" n="0672c01"/><lb ed="R059" n="0092a07"/>是非色。觀一切行如泡沫等。卽是非行。從上諸佛
<lb ed="X" n="0672c02"/><lb ed="R059" n="0092a08"/>展轉傳受。不過傳此調心方便而<anchor xml:id="nkr_note_add_0672c0201" n="0672c0201"/><anchor xml:id="beg0672c0201" n="0672c0201"/>已<anchor xml:id="end0672c0201"/>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672c03"/><lb ed="R059" n="0092a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0672c0301">佛言。人從愛欲生憂。從憂生怖。若離於愛。何憂何怖。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672c04"/><lb ed="R059" n="0092a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0672c0401">此第三十二章。推憂怖之繇愛欲。而勸人斷欲去
<lb ed="X" n="0672c05"/><lb ed="R059" n="0092a11"/>愛也。衆生無始以來。妄認四大爲自身相。妄認六
<lb ed="X" n="0672c06"/><lb ed="R059" n="0092a12"/>塵緣影爲自心相。執著貪戀不肯暫捨。遂生種種
<lb ed="X" n="0672c07"/><lb ed="R059" n="0092a13"/>憂惱。種種恐怖。惟以四大觀身。知身無我。以四運
<lb ed="X" n="0672c08"/><lb ed="R059" n="0092a14"/>觀心。知心無常。愛欲旣斷。憂怖自除。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672c09"/><lb ed="R059" n="0092a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0672c0901">佛言。夫爲道者。譬如一人與萬人戰。挂鎧出門。意或
<lb ed="X" n="0672c10"/><lb ed="R059" n="0092a16"/>怯弱。或半路而退。或格鬬而死。或得勝而還。沙門學
<lb ed="X" n="0672c11"/><lb ed="R059" n="0092a17"/>道。應當堅持其心。精進勇銳。不畏前境。破滅衆魔而
<lb ed="X" n="0672c12"/><lb ed="R059" n="0092a18"/>得道果。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672c13"/><lb ed="R059" n="0092b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0672c1301">此第三十三章。喩明爲道之人。須具戒定慧也。專
<lb ed="X" n="0672c14"/><lb ed="R059" n="0092b02"/>精學道之心。譬如一人。無始虗妄諸惑習氣。譬如
<lb ed="X" n="0672c15"/><lb ed="R059" n="0092b03"/>萬人。受持淨戒。譬如挂鎧。惟堅持其心。則無怯弱
<lb ed="X" n="0672c16"/><lb ed="R059" n="0092b04"/>之意。此戒力也。精進勇銳。則無半路之退。此定力
<lb ed="X" n="0672c17"/><lb ed="R059" n="0092b05"/>也。不畏前境。則無格鬬致死。此慧力也。合此三力。
<lb ed="X" n="0672c18"/><lb ed="R059" n="0092b06"/>破滅無始衆魔而證道果。是爲得勝而還矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0672c19"/><lb ed="R059" n="0092b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0672c1901">沙門夜誦迦葉佛遺敎經。其聲悲緊。思悔欲退。佛問
<lb ed="X" n="0672c20"/><lb ed="R059" n="0092b08"/>之曰。汝昔在家。曾爲何業。對曰。愛彈琴。佛言。絃緩如
<lb ed="X" n="0672c21"/><lb ed="R059" n="0092b09"/>何。對曰不鳴矣。絃急如何。對曰。聲絕矣。急緩得中如
<lb ed="X" n="0672c22"/><lb ed="R059" n="0092b10"/>何。對曰。諸音普矣。佛言。沙門學道亦然。心若調適。道
<lb ed="X" n="0672c23"/><lb ed="R059" n="0092b11"/>可得矣。於道若暴。暴卽身疲。其身若疲。意卽生惱。意
<lb ed="X" n="0672c24"/><lb ed="R059" n="0092b12"/>若生惱。行卽退矣。其行旣退罪必加矣。但淸淨安樂
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0673a" n="0673a"/>
<lb ed="X" n="0673a01"/><lb ed="R059" n="0092b13"/>道不失矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0673a02"/><lb ed="R059" n="0092b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0673a0201">此第三十四章。明學道之法。須善調身心。勿令緩
<lb ed="X" n="0673a03"/><lb ed="R059" n="0092b15"/>急失所也。儒者亦云。其進銳者其退速。又云勿忘
<lb ed="X" n="0673a04"/><lb ed="R059" n="0092b16"/>勿助。蓋三乘出要類如此。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0673a05"/><lb ed="R059" n="0092b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0673a0501">佛言。如人鍛鐵。去滓成器。器卽精好。學道之人。去心
<lb ed="X" n="0673a06"/><lb ed="R059" n="0092b18"/>垢染。行卽淸淨矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0673a07"/><lb ed="R059" n="0093a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0673a0701">此第三十五章。喩明垢染不可不除也。但除垢染
<lb ed="X" n="0673a08"/><lb ed="R059" n="0093a02"/>卽成淸淨。所謂但盡凡情。別無聖解。但有去翳法。
<lb ed="X" n="0673a09"/><lb ed="R059" n="0093a03"/>別無與明法也。成佛作祖。豈於心外有法可得哉。
<lb ed="X" n="0673a10"/><lb ed="R059" n="0093a04"/>不過淨除習氣而<anchor xml:id="nkr_note_add_0673a1001" n="0673a1001"/><anchor xml:id="beg0673a1001" n="0673a1001"/>已<anchor xml:id="end0673a1001"/>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0673a11"/><lb ed="R059" n="0093a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0673a1101">佛言。人離惡道。得爲人難。旣得爲人。去女卽男難。旣
<lb ed="X" n="0673a12"/><lb ed="R059" n="0093a06"/>得爲男。六根完具難。六根旣具。生中國難。旣生中國。
<lb ed="X" n="0673a13"/><lb ed="R059" n="0093a07"/>値佛世難。旣値佛世。遇道者難。旣得遇道。興信心難。
<lb ed="X" n="0673a14"/><lb ed="R059" n="0093a08"/>旣興信心。發菩提心難。旣發菩提心。無修無證難。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0673a15"/><lb ed="R059" n="0093a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0673a1501">此第三十六章。展轉明難得之事以深警人。令勿
<lb ed="X" n="0673a16"/><lb ed="R059" n="0093a10"/>失良緣也。不達無修無證。豈名眞正發菩提心。不
<lb ed="X" n="0673a17"/><lb ed="R059" n="0093a11"/>發眞正菩提。豈名信心。不興信心。豈名遇道。旣不
<lb ed="X" n="0673a18"/><lb ed="R059" n="0093a12"/>遇道。値佛何益。旣値猶不値。則中國猶之邊方。旣
<lb ed="X" n="0673a19"/><lb ed="R059" n="0093a13"/>中國不異邊方。則六根具猶不具。旣六根具猶不
<lb ed="X" n="0673a20"/><lb ed="R059" n="0093a14"/>具。則男子亦非男子。旣男子不成男子。則人身何
<lb ed="X" n="0673a21"/><lb ed="R059" n="0093a15"/>異惡道。靜言思之。可不發菩提心。急悟無修無證
<lb ed="X" n="0673a22"/><lb ed="R059" n="0093a16"/>之要旨乎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0673a23"/><lb ed="R059" n="0093a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0673a2301">佛言佛子離吾數千里。憶念吾戒。必得道果。在吾左
<lb ed="X" n="0673a24"/><lb ed="R059" n="0093a18"/>右雖常見吾。不順吾戒。終不得道。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0673b" n="0673b"/>
<lb ed="X" n="0673b01"/><lb ed="R059" n="0093b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0673b0101">此第三十七章。深明心近則近。心遠則遠。而不以
<lb ed="X" n="0673b02"/><lb ed="R059" n="0093b02"/>形迹論遠近也。金口誠言。重戒若此。末世弟子。奈
<lb ed="X" n="0673b03"/><lb ed="R059" n="0093b03"/>何弗思。</p><p xml:id="pX37p0673b0304" cb:place="inline">僧祇律云。波羅脂國有二比丘。共伴來
<lb ed="X" n="0673b04"/><lb ed="R059" n="0093b04"/>詣舍衛問訊世尊。中路渴乏無水。前到一井。一比
<lb ed="X" n="0673b05"/><lb ed="R059" n="0093b05"/>丘汲水便飮。一比丘看水見蟲。不飮。飮水比丘問
<lb ed="X" n="0673b06"/><lb ed="R059" n="0093b06"/>言。汝何不飮。答言。世尊制戒。不得飮蟲水故。彼復
<lb ed="X" n="0673b07"/><lb ed="R059" n="0093b07"/>勸言。長老但飮。勿令渴死不得見佛。答言。我寧喪
<lb ed="X" n="0673b08"/><lb ed="R059" n="0093b08"/>身。不毀佛戒。遂便渴死。卽生<name role="" type="person">忉利天</name>上。天身具足。
<lb ed="X" n="0673b09"/><lb ed="R059" n="0093b09"/>是夜先到佛所。禮足聞法。得法眼淨。飮水比丘。後
<lb ed="X" n="0673b10"/><lb ed="R059" n="0093b10"/>日乃到佛所。佛知而故問。汝從何來。爲有伴否。彼
<lb ed="X" n="0673b11"/><lb ed="R059" n="0093b11"/>卽以上事答。佛言。癡人。汝不見我。謂得見我。彼死
<lb ed="X" n="0673b12"/><lb ed="R059" n="0093b12"/>比丘。<anchor xml:id="nkr_note_add_0673b1201" n="0673b1201"/><anchor xml:id="beg0673b1201" n="0673b1201"/>已<anchor xml:id="end0673b1201"/>先見我。若比丘。放逸懈怠。不攝諸根。雖共
<lb ed="X" n="0673b13"/><lb ed="R059" n="0093b13"/>我一處。彼離我遠。彼雖見我。我不見彼。若有比丘。
<lb ed="X" n="0673b14"/><lb ed="R059" n="0093b14"/>於海彼岸。能不放逸。精進不懈。<anchor xml:id="nkr_note_add_0673b1401" n="0673b1401"/><anchor xml:id="beg0673b1401" n="0673b1401"/>斂<anchor xml:id="end0673b1401"/>攝諸根。雖去我
<lb ed="X" n="0673b15"/><lb ed="R059" n="0093b15"/>遠。我常見彼。彼常近我。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0673b16"/><lb ed="R059" n="0093b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0673b1601">佛問沙門。人命在幾間。對曰。數日間。佛言。子未知道。
<lb ed="X" n="0673b17"/><lb ed="R059" n="0093b17"/>復問一沙門。人命在幾間。對曰。飯食間。佛言。子未知
<lb ed="X" n="0673b18"/><lb ed="R059" n="0093b18"/>道。復問一沙門。人命在幾間。對曰。呼吸間。佛言。善哉。
<lb ed="X" n="0673b19"/><lb ed="R059" n="0094a01"/>子知道矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0673b20"/><lb ed="R059" n="0094a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0673b2001">此第三十八章明人命無常。不可不知也。一期色
<lb ed="X" n="0673b21"/><lb ed="R059" n="0094a03"/>心連持不斷。名爲命根。乃依本識種子假立。非有
<lb ed="X" n="0673b22"/><lb ed="R059" n="0094a04"/>實法。出息雖存入息難保。況刹那刹那。念念生滅。
<lb ed="X" n="0673b23"/><lb ed="R059" n="0094a05"/>非沉思諦觀。豈能知之。昔西域有一國王。不信佛
<lb ed="X" n="0673b24"/><lb ed="R059" n="0094a06"/>法。問祖師曰。吾見外道種種苦行。尙不能折伏婬
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0673c" n="0673c"/>
<lb ed="X" n="0673c01"/><lb ed="R059" n="0094a07"/>心。而今沙門四事如意。豈能斷煩惱耶。祖師曰。王
<lb ed="X" n="0673c02"/><lb ed="R059" n="0094a08"/>試取一獄中必死罪人。滿器盛油。令其手捧。用四
<lb ed="X" n="0673c03"/><lb ed="R059" n="0094a09"/>屠人出刃隨後。若能一滴不失。便赦其罪。若傾一
<lb ed="X" n="0673c04"/><lb ed="R059" n="0094a10"/>滴。隨手斬之。同彼遊於四衢。王更盡出宮女音樂。
<lb ed="X" n="0673c05"/><lb ed="R059" n="0094a11"/>徧處歌舞。試問罪人何所見聞。王如其言。令一罪
<lb ed="X" n="0673c06"/><lb ed="R059" n="0094a12"/>人手捧滿油。徧歷四衢女樂叢中。一滴不墮。因赦
<lb ed="X" n="0673c07"/><lb ed="R059" n="0094a13"/>其罪。召而問之。汝於四衢何所見聞。罪人答曰。我
<lb ed="X" n="0673c08"/><lb ed="R059" n="0094a14"/>於爾時。唯恐一滴油墮。白刃加頸。故惟見手中之
<lb ed="X" n="0673c09"/><lb ed="R059" n="0094a15"/>油。更無他見聞也。祖白王曰。彼惟惜此一身之死。
<lb ed="X" n="0673c10"/><lb ed="R059" n="0094a16"/>遂於色聲無所見聞。何況沙門秉佛無常無我至
<lb ed="X" n="0673c11"/><lb ed="R059" n="0094a17"/>敎。痛念無量劫數生死之苦。安得不斷煩惱。彼外
<lb ed="X" n="0673c12"/><lb ed="R059" n="0094a18"/>道等。不知無常無我。徒事苦行。故無益耳。王乃信
<lb ed="X" n="0673c13"/><lb ed="R059" n="0094b01"/>服。噫。誠知人命在呼吸間。何俟屠人執刀隨後。而
<lb ed="X" n="0673c14"/><lb ed="R059" n="0094b02"/>心始無放逸哉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0673c15"/><lb ed="R059" n="0094b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0673c1501">佛言。學佛道者。佛所言說。皆應信順。譬如食蜜。中邊
<lb ed="X" n="0673c16"/><lb ed="R059" n="0094b04"/>皆甜。吾經亦爾。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0673c17"/><lb ed="R059" n="0094b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0673c1701">此第三十九章。明佛經皆應信順。不應妄分大小
<lb ed="X" n="0673c18"/><lb ed="R059" n="0094b06"/>頓漸而生輕重心也。佛之言敎。不出權實。爲實施
<lb ed="X" n="0673c19"/><lb ed="R059" n="0094b07"/>權。開權顯實。四敎各有四門。門門各具四悉。今有
<lb ed="X" n="0673c20"/><lb ed="R059" n="0094b08"/>執小謗大。執大謗小。執事撥理。執理撥事者。皆違
<lb ed="X" n="0673c21"/><lb ed="R059" n="0094b09"/>佛旨者也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0673c22"/><lb ed="R059" n="0094b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0673c2201">佛言。沙門行道。無如磨牛。身雖行道。心道不行。心道
<lb ed="X" n="0673c23"/><lb ed="R059" n="0094b11"/>若行。何用行道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0673c24"/><lb ed="R059" n="0094b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0673c2401">此第四十章。明行道在心不在形也。心不入道。徒
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0674a" n="0674a"/>
<lb ed="X" n="0674a01"/><lb ed="R059" n="0094b13"/>事外儀。與磨牛何異哉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0674a02"/><lb ed="R059" n="0094b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0674a0201">佛言。夫爲道者。如牛負重。行深泥中。疲極不敢左右
<lb ed="X" n="0674a03"/><lb ed="R059" n="0094b15"/>顧視。出離淤泥。乃可蘇息。沙門當觀情欲。甚於淤泥。
<lb ed="X" n="0674a04"/><lb ed="R059" n="0094b16"/>直心念道。可免苦矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0674a05"/><lb ed="R059" n="0094b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0674a0501">此第四十一章。誡人直心念道。當以出離情欲爲
<lb ed="X" n="0674a06"/><lb ed="R059" n="0094b18"/>期也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0674a07"/><lb ed="R059" n="0095a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX37p0674a0701">佛言。吾視王候之位。如過隙塵。視金玉之寶。如瓦礫。
<lb ed="X" n="0674a08"/><lb ed="R059" n="0095a02"/>視紈素之服。如敝帛。視大千界。如一訶子。視阿耨池
<lb ed="X" n="0674a09"/><lb ed="R059" n="0095a03"/>水。如塗足油。視方便門。如化寶聚。視無上乘。如夢金
<lb ed="X" n="0674a10"/><lb ed="R059" n="0095a04"/>帛。視佛道。如眼前華。視禪定。如須彌柱。視涅槃。如晝
<lb ed="X" n="0674a11"/><lb ed="R059" n="0095a05"/>夕寤。視倒正。如六龍舞。視平等。如一眞地。視興化。如
<lb ed="X" n="0674a12"/><lb ed="R059" n="0095a06"/>四時木。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0674a13"/><lb ed="R059" n="0095a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX37p0674a1301">此第四十二章。結明佛眼等觀一切諸法。所以破
<lb ed="X" n="0674a14"/><lb ed="R059" n="0095a08"/>衆生之法執也。人間一百年。不過<name role="" type="person">忉利天</name>一晝夜。
<lb ed="X" n="0674a15"/><lb ed="R059" n="0095a09"/>娑婆一大劫。不過<name role="" type="person">極樂世界</name>一晝夜。則王候榮貴
<lb ed="X" n="0674a16"/><lb ed="R059" n="0095a10"/>與過隙塵何異。諸天器皿。純是七寶。<name role="" type="person">極樂國</name>地。黃
<lb ed="X" n="0674a17"/><lb ed="R059" n="0095a11"/>金所成。彌勒成佛道時。此地亦皆瑠璃。況金玉瓦
<lb ed="X" n="0674a18"/><lb ed="R059" n="0095a12"/>礫。等是四微所成。何足重哉。服雖紈素。不過蔽形。
<lb ed="X" n="0674a19"/><lb ed="R059" n="0095a13"/>苟可遮羞。敝帛何害。大千界亦是惟心。一訶子亦
<lb ed="X" n="0674a20"/><lb ed="R059" n="0095a14"/>是惟心。觀相元妄。故於是中橫計大小。觀性元眞。
<lb ed="X" n="0674a21"/><lb ed="R059" n="0095a15"/>變大千之心非大非多。變訶子之心非小非少也。
<lb ed="X" n="0674a22"/><lb ed="R059" n="0095a16"/>阿耨池水與塗足油。例此可知。方便門者。諸佛所
<lb ed="X" n="0674a23"/><lb ed="R059" n="0095a17"/>設三乘五乘七九諸方便也。衆生稟此法寶。尅果
<lb ed="X" n="0674a24"/><lb ed="R059" n="0095a18"/>不虗。然在諸佛。不過爲實施權。豈有實法。故但如
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0674b" n="0674b"/>
<lb ed="X" n="0674b01"/><lb ed="R059" n="0095b01"/>化寶聚耳。無上乘雖云是最實事。然皆衆生性具
<lb ed="X" n="0674b02"/><lb ed="R059" n="0095b02"/>之理。心外無法。故曰圓滿菩提歸無所得。如夢中
<lb ed="X" n="0674b03"/><lb ed="R059" n="0095b03"/>金帛。豈有實物可得哉。種種佛道。爲對凡情。凡情
<lb ed="X" n="0674b04"/><lb ed="R059" n="0095b04"/>不生。佛道何有。所謂無爲無起滅。不實如空華也。
<lb ed="X" n="0674b05"/><lb ed="R059" n="0095b05"/>須彌出海。風浪不能漂動。禪定持心。境識不能遷
<lb ed="X" n="0674b06"/><lb ed="R059" n="0095b06"/>惑。然須彌無實法。不過四寶四微合成。禪定亦無
<lb ed="X" n="0674b07"/><lb ed="R059" n="0095b07"/>實法。不過諸心心所四分合成耳。生死如長夜。無
<lb ed="X" n="0674b08"/><lb ed="R059" n="0095b08"/>明所纏。故晝夕咸寐。涅槃如永日。智慧開朗。故晝
<lb ed="X" n="0674b09"/><lb ed="R059" n="0095b09"/>夕咸寤也。流轉生死。惟是六根。安樂涅槃。亦惟六
<lb ed="X" n="0674b10"/><lb ed="R059" n="0095b10"/>根。背覺合塵名爲倒。而實無減。背塵合覺名爲正。
<lb ed="X" n="0674b11"/><lb ed="R059" n="0095b11"/>而實無增。故但如六龍舞。不過首尾相換而<anchor xml:id="nkr_note_add_0674b1101" n="0674b1101"/><anchor xml:id="beg0674b1101" n="0674b1101"/>已<anchor xml:id="end0674b1101"/>。諸
<lb ed="X" n="0674b12"/><lb ed="R059" n="0095b12"/>法旣皆平等。則隨擧一微塵法。卽與一眞如地平
<lb ed="X" n="0674b13"/><lb ed="R059" n="0095b13"/>等。非離一切法外。別有一大總相法門。直是頭頭
<lb ed="X" n="0674b14"/><lb ed="R059" n="0095b14"/>法法。無非大總相法門也。依一眞地而施化道。如
<lb ed="X" n="0674b15"/><lb ed="R059" n="0095b15"/>依大地而有四時之木。春生夏榮。秋實冬落。番番
<lb ed="X" n="0674b16"/><lb ed="R059" n="0095b16"/>生。番番榮。番番實。番番落。終而復始。始而復終。徧
<lb ed="X" n="0674b17"/><lb ed="R059" n="0095b17"/>於十方。亘於三世。皆是如來自在神力也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0674b18"/>
<lb ed="X" n="0674b19"/><lb ed="R059" n="0095b18"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>佛說四十二章經解<note place="inline">終</note></cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0674b20"/>
<lb ed="X" n="0674b21"/>
<lb ed="X" n="0674b22"/>
<lb ed="X" n="0674b23"/>
<lb ed="X" n="0674b24"/>
<pb ed="X" xml:id="X37.0670.0674c" n="0674c"/>
<lb ed="X" n="0674c01"/>
<lb ed="X" n="0674c02"/>
<lb ed="X" n="0674c03"/><lb ed="R059" n="0096a01"/><cb:div type="w"><p xml:id="pX37p0674c0301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0674001" n="0674001"/>四十二章經指南<note place="inline">一卷</note></p>
<lb ed="X" n="0674c04"/><lb ed="R059" n="0096a02"/><byline cb:type="author">明　道霈　述</byline>
<lb ed="X" n="0674c05"/><lb ed="R059" n="0096a03"/><p xml:id="pX37p0674c0501">卍云。收于佛祖三經指南。故不出于此。</p></cb:div>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0666b2301" to="#end0666b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0666c0701" to="#end0666c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0666c1001" to="#end0666c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0666c1601" to="#end0666c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0667b1301" to="#end0667b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0667b1401" to="#end0667b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0667b1402" to="#end0667b1402"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0667b1403" to="#end0667b1403"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0667c0301" to="#end0667c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0667c0901" to="#end0667c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0668a0901" to="#end0668a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0668a1101" to="#end0668a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0668a1301" to="#end0668a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0668a1401" to="#end0668a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0668b1701" to="#end0668b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0669b0601" to="#end0669b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0669b0701" to="#end0669b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0669b0702" to="#end0669b0702"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0669c2001" to="#end0669c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0669c2002" to="#end0669c2002"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0669c2101" to="#end0669c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0669c2401" to="#end0669c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0670a1101" to="#end0670a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0670a1501" to="#end0670a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0671b1901" to="#end0671b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0672a2101" to="#end0672a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0672c0201" to="#end0672c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0673a1001" to="#end0673a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0673b1201" to="#end0673b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0673b1401" to="#end0673b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">斂</lem><rdg wit="#wit.orig">歛</rdg></app>
<app from="#beg0674b1101" to="#end0674b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0670001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0670001">田字疑剩</note>
<note n="0674001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0674001">（佛祖三經指南(No. 675-1)第37卷所收。<g ref="#CB18834">󴦒</g>）</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0666b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0666b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0666c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0666c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0666c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0666c1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0666c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0666c1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0667b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0667b1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0667b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0667b1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0667b1402" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0667b1402">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0667b1403" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0667b1403">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0667c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0667c0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0667c0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0667c0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0668a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0668a0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0668a1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0668a1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0668a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0668a1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0668a1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0668a1401">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0668b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0668b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0669b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0669b0601">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0669b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0669b0701">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0669b0702" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0669b0702">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0669c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0669c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0669c2002" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0669c2002">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0669c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0669c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0669c2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0669c2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0670a1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0670a1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0670a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0670a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0671b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0671b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0672a2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0672a2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0672c0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0672c0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0673a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0673a1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0673b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0673b1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0673b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0673b1401">斂【CB】，歛【卍續】</note>
<note n="0674b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0674b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>