<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X38n0687">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 687 梵網經菩薩戒本疏</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 687 梵網經菩薩戒本疏</title>
			<author>唐 知周撰</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>2卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">38</idno>.<idno type="no">687</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2022-10-12 23:43:51 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">梵網經菩薩戒本疏</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00193">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00193</charName>
				<mapping cb:dec="983233" type="PUA">U+F00C1</mapping>
			<mapping type="unicode">U+243D9</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>暖</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[火*(而/而)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00985">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00985</charName>
				<mapping cb:dec="984025" type="PUA">U+F03D9</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2039D</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>愆</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[億-音+(夫*夫)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01040">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01040</charName>
				<mapping cb:dec="984080" type="PUA">U+F0410</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2DABF</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[此/束]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01479">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01479</charName>
				<mapping cb:dec="984519" type="PUA">U+F05C7</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3B70</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[此/朿]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01805">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01805</charName>
				<mapping cb:dec="984845" type="PUA">U+F070D</mapping>
			<mapping type="unicode">U+4828</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+詹]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02549">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02549</charName>
				<mapping cb:dec="985589" type="PUA">U+F09F5</mapping>
			<mapping type="unicode">U+445B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>舐</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[舌*氐]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB05577">
				<charName>CBETA CHARACTER CB05577</charName>
				<mapping cb:dec="988617" type="PUA">U+F15C9</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2E30E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>胸</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(曷-曰)/月]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB06873">
				<charName>CBETA CHARACTER CB06873</charName>
				<mapping cb:dec="989913" type="PUA">U+F1AD9</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2231E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>迴</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[廷-壬+(同-(一/口)+巳)]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-10-09T08:22:21">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="2"/>
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0440a" n="0440a"/>
<lb ed="X" n="0440a01"/>
<lb ed="X" n="0440a02"/><cb:docNumber>No. 687</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0440a03"/><lb ed="R060" n="0303a01"/><cb:juan fun="open" n="2"><cb:mulu type="卷" n="2"/><cb:jhead>梵網經疏卷第二<note place="inline">頭起佛坐菩提樹尾盡不婬戒</note></cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0440a04"/>
<lb ed="X" n="0440a05"/><lb ed="R060" n="0303a02"/><byline cb:type="author">濮陽沙門　知周　撰</byline>
<lb ed="X" n="0440a06"/><lb ed="R060" n="0303a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0440a0601">爾時釋迦牟尼佛初坐菩提樹下至心心頂戴喜躍
<lb ed="X" n="0440a07"/><lb ed="R060" n="0303a04"/>受持者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0440a08"/><lb ed="R060" n="0303a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0440a0801">述曰此是大門三段分經第一微塵數舍那說心
<lb ed="X" n="0440a09"/><lb ed="R060" n="0303a06"/>地戒品章如前叙訖從此文<anchor xml:id="nkr_note_add_0440a0901" n="0440a0901"/><anchor xml:id="beg0440a0901" n="0440a0901"/>已<anchor xml:id="end0440a0901"/>下是第二一釋迦
<lb ed="X" n="0440a10"/><lb ed="R060" n="0303a07"/>說心地戒品章分三一說心地戒序<note place="inline">從此下至是事
<lb ed="X" n="0440a11"/><lb ed="R060" n="0303a08"/>應當學敬心奉持是</note>二正說心地戒品<note place="inline">從佛吿諸佛子至有十重木叉</note>三結
<lb ed="X" n="0440a12"/><lb ed="R060" n="0303a09"/>勸流通<note place="inline">從語佛子是四十八輕戒至心頂載喜躍受持是</note>就初說心地戒
<lb ed="X" n="0440a13"/><lb ed="R060" n="0303a10"/>序分二一結集經家序<note place="inline">從初至佛誦一切佛大乘戒是也</note>二釋迦。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0440a14"/><lb ed="R060" n="0303a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0440a1401">佛自序<note place="inline">從吿諸菩薩言我今半月半月下至第一淸淨者是</note>。</p>
<lb ed="X" n="0440a15"/><lb ed="R060" n="0303a12"/><p xml:id="pX38p0440a1501">爾時釋迦牟尼佛初坐菩提樹下成無上覺者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0440a16"/><lb ed="R060" n="0303a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0440a1601">述曰此是第一結集家序就中分二先叙戒名戒
<lb ed="X" n="0440a17"/><lb ed="R060" n="0303a14"/>光<note place="inline">從初至卽口放無量光明是</note>次叙時衆戒聽<note place="inline">從是時百萬億至聽佛誦一切
<lb ed="X" n="0440a18"/><lb ed="R060" n="0303a15"/>大戒是</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0440a19"/><lb ed="R060" n="0303a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0440a1901">菩提樹下成無上覺者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0440a20"/><lb ed="R060" n="0303a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0440a2001">述曰言爾時者爲化佛身也此從佛報身佛所受
<lb ed="X" n="0440a21"/><lb ed="R060" n="0303a18"/>戒迴時故云爾時此則報化不融差別敎義釋爾
<lb ed="X" n="0440a22"/><lb ed="R060" n="0303b01"/>時也若爾時者法無三世時節諸佛一身無量身
<lb ed="X" n="0440a23"/><lb ed="R060" n="0303b02"/>無量身一身於平等法界中爲化衆生現受戒時
<lb ed="X" n="0440a24"/><lb ed="R060" n="0303b03"/>及結戒時故云爾時圓敎義也釋迦此翻能是姓
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0440b" n="0440b"/>
<lb ed="X" n="0440b01"/><lb ed="R060" n="0303b04"/>牟尼此翻仁翻寂是名也故稱能仁能寂菩提樹
<lb ed="X" n="0440b02"/><lb ed="R060" n="0303b05"/>者如西域記說摩訶陀國中有金剛座上有畢鉢
<lb ed="X" n="0440b03"/><lb ed="R060" n="0303b06"/>羅樹後身菩薩坐此樹下成道因名菩提樹也<note place="inline">菩提
<lb ed="X" n="0440b04"/><lb ed="R060" n="0303b07"/>樹義大小同異如別章廣叙云云</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0440b05"/><lb ed="R060" n="0303b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0440b0501">成無上覺者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0440b06"/><lb ed="R060" n="0303b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0440b0601">述曰無上覺者約生死分限分爲二重佛斷分段
<lb ed="X" n="0440b07"/><lb ed="R060" n="0303b10"/>生死盡處三界住地盡處立一重無上覺義卽如
<lb ed="X" n="0440b08"/><lb ed="R060" n="0303b11"/>一切小乘三藏中說二無數劫六度行滿一百劫
<lb ed="X" n="0440b09"/><lb ed="R060" n="0303b12"/>中相好業滿菩提樹下三十四心斷結成佛名一
<lb ed="X" n="0440b10"/><lb ed="R060" n="0303b13"/>重成無上覺也此經非是如彼成無上覺何者乃
<lb ed="X" n="0440b11"/><lb ed="R060" n="0303b14"/>是變易生死無明元品咸盡坐菩提樹成無上覺
<lb ed="X" n="0440b12"/><lb ed="R060" n="0303b15"/>卽如一切大乘八藏中說出過五十一位住妙覺
<lb ed="X" n="0440b13"/><lb ed="R060" n="0303b16"/>地窮源盡性妙智獨存蕭然與羣有永分隔廓爾
<lb ed="X" n="0440b14"/><lb ed="R060" n="0303b17"/>與大虗同體量周法界應滿十方故云成無上覺
<lb ed="X" n="0440b15"/><lb ed="R060" n="0303b18"/><note place="inline">云云</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0440b16"/><lb ed="R060" n="0304a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0440b1601">初結菩薩波羅提木叉者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0440b17"/><lb ed="R060" n="0304a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0440b1701">述曰言初結者正覺道成體絕三世無初中後無
<lb ed="X" n="0440b18"/><lb ed="R060" n="0304a03"/>結無不結爲應應得度者於寂滅道場一時頓結
<lb ed="X" n="0440b19"/><lb ed="R060" n="0304a04"/>戒無盡藏故云初結菩薩波羅提木叉<note place="inline">菩薩木叉如前釋說</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0440b20"/><lb ed="R060" n="0304a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0440b2001">孝順父母師僧三寶孝順至道之法孝名爲戒亦名
<lb ed="X" n="0440b21"/><lb ed="R060" n="0304a06"/>制止者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0440b22"/><lb ed="R060" n="0304a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0440b2201">述曰依儒宗釋孝者天之經地之義人之行敎人
<lb ed="X" n="0440b23"/><lb ed="R060" n="0304a08"/>親愛莫善於孝故云孝也如佛法大乘釋孝者慈
<lb ed="X" n="0440b24"/><lb ed="R060" n="0304a09"/>悲喜捨也故本業瓔珞經下卷大衆受學品云以
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0440c" n="0440c"/>
<lb ed="X" n="0440c01"/><lb ed="R060" n="0304a10"/>慈悲喜捨化一切衆生皆得安樂名攝衆生戒故
<lb ed="X" n="0440c02"/><lb ed="R060" n="0304a11"/>以四等釋孝字正與此文相當也又如大乘經明
<lb ed="X" n="0440c03"/><lb ed="R060" n="0304a12"/>發菩薩心成菩薩體者更無過於四等法者父母
<lb ed="X" n="0440c04"/><lb ed="R060" n="0304a13"/>有生養身命之恩師僧能長養法身慧命之恩三
<lb ed="X" n="0440c05"/><lb ed="R060" n="0304a14"/>寶能冥願覆護轉迷成解轉凡入聖建立菩薩種
<lb ed="X" n="0440c06"/><lb ed="R060" n="0304a15"/>性莫大於此道是妙覺果道故云至道以上四位
<lb ed="X" n="0440c07"/><lb ed="R060" n="0304a16"/>是菩薩尊重供養之境菩薩應一一以四等而奉
<lb ed="X" n="0440c08"/><lb ed="R060" n="0304a17"/>事隨順故云孝順父母等也<note place="inline">云云</note>孝名爲戒者卽
<lb ed="X" n="0440c09"/><lb ed="R060" n="0304a18"/>是戒體也亦名制止卽十重四十八輕戒相也然
<lb ed="X" n="0440c10"/><lb ed="R060" n="0304b01"/>別非體無以發相非相無以表種種相雖殊同乘
<lb ed="X" n="0440c11"/><lb ed="R060" n="0304b02"/>平等無緣大悲大慈大喜大捨故云亦名制止<note place="inline">云
<lb ed="X" n="0440c12"/><lb ed="R060" n="0304b03"/>云</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0440c13"/><lb ed="R060" n="0304b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0440c1301">卽口放無量光明者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0440c14"/><lb ed="R060" n="0304b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0440c1401">述曰卽戒光無量故云無量光明又是上舍那佛
<lb ed="X" n="0440c15"/><lb ed="R060" n="0304b06"/>初發心中常所誦一戒光明金剛寶戒之光卽此
<lb ed="X" n="0440c16"/><lb ed="R060" n="0304b07"/>光不可測量故云無量光明口者如涅槃經名爲
<lb ed="X" n="0440c17"/><lb ed="R060" n="0304b08"/>面門卽是無上調御以光明覺覺悟衆生合其機
<lb ed="X" n="0440c18"/><lb ed="R060" n="0304b09"/>動然後說戒卽從佛口而說故戒光理亦光從佛
<lb ed="X" n="0440c19"/><lb ed="R060" n="0304b10"/>口而出又今如來從面門放光者表心地法門是
<lb ed="X" n="0440c20"/><lb ed="R060" n="0304b11"/>諸佛菩薩之本原如說修行者速成佛果又如法
<lb ed="X" n="0440c21"/><lb ed="R060" n="0304b12"/>花經云爾佛放光明助發實相義諸人今當知合
<lb ed="X" n="0440c22"/><lb ed="R060" n="0304b13"/>掌一心待佛當雨法雨充足求道者今佛放光亦
<lb ed="X" n="0440c23"/><lb ed="R060" n="0304b14"/>復如是助發一切菩薩心地法門令其奉行悟入
<lb ed="X" n="0440c24"/><lb ed="R060" n="0304b15"/>速達本原故云諸佛之本原行菩薩道之根本是
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0441a" n="0441a"/>
<lb ed="X" n="0441a01"/><lb ed="R060" n="0304b16"/>大衆諸佛子之根本此是助開本原義<note place="inline">與別敎義同也</note>復
<lb ed="X" n="0441a02"/><lb ed="R060" n="0304b17"/>次依圓義釋戒光者亦名有因緣光<note place="inline">文云有緣非無因故光是
<lb ed="X" n="0441a03"/><lb ed="R060" n="0304b18"/>也</note>亦名無色光<note place="inline">文云非靑黃赤白黑是也</note>亦名非色心光<note place="inline">文云非色
<lb ed="X" n="0441a04"/><lb ed="R060" n="0305a01"/>非心是義也</note>亦名離二邊光<note place="inline">文云非有非無是也</note>亦名能爲因果
<lb ed="X" n="0441a05"/><lb ed="R060" n="0305a02"/>光<note place="inline">文云非因果法是也</note>謹依今經卽有六名不同只是一金
<lb ed="X" n="0441a06"/><lb ed="R060" n="0305a03"/>剛寶戒光也如是無量光一光卽無量光無量光
<lb ed="X" n="0441a07"/><lb ed="R060" n="0305a04"/>與一光無二無差別自性淸淨金剛寶戒一也謹
<lb ed="X" n="0441a08"/><lb ed="R060" n="0305a05"/>依經文戒光是諸佛之本原行菩薩道之根本是
<lb ed="X" n="0441a09"/><lb ed="R060" n="0305a06"/>大衆諸佛子之根本卽大衆諸佛子應受持應讀
<lb ed="X" n="0441a10"/><lb ed="R060" n="0305a07"/>誦善學依天台師作六位釋戒光者一自性淸淨
<lb ed="X" n="0441a11"/><lb ed="R060" n="0305a08"/>光<note place="inline">文云一切衆生戒本原自性淸淨此並有可發之戒光煩惱覆而未發故</note>二釋名字
<lb ed="X" n="0441a12"/><lb ed="R060" n="0305a09"/>戒光亦名信相戒光<note place="inline">卽是六道衆生有大機動感賢聖或冥或顯受大乘戒信
<lb ed="X" n="0441a13"/><lb ed="R060" n="0305a10"/>心開發故文云衆生受佛戒卽入諸佛位常作如是信戒品<anchor xml:id="nkr_note_add_0441a1301" n="0441a1301"/><anchor xml:id="beg0441a1301" n="0441a1301"/>已<anchor xml:id="end0441a1301"/>具足故</note>三觀行戒光
<lb ed="X" n="0441a14"/><lb ed="R060" n="0305a11"/><note place="inline">卽如理觀行如法修行信解深遠得諸三昧陀羅尼如法花經隨喜功德五十人如此經中是大衆諸佛
<lb ed="X" n="0441a15"/><lb ed="R060" n="0305a12"/>子之根本故</note>四相似戒光<note place="inline">卽是十信菩薩證相似金剛戒光卽能卷舒照用如法花
<lb ed="X" n="0441a16"/><lb ed="R060" n="0305a13"/>云菩薩於淨身悉見世所有此經云行菩薩道根本是</note>五分證戒光<note place="inline">卽是十信十行
<lb ed="X" n="0441a17"/><lb ed="R060" n="0305a14"/>菩薩十迴向十地等覺四十一位位位分證金剛戒光卷舒照用如花嚴廣釋從初住乃至等覺光照十
<lb ed="X" n="0441a18"/><lb ed="R060" n="0305a15"/>方是</note>六究竟戒光<note place="inline">卽是妙覺佛果窮原盡性金剛戒光因滿照用無方自在名無邊光
<lb ed="X" n="0441a19"/><lb ed="R060" n="0305a16"/>覺悟一切今從佛口放光是結曰</note>故今經文云戒光從佛口出有
<lb ed="X" n="0441a20"/><lb ed="R060" n="0305a17"/>六義六名如前佛自結云戒光是諸佛之本原行
<lb ed="X" n="0441a21"/><lb ed="R060" n="0305a18"/>菩薩道之根本是大衆諸佛子之根本據此而言
<lb ed="X" n="0441a22"/><lb ed="R060" n="0305b01"/>作六位圓義釋戒光者深爲愜當然則凡聖雖殊
<lb ed="X" n="0441a23"/><lb ed="R060" n="0305b02"/>自性淸淨戒光始終一也復次說云一切衆生諸
<lb ed="X" n="0441a24"/><lb ed="R060" n="0305b03"/>佛菩薩戒本原自性淸淨者卽是因性淸淨光發
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0441b" n="0441b"/>
<lb ed="X" n="0441b01"/><lb ed="R060" n="0305b04"/>名字戒光因名字戒光發觀行戒光由觀行戒光
<lb ed="X" n="0441b02"/><lb ed="R060" n="0305b05"/>發相似戒光以相似戒光開分眞戒光以分眞戒
<lb ed="X" n="0441b03"/><lb ed="R060" n="0305b06"/>光發究竟戒光如是始終卽無始終離二邊故無
<lb ed="X" n="0441b04"/><lb ed="R060" n="0305b07"/>始終而說始終凡聖迷悟故迷悟始終雖殊本原
<lb ed="X" n="0441b05"/><lb ed="R060" n="0305b08"/>淸淨戒光一也<note place="inline">圓敎釋戒竟</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0441b06"/><lb ed="R060" n="0305b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0441b0601">是時百萬億大衆下至佛誦一切佛大戒者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0441b07"/><lb ed="R060" n="0305b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0441b0701">述曰准經文中只略擧四十許衆總數合有百萬
<lb ed="X" n="0441b08"/><lb ed="R060" n="0305b11"/>億大衆也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0441b09"/><lb ed="R060" n="0305b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0441b0901">十八梵天者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0441b10"/><lb ed="R060" n="0305b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0441b1001">初禪有三天<note place="inline">一梵天二梵衆天三大梵天也</note>二禪有三天<note place="inline">一少光天二無
<lb ed="X" n="0441b11"/><lb ed="R060" n="0305b14"/>量天三光音天</note>三禪有三天<note place="inline">一光淨天二無量淨天三遍淨天</note>四禪有九
<lb ed="X" n="0441b12"/><lb ed="R060" n="0305b15"/>天<note place="inline">一福生天二福愛天三<name role="" type="person">廣果天</name>四色究竟天亦名大自在天此四天是凡夫人住又有五天是五那
<lb ed="X" n="0441b13"/><lb ed="R060" n="0305b16"/>含人住處亦名五淨居一無煩天二無熱天三善見天四善<anchor xml:id="nkr_note_orig_0441001" n="0441001"/>〔可見〕天五少廣天又有無想天是外道住處
<lb ed="X" n="0441b14"/><lb ed="R060" n="0305b17"/>未皈依正法所以除之也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0441b15"/><lb ed="R060" n="0305b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0441b1501">六欲天者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0441b16"/><lb ed="R060" n="0306a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0441b1601"><note place="inline">一四天王天二<name role="" type="person">忉利天</name>三<name role="" type="person">夜摩天</name>四<name role="" type="person">兜率陀天</name>五化樂天六<name role="" type="person">他化自在天</name>也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0441b17"/><lb ed="R060" n="0306a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0441b1701">十六大國王者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0441b18"/><lb ed="R060" n="0306a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0441b1801"><note place="inline">依仁王經受持品十六國王者一者憍薩羅國二<name role="" type="person">舍衛國</name>三<name role="" type="person">摩竭提國</name>四波羅奈國五迦夷羅衛國六鳩
<lb ed="X" n="0441b19"/><lb ed="R060" n="0306a04"/>尸那國七鳩睒彌國八鳩留國九<name role="" type="person">罽賓國</name>十彌提國十一伽羅乾國十二乾陀衛國十三沙陀國十四僧
<lb ed="X" n="0441b20"/><lb ed="R060" n="0306a05"/>伽陀國十五健拏掘闍國十六波提國如是等國各有一國王故名十六大國王也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0441b21"/><lb ed="R060" n="0306a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0441b2101">合掌至心聽佛誦一切諸佛大戒者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0441b22"/><lb ed="R060" n="0306a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0441b2201">述曰此是結集家序大衆至心聽佛說戒竟。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0441b23"/><lb ed="R060" n="0306a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0441b2301">吿諸菩薩言我今半月半月自諸佛法戒下至第一
<lb ed="X" n="0441b24"/><lb ed="R060" n="0306a09"/>淸淨者。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0441c" n="0441c"/>
<lb ed="X" n="0441c01"/><lb ed="R060" n="0306a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0441c0101">此是序中第二佛自序戒德就中分二序戒德勸
<lb ed="X" n="0441c02"/><lb ed="R060" n="0306a11"/>學<note place="inline">從吿諸菩薩言至應誦善學是</note>二序戒體勸受<note place="inline">從佛子諦聽至第一淸淨者是
<lb ed="X" n="0441c03"/><lb ed="R060" n="0306a12"/>也</note>就前分三初勸誦二明戒德三結勸學我今自
<lb ed="X" n="0441c04"/><lb ed="R060" n="0306a13"/>誦諸佛法戒者明是十方三世諸佛法戒非我創
<lb ed="X" n="0441c05"/><lb ed="R060" n="0306a14"/>結故云半月半月自誦今者乃是佛誦戒時卽名
<lb ed="X" n="0441c06"/><lb ed="R060" n="0306a15"/>我今也又是佛應機說法戒之時故云我今明佛
<lb ed="X" n="0441c07"/><lb ed="R060" n="0306a16"/>是果極圓滿之位猶自常誦大戒況十地以下而
<lb ed="X" n="0441c08"/><lb ed="R060" n="0306a17"/>當不誦持者。</p><p xml:id="pX38p0441c0806" cb:place="inline">故云汝等一切發心菩薩乃至十
<lb ed="X" n="0441c09"/><lb ed="R060" n="0306a18"/>發趣十長養十金剛十地諸菩薩亦誦十發趣者
<lb ed="X" n="0441c10"/><lb ed="R060" n="0306b01"/>卽是華嚴經本業同名十住以諸菩薩從初發心
<lb ed="X" n="0441c11"/><lb ed="R060" n="0306b02"/>於多劫中修行諸度住十信位名外凡夫以此菩
<lb ed="X" n="0441c12"/><lb ed="R060" n="0306b03"/>薩信想心中行眞如法此信想心卽在眞如理外
<lb ed="X" n="0441c13"/><lb ed="R060" n="0306b04"/>故云外凡夫也從此得入初發心住得相似眞如
<lb ed="X" n="0441c14"/><lb ed="R060" n="0306b05"/>現前此相似心眞如卽能增進菩薩趣向一切智
<lb ed="X" n="0441c15"/><lb ed="R060" n="0306b06"/>海無上佛果故名十發趣也十長養者花嚴本業
<lb ed="X" n="0441c16"/><lb ed="R060" n="0306b07"/>名爲十行此經據行能長養菩薩法身故云十長
<lb ed="X" n="0441c17"/><lb ed="R060" n="0306b08"/>養十金剛者華嚴本業同名十迴向此經以諸菩
<lb ed="X" n="0441c18"/><lb ed="R060" n="0306b09"/>薩住迴向位中一切功德普與一切衆生共之心
<lb ed="X" n="0441c19"/><lb ed="R060" n="0306b10"/>如金剛不可破壞又願共一切衆生念趣向無上
<lb ed="X" n="0441c20"/><lb ed="R060" n="0306b11"/>菩提故名十金剛<note place="inline">十地如上釋竟</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0441c21"/><lb ed="R060" n="0306b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0441c2101">是故戒光從口出有緣非無因故光光非靑黃赤白
<lb ed="X" n="0441c22"/><lb ed="R060" n="0306b13"/>黑非色非心非有非無非因果法者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0441c23"/><lb ed="R060" n="0306b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0441c2301">述曰此是第二正明戒德是大衆諸佛子之根本
<lb ed="X" n="0441c24"/><lb ed="R060" n="0306b15"/>戒光從口出者<note place="inline">如前釋竟</note>有緣非無因故光言佛放光
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0442a" n="0442a"/>
<lb ed="X" n="0442a01"/><lb ed="R060" n="0306b16"/>爲百萬億大衆故曰有緣是佛從初發心以常誦
<lb ed="X" n="0442a02"/><lb ed="R060" n="0306b17"/>此戒故還從口中故出戒光故云非無因故光也
<lb ed="X" n="0442a03"/><lb ed="R060" n="0306b18"/>如大智度論說有一三藏比丘以多生說法口中
<lb ed="X" n="0442a04"/><lb ed="R060" n="0307a01"/>常出諸香今佛口出戒光正由常誦法戒故成戒
<lb ed="X" n="0442a05"/><lb ed="R060" n="0307a02"/>光也又釋攝善戒戒中有般若波羅蜜能破無明
<lb ed="X" n="0442a06"/><lb ed="R060" n="0307a03"/>黑闇發一切種智光故名戒光從口出有緣非無
<lb ed="X" n="0442a07"/><lb ed="R060" n="0307a04"/>因故光<note place="inline">云云</note>光光非靑黃赤白黑者此淨妙戒光
<lb ed="X" n="0442a08"/><lb ed="R060" n="0307a05"/>不同世間五方五色之光故云非靑黃赤白黑淨
<lb ed="X" n="0442a09"/><lb ed="R060" n="0307a06"/>妙戒光不同質礙之色有限之心故云非色心此
<lb ed="X" n="0442a10"/><lb ed="R060" n="0307a07"/>淨妙戒光不可以有無二邊而取故云非有非無
<lb ed="X" n="0442a11"/><lb ed="R060" n="0307a08"/>此淨妙戒光不同斷見常見無因果法能爲初發
<lb ed="X" n="0442a12"/><lb ed="R060" n="0307a09"/>菩提心者作行本原乃至令入五十二位故云非
<lb ed="X" n="0442a13"/><lb ed="R060" n="0307a10"/>無因果法故總結云諸佛之本原行菩薩道之根
<lb ed="X" n="0442a14"/><lb ed="R060" n="0307a11"/>本是大衆諸佛子之根本<note place="inline">叙戒德竟云云</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442a15"/><lb ed="R060" n="0307a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0442a1501">是大衆諸佛子應受持應讀誦善學者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442a16"/><lb ed="R060" n="0307a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0442a1601">述曰此是第三結勸大衆受學從師曰受奉行曰
<lb ed="X" n="0442a17"/><lb ed="R060" n="0307a14"/>持背文曰誦心精專一無雜亂故云善學<note place="inline">云云</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442a18"/><lb ed="R060" n="0307a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0442a1801">佛子諦聽下至第一淸淨者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442a19"/><lb ed="R060" n="0307a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0442a1901">述曰此是佛自叙中第二序戒體勸受此一章卽
<lb ed="X" n="0442a20"/><lb ed="R060" n="0307a17"/>結前生後含兩義也以屬序故名結前以此中淸
<lb ed="X" n="0442a21"/><lb ed="R060" n="0307a18"/>淨戒體爲下十重四十八戒相作本以相依體故
<lb ed="X" n="0442a22"/><lb ed="R060" n="0307b01"/>又體能持相故卽名生後諦聽者審定無謬故云
<lb ed="X" n="0442a23"/><lb ed="R060" n="0307b02"/>諦聽百官者唐堯之時只置一百員官故宰相者
<lb ed="X" n="0442a24"/><lb ed="R060" n="0307b03"/>宰由割也相者相國之化言居此位者觀國之光
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0442b" n="0442b"/>
<lb ed="X" n="0442b01"/><lb ed="R060" n="0307b04"/>利用賓王斷割時啓故云宰相比丘者此翻乞士
<lb ed="X" n="0442b02"/><lb ed="R060" n="0307b05"/>破惡怖魔持戒也尼翻女也八部鬼神變化人者
<lb ed="X" n="0442b03"/><lb ed="R060" n="0307b06"/>就變爲人小乘律中<anchor xml:id="nkr_note_orig_0442001" n="0442001"/>成難不得戒今大乘一切八
<lb ed="X" n="0442b04"/><lb ed="R060" n="0307b07"/>部變爲人但解法師語盡受得戒皆名第一淸淨
<lb ed="X" n="0442b05"/><lb ed="R060" n="0307b08"/>者以發心受戒出過五住地戒二種生死故名第
<lb ed="X" n="0442b06"/><lb ed="R060" n="0307b09"/>一淸淨也故本業經云其受戒者過度四魔越三
<lb ed="X" n="0442b07"/><lb ed="R060" n="0307b10"/>界苦從生至生不失此戒常隨行人乃至成佛又
<lb ed="X" n="0442b08"/><lb ed="R060" n="0307b11"/>復法師能於一國土中敎化一人出家受菩薩戒
<lb ed="X" n="0442b09"/><lb ed="R060" n="0307b12"/>者是法師勝造八萬四千寶塔況復二三人乃至
<lb ed="X" n="0442b10"/><lb ed="R060" n="0307b13"/>百千福果不可稱量其受戒者入諸佛界菩薩數
<lb ed="X" n="0442b11"/><lb ed="R060" n="0307b14"/>中超過三界生死之苦一切菩薩凡聖戒盡用心
<lb ed="X" n="0442b12"/><lb ed="R060" n="0307b15"/>爲體是故心盡戒亦盡心無盡故戒亦無盡六道
<lb ed="X" n="0442b13"/><lb ed="R060" n="0307b16"/>衆生盡受得戒<anchor xml:id="nkr_note_add_0442b1301" n="0442b1301"/><anchor xml:id="beg0442b1301" n="0442b1301"/>但<anchor xml:id="end0442b1301"/>使解語得戒不失佛子三世中
<lb ed="X" n="0442b14"/><lb ed="R060" n="0307b17"/>一切諸佛常作是說我今在此樹下爲十四億人
<lb ed="X" n="0442b15"/><lb ed="R060" n="0307b18"/>說住前信想菩薩初受戒法佛子是信想菩薩於
<lb ed="X" n="0442b16"/><lb ed="R060" n="0308a01"/>十千劫行十戒法當入住乃至十行十迴向十地
<lb ed="X" n="0442b17"/><lb ed="R060" n="0308a02"/>等覺妙覺佛果<note place="inline">云云</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442b18"/><lb ed="R060" n="0308a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0442b1801"><anchor xml:id="nkr_note_add_0442b1801" n="0442b1801"/><anchor xml:id="beg0442b1801" n="0442b1801"/>但<anchor xml:id="end0442b1801"/>解法師語盡受得戒者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442b19"/><lb ed="R060" n="0308a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0442b1901">述曰中不相領解不得戒有傍人傳譯令其更領
<lb ed="X" n="0442b20"/><lb ed="R060" n="0308a05"/>解卽得戒<note place="inline">廣論得戒不得戒如下三種受戒中說也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442b21"/><lb ed="R060" n="0308a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0442b2101">第一淸淨者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442b22"/><lb ed="R060" n="0308a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0442b2201">本業經云初入佛法海以信爲本故住在佛家以
<lb ed="X" n="0442b23"/><lb ed="R060" n="0308a08"/>戒爲本言此無盡藏戒體返本還原淸淨中勝若
<lb ed="X" n="0442b24"/><lb ed="R060" n="0308a09"/>有受得位同大覺無能過者故云第一淸淨者故
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0442c" n="0442c"/>
<lb ed="X" n="0442c01"/><lb ed="R060" n="0308a10"/>上經文云衆生受佛戒卽入諸佛位位同大覺<anchor xml:id="nkr_note_add_0442c0101" n="0442c0101"/><anchor xml:id="beg0442c0101" n="0442c0101"/>已<anchor xml:id="end0442c0101"/>
<lb ed="X" n="0442c02"/><lb ed="R060" n="0308a11"/>眞是諸佛子<note place="inline">第二序戒體勸受竟</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442c03"/><lb ed="R060" n="0308a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0442c0301">佛吿諸佛子言有十重波羅提木叉下至應當學敬
<lb ed="X" n="0442c04"/><lb ed="R060" n="0308a13"/>心奉持者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442c05"/><lb ed="R060" n="0308a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0442c0501">述曰三段分釋迦說心地戒爲三章一說心地戒
<lb ed="X" n="0442c06"/><lb ed="R060" n="0308a15"/>序以如前明訖此下第二正說心地戒品就分爲
<lb ed="X" n="0442c07"/><lb ed="R060" n="0308a16"/>二一說十重二說四十八輕說十重中分三初標
<lb ed="X" n="0442c08"/><lb ed="R060" n="0308a17"/>十重次別釋十重三結勸奉持如文可見今初標
<lb ed="X" n="0442c09"/><lb ed="R060" n="0308a18"/>十重故云有十重波羅提木叉也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442c10"/><lb ed="R060" n="0308b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0442c1001">若受菩薩戒不誦此戒非菩薩非佛種子者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442c11"/><lb ed="R060" n="0308b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0442c1101">述曰以受戒在心名爲佛種子今言人雖受得戒
<lb ed="X" n="0442c12"/><lb ed="R060" n="0308b03"/>體要戒名相種類過可稱法奉持而乃不誦十重
<lb ed="X" n="0442c13"/><lb ed="R060" n="0308b04"/>之名何能識知種類相分此由不誦名故不識相
<lb ed="X" n="0442c14"/><lb ed="R060" n="0308b05"/>不識相故不能知持犯分齊不知持犯分齊故非
<lb ed="X" n="0442c15"/><lb ed="R060" n="0308b06"/>佛種子非佛種子故卽非菩薩故云若受菩薩戒
<lb ed="X" n="0442c16"/><lb ed="R060" n="0308b07"/>不誦此戒者非菩薩非佛種子也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442c17"/><lb ed="R060" n="0308b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0442c1701">我亦如是誦者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442c18"/><lb ed="R060" n="0308b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0442c1801">述曰此引佛誦勸勵一切普同誦也<note place="inline">云云</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442c19"/><lb ed="R060" n="0308b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0442c1901"><anchor xml:id="nkr_note_add_0442c1901" n="0442c1901"/><anchor xml:id="beg0442c1901" n="0442c1901"/>已<anchor xml:id="end0442c1901"/>略說木叉相貌序者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442c20"/><lb ed="R060" n="0308b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0442c2001">准此亦可名結前生後相貌者卽是上文說戒德
<lb ed="X" n="0442c21"/><lb ed="R060" n="0308b12"/>戒體是名相貌也餘皆可解。</p>
<lb ed="X" n="0442c22"/><lb ed="R060" n="0308b13"/><p xml:id="pX38p0442c2201">▲不煞戒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442c23"/><lb ed="R060" n="0308b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0442c2301">佛吿佛子若自煞敎人殺下者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0442c24"/><lb ed="R060" n="0308b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0442c2401">述曰此是第二別釋十重十重卽爲十段如下次
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0443a" n="0443a"/>
<lb ed="X" n="0443a01"/><lb ed="R060" n="0308b16"/>第文中具明之。</p>
<lb ed="X" n="0443a02"/><lb ed="R060" n="0308b17"/><p xml:id="pX38p0443a0201">不殺戒第一將釋此戒略作五門一制不殺意二
<lb ed="X" n="0443a03"/><lb ed="R060" n="0308b18"/>釋不殺戒名三具緣成犯四論殺業得報輕重五
<lb ed="X" n="0443a04"/><lb ed="R060" n="0309a01"/>勸斷煞持戒。</p>
<lb ed="X" n="0443a05"/><lb ed="R060" n="0309a02"/><p xml:id="pX38p0443a0501">一制不煞戒意者詳諸敎文略擧十意一由斷衆
<lb ed="X" n="0443a06"/><lb ed="R060" n="0309a03"/>生命業重孤負自他更相怨害流轉無際煞業怨
<lb ed="X" n="0443a07"/><lb ed="R060" n="0309a04"/>心不堪入道故佛制不煞戒<note place="inline">一也</note>二由害大慈大悲
<lb ed="X" n="0443a08"/><lb ed="R060" n="0309a05"/>大喜大捨菩薩種性故不令煞故瑜伽論云菩薩
<lb ed="X" n="0443a09"/><lb ed="R060" n="0309a06"/>以大悲爲體尙須爲物捨身況更欲害彼命<note place="inline">二也</note>三
<lb ed="X" n="0443a10"/><lb ed="R060" n="0309a07"/>背恩養故不應行煞此經下文云六道衆生皆是
<lb ed="X" n="0443a11"/><lb ed="R060" n="0309a08"/>我父母我生生無不從之受生故若煞而食者卽
<lb ed="X" n="0443a12"/><lb ed="R060" n="0309a09"/>煞我先身亦煞我父母故<note place="inline">三也</note>四勝緣不定故不應
<lb ed="X" n="0443a13"/><lb ed="R060" n="0309a10"/>行煞如大智度論云或可蟻子在前成佛或諸衆
<lb ed="X" n="0443a14"/><lb ed="R060" n="0309a11"/>生在前成佛若害彼命便煞勝緣無相度故須制
<lb ed="X" n="0443a15"/><lb ed="R060" n="0309a12"/>之<note place="inline">四也</note>五一切衆生皆有佛性故不應行煞若行煞
<lb ed="X" n="0443a16"/><lb ed="R060" n="0309a13"/>者卽是損他法器妨他習修佛性種子故須斷煞
<lb ed="X" n="0443a17"/><lb ed="R060" n="0309a14"/>所以世尊作不輕菩薩身時普禮敬一切衆生曰
<lb ed="X" n="0443a18"/><lb ed="R060" n="0309a15"/>深敬汝等不敢輕慢汝等皆行菩薩道當得作佛
<lb ed="X" n="0443a19"/><lb ed="R060" n="0309a16"/><note place="inline">五也</note>六違菩薩無畏施故不應行煞如涅槃經云鷹
<lb ed="X" n="0443a20"/><lb ed="R060" n="0309a17"/>逐白鴿至舍利弗影中戰悼不安至佛影中寂然
<lb ed="X" n="0443a21"/><lb ed="R060" n="0309a18"/>安穩何以故佛吿舍利弗曰以汝聲聞人持不煞
<lb ed="X" n="0443a22"/><lb ed="R060" n="0309b01"/>未滿所以鴿猶戰悼佛持不煞戒圓滿所以鴿得
<lb ed="X" n="0443a23"/><lb ed="R060" n="0309b02"/>安穩持宜制斷<note place="inline">六也</note>七乖菩薩四攝行故不應行煞
<lb ed="X" n="0443a24"/><lb ed="R060" n="0309b03"/>言四攝者同事愛語利益布施若行煞心如涅槃
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0443b" n="0443b"/>
<lb ed="X" n="0443b01"/><lb ed="R060" n="0309b04"/>經及入楞伽經云一切衆生見行煞者咸言此人
<lb ed="X" n="0443b02"/><lb ed="R060" n="0309b05"/>是我等怨若怨心相向不可敎化則無處行利益愛
<lb ed="X" n="0443b03"/><lb ed="R060" n="0309b06"/>語同事布施布施則法也<note place="inline">七也</note>八減損諸善果報故
<lb ed="X" n="0443b04"/><lb ed="R060" n="0309b07"/>不應行煞如大論云假使滿<name role="" type="person">閻浮提</name>無價珍寶無
<lb ed="X" n="0443b05"/><lb ed="R060" n="0309b08"/>有能貴直於身命者是故若奪彼命亦得奪寶之
<lb ed="X" n="0443b06"/><lb ed="R060" n="0309b09"/>罪又涅槃云一切畏刀杖無不愛壽命恕<anchor xml:id="nkr_note_add_0443b0601" n="0443b0601"/><anchor xml:id="beg0443b0601" n="0443b0601"/>己<anchor xml:id="end0443b0601"/>以爲
<lb ed="X" n="0443b07"/><lb ed="R060" n="0309b10"/>喩勿煞勿行杖又如來得金剛不壞身得壽命長
<lb ed="X" n="0443b08"/><lb ed="R060" n="0309b11"/>遠者皆因持不煞戒咸得大果報也<note place="inline">八也</note>九爲成菩
<lb ed="X" n="0443b09"/><lb ed="R060" n="0309b12"/>薩恩報行故不應行煞謂一切菩薩得成行業入
<lb ed="X" n="0443b10"/><lb ed="R060" n="0309b13"/>五十二位至佛果者只由初發心時衆生無邊誓
<lb ed="X" n="0443b11"/><lb ed="R060" n="0309b14"/>願度以爲接衆生戒由有一切衆生毀譽稱譏苦
<lb ed="X" n="0443b12"/><lb ed="R060" n="0309b15"/>樂利衰故成就菩薩安忍生死聞佛無量德意而
<lb ed="X" n="0443b13"/><lb ed="R060" n="0309b16"/>有勇生死無數劫<anchor xml:id="nkr_note_orig_0443001" n="0443001"/>聖而不倦觀一切法及衆生同
<lb ed="X" n="0443b14"/><lb ed="R060" n="0309b17"/>畢竟空無緣慈悲喜捨行無作四弘就四弘誓願
<lb ed="X" n="0443b15"/><lb ed="R060" n="0309b18"/>四等四攝大恩大誓願無窮無盡能運載菩薩至
<lb ed="X" n="0443b16"/><lb ed="R060" n="0310a01"/>成佛果以此義故一切衆生是菩薩成就四弘誓
<lb ed="X" n="0443b17"/><lb ed="R060" n="0310a02"/>願四等四攝大恩養境界故須斷煞也<note place="inline">九也</note>十法爾
<lb ed="X" n="0443b18"/><lb ed="R060" n="0310a03"/>平等故不應行煞如維摩經云一法亦如也衆聖
<lb ed="X" n="0443b19"/><lb ed="R060" n="0310a04"/>賢亦如也至於彌勒亦如也何以故佛知一切衆
<lb ed="X" n="0443b20"/><lb ed="R060" n="0310a05"/>生卽異相不復更滅卽菩提相以此義故何有一
<lb ed="X" n="0443b21"/><lb ed="R060" n="0310a06"/>眞如害一眞如<anchor xml:id="nkr_note_orig_0443002" n="0443002"/>若薩行煞害心卽是一眞如煞一
<lb ed="X" n="0443b22"/><lb ed="R060" n="0310a07"/>眞如名爲魔事非是佛事若菩薩心行平等如虗
<lb ed="X" n="0443b23"/><lb ed="R060" n="0310a08"/>空觀身無相觀佛亦然觀衆生亦然與一切衆生
<lb ed="X" n="0443b24"/><lb ed="R060" n="0310a09"/>同一體性本原淸淨者卽是住在佛家以戒爲本
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0443c" n="0443c"/>
<lb ed="X" n="0443c01"/><lb ed="R060" n="0310a10"/>十方三世諸佛不可稱量虗空法界平等平等名
<lb ed="X" n="0443c02"/><lb ed="R060" n="0310a11"/>諸佛家旣是家業淸淨法爾如是何處行煞自破
<lb ed="X" n="0443c03"/><lb ed="R060" n="0310a12"/>家業欲令一切衆生同住佛家故須制煞<note place="inline">十也制不煞意
<lb ed="X" n="0443c04"/><lb ed="R060" n="0310a13"/>竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0443c05"/><lb ed="R060" n="0310a14"/><p xml:id="pX38p0443c0501">第二釋不煞名者如大集經云初受胎時有三事
<lb ed="X" n="0443c06"/><lb ed="R060" n="0310a15"/>一識<note place="inline">卽衆生業煩惱與識俱來入胎時總名爲識也</note>二命<note place="inline">卽息風連持名命也</note>二<g ref="#CB00193">𤏙</g>
<lb ed="X" n="0443c07"/><lb ed="R060" n="0310a16"/><note place="inline">卽父母膿血爛氣與衆生癡愛識命和合而住胎中故名燸也</note>又涅槃經云衆生
<lb ed="X" n="0443c08"/><lb ed="R060" n="0310a17"/>佛性住五陰中若壞五陰名曰煞生若有煞生卽
<lb ed="X" n="0443c09"/><lb ed="R060" n="0310a18"/>墮惡道色有三種過去現在則不可煞遮未來故
<lb ed="X" n="0443c10"/><lb ed="R060" n="0310b01"/>名爲煞生夫衆生者名出入息斷出入息故名爲
<lb ed="X" n="0443c11"/><lb ed="R060" n="0310b02"/>煞我等諸佛亦隨俗說說名爲煞<note place="inline">卽釋戒名者曰</note>息依身
<lb ed="X" n="0443c12"/><lb ed="R060" n="0310b03"/>轉名曰衆生斷他轉息令不相續出入息斷名曰
<lb ed="X" n="0443c13"/><lb ed="R060" n="0310b04"/>煞生菩薩四等拔苦與樂慶喜平等永斷煞業名
<lb ed="X" n="0443c14"/><lb ed="R060" n="0310b05"/>不煞生戒也卽戒能治之行煞生所對之境能所
<lb ed="X" n="0443c15"/><lb ed="R060" n="0310b06"/>合稱名不煞生戒也問曰一切般若諸大乘經說
<lb ed="X" n="0443c16"/><lb ed="R060" n="0310b07"/>諸衆生卽畢竟空准此亦無能煞之菩薩亦無所
<lb ed="X" n="0443c17"/><lb ed="R060" n="0310b08"/>煞之衆生今經何乃說十重四十八之別相豈不
<lb ed="X" n="0443c18"/><lb ed="R060" n="0310b09"/>是與虵畫足者乎答曰大矣哉乃邪魔之羣黨也
<lb ed="X" n="0443c19"/><lb ed="R060" n="0310b10"/>今當爲此而分別之作三門空有簡邪魔也一邪
<lb ed="X" n="0443c20"/><lb ed="R060" n="0310b11"/>見<anchor xml:id="nkr_note_orig_0443003" n="0443003"/>生空有二二乘空有三大乘空有今經是大乘
<lb ed="X" n="0443c21"/><lb ed="R060" n="0310b12"/>空有也一邪見空有者聞有作有解謂有無煞不
<lb ed="X" n="0443c22"/><lb ed="R060" n="0310b13"/>可改變聞空豁爾如龜毛兔角此皆以無始無明
<lb ed="X" n="0443c23"/><lb ed="R060" n="0310b14"/>薰習顚倒計度定執有空有二法所以聞畢竟空
<lb ed="X" n="0443c24"/><lb ed="R060" n="0310b15"/>卽謂永無一物聞說涅槃善有卽謂<anchor xml:id="nkr_note_orig_0443004" n="0443004"/>兀突嚚此是
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0444a" n="0444a"/>
<lb ed="X" n="0444a01"/><lb ed="R060" n="0310b16"/>空有二見邪心決徹名爲空見外道有見外道也
<lb ed="X" n="0444a02"/><lb ed="R060" n="0310b17"/><note place="inline">外道有空義竟</note>二乘說空有者卽猒三界六道八苦逼惱
<lb ed="X" n="0444a03"/><lb ed="R060" n="0310b18"/>爲有除滅分段煩惱及身爲空所以入滅盡定中
<lb ed="X" n="0444a04"/><lb ed="R060" n="0311a01"/>化火燒身永寂不出名爲無相名爲空也此不能
<lb ed="X" n="0444a05"/><lb ed="R060" n="0311a02"/>出入生死性相空寂利安一切也<note place="inline">約二乘說空有見竟</note>三大
<lb ed="X" n="0444a06"/><lb ed="R060" n="0311a03"/>乘空有者如本業經云因緣集故謂之有非曰有
<lb ed="X" n="0444a07"/><lb ed="R060" n="0311a04"/>之有因緣散故謂之無非曰無是故無有無無般
<lb ed="X" n="0444a08"/><lb ed="R060" n="0311a05"/>若解脫無二相一也此卽是學大乘者雖知諸佛
<lb ed="X" n="0444a09"/><lb ed="R060" n="0311a06"/>國及與衆生空而常修淨土敎化於衆生言有是
<lb ed="X" n="0444a10"/><lb ed="R060" n="0311a07"/>因緣有言空是因緣空所以色不異空空不異色
<lb ed="X" n="0444a11"/><lb ed="R060" n="0311a08"/>色卽是空空卽是色乃至一切法亦復如是<note place="inline">大乘空有
<lb ed="X" n="0444a12"/><lb ed="R060" n="0311a09"/>義竟</note>無上調御欲今學大乘者斷生死雜染還本原
<lb ed="X" n="0444a13"/><lb ed="R060" n="0311a10"/>淸淨故能於一自性淸淨道中畢竟空內若乃微
<lb ed="X" n="0444a14"/><lb ed="R060" n="0311a11"/>塵深著則制之以罪名毫末乖眞則防之以分齊
<lb ed="X" n="0444a15"/><lb ed="R060" n="0311a12"/>乃是大悲攝誘之道撙節佛子之儀無名相中假
<lb ed="X" n="0444a16"/><lb ed="R060" n="0311a13"/>名相而說也又若一切帶染動情衆生口爲說空
<lb ed="X" n="0444a17"/><lb ed="R060" n="0311a14"/>行在有中者如藥師經斷雖知明經不及中義不
<lb ed="X" n="0444a18"/><lb ed="R060" n="0311a15"/>能分別曉了中事以自貢高恒常懵憒乃與世間
<lb ed="X" n="0444a19"/><lb ed="R060" n="0311a16"/>衆魔從□□□更作縛著不能行之著婦女恩愛
<lb ed="X" n="0444a20"/><lb ed="R060" n="0311a17"/>之情口常說空行在有中不能發覺復不自知但
<lb ed="X" n="0444a21"/><lb ed="R060" n="0311a18"/>當論說他人是非如此人輩皆當墮三惡道中愛
<lb ed="X" n="0444a22"/><lb ed="R060" n="0311b01"/>慢見慢甚可怖畏愼之愼之善思念之忽墮惡道
<lb ed="X" n="0444a23"/><lb ed="R060" n="0311b02"/>極難忍也<note place="inline">釋不煞戒名竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0444a24"/><lb ed="R060" n="0311b03"/><p xml:id="pX38p0444a2401">三具緣成犯者言此煞戒七緣成犯一他身<note place="inline">簡異自身
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0444b" n="0444b"/>
<lb ed="X" n="0444b01"/><lb ed="R060" n="0311b04"/>故</note>二衆生<note place="inline">簡無情杭木故</note>三起衆生想<note place="inline">簡顚狂癡迷故落開通中也</note>四
<lb ed="X" n="0444b02"/><lb ed="R060" n="0311b05"/>有煞心<note place="inline">簡無煞故</note>五方便加空害<note place="inline">簡不加刀仗方便故</note>六發三毒
<lb ed="X" n="0444b03"/><lb ed="R060" n="0311b06"/>心<note place="inline">簡無毒心故</note>七正斷命<note place="inline">簡命不斷者故</note>一切大乘聖敎說煞
<lb ed="X" n="0444b04"/><lb ed="R060" n="0311b07"/>戒成犯不過此七緣收盡<note place="inline">以下七是別緣說又取經義說通緣三種</note>通
<lb ed="X" n="0444b05"/><lb ed="R060" n="0311b08"/>緣有三種者一是受菩薩戒人若不受戒卽無戒
<lb ed="X" n="0444b06"/><lb ed="R060" n="0311b09"/>可犯二是住戒自性若風顚狂准諸聖敎不由<anchor xml:id="nkr_note_add_0444b0601" n="0444b0601"/><anchor xml:id="beg0444b0601" n="0444b0601"/>己<anchor xml:id="end0444b0601"/>
<lb ed="X" n="0444b07"/><lb ed="R060" n="0311b10"/>力在開通無犯三無開緣如涅槃經說世尊作仙
<lb ed="X" n="0444b08"/><lb ed="R060" n="0311b11"/>豫國王時煞邪見五百婆羅門佛自斷云得住極
<lb ed="X" n="0444b09"/><lb ed="R060" n="0311b12"/>愛一子地若別敎歡喜地以上若圓敎初發心住
<lb ed="X" n="0444b10"/><lb ed="R060" n="0311b13"/>以上人方得一子地也又如華嚴經第五十六入
<lb ed="X" n="0444b11"/><lb ed="R060" n="0311b14"/>法界品說無猒足國王專行煞害爲善財說一如
<lb ed="X" n="0444b12"/><lb ed="R060" n="0311b15"/>約解脫無礙法門入法界海准此皆是別敎菩薩
<lb ed="X" n="0444b13"/><lb ed="R060" n="0311b16"/>圓敎初發心住以上位人見衆生機乘而作也此
<lb ed="X" n="0444b14"/><lb ed="R060" n="0311b17"/>三種緣中前二遍通一切後一緣要見機方行適
<lb ed="X" n="0444b15"/><lb ed="R060" n="0311b18"/>能無犯又如瑜伽戒本云開其救護衆生受無間
<lb ed="X" n="0444b16"/><lb ed="R060" n="0312a01"/>苦令雜苦得樂故<note place="inline">云云</note>。</p>
<lb ed="X" n="0444b17"/><lb ed="R060" n="0312a02"/><p xml:id="pX38p0444b1701">第四論煞業得報輕重如大智度論十地論對法
<lb ed="X" n="0444b18"/><lb ed="R060" n="0312a03"/>論等同說煞生得三種果一異熟果謂墮三惡道
<lb ed="X" n="0444b19"/><lb ed="R060" n="0312a04"/>二等流果謂若生人中多病短命三增上果謂所
<lb ed="X" n="0444b20"/><lb ed="R060" n="0312a05"/>感外物皆少光澤不久住故又優婆塞戒經第四
<lb ed="X" n="0444b21"/><lb ed="R060" n="0312a06"/>云因煞生故現在獲得惡色力惡名短命財物耗
<lb ed="X" n="0444b22"/><lb ed="R060" n="0312a07"/>減眷屬分離賢聖訶責人不信用他人作罪橫受
<lb ed="X" n="0444b23"/><lb ed="R060" n="0312a08"/>其殃是現在惡業之果捨此身<anchor xml:id="nkr_note_add_0444b2301" n="0444b2301"/><anchor xml:id="beg0444b2301" n="0444b2301"/>已<anchor xml:id="end0444b2301"/>當墮地獄多受
<lb ed="X" n="0444b24"/><lb ed="R060" n="0312a09"/>苦惱長飢短命惡色惡力惡名等事是名後世惡
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0444c" n="0444c"/>
<lb ed="X" n="0444c01"/><lb ed="R060" n="0312a10"/>業之果若得人身復受惡色短命此一惡人因緣
<lb ed="X" n="0444c02"/><lb ed="R060" n="0312a11"/>力令外一切五糓菓蓏皆悉減少此人殃流及一
<lb ed="X" n="0444c03"/><lb ed="R060" n="0312a12"/>天下又智論云煞生有十罪一者心常懷毒世世
<lb ed="X" n="0444c04"/><lb ed="R060" n="0312a13"/>不絕二者衆生憎惡眼不喜見三者常懷惡念思
<lb ed="X" n="0444c05"/><lb ed="R060" n="0312a14"/>惟惡事四者衆生畏之如見虵虎五者睡時心怖
<lb ed="X" n="0444c06"/><lb ed="R060" n="0312a15"/>覺亦不安六者常有惡夢七者命終之時狂惡怖
<lb ed="X" n="0444c07"/><lb ed="R060" n="0312a16"/>死八者種短命業因緣九者身壞命終隨泥犁中
<lb ed="X" n="0444c08"/><lb ed="R060" n="0312a17"/>十者若出爲人常當短命又如四分律云昔有一
<lb ed="X" n="0444c09"/><lb ed="R060" n="0312a18"/>比丘山中坐禪無記中推石殺一螘子螘子死<anchor xml:id="nkr_note_add_0444c0901" n="0444c0901"/><anchor xml:id="beg0444c0901" n="0444c0901"/>已<anchor xml:id="end0444c0901"/>
<lb ed="X" n="0444c10"/><lb ed="R060" n="0312b01"/>生野猪中其此野猪還來動石壓殺比丘此卽如
<lb ed="X" n="0444c11"/><lb ed="R060" n="0312b02"/>一切經說是無記報以此思之深爲明鏡<note place="inline">論殺業報竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0444c12"/><lb ed="R060" n="0312b03"/><p xml:id="pX38p0444c1201">第五勸斷殺持戒者如四分律云有二比丘夏竟
<lb ed="X" n="0444c13"/><lb ed="R060" n="0312b04"/>參佛一達佛所一忍渴而死佛問達者汝伴何在
<lb ed="X" n="0444c14"/><lb ed="R060" n="0312b05"/>答云爲不飮蟲水在路身亡某恐不得見佛遂犯
<lb ed="X" n="0444c15"/><lb ed="R060" n="0312b06"/>飮蟲水戒命存至此佛卽出金色臂令看吿云我
<lb ed="X" n="0444c16"/><lb ed="R060" n="0312b07"/>金色身由持戒得汝不持戒見我何益其在路亡
<lb ed="X" n="0444c17"/><lb ed="R060" n="0312b08"/>者先以至此聞法得果又如鵝珠比丘爲護鵝命
<lb ed="X" n="0444c18"/><lb ed="R060" n="0312b09"/>不惜自身性命又如釋迦菩薩作鹿王時以身爲
<lb ed="X" n="0444c19"/><lb ed="R060" n="0312b10"/>橋濟度群獸全彼自損作尸毗王時捨身代鴿以
<lb ed="X" n="0444c20"/><lb ed="R060" n="0312b11"/>全鴿命作慈力王時捨身飼五餓虎作薩埵王子
<lb ed="X" n="0444c21"/><lb ed="R060" n="0312b12"/>時自捨身命救餓虎兒作流水長者子時力運水
<lb ed="X" n="0444c22"/><lb ed="R060" n="0312b13"/>救千頭被枯涸魚命又如月上女菩薩時世<anchor xml:id="nkr_note_orig_0444001" n="0444001"/>飢給
<lb ed="X" n="0444c23"/><lb ed="R060" n="0312b14"/>見一女人新產飢急恐噉其子上女菩薩割自乳
<lb ed="X" n="0444c24"/><lb ed="R060" n="0312b15"/>以救彼命等普願諸善學者常當念念觀佛行處
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0445a" n="0445a"/>
<lb ed="X" n="0445a01"/><lb ed="R060" n="0312b16"/>成就具足攝衆生戒到彼岸戒具菩薩行常省<anchor xml:id="nkr_note_add_0445a0101" n="0445a0101"/><anchor xml:id="beg0445a0101" n="0445a0101"/>己<anchor xml:id="end0445a0101"/>
<lb ed="X" n="0445a02"/><lb ed="R060" n="0312b17"/>過不<anchor xml:id="nkr_note_orig_0445001" n="0445001"/>訟彼短不嫉彼供不高<anchor xml:id="nkr_note_add_0445a0201" n="0445a0201"/><anchor xml:id="beg0445a0201" n="0445a0201"/>己<anchor xml:id="end0445a0201"/>利□以一心修諸
<lb ed="X" n="0445a03"/><lb ed="R060" n="0312b18"/>功德常於其中調伏其心無令越逸退失五十二
<lb ed="X" n="0445a04"/><lb ed="R060" n="0313a01"/>位淸淨正道者也<note place="inline">勸持戒竟明不殺戒前五門竟<anchor xml:id="nkr_note_add_0445a0401" n="0445a0401"/><anchor xml:id="beg0445a0401" n="0445a0401"/>已<anchor xml:id="end0445a0401"/>下正釋戒文也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0445a05"/><lb ed="R060" n="0313a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0445a0501">佛言佛子者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0445a06"/><lb ed="R060" n="0313a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0445a0601">述曰此正釋不殺戒文分三別一制斷惡行卽攝
<lb ed="X" n="0445a07"/><lb ed="R060" n="0313a04"/>律儀戒<note place="inline">從初至不得故殺是</note>二制修善行卽攝善法戒<note place="inline">從而菩薩
<lb ed="X" n="0445a08"/><lb ed="R060" n="0313a05"/>至方便救護是</note>三違制結犯卽波羅夷罪<note place="inline">從而自恣心至波羅夷罪是</note>
<lb ed="X" n="0445a09"/><lb ed="R060" n="0313a06"/>若菩薩心心相續自行不殺生卽攝律儀戒正不
<lb ed="X" n="0445a10"/><lb ed="R060" n="0313a07"/>殺時自行四無量作一切善卽攝善法戒敎他一
<lb ed="X" n="0445a11"/><lb ed="R060" n="0313a08"/>切不行殺種種方便讚歎隨喜不殺生法化及一
<lb ed="X" n="0445a12"/><lb ed="R060" n="0313a09"/>切衆生卽是攝衆生戒如是三聚淨戒元是菩薩
<lb ed="X" n="0445a13"/><lb ed="R060" n="0313a10"/>初發心時一念淸淨心中一時受得今持戒時若
<lb ed="X" n="0445a14"/><lb ed="R060" n="0313a11"/>能常觀諸法空寂故則名具足波羅蜜戒<note place="inline">約觀心釋三聚
<lb ed="X" n="0445a15"/><lb ed="R060" n="0313a12"/>戒竟</note>若能令三毒心四倒不濁一心淸淨則名不離
<lb ed="X" n="0445a16"/><lb ed="R060" n="0313a13"/>濁戒<note place="inline">約此心淨無雜釋竟</note>若能安心於諸世間無雜無著度
<lb ed="X" n="0445a17"/><lb ed="R060" n="0313a14"/>一切衆生如度虗空爲是名不著戒<note place="inline">約無著釋竟</note>如上
<lb ed="X" n="0445a18"/><lb ed="R060" n="0313a15"/>釋者遍通一切戒戒皆如是<note place="inline">廣如別章及智度論述此中略而不出也</note>。</p>
<lb ed="X" n="0445a19"/><lb ed="R060" n="0313a16"/><p xml:id="pX38p0445a1901">佛言佛子者感應相扣故云佛言法華經云從佛
<lb ed="X" n="0445a20"/><lb ed="R060" n="0313a17"/>口生從法化生得佛法分我等今者眞是佛子若
<lb ed="X" n="0445a21"/><lb ed="R060" n="0313a18"/>通敎論入眞名佛子者卽從八人地至七地菩薩
<lb ed="X" n="0445a22"/><lb ed="R060" n="0313b01"/>位入眞名佛子<note place="inline">八人地見地薄地離欲地<anchor xml:id="nkr_note_add_0445a2201" n="0445a2201"/><anchor xml:id="beg0445a2201" n="0445a2201"/>已<anchor xml:id="end0445a2201"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0445a2202" n="0445a2202"/><anchor xml:id="beg0445a2202" n="0445a2202"/>辦<anchor xml:id="end0445a2202"/>地辟支佛地菩薩地等七位此約通
<lb ed="X" n="0445a23"/><lb ed="R060" n="0313b02"/>敎釋竟</note>若別敎入眞佛子者從初歡喜地至等覺地
<lb ed="X" n="0445a24"/><lb ed="R060" n="0313b03"/>十一位名眞佛子<note place="inline">約別敎釋竟</note>若圓敎入眞佛子者從
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0445b" n="0445b"/>
<lb ed="X" n="0445b01"/><lb ed="R060" n="0313b04"/>初發心住終至等覺其中十住十行十迴向十地
<lb ed="X" n="0445b02"/><lb ed="R060" n="0313b05"/>等覺總四十一位名眞佛子<note place="inline">約圓敎釋竟以上釋眞佛子義竟以下釋
<lb ed="X" n="0445b03"/><lb ed="R060" n="0313b06"/>相似佛子名字佛子</note>若通敎乾慧地名外凡夫亦名名字佛
<lb ed="X" n="0445b04"/><lb ed="R060" n="0313b07"/>子亦名信相佛子性地內凡夫卽名相似眞如佛
<lb ed="X" n="0445b05"/><lb ed="R060" n="0313b08"/>子<note place="inline">通竟</note>若別敎十信名外凡夫卽名名字佛子亦名
<lb ed="X" n="0445b06"/><lb ed="R060" n="0313b09"/>信相佛子十住十行十迴向名內凡夫卽名相似
<lb ed="X" n="0445b07"/><lb ed="R060" n="0313b10"/>眞如佛子<note place="inline">如上約四敎義差別釋佛子竟</note>若通望此經云一切變
<lb ed="X" n="0445b08"/><lb ed="R060" n="0313b11"/>化人皆受得戒又本業經云六道衆生皆得受戒
<lb ed="X" n="0445b09"/><lb ed="R060" n="0313b12"/>卽是一切具縛凡夫但有心信向戒者皆名佛子
<lb ed="X" n="0445b10"/><lb ed="R060" n="0313b13"/>也問若然者何故此經云衆生受佛戒卽入諸佛
<lb ed="X" n="0445b11"/><lb ed="R060" n="0313b14"/>位位同大覺<anchor xml:id="nkr_note_add_0445b1101" n="0445b1101"/><anchor xml:id="beg0445b1101" n="0445b1101"/>已<anchor xml:id="end0445b1101"/>眞是諸佛子準此經文初受戒者
<lb ed="X" n="0445b12"/><lb ed="R060" n="0313b15"/>卽位同諸佛眞是佛子何要更待十信具足入三
<lb ed="X" n="0445b13"/><lb ed="R060" n="0313b16"/>十賢方<anchor xml:id="nkr_note_orig_0445002" n="0445002"/>種佛子答依天台師釋佛位眞子此言佛
<lb ed="X" n="0445b14"/><lb ed="R060" n="0313b17"/>位眞子者遍通一切也今約別敎釋者若一切衆
<lb ed="X" n="0445b15"/><lb ed="R060" n="0313b18"/>生戒本源與諸佛菩薩本源同一自性淸淨者卽
<lb ed="X" n="0445b16"/><lb ed="R060" n="0314a01"/>是法平等無有高下是名阿耨菩提此據理性淸
<lb ed="X" n="0445b17"/><lb ed="R060" n="0314a02"/>淨平等凡夫於此卽可名爲理性佛位眞子<note place="inline">一也</note>若
<lb ed="X" n="0445b18"/><lb ed="R060" n="0314a03"/>一切聞光明寶戒信受奉行卽轉名名字淸淨平
<lb ed="X" n="0445b19"/><lb ed="R060" n="0314a04"/>等佛位眞子亦名信相佛位眞子<note place="inline">二也</note>歷十千劫中
<lb ed="X" n="0445b20"/><lb ed="R060" n="0314a05"/>持無盡戒藏滿足十信十信位中皆同前名從此
<lb ed="X" n="0445b21"/><lb ed="R060" n="0314a06"/>學八萬四千諸度法門淸淨鮮白入初發心住乃
<lb ed="X" n="0445b22"/><lb ed="R060" n="0314a07"/>至十迴向滿足三十位總名相似淸淨平等佛位
<lb ed="X" n="0445b23"/><lb ed="R060" n="0314a08"/>眞子<note place="inline">三也</note>若入初歡喜地乃至等覺十位十位中名
<lb ed="X" n="0445b24"/><lb ed="R060" n="0314a09"/>分分證淸淨平等佛位眞子<note place="inline">四也</note>若入妙覺窮原盡
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0445c" n="0445c"/>
<lb ed="X" n="0445c01"/><lb ed="R060" n="0314a10"/>性卽名具足圓滿佛位眞子<note place="inline">五也約別敎位釋竟</note>若圓敎釋
<lb ed="X" n="0445c02"/><lb ed="R060" n="0314a11"/>佛位眞子者今依大般若經第三百七十無雜法
<lb ed="X" n="0445c03"/><lb ed="R060" n="0314a12"/>品云色淸淨故般若淸淨般若淸淨故色淸淨色
<lb ed="X" n="0445c04"/><lb ed="R060" n="0314a13"/>淸淨故與般若淸淨無二無二分無別無斷故乃
<lb ed="X" n="0445c05"/><lb ed="R060" n="0314a14"/>至一切法亦如是說一理性佛位眞子者卽一切
<lb ed="X" n="0445c06"/><lb ed="R060" n="0314a15"/>凡聖同一自性故說爲理性淸淨平等佛位眞子
<lb ed="X" n="0445c07"/><lb ed="R060" n="0314a16"/><note place="inline">一也</note>若一切衆生聞說一切法自性淸淨初發信向
<lb ed="X" n="0445c08"/><lb ed="R060" n="0314a17"/>之心持卽名爲名字淸淨平等佛位眞子<note place="inline">二也</note>若能
<lb ed="X" n="0445c09"/><lb ed="R060" n="0314a18"/>觀一切法常寂滅相常淸淨相如法華云入五品
<lb ed="X" n="0445c10"/><lb ed="R060" n="0314b01"/>弟子卽位五十重隨喜名心卽觀行心中淸淨平
<lb ed="X" n="0445c11"/><lb ed="R060" n="0314b02"/>等佛位眞子<note place="inline">三也</note>過五十隨喜位發得六根淸淨大
<lb ed="X" n="0445c12"/><lb ed="R060" n="0314b03"/>千內外普於身心了了顯現如法師品說此名相
<lb ed="X" n="0445c13"/><lb ed="R060" n="0314b04"/>似平等佛位眞子<note place="inline">四也</note>若入十住十行十迴向十地
<lb ed="X" n="0445c14"/><lb ed="R060" n="0314b05"/>等覺四十一位於中悉能上作一切佛身下化作
<lb ed="X" n="0445c15"/><lb ed="R060" n="0314b06"/>一切身自行化他神通力用隱顯自在一一皆能
<lb ed="X" n="0445c16"/><lb ed="R060" n="0314b07"/>遍滿十方隨諸衆生所宜而度脫之此是分分證
<lb ed="X" n="0445c17"/><lb ed="R060" n="0314b08"/>淸淨平等佛位眞子<note place="inline">五也</note>唯妙覺一位名究竟圓滿
<lb ed="X" n="0445c18"/><lb ed="R060" n="0314b09"/>佛位眞子<note place="inline">融會圓敎六位差別同一淸淨者也</note>若融會者旣佛說般
<lb ed="X" n="0445c19"/><lb ed="R060" n="0314b10"/>若淸淨與色淸淨無二差別者正與今經一切凡
<lb ed="X" n="0445c20"/><lb ed="R060" n="0314b11"/>聖本源淸淨平等無二<anchor xml:id="nkr_note_orig_0445003" n="0445003"/>衍也今以迷悟深淺不同
<lb ed="X" n="0445c21"/><lb ed="R060" n="0314b12"/>遂分六位差別如華嚴經云一切法不生一切法
<lb ed="X" n="0445c22"/><lb ed="R060" n="0314b13"/>不滅若能如是解諸佛常現前又如大品經云一
<lb ed="X" n="0445c23"/><lb ed="R060" n="0314b14"/>切法卽眞如眞如卽一切法一切法與眞如無二
<lb ed="X" n="0445c24"/><lb ed="R060" n="0314b15"/>無別若依眞如學者一道淸淨無有二也若依迷
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0446a" n="0446a"/>
<lb ed="X" n="0446a01"/><lb ed="R060" n="0314b16"/>妄薄厚說有諸位差別故梁攝論云無不從此法
<lb ed="X" n="0446a02"/><lb ed="R060" n="0314b17"/>身流出無不還證此法身故此云如如一切佛說
<lb ed="X" n="0446a03"/><lb ed="R060" n="0314b18"/>一切法藏竟也<note place="inline">佛位眞子義竟</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0446a04"/><lb ed="R060" n="0315a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0446a0401">若自殺敎人殺者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0446a05"/><lb ed="R060" n="0315a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0446a0501">述曰制斷惡中分二先擧過<note place="inline">從若自殺至乃至有命者</note>次制斷
<lb ed="X" n="0446a06"/><lb ed="R060" n="0315a03"/><note place="inline">不得故殺是</note>初中又三一明能殺位<note place="inline">從自殺至呪殺是</note>二所作
<lb ed="X" n="0446a07"/><lb ed="R060" n="0315a04"/>殺<note place="inline">不得故敎是</note>初中又三一明能殺位<note place="inline">從自殺至呪殺是</note>二所
<lb ed="X" n="0446a08"/><lb ed="R060" n="0315a05"/>作殺事<note place="inline">從殺因至殺業是</note>三辨所殺生<note place="inline">乃至一切有命者是</note>初明能
<lb ed="X" n="0446a09"/><lb ed="R060" n="0315a06"/>殺位有五種一自殺可知二敎人殺有二一敎他
<lb ed="X" n="0446a10"/><lb ed="R060" n="0315a07"/>令自死二敎他殺生若小乘敎他不犯重罪今大
<lb ed="X" n="0446a11"/><lb ed="R060" n="0315a08"/>乘戒至成佛不失隔生亦得重罪三方便讚歎殺
<lb ed="X" n="0446a12"/><lb ed="R060" n="0315a09"/>者此亦有二一歎能殺之人有勝德二歎所用殺
<lb ed="X" n="0446a13"/><lb ed="R060" n="0315a10"/>法有功能此二又各有二一望未殺歎德令殺二
<lb ed="X" n="0446a14"/><lb ed="R060" n="0315a11"/>望<anchor xml:id="nkr_note_add_0446a1401" n="0446a1401"/><anchor xml:id="beg0446a1401" n="0446a1401"/>已<anchor xml:id="end0446a1401"/>殺歎德令喜皆善巧言說歎美殺事勸人取
<lb ed="X" n="0446a15"/><lb ed="R060" n="0315a12"/>死故云方便讚歎也四者見作隨喜者亦二一見
<lb ed="X" n="0446a16"/><lb ed="R060" n="0315a13"/>聞殺俱生喜故二見聞彼死亦皆生喜於三時中
<lb ed="X" n="0446a17"/><lb ed="R060" n="0315a14"/>配上三位初約未殺敎遣殺次約正殺讚有德後
<lb ed="X" n="0446a18"/><lb ed="R060" n="0315a15"/>約<anchor xml:id="nkr_note_add_0446a1801" n="0446a1801"/><anchor xml:id="beg0446a1801" n="0446a1801"/>已<anchor xml:id="end0446a1801"/>殺生隨喜<note place="inline">云云</note>五乃至呪殺者爲呪殺希故
<lb ed="X" n="0446a19"/><lb ed="R060" n="0315a16"/>云乃至也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0446a20"/><lb ed="R060" n="0315a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0446a2001">殺因緣法業者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0446a21"/><lb ed="R060" n="0315a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0446a2101">述曰此是第二所作殺事略作三釋一約一人明
<lb ed="X" n="0446a22"/><lb ed="R060" n="0315b01"/>所作殺事卽如一人動殺心爲因運手擧足持刀
<lb ed="X" n="0446a23"/><lb ed="R060" n="0315b02"/>杖具度爲緣造趣方便爲法正斷性命爲業<note place="inline">約一人釋
<lb ed="X" n="0446a24"/><lb ed="R060" n="0315b03"/>竟</note>又就四位釋之據自殺名因與未來作短命更
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0446b" n="0446b"/>
<lb ed="X" n="0446b01"/><lb ed="R060" n="0315b04"/>相殺害爲因故敎他名緣他卽是殺因敎他是殺
<lb ed="X" n="0446b02"/><lb ed="R060" n="0315b05"/>緣方便讚歎殺之力用名法見他殺<anchor xml:id="nkr_note_add_0446b0201" n="0446b0201"/><anchor xml:id="beg0446b0201" n="0446b0201"/>已<anchor xml:id="end0446b0201"/>隨喜他業
<lb ed="X" n="0446b03"/><lb ed="R060" n="0315b06"/>名業<note place="inline">四位釋竟</note>又衆生深愛性命爲生活因令斷他性
<lb ed="X" n="0446b04"/><lb ed="R060" n="0315b07"/>命名殺他因飮食衣服臥具醫藥名生活緣劫掠
<lb ed="X" n="0446b05"/><lb ed="R060" n="0315b08"/>強奪名殺他緣如以方便法用乘治令死名殺法
<lb ed="X" n="0446b06"/><lb ed="R060" n="0315b09"/>亦如古來酷吏法外拷掠令死皆名爲殺法如屠
<lb ed="X" n="0446b07"/><lb ed="R060" n="0315b10"/>兒魁膾獵師等以殺爲家業故名殺業<note place="inline">泛釋因緣法業竟</note>
<lb ed="X" n="0446b08"/><lb ed="R060" n="0315b11"/>如十地論中攝爲三離一謂內離三毒外離刀杖
<lb ed="X" n="0446b09"/><lb ed="R060" n="0315b12"/>卽是今經離殺因緣也二慈悲等爲對治離卽是
<lb ed="X" n="0446b10"/><lb ed="R060" n="0315b13"/>今經離殺法也三尙不惱衆生何況故殺爲果行
<lb ed="X" n="0446b11"/><lb ed="R060" n="0315b14"/>離是今經離殺業也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0446b12"/><lb ed="R060" n="0315b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0446b1201">乃至一切有命者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0446b13"/><lb ed="R060" n="0315b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0446b1301">述曰此是第三辨所殺生言之有命者簡無命者
<lb ed="X" n="0446b14"/><lb ed="R060" n="0315b17"/>故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0446b15"/><lb ed="R060" n="0315b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0446b1501">不得故殺者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0446b16"/><lb ed="R060" n="0316a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0446b1601">述曰此是第二制斷殺生故殺者簡無錯誤故旣
<lb ed="X" n="0446b17"/><lb ed="R060" n="0316a02"/>云一切則遍該凡聖界內外等一切有命者故殺
<lb ed="X" n="0446b18"/><lb ed="R060" n="0316a03"/>皆同犯重罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0446b19"/><lb ed="R060" n="0316a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0446b1901">而菩薩應起悲心下者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0446b20"/><lb ed="R060" n="0316a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0446b2001">述曰此制修善行爲二先起慈悲心次制作救護
<lb ed="X" n="0446b21"/><lb ed="R060" n="0316a06"/>心言是菩薩者遍通一切有心受得戒人也常住
<lb ed="X" n="0446b22"/><lb ed="R060" n="0316a07"/>有二一相續常住二凝然常住若菩薩行慈悲時
<lb ed="X" n="0446b23"/><lb ed="R060" n="0316a08"/>時時而行有間有斷怨親高下而能調伏斷<anchor xml:id="nkr_note_add_0446b2301" n="0446b2301"/><anchor xml:id="beg0446b2301" n="0446b2301"/>已<anchor xml:id="end0446b2301"/>還
<lb ed="X" n="0446b24"/><lb ed="R060" n="0316a09"/>續此名相續常住行慈悲也卽是四十心菩薩位
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0446c" n="0446c"/>
<lb ed="X" n="0446c01"/><lb ed="R060" n="0316a10"/>若菩薩行慈悲時雙照二諦心心寂滅自然流入
<lb ed="X" n="0446c02"/><lb ed="R060" n="0316a11"/>薩婆若海方治凝然常住者是名凝然常住慈悲
<lb ed="X" n="0446c03"/><lb ed="R060" n="0316a12"/>如此行義從歡喜地至妙覺地如是釋者別敎釋
<lb ed="X" n="0446c04"/><lb ed="R060" n="0316a13"/>常住慈悲<note place="inline">別敎釋常住竟</note>若圓敎者如涅槃經云聞是經
<lb ed="X" n="0446c05"/><lb ed="R060" n="0316a14"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0446c0501" n="0446c0501"/><anchor xml:id="beg0446c0501" n="0446c0501"/>已<anchor xml:id="end0446c0501"/>雖有煩惱如無煩惱曉了<anchor xml:id="nkr_note_add_0446c0502" n="0446c0502"/><anchor xml:id="beg0446c0502" n="0446c0502"/>己<anchor xml:id="end0446c0502"/>身有佛性故是名
<lb ed="X" n="0446c06"/><lb ed="R060" n="0316a15"/>爲常今經云一切衆生皆有佛性一切意識色心
<lb ed="X" n="0446c07"/><lb ed="R060" n="0316a16"/>皆入佛性戒中當當常有因故有當當常住法身
<lb ed="X" n="0446c08"/><lb ed="R060" n="0316a17"/>又如楞伽經云世間離生滅猶如虗空華智不得
<lb ed="X" n="0446c09"/><lb ed="R060" n="0316a18"/>有無而興大悲心此則大悲大智雙照雙用用故
<lb ed="X" n="0446c10"/><lb ed="R060" n="0316b01"/>大悲照故大智大智故用而常寂大悲故寂而常
<lb ed="X" n="0446c11"/><lb ed="R060" n="0316b02"/>用故不失於照功用而常寂故萬物自虗融萬物
<lb ed="X" n="0446c12"/><lb ed="R060" n="0316b03"/>自虗融故世間離生滅不失於照功故智不得有
<lb ed="X" n="0446c13"/><lb ed="R060" n="0316b04"/>無智不得有無故二邊永息世間離生滅故妙體
<lb ed="X" n="0446c14"/><lb ed="R060" n="0316b05"/>虗寂湛然妙體虗寂湛然故與法界而同其量二
<lb ed="X" n="0446c15"/><lb ed="R060" n="0316b06"/>邊永息故將法性而同一體所以一切凡聖同源
<lb ed="X" n="0446c16"/><lb ed="R060" n="0316b07"/>淸淨以無明愛取故有六道誘引諸子故說三乘
<lb ed="X" n="0446c17"/><lb ed="R060" n="0316b08"/>世異若能如是學如是行者卽名爲常住夫常住
<lb ed="X" n="0446c18"/><lb ed="R060" n="0316b09"/>者亦不是相續常凝然常一一皆以法界法性自
<lb ed="X" n="0446c19"/><lb ed="R060" n="0316b10"/>在無礙常住不變縱千變萬化亦自在常住故本
<lb ed="X" n="0446c20"/><lb ed="R060" n="0316b11"/>業經釋義品云佛有二種法身一法性身二應化
<lb ed="X" n="0446c21"/><lb ed="R060" n="0316b12"/>法身者是也卽於圓敎始終平等作六種常住一
<lb ed="X" n="0446c22"/><lb ed="R060" n="0316b13"/>理性常住如處胎經云法性如大海不觀有是非
<lb ed="X" n="0446c23"/><lb ed="R060" n="0316b14"/>凡夫賢聖人平等無高下者是也<note place="inline">其一</note>二名學常住
<lb ed="X" n="0446c24"/><lb ed="R060" n="0316b15"/>如說一切凡聖同一法性大根性人聞卽喜悅故
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0447a" n="0447a"/>
<lb ed="X" n="0447a01"/><lb ed="R060" n="0316b16"/>涅槃經云雖有煩惱如無煩惱曉了<anchor xml:id="nkr_note_add_0447a0101" n="0447a0101"/><anchor xml:id="beg0447a0101" n="0447a0101"/>己<anchor xml:id="end0447a0101"/>身有佛性
<lb ed="X" n="0447a02"/><lb ed="R060" n="0316b17"/>故是名爲常此是名字常住<note place="inline">其二</note>三觀行常住若菩
<lb ed="X" n="0447a03"/><lb ed="R060" n="0316b18"/>薩觀心法性空無所有一切法同畢竟空如法華
<lb ed="X" n="0447a04"/><lb ed="R060" n="0317a01"/>經中五十重隨喜人是此人於念念心中雙破八
<lb ed="X" n="0447a05"/><lb ed="R060" n="0317a02"/>倒如梵網經上卷云是戒能遮八倒此是觀行常
<lb ed="X" n="0447a06"/><lb ed="R060" n="0317a03"/>住<note place="inline">其三</note>四相似常住若菩薩照用融<anchor xml:id="nkr_note_orig_0447001" n="0447001"/>譯內外明徹如
<lb ed="X" n="0447a07"/><lb ed="R060" n="0317a04"/>法華經法師功德品六根互用淸淨洞達故經云
<lb ed="X" n="0447a08"/><lb ed="R060" n="0317a05"/>以淸淨常體一切身中<anchor xml:id="nkr_note_orig_0447002" n="0447002"/>觀卽圓敎十信人此是相
<lb ed="X" n="0447a09"/><lb ed="R060" n="0317a06"/>似常住<note place="inline">其四</note>五分證常住若菩薩過十信以後入初
<lb ed="X" n="0447a10"/><lb ed="R060" n="0317a07"/>發心位如華嚴云初發心時便成正覺了達諸方
<lb ed="X" n="0447a11"/><lb ed="R060" n="0317a08"/>眞實之性所有慧身不由他悟是菩薩得佛十力
<lb ed="X" n="0447a12"/><lb ed="R060" n="0317a09"/>四無所畏等一切功德如初發心住功德品說乃
<lb ed="X" n="0447a13"/><lb ed="R060" n="0317a10"/>至十住十行十迴向十地等覺總四十一位名分
<lb ed="X" n="0447a14"/><lb ed="R060" n="0317a11"/>證常住<note place="inline">其五</note>六究竟常住若入妙覺一位窮源盡性
<lb ed="X" n="0447a15"/><lb ed="R060" n="0317a12"/>常樂我淨此名究竟常住<note place="inline">其六誓願慈悲乃至一切法門於圓敎中一一
<lb ed="X" n="0447a16"/><lb ed="R060" n="0317a13"/>皆六位釋之也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0447a17"/><lb ed="R060" n="0317a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0447a1701">孝順心者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0447a18"/><lb ed="R060" n="0317a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0447a1801">述曰菩薩應行四攝攝化誘引故云孝順心<note place="inline">菩薩以布
<lb ed="X" n="0447a19"/><lb ed="R060" n="0317a16"/>施攝貧窮以愛語攝麤獷以利行攝無義以同事攝難調伏攝受名孝順心也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0447a20"/><lb ed="R060" n="0317a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0447a2001">方便救護者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0447a21"/><lb ed="R060" n="0317a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0447a2101">述曰方是法也便是宜也拔苦與樂名爲救護菩
<lb ed="X" n="0447a22"/><lb ed="R060" n="0317b01"/>薩隨衆生所宜方法拔苦與樂故云方便救護又
<lb ed="X" n="0447a23"/><lb ed="R060" n="0317b02"/>以方法<anchor xml:id="nkr_note_add_0447a2301" n="0447a2301"/><anchor xml:id="beg0447a2301" n="0447a2301"/>已<anchor xml:id="end0447a2301"/>在苦者救令得脫未入苦者護令不入
<lb ed="X" n="0447a24"/><lb ed="R060" n="0317b03"/>又苦者救拔樂者護念<note place="inline">種種解釋救護今並略而不出得意爲好</note>。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0447b" n="0447b"/>
<lb ed="X" n="0447b01"/><lb ed="R060" n="0317b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0447b0101">而自恣心者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0447b02"/><lb ed="R060" n="0317b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0447b0201">述曰此是第三違制結犯加涅槃經云慈能與樂
<lb ed="X" n="0447b03"/><lb ed="R060" n="0317b06"/>治貪悲能拔苦治瞋喜能度彼治癡捨行平等分
<lb ed="X" n="0447b04"/><lb ed="R060" n="0317b07"/>毒而是菩薩絕無四等之心唯奮三毒之志煩惱
<lb ed="X" n="0447b05"/><lb ed="R060" n="0317b08"/>猛盛故曰恣心方便加害稱快意殺生者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0447b06"/><lb ed="R060" n="0317b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0447b0601">是菩薩波羅夷罪者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0447b07"/><lb ed="R060" n="0317b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0447b0701">述曰結示罪名如前釋也<note place="inline">釋不殺戒竟廣如引述</note>。</p>
<lb ed="X" n="0447b08"/><lb ed="R060" n="0317b11"/><p xml:id="pX38p0447b0801">▲不偷盜戒第二將釋此戒五門分別一制不盜
<lb ed="X" n="0447b09"/><lb ed="R060" n="0317b12"/>意二釋不盜戒名三具緣成犯四論盜業得報輕
<lb ed="X" n="0447b10"/><lb ed="R060" n="0317b13"/>重五勸斷盜持戒。</p>
<lb ed="X" n="0447b11"/><lb ed="R060" n="0317b14"/><p xml:id="pX38p0447b1101">一制意不盜者略出十種一障入聖道故制由盜
<lb ed="X" n="0447b12"/><lb ed="R060" n="0317b15"/>業損他益<anchor xml:id="nkr_note_add_0447b1201" n="0447b1201"/><anchor xml:id="beg0447b1201" n="0447b1201"/>己<anchor xml:id="end0447b1201"/>惱他深重業道彌漫不堪入道<note place="inline">一也</note>二
<lb ed="X" n="0447b13"/><lb ed="R060" n="0317b16"/>盜能壞內外禁法故制百千億劫國王立法同制
<lb ed="X" n="0447b14"/><lb ed="R060" n="0317b17"/>入死罪諸佛同制入夷罪故<note place="inline">二也</note>三盜是生惱深故
<lb ed="X" n="0447b15"/><lb ed="R060" n="0317b18"/>制由財是衆生深長貪著故三毒滋蔓若盜損他
<lb ed="X" n="0447b16"/><lb ed="R060" n="0318a01"/>物本主見聞覺知則煩惱無歇<note place="inline">三也</note>四損財及命故
<lb ed="X" n="0447b17"/><lb ed="R060" n="0318a02"/>制由身命是正報財是依報依正相資得存生命
<lb ed="X" n="0447b18"/><lb ed="R060" n="0318a03"/>而乃非理盜財卽是侵他人命故大智論第十三
<lb ed="X" n="0447b19"/><lb ed="R060" n="0318a04"/>說偈一切諸衆生衣食以自活若劫奪取則爲劫
<lb ed="X" n="0447b20"/><lb ed="R060" n="0318a05"/>奪賊<note place="inline">四也</note>五失所化故制如有行盜卽自爲賊一切
<lb ed="X" n="0447b21"/><lb ed="R060" n="0318a06"/>衆生不喜見聞覺知何有受其化者<note place="inline">五也</note>六壞他信
<lb ed="X" n="0447b22"/><lb ed="R060" n="0318a07"/>心故制行盜人未信者不信<anchor xml:id="nkr_note_add_0447b2201" n="0447b2201"/><anchor xml:id="beg0447b2201" n="0447b2201"/>已<anchor xml:id="end0447b2201"/>信者皆壞<note place="inline">六也</note>七汙
<lb ed="X" n="0447b23"/><lb ed="R060" n="0318a08"/>辱佛法故制如凡人行盜猶尙擧世憎惡況佛子
<lb ed="X" n="0447b24"/><lb ed="R060" n="0318a09"/>行盜汙辱佛法實深<note place="inline">七也</note>八違正行故制佛子只<anchor xml:id="nkr_note_orig_0447003" n="0447003"/>合
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0447c" n="0447c"/>
<lb ed="X" n="0447c01"/><lb ed="R060" n="0318a10"/>慈悲饒益一切衆生若動盜心則違正行故<note place="inline">八也</note>九
<lb ed="X" n="0447c02"/><lb ed="R060" n="0318a11"/>失六度故制由檀度攝於六若佛子不能行檀乃
<lb ed="X" n="0447c03"/><lb ed="R060" n="0318a12"/>反行盜者則六度俱失<note place="inline">九也</note>十乖四攝故制謂諸佛
<lb ed="X" n="0447c04"/><lb ed="R060" n="0318a13"/>子合行四攝攝引衆生而反行盜四攝頓乖故<note place="inline">十也
<lb ed="X" n="0447c05"/><lb ed="R060" n="0318a14"/>制不盜戒意竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0447c06"/><lb ed="R060" n="0318a15"/><p xml:id="pX38p0447c0601">二釋不偷盜戒名者避主私取名偷非理損財名
<lb ed="X" n="0447c07"/><lb ed="R060" n="0318a16"/>盜順法奉行名不偷盜調伏三業名戒能所合稱
<lb ed="X" n="0447c08"/><lb ed="R060" n="0318a17"/>名不偷盜戒也<note place="inline">通釋戒名竟別釋有四名</note>一名劫取謂強力欺
<lb ed="X" n="0447c09"/><lb ed="R060" n="0318a18"/>奪二名嚇取謂以事恐怖得他財物三名偷取謂
<lb ed="X" n="0447c10"/><lb ed="R060" n="0318b01"/>避主私竊四名不與取卽物主本心不與被他方
<lb ed="X" n="0447c11"/><lb ed="R060" n="0318b02"/>便而取故名不與取此中以四句定之一與取非
<lb ed="X" n="0447c12"/><lb ed="R060" n="0318b03"/>盜二與取是盜<note place="inline">如對面錯數賸與彼以盜心知而默受者是</note>三不與取
<lb ed="X" n="0447c13"/><lb ed="R060" n="0318b04"/>是盜四不與取非盜如始終無盜心作親友想暫
<lb ed="X" n="0447c14"/><lb ed="R060" n="0318b05"/>用想損物主愧作陪他上好物價想等並皆無犯
<lb ed="X" n="0447c15"/><lb ed="R060" n="0318b06"/>所以次不殺後制不盜者以生命爲正報財物爲
<lb ed="X" n="0447c16"/><lb ed="R060" n="0318b07"/>依報前旣防護正報故次防護依報所以不殺生
<lb ed="X" n="0447c17"/><lb ed="R060" n="0318b08"/>戒後卽次制不盜戒<note place="inline">釋不盜戒名竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0447c18"/><lb ed="R060" n="0318b09"/><p xml:id="pX38p0447c1801">三具緣成犯者通緣如前別緣有七一非<anchor xml:id="nkr_note_add_0447c1801" n="0447c1801"/><anchor xml:id="beg0447c1801" n="0447c1801"/>己<anchor xml:id="end0447c1801"/>物<note place="inline">簡<anchor xml:id="nkr_note_add_0447c1802" n="0447c1802"/><anchor xml:id="beg0447c1802" n="0447c1802"/>己<anchor xml:id="end0447c1802"/>
<lb ed="X" n="0447c19"/><lb ed="R060" n="0318b10"/>物故</note>二明有主<note place="inline">簡無主故</note>三有主報<note place="inline">簡無心迷悞不成重罪故</note>四有盜
<lb ed="X" n="0447c20"/><lb ed="R060" n="0318b11"/>心<note place="inline">簡無盜心故</note>五興盜方便<note place="inline">簡慈悲救護故</note>六興三毒心<note place="inline">簡無毒不
<lb ed="X" n="0447c21"/><lb ed="R060" n="0318b12"/>惱故</note>七稱本盜心或離本處<note place="inline">如盜他地侵取他界名稱本盜心故</note>如上
<lb ed="X" n="0447c22"/><lb ed="R060" n="0318b13"/>七緣或具七方犯夷或不具亦犯夷如人先借他
<lb ed="X" n="0447c23"/><lb ed="R060" n="0318b14"/>衣物只擬暫時著用兩主物忌經歷多時所借衣
<lb ed="X" n="0447c24"/><lb ed="R060" n="0318b15"/>物人後見衣物一一知是他物忽作念云<anchor xml:id="nkr_note_add_0447c2401" n="0447c2401"/><anchor xml:id="beg0447c2401" n="0447c2401"/>己<anchor xml:id="end0447c2401"/>將來
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0448a" n="0448a"/>
<lb ed="X" n="0448a01"/><lb ed="R060" n="0318b16"/>如許時何須更還遂因卽藏匿名盜此只有六義
<lb ed="X" n="0448a02"/><lb ed="R060" n="0318b17"/>成盜闕無興方便一緣餘或具闕屬事類作<note place="inline">闕卽輕垢
<lb ed="X" n="0448a03"/><lb ed="R060" n="0318b18"/>具卽是夷不同小乘七聚釋也</note>。</p>
<lb ed="X" n="0448a04"/><lb ed="R060" n="0319a01"/><p xml:id="pX38p0448a0401">四論盜業得報輕重者十地論及對法有三種果
<lb ed="X" n="0448a05"/><lb ed="R060" n="0319a02"/>一異熟果謂墮三惡道中受劇苦等二等流果謂
<lb ed="X" n="0448a06"/><lb ed="R060" n="0319a03"/>人中乏少財物及共財不得自在三增上果謂於
<lb ed="X" n="0448a07"/><lb ed="R060" n="0319a04"/>外苗稼遭霜雹等又優婆塞戒經第四卷云若人
<lb ed="X" n="0448a08"/><lb ed="R060" n="0319a05"/>樂偷是人亦得惡色惡名短命財物耗減眷屬分
<lb ed="X" n="0448a09"/><lb ed="R060" n="0319a06"/>離他人失物於<anchor xml:id="nkr_note_add_0448a0901" n="0448a0901"/><anchor xml:id="beg0448a0901" n="0448a0901"/>己<anchor xml:id="end0448a0901"/>生疑雖親附人人不見信常爲
<lb ed="X" n="0448a10"/><lb ed="R060" n="0319a07"/>賢聖之所呵責是名現在惡業之果捨此身<anchor xml:id="nkr_note_add_0448a1001" n="0448a1001"/><anchor xml:id="beg0448a1001" n="0448a1001"/>已<anchor xml:id="end0448a1001"/>入
<lb ed="X" n="0448a11"/><lb ed="R060" n="0319a08"/>於地獄受得惡色惡名飢渴苦惱受命長遠是名
<lb ed="X" n="0448a12"/><lb ed="R060" n="0319a09"/>後世惡業之果若得人身貧於財寶雖得隨失不
<lb ed="X" n="0448a13"/><lb ed="R060" n="0319a10"/>爲父母兄弟妻子之所愛念身常受苦心懷愁惱
<lb ed="X" n="0448a14"/><lb ed="R060" n="0319a11"/>是一惡人因緣力故令一切人民凡所食噉不得
<lb ed="X" n="0448a15"/><lb ed="R060" n="0319a12"/>色力是人惡果殃流萬姓又大論第十三云如佛
<lb ed="X" n="0448a16"/><lb ed="R060" n="0319a13"/>說不與取有十罪一物主常嗔二常被人疑三非
<lb ed="X" n="0448a17"/><lb ed="R060" n="0319a14"/>時行不<anchor xml:id="nkr_note_orig_0448001" n="0448001"/>壽量四朋黨惡人遠離賢善五破諸善相
<lb ed="X" n="0448a18"/><lb ed="R060" n="0319a15"/>六連得於官七財物沒入八種貧窮業因九死入
<lb ed="X" n="0448a19"/><lb ed="R060" n="0319a16"/>地獄十若生人中勤苦求財五家所共王賊水火
<lb ed="X" n="0448a20"/><lb ed="R060" n="0319a17"/>若不愛子用乃至藏埋損者亦爾<note place="inline">盜報業輕重竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0448a21"/><lb ed="R060" n="0319a18"/><p xml:id="pX38p0448a2101">五勸斷盜持戒略擧十種行一菩薩持律儀戒時
<lb ed="X" n="0448a22"/><lb ed="R060" n="0319b01"/>乃至夢中於諸草葉尙無一念不與而取之心況
<lb ed="X" n="0448a23"/><lb ed="R060" n="0319b02"/>其事乎二菩薩持攝善法戒時於身命財念念施
<lb ed="X" n="0448a24"/><lb ed="R060" n="0319b03"/>與一切衆生何況行盜三菩薩持攝衆生戒時種
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0448b" n="0448b"/>
<lb ed="X" n="0448b01"/><lb ed="R060" n="0319b04"/>種方便攝取衆生只行饒益何有損惱四行少欲
<lb ed="X" n="0448b02"/><lb ed="R060" n="0319b05"/>行時見他一切財寶滿此三千大千世界而無一
<lb ed="X" n="0448b03"/><lb ed="R060" n="0319b06"/>念希望之心五行知足行時身雖貧乏心恒知足
<lb ed="X" n="0448b04"/><lb ed="R060" n="0319b07"/>雖臥地上猶爲安樂六行無貪行時縱有百千無
<lb ed="X" n="0448b05"/><lb ed="R060" n="0319b08"/>盡藏財寶只與一切衆生共之而不一念獨自生
<lb ed="X" n="0448b06"/><lb ed="R060" n="0319b09"/>貪作<anchor xml:id="nkr_note_add_0448b0601" n="0448b0601"/><anchor xml:id="beg0448b0601" n="0448b0601"/>已<anchor xml:id="end0448b0601"/>有想七行頓捨行時若身命財頭目骨<anchor xml:id="nkr_note_orig_0448002" n="0448002"/>體
<lb ed="X" n="0448b07"/><lb ed="R060" n="0319b10"/>一時頓捨與一切衆生自他共成波羅蜜行乃至
<lb ed="X" n="0448b08"/><lb ed="R060" n="0319b11"/>成佛身亦如是行無休無息八行歡喜行時菩薩
<lb ed="X" n="0448b09"/><lb ed="R060" n="0319b12"/>若見一切衆生離苦得樂歡喜無盡勝生天樂九
<lb ed="X" n="0448b10"/><lb ed="R060" n="0319b13"/>行慈悲行時若見一切受苦衆生卽能深重慈悲
<lb ed="X" n="0448b11"/><lb ed="R060" n="0319b14"/>恕心隱惻如<anchor xml:id="nkr_note_add_0448b1101" n="0448b1101"/><anchor xml:id="beg0448b1101" n="0448b1101"/>己<anchor xml:id="end0448b1101"/>身苦貫徹心腑流淚救護離苦方
<lb ed="X" n="0448b12"/><lb ed="R060" n="0319b15"/>止十行殊勝行時願諸衆生一一皆證無上菩提
<lb ed="X" n="0448b13"/><lb ed="R060" n="0319b16"/>一切種智皆以如來滅度而滅度之不令一人住
<lb ed="X" n="0448b14"/><lb ed="R060" n="0319b17"/>二乘果也故法華經云化一切衆生皆令入佛道
<lb ed="X" n="0448b15"/><lb ed="R060" n="0319b18"/><note place="inline">有心佛子詳而行之五門<anchor xml:id="nkr_note_add_0448b1501" n="0448b1501"/><anchor xml:id="beg0448b1501" n="0448b1501"/>已<anchor xml:id="end0448b1501"/>竟次釋戒文也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0448b16"/><lb ed="R060" n="0320a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0448b1601">若佛子自盜敎人盜者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0448b17"/><lb ed="R060" n="0320a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0448b1701">述曰戒文分三一制斷惡<note place="inline">從初至不得故盜是</note>二制修善<note place="inline">從而
<lb ed="X" n="0448b18"/><lb ed="R060" n="0320a03"/>菩薩至生福生樂是</note>三違制結犯<note place="inline">從而反更盜下是也</note>初中又二先擧
<lb ed="X" n="0448b19"/><lb ed="R060" n="0320a04"/>過後正制<note place="inline">不得故盜是也</note>初又分三一能盜人二盜方法
<lb ed="X" n="0448b20"/><lb ed="R060" n="0320a05"/><note place="inline">盜因緣法業呪盛是也</note>三所盜物<note place="inline">從乃至鬼神至一針一草是也</note>初自盜殺
<lb ed="X" n="0448b21"/><lb ed="R060" n="0320a06"/>人盜方便盜此是能盜人又方便通自盜敎他讚
<lb ed="X" n="0448b22"/><lb ed="R060" n="0320a07"/>歎隨喜此之四位一一皆以盜之方法故云方便
<lb ed="X" n="0448b23"/><lb ed="R060" n="0320a08"/>盜此戒無讚歎隨喜是存略也準前戒文具有讚
<lb ed="X" n="0448b24"/><lb ed="R060" n="0320a09"/>喜耳亦可以方便兩字含讚喜二事二卽應云方
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0448c" n="0448c"/>
<lb ed="X" n="0448c01"/><lb ed="R060" n="0320a10"/>便讚歎盜方便隨喜盜也或因市易錯數迴換種
<lb ed="X" n="0448c02"/><lb ed="R060" n="0320a11"/>種方便損他潤<anchor xml:id="nkr_note_add_0448c0201" n="0448c0201"/><anchor xml:id="beg0448c0201" n="0448c0201"/>己<anchor xml:id="end0448c0201"/>皆名方便盜讚喜亦如是。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0448c03"/><lb ed="R060" n="0320a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0448c0301">盜因緣法業呪盜者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0448c04"/><lb ed="R060" n="0320a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0448c0401">述曰此第二盜方法作四義釋之一自發盜心爲
<lb ed="X" n="0448c05"/><lb ed="R060" n="0320a14"/>因運動身口爲緣趣向方便爲法得財稱心爲業
<lb ed="X" n="0448c06"/><lb ed="R060" n="0320a15"/>約人身也<note place="inline">約一人釋竟</note>又自盜爲因敎他爲緣方便爲
<lb ed="X" n="0448c07"/><lb ed="R060" n="0320a16"/>法稱本盜心爲業<note place="inline">約自他釋竟</note>又他人用功爲得財之
<lb ed="X" n="0448c08"/><lb ed="R060" n="0320a17"/>因枉損其功故名盜因又如傭力虗張功力枉取
<lb ed="X" n="0448c09"/><lb ed="R060" n="0320a18"/>多直此望損彼財主皆名盜因二他人應得財處
<lb ed="X" n="0448c10"/><lb ed="R060" n="0320b01"/>破令不得此則盜他得財之義故曰盜緣三受伎
<lb ed="X" n="0448c11"/><lb ed="R060" n="0320b02"/>術得直方數不與其直名爲盜法又他秘要方法
<lb ed="X" n="0448c12"/><lb ed="R060" n="0320b03"/>得價示人無價者不爾若佛子倚勢傍闇盜看他
<lb ed="X" n="0448c13"/><lb ed="R060" n="0320b04"/>方法不與其直亦名盜法四侵損他資生產業名
<lb ed="X" n="0448c14"/><lb ed="R060" n="0320b05"/>爲盜業<note place="inline">泛約諸境釋竟</note>又自身作賊名盜因二助賊爲伴
<lb ed="X" n="0448c15"/><lb ed="R060" n="0320b06"/>名盜緣三巧設方便多端名盜法四家傳賊業名
<lb ed="X" n="0448c16"/><lb ed="R060" n="0320b07"/>盜<note place="inline">此亦自他兼釋竟</note>呪盜者有人善心中或懷盜心方便
<lb ed="X" n="0448c17"/><lb ed="R060" n="0320b08"/>呪願他人他人因其呪願故與物乃稱呪願者盜
<lb ed="X" n="0448c18"/><lb ed="R060" n="0320b09"/>心卽名呪盜<note place="inline">此約善心呪盜竟</note>又懷惡心更相嫌恨懷損
<lb ed="X" n="0448c19"/><lb ed="R060" n="0320b10"/>他心故對天神地祇南斗北辰諸魔鬼神所作諸
<lb ed="X" n="0448c20"/><lb ed="R060" n="0320b11"/>呪誓彼人以名呪盜盜心呪物令物屬<anchor xml:id="nkr_note_add_0448c2001" n="0448c2001"/><anchor xml:id="beg0448c2001" n="0448c2001"/>己<anchor xml:id="end0448c2001"/>又聞諸
<lb ed="X" n="0448c21"/><lb ed="R060" n="0320b12"/>胡國中有人呪力使得鬼神侵盜他物亦名呪盜
<lb ed="X" n="0448c22"/><lb ed="R060" n="0320b13"/><note place="inline">約惡呪盜釋竟</note>前戒呪殺在因緣之上此盜戒呪盜在因
<lb ed="X" n="0448c23"/><lb ed="R060" n="0320b14"/>緣之下文雖上下義例相似此呪盜亦有因緣法
<lb ed="X" n="0448c24"/><lb ed="R060" n="0320b15"/>業例如前釋。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0449a" n="0449a"/>
<lb ed="X" n="0449a01"/><lb ed="R060" n="0320b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0449a0101">乃至鬼神有主劫賊物一切財物一針一草者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0449a02"/><lb ed="R060" n="0320b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0449a0201">述曰此制斷惡中三段中第三所盜物盜物中分
<lb ed="X" n="0449a03"/><lb ed="R060" n="0320b18"/>二先物主次物體物主者遍通三界六道及三乘
<lb ed="X" n="0449a04"/><lb ed="R060" n="0321a01"/>聖人何以菩薩遍一切凡聖普同受得所對防盜
<lb ed="X" n="0449a05"/><lb ed="R060" n="0321a02"/>亦遍一切故戒本云乃至者超越之詞也鬼神者
<lb ed="X" n="0449a06"/><lb ed="R060" n="0321a03"/>是隱顯自在名此含三寶三乘聖人並隱顯自在
<lb ed="X" n="0449a07"/><lb ed="R060" n="0321a04"/>名爲神聖故皆是物主故云有主也劫賊物者卽
<lb ed="X" n="0449a08"/><lb ed="R060" n="0321a05"/>行劫之賊物故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0449a09"/><lb ed="R060" n="0321a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0449a0901">一針一草者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0449a10"/><lb ed="R060" n="0321a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0449a1001">述曰此物體但是有主物一針一草尙犯夷罪何
<lb ed="X" n="0449a11"/><lb ed="R060" n="0321a08"/>況更多此大乘順理故制不同小乘隨國土盜至
<lb ed="X" n="0449a12"/><lb ed="R060" n="0321a09"/>死處滿五名夷也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0449a13"/><lb ed="R060" n="0321a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0449a1301">不得故盜者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0449a14"/><lb ed="R060" n="0321a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0449a1401">述曰此制斷惡中分二先擧過一章如前竟此之
<lb ed="X" n="0449a15"/><lb ed="R060" n="0321a12"/>一句是正制斷惡故云不得故盜。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0449a16"/><lb ed="R060" n="0321a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0449a1601">而菩薩應生佛性下至生福生樂者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0449a17"/><lb ed="R060" n="0321a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0449a1701">述曰此第二制修善卽是對治惡故制修善行應
<lb ed="X" n="0449a18"/><lb ed="R060" n="0321a15"/>生四心卽以生字上下貫通云應生佛性心生孝
<lb ed="X" n="0449a19"/><lb ed="R060" n="0321a16"/>順心生慈生悲心初二緣上位後二緣下位若上
<lb ed="X" n="0449a20"/><lb ed="R060" n="0321a17"/>應奉事若下應供給只合上下各隨所宜而安樂
<lb ed="X" n="0449a21"/><lb ed="R060" n="0321a18"/>之何容盜損又佛性有二義一凝然常佛性卽如
<lb ed="X" n="0449a22"/><lb ed="R060" n="0321b01"/>佛性論名理佛性者是也如法性論名眞實理心
<lb ed="X" n="0449a23"/><lb ed="R060" n="0321b02"/>是也此經及涅槃經同云一切衆生皆有佛性者
<lb ed="X" n="0449a24"/><lb ed="R060" n="0321b03"/>是也二隨緣佛性卽如佛性論名行佛性者是如
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0449b" n="0449b"/>
<lb ed="X" n="0449b01"/><lb ed="R060" n="0321b04"/>法界性論名慮知心者是此經云一切色心是情
<lb ed="X" n="0449b02"/><lb ed="R060" n="0321b05"/>是心皆入佛性戒中者是卽分此文爲二先自行
<lb ed="X" n="0449b03"/><lb ed="R060" n="0321b06"/>次化他而菩薩與一切凡聖同有二種佛性應自
<lb ed="X" n="0449b04"/><lb ed="R060" n="0321b07"/>生佛性孝順慈悲心種種方便敎他讚歎隨喜而
<lb ed="X" n="0449b05"/><lb ed="R060" n="0321b08"/>令一切衆生生佛性孝順心慈悲心故云常助一
<lb ed="X" n="0449b06"/><lb ed="R060" n="0321b09"/>切人生福生樂又福樂者巧設方便如母養子如
<lb ed="X" n="0449b07"/><lb ed="R060" n="0321b10"/>醫療病拔苦與樂引進資助令成佛果適名究竟
<lb ed="X" n="0449b08"/><lb ed="R060" n="0321b11"/>福樂也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0449b09"/><lb ed="R060" n="0321b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0449b0901">而反更盜至夷罪者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0449b10"/><lb ed="R060" n="0321b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0449b1001">述曰此是第三結示罪名也人之一字遍通一切
<lb ed="X" n="0449b11"/><lb ed="R060" n="0321b14"/>主者而菩薩違前斷惡制故破攝律儀戒又違修
<lb ed="X" n="0449b12"/><lb ed="R060" n="0321b15"/>善制故破攝善法戒攝善法戒破故應施衆生生
<lb ed="X" n="0449b13"/><lb ed="R060" n="0321b16"/>樂福樂而不施與不施與故卽破攝衆生戒攝衆
<lb ed="X" n="0449b14"/><lb ed="R060" n="0321b17"/>生戒破故由破善法律儀此則三聚頓破違反之
<lb ed="X" n="0449b15"/><lb ed="R060" n="0321b18"/>甚故云而反更盜人財物者是菩薩波羅夷罪<note place="inline">釋不
<lb ed="X" n="0449b16"/><lb ed="R060" n="0322a01"/>盜戒竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0449b17"/><lb ed="R060" n="0322a02"/><p xml:id="pX38p0449b1701">▲不故婬戒第三文前五門一制不婬戒意二釋
<lb ed="X" n="0449b18"/><lb ed="R060" n="0322a03"/>婬戒名三具緣成犯四論婬業得報輕重五勸斷
<lb ed="X" n="0449b19"/><lb ed="R060" n="0322a04"/>婬持戒。</p>
<lb ed="X" n="0449b20"/><lb ed="R060" n="0322a05"/><p xml:id="pX38p0449b2001">一制不婬意者略作十意一業道重故若是邪行
<lb ed="X" n="0449b21"/><lb ed="R060" n="0322a06"/>十惡業故負此重<g ref="#CB00985">𠎝</g>何堪入聖法道果<note place="inline">一也</note>二纏縛
<lb ed="X" n="0449b22"/><lb ed="R060" n="0322a07"/>深故謂生地獄中愛欲爲枷鏁大論云婬欲雖不
<lb ed="X" n="0449b23"/><lb ed="R060" n="0322a08"/>惱衆生心繫縛故制爲大罪也<note place="inline">二也</note>三生死本故由
<lb ed="X" n="0449b24"/><lb ed="R060" n="0322a09"/>貪染婬蕩流轉生死輪迴欲海漂溺愛河<note place="inline">三也</note>四壞
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0449c" n="0449c"/>
<lb ed="X" n="0449c01"/><lb ed="R060" n="0322a10"/>功德故僧祇律云可畏之甚無過女人敗正毀德
<lb ed="X" n="0449c02"/><lb ed="R060" n="0322a11"/>莫不由之染心看者越毗尼小乘尙爾況於大乘
<lb ed="X" n="0449c03"/><lb ed="R060" n="0322a12"/>菩薩地持論云菩薩怖生死過於聲聞百千萬倍
<lb ed="X" n="0449c04"/><lb ed="R060" n="0322a13"/><note place="inline">四也</note>五壞世間故正法念經云世間界得苦皆由於
<lb ed="X" n="0449c05"/><lb ed="R060" n="0322a14"/>女婦非少年非中年莫不由此因女人壞世間令
<lb ed="X" n="0449c06"/><lb ed="R060" n="0322a15"/>善悉滅盡天中大繫縛莫過於女色女人縛諸天
<lb ed="X" n="0449c07"/><lb ed="R060" n="0322a16"/>將至三惡道也<note place="inline">五也</note>六亂靜心故謂欲火燒心令失
<lb ed="X" n="0449c08"/><lb ed="R060" n="0322a17"/>禪失念欲海波浪破定水故<note place="inline">六也</note>七入魔網故謂<g ref="#CB02549">䑛</g>
<lb ed="X" n="0449c09"/><lb ed="R060" n="0322a18"/>刀刃之蜜貪毒華之色損害衆生是魔事業經云
<lb ed="X" n="0449c10"/><lb ed="R060" n="0322b01"/>此五欲者是衆魔境界<note place="inline">七也</note><anchor xml:id="nkr_note_orig_0449001" n="0449001"/>失神通故如仙人見女
<lb ed="X" n="0449c11"/><lb ed="R060" n="0322b02"/>生染失通墜落又如獨角仙人勝騰空岩岫後於
<lb ed="X" n="0449c12"/><lb ed="R060" n="0322b03"/>婬女生染仙人被婬女騎頸將至人間故<note place="inline">八也</note>九障
<lb ed="X" n="0449c13"/><lb ed="R060" n="0322b04"/>涅槃故律中婬欲爲初戒比丘犯此令其一世不
<lb ed="X" n="0449c14"/><lb ed="R060" n="0322b05"/>得涅槃故<note place="inline">九也</note>十障菩提故經云此五欲者是障道
<lb ed="X" n="0449c15"/><lb ed="R060" n="0322b06"/>法能障生死只在欲界流浪不得生上二界況無
<lb ed="X" n="0449c16"/><lb ed="R060" n="0322b07"/>上道如是等無過不造故須制<note place="inline">制不婬竟次釋名</note>。</p>
<lb ed="X" n="0449c17"/><lb ed="R060" n="0322b08"/><p xml:id="pX38p0449c1701">二釋名不故婬戒名者染情逸蕩耽著專固故謂
<lb ed="X" n="0449c18"/><lb ed="R060" n="0322b09"/>之婬佛知其過立制遮防故名爲戒戒爲能防婬
<lb ed="X" n="0449c19"/><lb ed="R060" n="0322b10"/>是所防能所合稱故名不故婬戒也又名不淨行
<lb ed="X" n="0449c20"/><lb ed="R060" n="0322b11"/>非法境汙淨戒品故名不淨行聖法防護故名爲
<lb ed="X" n="0449c21"/><lb ed="R060" n="0322b12"/>戒故名不淨行戒又名非梵行戒婬欲非理故名
<lb ed="X" n="0449c22"/><lb ed="R060" n="0322b13"/>爲非謹護淸淨故名梵行戒又梵者淨也禁防身
<lb ed="X" n="0449c23"/><lb ed="R060" n="0322b14"/>口意業淸淨絕婬染行故名梵行<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0449c2301" n="0449c2301"/><anchor xml:id="beg0449c2301" n="0449c2301"/>已<anchor xml:id="end0449c2301"/>上三節皆約能所合立名戒
<lb ed="X" n="0449c24"/><lb ed="R060" n="0322b15"/>能所釋戒名也思之可見可見</note>問準優婆塞五戒經自妻不犯邪
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0450a" n="0450a"/>
<lb ed="X" n="0450a01"/><lb ed="R060" n="0322b16"/>婬侵他外境方犯邪婬今時此經不簡邪及正一
<lb ed="X" n="0450a02"/><lb ed="R060" n="0322b17"/>切總斷則有不夫妻月受菩薩大戒受<anchor xml:id="nkr_note_add_0450a0201" n="0450a0201"/><anchor xml:id="beg0450a0201" n="0450a0201"/>已<anchor xml:id="end0450a0201"/>則犯婬
<lb ed="X" n="0450a03"/><lb ed="R060" n="0322b18"/>欲此是得戒又是犯戒以不答如優婆塞戒經許
<lb ed="X" n="0450a04"/><lb ed="R060" n="0323a01"/>自妻不犯邪婬者此是引攝一類任時有餘人乘
<lb ed="X" n="0450a05"/><lb ed="R060" n="0323a02"/>敎義也今此至極大乘經說一切諸乘同一大乘
<lb ed="X" n="0450a06"/><lb ed="R060" n="0323a03"/>所以乃至非道行婬尙制重罪何有詐自妻子之
<lb ed="X" n="0450a07"/><lb ed="R060" n="0323a04"/>義所以涅槃經說菩薩若聞若見女人生心動念
<lb ed="X" n="0450a08"/><lb ed="R060" n="0323a05"/>而犯婬欲汙辱梵行謹按本業經與此同云但有
<lb ed="X" n="0450a09"/><lb ed="R060" n="0323a06"/>心向戒解法師語者皆名第一淸淨者則一切總
<lb ed="X" n="0450a10"/><lb ed="R060" n="0323a07"/>得戒而有夫妻同受戒<anchor xml:id="nkr_note_add_0450a1001" n="0450a1001"/><anchor xml:id="beg0450a1001" n="0450a1001"/>已<anchor xml:id="end0450a1001"/>同犯婬者准一切大乘
<lb ed="X" n="0450a11"/><lb ed="R060" n="0323a08"/>經非道行婬尙犯何況男女夫妻根門相觸種生
<lb ed="X" n="0450a12"/><lb ed="R060" n="0323a09"/>死業而得不犯夷罪故本業經云有犯名菩薩無
<lb ed="X" n="0450a13"/><lb ed="R060" n="0323a10"/>犯名畜生<note place="inline">釋曰有戒可犯遠有出離之期故名菩薩不受戒者無有出期故解呵云無戒
<lb ed="X" n="0450a14"/><lb ed="R060" n="0323a11"/>犯名畜生是也</note>故一切愛欲皆非梵行所以大乘頓斷問
<lb ed="X" n="0450a15"/><lb ed="R060" n="0323a12"/>如文殊寶藏經云婬欲卽是道恚癡亦復然如是
<lb ed="X" n="0450a16"/><lb ed="R060" n="0323a13"/>三法中具一切佛法又如維摩經云不斷癡愛起
<lb ed="X" n="0450a17"/><lb ed="R060" n="0323a14"/>於明脫亦不得不脫今有人引此爲證而行婬者
<lb ed="X" n="0450a18"/><lb ed="R060" n="0323a15"/>是人犯婬戒以不答大哉善哉今當爲子各依本
<lb ed="X" n="0450a19"/><lb ed="R060" n="0323a16"/>經分別解釋如寶藏經云<name role="" type="person">文殊師利</name>說一切法同
<lb ed="X" n="0450a20"/><lb ed="R060" n="0323a17"/>眞際等法性所以說三毒無自性故自性離故寂
<lb ed="X" n="0450a21"/><lb ed="R060" n="0323a18"/>滅故卽同法性法性平等故彼經云婬欲卽是道
<lb ed="X" n="0450a22"/><lb ed="R060" n="0323b01"/>恚癡亦復然元不約迷悟染淨而說也今經約制
<lb ed="X" n="0450a23"/><lb ed="R060" n="0323b02"/>戒約迷悟染淨說爲三聚淨戒而傍論法性平等
<lb ed="X" n="0450a24"/><lb ed="R060" n="0323b03"/>者卽今經云一切衆生佛及菩薩戒自性淸淨同
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0450b" n="0450b"/>
<lb ed="X" n="0450b01"/><lb ed="R060" n="0323b04"/>一本原若防三毒制迷染卽攝律儀若行四平等
<lb ed="X" n="0450b02"/><lb ed="R060" n="0323b05"/>治三種毒無所毀犯卽攝善法戒若自於婬境無
<lb ed="X" n="0450b03"/><lb ed="R060" n="0323b06"/>有迷染敎化一切不犯迷染卽攝衆生戒<note place="inline">今反問癡染自
<lb ed="X" n="0450b04"/><lb ed="R060" n="0323b07"/>纏人曰</note>汝言婬戒若自於婬境欲卽是道又言不障
<lb ed="X" n="0450b05"/><lb ed="R060" n="0323b08"/>道者汝正出此言時是迷心悟心染心淨心此諸
<lb ed="X" n="0450b06"/><lb ed="R060" n="0323b09"/>心中是何心中語<note place="inline">忽言我能悟法人詰者也</note>應語曰汝若悟者
<lb ed="X" n="0450b07"/><lb ed="R060" n="0323b10"/>五十二位何位人也<note place="inline">忽癡狂說是入五十二位人者也</note>應問五十
<lb ed="X" n="0450b08"/><lb ed="R060" n="0323b11"/>二位名義卽引此經語云只遣五十一位人<note place="inline">今經合等
<lb ed="X" n="0450b09"/><lb ed="R060" n="0323b12"/>妙二位爲一位</note>同學同證本原淸淨絕無開行婬文者何
<lb ed="X" n="0450b10"/><lb ed="R060" n="0323b13"/>耶<note place="inline">今爲癡染人約位釋者</note>依本業經云若佛子於十千劫中
<lb ed="X" n="0450b11"/><lb ed="R060" n="0323b14"/>行信進念定慧迴向心不退心護法心持戒心願
<lb ed="X" n="0450b12"/><lb ed="R060" n="0323b15"/>心方始十信滿足卽開百法明門入於十位自此
<lb ed="X" n="0450b13"/><lb ed="R060" n="0323b16"/>以前名理外凡夫若値善友則進若遇惡人退無
<lb ed="X" n="0450b14"/><lb ed="R060" n="0323b17"/>惡不作十惡五逆謗法闡提外道二乘議曰由此
<lb ed="X" n="0450b15"/><lb ed="R060" n="0323b18"/>而言何須爲暢煩惱不自量度上則虗誑賢聖三
<lb ed="X" n="0450b16"/><lb ed="R060" n="0324a01"/>寶下則網冐一切衆生中則自累身心長劫受苦
<lb ed="X" n="0450b17"/><lb ed="R060" n="0324a02"/>故本業經云若犯十重墮大地獄中一日一夜八
<lb ed="X" n="0450b18"/><lb ed="R060" n="0324a03"/>萬四千迴生死迷染破戒深可悲哉深可悲哉此
<lb ed="X" n="0450b19"/><lb ed="R060" n="0324a04"/>十信十住二十位人同名習佛種性者本原淸淨
<lb ed="X" n="0450b20"/><lb ed="R060" n="0324a05"/>戒是也而迷染行婬卽是無始無明種性四魔徒
<lb ed="X" n="0450b21"/><lb ed="R060" n="0324a06"/>黨之眷屬也詐稱佛子何義是乎十信位人諸經
<lb ed="X" n="0450b22"/><lb ed="R060" n="0324a07"/>同說或一劫二劫乃至十千劫經爾許多時念念
<lb ed="X" n="0450b23"/><lb ed="R060" n="0324a08"/>心中常修行信心進心念心定心專心乃至迴不
<lb ed="X" n="0450b24"/><lb ed="R060" n="0324a09"/>護戒願心如是一心中有十心有百心卽爲百法
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0450c" n="0450c"/>
<lb ed="X" n="0450c01"/><lb ed="R060" n="0324a10"/>之明門又百心中一心中有十卽爲千法明門如
<lb ed="X" n="0450c02"/><lb ed="R060" n="0324a11"/>是千心中各十卽爲萬法明門展轉倍增成無量
<lb ed="X" n="0450c03"/><lb ed="R060" n="0324a12"/>阿僧祇明勝法門十重信倍方始滿足發相似眞
<lb ed="X" n="0450c04"/><lb ed="R060" n="0324a13"/>如定慧方入初發心位乃至第六正心位中猶是
<lb ed="X" n="0450c05"/><lb ed="R060" n="0324a14"/>退位若具足諸波羅蜜得入第七不退位以去方
<lb ed="X" n="0450c06"/><lb ed="R060" n="0324a15"/>永不退故本業經曰如我初會有八萬人退不入
<lb ed="X" n="0450c07"/><lb ed="R060" n="0324a16"/>第七不退位卽舍利弗法財王淨目天子等欲入
<lb ed="X" n="0450c08"/><lb ed="R060" n="0324a17"/>第七住其中値惡因緣故退入凡夫不善種中入
<lb ed="X" n="0450c09"/><lb ed="R060" n="0324a18"/>外道作大邪見五逆無惡不造是爲退相略出十
<lb ed="X" n="0450c10"/><lb ed="R060" n="0324b01"/>信十住習種性人持戒破戒退不退位竟如是十
<lb ed="X" n="0450c11"/><lb ed="R060" n="0324b02"/>行十迴向十地等妙二覺戒始圓滿於一一法門
<lb ed="X" n="0450c12"/><lb ed="R060" n="0324b03"/>同一切種智也<note place="inline">釋不婬戒名竟次釋具緣也</note>。</p>
<lb ed="X" n="0450c13"/><lb ed="R060" n="0324b04"/><p xml:id="pX38p0450c1301">三具緣成犯論犯六緣一有情類<note place="inline">對無情容不成夷罪</note>二起
<lb ed="X" n="0450c14"/><lb ed="R060" n="0324b05"/>彼想<note place="inline">以無心想不犯重故</note>三有婬心<note place="inline">以雖有彼<anchor xml:id="nkr_note_orig_0450001" n="0450001"/>此心</note>四發三毒心<note place="inline">若無
<lb ed="X" n="0450c15"/><lb ed="R060" n="0324b06"/>三毒心容犯輕罪也</note>五起方便<note place="inline">若不起方便則無犯重事</note>六心境相稱<note place="inline">如非
<lb ed="X" n="0450c16"/><lb ed="R060" n="0324b07"/>道行婬則不是大小便道及口但是有情身分卽是</note>有人云此戒七緣成犯
<lb ed="X" n="0450c17"/><lb ed="R060" n="0324b08"/>云第二是正境謂男二女三道等是<note place="inline">難曰</note>若然者今
<lb ed="X" n="0450c18"/><lb ed="R060" n="0324b09"/>經云及非道行淫此義安在故不用七緣六緣卽
<lb ed="X" n="0450c19"/><lb ed="R060" n="0324b10"/>義足<anchor xml:id="nkr_note_add_0450c1901" n="0450c1901"/><anchor xml:id="beg0450c1901" n="0450c1901"/>但<anchor xml:id="end0450c1901"/>闕二緣卽是輕垢罪但諸緣具戒心境相
<lb ed="X" n="0450c20"/><lb ed="R060" n="0324b11"/>稱戒快暢婬心大乘多經結重不同小乘入如毛
<lb ed="X" n="0450c21"/><lb ed="R060" n="0324b12"/>頭結重此今大乘戒本依理制故一切頓斷故若
<lb ed="X" n="0450c22"/><lb ed="R060" n="0324b13"/>本業經以後開出一切五乘諸戒五篇七聚隨樂
<lb ed="X" n="0450c23"/><lb ed="R060" n="0324b14"/>欲情種種輕重差別之相如來於涅槃經中一一
<lb ed="X" n="0450c24"/><lb ed="R060" n="0324b15"/>隨順隨轉理門開示一切小乘敎義卽菩薩聖行
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0451a" n="0451a"/>
<lb ed="X" n="0451a01"/><lb ed="R060" n="0324b16"/>於此門中依小乘律相釋今經義者卽二一善識
<lb ed="X" n="0451a02"/><lb ed="R060" n="0324b17"/>三聚二具足波羅蜜義者然後始終無過本末相
<lb ed="X" n="0451a03"/><lb ed="R060" n="0324b18"/>稱也若不能識得開合廢立廣略方便者則愼勿
<lb ed="X" n="0451a04"/><lb ed="R060" n="0325a01"/>以一例諸以凡測聖但可守文而以息諍歸眞者
<lb ed="X" n="0451a05"/><lb ed="R060" n="0325a02"/><note place="inline">具闕緣和會竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0451a06"/><lb ed="R060" n="0325a03"/><p xml:id="pX38p0451a0601">四論婬業得報輕重者分二先明作業輕重次明
<lb ed="X" n="0451a07"/><lb ed="R060" n="0325a04"/>得報輕重初明婬業輕重者五門分別一約心論
<lb ed="X" n="0451a08"/><lb ed="R060" n="0325a05"/>業二約境三心境合辨四論婬穢損壞深重五勸
<lb ed="X" n="0451a09"/><lb ed="R060" n="0325a06"/>防種類一約心論業者有四種一增上品貪心猛
<lb ed="X" n="0451a10"/><lb ed="R060" n="0325a07"/>盛於一切三寶師僧父母前無慚無愧不差不耻
<lb ed="X" n="0451a11"/><lb ed="R060" n="0325a08"/>行婬者是二中品貪心則有少慚愧不對三寶師
<lb ed="X" n="0451a12"/><lb ed="R060" n="0325a09"/>僧父母前行婬者是三下品貪心有慚愧於賢聖
<lb ed="X" n="0451a13"/><lb ed="R060" n="0325a10"/>羞耻見於師長能避年三長月月六齋日餘時行
<lb ed="X" n="0451a14"/><lb ed="R060" n="0325a11"/>婬者是三品貪心輕重者上品最重中品其次下
<lb ed="X" n="0451a15"/><lb ed="R060" n="0325a12"/>品最輕嗔心三品癡心三品三毒等分三品一一
<lb ed="X" n="0451a16"/><lb ed="R060" n="0325a13"/>准例貪心三品其義可解<note place="inline">云云約心作業論輕重竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0451a17"/><lb ed="R060" n="0325a14"/><p xml:id="pX38p0451a1701">二約境婬者一切有情六道差別就人道中六親
<lb ed="X" n="0451a18"/><lb ed="R060" n="0325a15"/>差別<note place="inline">六親者上三代謂父母祖父母曾祖父母身下三代謂女孫男女玄孫男女是六親也</note>
<lb ed="X" n="0451a19"/><lb ed="R060" n="0325a16"/>又出家五衆在家二衆又學三乘入位賢聖等如
<lb ed="X" n="0451a20"/><lb ed="R060" n="0325a17"/>諸律有犯羅漢尼等況下位人耶<note place="inline">論輕重者</note>此等諸境
<lb ed="X" n="0451a21"/><lb ed="R060" n="0325a18"/>中謂六親出家五衆入位三乘賢聖等犯者並重
<lb ed="X" n="0451a22"/><lb ed="R060" n="0325b01"/>餘並輕<note place="inline">約婬境竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0451a23"/><lb ed="R060" n="0325b02"/><p xml:id="pX38p0451a2301">三心境合辨者還以前四毒心中對所述境論之
<lb ed="X" n="0451a24"/><lb ed="R060" n="0325b03"/>若以上三品四毒心犯諸境結業最重中下品毒
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0451b" n="0451b"/>
<lb ed="X" n="0451b01"/><lb ed="R060" n="0325b04"/>心犯中下品境還結業中下可知<note place="inline">合辨竟或交絡心境煩而不出
<lb ed="X" n="0451b02"/><lb ed="R060" n="0325b05"/>可解云</note>。</p>
<lb ed="X" n="0451b03"/><lb ed="R060" n="0325b06"/><p xml:id="pX38p0451b0301">四論婬穢損壞深重何者略出四節如大智論說
<lb ed="X" n="0451b04"/><lb ed="R060" n="0325b07"/>有一婬女停在天神廟中伺求其男子不稱婬心
<lb ed="X" n="0451b05"/><lb ed="R060" n="0325b08"/>欲火熾盛流溢於外遂燒却天神廟<note place="inline">一也</note>二昔有五
<lb ed="X" n="0451b06"/><lb ed="R060" n="0325b09"/>通仙人神力故飛入王宮乃受國王宮人綵女衆
<lb ed="X" n="0451b07"/><lb ed="R060" n="0325b10"/>共摩觸欲染心生遂失神通步皈山澤若行婬者
<lb ed="X" n="0451b08"/><lb ed="R060" n="0325b11"/>能壞世間一切呪術方藥合練不成又能壞一切
<lb ed="X" n="0451b09"/><lb ed="R060" n="0325b12"/>出世三乘戒行禪定解脫一切善根<note place="inline">二也</note>三惡事彰
<lb ed="X" n="0451b10"/><lb ed="R060" n="0325b13"/>露因行賊法多人生謗語不信受<note place="inline">三○</note>四以行婬故
<lb ed="X" n="0451b11"/><lb ed="R060" n="0325b14"/>壞他信心觸事多難惡名流布損壞之甚無過婬
<lb ed="X" n="0451b12"/><lb ed="R060" n="0325b15"/>欲<note place="inline">四也婬損壞竟也</note>。</p>
<lb ed="X" n="0451b13"/><lb ed="R060" n="0325b16"/><p xml:id="pX38p0451b1301">五勸防婬種類者若佛子未登初地<anchor xml:id="nkr_note_add_0451b1301" n="0451b1301"/><anchor xml:id="beg0451b1301" n="0451b1301"/>已<anchor xml:id="end0451b1301"/>上要須遠
<lb ed="X" n="0451b14"/><lb ed="R060" n="0325b17"/>境修行身戒心慧若佛子或男或女行醫藥時與
<lb ed="X" n="0451b15"/><lb ed="R060" n="0325b18"/>彼男女相摩觸時染欲心生論媒嫁事或便漏失
<lb ed="X" n="0451b16"/><lb ed="R060" n="0326a01"/>或一男一女無第三人獨自行住坐臥二皆是犯
<lb ed="X" n="0451b17"/><lb ed="R060" n="0326a02"/>婬波羅夷之前方便也所以諸律一一結罪法華
<lb ed="X" n="0451b18"/><lb ed="R060" n="0326a03"/>經第五卷安樂行品云不樂畜年少弟子沙彌小
<lb ed="X" n="0451b19"/><lb ed="R060" n="0326a04"/>兒亦不樂與同師若爲女人說法不露齒笑不現
<lb ed="X" n="0451b20"/><lb ed="R060" n="0326a05"/><g ref="#CB05577">𮌎</g>臆乃至爲法猶不親厚況復餘事入里乞食將
<lb ed="X" n="0451b21"/><lb ed="R060" n="0326a06"/>一比丘若無比丘一心念佛又涅槃經第三十一
<lb ed="X" n="0451b22"/><lb ed="R060" n="0326a07"/>師子吼品云何名淨戒具足若有菩薩自言戒淨
<lb ed="X" n="0451b23"/><lb ed="R060" n="0326a08"/>雖不與彼女人和合見女人時或共嘲調言語戲
<lb ed="X" n="0451b24"/><lb ed="R060" n="0326a09"/>笑又於壁障外遙聞女人瓔珞環釧種種諸聲心
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0451c" n="0451c"/>
<lb ed="X" n="0451c01"/><lb ed="R060" n="0326a10"/>生愛著又<anchor xml:id="nkr_note_orig_0451001" n="0451001"/>然見男子隨逐女人時或見女人隨逐
<lb ed="X" n="0451c02"/><lb ed="R060" n="0326a11"/>男子時便生貪著又見男女相隨然爲生天受五
<lb ed="X" n="0451c03"/><lb ed="R060" n="0326a12"/>欲樂如是菩薩成就欲法毀破淨戒汙辱梵行令
<lb ed="X" n="0451c04"/><lb ed="R060" n="0326a13"/>戒雜穢不得名爲淨戒具足<note place="inline">以下出具足戒相</note>若有菩薩
<lb ed="X" n="0451c05"/><lb ed="R060" n="0326a14"/>淸淨持戒而不爲戒不爲尸羅波羅蜜不爲衆生
<lb ed="X" n="0451c06"/><lb ed="R060" n="0326a15"/>不爲利養不爲菩提不爲涅槃不爲聲聞辟支佛
<lb ed="X" n="0451c07"/><lb ed="R060" n="0326a16"/>唯爲最上第一義故護持禁戒是名菩薩淨戒具
<lb ed="X" n="0451c08"/><lb ed="R060" n="0326a17"/>足<note place="inline">勸防護婬種類竟以上五門明婬業輕重竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0451c09"/><lb ed="R060" n="0326a18"/><p xml:id="pX38p0451c0901">二明婬業得報輕重者依十地論對法論亦有三
<lb ed="X" n="0451c10"/><lb ed="R060" n="0326b01"/>種果<note place="inline">一異熟果二等流果三增上果</note>一異熟果者隨三惡趣中受
<lb ed="X" n="0451c11"/><lb ed="R060" n="0326b02"/>劇苦等二等流果者謂於人中受二妻相競及婦
<lb ed="X" n="0451c12"/><lb ed="R060" n="0326b03"/>不貞良三增上果者謂多諸塵坌又依優婆塞戒
<lb ed="X" n="0451c13"/><lb ed="R060" n="0326b04"/>經第四云若復有人樂爲邪婬是人不能護自他
<lb ed="X" n="0451c14"/><lb ed="R060" n="0326b05"/>一切衆生見皆疑所作之事妄語在先於一切時
<lb ed="X" n="0451c15"/><lb ed="R060" n="0326b06"/>常受苦惱心常散亂不能修善喜失財物所有妻
<lb ed="X" n="0451c16"/><lb ed="R060" n="0326b07"/>子心不變慕壽命短促名邪婬現在惡果捨此身
<lb ed="X" n="0451c17"/><lb ed="R060" n="0326b08"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0451c1701" n="0451c1701"/><anchor xml:id="beg0451c1701" n="0451c1701"/>已<anchor xml:id="end0451c1701"/>處在地獄受惡色惡力飢渴長命無量苦惱是
<lb ed="X" n="0451c18"/><lb ed="R060" n="0326b09"/>名後世惡業果報若得人身一惡人因緣力故外
<lb ed="X" n="0451c19"/><lb ed="R060" n="0326b10"/>物不得自在又大菩薩藏第十云舍利子我說一
<lb ed="X" n="0451c20"/><lb ed="R060" n="0326b11"/>切習近欲時無有少惡而不造者彼若報熟墮於
<lb ed="X" n="0451c21"/><lb ed="R060" n="0326b12"/>地獄畜生餓鬼爲害重者無有過於女色諸欲又
<lb ed="X" n="0451c22"/><lb ed="R060" n="0326b13"/>云若衆生味著男女妻妾諸女色欲當知卽是味
<lb ed="X" n="0451c23"/><lb ed="R060" n="0326b14"/>著利刀之刃卽是味著大熱鐵丸卽是味著坐熱
<lb ed="X" n="0451c24"/><lb ed="R060" n="0326b15"/>銕牀卽是味著熱鐵机橙又云當知婦人減聖慧
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0452a" n="0452a"/>
<lb ed="X" n="0452a01"/><lb ed="R060" n="0326b16"/>眼乃至廣說<note place="inline">今略不出</note>又正法念經云如死蛾投火不
<lb ed="X" n="0452a02"/><lb ed="R060" n="0326b17"/>見燒害苦欲樂亦如是癡人不覺知如是女欲網
<lb ed="X" n="0452a03"/><lb ed="R060" n="0326b18"/>繫縛甚<anchor xml:id="nkr_note_orig_0452001" n="0452001"/>大堅窂能令諸衆生輪迴於有獄身縛尙
<lb ed="X" n="0452a04"/><lb ed="R060" n="0327a01"/>可解心縛不可脫心旣爲欲縛常受諸苦惱乃至
<lb ed="X" n="0452a05"/><lb ed="R060" n="0327a02"/>盡婦女眼尙不欲觀破欲堅明慧是故得解脫<note place="inline">婬業輕重竟</note>。</p>
<lb ed="X" n="0452a06"/><lb ed="R060" n="0327a03"/><p xml:id="pX38p0452a0601">五勸斷欲持戒者婬欲旣是生死根栽佛作兩種
<lb ed="X" n="0452a07"/><lb ed="R060" n="0327a04"/>治之一對治治之二法性治之對治治者如禪祕
<lb ed="X" n="0452a08"/><lb ed="R060" n="0327a05"/>要經又如治禪病經同云若行者入禪定時<anchor xml:id="nkr_note_orig_0452002" n="0452002"/>惡欲
<lb ed="X" n="0452a09"/><lb ed="R060" n="0327a06"/>覺起貪婬<anchor xml:id="nkr_note_orig_0452003" n="0452003"/>盛動四百四脉從眼至身根一時動搖
<lb ed="X" n="0452a10"/><lb ed="R060" n="0327a07"/>諸情閇塞動於心風使心顚狂因是發狂鬼魅所
<lb ed="X" n="0452a11"/><lb ed="R060" n="0327a08"/>著晝夜思欲如救<anchor xml:id="nkr_note_orig_0452004" n="0452004"/>頸體當疾治之治治法者敎此
<lb ed="X" n="0452a12"/><lb ed="R060" n="0327a09"/>行者觀子藏子藏者生藏下熟藏之上九十九膜
<lb ed="X" n="0452a13"/><lb ed="R060" n="0327a10"/>如死猪胞四百四脉從於子藏猶如樹根布散諸
<lb ed="X" n="0452a14"/><lb ed="R060" n="0327a11"/>根如盛屎囊一千九百節似芭蕉葉八萬戶蟲圍
<lb ed="X" n="0452a15"/><lb ed="R060" n="0327a12"/>繞周匝四百四脉及以子藏猶如馬膓直至產門
<lb ed="X" n="0452a16"/><lb ed="R060" n="0327a13"/>如臂釧形團圓大小上圓下尖狀如貝齒九十九
<lb ed="X" n="0452a17"/><lb ed="R060" n="0327a14"/>重一一重間有四百四蟲一一蟲有十二頭<anchor xml:id="nkr_note_orig_0452005" n="0452005"/>頭有
<lb ed="X" n="0452a18"/><lb ed="R060" n="0327a15"/>十二口人飮水時水精入脉布散諸蟲入毗羅蟲
<lb ed="X" n="0452a19"/><lb ed="R060" n="0327a16"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0452006" n="0452006"/>頂直至產門半月半月出不淨水諸蟲各吐猶如
<lb ed="X" n="0452a20"/><lb ed="R060" n="0327a17"/>敗膿入九十蟲口中從十二蟲六六竅中出如敗
<lb ed="X" n="0452a21"/><lb ed="R060" n="0327a18"/>絳汁復有諸蟲細於秋毫遊戲其中諸男子等宿
<lb ed="X" n="0452a22"/><lb ed="R060" n="0327b01"/>惡罪故四百四脉從眼根布散四支流注諸腸至
<lb ed="X" n="0452a23"/><lb ed="R060" n="0327b02"/>生藏下熟臟上肺腧腎脉於其兩邊各有六十四
<lb ed="X" n="0452a24"/><lb ed="R060" n="0327b03"/>蟲蟲各十二頭亦十二口婉綣相著狀如指環盛
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0452b" n="0452b"/>
<lb ed="X" n="0452b01"/><lb ed="R060" n="0327b04"/>靑色膿如野豬精臭惡叵堪至陰藏處分爲三支
<lb ed="X" n="0452b02"/><lb ed="R060" n="0327b05"/>二支在上如芭蕉葉有一千二百脉一一脉中生
<lb ed="X" n="0452b03"/><lb ed="R060" n="0327b06"/>於風蟲細若秋毫似毗蘭多鳥<anchor xml:id="nkr_note_orig_0452007" n="0452007"/><g ref="#CB01479">㭰</g>諸虫口中生<anchor xml:id="nkr_note_orig_0452008" n="0452008"/>筋
<lb ed="X" n="0452b04"/><lb ed="R060" n="0327b07"/>色蟲七萬八千共相纏裹狀如累環似<name role="" type="person">瞿師羅</name>鳥
<lb ed="X" n="0452b05"/><lb ed="R060" n="0327b08"/>眼九十八脉上衝於心乃至頂髻諸男子等眼觸
<lb ed="X" n="0452b06"/><lb ed="R060" n="0327b09"/>於色風動心根四百四脉爲風所使動轉不停八
<lb ed="X" n="0452b07"/><lb ed="R060" n="0327b10"/>十萬戶蟲一時張口眼出諸膿流注諸脉乃至蟲
<lb ed="X" n="0452b08"/><lb ed="R060" n="0327b11"/>頂諸蟲崩動狂無所知觸前女根男精淸白是諸
<lb ed="X" n="0452b09"/><lb ed="R060" n="0327b12"/>蟲尿女精黃赤是諸蟲膿九十八使所熏修法八
<lb ed="X" n="0452b10"/><lb ed="R060" n="0327b13"/>萬戶虫地水火風動作如此吿舍利弗若有四衆
<lb ed="X" n="0452b11"/><lb ed="R060" n="0327b14"/>著慚愧衣服慚愧藥欲求解脫度世苦者當學此
<lb ed="X" n="0452b12"/><lb ed="R060" n="0327b15"/>法如飮甘露學此法者想前子藏乃至女根男子
<lb ed="X" n="0452b13"/><lb ed="R060" n="0327b16"/>身分大小諸蟲張口竪耳嗔目吐膿以手反之置
<lb ed="X" n="0452b14"/><lb ed="R060" n="0327b17"/>左膝端數息令定一千九百九十九過觀此想成
<lb ed="X" n="0452b15"/><lb ed="R060" n="0327b18"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0452b1501" n="0452b1501"/><anchor xml:id="beg0452b1501" n="0452b1501"/>已<anchor xml:id="end0452b1501"/>置右膝端如前觀之復以手反之用覆頭上令
<lb ed="X" n="0452b16"/><lb ed="R060" n="0328a01"/>此諸蟲衆不淨物先滴兩眼耳鼻及口無處不至
<lb ed="X" n="0452b17"/><lb ed="R060" n="0328a02"/>見此事<anchor xml:id="nkr_note_add_0452b1701" n="0452b1701"/><anchor xml:id="beg0452b1701" n="0452b1701"/>已<anchor xml:id="end0452b1701"/>於好女色及好男色乃至天子天女若
<lb ed="X" n="0452b18"/><lb ed="R060" n="0328a03"/>眼視之如見癩人那利瘡蟲<note place="inline">翻那利爲毒惡瘡</note>如地獄箭
<lb ed="X" n="0452b19"/><lb ed="R060" n="0328a04"/>半多羅鬼神狀如<name role="" type="person">阿鼻地獄</name>猛火熾熱應當諦觀
<lb ed="X" n="0452b20"/><lb ed="R060" n="0328a05"/>自身他身如是欲界一切衆生身分不淨皆悉如
<lb ed="X" n="0452b21"/><lb ed="R060" n="0328a06"/>是吿舍利弗汝今知不衆生身根根本種子悉不
<lb ed="X" n="0452b22"/><lb ed="R060" n="0328a07"/>淸淨不可具說但當數息一心觀之若服此藥是
<lb ed="X" n="0452b23"/><lb ed="R060" n="0328a08"/>大丈夫天人之師調御人主免欲淤泥不爲駛水
<lb ed="X" n="0452b24"/><lb ed="R060" n="0328a09"/>恩愛大河之所漂沒婬泆不祥幻僞妖鬼之所嬈
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0452c" n="0452c"/>
<lb ed="X" n="0452c01"/><lb ed="R060" n="0328a10"/>害當知是人未出生死其身香潔如優婆羅人中
<lb ed="X" n="0452c02"/><lb ed="R060" n="0328a11"/>香象龍王力士<name role="" type="person">摩醯首羅</name>所不能及大力丈夫天
<lb ed="X" n="0452c03"/><lb ed="R060" n="0328a12"/>人所敬吿舍利弗汝好受持爲四衆說愼勿忘失
<lb ed="X" n="0452c04"/><lb ed="R060" n="0328a13"/>又引大論說五種不淨一生處不淨<note place="inline">胎中十月生藏下熟藏上
<lb ed="X" n="0452c05"/><lb ed="R060" n="0328a14"/>小便道中生也</note>二種子不淨<note place="inline">以父母精血成<anchor xml:id="nkr_note_add_0452c0501" n="0452c0501"/><anchor xml:id="beg0452c0501" n="0452c0501"/>己<anchor xml:id="end0452c0501"/>身種子是也</note>三自相不淨
<lb ed="X" n="0452c06"/><lb ed="R060" n="0328a15"/><note place="inline">九孔常流尿尿洟是也</note>四自性不淨<note place="inline">從頭至足三十六物不淨充滿是</note>五究
<lb ed="X" n="0452c07"/><lb ed="R060" n="0328a16"/>竟不淨觀<anchor xml:id="nkr_note_add_0452c0701" n="0452c0701"/><anchor xml:id="beg0452c0701" n="0452c0701"/>已<anchor xml:id="end0452c0701"/>次觀白骨觀白骨<anchor xml:id="nkr_note_add_0452c0702" n="0452c0702"/><anchor xml:id="beg0452c0702" n="0452c0702"/>已<anchor xml:id="end0452c0702"/>卽得斷除三種
<lb ed="X" n="0452c08"/><lb ed="R060" n="0328a17"/>惡欲一形貌欲二姿態欲三細觸欲<note place="inline">勸修行曰</note>若有奉
<lb ed="X" n="0452c09"/><lb ed="R060" n="0328a18"/>行此不淨觀白骨觀者當知是人惡欲染心由此
<lb ed="X" n="0452c10"/><lb ed="R060" n="0328b01"/>停息是則名爲非諸惡覺覺淸淨戒若能修行進
<lb ed="X" n="0452c11"/><lb ed="R060" n="0328b02"/>趣與定相應是則名爲護持正念念淸淨戒又若
<lb ed="X" n="0452c12"/><lb ed="R060" n="0328b03"/>久修習則能調伏微細染欲是則爲前眷屬餘淸
<lb ed="X" n="0452c13"/><lb ed="R060" n="0328b04"/>淨戒<note place="inline">觀對治婬欲竟</note>二法性治婬欲者如文殊寶藏經云
<lb ed="X" n="0452c14"/><lb ed="R060" n="0328b05"/>婬欲卽是道恚癡亦復然如是三法中具一切佛
<lb ed="X" n="0452c15"/><lb ed="R060" n="0328b06"/>法者無夫法性平等染淨之義體同善惡理融取
<lb ed="X" n="0452c16"/><lb ed="R060" n="0328b07"/>捨二途齊致所以有說無說空淨湛然有佛無佛
<lb ed="X" n="0452c17"/><lb ed="R060" n="0328b08"/>性相常住若菩薩摩訶薩如法華經安樂行品觀
<lb ed="X" n="0452c18"/><lb ed="R060" n="0328b09"/>一切法空如實<note place="inline">實相卽法性異名也</note>又如維摩經觀身實相
<lb ed="X" n="0452c19"/><lb ed="R060" n="0328b10"/>觀觀佛亦然作是觀者名爲正觀若他觀者名爲
<lb ed="X" n="0452c20"/><lb ed="R060" n="0328b11"/>邪觀如是觀者生死卽涅槃煩惱卽菩提塵勞寂
<lb ed="X" n="0452c21"/><lb ed="R060" n="0328b12"/>滅相本來無不動所以貪欲卽是菩提<anchor xml:id="nkr_note_orig_0452009" n="0452009"/>癡亦復然
<lb ed="X" n="0452c22"/><lb ed="R060" n="0328b13"/>如是三法中具一切佛法者義如是也今依天台
<lb ed="X" n="0452c23"/><lb ed="R060" n="0328b14"/>智者作六義釋之一理卽<note place="inline">言染平等故三毒理卽道</note>二名字卽
<lb ed="X" n="0452c24"/><lb ed="R060" n="0328b15"/><note place="inline">謂大根性人宜聞說之染淨平等三毒卽是道名字</note>三觀行卽<note place="inline">言菩薩入十信十行十<g ref="#CB06873">𢌞</g>
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0453a" n="0453a"/>
<lb ed="X" n="0453a01"/><lb ed="R060" n="0328b16"/>向十地等覺四十一位是也</note><anchor xml:id="nkr_note_orig_0453001" n="0453001"/>六究竟卽<note place="inline">卽妙覺極果是</note>作此六重釋三
<lb ed="X" n="0453a02"/><lb ed="R060" n="0328b17"/>毒卽道者卽帶戒解染淨迷悟凡聖不同也此乃
<lb ed="X" n="0453a03"/><lb ed="R060" n="0328b18"/>無差別之差別卽無差別也<note place="inline">略出法性治婬欲竟</note>如上對治
<lb ed="X" n="0453a04"/><lb ed="R060" n="0329a01"/>治婬欲卽是諸一切小乘爲正道令於大乘爲助
<lb ed="X" n="0453a05"/><lb ed="R060" n="0329a02"/>道又如大品經廣乘品說不淨觀卽是摩訶衍以
<lb ed="X" n="0453a06"/><lb ed="R060" n="0329a03"/>不可得故是歷五停心觀三十七品乃至十力四
<lb ed="X" n="0453a07"/><lb ed="R060" n="0329a04"/>無所畏一一皆卽是摩訶衍以不可得故若菩薩
<lb ed="X" n="0453a08"/><lb ed="R060" n="0329a05"/>能如是了知助道卽空以不可得故者卽無差別
<lb ed="X" n="0453a09"/><lb ed="R060" n="0329a06"/>助道異於正道也但爲無上調御調伏婬怒癡故
<lb ed="X" n="0453a10"/><lb ed="R060" n="0329a07"/>說助道如瀉藥說正道如補藥耳若三毒以調善
<lb ed="X" n="0453a11"/><lb ed="R060" n="0329a08"/>入本源淸淨戒者戒也<note place="inline">結成三聚例上可解勸斷婬戒竟也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0453a12"/><lb ed="R060" n="0329a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0453a1201">若佛子自婬敎人婬者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0453a13"/><lb ed="R060" n="0329a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0453a1301">述曰戒文分三一擧過制斷卽持律儀戒<note place="inline">從初至及非道
<lb ed="X" n="0453a14"/><lb ed="R060" n="0329a11"/>行婬是也</note>二修善救度卽攝善法攝衆生二戒<note place="inline">從初菩薩下至
<lb ed="X" n="0453a15"/><lb ed="R060" n="0329a12"/>淨法與人是</note>三違制結犯<note place="inline">從而反更起至夷罪是也</note>初中分二先擧
<lb ed="X" n="0453a16"/><lb ed="R060" n="0329a13"/>過總制<note place="inline">一切女人不得故婬是</note>二廣示婬相<note place="inline">從婬因至及非道行婬是</note>初
<lb ed="X" n="0453a17"/><lb ed="R060" n="0329a14"/>中自婬敎人婬者卽是擧過文無讚歎隨喜者存
<lb ed="X" n="0453a18"/><lb ed="R060" n="0329a15"/>略也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0453a19"/><lb ed="R060" n="0329a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0453a1901">一切女人不得故婬者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0453a20"/><lb ed="R060" n="0329a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0453a2001">述曰總制也若故婬者非梵行所以云不得簡異
<lb ed="X" n="0453a21"/><lb ed="R060" n="0329a18"/>睡夢名曰故婬<note place="inline">云云</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0453a22"/><lb ed="R060" n="0329b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0453a2201">婬因緣法業者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0453a23"/><lb ed="R060" n="0329b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0453a2301">述曰此第二廣示婬相作四門釋之如一人內心
<lb ed="X" n="0453a24"/><lb ed="R060" n="0329b03"/>起染名婬因或對可婬境綺言艶語或遣人送物
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0453b" n="0453b"/>
<lb ed="X" n="0453b01"/><lb ed="R060" n="0329b04"/>爲信及艶語等名婬緣廣說帳幕支度座臥行婬
<lb ed="X" n="0453b02"/><lb ed="R060" n="0329b05"/>方便等名婬法男女和合名婬業<note place="inline">約一男釋竟也</note>若起惡
<lb ed="X" n="0453b03"/><lb ed="R060" n="0329b06"/>覺欲心名因卽以釵璫環釧脂粉朱黛綾羅錦綺
<lb ed="X" n="0453b04"/><lb ed="R060" n="0329b07"/>華冠寶<g ref="#CB01805">䠨</g>種種嚴身之具名婬緣又如綺艶言<anchor xml:id="nkr_note_orig_0453002" n="0453002"/>調
<lb ed="X" n="0453b05"/><lb ed="R060" n="0329b08"/>或手摩觸他身名婬法與他男子和合名婬業<note place="inline">約一
<lb ed="X" n="0453b06"/><lb ed="R060" n="0329b09"/>女人釋竟</note>又因者自作婬事名因助他婬事名緣媒媾
<lb ed="X" n="0453b07"/><lb ed="R060" n="0329b10"/>男女名法故令他常行婬欲名業<note place="inline">約自他釋竟</note>又欲界
<lb ed="X" n="0453b08"/><lb ed="R060" n="0329b11"/>一切衆生常懷欲心名因男爲女走貪著追求女
<lb ed="X" n="0453b09"/><lb ed="R060" n="0329b12"/>爲男子嬰纏房室更相覘侯名婬緣廣起他園林
<lb ed="X" n="0453b10"/><lb ed="R060" n="0329b13"/>華菓唯令百千萬代子孫於中受五欲樂故名婬
<lb ed="X" n="0453b11"/><lb ed="R060" n="0329b14"/>法遂令百千萬代男女欲海轉深愛河無際故名
<lb ed="X" n="0453b12"/><lb ed="R060" n="0329b15"/>婬業又有衒賣女色之家以爲婬業<note place="inline">釋因緣法業竟</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0453b13"/><lb ed="R060" n="0329b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0453b1301">乃至畜生女諸天鬼神女及非道行婬者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0453b14"/><lb ed="R060" n="0329b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0453b1401">述曰此等諸女名爲婬境乃至者超越人道至畜
<lb ed="X" n="0453b15"/><lb ed="R060" n="0329b18"/>生道故云乃至畜生唯此婬戒云母女姉妹六親
<lb ed="X" n="0453b16"/><lb ed="R060" n="0330a01"/>故應通云一切三界六道身分一切可行之處通
<lb ed="X" n="0453b17"/><lb ed="R060" n="0330a02"/>爲犯境也<note place="inline">云云</note>非道者有人云以小便道爲婬正
<lb ed="X" n="0453b18"/><lb ed="R060" n="0330a03"/>道若大便道及口爲非道行婬今不如彼以一切
<lb ed="X" n="0453b19"/><lb ed="R060" n="0330a04"/>男女婬欲熾盛大便道及口俱是一切律中制爲
<lb ed="X" n="0453b20"/><lb ed="R060" n="0330a05"/>正道境此則是正可行婬之道除此三處於一切
<lb ed="X" n="0453b21"/><lb ed="R060" n="0330a06"/>男女身分之上而婬者故云非道行婬也<note place="inline">云云</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0453b22"/><lb ed="R060" n="0330a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0453b2201">而菩薩應生孝順心下至淨法與人者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0453b23"/><lb ed="R060" n="0330a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0453b2301">述曰此第二制修善有人云於上位母姉應生孝
<lb ed="X" n="0453b24"/><lb ed="R060" n="0330a09"/>順心於下位一切衆生應生慈心此釋與別敎俗
<pb ed="X" xml:id="X38.0687.0453c" n="0453c"/>
<lb ed="X" n="0453c01"/><lb ed="R060" n="0330a10"/>諦義相應未稱菩薩自他同體義也何者若菩薩
<lb ed="X" n="0453c02"/><lb ed="R060" n="0330a11"/>應以無緣無念慈悲心喜捨自不行婬救度一切
<lb ed="X" n="0453c03"/><lb ed="R060" n="0330a12"/>衆生淨法與人者卽是敎他行不婬讚嘆隨喜行
<lb ed="X" n="0453c04"/><lb ed="R060" n="0330a13"/>不婬者種種方便爲一切衆生讚嘆不婬欲法故
<lb ed="X" n="0453c05"/><lb ed="R060" n="0330a14"/>云淨法與人<note place="inline">云云</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0453c06"/><lb ed="R060" n="0330a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0453c0601">而反更起一切人婬者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0453c07"/><lb ed="R060" n="0330a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0453c0701">述曰此第三違制結犯於中有四一不作前益<anchor xml:id="nkr_note_add_0453c0701" n="0453c0701"/><anchor xml:id="beg0453c0701" n="0453c0701"/>己<anchor xml:id="end0453c0701"/>
<lb ed="X" n="0453c08"/><lb ed="R060" n="0330a17"/>乖正行二況更起惡以惡加人三況婬熾盛不擇
<lb ed="X" n="0453c09"/><lb ed="R060" n="0330a18"/>禽獸四況無慚愧甚加於母女如是行婬總只由
<lb ed="X" n="0453c10"/><lb ed="R060" n="0330b01"/>無慈悲心故云是菩薩波羅夷罪<note place="inline">云云</note><note place="inline">釋不婬戒竟也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0453c11"/><lb ed="R060" n="0330b02"/>
<lb ed="X" n="0453c12"/><lb ed="R060" n="0330b03"/><cb:juan fun="close" n="2"><cb:jhead>菩薩戒疏卷第二</cb:jhead></cb:juan>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0440a0901" to="#end0440a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0441a1301" to="#end0441a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0442b1301" to="#end0442b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0442b1801" to="#end0442b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0442c0101" to="#end0442c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0442c1901" to="#end0442c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0443b0601" to="#end0443b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0444b0601" to="#end0444b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0444b2301" to="#end0444b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0444c0901" to="#end0444c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0445a0101" to="#end0445a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0445a0201" to="#end0445a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0445a0401" to="#end0445a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0445a2201" to="#end0445a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0445a2202" to="#end0445a2202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">辦</lem><rdg wit="#wit.orig">辨</rdg></app>
<app from="#beg0445b1101" to="#end0445b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0446a1401" to="#end0446a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0446a1801" to="#end0446a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0446b0201" to="#end0446b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0446b2301" to="#end0446b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0446c0501" to="#end0446c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0446c0502" to="#end0446c0502"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0447a0101" to="#end0447a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0447a2301" to="#end0447a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0447b1201" to="#end0447b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0447b2201" to="#end0447b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0447c1801" to="#end0447c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0447c1802" to="#end0447c1802"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0447c2401" to="#end0447c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0448a0901" to="#end0448a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0448a1001" to="#end0448a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0448b0601" to="#end0448b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0448b1101" to="#end0448b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0448b1501" to="#end0448b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0448c0201" to="#end0448c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0448c2001" to="#end0448c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0449c2301" to="#end0449c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0450a0201" to="#end0450a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0450a1001" to="#end0450a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0450c1901" to="#end0450c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0451b1301" to="#end0451b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0451c1701" to="#end0451c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0452b1501" to="#end0452b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0452b1701" to="#end0452b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0452c0501" to="#end0452c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0452c0701" to="#end0452c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0452c0702" to="#end0452c0702"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0453c0701" to="#end0453c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0441001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0441001">可見疑現</note>
<note n="0442001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0442001">成疑戒</note>
<note n="0443001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0443001">聖疑經</note>
<note n="0443002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0443002">若疑菩或若下脫菩字</note>
<note n="0443003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0443003">生字疑剩</note>
<note n="0443004" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0443004">兀突嚚疑瓦竈器</note>
<note n="0444001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0444001">飢下疑脫絕字</note>
<note n="0445001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0445001">訟疑說</note>
<note n="0445002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0445002">種疑稱</note>
<note n="0445003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0445003">衍字疑剩</note>
<note n="0447001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0447001">譯疑懌</note>
<note n="0447002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0447002">觀疑現</note>
<note n="0447003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0447003">合疑令</note>
<note n="0448001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0448001">壽疑薵</note>
<note n="0448002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0448002">體疑髓</note>
<note n="0449001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0449001">失上應有八字</note>
<note n="0450001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0450001">此心下疑有脫文</note>
<note n="0451001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0451001">然字疑剩</note>
<note n="0452001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0452001">大字疑剩</note>
<note n="0452002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0452002">經無惡字</note>
<note n="0452003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0452003">盛經作風</note>
<note n="0452004" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0452004">頸體經作頭然</note>
<note n="0452005" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0452005">經無頭有二字</note>
<note n="0452006" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0452006">頂一作項次同</note>
<note n="0452007" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0452007"><g ref="#CB01040">𭪿</g>一作觜</note>
<note n="0452008" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0452008">筋色蟲彼經分註云此蟲形體似筋連持子藏能動諸脉吸精出入男蟲靑白女蟲紅赤</note>
<note n="0452009" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0452009">癡上疑脫恚字</note>
<note n="0453001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0453001">六上疑脫相似分證二卽</note>
<note n="0453002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0453002">調疑詞</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0440a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0440a0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0441a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0441a1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0442b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0442b1301">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0442b1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0442b1801">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0442c0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0442c0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0442c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0442c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0443b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0443b0601">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0444b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0444b0601">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0444b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0444b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0444c0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0444c0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0445a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0445a0101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0445a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0445a0201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0445a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0445a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0445a2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0445a2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0445a2202" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0445a2202">辦【CB】，辨【卍續】</note>
<note n="0445b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0445b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0446a1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0446a1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0446a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0446a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0446b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0446b0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0446b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0446b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0446c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0446c0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0446c0502" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0446c0502">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0447a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0447a0101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0447a2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0447a2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0447b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0447b1201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0447b2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0447b2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0447c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0447c1801">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0447c1802" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0447c1802">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0447c2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0447c2401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0448a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0448a0901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0448a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0448a1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0448b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0448b0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0448b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0448b1101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0448b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0448b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0448c0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0448c0201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0448c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0448c2001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0449c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0449c2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0450a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0450a0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0450a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0450a1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0450c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0450c1901">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0451b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0451b1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0451c1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0451c1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0452b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0452b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0452b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0452b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0452c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0452c0501">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0452c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0452c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0452c0702" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0452c0702">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0453c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0453c0701">己【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>