<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X39n0709">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 709 毗尼止持會集</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 709 毗尼止持會集</title>
			<author>淸 讀體集</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.poyung</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp6"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp7"><resp>corrections</resp><name>CBETA.shin</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>16卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">39</idno>.<idno type="no">709</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-02-25 09:56:44 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">毗尼止持會集</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
						<witness xml:id="wit1">【嘉興-CB】</witness>
						<witness xml:id="wit2">【麗-CB】</witness>
						<witness xml:id="wit3">【磧-CB】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00589">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00589</charName>
				<mapping cb:dec="983629" type="PUA">U+F024D</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3D4E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>澗</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[澗-日+月]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02494">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName>
				<mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB07432">
				<charName>CBETA CHARACTER CB07432</charName>
				<mapping cb:dec="990472" type="PUA">U+F1D08</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3A67</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[打-丁+暴]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB12528">
				<charName>CBETA CHARACTER CB12528</charName>
				<mapping cb:dec="995568" type="PUA">U+F30F0</mapping>
			<mapping type="unicode">U+28F7B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>隸</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[隸-木+匕]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15131">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15131</charName>
				<mapping cb:dec="998171" type="PUA">U+F3B1B</mapping>
			<charProp><localName>normalized form</localName><value>邦</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[邱-丘+(看-目)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15179">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15179</charName>
				<mapping cb:dec="998219" type="PUA">U+F3B4B</mapping>
			<charProp><localName>normalized form</localName><value>雀</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[少/隹]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15724">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15724</charName>
				<mapping cb:dec="998764" type="PUA">U+F3D6C</mapping>
			<mapping type="unicode">U+28A04</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[金*兩]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-10-11T16:54:48">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0320a" n="0320a"/>
<lb ed="X" n="0320a01"/>
<lb ed="X" n="0320a02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 709-A 序</cb:mulu><head>No. 709-A
<lb ed="X" n="0320a03"/><lb ed="R061" n="0645a01"/> 序</head>
<lb ed="X" n="0320a04"/>
<lb ed="X" n="0320a05"/><lb ed="R061" n="0645a02"/><p xml:id="pX39p0320a0501">夫毗尼是正法之壽命者。蓋由戒淨僧眞。性遮之業
<lb ed="X" n="0320a06"/><lb ed="R061" n="0645a03"/>而無染覆。道弘德備。權實之敎而克闡揚。自行利他。
<lb ed="X" n="0320a07"/><lb ed="R061" n="0645a04"/>越苦海而登彼岸。紹先啓後。續慧命以振玄猷。故曰
<lb ed="X" n="0320a08"/><lb ed="R061" n="0645a05"/>毗尼住則正法住也。不然。則五邪罔禁。八穢殉身。虧
<lb ed="X" n="0320a09"/><lb ed="R061" n="0645a06"/>僧寶之尊稱。失福田之淨德。上無模楷。下闕規繩。縱
<lb ed="X" n="0320a10"/><lb ed="R061" n="0645a07"/>能聚衆匡徒。悉屬附法魔外。欲令正法久住。豈可得
<lb ed="X" n="0320a11"/><lb ed="R061" n="0645a08"/>乎<note place="inline">體</note>。皰繫荒隈。學慚往哲。謬承先囑。力樹戒幢。因念
<lb ed="X" n="0320a12"/><lb ed="R061" n="0645a09"/>律海汪洋。學人難討。爰搜諸部之精要。詳明止持之
<lb ed="X" n="0320a13"/><lb ed="R061" n="0645a10"/>大成。雖未盡源。庶幾便覽。所冀同志諸賢。須遵七聚
<lb ed="X" n="0320a14"/><lb ed="R061" n="0645a11"/>嚴護以防非。當欽四依知足而進道。則五濁世戒香
<lb ed="X" n="0320a15"/><lb ed="R061" n="0645a12"/>芬馥於大地。六和衆法雨霈澤於人間。所謂毗尼住
<lb ed="X" n="0320a16"/><lb ed="R061" n="0645a13"/>世則正法住世。不亦然乎。</p>
<lb ed="X" n="0320a17"/><lb ed="R061" n="0645a14"/><p xml:id="pX39p0320a1701">時
<lb ed="X" n="0320a18" type="honorific"/><lb ed="R061" n="0645a15"/>順治<anchor xml:id="nkr_note_add_0320a1801" n="0320a1801"/><anchor xml:id="beg0320a1801" n="0320a1801"/>己<anchor xml:id="end0320a1801"/>丑年前安居日滇南鷄足苾芻讀體識於寶
<lb ed="X" n="0320a19"/><lb ed="R061" n="0645a16"/>華山之觀西軒</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0320a20"/>
<lb ed="X" n="0320a21"/>
<lb ed="X" n="0320a22"/>
<lb ed="X" n="0320a23"/>
<lb ed="X" n="0320a24"/>
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0320b" n="0320b"/>
<lb ed="X" n="0320b01"/>
<lb ed="X" n="0320b02"/>
<lb ed="X" n="0320b03"/>
<lb ed="X" n="0320b04"/><lb ed="R061" n="0645b01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">目次</cb:mulu><head><anchor xml:id="nkr_note_orig_0320001" n="0320001"/>毗尼止持會集目次</head>
<lb ed="X" n="0320b05"/><lb ed="R061" n="0645b02"/>
<lb ed="X" n="0320b06"/><lb ed="R061" n="0645b03"/><p cb:type="pre" xml:id="pX39p0320b0601">卷第一
<lb ed="X" n="0320b07"/><lb ed="R061" n="0645b04"/>　序　凡例
<lb ed="X" n="0320b08"/><lb ed="R061" n="0645b05"/>　綱要　略開七門<note place="inline">自第一門至第六門</note>
<lb ed="X" n="0320b09"/><lb ed="R061" n="0645b06"/>卷第二
<lb ed="X" n="0320b10"/><lb ed="R061" n="0645b07"/>　七門之餘<note place="inline">自第六門至第七門</note>
<lb ed="X" n="0320b11"/><lb ed="R061" n="0645b08"/>　○四波羅夷法第一
<lb ed="X" n="0320b12"/><lb ed="R061" n="0645b09"/>　第一婬戒　第二盜戒
<lb ed="X" n="0320b13"/><lb ed="R061" n="0645b10"/>卷第三
<lb ed="X" n="0320b14"/><lb ed="R061" n="0645b11"/>　第三殺戒　第四妄語戒
<lb ed="X" n="0320b15"/><lb ed="R061" n="0645b12"/>　○十三僧伽婆尸沙法第二
<lb ed="X" n="0320b16"/><lb ed="R061" n="0645b13"/>　第一故弄失精戒　第二女身相觸戒
<lb ed="X" n="0320b17"/><lb ed="R061" n="0645b14"/>　第三麤惡語戒　第四歎身索欲戒
<lb ed="X" n="0320b18"/><lb ed="R061" n="0645b15"/>　第五媒嫁戒
<lb ed="X" n="0320b19"/><lb ed="R061" n="0645b16"/>卷第<anchor xml:id="nkr_note_add_0320b1901" n="0320b1901"/><anchor xml:id="beg0320b1901" n="0320b1901"/>四<anchor xml:id="end0320b1901"/>
<lb ed="X" n="0320b20"/><lb ed="R061" n="0645b17"/>　第六私房過量戒　第七大房不處分戒
<lb ed="X" n="0320b21"/><lb ed="R061" n="0645b18"/>　第八無根謗戒　第九取片謗戒
<lb ed="X" n="0320b22"/><lb ed="R061" n="0646a01"/>　第十不捨壞僧法戒
<lb ed="X" n="0320b23"/><lb ed="R061" n="0646a02"/>　第十一不捨惡黨破僧戒
<lb ed="X" n="0320b24"/><lb ed="R061" n="0646a03"/>　第十二被擯不服戒　第十三不捨惡性戒
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0320c" n="0320c"/>
<lb ed="X" n="0320c01"/><lb ed="R061" n="0646a04"/>卷第五
<lb ed="X" n="0320c02"/><lb ed="R061" n="0646a05"/>　○二不定法第三
<lb ed="X" n="0320c03"/><lb ed="R061" n="0646a06"/>　初三不定法　次二不定法
<lb ed="X" n="0320c04"/><lb ed="R061" n="0646a07"/>　○三十尼薩耆婆逸提法第四
<lb ed="X" n="0320c05"/><lb ed="R061" n="0646a08"/>　第一衣過十日戒　第二離衣異宿戒
<lb ed="X" n="0320c06"/><lb ed="R061" n="0646a09"/>　第三衣過一月戒　第四從尼取衣戒
<lb ed="X" n="0320c07"/><lb ed="R061" n="0646a10"/>　第五使尼浣衣戒　第六非親乞衣戒
<lb ed="X" n="0320c08"/><lb ed="R061" n="0646a11"/>卷第六
<lb ed="X" n="0320c09"/><lb ed="R061" n="0646a12"/>　第七知足受衣戒　第八貪好乞求戒
<lb ed="X" n="0320c10"/><lb ed="R061" n="0646a13"/>　第九貪好共索戒　第十索衣過六反戒
<lb ed="X" n="0320c11"/><lb ed="R061" n="0646a14"/>　第十一乞綿作具戒　第十二黑毛作具戒
<lb ed="X" n="0320c12"/><lb ed="R061" n="0646a15"/>　第十三減分作具戒　第十四減年作具戒
<lb ed="X" n="0320c13"/><lb ed="R061" n="0646a16"/>　第十五不貼作具戒　第十六遠持羊毛戒
<lb ed="X" n="0320c14"/><lb ed="R061" n="0646a17"/>　第十七使尼染羊毛戒　第十八受金銀戒
<lb ed="X" n="0320c15"/><lb ed="R061" n="0646a18"/>卷第七
<lb ed="X" n="0320c16"/><lb ed="R061" n="0646b01"/>　第十九賣買寶物戒　第二十販賣戒
<lb ed="X" n="0320c17"/><lb ed="R061" n="0646b02"/>　第二十一畜長鉢戒　第二十二畜鉢求好戒
<lb ed="X" n="0320c18"/><lb ed="R061" n="0646b03"/>　第二十三非親織衣戒　第二十四勸織好衣戒
<lb ed="X" n="0320c19"/><lb ed="R061" n="0646b04"/>　第二十五與衣瞋奪戒　第二十六過七日藥戒
<lb ed="X" n="0320c20"/><lb ed="R061" n="0646b05"/>　第二十七雨衣求用非時戒
<lb ed="X" n="0320c21"/><lb ed="R061" n="0646b06"/>　第二十八過時畜急施戒
<lb ed="X" n="0320c22"/><lb ed="R061" n="0646b07"/>　第二十九後月離衣過六夜戒
<lb ed="X" n="0320c23"/><lb ed="R061" n="0646b08"/>　第三十迴僧物入<anchor xml:id="nkr_note_add_0320c2301" n="0320c2301"/><anchor xml:id="beg0320c2301" n="0320c2301"/>己<anchor xml:id="end0320c2301"/>戒
<lb ed="X" n="0320c24"/><lb ed="R061" n="0646b09"/>卷第八
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0321a" n="0321a"/>
<lb ed="X" n="0321a01"/><lb ed="R061" n="0646b10"/>　○九十波逸提法第五
<lb ed="X" n="0321a02"/><lb ed="R061" n="0646b11"/>　第一故妄語戒　第二毀呰戒
<lb ed="X" n="0321a03"/><lb ed="R061" n="0646b12"/>　第三兩舌戒　第四與婦女同室宿戒
<lb ed="X" n="0321a04"/><lb ed="R061" n="0646b13"/>　第五與未受大戒三宿戒
<lb ed="X" n="0321a05"/><lb ed="R061" n="0646b14"/>　第六與未受戒人共誦戒
<lb ed="X" n="0321a06"/><lb ed="R061" n="0646b15"/>　第七說他麤罪戒　第八向外人說法戒
<lb ed="X" n="0321a07"/><lb ed="R061" n="0646b16"/>　第九與女人過說法戒　第十掘地戒
<lb ed="X" n="0321a08"/><lb ed="R061" n="0646b17"/>　第十一壞鬼神村戒
<lb ed="X" n="0321a09"/><lb ed="R061" n="0646b18"/>卷第九
<lb ed="X" n="0321a10"/><lb ed="R061" n="0647a01"/>　第十二異語惱他戒　第十三嫌罵戒
<lb ed="X" n="0321a11"/><lb ed="R061" n="0647a02"/>　第十四敷僧臥具不擧戒
<lb ed="X" n="0321a12"/><lb ed="R061" n="0647a03"/>　第十五僧房不擧臥具戒
<lb ed="X" n="0321a13"/><lb ed="R061" n="0647a04"/>　第十六強奪止宿戒　第十七牽他出房戒
<lb ed="X" n="0321a14"/><lb ed="R061" n="0647a05"/>　第十八重閣坐脫脚牀戒
<lb ed="X" n="0321a15"/><lb ed="R061" n="0647a06"/>　第十九蟲水澆泥草戒　第二十覆房過三節戒
<lb ed="X" n="0321a16"/><lb ed="R061" n="0647a07"/>　第二十一自往敎尼戒　第二十二敎尼至暮戒
<lb ed="X" n="0321a17"/><lb ed="R061" n="0647a08"/>　第二十三譏論敎尼戒
<lb ed="X" n="0321a18"/><lb ed="R061" n="0647a09"/>　第二十四與非親里尼衣戒
<lb ed="X" n="0321a19"/><lb ed="R061" n="0647a10"/>　第二十五與非親尼作衣戒
<lb ed="X" n="0321a20"/><lb ed="R061" n="0647a11"/>　第二十六與尼屛坐戒　第二十七與尼同行戒
<lb ed="X" n="0321a21"/><lb ed="R061" n="0647a12"/>　第二十八與尼同船戒　第二十九尼讚得食戒
<lb ed="X" n="0321a22"/><lb ed="R061" n="0647a13"/>　第三十婦女同行戒
<lb ed="X" n="0321a23"/><lb ed="R061" n="0647a14"/>卷第十
<lb ed="X" n="0321a24"/><lb ed="R061" n="0647a15"/>　第三十一過受一食施戒
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0321b" n="0321b"/>
<lb ed="X" n="0321b01"/><lb ed="R061" n="0647a16"/>　第三十二展轉食戒　第三十三別衆食戒
<lb ed="X" n="0321b02"/><lb ed="R061" n="0647a17"/>　第三十四過三鉢受請戒
<lb ed="X" n="0321b03"/><lb ed="R061" n="0647a18"/>　第三十五不作餘食法戒
<lb ed="X" n="0321b04"/><lb ed="R061" n="0647b01"/>　第三十六使他犯餘食法戒
<lb ed="X" n="0321b05"/><lb ed="R061" n="0647b02"/>　第三十七非時食戒　第三十八殘宿食戒
<lb ed="X" n="0321b06"/><lb ed="R061" n="0647b03"/>　第三十九自取食戒　第四十無病索美食戒
<lb ed="X" n="0321b07"/><lb ed="R061" n="0647b04"/>卷第十一
<lb ed="X" n="0321b08"/><lb ed="R061" n="0647b05"/>　第四十一與外道食戒
<lb ed="X" n="0321b09"/><lb ed="R061" n="0647b06"/>　第四十二詣餘家不囑授戒
<lb ed="X" n="0321b10"/><lb ed="R061" n="0647b07"/>　第四十三食家強坐戒　第四十四食家屛坐戒
<lb ed="X" n="0321b11"/><lb ed="R061" n="0647b08"/>　第四十五獨與女人坐戒
<lb ed="X" n="0321b12"/><lb ed="R061" n="0647b09"/>　第四十六故使他不得食戒
<lb ed="X" n="0321b13"/><lb ed="R061" n="0647b10"/>　第四十七過受藥戒　第四十八觀軍陣戒
<lb ed="X" n="0321b14"/><lb ed="R061" n="0647b11"/>　第四十九軍中過三宿戒
<lb ed="X" n="0321b15"/><lb ed="R061" n="0647b12"/>　第五十觀軍事戒　第五十一飮酒戒
<lb ed="X" n="0321b16"/><lb ed="R061" n="0647b13"/>　第五十二水中戲戒　第五十三相擊攊戒
<lb ed="X" n="0321b17"/><lb ed="R061" n="0647b14"/>　第五十四不受諫戒　第五十五恐怖他戒
<lb ed="X" n="0321b18"/><lb ed="R061" n="0647b15"/>　第五十六過洗浴戒　第五十七露地然火戒
<lb ed="X" n="0321b19"/><lb ed="R061" n="0647b16"/>卷第十二
<lb ed="X" n="0321b20"/><lb ed="R061" n="0647b17"/>　第五十八藏他物戒
<lb ed="X" n="0321b21"/><lb ed="R061" n="0647b18"/>　第五十九輙著淨施衣戒
<lb ed="X" n="0321b22"/><lb ed="R061" n="0648a01"/>　第六十衣不壞色戒　第六十一殺生命戒
<lb ed="X" n="0321b23"/><lb ed="R061" n="0648a02"/>　第六十二飮用蟲水戒　第六十三故惱他戒
<lb ed="X" n="0321b24"/><lb ed="R061" n="0648a03"/>　第六十四覆他麤罪戒
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0321c" n="0321c"/>
<lb ed="X" n="0321c01"/><lb ed="R061" n="0648a04"/>　第六十五授戒不如法戒
<lb ed="X" n="0321c02"/><lb ed="R061" n="0648a05"/>　第六十六發起諍事戒　第六十七同賊伴行戒
<lb ed="X" n="0321c03"/><lb ed="R061" n="0648a06"/>　第六十八惡見不捨戒
<lb ed="X" n="0321c04"/><lb ed="R061" n="0648a07"/>　第六十九黨惡見不捨戒
<lb ed="X" n="0321c05"/><lb ed="R061" n="0648a08"/>　第七十畜被擯沙彌戒
<lb ed="X" n="0321c06"/><lb ed="R061" n="0648a09"/>卷第十三
<lb ed="X" n="0321c07"/><lb ed="R061" n="0648a10"/>　第七十一拒諫難問戒　第七十二輕訶說戒戒
<lb ed="X" n="0321c08"/><lb ed="R061" n="0648a11"/>　第七十三無知戒　第七十四違反羯磨戒
<lb ed="X" n="0321c09"/><lb ed="R061" n="0648a12"/>　第七十五不與欲戒　第七十六與欲後悔戒
<lb ed="X" n="0321c10"/><lb ed="R061" n="0648a13"/>　第七十七屛聽諍後語戒
<lb ed="X" n="0321c11"/><lb ed="R061" n="0648a14"/>　第七十八瞋打比丘戒　第七十九瞋搏比丘戒
<lb ed="X" n="0321c12"/><lb ed="R061" n="0648a15"/>　第八十無根僧殘瞋謗戒
<lb ed="X" n="0321c13"/><lb ed="R061" n="0648a16"/>　第八十一輙入宮閾戒　第八十二捉寶物戒
<lb ed="X" n="0321c14"/><lb ed="R061" n="0648a17"/>　第八十三非時入聚落戒
<lb ed="X" n="0321c15"/><lb ed="R061" n="0648a18"/>　第八十四作高牀戒
<lb ed="X" n="0321c16"/><lb ed="R061" n="0648b01"/>　第八十五兜羅綿貯褥戒
<lb ed="X" n="0321c17"/><lb ed="R061" n="0648b02"/>卷第十四
<lb ed="X" n="0321c18"/><lb ed="R061" n="0648b03"/>　第八十六作骨牙角鍼筒戒
<lb ed="X" n="0321c19"/><lb ed="R061" n="0648b04"/>　第八十七過量作坐具戒
<lb ed="X" n="0321c20"/><lb ed="R061" n="0648b05"/>　第八十八過量作覆瘡衣戒
<lb ed="X" n="0321c21"/><lb ed="R061" n="0648b06"/>　第八十九過量作雨浴衣戒
<lb ed="X" n="0321c22"/><lb ed="R061" n="0648b07"/>　第九十等佛衣量戒
<lb ed="X" n="0321c23"/><lb ed="R061" n="0648b08"/>　○四波羅提提舍尼法第六
<lb ed="X" n="0321c24"/><lb ed="R061" n="0648b09"/>　第一受非親里尼食戒　第二不止尼代索食戒
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0322a" n="0322a"/>
<lb ed="X" n="0322a01"/><lb ed="R061" n="0648b10"/>　第三學家受食戒　第四恐處受食戒
<lb ed="X" n="0322a02"/><lb ed="R061" n="0648b11"/>　○一百式叉迦羅尼法第七
<lb ed="X" n="0322a03"/><lb ed="R061" n="0648b12"/>　自第一學法至第十五
<lb ed="X" n="0322a04"/><lb ed="R061" n="0648b13"/>卷第十五
<lb ed="X" n="0322a05"/><lb ed="R061" n="0648b14"/>　自第十六學法至第七十三學法
<lb ed="X" n="0322a06"/><lb ed="R061" n="0648b15"/>卷第十六
<lb ed="X" n="0322a07"/><lb ed="R061" n="0648b16"/>　自第七十四學法至第一百學法
<lb ed="X" n="0322a08"/><lb ed="R061" n="0648b17"/>　○七滅諍法第八
<lb ed="X" n="0322a09"/><lb ed="R061" n="0648b18"/>　現前滅諍法第一　憶念滅諍法第二
<lb ed="X" n="0322a10"/><lb ed="R061" n="0649a01"/>　不癡滅諍法第三　自言治滅諍法第四
<lb ed="X" n="0322a11"/><lb ed="R061" n="0649a02"/>　覓罪滅諍法第五　多人語滅諍法第六
<lb ed="X" n="0322a12"/><lb ed="R061" n="0649a03"/>　草覆地滅諍法第七</p>
<lb ed="X" n="0322a13"/><lb ed="R061" n="0649a04"/>
<lb ed="X" n="0322a14"/><lb ed="R061" n="0649a05"/><p xml:id="pX39p0322a1401">毗尼止持會集目次<note place="inline">終</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0322a15"/>
<lb ed="X" n="0322a16"/>
<lb ed="X" n="0322a17"/>
<lb ed="X" n="0322a18"/><lb ed="R061" n="0649a07"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">凡例</cb:mulu><head>毗尼止持會集
<lb ed="X" n="0322a19"/><lb ed="R061" n="0649a08"/>凡例</head>
<lb ed="X" n="0322a20"/><lb ed="R061" n="0649a09"/><list><item xml:id="itemX39p0322a2001"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322a2001" n="0322a2001"/><anchor xml:id="beg0322a2001" n="0322a2001"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322a2001"/>律分衆部。起自異執。哲人弘範。理合融收。按舍利
<lb ed="X" n="0322a21"/><lb ed="R061" n="0649a10"/>弗問經中。舍利弗言。如來正法云何少時分散如
<lb ed="X" n="0322a22"/><lb ed="R061" n="0649a11"/>是。旣失本味。云何奉持<note place="inline">少時者。謂佛滅度三四百年中</note>。佛言。摩訶
<lb ed="X" n="0322a23"/><lb ed="R061" n="0649a12"/>僧祗其味純正。其餘部中如被添甘露。諸天飮之。
<lb ed="X" n="0322a24"/><lb ed="R061" n="0649a13"/>但飮甘露。棄於水去。人間飮之。水露俱進。或時消
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0322b" n="0322b"/>
<lb ed="X" n="0322b01"/><lb ed="R061" n="0649a14"/>疾。或時結病。其讀誦者亦復如是。多智慧人能取
<lb ed="X" n="0322b02"/><lb ed="R061" n="0649a15"/>能捨。諸愚癡人不能分別。<note place="inline">文</note>是知諸部之分出乎
<lb ed="X" n="0322b03"/><lb ed="R061" n="0649a16"/>異見。取捨之法讖自聖言。故茲集雖以曇無德部
<lb ed="X" n="0322b04"/><lb ed="R061" n="0649a17"/>爲宗。然於他部互有發明者。悉採用之。此亦南山
<lb ed="X" n="0322b05"/><lb ed="R061" n="0649a18"/>律祖集大成之式也。問旣云摩訓僧祗其味純正。
<lb ed="X" n="0322b06"/><lb ed="R061" n="0649b01"/>何不宗之。反宗四分。豈非飮添水之甘露耶。答茲
<lb ed="X" n="0322b07"/><lb ed="R061" n="0649b02"/>藏中四十卷其僧祗者。上古諸師皆判爲略本。故
<lb ed="X" n="0322b08"/><lb ed="R061" n="0649b03"/>所不宗。葢文少義闕。而又不合二百五十戒數故
<lb ed="X" n="0322b09"/><lb ed="R061" n="0649b04"/>也。今宗曇無德四分律者。葢是南山聖師之所宗
<lb ed="X" n="0322b10"/><lb ed="R061" n="0649b05"/>故。自唐以降皆弘通故。二百五十戒相悉具足故。
<lb ed="X" n="0322b11"/><lb ed="R061" n="0649b06"/>犍度有歸無紊亂故。余今宗之。復何疑焉。</item>
<lb ed="X" n="0322b12"/><lb ed="R061" n="0649b07"/><item xml:id="itemX39p0322b1201"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322b1201" n="0322b1201"/><anchor xml:id="beg0322b1201" n="0322b1201"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322b1201"/>律制嚴詳。譯文重沓。初機簡閱不無浩繁之歎。今
<lb ed="X" n="0322b13"/><lb ed="R061" n="0649b08"/>爲便覽。故節要文。然於義理幷無增損。</item>
<lb ed="X" n="0322b14"/><lb ed="R061" n="0649b09"/><item xml:id="itemX39p0322b1401"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322b1401" n="0322b1401"/><anchor xml:id="beg0322b1401" n="0322b1401"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322b1401"/>戒因事制。有緣方興。故於條下先出犯緣。須知栴
<lb ed="X" n="0322b15"/><lb ed="R061" n="0649b10"/>檀林中曾無散木。靈山會上豈有凡夫。斯皆大權
<lb ed="X" n="0322b16"/><lb ed="R061" n="0649b11"/>示現。密護僧倫。請佛制戒。助揚法化。如閱讀者。當
<lb ed="X" n="0322b17"/><lb ed="R061" n="0649b12"/>生欽信。愼勿眇視以取慢尤。故善見毗婆沙律云。
<lb ed="X" n="0322b18"/><lb ed="R061" n="0649b13"/>若長老聞此不淨行。愼勿驚怪。何以故。如來憐愍
<lb ed="X" n="0322b19"/><lb ed="R061" n="0649b14"/>我輩。爲結戒故說此惡言。若不說者。云何得知波
<lb ed="X" n="0322b20"/><lb ed="R061" n="0649b15"/>羅夷偷蘭遮突吉羅。若法師爲人講聽者。愼勿露
<lb ed="X" n="0322b21"/><lb ed="R061" n="0649b16"/>齒笑。若有笑者驅出。何以故。佛憐愍衆生。金口所
<lb ed="X" n="0322b22"/><lb ed="R061" n="0649b17"/>說。汝等應生慚愧心聽。何以笑。</item>
<lb ed="X" n="0322b23"/><lb ed="R061" n="0649b18"/><item xml:id="itemX39p0322b2301"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322b2301" n="0322b2301"/><anchor xml:id="beg0322b2301" n="0322b2301"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322b2301"/>諸部飜譯。音雖不同。義實無別。由其五天各異語
<lb ed="X" n="0322b24"/><lb ed="R061" n="0650a01"/>有重輕。今皆倣古所述。或註文下。或贅卷末。以省
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0322c" n="0322c"/>
<lb ed="X" n="0322c01"/><lb ed="R061" n="0650a02"/>檢討。</item>
<lb ed="X" n="0322c02"/><lb ed="R061" n="0650a03"/><item xml:id="itemX39p0322c0201"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322c0201" n="0322c0201"/><anchor xml:id="beg0322c0201" n="0322c0201"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322c0201"/>五篇戒相。各有根本等流性罪遮罪並所起煩惱。
<lb ed="X" n="0322c03"/><lb ed="R061" n="0650a04"/>性謂本性是罪。遮謂因制方犯。又性罪惟染心中
<lb ed="X" n="0322c04"/><lb ed="R061" n="0650a05"/>作。若遮罪通染不染。惟薩婆多論明其本流。獨善
<lb ed="X" n="0322c05"/><lb ed="R061" n="0650a06"/>見律判其性遮。據律攝中出其煩惱。今於每戒下。
<lb ed="X" n="0322c06"/><lb ed="R061" n="0650a07"/>有無咸依藏錄。一無私增。若准義推。例亦可曉。</item>
<lb ed="X" n="0322c07"/><lb ed="R061" n="0650a08"/><item xml:id="itemX39p0322c0701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322c0701" n="0322c0701"/><anchor xml:id="beg0322c0701" n="0322c0701"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322c0701"/>每戒之下約有八科。一制戒緣起。二依律釋文。三
<lb ed="X" n="0322c08"/><lb ed="R061" n="0650a09"/>結罪重輕。四兼制餘衆。五應機隨開。六會採諸部。
<lb ed="X" n="0322c09"/><lb ed="R061" n="0650a10"/>七經論引證。八附事便考。然此八科有無不定。臨
<lb ed="X" n="0322c10"/><lb ed="R061" n="0650a11"/>文自見。至於戒條正文。書皆頂格。餘者俱下一字。
<lb ed="X" n="0322c11"/><lb ed="R061" n="0650a12"/>若用本部。但標律云。或第幾分等字。若用他部。則
<lb ed="X" n="0322c12"/><lb ed="R061" n="0650a13"/>別標名以識之。便於稽考藏函。</item>
<lb ed="X" n="0322c13"/><lb ed="R061" n="0650a14"/><item xml:id="itemX39p0322c1301"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322c1301" n="0322c1301"/><anchor xml:id="beg0322c1301" n="0322c1301"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322c1301"/>律有止作二持。止持惟顯開遮之法。作持方攝誦
<lb ed="X" n="0322c14"/><lb ed="R061" n="0650a15"/>戒之規。有依佛陀耶舍所譯說戒別本而成集者。
<lb ed="X" n="0322c15"/><lb ed="R061" n="0650a16"/>斯乃用別集廣止作不分。今此集專覈止持一門。
<lb ed="X" n="0322c16"/><lb ed="R061" n="0650a17"/>故<anchor xml:id="nkr_note_add_0322c1601" n="0322c1601"/><anchor xml:id="beg0322c1601" n="0322c1601"/>但<anchor xml:id="end0322c1601"/>明二百五十戒相。所以卷首不錄布薩偈文
<lb ed="X" n="0322c17"/><lb ed="R061" n="0650a18"/>和白等法。至於作持說戒篇中。自當錄附釋之。庶
<lb ed="X" n="0322c18"/><lb ed="R061" n="0650b01"/>無糅於止作也。</item>
<lb ed="X" n="0322c19"/><lb ed="R061" n="0650b02"/><item xml:id="itemX39p0322c1901"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322c1901" n="0322c1901"/><anchor xml:id="beg0322c1901" n="0322c1901"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322c1901"/>經通餘說。律唯佛制。等覺<anchor xml:id="nkr_note_add_0322c1902" n="0322c1902"/><anchor xml:id="beg0322c1902" n="0322c1902"/>已<anchor xml:id="end0322c1902"/>下猶非所堪。況諸小
<lb ed="X" n="0322c20"/><lb ed="R061" n="0650b03"/>聖輙敢措詞。良以如來行果極圓。窮盡衆生輕重
<lb ed="X" n="0322c21"/><lb ed="R061" n="0650b04"/>業性。是故毗尼唯佛制立。自餘下位<anchor xml:id="nkr_note_add_0322c2101" n="0322c2101"/><anchor xml:id="beg0322c2101" n="0322c2101"/>但<anchor xml:id="end0322c2101"/>可依承。不
<lb ed="X" n="0322c22"/><lb ed="R061" n="0650b05"/>同經論許容他說。故余欽此無敢穿鑿。釋義出事
<lb ed="X" n="0322c23"/><lb ed="R061" n="0650b06"/>皆如律藏成文。重治輕開咸遵金口所說。</item></list></cb:div>
<lb ed="X" n="0322c24"/><lb ed="R061" n="0650b07"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">綱要</cb:mulu><head>綱要</head>
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0323a" n="0323a"/>
<lb ed="X" n="0323a01"/><lb ed="R061" n="0650b08"/><list><item xml:id="itemX39p0323a0101"><anchor xml:id="nkr_note_add_0323a0101" n="0323a0101"/><anchor xml:id="beg0323a0101" n="0323a0101"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0323a0101"/>經敎利生。普被諸有。或在天上龍宮。或居祗園鷲
<lb ed="X" n="0323a02"/><lb ed="R061" n="0650b09"/>嶺。或在王臣舍宅。或於曠野林泉。惟觀根器應緣
<lb ed="X" n="0323a03"/><lb ed="R061" n="0650b10"/>化導。凡從聽者曾無遮揀。律則不爾。若於他處有
<lb ed="X" n="0323a04"/><lb ed="R061" n="0650b11"/>犯。必在僧中結戒。縱尼有漏。制亦憑僧。一則令諸
<lb ed="X" n="0323a05"/><lb ed="R061" n="0650b12"/>比丘慚愧欽遵。謹護無作。次則遮障。外人恐生譏
<lb ed="X" n="0323a06"/><lb ed="R061" n="0650b13"/>嫌不敬僧倫。是故毗尼乃佛內制。獨大僧持。猶如
<lb ed="X" n="0323a07"/><lb ed="R061" n="0650b14"/>國王秘藏。匪許外臣所知。若白衣沙彌。設先覽者。
<lb ed="X" n="0323a08"/><lb ed="R061" n="0650b15"/>後欲登壇。不聽進具。由犯賊住。是名重難。所以戒
<lb ed="X" n="0323a09"/><lb ed="R061" n="0650b16"/>因緣經序云。天竺持律不都通視。唯諸十二法人
<lb ed="X" n="0323a10"/><lb ed="R061" n="0650b17"/>堅明之士。乃開緘縢而共相授。耶舍見囑見誨諄
<lb ed="X" n="0323a11"/><lb ed="R061" n="0650b18"/>諄。人可使由之。不可使知。其言至切。乃自是也。<note place="inline">文</note>
<lb ed="X" n="0323a12"/><lb ed="R061" n="0651a01"/>邇來義學兼講僧律。不揀白衣沙彌。槩容坐聽。雖
<lb ed="X" n="0323a13"/><lb ed="R061" n="0651a02"/>云法施。實爲犯法。欺侮嚴制。罪將焉迯。所冀凡爲
<lb ed="X" n="0323a14"/><lb ed="R061" n="0651a03"/>師承及居上座。若睹白衣沙彌。翻閱律部並此集
<lb ed="X" n="0323a15"/><lb ed="R061" n="0651a04"/>者。當慈語敎誡。使勿披覽。此則自他俱利。法道可
<lb ed="X" n="0323a16"/><lb ed="R061" n="0651a05"/>昌。</item>
<lb ed="X" n="0323a17"/><lb ed="R061" n="0651a06"/><item xml:id="itemX39p0323a1701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0323a1701" n="0323a1701"/><anchor xml:id="beg0323a1701" n="0323a1701"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0323a1701"/>戒德難思。功逾衆行。初因極果以爲元基。淨<g ref="#CB15131">邦</g>樂
<lb ed="X" n="0323a18"/><lb ed="R061" n="0651a07"/>報以爲根本。險途示迷。此爲良導。苦海得濟。此爲
<lb ed="X" n="0323a19"/><lb ed="R061" n="0651a08"/>舟航。由是賢聖所修諸佛所證。乃至人天暫樂。惡
<lb ed="X" n="0323a20"/><lb ed="R061" n="0651a09"/>道永離。無越乎戒。故我釋迦世尊。始自鹿苑。終於
<lb ed="X" n="0323a21"/><lb ed="R061" n="0651a10"/>鶴樹。五時所演一大藏敎。多讚戒法。不特一佛推
<lb ed="X" n="0323a22"/><lb ed="R061" n="0651a11"/>重毗尼。卽十方三世一切如來出現利生說法皆
<lb ed="X" n="0323a23"/><lb ed="R061" n="0651a12"/>然。若離戒修行。冀超三界。猶無足欲行。無翅欲飛。
<lb ed="X" n="0323a24"/><lb ed="R061" n="0651a13"/>無船欲渡。詎可得也。</item>
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0323b" n="0323b"/>
<lb ed="X" n="0323b01"/><lb ed="R061" n="0651a14"/><item xml:id="itemX39p0323b0101"><anchor xml:id="nkr_note_add_0323b0101" n="0323b0101"/><anchor xml:id="beg0323b0101" n="0323b0101"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0323b0101"/>戒有三種。果因互成。論得不同。據用則共。謂第一
<lb ed="X" n="0323b02"/><lb ed="R061" n="0651a15"/>波羅提木叉戒。卽律儀戒。第二禪戒。卽定共戒。定
<lb ed="X" n="0323b03"/><lb ed="R061" n="0651a16"/>是靜攝。入定之時。自然三業調善。諸惡不起。第三
<lb ed="X" n="0323b04"/><lb ed="R061" n="0651a17"/>無漏戒。卽道共戒。道是能通。發眞以後自無毀犯。
<lb ed="X" n="0323b05"/><lb ed="R061" n="0651a18"/>如初果耕地。蟲離四寸。是道共力。此二戒法旣是
<lb ed="X" n="0323b06"/><lb ed="R061" n="0651b01"/>心上勝用。力能發戒。道定與律儀並起。故稱爲共。
<lb ed="X" n="0323b07"/><lb ed="R061" n="0651b02"/>今毗尼藏正詮律儀。亦攝定道。由持淨戒。禪定智
<lb ed="X" n="0323b08"/><lb ed="R061" n="0651b03"/>慧功德發生。則律儀爲因。定道爲果。由禪無漏力。
<lb ed="X" n="0323b09"/><lb ed="R061" n="0651b04"/>性業遮業悉得淸淨。則木叉爲果。定道爲緣。故律
<lb ed="X" n="0323b10"/><lb ed="R061" n="0651b05"/>中令諸比丘增心增慧。薩婆多論云。此波羅提木
<lb ed="X" n="0323b11"/><lb ed="R061" n="0651b06"/>叉戒。若佛出世則有。佛不出世則無。禪無漏戒一
<lb ed="X" n="0323b12"/><lb ed="R061" n="0651b07"/>切時有。波羅提木叉戒從敎而得。禪無漏戒不從
<lb ed="X" n="0323b13"/><lb ed="R061" n="0651b08"/>敎得。又波羅提木叉戒<anchor xml:id="nkr_note_add_0323b1301" n="0323b1301"/><anchor xml:id="beg0323b1301" n="0323b1301"/>但<anchor xml:id="end0323b1301"/>佛弟子有。禪戒外道俱
<lb ed="X" n="0323b14"/><lb ed="R061" n="0651b09"/>有。夫能維持佛法。有七衆在世間。三乘道果相續
<lb ed="X" n="0323b15"/><lb ed="R061" n="0651b10"/>不斷。盡以波羅提木叉而爲根本。禪無漏戒不爾。
<lb ed="X" n="0323b16"/><lb ed="R061" n="0651b11"/>是故於三戒中。最爲殊勝。</item>
<lb ed="X" n="0323b17"/><lb ed="R061" n="0651b12"/><item xml:id="itemX39p0323b1701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0323b1701" n="0323b1701"/><anchor xml:id="beg0323b1701" n="0323b1701"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0323b1701"/>持律者須知輕重開遮。決斷疑悔。始令正法久住
<lb ed="X" n="0323b18"/><lb ed="R061" n="0651b13"/>不斷。故第四分云。有五法名爲持律。一知犯。二知
<lb ed="X" n="0323b19"/><lb ed="R061" n="0651b14"/>不犯。三知輕。四知重。五廣誦二部戒。又五法。四如
<lb ed="X" n="0323b20"/><lb ed="R061" n="0651b15"/>前。五廣誦毗尼。又五法。四如前。五謂住毗尼而不
<lb ed="X" n="0323b21"/><lb ed="R061" n="0651b16"/>動。又五法。四如前。五諍事起善能滅除。又善見律
<lb ed="X" n="0323b22"/><lb ed="R061" n="0651b17"/>云。律師有三法。一本毗尼藏。謂爲律師者。必本於
<lb ed="X" n="0323b23"/><lb ed="R061" n="0651b18"/>毗尼。諷誦通利。句義辯習。文字不忘。然後可以敎
<lb ed="X" n="0323b24"/><lb ed="R061" n="0652a01"/>授於人。所以稱之爲律師也。二堅持不雜。謂爲律
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0323c" n="0323c"/>
<lb ed="X" n="0323c01"/><lb ed="R061" n="0652a02"/>師者。常懷慚愧堅持法律。於毗尼藏所有文句義
<lb ed="X" n="0323c02"/><lb ed="R061" n="0652a03"/>疏。悉皆通達。若有問者。次第而答。不相雜亂。所以
<lb ed="X" n="0323c03"/><lb ed="R061" n="0652a04"/>稱之爲律師也。三受持不忘。謂爲律師者。於毗尼
<lb ed="X" n="0323c04"/><lb ed="R061" n="0652a05"/>藏所傳之師。須知次第授受之由。若佛授優波離。
<lb ed="X" n="0323c05"/><lb ed="R061" n="0652a06"/>如是次第。師師相承。乃至於今其名字或能盡知。
<lb ed="X" n="0323c06"/><lb ed="R061" n="0652a07"/>或知一二而不忘失。所以稱爲律師也。</item>
<lb ed="X" n="0323c07"/><lb ed="R061" n="0652a08"/><item xml:id="itemX39p0323c0701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0323c0701" n="0323c0701"/><anchor xml:id="beg0323c0701" n="0323c0701"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0323c0701"/>比丘戒相雖曰小乘。然學大乘者。未有不遵。故南
<lb ed="X" n="0323c08"/><lb ed="R061" n="0652a09"/>海寄歸云。大乘小乘律撿不殊。齊制五篇。通修四
<lb ed="X" n="0323c09"/><lb ed="R061" n="0652a10"/>諦。若禮菩薩讀大乘經。名之爲大。不行斯事。號之
<lb ed="X" n="0323c10"/><lb ed="R061" n="0652a11"/>爲小。所云大乘無過二種。一則中觀。二乃瑜伽。中
<lb ed="X" n="0323c11"/><lb ed="R061" n="0652a12"/>觀則俗有眞空。體虗如幻。瑜伽則外無內有。事皆
<lb ed="X" n="0323c12"/><lb ed="R061" n="0652a13"/>唯識。斯並咸遵聖敎。孰是孰非。同契涅槃。何眞何
<lb ed="X" n="0323c13"/><lb ed="R061" n="0652a14"/>僞。意在斷煩惑濟衆生。豈欲廣致紛紜。重增冗結。
<lb ed="X" n="0323c14"/><lb ed="R061" n="0652a15"/>依行則俱昇彼岸。棄違則並溺生津。西國雙行。理
<lb ed="X" n="0323c15"/><lb ed="R061" n="0652a16"/>無乖競。又云。浮囊不洩。乃是菩薩本心。勿輕小愆。
<lb ed="X" n="0323c16"/><lb ed="R061" n="0652a17"/>還成最後之唱。理合大小雙修。方順慈尊之訓。防
<lb ed="X" n="0323c17"/><lb ed="R061" n="0652a18"/>小罪觀大空。攝物澄心。何過之有。或恐自迷誤衆。
<lb ed="X" n="0323c18"/><lb ed="R061" n="0652b01"/>准敎聊陳一隅。空法信是非虗。律典何因見慢。</item>
<lb ed="X" n="0323c19"/><lb ed="R061" n="0652b02"/><item xml:id="itemX39p0323c1901"><anchor xml:id="nkr_note_add_0323c1901" n="0323c1901"/><anchor xml:id="beg0323c1901" n="0323c1901"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0323c1901"/>今所集卷。專爲初學。若爲師者。切莫樂簡厭繁。儘
<lb ed="X" n="0323c20"/><lb ed="R061" n="0652b03"/>閱散帙爲盈。須覽全藏。博究二持。庶可高樹戒幢。
<lb ed="X" n="0323c21"/><lb ed="R061" n="0652b04"/>大振法鐸。苟未徹諳。急欲師人。多乖聖制。律有大
<lb ed="X" n="0323c22"/><lb ed="R061" n="0652b05"/>呵。</item></list></cb:div>
<lb ed="X" n="0323c23"/>
<lb ed="X" n="0323c24"/>
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0324a" n="0324a"/>
<lb ed="X" n="0324a01"/>
<lb ed="X" n="0324a02"/>
<lb ed="X" n="0324a03"/>
<lb ed="X" n="0324a04"/>
<lb ed="X" n="0324a05"/><cb:docNumber>No. 709</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0324a06"/><lb ed="R061" n="0653a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>毗尼止持會集卷第一</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0324a07"/>
<lb ed="X" n="0324a08"/><lb ed="R061" n="0653a02"/><byline cb:type="collector">金陵<name role="" type="person">寶華山</name>弘律沙門　讀體　集</byline>
<lb ed="X" n="0324a09"/><lb ed="R061" n="0653a03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">略開七門</cb:mulu><p xml:id="pX39p0324a0901">將明斯律。依賢首宗。略開七門。一敎起因緣。二藏
<lb ed="X" n="0324a10"/><lb ed="R061" n="0653a04"/>乘所攝。三敎義通局。四辯定宗趣。五敎所被機。六
<lb ed="X" n="0324a11"/><lb ed="R061" n="0653a05"/>總釋題目。七別解戒相。所言門者。收攝無壅名之
<lb ed="X" n="0324a12"/><lb ed="R061" n="0653a06"/>爲門。俾依門入解。通達無滯。凡所釋義。則有所宗
<lb ed="X" n="0324a13"/><lb ed="R061" n="0653a07"/>歸也。</p>
<lb ed="X" n="0324a14"/><lb ed="R061" n="0653a08"/><p xml:id="pX39p0324a1401">初敎起因緣者。有通有別。所言通者。謂如來惟爲
<lb ed="X" n="0324a15"/><lb ed="R061" n="0653a09"/>一大事因緣。出現於世。則一代時敎。總其大意。惟
<lb ed="X" n="0324a16"/><lb ed="R061" n="0653a10"/>欲衆生開示悟入佛之知見。今此律者。欲令衆生
<lb ed="X" n="0324a17"/><lb ed="R061" n="0653a11"/>以波羅提木叉戒。入佛知見故。故謂之通。</p>
<lb ed="X" n="0324a18"/><lb ed="R061" n="0653a12"/><p xml:id="pX39p0324a1801">別則專就此律。復有十義。爲敎起所因。一攝取於
<lb ed="X" n="0324a19"/><lb ed="R061" n="0653a13"/>僧。二令僧歡喜。三令僧安樂。四未信者令信。五<anchor xml:id="nkr_note_add_0324a1901" n="0324a1901"/><anchor xml:id="beg0324a1901" n="0324a1901"/>已<anchor xml:id="end0324a1901"/>
<lb ed="X" n="0324a20"/><lb ed="R061" n="0653a14"/>信者令增長。六難調者令調順。七慚愧者得安樂。
<lb ed="X" n="0324a21"/><lb ed="R061" n="0653a15"/>八斷現在有漏。九斷未來有漏。十正法得久住。</p>
<lb ed="X" n="0324a22"/><lb ed="R061" n="0653a16"/><p xml:id="pX39p0324a2201">一攝取於僧者。謂於世人衆姓之內。若有篤信男
<lb ed="X" n="0324a23"/><lb ed="R061" n="0653a17"/>女等。入正法中。深生敬信。樂爲苾芻。以成僧衆。令
<lb ed="X" n="0324a24"/><lb ed="R061" n="0653a18"/>取僧寶果故。</p>
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0324b" n="0324b"/>
<lb ed="X" n="0324b01"/><lb ed="R061" n="0653b01"/><p xml:id="pX39p0324b0101">二令僧歡喜者<note place="inline">律攝云。爲僧伽極善</note>。謂旣入善說法律之中。
<lb ed="X" n="0324b02"/><lb ed="R061" n="0653b02"/>而知僧尊。堅固道志。暢悅持戒。蕩滌凡情。能令善
<lb ed="X" n="0324b03"/><lb ed="R061" n="0653b03"/>法極增勝故。</p>
<lb ed="X" n="0324b04"/><lb ed="R061" n="0653b04"/><p xml:id="pX39p0324b0401">三令僧安樂者。謂依禁戒淸淨活命。三慧自淑。五
<lb ed="X" n="0324b05"/><lb ed="R061" n="0653b05"/>邪不干。以七法財。還信施債。德業漸增。不爲施所
<lb ed="X" n="0324b06"/><lb ed="R061" n="0653b06"/>墮故。</p>
<lb ed="X" n="0324b07"/><lb ed="R061" n="0653b07"/><p xml:id="pX39p0324b0701">四未信者令信者。謂持禁戒性遮淸淨。四儀整肅。
<lb ed="X" n="0324b08"/><lb ed="R061" n="0653b08"/>譏誚不興。令未信者知歸佛道。使邪見輩正信發
<lb ed="X" n="0324b09"/><lb ed="R061" n="0653b09"/>生故。</p>
<lb ed="X" n="0324b10"/><lb ed="R061" n="0653b10"/><p xml:id="pX39p0324b1001">五<anchor xml:id="nkr_note_add_0324b1001" n="0324b1001"/><anchor xml:id="beg0324b1001" n="0324b1001"/>已<anchor xml:id="end0324b1001"/>信者令增長者。謂嚴淨律儀梵行可軌。如敎
<lb ed="X" n="0324b11"/><lb ed="R061" n="0653b11"/>化利慈威可欽。能令久淹佛法者。景仰歸從。愈增
<lb ed="X" n="0324b12"/><lb ed="R061" n="0653b12"/>淨信故。</p>
<lb ed="X" n="0324b13"/><lb ed="R061" n="0653b13"/><p xml:id="pX39p0324b1301">六難調者令調順者<note place="inline">律攝云。爲折伏惡人</note>。謂有一類名字比
<lb ed="X" n="0324b14"/><lb ed="R061" n="0653b14"/>丘。及一類雖具信心煩惱業習強者。今以輕重律
<lb ed="X" n="0324b15"/><lb ed="R061" n="0653b15"/>儀諫治調伏。令知自責隨順衆僧故。</p>
<lb ed="X" n="0324b16"/><lb ed="R061" n="0653b16"/><p xml:id="pX39p0324b1601">七慚愧者得安樂者。謂淸淨律儀調難調者令知
<lb ed="X" n="0324b17"/><lb ed="R061" n="0653b17"/>足。慚愧樂持戒僧。一界六和。身心無擾。得適悅進
<lb ed="X" n="0324b18"/><lb ed="R061" n="0653b18"/>道故。</p>
<lb ed="X" n="0324b19"/><lb ed="R061" n="0654a01"/><p xml:id="pX39p0324b1901">八斷現在有漏者。謂諸惡發業。皆由潤生。今以淨
<lb ed="X" n="0324b20"/><lb ed="R061" n="0654a02"/>戒防止功用。能違現行。乾枯業種。不起煩惱。斷除
<lb ed="X" n="0324b21"/><lb ed="R061" n="0654a03"/>苦因故。</p>
<lb ed="X" n="0324b22"/><lb ed="R061" n="0654a04"/><p xml:id="pX39p0324b2201">九斷未來有漏者。謂依淨戒定慧發生。心無染汚。
<lb ed="X" n="0324b23"/><lb ed="R061" n="0654a05"/>永斷漏種。不受後有。得證僧寶果故。</p>
<lb ed="X" n="0324b24"/><lb ed="R061" n="0654a06"/><p xml:id="pX39p0324b2401">十令正法久住者。謂令淸淨僧寶種性。相續不息。
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0324c" n="0324c"/>
<lb ed="X" n="0324c01"/><lb ed="R061" n="0654a07"/>如法宣說。廣利人天。展轉相敎。正法得以久住故。
<lb ed="X" n="0324c02"/><lb ed="R061" n="0654a08"/>以上別中十義。皆准律攝釋者。是爲此敎結制之
<lb ed="X" n="0324c03"/><lb ed="R061" n="0654a09"/>因。</p><p xml:id="pX39p0324c0302" cb:place="inline">薩婆多云。如來以此十義結戒者。順此十利
<lb ed="X" n="0324c04"/><lb ed="R061" n="0654a10"/>功德。得此十利功德。若持一戒。將來得一戒果報。
<lb ed="X" n="0324c05"/><lb ed="R061" n="0654a11"/>兼得十利果報。如是一切戒當分別爾。非一切通
<lb ed="X" n="0324c06"/><lb ed="R061" n="0654a12"/>得此十利功德也。初明敎起因緣竟。</p>
<lb ed="X" n="0324c07"/><lb ed="R061" n="0654a13"/><p xml:id="pX39p0324c0701">二藏乘所攝者。<anchor xml:id="nkr_note_add_0324c0701" n="0324c0701"/><anchor xml:id="beg0324c0701" n="0324c0701"/>已<anchor xml:id="end0324c0701"/>知此戒有如是因。未審藏乘之
<lb ed="X" n="0324c08"/><lb ed="R061" n="0654a14"/>中各何屬攝。先明藏攝。次明乘攝。</p>
<lb ed="X" n="0324c09"/><lb ed="R061" n="0654a15"/><p xml:id="pX39p0324c0901">先明藏攝者有二。一三藏。二二藏。且初三藏者。</p>
<lb ed="X" n="0324c10"/><lb ed="R061" n="0654a16"/><p xml:id="pX39p0324c1001">一修多羅。或云修妬路。亦名素<anchor xml:id="nkr_note_add_0324c1001" n="0324c1001"/><anchor xml:id="beg0324c1001" n="0324c1001"/>呾<anchor xml:id="end0324c1001"/>纜。此飜契經。契
<lb ed="X" n="0324c11"/><lb ed="R061" n="0654a17"/>者契理契機。經者以貫攝爲義。貫謂貫穿所應知
<lb ed="X" n="0324c12"/><lb ed="R061" n="0654a18"/>義。攝謂攝持所化之機。故此敎於三學中。所詮定
<lb ed="X" n="0324c13"/><lb ed="R061" n="0654b01"/>學。</p><p xml:id="pX39p0324c1302" cb:place="inline">二毗奈耶。此飜調伏。謂調練三業。治伏過非。
<lb ed="X" n="0324c14"/><lb ed="R061" n="0654b02"/>亦名鼻奈耶。鼻飜去。奈耶飜眞。去若干非而就眞。
<lb ed="X" n="0324c15"/><lb ed="R061" n="0654b03"/>故曰眞也。降伏此心息此心忍不起。故曰眞也。降
<lb ed="X" n="0324c16"/><lb ed="R061" n="0654b04"/>伏戒也。息定也。忍智也。亦名毗尼。飜滅。又云調御。
<lb ed="X" n="0324c17"/><lb ed="R061" n="0654b05"/>使心行調善也。此敎於三學中。所詮戒學。</p><p xml:id="pX39p0324c1717" cb:place="inline">三阿
<lb ed="X" n="0324c18"/><lb ed="R061" n="0654b06"/>毗達磨。舊云阿毗曇。訛也。阿毗是對義。達磨法義。
<lb ed="X" n="0324c19"/><lb ed="R061" n="0654b07"/>合言對法。謂能對者是妙慧。通漏無漏。所對者是
<lb ed="X" n="0324c20"/><lb ed="R061" n="0654b08"/>法。通世出世法。此慧對向涅槃法。復能對觀了四
<lb ed="X" n="0324c21"/><lb ed="R061" n="0654b09"/>諦法。法之所對。故名對法。此敎於三學中。所詮慧
<lb ed="X" n="0324c22"/><lb ed="R061" n="0654b10"/>學。</p><p xml:id="pX39p0324c2202" cb:place="inline">梵語比吒。此云藏。卽包含攝持之義。非藏無
<lb ed="X" n="0324c23"/><lb ed="R061" n="0654b11"/>以積錢財。非藏無以蘊文義。故上三典皆名曰藏。
<lb ed="X" n="0324c24"/><lb ed="R061" n="0654b12"/>今此戒者。正屬毗奈耶藏。非如他經分攝故。</p>
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0325a" n="0325a"/>
<lb ed="X" n="0325a01"/><lb ed="R061" n="0654b13"/><p xml:id="pX39p0325a0101">二藏者。一菩薩藏。二聲聞藏。不列緣覺者。攝歸聲
<lb ed="X" n="0325a02"/><lb ed="R061" n="0654b14"/>聞故。今此戒者。正屬聲聞藏。亦分攝菩薩藏。葢聲
<lb ed="X" n="0325a03"/><lb ed="R061" n="0654b15"/>聞人未發大心。容可不學菩薩戒。而菩薩人未有
<lb ed="X" n="0325a04"/><lb ed="R061" n="0654b16"/>不學聲聞戒故。</p>
<lb ed="X" n="0325a05"/><lb ed="R061" n="0654b17"/><p xml:id="pX39p0325a0501">次明乘攝者。乘有五乘。一人。二天。三聲聞。四緣覺。
<lb ed="X" n="0325a06"/><lb ed="R061" n="0654b18"/>五菩薩。乘者運載爲義。通敎理行果。謂依敎解理。
<lb ed="X" n="0325a07"/><lb ed="R061" n="0655a01"/>依理起行。依行證果。行果正運。敎理助運。五皆名
<lb ed="X" n="0325a08"/><lb ed="R061" n="0655a02"/>乘。由力有大小。載有遠近。故分爲五。</p><p xml:id="pX39p0325a0815" cb:place="inline">一人乘者。
<lb ed="X" n="0325a09"/><lb ed="R061" n="0655a03"/>涅槃經云。多思慮故名人。雜心論云。意寂靜故名
<lb ed="X" n="0325a10"/><lb ed="R061" n="0655a04"/>人。謂受三皈五戒。修下品十善。運載衆生。越於三
<lb ed="X" n="0325a11"/><lb ed="R061" n="0655a05"/>途。生於人道。其猶小艇纔過溪<g ref="#CB00589">㵎</g>。</p><p xml:id="pX39p0325a1114" cb:place="inline">二天乘者。俱
<lb ed="X" n="0325a12"/><lb ed="R061" n="0655a06"/>舍論云。光潔自在神用名天。謂受持三皈五戒。修
<lb ed="X" n="0325a13"/><lb ed="R061" n="0655a07"/>中品十善。非定相應。運載衆生。越於四洲。生欲界
<lb ed="X" n="0325a14"/><lb ed="R061" n="0655a08"/>天。與四禪定相應。生色界天。與四空定相應。生無
<lb ed="X" n="0325a15"/><lb ed="R061" n="0655a09"/>色界天。猶如小船越於江河。</p><p xml:id="pX39p0325a1512" cb:place="inline">三聲聞乘者。聲謂
<lb ed="X" n="0325a16"/><lb ed="R061" n="0655a10"/>佛音聲。聞謂耳根發識。聽聞佛聲四諦之法。故名
<lb ed="X" n="0325a17"/><lb ed="R061" n="0655a11"/>聲聞。</p><p xml:id="pX39p0325a1703" cb:place="inline">四緣覺乘者。以慧覺了十二因緣之法。亦
<lb ed="X" n="0325a18"/><lb ed="R061" n="0655a12"/>名獨覺。謂出無佛世。雖不稟至敎。自悟無生。故名
<lb ed="X" n="0325a19"/><lb ed="R061" n="0655a13"/>獨覺。修四諦十二因緣法門。皆能運載衆生。越於
<lb ed="X" n="0325a20"/><lb ed="R061" n="0655a14"/>三界。到有餘涅槃。成阿羅漢及辟支佛。皆如大船
<lb ed="X" n="0325a21"/><lb ed="R061" n="0655a15"/>越大江河。</p><p xml:id="pX39p0325a2105" cb:place="inline">五菩薩乘者。梵語具云菩提薩埵。菩
<lb ed="X" n="0325a22"/><lb ed="R061" n="0655a16"/>提覺義。薩埵有情義。合言覺有情。以悲智爲本。修
<lb ed="X" n="0325a23"/><lb ed="R061" n="0655a17"/>六度法門。運載衆生。越於三界三乘之境。至無上
<lb ed="X" n="0325a24"/><lb ed="R061" n="0655a18"/>菩提大般涅槃之彼岸。如乘大舶越於大海。今此
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0325b" n="0325b"/>
<lb ed="X" n="0325b01"/><lb ed="R061" n="0655b01"/>戒者。正攝聲聞乘。非餘乘所攝。二明藏乘所攝竟。</p>
<lb ed="X" n="0325b02"/><lb ed="R061" n="0655b02"/><p xml:id="pX39p0325b0201">三敎義通局者。<anchor xml:id="nkr_note_add_0325b0201" n="0325b0201"/><anchor xml:id="beg0325b0201" n="0325b0201"/>已<anchor xml:id="end0325b0201"/>知藏乘所攝如是。未審敎義當
<lb ed="X" n="0325b03"/><lb ed="R061" n="0655b03"/>復云何。其中分二。初約敎局論。次推義通論。</p>
<lb ed="X" n="0325b04"/><lb ed="R061" n="0655b04"/><p xml:id="pX39p0325b0401">初約敎局論者。世尊一大時敎。有稱性隨機權實
<lb ed="X" n="0325b05"/><lb ed="R061" n="0655b05"/>開會。方便演說。義各淺深。今依賢首所判。不出五
<lb ed="X" n="0325b06"/><lb ed="R061" n="0655b06"/>敎。</p><p xml:id="pX39p0325b0602" cb:place="inline">一小敎。此敎以隨機故。但說人空。不說法空。
<lb ed="X" n="0325b07"/><lb ed="R061" n="0655b07"/>縱說法空。亦不明了。<anchor xml:id="nkr_note_add_0325b0701" n="0325b0701"/><anchor xml:id="beg0325b0701" n="0325b0701"/>但<anchor xml:id="end0325b0701"/>依六識三毒。建立染淨根
<lb ed="X" n="0325b08"/><lb ed="R061" n="0655b08"/>本。唯論聲聞乘故。名爲小敎。</p><p xml:id="pX39p0325b0812" cb:place="inline">二始敎。由第二時。
<lb ed="X" n="0325b09"/><lb ed="R061" n="0655b09"/>但明於空。未盡大乘法理故。名之爲始。第三時定
<lb ed="X" n="0325b10"/><lb ed="R061" n="0655b10"/>說三乘。不言定性聲聞無性闡提成佛故。亦名分
<lb ed="X" n="0325b11"/><lb ed="R061" n="0655b11"/>敎。於中廣說法相。少說法性。所說法性亦是相數。
<lb ed="X" n="0325b12"/><lb ed="R061" n="0655b12"/>是大乘之初門。故曰始敎。</p><p xml:id="pX39p0325b1211" cb:place="inline">三終敎。言定性聲聞
<lb ed="X" n="0325b13"/><lb ed="R061" n="0655b13"/>無性闡提悉當成佛。方盡大乘至極之說。名之爲
<lb ed="X" n="0325b14"/><lb ed="R061" n="0655b14"/>終。以稱實理。亦名爲實。於中少說法相。多說法性。
<lb ed="X" n="0325b15"/><lb ed="R061" n="0655b15"/>雖說法相。亦會歸性。是大乘終極。名爲終敎。</p><p xml:id="pX39p0325b1518" cb:place="inline">四
<lb ed="X" n="0325b16"/><lb ed="R061" n="0655b16"/>頓敎。此敎明一念不生。卽名爲佛。不依地位漸次
<lb ed="X" n="0325b17"/><lb ed="R061" n="0655b17"/>而說。名之爲頓。於中不說法相。唯明眞性。一切所
<lb ed="X" n="0325b18"/><lb ed="R061" n="0655b18"/>有唯是妄想。一切法界唯是絕言。名爲頓敎。</p><p xml:id="pX39p0325b1818" cb:place="inline">五
<lb ed="X" n="0325b19"/><lb ed="R061" n="0656a01"/>圓敎。此敎所說唯是無盡法界。性海圓融。刹塵無
<lb ed="X" n="0325b20"/><lb ed="R061" n="0656a02"/>礙。卽華嚴所談。名爲圓敎。今此戒相正爲衆生癡
<lb ed="X" n="0325b21"/><lb ed="R061" n="0656a03"/>所覆故。遂起貪瞋邪見十使縈纏。汩沒四流。昇沉
<lb ed="X" n="0325b22"/><lb ed="R061" n="0656a04"/>九地。是以六識三毒爲染根本。故如來愍此。爲制
<lb ed="X" n="0325b23"/><lb ed="R061" n="0656a05"/>毗尼。令治伏三毒。防護七支。修生空觀。斷分別俱
<lb ed="X" n="0325b24"/><lb ed="R061" n="0656a06"/>生二種我執。超越三界。證阿羅漢果。是爲六識反
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0325c" n="0325c"/>
<lb ed="X" n="0325c01"/><lb ed="R061" n="0656a07"/>染而爲淨根本。義屬小敎。正阿含攝。非餘四敎。故
<lb ed="X" n="0325c02"/><lb ed="R061" n="0656a08"/>曰局也。</p>
<lb ed="X" n="0325c03"/><lb ed="R061" n="0656a09"/><p xml:id="pX39p0325c0301">次推義通論者。謂此戒相雖曰小敎。若以義推。則
<lb ed="X" n="0325c04"/><lb ed="R061" n="0656a10"/>通乎圓。故法華玄義云。開麤者毗尼學卽大乘學
<lb ed="X" n="0325c05"/><lb ed="R061" n="0656a11"/>式叉。式叉卽大乘第一義光。非靑黃赤白。三歸五
<lb ed="X" n="0325c06"/><lb ed="R061" n="0656a12"/>戒十善二百五十皆是摩訶衍。豈有麤戒隔於妙
<lb ed="X" n="0325c07"/><lb ed="R061" n="0656a13"/>戒。戒旣卽妙。人亦復然。汝實我子。卽此義也。<note place="inline">文</note>葢
<lb ed="X" n="0325c08"/><lb ed="R061" n="0656a14"/>圓人受法。無法不圓。一色一香無非中道。低頭合
<lb ed="X" n="0325c09"/><lb ed="R061" n="0656a15"/>掌悉是道場。孰曰戒相而非圓頓。且如來化緣事
<lb ed="X" n="0325c10"/><lb ed="R061" n="0656a16"/>畢。仍遺敎云。汝諸比丘於我滅後。當尊重珍敬波
<lb ed="X" n="0325c11"/><lb ed="R061" n="0656a17"/>羅提木叉。如闇遇明。貧人得寶。當知此戒則是汝
<lb ed="X" n="0325c12"/><lb ed="R061" n="0656a18"/>等大師。若我住世。無異此也。斯乃開顯之後。顧命
<lb ed="X" n="0325c13"/><lb ed="R061" n="0656b01"/>之言。必局小敎。豈其然乎。三明敎義通局竟。</p>
<lb ed="X" n="0325c14"/><lb ed="R061" n="0656b02"/><p xml:id="pX39p0325c1401">四辯定宗趣者。<anchor xml:id="nkr_note_add_0325c1401" n="0325c1401"/><anchor xml:id="beg0325c1401" n="0325c1401"/>已<anchor xml:id="end0325c1401"/>知敎義通局如斯。未審宗趣當
<lb ed="X" n="0325c15"/><lb ed="R061" n="0656b03"/>何所取。宗者言之所尙曰宗。趣者宗之所歸曰趣。
<lb ed="X" n="0325c16"/><lb ed="R061" n="0656b04"/>亦有總別。</p>
<lb ed="X" n="0325c17"/><lb ed="R061" n="0656b05"/><p xml:id="pX39p0325c1701">總則此毗尼敎。以反染成淨止作爲宗。以盡諸有
<lb ed="X" n="0325c18"/><lb ed="R061" n="0656b06"/>漏解脫爲趣。按薩婆多論云。比丘二百五十戒。一
<lb ed="X" n="0325c19"/><lb ed="R061" n="0656b07"/>切衆生上各得七戒。以義分別有二十一戒。如一
<lb ed="X" n="0325c20"/><lb ed="R061" n="0656b08"/>衆生上起身口七惡。凡起此惡。以三因緣。一以貪
<lb ed="X" n="0325c21"/><lb ed="R061" n="0656b09"/>故起。二以瞋故起。三以癡故起。此三惡三七二十
<lb ed="X" n="0325c22"/><lb ed="R061" n="0656b10"/>一惡。反惡心得戒。一衆生上得二十一戒色。一切
<lb ed="X" n="0325c23"/><lb ed="R061" n="0656b11"/>衆生亦復如是。有五種子中。破一粒麥。損一粒栗。
<lb ed="X" n="0325c24"/><lb ed="R061" n="0656b12"/>斷一根果。摘一枝葉。隨所斷所破各得一罪。隨得
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0326a" n="0326a"/>
<lb ed="X" n="0326a01"/><lb ed="R061" n="0656b13"/>罪處。反罪得戒。得爾所戒。本受戒時。不殺一切草
<lb ed="X" n="0326a02"/><lb ed="R061" n="0656b14"/>木。一切草木上盡得戒色。如不掘地。一微塵上得
<lb ed="X" n="0326a03"/><lb ed="R061" n="0656b15"/>一戒色。三千大千世界下至金剛地際。一一微塵
<lb ed="X" n="0326a04"/><lb ed="R061" n="0656b16"/>上得一戒色。如是二百五十戒中。若衆生非衆生
<lb ed="X" n="0326a05"/><lb ed="R061" n="0656b17"/>類上得戒多少。以義而推。可以類解。<note place="inline">文</note>若非遵制
<lb ed="X" n="0326a06"/><lb ed="R061" n="0656b18"/>防止。則不能增定慧淨諸有漏。若非如律作辦。則
<lb ed="X" n="0326a07"/><lb ed="R061" n="0657a01"/>不能反惡業而成淨戒。故漏盡解脫卽獲果證。是
<lb ed="X" n="0326a08"/><lb ed="R061" n="0657a02"/>故反染止作。漏盡解脫。正是今敎中所崇所尊所
<lb ed="X" n="0326a09"/><lb ed="R061" n="0657a03"/>主之宗趣也。</p>
<lb ed="X" n="0326a10"/><lb ed="R061" n="0657a04"/><p xml:id="pX39p0326a1001">別則互擧。若擧法爲宗。令得人爲趣。謂律藏所詮。
<lb ed="X" n="0326a11"/><lb ed="R061" n="0657a05"/>雖意皆明了。須待比丘信敬躬行以辯深義。是其
<lb ed="X" n="0326a12"/><lb ed="R061" n="0657a06"/>所趣。若擧人爲宗。令知法爲趣。謂具信登壇。雖名
<lb ed="X" n="0326a13"/><lb ed="R061" n="0657a07"/>爲僧寶。須當精窮五篇。微究二持。知其所歸。四辯
<lb ed="X" n="0326a14"/><lb ed="R061" n="0657a08"/>定宗趣竟。</p>
<lb ed="X" n="0326a15"/><lb ed="R061" n="0657a09"/><p xml:id="pX39p0326a1501">五敎所被機者。宗趣旣辯。<anchor xml:id="nkr_note_add_0326a1501" n="0326a1501"/><anchor xml:id="beg0326a1501" n="0326a1501"/>已<anchor xml:id="end0326a1501"/>知所歸。未審此敎所
<lb ed="X" n="0326a16"/><lb ed="R061" n="0657a10"/>被何機。是故再明敎所被機。敎乃聖人被下之言。
<lb ed="X" n="0326a17"/><lb ed="R061" n="0657a11"/>機是依敎修行之士。敎分有五。准前所明。機別有
<lb ed="X" n="0326a18"/><lb ed="R061" n="0657a12"/>三。謂上中下。而於敎中復分爲二。一是化敎。二是
<lb ed="X" n="0326a19"/><lb ed="R061" n="0657a13"/>制敎。化敎者。謂開化指示權實性相善惡因果。化
<lb ed="X" n="0326a20"/><lb ed="R061" n="0657a14"/>導之機通在家出家。今此毗尼非彼化敎。唯是制
<lb ed="X" n="0326a21"/><lb ed="R061" n="0657a15"/>敎。制約行業。制善令行。制惡令斷。示持犯相。明諸
<lb ed="X" n="0326a22"/><lb ed="R061" n="0657a16"/>學處。所被之機不通在家。獨制僧徒。正被中下之
<lb ed="X" n="0326a23"/><lb ed="R061" n="0657a17"/>機。亦可兼於上者。故今分三。一正被。二隨被。三漸
<lb ed="X" n="0326a24"/><lb ed="R061" n="0657a18"/>被。</p><p xml:id="pX39p0326a2402" cb:place="inline">一正被者。毗尼總收二部。一制比丘僧。二制
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0326b" n="0326b"/>
<lb ed="X" n="0326b01"/><lb ed="R061" n="0657b01"/>比丘尼僧。比丘僧始自<name role="" type="person">須提那</name>子以降。具足二百
<lb ed="X" n="0326b02"/><lb ed="R061" n="0657b02"/>五十禁章。比丘尼僧緣從憍曇彌八敬以來。三百
<lb ed="X" n="0326b03"/><lb ed="R061" n="0657b03"/>四十八戒漸備。其僧部中攝尼。而尼部中攝僧。間
<lb ed="X" n="0326b04"/><lb ed="R061" n="0657b04"/>有同制別學同制同學。葢由僧尼性習各殊故。佛
<lb ed="X" n="0326b05"/><lb ed="R061" n="0657b05"/>於正被中復異也。</p><p xml:id="pX39p0326b0508" cb:place="inline">二隨被者。式叉摩那。沙彌。沙
<lb ed="X" n="0326b06"/><lb ed="R061" n="0657b06"/>彌尼。此三雖曰小衆。居必依隨二僧。食隨僧分。法
<lb ed="X" n="0326b07"/><lb ed="R061" n="0657b07"/>隨僧學。是故二僧戒內於後俱隨有制。<anchor xml:id="nkr_note_add_0326b0701" n="0326b0701"/><anchor xml:id="beg0326b0701" n="0326b0701"/>但<anchor xml:id="end0326b0701"/>令知惡
<lb ed="X" n="0326b08"/><lb ed="R061" n="0657b08"/>莫作。是制當遵。若犯輕重條章。通云一突吉羅。仍
<lb ed="X" n="0326b09"/><lb ed="R061" n="0657b09"/>有擯懺故悞不同。名之小三衆隨律威儀。所謂兼
<lb ed="X" n="0326b10"/><lb ed="R061" n="0657b10"/>制。今故爲隨被也。</p><p xml:id="pX39p0326b1008" cb:place="inline">三漸被者。漸謂漸次。若有上
<lb ed="X" n="0326b11"/><lb ed="R061" n="0657b11"/>根稟戒機。非中下。本爲志求佛果。不似耽樂寂滅。
<lb ed="X" n="0326b12"/><lb ed="R061" n="0657b12"/>由遵聖制。楷定律規。不躐僧寶。以故先秉息慈。次
<lb ed="X" n="0326b13"/><lb ed="R061" n="0657b13"/>入僧數。然後方圓菩薩三聚淨戒。是知聲聞身戒
<lb ed="X" n="0326b14"/><lb ed="R061" n="0657b14"/>卽菩薩心戒之基。菩薩心戒卽聲聞身戒之本。未
<lb ed="X" n="0326b15"/><lb ed="R061" n="0657b15"/>有身戒不淨。而欲心戒淸淨者也。所以圓通會上
<lb ed="X" n="0326b16"/><lb ed="R061" n="0657b16"/>波離尊者云。我以執身。身得自在。次第執心。心得
<lb ed="X" n="0326b17"/><lb ed="R061" n="0657b17"/>通達。然後身心一切通達。得證圓通故。今以上根
<lb ed="X" n="0326b18"/><lb ed="R061" n="0657b18"/>次第稟戒。而攝漸被中也。五明敎所被機竟。</p>
<lb ed="X" n="0326b19"/><lb ed="R061" n="0658a01"/><p xml:id="pX39p0326b1901">六總釋題目者。前五義門<anchor xml:id="nkr_note_add_0326b1901" n="0326b1901"/><anchor xml:id="beg0326b1901" n="0326b1901"/>已<anchor xml:id="end0326b1901"/>知。今當釋題。就中分
<lb ed="X" n="0326b20"/><lb ed="R061" n="0658a02"/>四。初出律藏源流。二明五部所弘。三釋四分戒本。
<lb ed="X" n="0326b21"/><lb ed="R061" n="0658a03"/>四釋止持會集。</p>
<lb ed="X" n="0326b22"/><lb ed="R061" n="0658a04"/><p xml:id="pX39p0326b2201">初出律藏源流者。審夫娑羅唱滅之後。豐德結集
<lb ed="X" n="0326b23"/><lb ed="R061" n="0658a05"/>之初。五百漏盡比丘僧。同於畢鉢羅窟內。大迦葉
<lb ed="X" n="0326b24"/><lb ed="R061" n="0658a06"/>白僧問法。優波羅依制讀宣。誦如來言詞滿八十。
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0326c" n="0326c"/>
<lb ed="X" n="0326c01"/><lb ed="R061" n="0658a07"/>因而號曰八十誦律。原無衆部之殊。其分張衆部
<lb ed="X" n="0326c02"/><lb ed="R061" n="0658a08"/>者。葢自惡王滅法之後。復有善王。重興佛敎。羣黨
<lb ed="X" n="0326c03"/><lb ed="R061" n="0658a09"/>互爭。故分二部。從二部中復分十八。久後流傳。惟
<lb ed="X" n="0326c04"/><lb ed="R061" n="0658a10"/>餘五部。此則八十誦律是爲鼻祖。二部爲支分。十
<lb ed="X" n="0326c05"/><lb ed="R061" n="0658a11"/>八五部是其派衍也。按舍利弗問經云。云何世尊
<lb ed="X" n="0326c06"/><lb ed="R061" n="0658a12"/>爲諸比丘所說戒律。或開或遮。後世比丘比丘尼
<lb ed="X" n="0326c07"/><lb ed="R061" n="0658a13"/>等云何奉持。佛言。如我言者。是名隨時。在此時中
<lb ed="X" n="0326c08"/><lb ed="R061" n="0658a14"/>應行此語。在彼時中應行彼語。我尋泥洹。大迦葉
<lb ed="X" n="0326c09"/><lb ed="R061" n="0658a15"/>等當爲分別。爲比丘比丘尼等大作依止。如我無
<lb ed="X" n="0326c10"/><lb ed="R061" n="0658a16"/>異<note place="inline">此懸記迦葉五百結集也</note>。又云。後有孔<g ref="#CB15179">雀</g>輸柯王孫。名弗沙
<lb ed="X" n="0326c11"/><lb ed="R061" n="0658a17"/>蜜多羅。滅我法敎。害我僧徒。彌勒菩薩以神通力
<lb ed="X" n="0326c12"/><lb ed="R061" n="0658a18"/>接我經律。上<name role="" type="person">兜率天</name>。得蟲行神捧山。壓王及四兵
<lb ed="X" n="0326c13"/><lb ed="R061" n="0658b01"/>衆。王種四兵一時滅盡。後有王出。性甚良善。彌勒
<lb ed="X" n="0326c14"/><lb ed="R061" n="0658b02"/>菩薩化作三百童子。下於人間以求佛道。從五百
<lb ed="X" n="0326c15"/><lb ed="R061" n="0658b03"/>羅漢諮受法敎。羅漢上天接取經律。還於人間國
<lb ed="X" n="0326c16"/><lb ed="R061" n="0658b04"/>土。男女復共出家。比丘比丘尼還復滋繁。時諸比
<lb ed="X" n="0326c17"/><lb ed="R061" n="0658b05"/>丘好於名聞。極力諍論。抄治我律。開張增廣。互相
<lb ed="X" n="0326c18"/><lb ed="R061" n="0658b06"/>是非。求王判決。王集二部。行黑白籌<note place="inline">此乃息諍之法</note>。若要
<lb ed="X" n="0326c19"/><lb ed="R061" n="0658b07"/>舊者可取黑籌。若要新者可取白籌。時取黑者多。
<lb ed="X" n="0326c20"/><lb ed="R061" n="0658b08"/>白者少。王以皆是佛說好樂不同。不得共處。學舊
<lb ed="X" n="0326c21"/><lb ed="R061" n="0658b09"/>者多。從以爲名爲摩訶僧祗也。學新者少。而是上
<lb ed="X" n="0326c22"/><lb ed="R061" n="0658b10"/>座。從上座爲名。爲他俾羅也<note place="inline">此懸記律分二部也</note>。又文殊問
<lb ed="X" n="0326c23"/><lb ed="R061" n="0658b11"/>經云。世尊入涅槃後。未來弟子云何諸部分別。云
<lb ed="X" n="0326c24"/><lb ed="R061" n="0658b12"/>何根本部。佛言。未來我弟子有二十部。能令諸法
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0327a" n="0327a"/>
<lb ed="X" n="0327a01"/><lb ed="R061" n="0658b13"/>住二十部者。並得四果。三藏平等無下中上。譬如
<lb ed="X" n="0327a02"/><lb ed="R061" n="0658b14"/>海水味無有異。如人有二十子眞實。如來所說文
<lb ed="X" n="0327a03"/><lb ed="R061" n="0658b15"/>殊師利根本二部從大乘出。從般若波羅蜜出。初
<lb ed="X" n="0327a04"/><lb ed="R061" n="0658b16"/>二部者。一摩訶僧祗<note place="inline">此言大衆。老少同會共集律部也</note>。二體毗履
<lb ed="X" n="0327a05"/><lb ed="R061" n="0658b17"/><note place="inline">此言老宿。唯老宿人同會共出律部也</note>。我入涅槃後一百歲。此二部
<lb ed="X" n="0327a06"/><lb ed="R061" n="0658b18"/>當起。從摩訶僧祗出七部。於此百歲內出一部。名
<lb ed="X" n="0327a07"/><lb ed="R061" n="0659a01"/>執一語言<note place="inline">所執與僧祗同故云一也</note>。於百歲內。從執一語言部
<lb ed="X" n="0327a08"/><lb ed="R061" n="0659a02"/>復出一部。名出世間語言<note place="inline">稱讚辭也</note>。於百歲內。從出世
<lb ed="X" n="0327a09"/><lb ed="R061" n="0659a03"/>間語言出一部。名高拘梨柯<note place="inline">是出律主也</note>。於百歲內。從
<lb ed="X" n="0327a10"/><lb ed="R061" n="0659a04"/>高拘梨柯出一部。名多聞<note place="inline">出律主有多聞智也</note>。於百歲內。從
<lb ed="X" n="0327a11"/><lb ed="R061" n="0659a05"/>多聞出一部。名只底舸<note place="inline">此山名出律主居之</note>。於百歲內。從只
<lb ed="X" n="0327a12"/><lb ed="R061" n="0659a06"/>底舸出一部。名東山<note place="inline">亦律主居也</note>。於百歲內。從東山出
<lb ed="X" n="0327a13"/><lb ed="R061" n="0659a07"/>一部。名北山<note place="inline">亦律主居也</note>。此謂從摩訶僧祗部出於七
<lb ed="X" n="0327a14"/><lb ed="R061" n="0659a08"/>部。及本僧祗是爲八部。於百歲內。從體毗履部出
<lb ed="X" n="0327a15"/><lb ed="R061" n="0659a09"/>十一部。於百歲內出一部。名一切語言<note place="inline">律主執三世有。故一
<lb ed="X" n="0327a16"/><lb ed="R061" n="0659a10"/>切可厝語言也。此卽五部中之薩婆多部</note>。於百歲內。從一切語言出一
<lb ed="X" n="0327a17"/><lb ed="R061" n="0659a11"/>部。名雪山<note place="inline">亦律主居也</note>。於百歲內。從雪山出一部。名犢
<lb ed="X" n="0327a18"/><lb ed="R061" n="0659a12"/>子<note place="inline">律主姓也。此卽五部中之婆蹉富羅部</note>於百歲內。從犢子出一部。
<lb ed="X" n="0327a19"/><lb ed="R061" n="0659a13"/>名法勝<note place="inline">律主名也</note>。於百歲內。從法勝出一部。名賢<note place="inline">律主名也</note>。
<lb ed="X" n="0327a20"/><lb ed="R061" n="0659a14"/>於百歲內。從賢部出一部。名一切所貴<note place="inline">律主爲通人所重也</note>。
<lb ed="X" n="0327a21"/><lb ed="R061" n="0659a15"/>於百歲內。從一切所貴出一部。名芿山<note place="inline">律主居也</note>。於百
<lb ed="X" n="0327a22"/><lb ed="R061" n="0659a16"/>歲內。從芿山出一部。名大不可棄<note place="inline">律主初生。母棄之於井。父追尋
<lb ed="X" n="0327a23"/><lb ed="R061" n="0659a17"/>之。雖墜不死。故云不可棄。又名能射。此卽五部中之彌沙塞部</note>。於百歲內。從大不
<lb ed="X" n="0327a24"/><lb ed="R061" n="0659a18"/>可棄出一部。名法護<note place="inline">律主名也。此卽五部中之曇無德部</note>。於百歲內。
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0327b" n="0327b"/>
<lb ed="X" n="0327b01"/><lb ed="R061" n="0659b01"/>從法護出一部。名迦葉比<note place="inline">律主姓也。此卽五部中之迦葉維部</note>。於百
<lb ed="X" n="0327b02"/><lb ed="R061" n="0659b02"/>歲內。從迦葉比出一部。名修妬路句<note place="inline">律主執修妬路義也</note>。此
<lb ed="X" n="0327b03"/><lb ed="R061" n="0659b03"/>謂體毗履部出十一部。及體毗履成十二部。佛說
<lb ed="X" n="0327b04"/><lb ed="R061" n="0659b04"/>此祗夜。摩訶僧祗部。分別出有七。體毗履十一。是
<lb ed="X" n="0327b05"/><lb ed="R061" n="0659b05"/>謂二十部。十八及本二。悉從大乘出。無是亦無非。
<lb ed="X" n="0327b06"/><lb ed="R061" n="0659b06"/>我說未來起<note place="inline">此上經文乃懸記從二部中復分十八部也。偈中言無是亦無非者。准
<lb ed="X" n="0327b07"/><lb ed="R061" n="0659b07"/>華嚴會玄記云。謂以隨情執故無是。四諦等更無異說故無非。或但各自言是。豈名實是。故云無是。各互
<lb ed="X" n="0327b08"/><lb ed="R061" n="0659b08"/>非他。豈名實非。故云無非。又旣皆從大乘出。何有是非。或可依之修行。無不獲益。故云無是亦無非也</note>。
<lb ed="X" n="0327b09"/><lb ed="R061" n="0659b09"/>又南海寄歸傳云。諸部流派生起不同。西國相承
<lb ed="X" n="0327b10"/><lb ed="R061" n="0659b10"/>大綱唯四。一聖大衆部。分出七部。二聖上座部。分
<lb ed="X" n="0327b11"/><lb ed="R061" n="0659b11"/>出三部。三聖根本說一切有部。分出四部。四聖正
<lb ed="X" n="0327b12"/><lb ed="R061" n="0659b12"/>量部。分出四部<note place="inline">亦是從本分出十八部也</note>。其間離分出沒。部別
<lb ed="X" n="0327b13"/><lb ed="R061" n="0659b13"/>名字。事非一致。此不繁述。</p><p xml:id="pX39p0327b1311" cb:place="inline">又俱舍論云。過去迦
<lb ed="X" n="0327b14"/><lb ed="R061" n="0659b14"/>葉佛時。佛父訖栗枳王。夢見一衣。堅而且廣。有十
<lb ed="X" n="0327b15"/><lb ed="R061" n="0659b15"/>八人。各執少分。四向爭挽。衣猶不破。因問彼佛。佛
<lb ed="X" n="0327b16"/><lb ed="R061" n="0659b16"/>言此表當來釋迦如來弟子分佛正法成十八部。
<lb ed="X" n="0327b17"/><lb ed="R061" n="0659b17"/>雖有異執而眞法尙在。依之修行。皆得解脫。<note place="inline">文</note>是
<lb ed="X" n="0327b18"/><lb ed="R061" n="0659b18"/>知部雖多分。義皆可取。若欲細覈各所宗執。當閱
<lb ed="X" n="0327b19"/><lb ed="R061" n="0660a01"/>十八部論部執異論異部宗輪論<note place="inline">此三論出北藏席字函</note>。</p>
<lb ed="X" n="0327b20"/><lb ed="R061" n="0660a02"/><p xml:id="pX39p0327b2001">二明五部所弘者。諸部流分雖有十八。其可久行。
<lb ed="X" n="0327b21"/><lb ed="R061" n="0660a03"/>不過五部。按翻譯名義集云。世尊成道三十八年。
<lb ed="X" n="0327b22"/><lb ed="R061" n="0660a04"/>赴<name role="" type="person">王舍城</name>國王食訖。令羅云洗鉢。失手<g ref="#CB07432">㩧</g>鉢以爲
<lb ed="X" n="0327b23"/><lb ed="R061" n="0660a05"/>五片。諸比丘白佛。佛言鉢破五片。表我滅後毗尼
<lb ed="X" n="0327b24"/><lb ed="R061" n="0660a06"/>分爲五部也。又舍利弗問經。佛言。部分如是衆多。
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0327c" n="0327c"/>
<lb ed="X" n="0327c01"/><lb ed="R061" n="0660a07"/>久後流傳。唯餘五部。各擧所長名其服色。摩訶僧
<lb ed="X" n="0327c02"/><lb ed="R061" n="0660a08"/>祗部。勤學衆經。宣講眞義。以處本居中。應着黃衣
<lb ed="X" n="0327c03"/><lb ed="R061" n="0660a09"/><note place="inline">今律四十卷。是其支分也</note>。曇無屈多迦<note place="inline">卽曇無德</note>。通達理味。開導利
<lb ed="X" n="0327c04"/><lb ed="R061" n="0660a10"/>益。表法殊勝。應着赤色衣。薩婆多部<note place="inline">此云一切有</note>博通
<lb ed="X" n="0327c05"/><lb ed="R061" n="0660a11"/>敏達。以導法化。應着皂衣<note place="inline">有十誦律六十卷。其根本說一切有部。皆此部
<lb ed="X" n="0327c06"/><lb ed="R061" n="0660a12"/>攝</note>。迦葉維部<note place="inline">此云重空觀</note>精勤勇猛。攝護衆生。應着木
<lb ed="X" n="0327c07"/><lb ed="R061" n="0660a13"/>蘭衣<note place="inline">律止解脫戒本一卷。或云全部未至。或云未曾翻譯</note>。彌沙塞部<note place="inline">此云不着
<lb ed="X" n="0327c08"/><lb ed="R061" n="0660a14"/>有無觀</note>禪思入微。究暢幽密。應着靑衣<note place="inline">有五分律三十卷</note>。據
<lb ed="X" n="0327c09"/><lb ed="R061" n="0660a15"/>此經文。卽此五部。若准他經。凡列五部。皆無摩訶。
<lb ed="X" n="0327c10"/><lb ed="R061" n="0660a16"/>僧祗部。却有婆蹉富羅部<note place="inline">此云犢子。上古有仙。染犢生子。自後種姓皆名
<lb ed="X" n="0327c11"/><lb ed="R061" n="0660a17"/>犢子。其彼部律未至</note>。如賢首疏云。總別六部。僧祗是總。五部
<lb ed="X" n="0327c12"/><lb ed="R061" n="0660a18"/>是別。此摩訶僧祗部。行解虗通。不生偏執。徧順五
<lb ed="X" n="0327c13"/><lb ed="R061" n="0660b01"/>見以通故。故知摩訶僧祗是總。五部是別。通則六
<lb ed="X" n="0327c14"/><lb ed="R061" n="0660b02"/>部也。今此方唯存四部。缺迦葉維及犢子部。其餘
<lb ed="X" n="0327c15"/><lb ed="R061" n="0660b03"/>善見毗尼母薩婆多論摩得勒伽優波離問經等。
<lb ed="X" n="0327c16"/><lb ed="R061" n="0660b04"/>俱是諸部支屬。皆可覽也。然斯五部旣佛預記。無
<lb ed="X" n="0327c17"/><lb ed="R061" n="0660b05"/>勞致疑。有所是非。譬如一燈出百千燈。雖燈隨物
<lb ed="X" n="0327c18"/><lb ed="R061" n="0660b06"/>異。而光照無殊。至於破闇除冥。功用則一。是故五
<lb ed="X" n="0327c19"/><lb ed="R061" n="0660b07"/>天諸國隨宗一律。各競進業。皆獲道果。東夏傳來。
<lb ed="X" n="0327c20"/><lb ed="R061" n="0660b08"/>四部俱行。精持戒軌。咸躋聖域。自非聖化通玄。何
<lb ed="X" n="0327c21"/><lb ed="R061" n="0660b09"/>以使之然乎。故別擧五部。明其所弘也。</p>
<lb ed="X" n="0327c22"/><lb ed="R061" n="0660b10"/><p xml:id="pX39p0327c2201">三釋四分戒本者。<anchor xml:id="nkr_note_add_0327c2201" n="0327c2201"/><anchor xml:id="beg0327c2201" n="0327c2201"/>已<anchor xml:id="end0327c2201"/>知部彚固多行唯五部。未審
<lb ed="X" n="0327c23"/><lb ed="R061" n="0660b11"/>今者所弘何部。故次明之。中復分四。一出宗主。二
<lb ed="X" n="0327c24"/><lb ed="R061" n="0660b12"/>釋四分。三釋律義。四出譯時。</p>
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0328a" n="0328a"/>
<lb ed="X" n="0328a01"/><lb ed="R061" n="0660b13"/><p xml:id="pX39p0328a0101">一出宗主者。此四分宗主名曇無德。此翻法藏。又
<lb ed="X" n="0328a02"/><lb ed="R061" n="0660b14"/>云法密。由師含容正法。如藏之密故。又云法護。護
<lb ed="X" n="0328a03"/><lb ed="R061" n="0660b15"/>者防護。卽密藏義也。師乃<anchor xml:id="nkr_note_add_0328a0301" n="0328a0301"/><anchor xml:id="beg0328a0301" n="0328a0301"/>采<anchor xml:id="end0328a0301"/>菽氏之裔。體毗履之
<lb ed="X" n="0328a04"/><lb ed="R061" n="0660b16"/>支。</p>
<lb ed="X" n="0328a05"/><lb ed="R061" n="0660b17"/><p xml:id="pX39p0328a0501">二釋四分者。此律全部有六十卷。分爲四大分。自
<lb ed="X" n="0328a06"/><lb ed="R061" n="0660b18"/>首卷至二十一卷止。名第一分。其中所明比丘二
<lb ed="X" n="0328a07"/><lb ed="R061" n="0661a01"/>百五十戒法。自二十二卷至三十六卷止。名第二
<lb ed="X" n="0328a08"/><lb ed="R061" n="0661a02"/>分。前之九卷乃明比丘尼三百四十八戒法。後六
<lb ed="X" n="0328a09"/><lb ed="R061" n="0661a03"/>卷明受戒犍度說戒犍度。梵語犍度。此翻法聚。以
<lb ed="X" n="0328a10"/><lb ed="R061" n="0661a04"/>相類之法。聚而歸一也。自三十七卷至四十九卷
<lb ed="X" n="0328a11"/><lb ed="R061" n="0661a05"/>止。名第三分。其中所明安居自恣皮革衣藥迦絺
<lb ed="X" n="0328a12"/><lb ed="R061" n="0661a06"/>那衣拘睒彌瞻波呵責人覆藏遮破僧滅諍比丘
<lb ed="X" n="0328a13"/><lb ed="R061" n="0661a07"/>尼法法。共十六犍度。自五十卷至六十卷終。名第
<lb ed="X" n="0328a14"/><lb ed="R061" n="0661a08"/>四分。其中所明房舍雜法五百結集七百結集調
<lb ed="X" n="0328a15"/><lb ed="R061" n="0661a09"/>部毗尼毗尼增一。共六犍度。今於四分之中。單明
<lb ed="X" n="0328a16"/><lb ed="R061" n="0661a10"/>第一分比丘戒法也。</p>
<lb ed="X" n="0328a17"/><lb ed="R061" n="0661a11"/><p xml:id="pX39p0328a1701">三釋律義者。一大制敎通名毗尼。五部所出。通名
<lb ed="X" n="0328a18"/><lb ed="R061" n="0661a12"/>曰律。梵語毗尼。此翻滅。然滅有三義。一滅業非<note place="inline">謂不
<lb ed="X" n="0328a19"/><lb ed="R061" n="0661a13"/>殺盜等。故律中有犯毗尼。有諍毗尼</note>。二滅煩惱<note place="inline">煩惱是發業之本。故律云調伏貪等令盡。
<lb ed="X" n="0328a20"/><lb ed="R061" n="0661a14"/>是故如來制增上戒學</note>。三得滅果<note place="inline">故經云。戒淨有智慧。便得第一道</note>南山云。
<lb ed="X" n="0328a21"/><lb ed="R061" n="0661a15"/>毗尼翻調伏及滅者。是從功用爲名。非正譯也。正
<lb ed="X" n="0328a22"/><lb ed="R061" n="0661a16"/>翻云律。律者法也。從敎爲名。斷割重輕。開遮持犯。
<lb ed="X" n="0328a23"/><lb ed="R061" n="0661a17"/>非法不定。俗有九流。法流居一。故世律法皆約刑
<lb ed="X" n="0328a24"/><lb ed="R061" n="0661a18"/>科。道與俗違。刑名乃異。至於處斷。必依常法。故翻
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0328b" n="0328b"/>
<lb ed="X" n="0328b01"/><lb ed="R061" n="0661b01"/>毗尼爲律也。</p>
<lb ed="X" n="0328b02"/><lb ed="R061" n="0661b02"/><p xml:id="pX39p0328b0201">四出譯時者。此四分律。乃姚秦時。<name role="" type="person">北天竺</name><name role="" type="person">罽賓國</name>
<lb ed="X" n="0328b03"/><lb ed="R061" n="0661b03"/>佛陀耶舍尊者共<name role="" type="person">竺佛念</name>所譯。緣佛陀耶舍先於
<lb ed="X" n="0328b04"/><lb ed="R061" n="0661b04"/>本國誦四分律不賷梵本而來。秦司<g ref="#CB12528">𨽻</g>校尉姚爽
<lb ed="X" n="0328b05"/><lb ed="R061" n="0661b05"/>欲請尊者譯出。姚主以其無梵本。難可證信。衆僧
<lb ed="X" n="0328b06"/><lb ed="R061" n="0661b06"/>多有不同。故未許之。羅什法師勸曰。耶舍甚有記
<lb ed="X" n="0328b07"/><lb ed="R061" n="0661b07"/>功。數聞誦習。未曾脫誤。於是姚主卽以藥方一卷
<lb ed="X" n="0328b08"/><lb ed="R061" n="0661b08"/>民籍一卷。並可四十紙許。令其誦之一日。便集僧
<lb ed="X" n="0328b09"/><lb ed="R061" n="0661b09"/>執文覆之。乃至銖<anchor xml:id="nkr_note_add_0328b0901" n="0328b0901"/><anchor xml:id="beg0328b0901" n="0328b0901"/>兩<anchor xml:id="end0328b0901"/>人數年紀不謬一字。是時衆
<lb ed="X" n="0328b10"/><lb ed="R061" n="0661b10"/>咸信伏。由是耶舍口誦梵音。佛念筆受成文。卽以
<lb ed="X" n="0328b11"/><lb ed="R061" n="0661b11"/>弘始十二年譯出。爲四十五卷。又云四十四卷。今
<lb ed="X" n="0328b12"/><lb ed="R061" n="0661b12"/>分爲六十卷。若<name role="" type="person">支法領</name>所譯者止有三十卷。然今
<lb ed="X" n="0328b13"/><lb ed="R061" n="0661b13"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0328b1301" n="0328b1301"/><anchor xml:id="beg0328b1301" n="0328b1301"/>已<anchor xml:id="end0328b1301"/>失矣。據唐圓照律師傳。則弘始五年壬寅歲。耶
<lb ed="X" n="0328b14"/><lb ed="R061" n="0661b14"/>舍譯出成四十五卷。至十一年歲次戊申。<name role="" type="person">支法領</name>
<lb ed="X" n="0328b15"/><lb ed="R061" n="0661b15"/>又從西國將梵本來。於長安中寺重讐校。殆十四
<lb ed="X" n="0328b16"/><lb ed="R061" n="0661b16"/>年辛亥譯畢。成六十二卷。</p>
<lb ed="X" n="0328b17"/><lb ed="R061" n="0661b17"/><p xml:id="pX39p0328b1701">四釋止持會集者。宣祖云。持戒之心要唯二轍。止
<lb ed="X" n="0328b18"/><lb ed="R061" n="0661b18"/>持則戒本最爲標首。作持則羯磨結其大科。後進
<lb ed="X" n="0328b19"/><lb ed="R061" n="0662a01"/>前修。妙宗斯法。故今統閱諸部。撮略正文。會集止
<lb ed="X" n="0328b20"/><lb ed="R061" n="0662a02"/>持。用益將來。共扶頹幢。以樹正法也。六總釋題目
<lb ed="X" n="0328b21"/><lb ed="R061" n="0662a03"/>竟。</p>
<lb ed="X" n="0328b22"/><lb ed="R061" n="0662a04"/>
<lb ed="X" n="0328b23"/><lb ed="R061" n="0662a05"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>毗尼止持會集卷第一</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0328b24"/><lb ed="R061" n="0662a06"/>
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0328c" n="0328c"/>
<lb ed="X" n="0328c01"/><lb ed="R061" n="0662a07"/><cb:div type="w"><head>音義</head>
<lb ed="X" n="0328c02"/><lb ed="R061" n="0662a08"/><cb:div type="w"><head>序</head>
<lb ed="X" n="0328c03"/><lb ed="R061" n="0662a09"/><cb:div type="note"><entry><form>匏繫</form><cb:def><p xml:id="pX39p0328c0303" cb:place="inline">上音庖。瓠屬。葢匏味苦。瓠味甘也。言匏繫
<lb ed="X" n="0328c04"/><lb ed="R061" n="0662a10"/>者。孔子曰。吾豈匏瓜也哉。繫之而不食。大約今人
<lb ed="X" n="0328c05"/><lb ed="R061" n="0662a11"/>用匏繫。皆取無用之義也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0328c06"/><lb ed="R061" n="0662a12"/><entry><form>荒隈</form><cb:def><p xml:id="pX39p0328c0603" cb:place="inline">下音威。厓內曰隩。厓外曰隈。荒隈者。謂居
<lb ed="X" n="0328c07"/><lb ed="R061" n="0662a13"/>於荒山也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0328c08"/><lb ed="R061" n="0662a14"/><entry><form>玄猷</form><cb:def><p xml:id="pX39p0328c0803" cb:place="inline">下音由。道也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0328c09"/><lb ed="R061" n="0662a15"/><entry><form>五邪</form><cb:def><p xml:id="pX39p0328c0903" cb:place="inline">一詐現異相。謂諸比丘違佛正敎。於世俗
<lb ed="X" n="0328c10"/><lb ed="R061" n="0662a16"/>人前。詐現奇特之相。令其心生敬仰。而求利養。</p>
<lb ed="X" n="0328c11"/><lb ed="R061" n="0662a17"/><p xml:id="pX39p0328c1101">二自說功德。謂諸比丘以辯口利詞。抑人揚<anchor xml:id="nkr_note_add_0328c1101" n="0328c1101"/><anchor xml:id="beg0328c1101" n="0328c1101"/>己<anchor xml:id="end0328c1101"/>。自
<lb ed="X" n="0328c12"/><lb ed="R061" n="0662a18"/>逞功能。令所見者心生敬信。而求利養。</p><p xml:id="pX39p0328c1216" cb:place="inline">三占相
<lb ed="X" n="0328c13"/><lb ed="R061" n="0662b01"/>吉凶。謂諸比丘攻學異術。卜命相形。講談吉凶。而
<lb ed="X" n="0328c14"/><lb ed="R061" n="0662b02"/>求利養。</p><p xml:id="pX39p0328c1404" cb:place="inline">四高聲現威。謂諸比丘大語高聲。詐現
<lb ed="X" n="0328c15"/><lb ed="R061" n="0662b03"/>威儀。令人畏敬。而求利養。</p><p xml:id="pX39p0328c1511" cb:place="inline">五說所得利以動人
<lb ed="X" n="0328c16"/><lb ed="R061" n="0662b04"/>心。謂諸比丘於彼得利。於此稱說。於此得利。於彼
<lb ed="X" n="0328c17"/><lb ed="R061" n="0662b05"/>稱說。令人動心。而求利養。如是五種令人邪命。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0328c18"/><lb ed="R061" n="0662b06"/><entry><form>八穢</form><cb:def><p xml:id="pX39p0328c1803" cb:place="inline">一置買田宅。謂比丘當依衆居止。勤修出
<lb ed="X" n="0328c19"/><lb ed="R061" n="0662b07"/>世淸淨無爲之道。若私置田宅。以圖自足。是爲不
<lb ed="X" n="0328c20"/><lb ed="R061" n="0662b08"/>淨。</p><p xml:id="pX39p0328c2002" cb:place="inline">二種植根栽。比丘當勤修道業。於世間資生
<lb ed="X" n="0328c21"/><lb ed="R061" n="0662b09"/>之事不生貪着。若不爲衆。私自種植田園。內妨行
<lb ed="X" n="0328c22"/><lb ed="R061" n="0662b10"/>業。是爲不淨。</p><p xml:id="pX39p0328c2206" cb:place="inline">三貯聚穀粟。謂比丘當乞食資身
<lb ed="X" n="0328c23"/><lb ed="R061" n="0662b11"/>淸淨活命。若不爲衆。私自藏貯穀粟米麥。是爲不
<lb ed="X" n="0328c24"/><lb ed="R061" n="0662b12"/>淨。</p><p xml:id="pX39p0328c2402" cb:place="inline">四畜養奴婢。謂比丘當閒居靜處。修攝其心。
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0329a" n="0329a"/>
<lb ed="X" n="0329a01"/><lb ed="R061" n="0662b13"/>行安樂行。若不爲衆。畜養奴婢驅使作務。是爲不
<lb ed="X" n="0329a02"/><lb ed="R061" n="0662b14"/>淨。</p><p xml:id="pX39p0329a0202" cb:place="inline">五畜養羣畜。謂比丘當持禁戒。慈心不殺。若
<lb ed="X" n="0329a03"/><lb ed="R061" n="0662b15"/>畜牛馬等孳生之類。以汚梵行。是爲不淨。</p><p xml:id="pX39p0329a0317" cb:place="inline">六藏
<lb ed="X" n="0329a04"/><lb ed="R061" n="0662b16"/>積金銀錢寶。謂比丘當以淸雅爲高。安貧樂道。身
<lb ed="X" n="0329a05"/><lb ed="R061" n="0662b17"/>無長物。若貪積世間所重金銀資財等物。資生求
<lb ed="X" n="0329a06"/><lb ed="R061" n="0662b18"/>利。計算出納。有乖道行。是爲不淨。</p><p xml:id="pX39p0329a0614" cb:place="inline">七藏積象牙
<lb ed="X" n="0329a07"/><lb ed="R061" n="0663a01"/>刻鏤等物。謂比丘當奉佛戒。志尙儉素。於諸玩好。
<lb ed="X" n="0329a08"/><lb ed="R061" n="0663a02"/>心不貪戀。布衣草座。常懷知足。若貪世間稀有雕
<lb ed="X" n="0329a09"/><lb ed="R061" n="0663a03"/>飾之物。是爲不淨。</p><p xml:id="pX39p0329a0908" cb:place="inline">八藏積銅鐵釜鑊以自煑爨。
<lb ed="X" n="0329a10"/><lb ed="R061" n="0663a04"/>謂比丘於衆居止。當與衆同餐。或乞食自活。勵精
<lb ed="X" n="0329a11"/><lb ed="R061" n="0663a05"/>梵行。成就道業。若藏積釜鑊以自煑爨。背衆而食。
<lb ed="X" n="0329a12"/><lb ed="R061" n="0663a06"/>是爲不淨。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0329a13"/><lb ed="R061" n="0663a07"/><entry><form>殉</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329a1302" cb:place="inline">音旬。隨也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0329a14"/><lb ed="R061" n="0663a08"/><entry><form>福田淨德</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329a1405" cb:place="inline">一發心離俗。謂出家之人發勇猛心。
<lb ed="X" n="0329a15"/><lb ed="R061" n="0663a09"/>脫離凡俗。習佛菩提。而能懷佩妙道。爲世福田。是
<lb ed="X" n="0329a16"/><lb ed="R061" n="0663a10"/>爲初淨德也。</p><p xml:id="pX39p0329a1606" cb:place="inline">二毀其形好。謂出家之人剃除鬚
<lb ed="X" n="0329a17"/><lb ed="R061" n="0663a11"/>髮。毀壞相好。去世俗之塵衣。着如來之法服。具佛
<lb ed="X" n="0329a18"/><lb ed="R061" n="0663a12"/>威儀。爲世福田。是爲第二淨德也。</p><p xml:id="pX39p0329a1814" cb:place="inline">三永割親愛。
<lb ed="X" n="0329a19"/><lb ed="R061" n="0663a13"/>謂投佛出家。割絕父母親愛之情。一心精勤修道。
<lb ed="X" n="0329a20"/><lb ed="R061" n="0663a14"/>以報父母生成之德。兼能爲世福田。是爲第三淨
<lb ed="X" n="0329a21"/><lb ed="R061" n="0663a15"/>德也。</p><p xml:id="pX39p0329a2103" cb:place="inline">四委棄軀命。謂出家之人能委棄身命。無
<lb ed="X" n="0329a22"/><lb ed="R061" n="0663a16"/>所顧惜。惟務一心求證佛道。兼能爲世福田。是爲
<lb ed="X" n="0329a23"/><lb ed="R061" n="0663a17"/>第四淨德也。</p><p xml:id="pX39p0329a2306" cb:place="inline">五志求大乘。謂出家之人常懷濟
<lb ed="X" n="0329a24"/><lb ed="R061" n="0663a18"/>物之心。專志勤求大乘之法。度脫一切有情。爲世
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0329b" n="0329b"/>
<lb ed="X" n="0329b01"/><lb ed="R061" n="0663b01"/>福田。是爲第五淨德也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0329b02"/><lb ed="R061" n="0663b02"/><entry><form>模楷</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329b0203" cb:place="inline">模木生於周公塚上。其葉春靑夏赤。秋白
<lb ed="X" n="0329b03"/><lb ed="R061" n="0663b03"/>冬黑。以色得其正也。楷木生孔子塚上。其餘枝疎
<lb ed="X" n="0329b04"/><lb ed="R061" n="0663b04"/>而不屈。以質得其直也。此二字取義。若正與直可
<lb ed="X" n="0329b05"/><lb ed="R061" n="0663b05"/>爲法則。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0329b06"/><lb ed="R061" n="0663b06"/><entry><form>苾芻</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329b0603" cb:place="inline">此香草也。出於雪山。具有五德。以喩比丘。
<lb ed="X" n="0329b07"/><lb ed="R061" n="0663b07"/>一體性柔輭。以喩比丘能折伏身語意業之麤也。
<lb ed="X" n="0329b08"/><lb ed="R061" n="0663b08"/>二引蔓旁布。以喩比丘傳法度人延綿不絕也。三
<lb ed="X" n="0329b09"/><lb ed="R061" n="0663b09"/>馨香遠聞。以喩比丘戒德芬馥爲衆所聞也。四能
<lb ed="X" n="0329b10"/><lb ed="R061" n="0663b10"/>療疼痛。以喩比丘能斷煩惱毒害之痛也。五不背
<lb ed="X" n="0329b11"/><lb ed="R061" n="0663b11"/>日光。以喩比丘正見思惟常向佛日而不背也。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0329b12"/><lb ed="R061" n="0663b12"/><cb:div type="w"><head>凡例</head>
<lb ed="X" n="0329b13"/><lb ed="R061" n="0663b13"/><entry><form>經通餘說</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329b1305" cb:place="inline">大智論云。一佛說。謂如來金口所宣。
<lb ed="X" n="0329b14"/><lb ed="R061" n="0663b14"/>二弟子說。謂諸聲聞緣覺菩薩。承佛神力加被所
<lb ed="X" n="0329b15"/><lb ed="R061" n="0663b15"/>說。三仙說。謂佛會中諸大仙人。從佛入道。誓弘佛
<lb ed="X" n="0329b16"/><lb ed="R061" n="0663b16"/>化。宣揚正法。四諸天說。謂帝釋每於<name role="" type="person">善法堂</name>上。爲
<lb ed="X" n="0329b17"/><lb ed="R061" n="0663b17"/><name role="" type="person">忉利天</name>人。演說般若。五化人說。謂三乘聖人隨機
<lb ed="X" n="0329b18"/><lb ed="R061" n="0663b18"/>現化。如羅睺羅化作金輪王而度<name role="" type="person">城東老母</name>。先讚
<lb ed="X" n="0329b19"/><lb ed="R061" n="0664a01"/>福果因緣。後說大乘妙法。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0329b20"/><lb ed="R061" n="0664a02"/><entry><form>等覺<anchor xml:id="nkr_note_add_0329b2001" n="0329b2001"/><anchor xml:id="beg0329b2001" n="0329b2001"/>已<anchor xml:id="end0329b2001"/>下</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329b2005" cb:place="inline">等覺者。一生補處菩薩之名。如今彌
<lb ed="X" n="0329b21"/><lb ed="R061" n="0664a03"/>勒菩薩是也。下地望之。雖與佛等。然有極細一品
<lb ed="X" n="0329b22"/><lb ed="R061" n="0664a04"/>無明未盡。故猶稱菩薩。言下者。指下位九地三
<lb ed="X" n="0329b23"/><lb ed="R061" n="0664a05"/>賢。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0329b24"/><lb ed="R061" n="0664a06"/><entry><form>措</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329b2402" cb:place="inline">粗去聲。安着也。</p></cb:def></entry></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0329c" n="0329c"/>
<lb ed="X" n="0329c01"/><lb ed="R061" n="0664a07"/><cb:div type="w"><head>綱要</head>
<lb ed="X" n="0329c02"/><lb ed="R061" n="0664a08"/><entry><form>十二法人</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329c0205" cb:place="inline">卽頭陀十二行也。又名杜多。此翻抖
<lb ed="X" n="0329c03"/><lb ed="R061" n="0664a09"/>擻。亦翻修治。亦翻淘汰。十二法者。一住阿蘭若處。
<lb ed="X" n="0329c04"/><lb ed="R061" n="0664a10"/>二常乞食。三次第乞食。四受一食法。五節量食。六
<lb ed="X" n="0329c05"/><lb ed="R061" n="0664a11"/>中後不飮果漿蜜漿。七着糞掃衣。八但三衣。九塚
<lb ed="X" n="0329c06"/><lb ed="R061" n="0664a12"/>間住。十樹下止。十一露地坐。十二但坐不臥。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0329c07"/><lb ed="R061" n="0664a13"/><entry><form>緘縢</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329c0703" cb:place="inline">上音兼。下音騰。繩也。謂束篋之緘縢也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0329c08"/><lb ed="R061" n="0664a14"/><entry><form>人可使由之不可使知</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329c0810" cb:place="inline">此出論語。今借用之。謂
<lb ed="X" n="0329c09"/><lb ed="R061" n="0664a15"/>初受戒人。但可使其依律行持。未可使閱律藏知
<lb ed="X" n="0329c10"/><lb ed="R061" n="0664a16"/>其所從結戒之由。葢六羣比丘等皆是大權示現。
<lb ed="X" n="0329c11"/><lb ed="R061" n="0664a17"/>曲爲末世而示犯緣。誠恐愚者不達。認爲實事。反
<lb ed="X" n="0329c12"/><lb ed="R061" n="0664a18"/>生放縱。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0329c13"/><lb ed="R061" n="0664b01"/><entry><form>義學</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329c1303" cb:place="inline">演敎之師深入義海。故稱義學。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0329c14"/><lb ed="R061" n="0664b02"/><entry><form>險途</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329c1403" cb:place="inline">險者險阻。途者途路。此喩三途惡道也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0329c15"/><lb ed="R061" n="0664b03"/><entry><form>鹿苑</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329c1503" cb:place="inline">鹿苑去波羅奈國十餘里。是如來昔與提
<lb ed="X" n="0329c16"/><lb ed="R061" n="0664b04"/>婆達多。俱爲鹿王住處。各統羣鹿五百餘。時國王
<lb ed="X" n="0329c17"/><lb ed="R061" n="0664b05"/>畋遊原澤。菩薩鹿王前詣王曰。大王校獵中原。縱
<lb ed="X" n="0329c18"/><lb ed="R061" n="0664b06"/>燎飛矢。凡我徒屬命在茲晨。不日應臭。無所克膳。
<lb ed="X" n="0329c19"/><lb ed="R061" n="0664b07"/>欲次差日輸一鹿。王有割鮮之膳。我延旦夕之命。
<lb ed="X" n="0329c20"/><lb ed="R061" n="0664b08"/>王善其言而回駕。兩羣之鹿更次輸命。提婆羣中
<lb ed="X" n="0329c21"/><lb ed="R061" n="0664b09"/>有懷孕鹿。次當就死。白其主曰。身雖應死。子未次
<lb ed="X" n="0329c22"/><lb ed="R061" n="0664b10"/>也。鹿王怒曰。誰不保命。雌鹿歎曰。吾主不仁。死無
<lb ed="X" n="0329c23"/><lb ed="R061" n="0664b11"/>日矣。乃吿急菩薩鹿王。王曰。悲哉慈母之心。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0329001" n="0329001"/>思及
<lb ed="X" n="0329c24"/><lb ed="R061" n="0664b12"/>未形。吾今代汝。遂至王門。國王問由。鹿具答情。王
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0330a" n="0330a"/>
<lb ed="X" n="0330a01"/><lb ed="R061" n="0664b13"/>聞歎曰。我人身鹿也。汝鹿身人也。於是悉放諸鹿。
<lb ed="X" n="0330a02"/><lb ed="R061" n="0664b14"/>不復輸命。卽以其林爲諸鹿藪。因而號曰鹿苑。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330a03"/><lb ed="R061" n="0664b15"/><entry><form>鶴樹</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330a0303" cb:place="inline">亦云鶴林。如來出世說法利生。化緣事訖。
<lb ed="X" n="0330a04"/><lb ed="R061" n="0664b16"/>於娑羅雙樹間。二月十五日入涅槃。雙樹皆悉變
<lb ed="X" n="0330a05"/><lb ed="R061" n="0664b17"/>白。猶如鶴色。故名鶴樹。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330a06"/><lb ed="R061" n="0664b18"/><entry><form>波羅提木叉</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330a0606" cb:place="inline">此翻別解脫。律攝云。別解脫者。由
<lb ed="X" n="0330a07"/><lb ed="R061" n="0665a01"/>依別解脫經。如說修行。於下下等九品諸惑。漸次
<lb ed="X" n="0330a08"/><lb ed="R061" n="0665a02"/>斷除。永不退故。於諸煩惱而得解脫。名別解脫。又
<lb ed="X" n="0330a09"/><lb ed="R061" n="0665a03"/>見修煩惱其類各多。於別別品而能捨離。名別解
<lb ed="X" n="0330a10"/><lb ed="R061" n="0665a04"/>脫。由惑漂沒三界。有情爲此先因。勤求別解脫經。
<lb ed="X" n="0330a11"/><lb ed="R061" n="0665a05"/>又云隨順解脫。此據果立名。隨順有爲無爲二種
<lb ed="X" n="0330a12"/><lb ed="R061" n="0665a06"/>果故。又云保解脫。謂戒淨有智慧。如來保任。必證
<lb ed="X" n="0330a13"/><lb ed="R061" n="0665a07"/>涅槃故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330a14"/><lb ed="R061" n="0665a08"/><entry><form>一則中觀二乃瑜伽</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330a1409" cb:place="inline">中觀卽龍樹宗。世稱法性
<lb ed="X" n="0330a15"/><lb ed="R061" n="0665a09"/>宗。瑜伽卽護法宗。世稱法相宗。以瑜伽師地論爲
<lb ed="X" n="0330a16"/><lb ed="R061" n="0665a10"/>宗。故名瑜伽。此翻相應也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330a17"/><lb ed="R061" n="0665a11"/><entry><form>冗結</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330a1703" cb:place="inline">冗者雜也。結者不解也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330a18"/><lb ed="R061" n="0665a12"/><entry><form>浮囊不洩</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330a1805" cb:place="inline">浮囊渡海器也。昔有商人。持囊渡海。
<lb ed="X" n="0330a19"/><lb ed="R061" n="0665a13"/>海中羅刹從乞浮囊。其人不與。乃乞一半。亦不聽
<lb ed="X" n="0330a20"/><lb ed="R061" n="0665a14"/>許。至乞一絲亦不從願。何故。命在囊故。浮囊若破。
<lb ed="X" n="0330a21"/><lb ed="R061" n="0665a15"/>則於海岸終不能到。以喩持戒之人。欲渡生死苦
<lb ed="X" n="0330a22"/><lb ed="R061" n="0665a16"/>海。設遇愛染羅刹。假求一願。亦終不從。何故。命在
<lb ed="X" n="0330a23"/><lb ed="R061" n="0665a17"/>戒故。戒若有破。則溺生死苦海。永無出期。是故護
<lb ed="X" n="0330a24"/><lb ed="R061" n="0665a18"/>戒若此。</p></cb:def></entry>
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0330b" n="0330b"/>
<lb ed="X" n="0330b01"/><lb ed="R061" n="0665b01"/><entry><form>勿輕小愆還成最後之唱</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330b0111" cb:place="inline">如來涅槃。令諸比丘
<lb ed="X" n="0330b02"/><lb ed="R061" n="0665b02"/>以戒爲師。依戒而住。故云最後之唱。若輕細過。放
<lb ed="X" n="0330b03"/><lb ed="R061" n="0665b03"/>蕩無拘。是違遺敎。非佛弟子。故云勿輕也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330b04"/><lb ed="R061" n="0665b04"/><entry><form>聊陳一隅</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330b0405" cb:place="inline">謂物有四隅。擧一隅則以三隅反也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330b05"/><lb ed="R061" n="0665b05"/><entry><form>摩夷</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330b0503" cb:place="inline">具云摩得勒伽。此翻智母。以其能生智故。</p></cb:def></entry></cb:div>
<lb ed="X" n="0330b06"/><lb ed="R061" n="0665b06"/><cb:div type="w"><head>卷一</head>
<lb ed="X" n="0330b07"/><lb ed="R061" n="0665b07"/><entry><form>僧寶果</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330b0704" cb:place="inline">卽漏盡阿羅漢也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330b08"/><lb ed="R061" n="0665b08"/><entry><form>三慧自淑</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330b0805" cb:place="inline">淑者善也。和也。淸湛也。三慧者。一聞
<lb ed="X" n="0330b09"/><lb ed="R061" n="0665b09"/>慧。由從善知識處得聞經律論。以因聞故。能生無
<lb ed="X" n="0330b10"/><lb ed="R061" n="0665b10"/>漏聖慧。</p><p xml:id="pX39p0330b1004" cb:place="inline">二思慧。由能思惟經律論及從善知識
<lb ed="X" n="0330b11"/><lb ed="R061" n="0665b11"/>所聞法義。皆能生於無漏聖慧。</p><p xml:id="pX39p0330b1113" cb:place="inline">三修慧。謂旣<anchor xml:id="nkr_note_add_0330b1101" n="0330b1101"/><anchor xml:id="beg0330b1101" n="0330b1101"/>已<anchor xml:id="end0330b1101"/>
<lb ed="X" n="0330b12"/><lb ed="R061" n="0665b12"/>聞法思惟義趣。卽當隨順修習。因此修習。能生無
<lb ed="X" n="0330b13"/><lb ed="R061" n="0665b13"/>漏聖慧。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330b14"/><lb ed="R061" n="0665b14"/><entry><form>七法財</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330b1404" cb:place="inline">財者。謂信等七種出世法財也。若一切
<lb ed="X" n="0330b15"/><lb ed="R061" n="0665b15"/>衆生行此七法。資成道果。故謂之財。</p><p xml:id="pX39p0330b1515" cb:place="inline">一信財。謂
<lb ed="X" n="0330b16"/><lb ed="R061" n="0665b16"/>信能決定受持正法以爲佛道之糧。</p><p xml:id="pX39p0330b1615" cb:place="inline">二進財。謂
<lb ed="X" n="0330b17"/><lb ed="R061" n="0665b17"/>未能見眞諦理。而一心精進求出世道。以爲成佛
<lb ed="X" n="0330b18"/><lb ed="R061" n="0665b18"/>之資。</p><p xml:id="pX39p0330b1803" cb:place="inline">三戒財。謂戒爲解脫之本。能止防身口意
<lb ed="X" n="0330b19"/><lb ed="R061" n="0666a01"/>之惡非。以爲成佛之資。</p><p xml:id="pX39p0330b1910" cb:place="inline">四慚愧財。慚者慚天。愧
<lb ed="X" n="0330b20"/><lb ed="R061" n="0666a02"/>者愧人。謂旣能慚愧則不造諸惡業。以爲成佛之
<lb ed="X" n="0330b21"/><lb ed="R061" n="0666a03"/>資。</p><p xml:id="pX39p0330b2102" cb:place="inline">五聞財。聞爲三慧之首。聞必能思。思必能修。
<lb ed="X" n="0330b22"/><lb ed="R061" n="0666a04"/>若能聞佛聲敎。則開發妙解。如說而行。以爲成佛
<lb ed="X" n="0330b23"/><lb ed="R061" n="0666a05"/>之資。</p><p xml:id="pX39p0330b2303" cb:place="inline">六捨財。捨卽捨施。謂若能運平等心。無憎
<lb ed="X" n="0330b24"/><lb ed="R061" n="0666a06"/>愛想。身命資財隨求給施。無所悋惜。以爲成佛之
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0330c" n="0330c"/>
<lb ed="X" n="0330c01"/><lb ed="R061" n="0666a07"/>資。</p><p xml:id="pX39p0330c0102" cb:place="inline">七定慧財。定慧卽止觀也。定則攝心不散。止
<lb ed="X" n="0330c02"/><lb ed="R061" n="0666a08"/>諸妄念。慧則照了諸法。破諸邪見。以爲成佛之資。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330c03"/><lb ed="R061" n="0666a09"/><entry><form>不爲施所墮</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c0306" cb:place="inline">毗尼母云。若不坐禪誦經營三寶
<lb ed="X" n="0330c04"/><lb ed="R061" n="0666a10"/>事。及不持戒受人信施。則爲施所墮。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330c05"/><lb ed="R061" n="0666a11"/><entry><form>有漏</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c0503" cb:place="inline">毗婆沙論云。有者。若業能令後生續生。是
<lb ed="X" n="0330c06"/><lb ed="R061" n="0666a12"/>名有義。漏者。是留住義。謂令有情留住欲界色界
<lb ed="X" n="0330c07"/><lb ed="R061" n="0666a13"/>無色界故。</p><p xml:id="pX39p0330c0705" cb:place="inline">涅槃經云。有漏法有二種。一因二果。
<lb ed="X" n="0330c08"/><lb ed="R061" n="0666a14"/>有漏果者是則名苦。有漏因者是名爲集。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330c09"/><lb ed="R061" n="0666a15"/><entry><form>艇</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c0902" cb:place="inline">庭上聲。小船也。二百斛以上曰艇。其船小而
<lb ed="X" n="0330c10"/><lb ed="R061" n="0666a16"/>長。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330c11"/><lb ed="R061" n="0666a17"/><entry><form>舶</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c1102" cb:place="inline">音白。海中大船也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330c12"/><lb ed="R061" n="0666a18"/><entry><form>十使</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c1203" cb:place="inline">一貪使。二瞋使。三癡使。四慢使。五疑使。六
<lb ed="X" n="0330c13"/><lb ed="R061" n="0666b01"/>身見使。七邊見使。八邪見使。九見取使。十戒取使。
<lb ed="X" n="0330c14"/><lb ed="R061" n="0666b02"/>此十皆名使者。謂能驅役行者心神。流轉三界生
<lb ed="X" n="0330c15"/><lb ed="R061" n="0666b03"/>死也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330c16"/><lb ed="R061" n="0666b04"/><entry><form>四流</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c1603" cb:place="inline">一見流。卽三界見惑。謂意根對於法塵。起
<lb ed="X" n="0330c17"/><lb ed="R061" n="0666b05"/>分別見也。二欲流。卽欲界思惑。謂五根貪愛五塵
<lb ed="X" n="0330c18"/><lb ed="R061" n="0666b06"/>故。名爲思惑。卽貪瞋慢也。三有流。因果不亡爲有。
<lb ed="X" n="0330c19"/><lb ed="R061" n="0666b07"/>卽色無色界思惑。貪慢是也。四無明流。無所明了。
<lb ed="X" n="0330c20"/><lb ed="R061" n="0666b08"/>故曰無明。卽三界思惑中之癡惑也。此四皆名流
<lb ed="X" n="0330c21"/><lb ed="R061" n="0666b09"/>者。謂衆生由三惑之所流轉。漂泊三界。而不能返
<lb ed="X" n="0330c22"/><lb ed="R061" n="0666b10"/>於涅槃彼岸也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0330c23"/><lb ed="R061" n="0666b11"/><entry><form>九地</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c2303" cb:place="inline">一五趣雜居地。二離生喜樂地。三定生喜
<lb ed="X" n="0330c24"/><lb ed="R061" n="0666b12"/>樂地。四離喜妙樂地。五捨念淸淨地。六空無邊處
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0331a" n="0331a"/>
<lb ed="X" n="0331a01"/><lb ed="R061" n="0666b13"/>地。七識無邊處地。八無所有處地。九非非想處地。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0331a02"/><lb ed="R061" n="0666b14"/><entry><form>生空</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a0203" cb:place="inline">亦曰人空。卽我空也。謂凡夫妄計五蘊是
<lb ed="X" n="0331a03"/><lb ed="R061" n="0666b15"/>我。強立主宰。引生煩惱。造種種業。佛爲破此計故。
<lb ed="X" n="0331a04"/><lb ed="R061" n="0666b16"/>說五蘊無我。二乘悟之。入無我理。是名生空。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0331a05"/><lb ed="R061" n="0666b17"/><entry><form>二我執</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a0504" cb:place="inline">一俱生我執。謂於五陰等法中。強立主
<lb ed="X" n="0331a06"/><lb ed="R061" n="0666b18"/>宰。妄執爲我。與身俱生。是名俱生我執。</p><p xml:id="pX39p0331a0616" cb:place="inline">二分別
<lb ed="X" n="0331a07"/><lb ed="R061" n="0667a01"/>我執。謂於計我法中。分別我能行善行惡等事。而
<lb ed="X" n="0331a08"/><lb ed="R061" n="0667a02"/>起執着。是名分別我執。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0331a09"/><lb ed="R061" n="0667a03"/><entry><form>式叉</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a0903" cb:place="inline">此翻云學。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0331a10"/><lb ed="R061" n="0667a04"/><entry><form>躐</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a1002" cb:place="inline">廉入聲。踰跨也。儒云學不躐等。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0331a11"/><lb ed="R061" n="0667a05"/><entry><form>鼻祖</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a1103" cb:place="inline">人之懷胎。鼻先受形。然後諸根漸具。故稱
<lb ed="X" n="0331a12"/><lb ed="R061" n="0667a06"/>始祖爲鼻祖。而波離結集八十誦律。爲諸部之始
<lb ed="X" n="0331a13"/><lb ed="R061" n="0667a07"/>祖。故曰鼻祖也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0331a14"/><lb ed="R061" n="0667a08"/><entry><form>芿</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a1402" cb:place="inline">音成。舊草不芟。新草又生。曰芿。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0331a15"/><lb ed="R061" n="0667a09"/><entry><form>五通</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a1503" cb:place="inline">一足不履地。謂身能飛行。履空如地。</p><p xml:id="pX39p0331a1517" cb:place="inline">二
<lb ed="X" n="0331a16"/><lb ed="R061" n="0667a10"/>知人心命。謂能知他人之心。行善行惡。生善處惡
<lb ed="X" n="0331a17"/><lb ed="R061" n="0667a11"/>處。</p><p xml:id="pX39p0331a1702" cb:place="inline">三回眼千里。謂天下衆生之類。若好若醜。城
<lb ed="X" n="0331a18"/><lb ed="R061" n="0667a12"/>郭屋舍。山巖樹木。回眼之時無有遠近。皆悉能見。</p>
<lb ed="X" n="0331a19"/><lb ed="R061" n="0667a13"/><p xml:id="pX39p0331a1901">四呼名卽至。謂於天下男女及象馬巨細等聲。
<lb ed="X" n="0331a20"/><lb ed="R061" n="0667a14"/>無不能聞。若有呼其名者。或遠或近。隨卽而至。</p>
<lb ed="X" n="0331a21"/><lb ed="R061" n="0667a15"/><p xml:id="pX39p0331a2101">五石壁無礙。謂於天下周旋往來。山河石壁無所
<lb ed="X" n="0331a22"/><lb ed="R061" n="0667a16"/>障礙。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0331a23"/><lb ed="R061" n="0667a17"/><entry><form>裔</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a2302" cb:place="inline">音曳。後嗣也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0331a24"/><lb ed="R061" n="0667a18"/><entry><form>九流</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a2403" cb:place="inline">一儒流。祖述堯舜。憲章文武。宗師仲尼者
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0331b" n="0331b"/>
<lb ed="X" n="0331b01"/><lb ed="R061" n="0667b01"/>也。本出司徒。</p><p xml:id="pX39p0331b0106" cb:place="inline">二道流。絕禮樂去仁義。獨任淸虗
<lb ed="X" n="0331b02"/><lb ed="R061" n="0667b02"/>者也。本出史官。</p><p xml:id="pX39p0331b0207" cb:place="inline">三陰陽流。敬順昊天曆象日月。
<lb ed="X" n="0331b03"/><lb ed="R061" n="0667b03"/>本出羲和之官。</p><p xml:id="pX39p0331b0307" cb:place="inline">四法流。信任賞罰。以輔禮制者
<lb ed="X" n="0331b04"/><lb ed="R061" n="0667b04"/>也。本出理官。</p><p xml:id="pX39p0331b0406" cb:place="inline">五名流。名仕不同。禮亦異數。出於
<lb ed="X" n="0331b05"/><lb ed="R061" n="0667b05"/>禮官。</p><p xml:id="pX39p0331b0503" cb:place="inline">六墨流。推兼愛之意。出淸廟之官。</p><p xml:id="pX39p0331b0516" cb:place="inline">七縱
<lb ed="X" n="0331b06"/><lb ed="R061" n="0667b06"/>橫流。言其當制宜受命而不受詞者也。出於行人
<lb ed="X" n="0331b07"/><lb ed="R061" n="0667b07"/>之官。</p><p xml:id="pX39p0331b0703" cb:place="inline">八雜流。兼儒墨合名法。出於議官。</p><p xml:id="pX39p0331b0716" cb:place="inline">九農
<lb ed="X" n="0331b08"/><lb ed="R061" n="0667b08"/>流。播百穀勸耕桑者也。出於農稷之官。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0331b09"/><lb ed="R061" n="0667b09"/><entry><form>關</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331b0902" cb:place="inline">會要也。</p></cb:def></entry></cb:div>
<lb ed="X" n="0331b10"/><lb ed="R061" n="0667b10"/><cb:div type="w"><head>附譯人傳略</head>
<lb ed="X" n="0331b11"/><lb ed="R061" n="0667b11"/><p xml:id="pX39p0331b1101">佛陀耶舍師。<name role="" type="person">罽賓國</name>人。婆羅門種也。年十三出家。
<lb ed="X" n="0331b12"/><lb ed="R061" n="0667b12"/>嘗與其師遠行曠野逢虎。其師欲走避。師曰。此虎
<lb ed="X" n="0331b13"/><lb ed="R061" n="0667b13"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0331b1301" n="0331b1301"/><anchor xml:id="beg0331b1301" n="0331b1301"/>已<anchor xml:id="end0331b1301"/>飽。必不侵人。俄而虎去。前行果有噉嚼餘蹟。其
<lb ed="X" n="0331b14"/><lb ed="R061" n="0667b14"/>師密異之。年十五。日誦經二三萬言。有羅漢重其
<lb ed="X" n="0331b15"/><lb ed="R061" n="0667b15"/>聰明。恒乞食供之。嗣從舅氏習五明諸論。世間法
<lb ed="X" n="0331b16"/><lb ed="R061" n="0667b16"/>術。靡不綜閑。後受沙勒國太子供養。待遇隆厚。乃
<lb ed="X" n="0331b17"/><lb ed="R061" n="0667b17"/>辭去東。適龜兹。尋羅什。葢什曾在沙勒國。受學於
<lb ed="X" n="0331b18"/><lb ed="R061" n="0667b18"/>師。而師甚重之也。時師被符堅執。羈虜姑臧。遣信
<lb ed="X" n="0331b19"/><lb ed="R061" n="0668a01"/>要師。師爲國人留。欲行不克。因命弟子。取淨水呪
<lb ed="X" n="0331b20"/><lb ed="R061" n="0668a02"/>藥洗足。乘夜而發。走數百里。始旦。問弟子何所覺
<lb ed="X" n="0331b21"/><lb ed="R061" n="0668a03"/>耶。曰惟聞疾風耳。國人追不及。方至姑臧。而羅什
<lb ed="X" n="0331b22"/><lb ed="R061" n="0668a04"/>又入長安。長安乃秦主姚興也。興聞師名。卽盛禮
<lb ed="X" n="0331b23"/><lb ed="R061" n="0668a05"/>聘之。師不受笑曰。明旨旣降。便應載馳。然檀越待
<lb ed="X" n="0331b24"/><lb ed="R061" n="0668a06"/>士旣厚。脫如羅什見處。則不敢聞命。葢興嘗媵妾
<pb ed="X" xml:id="X39.0709.0331c" n="0331c"/>
<lb ed="X" n="0331c01"/><lb ed="R061" n="0668a07"/>逼什故也。使還覆。興歎其幾愼。重信敦喩。師方允。
<lb ed="X" n="0331c02"/><lb ed="R061" n="0668a08"/>至長安日。興自出候。延於<name role="" type="person">逍遙園</name>中。遂與羅什出
<lb ed="X" n="0331c03"/><lb ed="R061" n="0668a09"/>十住經幷四分律長阿含等經也。師儀容端雅。而
<lb ed="X" n="0331c04"/><lb ed="R061" n="0668a10"/>髭赤色。尤善毗婆沙。時人號赤髭毗婆沙。旣爲什
<lb ed="X" n="0331c05"/><lb ed="R061" n="0668a11"/>之師。亦稱大毗婆沙。後還外國。不知所終。</p><cb:div type="note"><entry cb:place="inline"><form>媵</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331c0518" cb:place="inline"><note place="inline">音胤。
<lb ed="X" n="0331c06"/><lb ed="R061" n="0668a12"/>送女從嫁也。凡送皆曰媵</note>。</p></cb:def></entry></cb:div>
<lb ed="X" n="0331c07"/><lb ed="R061" n="0668a13"/><p xml:id="pX39p0331c0701"><name role="" type="person">竺佛念</name>師。涼州人。弱年出家。志業淸堅。外和內朗。
<lb ed="X" n="0331c08"/><lb ed="R061" n="0668a14"/>有過敏之鑒。少好游方。備貫風俗。華梵音義莫不
<lb ed="X" n="0331c09"/><lb ed="R061" n="0668a15"/>兼通。故義學之譽雖闕。洽聞之聲甚著。符氏建元
<lb ed="X" n="0331c10"/><lb ed="R061" n="0668a16"/>年入長安。與僧伽<g ref="#CB02494">䟦</g>陀曇摩難提等。翻譯諸經。質
<lb ed="X" n="0331c11"/><lb ed="R061" n="0668a17"/>斷疑字音義。自世高<name role="" type="person">支謙</name>以後莫踰也。故在姚符
<lb ed="X" n="0331c12"/><lb ed="R061" n="0668a18"/>二代。爲譯人之宗。關中名德咸嘉推焉。後復自出
<lb ed="X" n="0331c13"/><lb ed="R061" n="0668b01"/>菩薩瓔珞十住斷結及曜胎中陰等經。始就治定。
<lb ed="X" n="0331c14"/><lb ed="R061" n="0668b02"/>意多未盡。遂爾遘疾。卒于長安。</p></cb:div></cb:div>
</cb:div></body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0320a1801" to="#end0320a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0320b1901" to="#end0320b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">四</lem><rdg wit="#wit.orig">六</rdg></app>
<app from="#beg0320c2301" to="#end0320c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0322a2001" to="#end0322a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0322b1201" to="#end0322b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0322b1401" to="#end0322b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0322b2301" to="#end0322b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0322c0201" to="#end0322c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0322c0701" to="#end0322c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0322c1301" to="#end0322c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0322c1601" to="#end0322c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0322c1901" to="#end0322c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0322c1902" to="#end0322c1902"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0322c2101" to="#end0322c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0323a0101" to="#end0323a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0323a1701" to="#end0323a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0323b0101" to="#end0323b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0323b1301" to="#end0323b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0323b1701" to="#end0323b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0323c0701" to="#end0323c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0323c1901" to="#end0323c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0324a1901" to="#end0324a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0324b1001" to="#end0324b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0324c0701" to="#end0324c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0324c1001" to="#end0324c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">呾</lem><rdg wit="#wit.orig">咀</rdg></app>
<app from="#beg0325b0201" to="#end0325b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0325b0701" to="#end0325b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0325c1401" to="#end0325c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0326a1501" to="#end0326a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0326b0701" to="#end0326b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0326b1901" to="#end0326b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0327c2201" to="#end0327c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0328a0301" to="#end0328a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">采</lem><rdg wit="#wit.orig">釆</rdg></app>
<app from="#beg0328b0901" to="#end0328b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">兩</lem><rdg wit="#wit.orig"><g ref="#CB15724">𨨄</g></rdg></app>
<app from="#beg0328b1301" to="#end0328b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0328c1101" to="#end0328c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0329b2001" to="#end0329b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0330b1101" to="#end0330b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0331b1301" to="#end0331b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0320001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0320001">目錄新作</note>
<note n="0329001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0329001">思疑恩</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0320a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0320a1801">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0320b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0320b1901">四【CB】，六【卍續】</note>
<note n="0320c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0320c2301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0322a2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322a2001">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0322b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322b1201">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0322b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322b1401">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0322b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322b2301">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0322c0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c0201">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0322c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c0701">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0322c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c1301">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0322c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c1601">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0322c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c1901">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0322c1902" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c1902">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0322c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c2101">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0323a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323a0101">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0323a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323a1701">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0323b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323b0101">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0323b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323b1301">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0323b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323b1701">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0323c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323c0701">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0323c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323c1901">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0324a1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0324a1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0324b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0324b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0324c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0324c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0324c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0324c1001">呾【CB】，咀【卍續】</note>
<note n="0325b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0325b0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0325b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0325b0701">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0325c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0325c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0326a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0326a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0326b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0326b0701">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0326b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0326b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0327c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0327c2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0328a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0328a0301">采【CB】，釆【卍續】</note>
<note n="0328b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0328b0901">兩【CB】，<g ref="#CB15724">𨨄</g>【卍續】</note>
<note n="0328b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0328b1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0328c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0328c1101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0329b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0329b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0330b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0330b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0331b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0331b1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>