<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X45n0771">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 771 釋摩訶衍論疏</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 771 釋摩訶衍論疏</title>
			<author>唐 法敏集</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>2卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">45</idno>.<idno type="no">771</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2022-10-12 23:43:51 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">釋摩訶衍論疏</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00830">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00830</charName>
				<mapping cb:dec="983870" type="PUA">U+F033E</mapping>
			<mapping type="unicode">U+28DC2</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>闕</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[門@報]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02494">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName>
				<mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB04693">
				<charName>CBETA CHARACTER CB04693</charName>
				<mapping cb:dec="987733" type="PUA">U+F1255</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2054B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>册</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[狦-(狂-王)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15081">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15081</charName>
				<mapping cb:dec="998121" type="PUA">U+F3AE9</mapping>
			<mapping type="unicode">U+41FF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>策</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+束]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB18834">
				<charName>CBETA CHARACTER CB18834</charName>
				<mapping cb:dec="1001874" type="PUA">U+F4992</mapping>
			<charProp><localName>composition</localName><value>編⃝</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-11-17T16:29:22">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0782c" n="0782c"/>
<lb ed="X" n="0782c01"/>
<lb ed="X" n="0782c02"/>
<lb ed="X" n="0782c03"/>
<lb ed="X" n="0782c04"/><cb:docNumber>No. 771</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0782c05"/><lb ed="R072" n="0735a03"/><cb:juan fun="open" n="1a"><cb:mulu type="卷" n="1a">上本</cb:mulu><cb:jhead>次第屬當釋本論文刪補三卷別行
<lb ed="X" n="0782c06"/><lb ed="R072" n="0735a03"/>疏上</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0782c07"/>
<lb ed="X" n="0782c08"/><lb ed="R072" n="0735a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0782c0801">釋摩訶衍論十卷</p>
<lb ed="X" n="0782c09"/><lb ed="R072" n="0735a02"/><p xml:id="pX45p0782c0901">龍樹菩薩　造</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0782c10"/><lb ed="R072" n="0735a04"/><byline cb:type="collector">沙門　法敏　集</byline>
<lb ed="X" n="0782c11"/><lb ed="R072" n="0735a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0782c1101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0782001" n="0782001"/>不動本原論。九甚深玄理論。十大乘起信論。如是
<lb ed="X" n="0782c12"/><lb ed="R072" n="0735a06"/>十論其數雖別殊。而建立其種。而數同一種焉。</p>
<lb ed="X" n="0782c13"/><lb ed="R072" n="0735a07"/><p xml:id="pX45p0782c1301">次說藏差別。藏有幾數幾藏所攝。摩訶衍論何所
<lb ed="X" n="0782c14"/><lb ed="R072" n="0735a08"/>攝耶。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0782c15"/><lb ed="R072" n="0735a09"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0782c1501"><l>或五十一藏</l><l>或唯十如經</l><l>總三藏所攝</l>
<lb ed="X" n="0782c16"/><lb ed="R072" n="0735a10"/><l>論或通或別</l></lg>
<lb ed="X" n="0782c17"/><lb ed="R072" n="0735a11"/><p xml:id="pX45p0782c1701">論曰。五十一者。別因果故。表功德故。引行者故。金
<lb ed="X" n="0782c18"/><lb ed="R072" n="0735a12"/>剛契經說。佛子我當爲汝無礙言辭。宣說開示五
<lb ed="X" n="0782c19"/><lb ed="R072" n="0735a13"/>十因藏及一果藏故。或有十藏。一者唯立一藏總
<lb ed="X" n="0782c20"/><lb ed="R072" n="0735a14"/>攝諸法。謂法界法輪藏。圓滿契經。說一切衆生所
<lb ed="X" n="0782c21"/><lb ed="R072" n="0735a15"/>有言音。莫非如來法輪攝故。二立二藏總攝諸法。
<lb ed="X" n="0782c22"/><lb ed="R072" n="0735a16"/>謂聲聞藏及菩薩藏。總持契經說。法門雖無邊。不
<lb ed="X" n="0782c23"/><lb ed="R072" n="0735a17"/>出二種藏故。三立三種藏。總攝諸法。謂如來藏。光
<lb ed="X" n="0782c24"/><lb ed="R072" n="0735a18"/>明契經說。過於恒沙一切諸佛。唯當宣說聲聞法
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0783a" n="0783a"/>
<lb ed="X" n="0783a01"/><lb ed="R072" n="0735b01"/>藏菩薩法藏如來法藏。更無餘道故。四立四藏總
<lb ed="X" n="0783a02"/><lb ed="R072" n="0735b02"/>攝諸法。謂加補特伽羅藏。道品契經說。佛子諦聽
<lb ed="X" n="0783a03"/><lb ed="R072" n="0735b03"/>爲汝解說。仁藏義藏禮藏智藏及與信藏。幷聲聞
<lb ed="X" n="0783a04"/><lb ed="R072" n="0735b04"/>藏及菩薩藏大覺藏。所以者何。一切行者漸次轉
<lb ed="X" n="0783a05"/><lb ed="R072" n="0735b05"/>勝次第之法故。五立五藏總攝諸法。謂加天藏。天
<lb ed="X" n="0783a06"/><lb ed="R072" n="0735b06"/>子契經說。佛吿邪論。不可言說淸淨報空。我爲大
<lb ed="X" n="0783a07"/><lb ed="R072" n="0735b07"/>衆廣大宣說淨藏人藏幷二乘藏一切諸佛大覺
<lb ed="X" n="0783a08"/><lb ed="R072" n="0735b08"/>法藏故。六立六藏總攝諸法。謂加捺落迦藏。怖畏
<lb ed="X" n="0783a09"/><lb ed="R072" n="0735b09"/>契經說。我不動坐分別宣說八萬四千捺落迦藏。
<lb ed="X" n="0783a10"/><lb ed="R072" n="0735b10"/>如前所說五種藏故。七立七藏總攝諸法。謂加魔
<lb ed="X" n="0783a11"/><lb ed="R072" n="0735b11"/>羅鳩多耶藏。班母契經。說我今實言爲班母等
<lb ed="X" n="0783a12"/><lb ed="R072" n="0735b12"/>一億七萬三千大衆。分別宣說五萬一千三百二
<lb ed="X" n="0783a13"/><lb ed="R072" n="0735b13"/>種鬼神道藏。如前所說六種藏故。八立八藏總攝
<lb ed="X" n="0783a14"/><lb ed="R072" n="0735b14"/>諸法。謂加鍵婆陀那<g ref="#CB02494">䟦</g>藏。龍王契經說。<name role="" type="person">難陀龍王</name>
<lb ed="X" n="0783a15"/><lb ed="R072" n="0735b15"/>發八千問。問於如來。佛開十億傍生道藏。如前所
<lb ed="X" n="0783a16"/><lb ed="R072" n="0735b16"/>說七種藏故。九立九藏總攝諸法。謂加器世間藏。
<lb ed="X" n="0783a17"/><lb ed="R072" n="0735b17"/>世界契經說。爾時世尊吿樹神言。善哉善哉。如汝
<lb ed="X" n="0783a18"/><lb ed="R072" n="0735b18"/>所說。若欲聞者。我今爲汝分別演說所依止藏。如
<lb ed="X" n="0783a19"/><lb ed="R072" n="0736a01"/>前所說八種藏故。十立十藏總攝諸法。謂加雜亂
<lb ed="X" n="0783a20"/><lb ed="R072" n="0736a02"/>藏。音聲契經說。我今開示八種雜藏。如前所說九
<lb ed="X" n="0783a21"/><lb ed="R072" n="0736a03"/>種藏故。如是諸藏總攝十億八千法藏。根本三藏
<lb ed="X" n="0783a22"/><lb ed="R072" n="0736a04"/>或攝十藏。云何爲三。一素怛藍藏。二毗奈耶藏。三
<lb ed="X" n="0783a23"/><lb ed="R072" n="0736a05"/>阿毗達磨藏。摩訶衍論或諸藏攝。或唯阿毗達磨
<lb ed="X" n="0783a24"/><lb ed="R072" n="0736a06"/>藏攝。是故頌言。或通或別。通謂總通。別謂簡別。持
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0783b" n="0783b"/>
<lb ed="X" n="0783b01"/><lb ed="R072" n="0736a07"/>其行法隨應不失。所以立名曰藏焉。</p>
<lb ed="X" n="0783b02"/><lb ed="R072" n="0736a08"/><p xml:id="pX45p0783b0201">次說經差別。有幾數幾經所攝。今摩訶衍論何等
<lb ed="X" n="0783b03"/><lb ed="R072" n="0736a09"/>經爲依。</p>
<lb ed="X" n="0783b04"/><lb ed="R072" n="0736a10"/><p xml:id="pX45p0783b0401">論曰。凡集一代種種諸敎。有一百億部。如是諸經
<lb ed="X" n="0783b05"/><lb ed="R072" n="0736a11"/>總十二部攝。云何十二。一修多羅。二祇夜。三毗伽
<lb ed="X" n="0783b06"/><lb ed="R072" n="0736a12"/>羅那。四伽陀。五憂陀那。六尼陀那。七阿婆陀那。八
<lb ed="X" n="0783b07"/><lb ed="R072" n="0736a13"/>伊帝曰多伽。九闍陀伽。十毗佛略。十一阿浮陀達
<lb ed="X" n="0783b08"/><lb ed="R072" n="0736a14"/>磨。十二憂婆提舍。摩訶衍論所依本經。或通或別。
<lb ed="X" n="0783b09"/><lb ed="R072" n="0736a15"/>通謂總通。別謂簡別。摩訶衍論文狹句少甚極微
<lb ed="X" n="0783b10"/><lb ed="R072" n="0736a16"/>少。何故無量無邊契經之海通爲依耶。如婆薩伊
<lb ed="X" n="0783b11"/><lb ed="R072" n="0736a17"/>伽諾故。如標多羅呾提故。是故無失。別所依經其
<lb ed="X" n="0783b12"/><lb ed="R072" n="0736a18"/>數幾有。何等名字眷屬各幾。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0783b13"/><lb ed="R072" n="0736b01"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0783b1301"><l>總一百契經</l><l>光明大覺等</l><l>初五十各百</l>
<lb ed="X" n="0783b14"/><lb ed="R072" n="0736b02"/><l>後五十各千</l></lg>
<lb ed="X" n="0783b15"/><lb ed="R072" n="0736b03"/><p xml:id="pX45p0783b1501">論曰。摩訶衍論別所依經。總有一百。云何爲百。一
<lb ed="X" n="0783b16"/><lb ed="R072" n="0736b04"/>光明大覺經。二甚深順理經。三金剛三昧經。四諸
<lb ed="X" n="0783b17"/><lb ed="R072" n="0736b05"/>法無行經。五樹林說法經。六無盡一地經。七淸淨
<lb ed="X" n="0783b18"/><lb ed="R072" n="0736b06"/>如如經。八自性自體經。九大乘同性經。十阿梨耶
<lb ed="X" n="0783b19"/><lb ed="R072" n="0736b07"/>識經。十一果圓滿經。十二虗空等經。十三三三昧
<lb ed="X" n="0783b20"/><lb ed="R072" n="0736b08"/>經。十四一心法經。十五本性智經。十六眞法界經。
<lb ed="X" n="0783b21"/><lb ed="R072" n="0736b09"/>十七攝無量經。十八最上極經。十九維摩詰經。二
<lb ed="X" n="0783b22"/><lb ed="R072" n="0736b10"/>十楞伽王經。二十一中實經。二十二無始經。二十
<lb ed="X" n="0783b23"/><lb ed="R072" n="0736b11"/>三十因經。二十四輪轉經。二十五慈雲經。二十六
<lb ed="X" n="0783b24"/><lb ed="R072" n="0736b12"/>器心經。二十七無位經。二十八賢聖經。二十九隱
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0783c" n="0783c"/>
<lb ed="X" n="0783c01"/><lb ed="R072" n="0736b13"/>密經。三十華嚴經。三十一大品經。三十二寂滅經。
<lb ed="X" n="0783c02"/><lb ed="R072" n="0736b14"/>三十三聖軌經。三十四遍緣經。三十五熏習經。三
<lb ed="X" n="0783c03"/><lb ed="R072" n="0736b15"/>十六佛性經。三十七玄理經。三十八楞伽經。三十
<lb ed="X" n="0783c04"/><lb ed="R072" n="0736b16"/>九本業經。四十蘊高山經。四十一歸本經。四十二
<lb ed="X" n="0783c05"/><lb ed="R072" n="0736b17"/>眞修經。四十三八德經。四十四佛慧經。四十五緣
<lb ed="X" n="0783c06"/><lb ed="R072" n="0736b18"/>起經。四十六一體經。四十七白佛經。四十八大海
<lb ed="X" n="0783c07"/><lb ed="R072" n="0737a01"/>經。四十九無相經。五十遍眞如經。五十一十種如
<lb ed="X" n="0783c08"/><lb ed="R072" n="0737a02"/>來藏經。五十二三身本有經。五十三八識通達緣
<lb ed="X" n="0783c09"/><lb ed="R072" n="0737a03"/>經。五十四衆生身等法經。五十五諸佛無盡藏經。
<lb ed="X" n="0783c10"/><lb ed="R072" n="0737a04"/>五十六讚歎不善品經。五十七諸法同一相經。五
<lb ed="X" n="0783c11"/><lb ed="R072" n="0737a05"/>十八一體大悲觀經。五十九如如本智慧經。六十
<lb ed="X" n="0783c12"/><lb ed="R072" n="0737a06"/>塵塵法界刹土經。六十一輪轉本際經。六十二法
<lb ed="X" n="0783c13"/><lb ed="R072" n="0737a07"/>界法輪經。六十三大智本有經。六十四平等法界
<lb ed="X" n="0783c14"/><lb ed="R072" n="0737a08"/>經。六十五四相常住經。六十六眞如一相經。六十
<lb ed="X" n="0783c15"/><lb ed="R072" n="0737a09"/>七流轉不動經。六十八寂靜涅槃經。六十九通達
<lb ed="X" n="0783c16"/><lb ed="R072" n="0737a10"/>音聲經。七十如來自相經。七十一夫人經。七十二
<lb ed="X" n="0783c17"/><lb ed="R072" n="0737a11"/>法門經。七十三八喩經。七十四中在經。七十五總
<lb ed="X" n="0783c18"/><lb ed="R072" n="0737a12"/>持經。七十六不動經。七十七天智經。七十八道智
<lb ed="X" n="0783c19"/><lb ed="R072" n="0737a13"/>經。七十九本覺經。八十大無量經。八十一自然本
<lb ed="X" n="0783c20"/><lb ed="R072" n="0737a14"/>果經。八十二甚深法藏經。八十三一道淸淨經。八
<lb ed="X" n="0783c21"/><lb ed="R072" n="0737a15"/>十四十種妄想經。八十五法門顯了經。八十六境
<lb ed="X" n="0783c22"/><lb ed="R072" n="0737a16"/>界圓滿經。八十七光明實智經。八十八因果同體
<lb ed="X" n="0783c23"/><lb ed="R072" n="0737a17"/>經。八十九心神不空經。九十眞智無生行經。九十
<lb ed="X" n="0783c24"/><lb ed="R072" n="0737a18"/>一無礙解脫經。九十二隨緣增長經。九十三法性
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0784a" n="0784a"/>
<lb ed="X" n="0784a01"/><lb ed="R072" n="0737b01"/>實際經。九十四廣大虗空經。九十五本因緣起經。
<lb ed="X" n="0784a02"/><lb ed="R072" n="0737b02"/>九十六諸法無爲經。九十七本來淸淨經。九十八
<lb ed="X" n="0784a03"/><lb ed="R072" n="0737b03"/>修行道地經。九十九不修具德經。百摩訶薩雲若
<lb ed="X" n="0784a04"/><lb ed="R072" n="0737b04"/>經。如是百經眷屬。如次初半各百。後半各千。擧經
<lb ed="X" n="0784a05"/><lb ed="R072" n="0737b05"/>之目。屬論之綱。下當隨文開示顯說。</p>
<lb ed="X" n="0784a06"/><lb ed="R072" n="0737b06"/><p xml:id="pX45p0784a0601">次當說造人。契經異說其數幾有。今<name role="" type="person">馬鳴</name>師何所
<lb ed="X" n="0784a07"/><lb ed="R072" n="0737b07"/>攝耶。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0784a08"/><lb ed="R072" n="0737b08"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0784a0801"><l>總有六<name role="" type="person">馬鳴</name></l><l>契經異說故</l><l>然隨機應故</l>
<lb ed="X" n="0784a09"/><lb ed="R072" n="0737b09"/><l>無有相違失</l></lg>
<lb ed="X" n="0784a10"/><lb ed="R072" n="0737b10"/><p xml:id="pX45p0784a1001">論曰。凡集一代諸契經中種種異文。總有六種。一
<lb ed="X" n="0784a11"/><lb ed="R072" n="0737b11"/>大乘本法契經說。無上大覺尊。說入涅槃緣。<name role="" type="person">馬鳴</name>
<lb ed="X" n="0784a12"/><lb ed="R072" n="0737b12"/>菩薩。卽從座起。頂禮佛足。合掌恭敬。向佛世尊。說
<lb ed="X" n="0784a13"/><lb ed="R072" n="0737b13"/>偈頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0784a14"/><lb ed="R072" n="0737b14"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0784a1401"><l>大慈滿足無上尊</l><l>無邊劫海備萬行</l>
<lb ed="X" n="0784a15"/><lb ed="R072" n="0737b15"/><l>唯慈悲群生類故</l><l>而佛自言入涅槃</l>
<lb ed="X" n="0784a16"/><lb ed="R072" n="0737b16"/><l>我及一切諸大衆</l><l>冥冥而亂失心神</l>
<lb ed="X" n="0784a17"/><lb ed="R072" n="0737b17"/><l>大慈滿足世尊尙</l><l>棄自子等往異界</l>
<lb ed="X" n="0784a18"/><lb ed="R072" n="0737b18"/><l>況我慈悲未滿足</l><l>隨佛往異界誰謗</l></lg>
<lb ed="X" n="0784a19"/><lb ed="R072" n="0738a01"/><p xml:id="pX45p0784a1901">爾時<name role="" type="person">馬鳴</name>說此偈<anchor xml:id="nkr_note_add_0784a1901" n="0784a1901"/><anchor xml:id="beg0784a1901" n="0784a1901"/>已<anchor xml:id="end0784a1901"/>。覩佛眼精。徐自命終。二變化
<lb ed="X" n="0784a20"/><lb ed="R072" n="0738a02"/>功德契經說。爾時世尊吿<name role="" type="person">馬鳴</name>言。我滅度後三百
<lb ed="X" n="0784a21"/><lb ed="R072" n="0738a03"/>餘歲。汝當承我加力。以種種方便法利益安樂末
<lb ed="X" n="0784a22"/><lb ed="R072" n="0738a04"/>代衆生。若我不加力。汝當不能自。三摩訶摩耶經
<lb ed="X" n="0784a23"/><lb ed="R072" n="0738a05"/>說。如來滅後六百歲<anchor xml:id="nkr_note_add_0784a2301" n="0784a2301"/><anchor xml:id="beg0784a2301" n="0784a2301"/>已<anchor xml:id="end0784a2301"/>。九十六種諸外道等。邪見
<lb ed="X" n="0784a24"/><lb ed="R072" n="0738a06"/>競興。毀滅佛法。有一比丘。名曰<name role="" type="person">馬鳴</name>。善說法要。降
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0784b" n="0784b"/>
<lb ed="X" n="0784b01"/><lb ed="R072" n="0738a07"/>伏一切諸外道輩。四常德三昧契經說。佛滅度後
<lb ed="X" n="0784b02"/><lb ed="R072" n="0738a08"/>八百歲中。有一智人。名曰<name role="" type="person">馬鳴</name>。或外道衆。或佛家
<lb ed="X" n="0784b03"/><lb ed="R072" n="0738a09"/>衆。破諸外道建立佛法。五摩尼淸淨經<anchor xml:id="nkr_note_orig_0784001" n="0784001"/>曰。佛泥洹
<lb ed="X" n="0784b04"/><lb ed="R072" n="0738a10"/>後一百餘歲。<name role="" type="person">馬鳴</name>大士出現於世。守護正法。安立
<lb ed="X" n="0784b05"/><lb ed="R072" n="0738a11"/>佛幢。六勝頂王契經說。如來成道第十七日。有一
<lb ed="X" n="0784b06"/><lb ed="R072" n="0738a12"/>外道。名曰迦羅諾鳩尸摩。變化其身。作大龍王。出
<lb ed="X" n="0784b07"/><lb ed="R072" n="0738a13"/>現八萬六千頭八萬六千舌。一時發起八萬六千
<lb ed="X" n="0784b08"/><lb ed="R072" n="0738a14"/>相違難問。問於如來。如來卽作百重答說。通彼切
<lb ed="X" n="0784b09"/><lb ed="R072" n="0738a15"/>難。如是問答<anchor xml:id="nkr_note_add_0784b0901" n="0784b0901"/><anchor xml:id="beg0784b0901" n="0784b0901"/>已<anchor xml:id="end0784b0901"/>。佛吿龍王言。善哉善哉。<name role="" type="person">馬鳴</name>沙門。
<lb ed="X" n="0784b10"/><lb ed="R072" n="0738a16"/>爲護法城故。以破壞相建立佛法。耐也。常如是修。
<lb ed="X" n="0784b11"/><lb ed="R072" n="0738a17"/>常如是行。勿小遊行。普遍遊行。於是龍王以其本
<lb ed="X" n="0784b12"/><lb ed="R072" n="0738a18"/>形捨畜生相。無上尊前頂禮和南。以歡喜貌。向佛
<lb ed="X" n="0784b13"/><lb ed="R072" n="0738b01"/>世尊。而說偈言。</p>
<lb ed="X" n="0784b14"/><lb ed="R072" n="0738b02"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0784b1401"><l>善哉善哉言</l><l>經聽於我聞</l><l>假耶實耶自</l>
<lb ed="X" n="0784b15"/><lb ed="R072" n="0738b03"/><l>極疑於我心</l><l>我非畜生身</l><l>或非外道衆</l>
<lb ed="X" n="0784b16"/><lb ed="R072" n="0738b04"/><l>而贊化爲生</l><l>變化如是形</l><l>世尊如鏡知</l>
<lb ed="X" n="0784b17"/><lb ed="R072" n="0738b05"/><l>我沒於是界</l><l>出於餘世界</l><l>如敎普遊行</l></lg>
<lb ed="X" n="0784b18"/><lb ed="R072" n="0738b06"/><p xml:id="pX45p0784b1801">爾時<name role="" type="person">馬鳴</name>說此偈<anchor xml:id="nkr_note_add_0784b1801" n="0784b1801"/><anchor xml:id="beg0784b1801" n="0784b1801"/>已<anchor xml:id="end0784b1801"/>。如入禪定。入於寂室。是名爲
<lb ed="X" n="0784b19"/><lb ed="R072" n="0738b07"/>六。如是諸經各各別說。隨機現應無相違過。<name role="" type="person">馬鳴</name>
<lb ed="X" n="0784b20"/><lb ed="R072" n="0738b08"/>菩薩當何位人。何域誕生何因<name role="" type="person">馬鳴</name>。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0784b21"/><lb ed="R072" n="0738b09"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0784b2101"><l>本大光明佛</l><l>因不動中位</l><l>西天竺出現</l>
<lb ed="X" n="0784b22"/><lb ed="R072" n="0738b10"/><l>從過去立名</l></lg>
<lb ed="X" n="0784b23"/><lb ed="R072" n="0738b11"/><p xml:id="pX45p0784b2301">論曰。<name role="" type="person">馬鳴</name>菩薩若尅其本大光明佛。若論其因第
<lb ed="X" n="0784b24"/><lb ed="R072" n="0738b12"/>八地位菩薩。西天誕生。盧伽爲父。瞿那爲母。同生
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0784c" n="0784c"/>
<lb ed="X" n="0784c01"/><lb ed="R072" n="0738b13"/>利益。過去世中有一大王。名曰輪陀。有千白鳥。皆
<lb ed="X" n="0784c02"/><lb ed="R072" n="0738b14"/>悉好聲。若鳥出聲。大王增德。若不出聲。大王損德。
<lb ed="X" n="0784c03"/><lb ed="R072" n="0738b15"/>如是諸鳥。若見白馬。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0784002" n="0784002"/>卽出其聲。若不見時。常不出
<lb ed="X" n="0784c04"/><lb ed="R072" n="0738b16"/>聲。爾時大王<anchor xml:id="nkr_note_orig_0784003" n="0784003"/>遍求白馬。終日不得。作如是言。若外
<lb ed="X" n="0784c05"/><lb ed="R072" n="0738b17"/>道。衆此鳥鳴者。都破佛敎獨尊獨信。若佛弟子。此
<lb ed="X" n="0784c06"/><lb ed="R072" n="0738b18"/>鳥鳴者。都破外道敎獨尊獨信。爾時菩薩用神通
<lb ed="X" n="0784c07"/><lb ed="R072" n="0739a01"/>力。現千白<name role="" type="person">馬鳴</name>千白鳥。紹隆正法。令不斷絕。是故
<lb ed="X" n="0784c08"/><lb ed="R072" n="0739a02"/>世尊。名曰<name role="" type="person">馬鳴</name>。</p>
<lb ed="X" n="0784c09"/><lb ed="R072" n="0739a03"/><p xml:id="pX45p0784c0901"><anchor xml:id="nkr_note_add_0784c0901" n="0784c0901"/><anchor xml:id="beg0784c0901" n="0784c0901"/>已<anchor xml:id="end0784c0901"/>說人別相。次唱本作釋。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0784c10"/><lb ed="R072" n="0739a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0784c1001">本曰。</p>
<lb ed="X" n="0784c11"/><lb ed="R072" n="0739a05"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0784c1101"><l>歸命盡十方</l><l>最勝業遍智</l><l>色無礙自在</l>
<lb ed="X" n="0784c12"/><lb ed="R072" n="0739a06"/><l>救世大悲者</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0784c13"/><lb ed="R072" n="0739a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0784c1301">論曰。此一頌中卽有二門。一總攝一切衆命門。二
<lb ed="X" n="0784c14"/><lb ed="R072" n="0739a08"/>歸向圓滿大覺門。總攝者。通攝一切十方世界中
<lb ed="X" n="0784c15"/><lb ed="R072" n="0739a09"/>諸有衆命根故。歸向者。用如是衆命。歸仰於滿足
<lb ed="X" n="0784c16"/><lb ed="R072" n="0739a10"/>大慈悲人故。如本歸命盡十方最勝業遍智色無
<lb ed="X" n="0784c17"/><lb ed="R072" n="0739a11"/>礙自在救世大悲者故。論師擧幾德。讚歎大覺尊。
<lb ed="X" n="0784c18"/><lb ed="R072" n="0739a12"/>各其相如何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0784c19"/><lb ed="R072" n="0739a13"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0784c1901"><l>總八萬四千</l><l>四十八種德</l><l>最勝等各十</l>
<lb ed="X" n="0784c20"/><lb ed="R072" n="0739a14"/><l>智無礙各四</l><l>及八萬四千</l><l>色相差別故</l>
<lb ed="X" n="0784c21"/><lb ed="R072" n="0739a15"/><l>功德雖無量</l><l>終不出此數</l></lg>
<lb ed="X" n="0784c22"/><lb ed="R072" n="0739a16"/><p xml:id="pX45p0784c2201">論曰。爾時<name role="" type="person">馬鳴</name>菩薩。總擧八萬四千四十八種功
<lb ed="X" n="0784c23"/><lb ed="R072" n="0739a17"/>德。奉仰讚歎無上大覺。佛果滿位中功德淨品。雖
<lb ed="X" n="0784c24"/><lb ed="R072" n="0739a18"/>有無量無邊。而終不出數量。是故<name role="" type="person">馬鳴</name>總相讚歎。
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0785a" n="0785a"/>
<lb ed="X" n="0785a01"/><lb ed="R072" n="0739b01"/>云何爲八萬四千功德。色相差別故。成八萬四千。
<lb ed="X" n="0785a02"/><lb ed="R072" n="0739b02"/>云何爲四十。最勝業<anchor xml:id="note_star_1" n="0784003" type="star"/>遍各十種故。云何爲八智及
<lb ed="X" n="0785a03"/><lb ed="R072" n="0739b03"/>無礙各有四種故。云何爲十最。一超過最。遠離二
<lb ed="X" n="0785a04"/><lb ed="R072" n="0739b04"/>乘地故。二出離最。永離三界域故。三對治最<anchor xml:id="nkr_note_orig_0785001" n="0785001"/>頓斷
<lb ed="X" n="0785a05"/><lb ed="R072" n="0739b05"/>四住地故。四厭離最。<anchor xml:id="nkr_note_add_0785a0501" n="0785a0501"/><anchor xml:id="beg0785a0501" n="0785a0501"/>已<anchor xml:id="end0785a0501"/>過五蘊聚落故。五離愛最。
<lb ed="X" n="0785a06"/><lb ed="R072" n="0739b06"/>永別六道岐故。六威德最。勝退七惡軍故。七兵衆
<lb ed="X" n="0785a07"/><lb ed="R072" n="0739b07"/>最。皆盡八邪林故。八智慧劒最。決斷九結科故。九
<lb ed="X" n="0785a08"/><lb ed="R072" n="0739b08"/>解脫最。斷除十纏繩故。十勇猛最。摧伏九十六種
<lb ed="X" n="0785a09"/><lb ed="R072" n="0739b09"/>外道故。於契經中。十種第一。云何爲十勝。一力勝。
<lb ed="X" n="0785a10"/><lb ed="R072" n="0739b10"/>具足十力故。二無畏勝。具足四無畏故。三不共勝。
<lb ed="X" n="0785a11"/><lb ed="R072" n="0739b11"/>具足十八不共法故。四道品勝。具足三十七品道
<lb ed="X" n="0785a12"/><lb ed="R072" n="0739b12"/>故。五變化勝。具足百千種變化故。六言音勝。具足
<lb ed="X" n="0785a13"/><lb ed="R072" n="0739b13"/>八十八種梵音故七。端嚴勝。具足三十二種丈夫
<lb ed="X" n="0785a14"/><lb ed="R072" n="0739b14"/>相故。八吉祥勝。隨作境界處出生增長功德善根
<lb ed="X" n="0785a15"/><lb ed="R072" n="0739b15"/>故。九難得勝。於三界中獨尊一故。十住處勝。所居
<lb ed="X" n="0785a16"/><lb ed="R072" n="0739b16"/>宮。殿以九萬八千微妙圓滿而所莊嚴故。於契經
<lb ed="X" n="0785a17"/><lb ed="R072" n="0739b17"/>中。十種殊勝。云何爲十業。一自然業。所作自在故
<lb ed="X" n="0785a18"/><lb ed="R072" n="0739b18"/>二平等業。敎化利益無差別故。三相應業。隨機出
<lb ed="X" n="0785a19"/><lb ed="R072" n="0740a01"/>現故。四具足業。圓滿福智二資糧故。五無盡業。無
<lb ed="X" n="0785a20"/><lb ed="R072" n="0740a02"/>邊際故。六同生業。隨趣受生故。七無著業。遠離塵
<lb ed="X" n="0785a21"/><lb ed="R072" n="0740a03"/>累如蓮華故。八依止業。作歸依處如大地故。九無
<lb ed="X" n="0785a22"/><lb ed="R072" n="0740a04"/>厭業。攝生無窮如大海故。十通達業。無有障礙如
<lb ed="X" n="0785a23"/><lb ed="R072" n="0740a05"/>虗空故。於契經中。十種作用。云何爲十遍。一根遍
<lb ed="X" n="0785a24"/><lb ed="R072" n="0740a06"/>佛諸色根各各周遍法界故。二識遍。佛諸心識無
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0785b" n="0785b"/>
<lb ed="X" n="0785b01"/><lb ed="R072" n="0740a07"/>所不達故。三境界遍。圓智所緣無分界故。四壽命
<lb ed="X" n="0785b02"/><lb ed="R072" n="0740a08"/>遍不可思議故。五眷屬遍。不可測量故。六功德遍。
<lb ed="X" n="0785b03"/><lb ed="R072" n="0740a09"/>一一功德等虗空界故。七慈悲遍。無簡擇故。八言
<lb ed="X" n="0785b04"/><lb ed="R072" n="0740a10"/>說遍。佛言音聲無所不至故。九證遍。無所不窮故。
<lb ed="X" n="0785b05"/><lb ed="R072" n="0740a11"/>十無等遍。無與等故。於契經中。十種周遍。云何爲
<lb ed="X" n="0785b06"/><lb ed="R072" n="0740a12"/>四智。一光明無盡藏智。能出生十億一千智慧門
<lb ed="X" n="0785b07"/><lb ed="R072" n="0740a13"/>故二一味一相智。通達恒沙一切諸法無差別故。
<lb ed="X" n="0785b08"/><lb ed="R072" n="0740a14"/>三大悲無邊智。隨起一化遍滿一切十方世界故。
<lb ed="X" n="0785b09"/><lb ed="R072" n="0740a15"/>四無爲寂滅智。遠離一切起動作業故。於契經中。
<lb ed="X" n="0785b10"/><lb ed="R072" n="0740a16"/>四種圓智。云何爲四無礙。一法無礙。了知諸法實
<lb ed="X" n="0785b11"/><lb ed="R072" n="0740a17"/>相實性故。二義無礙。了智諸法共差別相及生滅
<lb ed="X" n="0785b12"/><lb ed="R072" n="0740a18"/>相故。三辭無礙。不壞假名而說實相故。四樂說無
<lb ed="X" n="0785b13"/><lb ed="R072" n="0740b01"/>礙。發無邊言說契經海次第不斷絕故。於契經中
<lb ed="X" n="0785b14"/><lb ed="R072" n="0740b02"/>四種解脫智。自在之言。皆通於上。故不別釋。色相
<lb ed="X" n="0785b15"/><lb ed="R072" n="0740b03"/>名義。如大總持中廣顯說。</p>
<lb ed="X" n="0785b16"/><lb ed="R072" n="0740b04"/><p xml:id="pX45p0785b1601"><anchor xml:id="nkr_note_add_0785b1601" n="0785b1601"/><anchor xml:id="beg0785b1601" n="0785b1601"/>已<anchor xml:id="end0785b1601"/>說覺寶次說法僧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0785b17"/><lb ed="R072" n="0740b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0785b1701">本曰。</p>
<lb ed="X" n="0785b18"/><lb ed="R072" n="0740b06"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0785b1801"><l>及彼身體相</l><l>法性眞如海</l><l>無量功德藏</l>
<lb ed="X" n="0785b19"/><lb ed="R072" n="0740b07"/><l>如實修行等</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0785b20"/><lb ed="R072" n="0740b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0785b2001">論曰。此一頌中復有二門。一體攝一切衆身門。所
<lb ed="X" n="0785b21"/><lb ed="R072" n="0740b09"/>謂盡攝一切無量衆生生滅流轉無常身故。如本
<lb ed="X" n="0785b22"/><lb ed="R072" n="0740b10"/>彼身體相故。二總達法藏僧伽門。以如是衆身。總
<lb ed="X" n="0785b23"/><lb ed="R072" n="0740b11"/>達於諸甚深法藏一切如實修行者故。等言總通
<lb ed="X" n="0785b24"/><lb ed="R072" n="0740b12"/>和南之意。論師依幾法僧而和南耶。其相云何。頌
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0785c" n="0785c"/>
<lb ed="X" n="0785c01"/><lb ed="R072" n="0740b13"/>曰。</p>
<lb ed="X" n="0785c02"/><lb ed="R072" n="0740b14"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0785c0201"><l>總歸依十四</l><l>僧十法四故</l><l>或兼上下故</l>
<lb ed="X" n="0785c03"/><lb ed="R072" n="0740b15"/><l>有多類僧衆</l></lg>
<lb ed="X" n="0785c04"/><lb ed="R072" n="0740b16"/><p xml:id="pX45p0785c0401">論曰。<name role="" type="person">馬鳴</name>菩薩總歸依於十四德處。十僧四法各
<lb ed="X" n="0785c05"/><lb ed="R072" n="0740b17"/>差別故。云何爲四法。敎理行果各差別故。法謂敎
<lb ed="X" n="0785c06"/><lb ed="R072" n="0740b18"/>法。所謂隨順機根一切契經之海。性眞如謂理法
<lb ed="X" n="0785c07"/><lb ed="R072" n="0741a01"/>於一切法體性平等。離虗妄之假絕執著之實故。
<lb ed="X" n="0785c08"/><lb ed="R072" n="0741a02"/>海謂果法。於妙覺果萬德圓滿。無有窮盡如大海
<lb ed="X" n="0785c09"/><lb ed="R072" n="0741a03"/>故。無量功德藏謂行法。六度萬行淨品眷屬。不可
<lb ed="X" n="0785c10"/><lb ed="R072" n="0741a04"/>思議超過數量故。如謂十種眞如。實修行謂十種
<lb ed="X" n="0785c11"/><lb ed="R072" n="0741a05"/>正智。證眞如理。於眞實智。建立僧名。理智和通。能
<lb ed="X" n="0785c12"/><lb ed="R072" n="0741a06"/>所一味。平等平等。無諍論故。何故取命標十方耶。
<lb ed="X" n="0785c13"/><lb ed="R072" n="0741a07"/>爲欲顯示所攝命根廣大圓滿無邊際故。何故取
<lb ed="X" n="0785c14"/><lb ed="R072" n="0741a08"/>身標其相耶。爲欲顯示四相所亂一切衆生皆悉
<lb ed="X" n="0785c15"/><lb ed="R072" n="0741a09"/>攝取。欲令獲得金剛常住不動身故。何故八聖唯
<lb ed="X" n="0785c16"/><lb ed="R072" n="0741a10"/>不歸自身命。乃通取一切無量衆生所有身命。歸
<lb ed="X" n="0785c17"/><lb ed="R072" n="0741a11"/>於三寶。由明了知一切衆生平等平等。唯一眞如
<lb ed="X" n="0785c18"/><lb ed="R072" n="0741a12"/>無有別異。衆生身命及我身命。一味一相不相離
<lb ed="X" n="0785c19"/><lb ed="R072" n="0741a13"/>故。是故頌言等。等言極甚深。何故攝取一切衆生
<lb ed="X" n="0785c20"/><lb ed="R072" n="0741a14"/>無量身命。歸於三寶。成和南相。由十方三世一切
<lb ed="X" n="0785c21"/><lb ed="R072" n="0741a15"/>諸佛皆悉歡喜。十方三世一切諸菩薩悉皆讚歎。
<lb ed="X" n="0785c22"/><lb ed="R072" n="0741a16"/>十方三世一切諸法藏。常恒流布。不斷絕故。<name role="" type="person">馬鳴</name>
<lb ed="X" n="0785c23"/><lb ed="R072" n="0741a17"/>菩薩證於不動地。下地功德悉皆滿足。何故下位
<lb ed="X" n="0785c24"/><lb ed="R072" n="0741a18"/>諸僧皆悉和南。由能歸人皆非同於自德位故。若
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0786a" n="0786a"/>
<lb ed="X" n="0786a01"/><lb ed="R072" n="0741b01"/>自歸依。唯應和南不動地滿幷上二地。若爾何故
<lb ed="X" n="0786a02"/><lb ed="R072" n="0741b02"/>不取地前。非無歸人故不別擧。以上兼下。影顯示
<lb ed="X" n="0786a03"/><lb ed="R072" n="0741b03"/>故。法雲菩薩能歸人。當依何僧。於妙覺地。有眞實
<lb ed="X" n="0786a04"/><lb ed="R072" n="0741b04"/>僧。故無過失。若爾何故不別擧耶。以下兼上。影顯
<lb ed="X" n="0786a05"/><lb ed="R072" n="0741b05"/>示故。是故頌言。或兼上下故有多類僧衆。</p>
<lb ed="X" n="0786a06"/><lb ed="R072" n="0741b06"/><p xml:id="pX45p0786a0601"><anchor xml:id="nkr_note_add_0786a0601" n="0786a0601"/><anchor xml:id="beg0786a0601" n="0786a0601"/>已<anchor xml:id="end0786a0601"/>說法僧。次說本趣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0786a07"/><lb ed="R072" n="0741b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0786a0701">本曰。</p>
<lb ed="X" n="0786a08"/><lb ed="R072" n="0741b08"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0786a0801"><l>爲欲令衆生</l><l>除疑捨邪執</l><l>起大乘正信</l>
<lb ed="X" n="0786a09"/><lb ed="R072" n="0741b09"/><l>佛種不斷故</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0786a10"/><lb ed="R072" n="0741b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0786a1001">論曰。此一頌中則有二門。一斷絕障縛門。二連續
<lb ed="X" n="0786a11"/><lb ed="R072" n="0741b11"/>解脫門。斷絕門中有四差別。一決定信心門。爲令
<lb ed="X" n="0786a12"/><lb ed="R072" n="0741b12"/>一切無量衆生。斷除疑惑心。發起堅固信。決定於
<lb ed="X" n="0786a13"/><lb ed="R072" n="0741b13"/>甚深大乘正道故。二遠離捨心門。爲令一切無量
<lb ed="X" n="0786a14"/><lb ed="R072" n="0741b14"/>衆生遠離厭捨心增長欲樂意。精進於甚深大乘
<lb ed="X" n="0786a15"/><lb ed="R072" n="0741b15"/>正道故。三對治邪論門。爲令對治九十六種諸大
<lb ed="X" n="0786a16"/><lb ed="R072" n="0741b16"/>外道幷眷屬故。四種大魔及眷屬衆魔。斷除一切
<lb ed="X" n="0786a17"/><lb ed="R072" n="0741b17"/>諸世論。趣入於大乘甚深正道故。四除遣執著門。
<lb ed="X" n="0786a18"/><lb ed="R072" n="0741b18"/>爲令一切無量異生及諸二乘一切菩薩。斷除五
<lb ed="X" n="0786a19"/><lb ed="R072" n="0742a01"/>種人見二種法執證得二種對治。迴向於甚深大
<lb ed="X" n="0786a20"/><lb ed="R072" n="0742a02"/>乘正道故。連續門中有三差別。一不斷大覺門。爲
<lb ed="X" n="0786a21"/><lb ed="R072" n="0742a03"/>令集成萬行之因。莊嚴大覺之果。無上法王不斷
<lb ed="X" n="0786a22"/><lb ed="R072" n="0742a04"/>絕故。二不斷法藏門。爲令出現勝妙梵響。宣說一
<lb ed="X" n="0786a23"/><lb ed="R072" n="0742a05"/>切契經之海。八萬四千法藏不斷絕故。三不斷僧
<lb ed="X" n="0786a24"/><lb ed="R072" n="0742a06"/>伽門。爲令修地前地上之大道故。建眞如法界之
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0786b" n="0786b"/>
<lb ed="X" n="0786b01"/><lb ed="R072" n="0742a07"/>宮殿。住正後二僧而不斷絕故。如本佛種不斷故。
<lb ed="X" n="0786b02"/><lb ed="R072" n="0742a08"/>頌衆生言分際云何。爲欲對治何等斷故。建立三
<lb ed="X" n="0786b03"/><lb ed="R072" n="0742a09"/>寶不斷耶。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0786b04"/><lb ed="R072" n="0742a10"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0786b0401"><l>通攝三聚人</l><l>未得圓滿故</l><l>對四種斷故</l>
<lb ed="X" n="0786b05"/><lb ed="R072" n="0742a11"/><l>建立三不斷</l></lg>
<lb ed="X" n="0786b06"/><lb ed="R072" n="0742a12"/><p xml:id="pX45p0786b0601">論曰。<name role="" type="person">馬鳴</name>菩薩通緣三聚而爲境界。所以者何。由
<lb ed="X" n="0786b07"/><lb ed="R072" n="0742a13"/>未證得圓滿果故。然三聚門有其三種。一十信前
<lb ed="X" n="0786b08"/><lb ed="R072" n="0742a14"/>名爲邪定聚。不能信業果報等故。三賢及十信名
<lb ed="X" n="0786b09"/><lb ed="R072" n="0742a15"/>爲正定聚。決定安立不退位故。十種信心名爲不
<lb ed="X" n="0786b10"/><lb ed="R072" n="0742a16"/>定聚。或進或退未決定故。二十信前幷十信心名
<lb ed="X" n="0786b11"/><lb ed="R072" n="0742a17"/>爲邪定聚。皆無根故。無上大覺果名爲正定聚。以
<lb ed="X" n="0786b12"/><lb ed="R072" n="0742a18"/>滿足故。三賢及十聖名爲不定聚。皆未究竟故。三
<lb ed="X" n="0786b13"/><lb ed="R072" n="0742b01"/>十信前名爲邪定聚。無樂求心故。十聖名爲正定
<lb ed="X" n="0786b14"/><lb ed="R072" n="0742b02"/>聚。以得眞證故。十信三賢名爲不定聚。未得眞證
<lb ed="X" n="0786b15"/><lb ed="R072" n="0742b03"/>故。<name role="" type="person">馬鳴</name>菩薩須彼初門。爲欲對治四種斷故。建立
<lb ed="X" n="0786b16"/><lb ed="R072" n="0742b04"/>三寶不斷之義。一疑惑斷。由猶豫心不能決定。斷
<lb ed="X" n="0786b17"/><lb ed="R072" n="0742b05"/>三寶種故。二然捨斷。由愛有心不能樂法。斷三寶
<lb ed="X" n="0786b18"/><lb ed="R072" n="0742b06"/>種故。三見邪斷。由妄想心不能正見。斷三寶種故。
<lb ed="X" n="0786b19"/><lb ed="R072" n="0742b07"/>四定執斷。由實有心不能離著。斷三寶種故。</p>
<lb ed="X" n="0786b20"/><lb ed="R072" n="0742b08"/><p xml:id="pX45p0786b2001"><anchor xml:id="nkr_note_add_0786b2001" n="0786b2001"/><anchor xml:id="beg0786b2001" n="0786b2001"/>已<anchor xml:id="end0786b2001"/>說本趣。次開總體。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0786b21"/><lb ed="R072" n="0742b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0786b2101">本曰。有法能起摩訶衍信根。是故應說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0786b22"/><lb ed="R072" n="0742b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0786b2201">論曰。此門有二門。一能入門。所謂於所詮理善趣
<lb ed="X" n="0786b23"/><lb ed="R072" n="0742b11"/>入故。二所入門。善爲彼法作依止<anchor xml:id="nkr_note_orig_0786001" n="0786001"/>故。有法者。總標
<lb ed="X" n="0786b24"/><lb ed="R072" n="0742b12"/>十六能入門法。能起信根者。總標門法作業之相。
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0786c" n="0786c"/>
<lb ed="X" n="0786c01"/><lb ed="R072" n="0742b13"/>摩訶衍者。總標十六所入法體幷及不二摩訶衍
<lb ed="X" n="0786c02"/><lb ed="R072" n="0742b14"/>體。信決定進心。攝生長行法。若爲入理無超此二。
<lb ed="X" n="0786c03"/><lb ed="R072" n="0742b15"/>故曰信根。復次信謂十信。根謂從發心住乃至法
<lb ed="X" n="0786c04"/><lb ed="R072" n="0742b16"/>雲地。所以者何。初信無根隨緣進退。後信轉勝。堅
<lb ed="X" n="0786c05"/><lb ed="R072" n="0742b17"/>固不動。信根有幾義。各其相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0786c06"/><lb ed="R072" n="0742b18"/><lg xml:id="lgX45p0786c0601"><l>各有十種義</l><l>澄淨下轉等</l></lg>
<lb ed="X" n="0786c07"/><lb ed="R072" n="0743a01"/><p xml:id="pX45p0786c0701">論曰。信有十種義。一澄淨義。能令心性淸淨明白
<lb ed="X" n="0786c08"/><lb ed="R072" n="0743a02"/>故。二決定義。能令心性淳至堅固故。三歡喜義。能
<lb ed="X" n="0786c09"/><lb ed="R072" n="0743a03"/>令斷除諸憂惱故。四無厭義。能令斷除懈怠心故。
<lb ed="X" n="0786c10"/><lb ed="R072" n="0743a04"/>五隨喜義。於他勝行發起同心故。六尊重義。於諸
<lb ed="X" n="0786c11"/><lb ed="R072" n="0743a05"/>有德不輕賤故。七隨順義。隨所見聞不逆<anchor xml:id="nkr_note_orig_0786002" n="0786002"/>違故。八
<lb ed="X" n="0786c12"/><lb ed="R072" n="0743a06"/>讚歎義。隨彼勝行<anchor xml:id="nkr_note_orig_0786003" n="0786003"/>志心稱歎故。九不壞義。專在一
<lb ed="X" n="0786c13"/><lb ed="R072" n="0743a07"/>心不忘失故。十愛樂義。能令成就慈悲心故。根有
<lb ed="X" n="0786c14"/><lb ed="R072" n="0743a08"/>十種義。一下轉義。能除憍慢故。二隱密義。能詮甚
<lb ed="X" n="0786c15"/><lb ed="R072" n="0743a09"/>深理故。三出生義。生長種種諸功德故。四堅固義。
<lb ed="X" n="0786c16"/><lb ed="R072" n="0743a10"/>皆悉攝持不闕失故。五相續義。轉轉增長無斷絕
<lb ed="X" n="0786c17"/><lb ed="R072" n="0743a11"/>故。六出離義。地地轉勝漸漸遠離故。七集成義。修
<lb ed="X" n="0786c18"/><lb ed="R072" n="0743a12"/>集種種諸道品故。八茂榮義。以諸行德而所莊嚴
<lb ed="X" n="0786c19"/><lb ed="R072" n="0743a13"/>可愛樂故。九具足義。等覺位中圓滿因行故。十高
<lb ed="X" n="0786c20"/><lb ed="R072" n="0743a14"/>勝義。於妙覺果最勝廣大無能超過故。能入所入
<lb ed="X" n="0786c21"/><lb ed="R072" n="0743a15"/>種種差別。立義分中自當顯說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0786c22"/><lb ed="R072" n="0743a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0786c2201">本曰。說有五分。一者因緣分。二者立義分。三者解
<lb ed="X" n="0786c23"/><lb ed="R072" n="0743a17"/>釋分。四者修行信心分。五者勸修利益分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0786c24"/><lb ed="R072" n="0743a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0786c2401">論曰。此下明建立門。何故次第如是。敎法出現法
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0787a" n="0787a"/>
<lb ed="X" n="0787a01"/><lb ed="R072" n="0743b01"/>如是故。此義云何。爲欲顯示上味妙藥。當由所對
<lb ed="X" n="0787a02"/><lb ed="R072" n="0743b02"/>疾障出現。能化敎法。定由所治機根發起。疾前無
<lb ed="X" n="0787a03"/><lb ed="R072" n="0743b03"/>藥。機先無敎故。初立因緣分。爲欲顯示如意寶殊
<lb ed="X" n="0787a04"/><lb ed="R072" n="0743b04"/>雖唯是一。而爲一切諸法根本。摩訶衍法雖唯是
<lb ed="X" n="0787a05"/><lb ed="R072" n="0743b05"/>一。而爲恒沙法門體性。重威大龍乃所受用。利根
<lb ed="X" n="0787a06"/><lb ed="R072" n="0743b06"/>智者乃所領解故。第二立立義分。爲欲顯示摩尼
<lb ed="X" n="0787a07"/><lb ed="R072" n="0743b07"/>寶藏雖備無量萬寶而開千重門群立所了知。大
<lb ed="X" n="0787a08"/><lb ed="R072" n="0743b08"/>乘本法雖圓無邊千義。而別釋散說。鈍根所分明
<lb ed="X" n="0787a09"/><lb ed="R072" n="0743b09"/>故。第三立解釋分。爲欲顯示雖眼耳中見聞寶雨
<lb ed="X" n="0787a10"/><lb ed="R072" n="0743b10"/>之妙術。思心中解知無盡之圓德。而出現舌威。不
<lb ed="X" n="0787a11"/><lb ed="R072" n="0743b11"/>競入門。開通<anchor xml:id="nkr_note_orig_0787001" n="0787001"/>法向。不近隔檀。得如意寶藏。無由蹬
<lb ed="X" n="0787a12"/><lb ed="R072" n="0743b12"/>臺宮。雖口語中誦持敎義之尊辭。思心中觀察廣
<lb ed="X" n="0787a13"/><lb ed="R072" n="0743b13"/>略之深理。而勸加行添於金剛。不起堅固信。得法
<lb ed="X" n="0787a14"/><lb ed="R072" n="0743b14"/>界寶藏。而無由契玄理故。第四立修行信心分。雖
<lb ed="X" n="0787a15"/><lb ed="R072" n="0743b15"/>開廣略之法示進入之門。而怯弱衆生。聞廣說法
<lb ed="X" n="0787a16"/><lb ed="R072" n="0743b16"/>門。不堪進修行故。鈍根衆生聞略說法門。不能解
<lb ed="X" n="0787a17"/><lb ed="R072" n="0743b17"/>故生厭離心。如是衆類。若値勸請緣。漸漸進修。備
<lb ed="X" n="0787a18"/><lb ed="R072" n="0743b18"/>百行因。至萬德果。若不得勸<g ref="#CB15081">䇿</g>緣。彌彌遠退。將恒
<lb ed="X" n="0787a19"/><lb ed="R072" n="0744a01"/>沙煩惱而及於無性。<name role="" type="person">馬鳴</name>菩薩見是利故。顯示利
<lb ed="X" n="0787a20"/><lb ed="R072" n="0744a02"/>益勸請修行。是故後立勸修利益分。有何因緣。不
<lb ed="X" n="0787a21"/><lb ed="R072" n="0744a03"/>增不減。唯立五分。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0787a22"/><lb ed="R072" n="0744a04"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0787a2201"><l>攝彼大總持</l><l>五十法門故</l><l>是故不增減</l>
<lb ed="X" n="0787a23"/><lb ed="R072" n="0744a05"/><l>唯建立五分</l></lg>
<lb ed="X" n="0787a24"/><lb ed="R072" n="0744a06"/><p xml:id="pX45p0787a2401">論曰。<name role="" type="person">馬鳴</name>菩薩十萬嗢咤喃大總持論中總立五
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0787b" n="0787b"/>
<lb ed="X" n="0787b01"/><lb ed="R072" n="0744a07"/>十門。判釋諸敎理。今此論中立五分法門。各攝彼
<lb ed="X" n="0787b02"/><lb ed="R072" n="0744a08"/>十門。是故不增減。唯立五分。所謂彼論建立所化
<lb ed="X" n="0787b03"/><lb ed="R072" n="0744a09"/>圓滿等十門。因緣分所攝。百六十摩訶衍等十門。
<lb ed="X" n="0787b04"/><lb ed="R072" n="0744a10"/>立義分所攝。安立隨順決擇等十門。解釋分所攝。
<lb ed="X" n="0787b05"/><lb ed="R072" n="0744a11"/>修集決擇趣入等十門。修行信心分所攝。勸請呵
<lb ed="X" n="0787b06"/><lb ed="R072" n="0744a12"/>嘖引導等十門。勸修利益分所攝。</p>
<lb ed="X" n="0787b07"/><lb ed="R072" n="0744a13"/><p xml:id="pX45p0787b0701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0787b0701" n="0787b0701"/><anchor xml:id="beg0787b0701" n="0787b0701"/>已<anchor xml:id="end0787b0701"/>說建立門。次說唱章判說門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0787b08"/><lb ed="R072" n="0744a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0787b0801">本曰。初說因緣分。問曰。有何因緣而造此論。答曰此
<lb ed="X" n="0787b09"/><lb ed="R072" n="0744a15"/>因緣有八種。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0787b10"/><lb ed="R072" n="0744a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0787b1001">論曰。初一因緣分。次二解釋分。作正因緣。次四爲
<lb ed="X" n="0787b11"/><lb ed="R072" n="0744a17"/>修行信心分。作正因緣。後一爲勸修利益分。作正
<lb ed="X" n="0787b12"/><lb ed="R072" n="0744a18"/>因緣。初一因緣中卽有四門。一能化敎法出興門。
<lb ed="X" n="0787b13"/><lb ed="R072" n="0744b01"/>二所化衆生分際門。三出興作業善巧門。四除遣
<lb ed="X" n="0787b14"/><lb ed="R072" n="0744b02"/>諍論誹謗門。後七因緣中各具三門。謂前三門中
<lb ed="X" n="0787b15"/><lb ed="R072" n="0744b03"/>今當擧相隨。次別釋。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0787b16"/><lb ed="R072" n="0744b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0787b1601">本曰。云何爲八。一者因緣總相。所謂爲令衆生離一
<lb ed="X" n="0787b17"/><lb ed="R072" n="0744b05"/>切苦得究竟樂。宣說開示妙法之要。非求世間名利
<lb ed="X" n="0787b18"/><lb ed="R072" n="0744b06"/>恭敬<anchor xml:id="nkr_note_orig_0787002" n="0787002"/>故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0787b19"/><lb ed="R072" n="0744b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0787b1901">論曰。因緣總攝者。總擧能化敎法出興門。所謂爲
<lb ed="X" n="0787b20"/><lb ed="R072" n="0744b08"/>八種根本總體作正因緣。故言因緣。總爲二十四
<lb ed="X" n="0787b21"/><lb ed="R072" n="0744b09"/>種。分離別相。作正因緣相。三十二種總別法相立
<lb ed="X" n="0787b22"/><lb ed="R072" n="0744b10"/>義分中自當顯說。爲令衆生者。總擧所化衆生分
<lb ed="X" n="0787b23"/><lb ed="R072" n="0744b11"/>際門。謂攝邪定聚一切衆生不定聚三十種衆生
<lb ed="X" n="0787b24"/><lb ed="R072" n="0744b12"/>正定聚一百二十種衆生。離一切苦得究竟樂者。
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0787c" n="0787c"/>
<lb ed="X" n="0787c01"/><lb ed="R072" n="0744b13"/>總擧出興作業善巧門。謂緣三聚而爲境界。宣說
<lb ed="X" n="0787c02"/><lb ed="R072" n="0744b14"/>開示妙法要者。欲令一切無量衆生。遠離生滅無
<lb ed="X" n="0787c03"/><lb ed="R072" n="0744b15"/>常之苦。獲得根本總攝之樂故。非求世間名利恭
<lb ed="X" n="0787c04"/><lb ed="R072" n="0744b16"/>敬故者。總擧除遣諍論誹謗門。謂愚衆生作如是
<lb ed="X" n="0787c05"/><lb ed="R072" n="0744b17"/>疑。<name role="" type="person">馬鳴</name>菩薩居位不動未及法雲。而緣上地諸菩
<lb ed="X" n="0787c06"/><lb ed="R072" n="0744b18"/>薩等。爲其所化之境界者。唯顯自殊勝。爲求名利
<lb ed="X" n="0787c07"/><lb ed="R072" n="0745a01"/>等。有其虗言無有實義。豈下地菩薩應得敎化上
<lb ed="X" n="0787c08"/><lb ed="R072" n="0745a02"/>地菩薩。是故<name role="" type="person">馬鳴</name>爲遣如是不信疑故。自通而言。
<lb ed="X" n="0787c09"/><lb ed="R072" n="0745a03"/>我久遠劫成正覺<anchor xml:id="nkr_note_orig_0787003" n="0787003"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0787003" n="0787003"/>訖。而助敎化利益群生。爲滿本
<lb ed="X" n="0787c10"/><lb ed="R072" n="0745a04"/>願故。權示藍修位。非謂欲求名利等故。作如是說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0787c11"/><lb ed="R072" n="0745a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0787c1101">本曰。二者爲欲解釋如來根本之義。令諸衆生正解
<lb ed="X" n="0787c12"/><lb ed="R072" n="0745a06"/>不謬故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0787c13"/><lb ed="R072" n="0745a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0787c1301">論曰。言解釋如來根本之義者。總擧能化敎法出
<lb ed="X" n="0787c14"/><lb ed="R072" n="0745a08"/>興門。謂是因緣能爲顯示正義對治邪執。作正因
<lb ed="X" n="0787c15"/><lb ed="R072" n="0745a09"/>緣故。言如來根本之義。所以者何。十方三世一切
<lb ed="X" n="0787c16"/><lb ed="R072" n="0745a10"/>如來。無有一佛不爲根本二心二門七種對治成
<lb ed="X" n="0787c17"/><lb ed="R072" n="0745a11"/>正覺故。令諸衆生者。總擧所化衆生分際門。謂攝
<lb ed="X" n="0787c18"/><lb ed="R072" n="0745a12"/>邪定聚一切衆生故。正解不謬故者。總擧出興作
<lb ed="X" n="0787c19"/><lb ed="R072" n="0745a13"/>業善巧門。謂緣邪定聚狂亂衆生而爲境界。宣說。
<lb ed="X" n="0787c20"/><lb ed="R072" n="0745a14"/>開演顯示正義對治邪執甚深法者。恒沙之謬解。
<lb ed="X" n="0787c21"/><lb ed="R072" n="0745a15"/>摧塵數之逆亂見。斷除其闡提不信障。而爲令趣
<lb ed="X" n="0787c22"/><lb ed="R072" n="0745a16"/>入于十信大道故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0787c23"/><lb ed="R072" n="0745a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0787c2301">本曰。三者爲令善根成就衆生。於摩訶衍法堪任不
<lb ed="X" n="0787c24"/><lb ed="R072" n="0745a18"/>退信心故。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0788a" n="0788a"/>
<lb ed="X" n="0788a01"/><lb ed="R072" n="0745b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0788a0101">論曰。此爲分別發趣道相作正因緣。是名爲能化
<lb ed="X" n="0788a02"/><lb ed="R072" n="0745b02"/>敎法出興門。謂三種發心。善根成就衆生者。總擧
<lb ed="X" n="0788a03"/><lb ed="R072" n="0745b03"/>所化衆生分際門。謂攝上品十信三賢十地。各有
<lb ed="X" n="0788a04"/><lb ed="R072" n="0745b04"/>三種品諸衆生故。於摩訶衍法堪任不退信心故
<lb ed="X" n="0788a05"/><lb ed="R072" n="0745b05"/>者。總擧出興作業善巧門。謂緣二聚衆生而爲境
<lb ed="X" n="0788a06"/><lb ed="R072" n="0745b06"/>界。宣說開示三發心者。爲令超過自分獲得勝進
<lb ed="X" n="0788a07"/><lb ed="R072" n="0745b07"/>故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788a08"/><lb ed="R072" n="0745b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0788a0801">本曰。四者爲令善根微少衆生修習信心故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788a09"/><lb ed="R072" n="0745b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0788a0901">論曰。此因緣爲修行信心分四種信心四種修行
<lb ed="X" n="0788a10"/><lb ed="R072" n="0745b10"/>作正因緣。是名爲能化敎法出興門。善根微少衆
<lb ed="X" n="0788a11"/><lb ed="R072" n="0745b11"/>生者。總擧所化衆生分際門。謂攝得十信位前五
<lb ed="X" n="0788a12"/><lb ed="R072" n="0745b12"/>心中品衆生故。<anchor xml:id="nkr_note_add_0788a1201" n="0788a1201"/><anchor xml:id="beg0788a1201" n="0788a1201"/>已<anchor xml:id="end0788a1201"/>得前五故。非都無善根名言微
<lb ed="X" n="0788a13"/><lb ed="R072" n="0745b13"/>少。未得後五故不能具足。不名成就。修習信心故
<lb ed="X" n="0788a14"/><lb ed="R072" n="0745b14"/>者。總擧出興作業善巧門。爲令成就後五信心故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788a15"/><lb ed="R072" n="0745b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0788a1501">本曰。五者爲示方便消惡業障。善護其心。遠離癡慢。
<lb ed="X" n="0788a16"/><lb ed="R072" n="0745b16"/>出邪綱故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788a17"/><lb ed="R072" n="0745b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0788a1701">論曰。此因緣爲修行信心分精進之終。復次若人
<lb ed="X" n="0788a18"/><lb ed="R072" n="0745b18"/>雖修行信心乃至得免諸障。善根增長。作正因緣
<lb ed="X" n="0788a19"/><lb ed="R072" n="0746a01"/>是名爲能化敎法出興門。此中衆生攝得十信位
<lb ed="X" n="0788a20"/><lb ed="R072" n="0746a02"/>初心下品衆生故。是名爲所化衆生分際門。消惡
<lb ed="X" n="0788a21"/><lb ed="R072" n="0746a03"/>業障等者。總擧出興作業善巧門。謂示禮拜懺悔
<lb ed="X" n="0788a22"/><lb ed="R072" n="0746a04"/>等方便。而爲消除種種業障海故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788a23"/><lb ed="R072" n="0746a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0788a2301">本曰。六者爲示修習止觀。對治凡夫二乘心過故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788a24"/><lb ed="R072" n="0746a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0788a2401">論曰。言修習止觀者。總擧能化敎法出興門。謂爲
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0788b" n="0788b"/>
<lb ed="X" n="0788b01"/><lb ed="R072" n="0746a07"/>修行信心分修止觀門作因緣故。凡夫二乘者。總
<lb ed="X" n="0788b02"/><lb ed="R072" n="0746a08"/>擧所化衆生分際門。謂攝得十信位前二心下品
<lb ed="X" n="0788b03"/><lb ed="R072" n="0746a09"/>衆生。邪定聚攝一切二乘故。對治心過者。總擧出
<lb ed="X" n="0788b04"/><lb ed="R072" n="0746a10"/>興作業善巧門。謂以兩輪通爲對治凡夫二乘見
<lb ed="X" n="0788b05"/><lb ed="R072" n="0746a11"/>執過失故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788b06"/><lb ed="R072" n="0746a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0788b0601">本曰。七者爲示專念方便。生於佛前。必定不退信心
<lb ed="X" n="0788b07"/><lb ed="R072" n="0746a13"/>故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788b08"/><lb ed="R072" n="0746a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0788b0801">論曰。此因緣修行信心分之終。復次衆生初學是
<lb ed="X" n="0788b09"/><lb ed="R072" n="0746a15"/>法乃至畢竟得生住正定聚文作正因緣。是名爲
<lb ed="X" n="0788b10"/><lb ed="R072" n="0746a16"/>能化敎法出興門。此中衆生攝得十信位前四心。
<lb ed="X" n="0788b11"/><lb ed="R072" n="0746a17"/>更不能勝進下品衆生。謂住是世界信心成就極
<lb ed="X" n="0788b12"/><lb ed="R072" n="0746a18"/>怖畏故。是名爲所化衆生分際門。必定不退信心
<lb ed="X" n="0788b13"/><lb ed="R072" n="0746b01"/>故者。總擧出興作業善巧門。謂勝緣力而爲安立
<lb ed="X" n="0788b14"/><lb ed="R072" n="0746b02"/>正定聚故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788b15"/><lb ed="R072" n="0746b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0788b1501">本曰。八者爲示利益勸修行故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788b16"/><lb ed="R072" n="0746b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0788b1601">論曰。此因緣爲勸修利益分作正因緣。是故名爲
<lb ed="X" n="0788b17"/><lb ed="R072" n="0746b05"/>能化敎法出興門。此中衆生攝十億八萬六千種
<lb ed="X" n="0788b18"/><lb ed="R072" n="0746b06"/>邪定聚諸衆生故。是名爲所化衆生分際門。爲示
<lb ed="X" n="0788b19"/><lb ed="R072" n="0746b07"/>利益勸修行故者。總擧出興作業善巧門。謂爲欲
<lb ed="X" n="0788b20"/><lb ed="R072" n="0746b08"/>令宣說功德增長欲樂。顯示過患覺悟厭離故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788b21"/><lb ed="R072" n="0746b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0788b2101">本曰。如是等因緣。所以造論。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788b22"/><lb ed="R072" n="0746b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0788b2201">論曰。此結也。問一切諸敎法皆盡於立義分。一切
<lb ed="X" n="0788b23"/><lb ed="R072" n="0746b11"/>諸所化之機皆盡於初因緣分。何故開三分而別
<lb ed="X" n="0788b24"/><lb ed="R072" n="0746b12"/>釋。立七因緣而散說耶。爲欲顯示利鈍廣略總別
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0788c" n="0788c"/>
<lb ed="X" n="0788c01"/><lb ed="R072" n="0746b13"/>不同故。何故二乘人重取于四處。爲欲顯示二乘
<lb ed="X" n="0788c02"/><lb ed="R072" n="0746b14"/>衆生下劣狹少。發菩提心向無上道。甚極切難。超
<lb ed="X" n="0788c03"/><lb ed="R072" n="0746b15"/>過於餘類衆生故。何故所餘邪定衆生唯取于三
<lb ed="X" n="0788c04"/><lb ed="R072" n="0746b16"/>處。爲欲顯示衆生形於二乘輕其過失故。何故不
<lb ed="X" n="0788c05"/><lb ed="R072" n="0746b17"/>定人別取三品耶。爲欲顯示不定衆生輕其過失
<lb ed="X" n="0788c06"/><lb ed="R072" n="0746b18"/>故。有何因緣。不增不減。唯立八種。何次第如是。頌
<lb ed="X" n="0788c07"/><lb ed="R072" n="0747a01"/>曰。</p>
<lb ed="X" n="0788c08"/><lb ed="R072" n="0747a02"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0788c0801"><l>總攝大總地</l><l>八十因緣故</l><l>修行轉勝法</l>
<lb ed="X" n="0788c09"/><lb ed="R072" n="0747a03"/><l>次第如是故</l></lg>
<lb ed="X" n="0788c10"/><lb ed="R072" n="0747a04"/><p xml:id="pX45p0788c1001">論曰。<name role="" type="person">馬鳴</name>菩薩十萬嗢咤喃總地論中總立八十
<lb ed="X" n="0788c11"/><lb ed="R072" n="0747a05"/>因緣。以爲論緣由。今此論中八種因緣。各攝彼論
<lb ed="X" n="0788c12"/><lb ed="R072" n="0747a06"/>十種因緣。故不增不減。唯立八種。由是義故。言如
<lb ed="X" n="0788c13"/><lb ed="R072" n="0747a07"/>是等。等字總攝彼八十故。因緣次第行法法爾故。
<lb ed="X" n="0788c14"/><lb ed="R072" n="0747a08"/>謂除闡提不信障得十信心。除著我障得十住心。
<lb ed="X" n="0788c15"/><lb ed="R072" n="0747a09"/>除畏苦障。得十行心。除捨離障。得十向心。斷異生
<lb ed="X" n="0788c16"/><lb ed="R072" n="0747a10"/>性等十種障證歡喜等十種地故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788c17"/><lb ed="R072" n="0747a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0788c1701">本曰。問曰。修多羅中具有此法。何須重說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788c18"/><lb ed="R072" n="0747a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0788c1801">論曰。此說四種根。卽有二門。一所說無異難問門。
<lb ed="X" n="0788c19"/><lb ed="R072" n="0747a13"/>二擧時分位決疑門。此卽初也。謂光明大覺等一
<lb ed="X" n="0788c20"/><lb ed="R072" n="0747a14"/>百契經中。開示一切無量法藏。隨機根量。攝取利
<lb ed="X" n="0788c21"/><lb ed="R072" n="0747a15"/>益。無所闕失。中士何用<anchor xml:id="nkr_note_orig_0788001" n="0788001"/>繁造此論。重傳彼法。更無
<lb ed="X" n="0788c22"/><lb ed="R072" n="0747a16"/>加顯力。而今造此論。重說彼法者。頗不求稱讚等
<lb ed="X" n="0788c23"/><lb ed="R072" n="0747a17"/>事耶。畢竟說不盡其理耶。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0788c24"/><lb ed="R072" n="0747a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0788c2401">本曰。答曰。修多羅中雖有此法。以衆生根行不等。受
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0789a" n="0789a"/>
<lb ed="X" n="0789a01"/><lb ed="R072" n="0747b01"/>解緣別。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0789a02"/><lb ed="R072" n="0747b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0789a0201">論曰。此總擧決疑門。所謂<name role="" type="person">馬鳴</name>自通。而言三世諸
<lb ed="X" n="0789a03"/><lb ed="R072" n="0747b03"/>佛一切敎理。自然常住。一味平等。無有移轉。無有
<lb ed="X" n="0789a04"/><lb ed="R072" n="0747b04"/>起滅。是故雖題榜差別。翰牘不同。而其敎法唯是
<lb ed="X" n="0789a05"/><lb ed="R072" n="0747b05"/>一味。唯是平等。或不分或不別。然而衆生根性差
<lb ed="X" n="0789a06"/><lb ed="R072" n="0747b06"/>別利鈍不等。心行差別廣略不同。旣所化之機異。
<lb ed="X" n="0789a07"/><lb ed="R072" n="0747b07"/>能化之人不能自同。令受敎法名字<anchor xml:id="nkr_note_orig_0789001" n="0789001"/>差別。令解文
<lb ed="X" n="0789a08"/><lb ed="R072" n="0747b08"/>義因緣各別。謂或有衆生依佛伽陀。修梨毗羅而
<lb ed="X" n="0789a09"/><lb ed="R072" n="0747b09"/>得解者。或有衆生依菩薩遮陀尸修梨毗羅方得
<lb ed="X" n="0789a10"/><lb ed="R072" n="0747b10"/>解者。故爲是人當須造論。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0789a11"/><lb ed="R072" n="0747b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0789a1101">本曰。所謂如來在世。衆生利根。能說之人。色心業勝。
<lb ed="X" n="0789a12"/><lb ed="R072" n="0747b12"/>圓音一演。異類等解。則不須論。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0789a13"/><lb ed="R072" n="0747b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0789a1301">論曰。復次如來在世時。所化淸淨。能化圓滿。八萬
<lb ed="X" n="0789a14"/><lb ed="R072" n="0747b14"/>四千種色。四種心遍智。十種作業。十種殊勝。六十
<lb ed="X" n="0789a15"/><lb ed="R072" n="0747b15"/>八梵圓。八十八妙音。無有前後。一時敷演。無量無
<lb ed="X" n="0789a16"/><lb ed="R072" n="0747b16"/>邊種種異類。或有衆生見佛妙色而得解者。或有
<lb ed="X" n="0789a17"/><lb ed="R072" n="0747b17"/>衆生思惟佛心而得解者。或有衆生觀察如來十
<lb ed="X" n="0789a18"/><lb ed="R072" n="0747b18"/>業十勝而得解者。或有衆生聽聞佛梵圓妙音而
<lb ed="X" n="0789a19"/><lb ed="R072" n="0748a01"/>得解者。如是平等明了通達。則不須論。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0789a20"/><lb ed="R072" n="0748a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0789a2001">本曰。若如來滅後。或有衆生能以自力廣聞而取解
<lb ed="X" n="0789a21"/><lb ed="R072" n="0748a03"/>者。或有衆生亦以自力少聞而多解者。或有衆生無
<lb ed="X" n="0789a22"/><lb ed="R072" n="0748a04"/>自心力。因於廣論而得解者。亦有衆生復次廣論文
<lb ed="X" n="0789a23"/><lb ed="R072" n="0748a05"/>多爲煩。心樂總持少文而攝多義能取解者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0789a24"/><lb ed="R072" n="0748a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0789a2401">論曰。若佛滅後所化雜亂。能化少闕。經論機異。廣
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0789b" n="0789b"/>
<lb ed="X" n="0789b01"/><lb ed="R072" n="0748a07"/>略根別。根謂四種根。機謂三乘機。云何爲四。一廣
<lb ed="X" n="0789b02"/><lb ed="R072" n="0748a08"/>自力根。二略自力根。三廣無力依他根。四略無力
<lb ed="X" n="0789b03"/><lb ed="R072" n="0748a09"/>依他根。如是四種根性中。初二是修多羅衆。後二
<lb ed="X" n="0789b04"/><lb ed="R072" n="0748a10"/>是憂波薩提那衆。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0789b05"/><lb ed="R072" n="0748a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0789b0501">本曰。如是此論。爲欲總攝如來廣大深法無邊義故。
<lb ed="X" n="0789b06"/><lb ed="R072" n="0748a12"/>應說此論。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0789b07"/><lb ed="R072" n="0748a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0789b0701">論曰。如是第四人須造此論也。何故因緣門中所
<lb ed="X" n="0789b08"/><lb ed="R072" n="0748a14"/>化圓滿。根性門中所化微少。爲欲顯示淸淨僧那
<lb ed="X" n="0789b09"/><lb ed="R072" n="0748a15"/>阿世耶無有邊際故。爲欲顯示受敎實行衆生之
<lb ed="X" n="0789b10"/><lb ed="R072" n="0748a16"/>類有其分際故。以何因緣出興兩重廣略敎法。其
<lb ed="X" n="0789b11"/><lb ed="R072" n="0748a17"/>相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0789b12"/><lb ed="R072" n="0748a18"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0789b1201"><l>本願繫屬故</l><l>出興此法門</l><l>楞伽王契經</l>
<lb ed="X" n="0789b13"/><lb ed="R072" n="0748b01"/><l>分明顯說故</l></lg>
<lb ed="X" n="0789b14"/><lb ed="R072" n="0748b02"/><p xml:id="pX45p0789b1401">論曰。由繫屬因緣之力。出興兩重甚深法門。所以
<lb ed="X" n="0789b15"/><lb ed="R072" n="0748b03"/>者何。於契經中明顯說故。所謂楞伽王契經說。爾
<lb ed="X" n="0789b16"/><lb ed="R072" n="0748b04"/>時世尊。吿<name role="" type="person">文殊師利</name>言。我念過去無量劫海。於五
<lb ed="X" n="0789b17"/><lb ed="R072" n="0748b05"/>百世忍辱仙人。在山林中。專心修行少欲知足四
<lb ed="X" n="0789b18"/><lb ed="R072" n="0748b06"/>聖衆種種淸淨之法。于時有一大蛇。從山頂下。來
<lb ed="X" n="0789b19"/><lb ed="R072" n="0748b07"/>詣我所。聞我所誦。則投其體。禮拜懺悔。投身<anchor xml:id="nkr_note_add_0789b1901" n="0789b1901"/><anchor xml:id="beg0789b1901" n="0789b1901"/>已<anchor xml:id="end0789b1901"/>訖。
<lb ed="X" n="0789b20"/><lb ed="R072" n="0748b08"/>以頭潛地。區區作文。而說偈<anchor xml:id="nkr_note_orig_0789002" n="0789002"/>言。</p>
<lb ed="X" n="0789b21"/><lb ed="R072" n="0748b09"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0789b2101"><l>我過去世</l><l>忍辱仙人</l><l>住於此山</l>
<lb ed="X" n="0789b22"/><lb ed="R072" n="0748b10"/><l>六時行道</l><l>而一時瞋</l><l>因緣力故</l>
<lb ed="X" n="0789b23"/><lb ed="R072" n="0748b11"/><l>今得蛇身</l><l>常受大苦</l><l>若命終後</l>
<lb ed="X" n="0789b24"/><lb ed="R072" n="0748b12"/><l>得人同分</l><l>我當弟子</l><l>隨汝修行</l>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0789c" n="0789c"/>
<lb ed="X" n="0789c01"/><lb ed="R072" n="0748b13"/><l>汝所讀誦</l><l>常我所誦</l><l>是故我今</l>
<lb ed="X" n="0789c02"/><lb ed="R072" n="0748b14"/><l>發大慚愧</l><l>說是偈<anchor xml:id="nkr_note_add_0789c0201" n="0789c0201"/><anchor xml:id="beg0789c0201" n="0789c0201"/>已<anchor xml:id="end0789c0201"/></l><l>則便命終</l>
<lb ed="X" n="0789c03"/><lb ed="R072" n="0748b15"/><l>後得人身</l><l>則我弟子</l></lg>
<lb ed="X" n="0789c04"/><lb ed="R072" n="0748b16"/><p xml:id="pX45p0789c0401">爾時互相發願繫屬。謂作如是願。我若證無上道。
<lb ed="X" n="0789c05"/><lb ed="R072" n="0748b17"/>宣說九十洛叉。廣說修多羅。利益意樂。廣大衆生。
<lb ed="X" n="0789c06"/><lb ed="R072" n="0748b18"/>宣說十落叉。略說修多羅。利益意樂。總持衆生。則
<lb ed="X" n="0789c07"/><lb ed="R072" n="0749a01"/>我弟子。作如是願。我當師<anchor xml:id="nkr_note_orig_0789003" n="0789003"/>徒造作九十<anchor xml:id="nkr_note_orig_0789004" n="0789004"/>部。略說憂
<lb ed="X" n="0789c08"/><lb ed="R072" n="0749a02"/>婆薩提那。利益意樂。總持衆生。以此因緣。我今說
<lb ed="X" n="0789c09"/><lb ed="R072" n="0749a03"/>偈。契經海以此因緣故。我滅度後。我弟子現作論
<lb ed="X" n="0789c10"/><lb ed="R072" n="0749a04"/>敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0789c11"/><lb ed="R072" n="0749a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0789c1101">本曰。<anchor xml:id="nkr_note_add_0789c1101" n="0789c1101"/><anchor xml:id="beg0789c1101" n="0789c1101"/>已<anchor xml:id="end0789c1101"/>說因緣分。次說立義分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0789c12"/><lb ed="R072" n="0749a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0789c1201">論曰。立義分中法門名字。其數相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0789c13"/><lb ed="R072" n="0749a07"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0789c1301"><l>有三十三種</l><l>十六所入法</l><l>十六能入門</l>
<lb ed="X" n="0789c14"/><lb ed="R072" n="0749a08"/><l>及不二別故</l></lg>
<lb ed="X" n="0789c15"/><lb ed="R072" n="0749a09"/><p xml:id="pX45p0789c1501">論曰。立義分中法門名數。總有三十三種差別。所
<lb ed="X" n="0789c16"/><lb ed="R072" n="0749a10"/>謂十六所入本法。十六能入門。及不二摩訶衍故。
<lb ed="X" n="0789c17"/><lb ed="R072" n="0749a11"/>何故摩訶衍成十六種。根本摩訶衍中開八種故。
<lb ed="X" n="0789c18"/><lb ed="R072" n="0749a12"/>一心法界三大義中各開二種故。何故能入門成
<lb ed="X" n="0789c19"/><lb ed="R072" n="0749a13"/>十六種。一心法界及三大各二種故。或各開二種
<lb ed="X" n="0789c20"/><lb ed="R072" n="0749a14"/>門故。是名爲本數。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0789c21"/><lb ed="R072" n="0749a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0789c2101">本曰。摩訶衍者總說有二種。云何爲二。一者法。二者
<lb ed="X" n="0789c22"/><lb ed="R072" n="0749a16"/>義。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0789c23"/><lb ed="R072" n="0749a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0789c2301">論曰。此文中有三門。一所入根本總體門。二能依
<lb ed="X" n="0789c24"/><lb ed="R072" n="0749a18"/>趣入別相門。三通達軌則不動門。初二種門有其
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0790a" n="0790a"/>
<lb ed="X" n="0790a01"/><lb ed="R072" n="0749b01"/>兩重。住思應觀。摩訶衍者。卽是所入根本總體門。
<lb ed="X" n="0790a02"/><lb ed="R072" n="0749b02"/>卽是根本摩訶衍中有八差別。云何爲八。一體一
<lb ed="X" n="0790a03"/><lb ed="R072" n="0749b03"/>心摩訶衍。二三自一心摩訶衍。三無量無邊諸法
<lb ed="X" n="0790a04"/><lb ed="R072" n="0749b04"/>差別不增不減體大摩訶衍。四寂靜無雜一味平
<lb ed="X" n="0790a05"/><lb ed="R072" n="0749b05"/>等不增不減體大摩訶衍。五如來藏相大摩訶衍。
<lb ed="X" n="0790a06"/><lb ed="R072" n="0749b06"/>六具足性功德摩訶衍。八能生一切<anchor xml:id="nkr_note_orig_0790001" n="0790001"/>出世間善因
<lb ed="X" n="0790a07"/><lb ed="R072" n="0749b07"/>果用大摩訶衍。如是八種摩訶衍法。皆從能入。建
<lb ed="X" n="0790a08"/><lb ed="R072" n="0749b08"/>立其名。謂以一體一心。而爲其門所趣入故。名爲
<lb ed="X" n="0790a09"/><lb ed="R072" n="0749b09"/>一體一心摩訶衍。乃至以能生一切出世間善因
<lb ed="X" n="0790a10"/><lb ed="R072" n="0749b10"/>果用大摩訶衍。而爲其門所趣入故。名爲能生一
<lb ed="X" n="0790a11"/><lb ed="R072" n="0749b11"/>切出世間善因果用大摩訶衍。譬如轉輪王。謂如
<lb ed="X" n="0790a12"/><lb ed="R072" n="0749b12"/>輪王隨其輪相。建立名字。摩訶衍法亦復如是。隨
<lb ed="X" n="0790a13"/><lb ed="R072" n="0749b13"/>其門相。建立名字故。大覺契經說。佛吿<name role="" type="person">文殊師利</name>。
<lb ed="X" n="0790a14"/><lb ed="R072" n="0749b14"/>諦聽諦聽。善思念之。我當爲汝分別開說八種身
<lb ed="X" n="0790a15"/><lb ed="R072" n="0749b15"/>法。何等爲八。一者一體趣入身法。二者三自趣入
<lb ed="X" n="0790a16"/><lb ed="R072" n="0749b16"/>身法。三諸法差別不增不減體大趣入身法。四純
<lb ed="X" n="0790a17"/><lb ed="R072" n="0749b17"/>淨一相寂靜無雜不增不減體大趣入身法。五如
<lb ed="X" n="0790a18"/><lb ed="R072" n="0749b18"/>來藏功德顯了大趣入身法。六圓滿性功德顯了
<lb ed="X" n="0790a19"/><lb ed="R072" n="0750a01"/>大趣入身法。七出世間因果自在無礙大趣入身
<lb ed="X" n="0790a20"/><lb ed="R072" n="0750a02"/>法。八出生出世間妙因果自在無礙大趣入身法。
<lb ed="X" n="0790a21"/><lb ed="R072" n="0750a03"/>乃至廣說。<name role="" type="person">馬鳴</name>菩薩正攝彼文。是故說言摩訶衍
<lb ed="X" n="0790a22"/><lb ed="R072" n="0750a04"/>者總言。此中總言於兩處中。是總體故。所謂望上
<lb ed="X" n="0790a23"/><lb ed="R072" n="0750a05"/>及下臨故。大總地論中開八十門。廣釋根本摩訶
<lb ed="X" n="0790a24"/><lb ed="R072" n="0750a06"/>衍法。今各攝十成一種故。唯立八法。由何義故有
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0790b" n="0790b"/>
<lb ed="X" n="0790b01"/><lb ed="R072" n="0750a07"/>八應知。能入別相有八種故。所入總體有八應知。
<lb ed="X" n="0790b02"/><lb ed="R072" n="0750a08"/>能入所入八種法相。勝劣廣狹。其相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0790b03"/><lb ed="R072" n="0750a09"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0790b0301"><l>平等平等一</l><l>皆無有差別</l><l>各攝諸法故</l>
<lb ed="X" n="0790b04"/><lb ed="R072" n="0750a10"/><l>然終不雜亂</l></lg>
<lb ed="X" n="0790b05"/><lb ed="R072" n="0750a11"/><p xml:id="pX45p0790b0501">論曰。如是能所十六法相。遍滿遍滿平等平等。一
<lb ed="X" n="0790b06"/><lb ed="R072" n="0750a12"/>味一相。皆無差別。所以者何。各攝諸法。畢竟盡故。
<lb ed="X" n="0790b07"/><lb ed="R072" n="0750a13"/>若爾本末及與總別皆悉渾洞。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0790002" n="0790002"/>雜亂耶。終其本末
<lb ed="X" n="0790b08"/><lb ed="R072" n="0750a14"/>不相雜亂。其總別門初後非無。然各各別別皆悉
<lb ed="X" n="0790b09"/><lb ed="R072" n="0750a15"/>等量。故曰平等。非謂一法故稱平等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0790b10"/><lb ed="R072" n="0750a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0790b1001">本曰。所言法者。謂衆生心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0790b11"/><lb ed="R072" n="0750a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0790b1101">論曰。第二重四種法中各具三門。一本法所依決
<lb ed="X" n="0790b12"/><lb ed="R072" n="0750a18"/>定門。二根本攝末分際門。三建立二種摩訶衍門。
<lb ed="X" n="0790b13"/><lb ed="R072" n="0750b01"/>此卽初門。今當須嗢咤喃頌總持顯說。其相云何。
<lb ed="X" n="0790b14"/><lb ed="R072" n="0750b02"/>頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0790b15"/><lb ed="R072" n="0750b03"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0790b1501"><l>衆謂四<anchor xml:id="nkr_note_orig_0790003" n="0790003"/>行衆</l><l>生謂四種生</l><l>是一法界藏</l>
<lb ed="X" n="0790b16"/><lb ed="R072" n="0750b04"/><l>遍於彼八處</l></lg>
<lb ed="X" n="0790b17"/><lb ed="R072" n="0750b05"/><p xml:id="pX45p0790b1701">論曰。衆有四種。一者如來衆。二者一切菩薩衆。三
<lb ed="X" n="0790b18"/><lb ed="R072" n="0750b06"/>一切聲聞衆。四一切緣覺衆。生有四種。一卵生。二
<lb ed="X" n="0790b19"/><lb ed="R072" n="0750b07"/>胎生。三濕生。四化生。過數故衆。受生故生。是一法
<lb ed="X" n="0790b20"/><lb ed="R072" n="0750b08"/>界心。彼八處中周遍圓滿。不可分折。不可離散。唯
<lb ed="X" n="0790b21"/><lb ed="R072" n="0750b09"/>是一體。唯是一相。以四種衆攝諸聖盡。以四種生
<lb ed="X" n="0790b22"/><lb ed="R072" n="0750b10"/>攝諸凡盡。<name role="" type="person">馬鳴</name>論師爲顯一心廣大圓滿。名爲衆
<lb ed="X" n="0790b23"/><lb ed="R072" n="0750b11"/>生。順理契經云。爾時世尊放大光明。顯神力<anchor xml:id="nkr_note_add_0790b2301" n="0790b2301"/><anchor xml:id="beg0790b2301" n="0790b2301"/>已<anchor xml:id="end0790b2301"/>。吿
<lb ed="X" n="0790b24"/><lb ed="R072" n="0750b12"/>佛子言。諦聽諦聽。善思念之。我當爲汝分別解說
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0790c" n="0790c"/>
<lb ed="X" n="0790c01"/><lb ed="R072" n="0750b13"/>一法界藏。善男子。一法界藏者。所謂遍於諸如來
<lb ed="X" n="0790c02"/><lb ed="R072" n="0750b14"/>衆諸菩薩衆諸聲聞衆諸緣覺衆及諸異生。無所
<lb ed="X" n="0790c03"/><lb ed="R072" n="0750b15"/>不通。無所不至無所不當。是故名爲一法界藏。今
<lb ed="X" n="0790c04"/><lb ed="R072" n="0750b16"/>攝此文。故名衆生。<name role="" type="person">馬鳴</name>菩薩六萬嗢咤喃本藏論
<lb ed="X" n="0790c05"/><lb ed="R072" n="0750b17"/>中。開十種門。別釋散說。今略攝故。唯言衆生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0790c06"/><lb ed="R072" n="0750b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0790c0601">本曰。是心卽攝一切世間出世間法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0790c07"/><lb ed="R072" n="0751a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0790c0701">論曰。此是根本攝末分際門。其相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0790c08"/><lb ed="R072" n="0751a02"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0790c0801"><l>是一法界心</l><l>總攝二種門</l><l>名攝世出世</l>
<lb ed="X" n="0790c09"/><lb ed="R072" n="0751a03"/><l>作法界名法</l></lg>
<lb ed="X" n="0790c10"/><lb ed="R072" n="0751a04"/><p xml:id="pX45p0790c1001">論曰。一法界心。總攝一切生滅門法。是故名爲攝
<lb ed="X" n="0790c11"/><lb ed="R072" n="0751a05"/>世間法。總攝一切眞如門法。是故名攝出世間法。
<lb ed="X" n="0790c12"/><lb ed="R072" n="0751a06"/>皆作法界。故爲名法。自體契經云。廣大神王卽攝
<lb ed="X" n="0790c13"/><lb ed="R072" n="0751a07"/>一切種種無明。一切種種染法。一切種種淨白品
<lb ed="X" n="0790c14"/><lb ed="R072" n="0751a08"/>法。又攝一切淸淨法。一切無礙法。一切解脫法。一
<lb ed="X" n="0790c15"/><lb ed="R072" n="0751a09"/>切絕離法。一切滿足法。一切寂靜法。而廣大神王
<lb ed="X" n="0790c16"/><lb ed="R072" n="0751a10"/>非世間法。非出世間法。今攝此文。故名爲攝。<name role="" type="person">馬鳴</name>
<lb ed="X" n="0790c17"/><lb ed="R072" n="0751a11"/>菩薩八萬嗢咤喃歸宗論中。開二十門。分明顯說。
<lb ed="X" n="0790c18"/><lb ed="R072" n="0751a12"/>此中略故。如是而<anchor xml:id="nkr_note_add_0790c1801" n="0790c1801"/><anchor xml:id="beg0790c1801" n="0790c1801"/>已<anchor xml:id="end0790c1801"/>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0790c19"/><lb ed="R072" n="0751a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0790c1901">本曰。依於此心。顯示摩訶衍義。何以故。是心眞如相。
<lb ed="X" n="0790c20"/><lb ed="R072" n="0751a14"/>卽示摩訶衍體故。是心生滅因緣相。能示摩訶衍自
<lb ed="X" n="0790c21"/><lb ed="R072" n="0751a15"/>體相用故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0790c22"/><lb ed="R072" n="0751a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0790c2201">論曰。此卽建立二種摩訶衍門。其相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0790c23"/><lb ed="R072" n="0751a17"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0790c2301"><l>總標二種門</l><l>言依於此心</l><l>總標二本法</l>
<lb ed="X" n="0790c24"/><lb ed="R072" n="0751a18"/><l>顯示摩訶衍</l></lg>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0791a" n="0791a"/>
<lb ed="X" n="0791a01"/><lb ed="R072" n="0751b01"/><p xml:id="pX45p0791a0101">論曰。總標能入二種門故。言依於此心。總標所入
<lb ed="X" n="0791a02"/><lb ed="R072" n="0751b02"/>二種法故。言顯示摩訶衍義。云何爲二門。一心眞
<lb ed="X" n="0791a03"/><lb ed="R072" n="0751b03"/>如門。二心生滅門。云何爲二法。一一體摩訶衍。二
<lb ed="X" n="0791a04"/><lb ed="R072" n="0751b04"/>自體自相自用摩訶衍。如是所入二種本法。或從
<lb ed="X" n="0791a05"/><lb ed="R072" n="0751b05"/>能入建立其名。所謂以眞如體。而爲其門所趣入
<lb ed="X" n="0791a06"/><lb ed="R072" n="0751b06"/>故。名言爲體。以自相大覺心。而爲其門所趣故。名
<lb ed="X" n="0791a07"/><lb ed="R072" n="0751b07"/>言爲自。由能入門二種別故。所入本法有二應知。
<lb ed="X" n="0791a08"/><lb ed="R072" n="0751b08"/>何以故者。卽請問辭。謂由何義。依於此心句中具
<lb ed="X" n="0791a09"/><lb ed="R072" n="0751b09"/>二種門。顯示摩訶衍義句中具二種本法者焉。答
<lb ed="X" n="0791a10"/><lb ed="R072" n="0751b10"/>曰。作一法界心眞如門。卽顯示體摩訶衍法。作一
<lb ed="X" n="0791a11"/><lb ed="R072" n="0751b11"/>法界心生滅門。能示自體自相自用摩訶衍法。由
<lb ed="X" n="0791a12"/><lb ed="R072" n="0751b12"/>此義故。當知各具二門二法。大覺契經云。復以文
<lb ed="X" n="0791a13"/><lb ed="R072" n="0751b13"/>殊師利有二種法。甚微深妙。不可思議。何等爲二。
<lb ed="X" n="0791a14"/><lb ed="R072" n="0751b14"/>一者體相平等摩訶衍。二者自相自體摩訶衍。若
<lb ed="X" n="0791a15"/><lb ed="R072" n="0751b15"/>欲證得是二種法。當行二門。何等爲二。一者無斷
<lb ed="X" n="0791a16"/><lb ed="R072" n="0751b16"/>無縛門。二者有斷有縛門。乃至廣說。今攝此文。作
<lb ed="X" n="0791a17"/><lb ed="R072" n="0751b17"/>如是說。大總持中開八種門。分明散說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0791a18"/><lb ed="R072" n="0751b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0791a1801">本曰。所言義者。則有三種。云何爲三。一者體大。謂一
<lb ed="X" n="0791a19"/><lb ed="R072" n="0752a01"/>切法眞如平等不增減故。二者相大。謂如來藏具足
<lb ed="X" n="0791a20"/><lb ed="R072" n="0752a02"/>無量性功德故。三者用大。謂能生一切世間出世間
<lb ed="X" n="0791a21"/><lb ed="R072" n="0752a03"/>善因果故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0791a22"/><lb ed="R072" n="0752a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0791a2201">論曰。三大義中各略初二門。立後一門。<name role="" type="person">馬鳴</name>菩薩
<lb ed="X" n="0791a23"/><lb ed="R072" n="0752a05"/>本趣意樂。後攝初中故。如是而爲復次。比來次第。
<lb ed="X" n="0791a24"/><lb ed="R072" n="0752a06"/>分明顯了故。<anchor xml:id="nkr_note_add_0791a2401" n="0791a2401"/><anchor xml:id="beg0791a2401" n="0791a2401"/>已<anchor xml:id="end0791a2401"/>上二頌<anchor xml:id="nkr_note_orig_0791001" n="0791001"/>本應流至于此。一者體大
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0791b" n="0791b"/>
<lb ed="X" n="0791b01"/><lb ed="R072" n="0752a07"/>者。總標所入二種本法。一無量無邊諸法差別。不
<lb ed="X" n="0791b02"/><lb ed="R072" n="0752a08"/>增不減摩訶衍。謂一切法眞如平等不增不減故
<lb ed="X" n="0791b03"/><lb ed="R072" n="0752a09"/>者。總標能入二種別門。所謂如本法名門亦爾故。
<lb ed="X" n="0791b04"/><lb ed="R072" n="0752a10"/>二者相大者。總標所入二種本法。一如來藏功德
<lb ed="X" n="0791b05"/><lb ed="R072" n="0752a11"/>摩訶衍。二具足性功德摩訶衍。謂如來藏具足無
<lb ed="X" n="0791b06"/><lb ed="R072" n="0752a12"/>量性功德故者。總標二種能入別門。所謂如本法
<lb ed="X" n="0791b07"/><lb ed="R072" n="0752a13"/>名門亦爾故。三者用大者。總標所入二種本法。一
<lb ed="X" n="0791b08"/><lb ed="R072" n="0752a14"/>能生一切世間因果摩訶衍。二能生一切出世門
<lb ed="X" n="0791b09"/><lb ed="R072" n="0752a15"/>善因果摩訶衍。能生一切世間出世間善因果故
<lb ed="X" n="0791b10"/><lb ed="R072" n="0752a16"/>者。總標能入二種別門。所謂如本法名門亦爾故。
<lb ed="X" n="0791b11"/><lb ed="R072" n="0752a17"/>三種大義別別分釋。如總地論本地品中分明顯
<lb ed="X" n="0791b12"/><lb ed="R072" n="0752a18"/>說。何故不二摩訶衍法無因緣耶。是法極妙。甚深
<lb ed="X" n="0791b13"/><lb ed="R072" n="0752b01"/>獨尊。離機根故。何故離機。無機根故。何須建立。非
<lb ed="X" n="0791b14"/><lb ed="R072" n="0752b02"/>建立故。是摩訶衍法諸佛所得耶。能得於諸佛。諸
<lb ed="X" n="0791b15"/><lb ed="R072" n="0752b03"/>佛得。不故。菩薩二乘一切異生亦復如是。性德圓
<lb ed="X" n="0791b16"/><lb ed="R072" n="0752b04"/>滿海是焉。所以者何。離機根故。離敎說故。八種本
<lb ed="X" n="0791b17"/><lb ed="R072" n="0752b05"/>法從因緣起。應於機故。順於說故。何故應機。有機
<lb ed="X" n="0791b18"/><lb ed="R072" n="0752b06"/>根故。如是八種法諸佛所得耶。諸佛所得。得於諸
<lb ed="X" n="0791b19"/><lb ed="R072" n="0752b07"/>佛。不故。菩薩二乘一切異生亦復如是。修行種因
<lb ed="X" n="0791b20"/><lb ed="R072" n="0752b08"/>海是焉。所以者何。有機根故。有敎說故。何故依眞
<lb ed="X" n="0791b21"/><lb ed="R072" n="0752b09"/>如門所趣入摩訶衍法。唯立體名。依生滅門所趣
<lb ed="X" n="0791b22"/><lb ed="R072" n="0752b10"/>入之摩訶衍法立自名耶。眞如門中無他相故。生
<lb ed="X" n="0791b23"/><lb ed="R072" n="0752b11"/>滅門中有他相故。他謂一切不善品法。自謂一切
<lb ed="X" n="0791b24"/><lb ed="R072" n="0752b12"/>淸淨品法。若所對治他無。能對治自無故。唯言體
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0791c" n="0791c"/>
<lb ed="X" n="0791c01"/><lb ed="R072" n="0752b13"/>不說自焉。若所對治他有。能對自有。故名言自不
<lb ed="X" n="0791c02"/><lb ed="R072" n="0752b14"/>唯體焉。復次爲欲顯示一法界體平等平等無有
<lb ed="X" n="0791c03"/><lb ed="R072" n="0752b15"/>其私。無量性德自然本有。非得他力故。復次隨宜
<lb ed="X" n="0791c04"/><lb ed="R072" n="0752b16"/>安立。無有定故。何故別說門中一心別爲一三大
<lb ed="X" n="0791c05"/><lb ed="R072" n="0752b17"/>總爲一。而等同各詮二摩訶衍。三大義合。方應得
<lb ed="X" n="0791c06"/><lb ed="R072" n="0752b18"/>詮二摩訶衍。大義之名通於三種。故總爲一義。無
<lb ed="X" n="0791c07"/><lb ed="R072" n="0753a01"/>別意趣。今所開示十六法門。勝劣廣狹其相云何。
<lb ed="X" n="0791c08"/><lb ed="R072" n="0753a02"/>頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0791c09"/><lb ed="R072" n="0753a03"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0791c0901"><l>平等平等一</l><l>皆無有別異</l><l>各攝諸法故</l>
<lb ed="X" n="0791c10"/><lb ed="R072" n="0753a04"/><l>然終不雜亂</l></lg>
<lb ed="X" n="0791c11"/><lb ed="R072" n="0753a05"/><p xml:id="pX45p0791c1101">論曰。能入所入十六法門。圓滿圓滿。平等平等。周
<lb ed="X" n="0791c12"/><lb ed="R072" n="0753a06"/>遍法界。無有差別。各攝諸法。畢竟盡故。然終不雜
<lb ed="X" n="0791c13"/><lb ed="R072" n="0753a07"/>本末能所。<anchor xml:id="nkr_note_add_0791c1301" n="0791c1301"/><anchor xml:id="beg0791c1301" n="0791c1301"/>已<anchor xml:id="end0791c1301"/>說總別二門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0791c14"/><lb ed="R072" n="0753a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0791c1401">本曰。一切諸佛本所乘故。一切菩薩皆來此法到如
<lb ed="X" n="0791c15"/><lb ed="R072" n="0753a09"/>來地故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0791c16"/><lb ed="R072" n="0753a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0791c1601">論曰。此卽通達軌。則不動門。謂微塵數十方三世
<lb ed="X" n="0791c17"/><lb ed="R072" n="0753a11"/>一切諸佛。皆悉乘此三十二種。甚深安車。達於淸
<lb ed="X" n="0791c18"/><lb ed="R072" n="0753a12"/>淨無上地故。十方三世一切菩薩亦復如是。此中
<lb ed="X" n="0791c19"/><lb ed="R072" n="0753a13"/>菩薩言通取三聚一切衆生。而不通達如來地故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0791c20"/><lb ed="R072" n="0753a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0791c2001"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0791002" n="0791002"/>本曰。<anchor xml:id="nkr_note_add_0791c2001" n="0791c2001"/><anchor xml:id="beg0791c2001" n="0791c2001"/>已<anchor xml:id="end0791c2001"/>說立義分。次說解釋分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0791c21"/><lb ed="R072" n="0753a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0791c2101">論曰。解釋分中法門名字其數幾有。其相云何。頌
<lb ed="X" n="0791c22"/><lb ed="R072" n="0753a16"/>曰。</p>
<lb ed="X" n="0791c23"/><lb ed="R072" n="0753a17"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0791c2301"><l>唯有四種法</l><l>餘二十九門</l><l>略不解釋<anchor xml:id="nkr_note_orig_0791003" n="0791003"/>者</l>
<lb ed="X" n="0791c24"/><lb ed="R072" n="0753a18"/><l>九論<anchor xml:id="nkr_note_add_0791c2401" n="0791c2401"/><anchor xml:id="beg0791c2401" n="0791c2401"/>已<anchor xml:id="end0791c2401"/>說故</l></lg>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0792a" n="0792a"/>
<lb ed="X" n="0792a01"/><lb ed="R072" n="0753b01"/><p xml:id="pX45p0792a0101">論曰。解釋分中唯釋四法。所餘法門略不別釋。云
<lb ed="X" n="0792a02"/><lb ed="R072" n="0753b02"/>何爲四。一者一體摩訶衍。二三自摩訶衍。三眞如
<lb ed="X" n="0792a03"/><lb ed="R072" n="0753b03"/>門。四生滅門。何故餘法略不解釋。一心遍滿等九
<lb ed="X" n="0792a04"/><lb ed="R072" n="0753b04"/>論中<anchor xml:id="nkr_note_add_0792a0401" n="0792a0401"/><anchor xml:id="beg0792a0401" n="0792a0401"/>已<anchor xml:id="end0792a0401"/>解釋故。所謂一心遍滿論中唯釋四法。所
<lb ed="X" n="0792a05"/><lb ed="R072" n="0753b05"/>餘法門略不別釋。一者一體一心摩訶衍。二三自
<lb ed="X" n="0792a06"/><lb ed="R072" n="0753b06"/>一心摩訶衍。三一體一心門。四三自一心門。融俗
<lb ed="X" n="0792a07"/><lb ed="R072" n="0753b07"/>歸眞論中唯釋四法。所餘法門略不別釋。一無量
<lb ed="X" n="0792a08"/><lb ed="R072" n="0753b08"/>無邊諸法差別不增不減體大摩訶衍。二寂靜無
<lb ed="X" n="0792a09"/><lb ed="R072" n="0753b09"/>雜一味平等不增不減體大摩訶衍。三諸法差別
<lb ed="X" n="0792a10"/><lb ed="R072" n="0753b10"/>不增不減體大門。四一味平等不增不減體大門。
<lb ed="X" n="0792a11"/><lb ed="R072" n="0753b11"/>法界中藏論中唯釋四法。所餘法門略不別釋。一
<lb ed="X" n="0792a12"/><lb ed="R072" n="0753b12"/>切如來藏功德相大摩訶衍。二具足性功德相大
<lb ed="X" n="0792a13"/><lb ed="R072" n="0753b13"/>摩訶衍。三如來藏功德相大門。四具足性功德相
<lb ed="X" n="0792a14"/><lb ed="R072" n="0753b14"/>大門。祕密微妙論中唯釋四法。所餘法門略不別
<lb ed="X" n="0792a15"/><lb ed="R072" n="0753b15"/>釋。一能生一切世間因果用大摩訶衍。二能生一
<lb ed="X" n="0792a16"/><lb ed="R072" n="0753b16"/>切出世間善因果用大摩訶衍。三世間因果用大
<lb ed="X" n="0792a17"/><lb ed="R072" n="0753b17"/>門。四出世間善因果用大門。衆命合一論中唯釋
<lb ed="X" n="0792a18"/><lb ed="R072" n="0753b18"/>四法。所餘法門略不別釋。一無量無邊諸法差別
<lb ed="X" n="0792a19"/><lb ed="R072" n="0754a01"/>不增不減摩訶衍。二寂靜無雜一味平等不增不
<lb ed="X" n="0792a20"/><lb ed="R072" n="0754a02"/>減摩訶衍。三諸法差別不增不減門。四一味平等
<lb ed="X" n="0792a21"/><lb ed="R072" n="0754a03"/>不增不減門。眞如三昧論中唯釋四法。所餘法門
<lb ed="X" n="0792a22"/><lb ed="R072" n="0754a04"/>略不別釋。一如來藏功德摩訶衍。二具足性功德
<lb ed="X" n="0792a23"/><lb ed="R072" n="0754a05"/>摩訶衍。三如來藏功德門。四具足性功德門。心性
<lb ed="X" n="0792a24"/><lb ed="R072" n="0754a06"/>淸淨論中唯釋四法。所餘法門略不別釋。一能生
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0792b" n="0792b"/>
<lb ed="X" n="0792b01"/><lb ed="R072" n="0754a07"/>一切世間因果摩訶衍。二能生一切出世間善因
<lb ed="X" n="0792b02"/><lb ed="R072" n="0754a08"/>果摩訶衍。三世間因果門。四出世間善因果門。不
<lb ed="X" n="0792b03"/><lb ed="R072" n="0754a09"/>動本原甚深玄理二種論中唯釋一法。所餘法門
<lb ed="X" n="0792b04"/><lb ed="R072" n="0754a10"/>略不別釋。所謂不二摩訶衍法。廣說略說各差別
<lb ed="X" n="0792b05"/><lb ed="R072" n="0754a11"/>故。諸論建立門中備標本數。散說門中各<g ref="#CB00830">𨷂</g>其數。
<lb ed="X" n="0792b06"/><lb ed="R072" n="0754a12"/>爲欲顯示法體不分義門得差別故。復次爲欲令
<lb ed="X" n="0792b07"/><lb ed="R072" n="0754a13"/>使學者增長思惟力故。復次爲欲顯開示敎理甚
<lb ed="X" n="0792b08"/><lb ed="R072" n="0754a14"/>深極玄。出生尊重讚歎心故。復次爲欲顯示廣大
<lb ed="X" n="0792b09"/><lb ed="R072" n="0754a15"/>如虗空界。義理無窮如澄神海。言說不能具談。思
<lb ed="X" n="0792b10"/><lb ed="R072" n="0754a16"/>惟不知其量故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0792b11"/><lb ed="R072" n="0754a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0792b1101">本曰。解釋有三種。云何爲三。一者顯示正義。二者對
<lb ed="X" n="0792b12"/><lb ed="R072" n="0754a18"/>治邪執。三者分別發趣道相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0792b13"/><lb ed="R072" n="0754b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0792b1301">論曰。如是三門解釋四法大門數量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0792b14"/><lb ed="R072" n="0754b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0792b1401">本曰。顯示正義者。依一心法有二種門。云何爲二。一
<lb ed="X" n="0792b15"/><lb ed="R072" n="0754b03"/>者心眞如門。二者心生滅門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0792b16"/><lb ed="R072" n="0754b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0792b1601">論曰。卽是略說。此有三門。一建立四種法相門。二
<lb ed="X" n="0792b17"/><lb ed="R072" n="0754b05"/>法門該攝圓滿門。三發起問答顯因門。此卽初門。
<lb ed="X" n="0792b18"/><lb ed="R072" n="0754b06"/>二法二門名字差別。其數幾有。其相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0792b19"/><lb ed="R072" n="0754b07"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0792b1901"><l>各有十種名</l><l>契經異說故</l><l>而無有別體</l>
<lb ed="X" n="0792b20"/><lb ed="R072" n="0754b08"/><l>隨能立名故</l></lg>
<lb ed="X" n="0792b21"/><lb ed="R072" n="0754b09"/><p xml:id="pX45p0792b2101">論曰。二法二門各有十名。諸契經中別別說故。而
<lb ed="X" n="0792b22"/><lb ed="R072" n="0754b10"/>其法體無有差別。隨彼功能立其名故。二種本法
<lb ed="X" n="0792b23"/><lb ed="R072" n="0754b11"/>各有十名。名通義別。一名爲廣大神王。此中有二。
<lb ed="X" n="0792b24"/><lb ed="R072" n="0754b12"/>一鳩那耶神王。住金剛山一向出生吉祥神衆。二
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0792c" n="0792c"/>
<lb ed="X" n="0792c01"/><lb ed="R072" n="0754b13"/>遮毗佉羅神王。住大海中。遍通出生一切種種吉
<lb ed="X" n="0792c02"/><lb ed="R072" n="0754b14"/>祥神衆過患神衆。二種本法廣大神王亦復如是。
<lb ed="X" n="0792c03"/><lb ed="R072" n="0754b15"/>一體本法一向出生眞如淨法。三自本法。遍通出
<lb ed="X" n="0792c04"/><lb ed="R072" n="0754b16"/>生一切種種淨白品法染汙品法故。自體契經<anchor xml:id="nkr_note_orig_0792001" n="0792001"/>曰。
<lb ed="X" n="0792c05"/><lb ed="R072" n="0754b17"/><name role="" type="person">文殊師利</name>前白佛言。世尊甚深極妙二種大乘。不
<lb ed="X" n="0792c06"/><lb ed="R072" n="0754b18"/>覺同異極疑衆心。如宜世尊爲衆更說。佛造作相
<lb ed="X" n="0792c07"/><lb ed="R072" n="0755a01"/>而吿文殊言。善男子。如是二法。譬如金剛神王及
<lb ed="X" n="0792c08"/><lb ed="R072" n="0755a02"/>主海神王。其相各差別。謂如金剛神王住金剛山
<lb ed="X" n="0792c09"/><lb ed="R072" n="0755a03"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0792002" n="0792002"/>見諸境界。唯現金光。不現餘光。眞如一心金剛神
<lb ed="X" n="0792c10"/><lb ed="R072" n="0755a04"/>王亦復如是。唯有淨法。無有餘法故。又如金剛神
<lb ed="X" n="0792c11"/><lb ed="R072" n="0755a05"/>王唯<anchor xml:id="nkr_note_orig_0792003" n="0792003"/>出淸淨眷屬。當不出生雜亂眷屬。眞如一心
<lb ed="X" n="0792c12"/><lb ed="R072" n="0755a06"/>亦復如是。唯出生無垢淸淨法故。復次譬如主海
<lb ed="X" n="0792c13"/><lb ed="R072" n="0755a07"/>神王住大海中。出生種種麤惡眷屬種種善妙眷
<lb ed="X" n="0792c14"/><lb ed="R072" n="0755a08"/>屬。生滅一心主海神王亦復如是。出生一切染淨
<lb ed="X" n="0792c15"/><lb ed="R072" n="0755a09"/>法故。二名爲大虗空王。此中有二。一空自在空王。
<lb ed="X" n="0792c16"/><lb ed="R072" n="0755a10"/>以空容受而爲自在。二色自在空王。以色容受而
<lb ed="X" n="0792c17"/><lb ed="R072" n="0755a11"/>爲自在。二種本法亦復如是。一體空王以無住處
<lb ed="X" n="0792c18"/><lb ed="R072" n="0755a12"/>而爲自在。二自空王以有住處而爲自在故。金剛
<lb ed="X" n="0792c19"/><lb ed="R072" n="0755a13"/>三昧契經<anchor xml:id="nkr_note_orig_0792004" n="0792004"/>云。心如法理。自體空無。如彼空王。本無
<lb ed="X" n="0792c20"/><lb ed="R072" n="0755a14"/>住處。一地契經云。一心法體於諸障礙。無有障礙。
<lb ed="X" n="0792c21"/><lb ed="R072" n="0755a15"/>令住諸法。譬如空王於一切色。得自在故。容受大
<lb ed="X" n="0792c22"/><lb ed="R072" n="0755a16"/>種故。三名出生龍王。此中有二。一出生光明龍王。
<lb ed="X" n="0792c23"/><lb ed="R072" n="0755a17"/>以淨光明而爲依止。二出生風水龍王。以風水德
<lb ed="X" n="0792c24"/><lb ed="R072" n="0755a18"/>而爲依止。二種本法出生龍王亦復如是。一體本
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0793a" n="0793a"/>
<lb ed="X" n="0793a01"/><lb ed="R072" n="0755b01"/>法以純淨法而爲其體。三自本法以染淨法而爲
<lb ed="X" n="0793a02"/><lb ed="R072" n="0755b02"/>其德故。順理契經云。一心本法純一無雜。譬如光
<lb ed="X" n="0793a03"/><lb ed="R072" n="0755b03"/>明龍王以淨光明而爲宮殿。以淨光明而爲相身。
<lb ed="X" n="0793a04"/><lb ed="R072" n="0755b04"/>以淨光明而爲徒衆。無始契經云。譬如大海龍王。
<lb ed="X" n="0793a05"/><lb ed="R072" n="0755b05"/>名曰出生風水。從其頭頂出生澄水。從其尾末出
<lb ed="X" n="0793a06"/><lb ed="R072" n="0755b06"/>生標嵐。由是龍故。大海風水。常恒相續。無有斷絕。
<lb ed="X" n="0793a07"/><lb ed="R072" n="0755b07"/>一心龍王亦復如是。能生一切差別平等種種諸
<lb ed="X" n="0793a08"/><lb ed="R072" n="0755b08"/>法。常恒相續。無有斷絕故。四者名爲如意珠藏。此
<lb ed="X" n="0793a09"/><lb ed="R072" n="0755b09"/>中有二。一金主如意。唯出生金剛。二滿足如意。具
<lb ed="X" n="0793a10"/><lb ed="R072" n="0755b10"/>足出生善不善物。二種本法亦復如是。一體如意
<lb ed="X" n="0793a11"/><lb ed="R072" n="0755b11"/>唯生淨法。三自如意通生染淨故。如如契經云。佛
<lb ed="X" n="0793a12"/><lb ed="R072" n="0755b12"/>吿金剛藏言。佛子譬如金翅鳥王命終。然後其心
<lb ed="X" n="0793a13"/><lb ed="R072" n="0755b13"/>入海爲如意珠。能生金沙利益龍王。一心本法亦
<lb ed="X" n="0793a14"/><lb ed="R072" n="0755b14"/>復如是。能生眞理圓滿者。本性智契經云。譬如遮
<lb ed="X" n="0793a15"/><lb ed="R072" n="0755b15"/>多梨鬼。爲報恩故。於一萬劫。爲如意珠。利益海生。
<lb ed="X" n="0793a16"/><lb ed="R072" n="0755b16"/>三自本法一心如意亦復如是。能生長生死及涅
<lb ed="X" n="0793a17"/><lb ed="R072" n="0755b17"/>槃法故。五爲方等。此中有二。一白毫方等。唯現天
<lb ed="X" n="0793a18"/><lb ed="R072" n="0755b18"/>像。二亂色方等。通現五種。如是二毫衆生身分。顯
<lb ed="X" n="0793a19"/><lb ed="R072" n="0756a01"/>了分明。譬如明鏡。二種本法亦復如是故。攝無量
<lb ed="X" n="0793a20"/><lb ed="R072" n="0756a02"/>契經云。淸淨法界如白苾薩伊尼羅。無盡法界如
<lb ed="X" n="0793a21"/><lb ed="R072" n="0756a03"/>亂苾薩伊尼羅故。六名爲如來藏。此中有二。一遠
<lb ed="X" n="0793a22"/><lb ed="R072" n="0756a04"/>轉遠縛如來藏。二與行與相如來藏。實際契經云。</p>
<lb ed="X" n="0793a23"/><lb ed="R072" n="0756a05"/><p xml:id="pX45p0793a2301">佛子如來藏者。唯有覺者。唯有如如。離流轉因。離
<lb ed="X" n="0793a24"/><lb ed="R072" n="0756a06"/>慮知縛。一一白白。是故名爲如來之藏。楞伽契經
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0793b" n="0793b"/>
<lb ed="X" n="0793b01"/><lb ed="R072" n="0756a07"/>云。如來藏者。爲善不善因受苦樂。與因俱若生若
<lb ed="X" n="0793b02"/><lb ed="R072" n="0756a08"/>滅。猶如妓兒故。七名爲一法界。此中有二。一鈍白
<lb ed="X" n="0793b03"/><lb ed="R072" n="0756a09"/>一法界。如空劫時。二無盡一法界。如住劫時。眞法
<lb ed="X" n="0793b04"/><lb ed="R072" n="0756a10"/>界契經云。空種無礙如空長時。遍種無礙如有長
<lb ed="X" n="0793b05"/><lb ed="R072" n="0756a11"/>時故。八名爲摩訶衍義如前說。九名爲中實。此中
<lb ed="X" n="0793b06"/><lb ed="R072" n="0756a12"/>有二。一等住中實。如獨明珠。二別住中實。如順明
<lb ed="X" n="0793b07"/><lb ed="R072" n="0756a13"/>珠。中實契經云。離邊眞心。若眞如依如異同珠。若
<lb ed="X" n="0793b08"/><lb ed="R072" n="0756a14"/>生滅依如同異珠故。十名爲一心。此中有二。一者
<lb ed="X" n="0793b09"/><lb ed="R072" n="0756a15"/>是一是一一心。隨所作立名。二是一切是一切一
<lb ed="X" n="0793b10"/><lb ed="R072" n="0756a16"/>心。隨能作立名。一心法契經云。爾時舍利弗前白
<lb ed="X" n="0793b11"/><lb ed="R072" n="0756a17"/>佛言。世尊本地修多羅中作如是唱。其心體性非
<lb ed="X" n="0793b12"/><lb ed="R072" n="0756a18"/>大非小。非法非非法。非同非異。非一非一切。何因
<lb ed="X" n="0793b13"/><lb ed="R072" n="0756b01"/>緣故。今日自言眞如一心。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0793001" n="0793001"/>依一故一。生滅一心。因
<lb ed="X" n="0793b14"/><lb ed="R072" n="0756b02"/>多故一。將非世尊無有前後相違過耶。佛言。善男
<lb ed="X" n="0793b15"/><lb ed="R072" n="0756b03"/>子。莫作如是說。所以者何。心法非一。因所作一故。
<lb ed="X" n="0793b16"/><lb ed="R072" n="0756b04"/>假名爲一。心法非一切。因所作一切故。假名爲一
<lb ed="X" n="0793b17"/><lb ed="R072" n="0756b05"/>切。而言一心不說一切心者。隨能作心。立其名故。
<lb ed="X" n="0793b18"/><lb ed="R072" n="0756b06"/>乃至廣說如是。十名總攝諸佛一切法藏根本名
<lb ed="X" n="0793b19"/><lb ed="R072" n="0756b07"/>字。</p>
<lb ed="X" n="0793b20"/><lb ed="R072" n="0756b08"/><p xml:id="pX45p0793b2001"><anchor xml:id="nkr_note_add_0793b2001" n="0793b2001"/><anchor xml:id="beg0793b2001" n="0793b2001"/>已<anchor xml:id="end0793b2001"/>說二法十種別名。次說二門名字差別。且心眞
<lb ed="X" n="0793b21"/><lb ed="R072" n="0756b09"/>如有十種。一名爲如來藏門。無雜亂故。二名爲不
<lb ed="X" n="0793b22"/><lb ed="R072" n="0756b10"/>二平等門。無差別故。三名爲一道淸淨門。無異岐
<lb ed="X" n="0793b23"/><lb ed="R072" n="0756b11"/>故。四名爲不起不動門。離作業故。五名爲無斷無
<lb ed="X" n="0793b24"/><lb ed="R072" n="0756b12"/>縛門。無治障故。六名爲無去無來門。無上下故。七
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0793c" n="0793c"/>
<lb ed="X" n="0793c01"/><lb ed="R072" n="0756b13"/>名爲出世間門。無四相故。八名爲寂滅寂靜門。無
<lb ed="X" n="0793c02"/><lb ed="R072" n="0756b14"/>往向故。九名爲大總相門。無別相故。十名爲眞如
<lb ed="X" n="0793c03"/><lb ed="R072" n="0756b15"/>門。無虗僞故。如是十名。總攝諸佛一切法藏平等
<lb ed="X" n="0793c04"/><lb ed="R072" n="0756b16"/>義理法門名字。</p>
<lb ed="X" n="0793c05"/><lb ed="R072" n="0756b17"/><p xml:id="pX45p0793c0501">次心生滅門有十種名。一名爲藏識門。攝持一切
<lb ed="X" n="0793c06"/><lb ed="R072" n="0756b18"/>染淨法故。二名爲如來藏門。覆藏如來法身體故。
<lb ed="X" n="0793c07"/><lb ed="R072" n="0757a01"/>三名爲起動門。相續作業故。四名爲有斷有縛門。
<lb ed="X" n="0793c08"/><lb ed="R072" n="0757a02"/>有<anchor xml:id="nkr_note_orig_0793002" n="0793002"/>持障故。五名爲有去有來門。有上下故。六名爲
<lb ed="X" n="0793c09"/><lb ed="R072" n="0757a03"/>多相分異門。染淨之法過恒沙故。七名爲世間門。
<lb ed="X" n="0793c10"/><lb ed="R072" n="0757a04"/>四相俱轉故。八名爲流轉還滅門。具足生死及涅
<lb ed="X" n="0793c11"/><lb ed="R072" n="0757a05"/>槃故。九名爲相待俱成門。無自成法故。十名爲生
<lb ed="X" n="0793c12"/><lb ed="R072" n="0757a06"/>滅門。表無常相故。如是十名總攝諸佛一切法藏
<lb ed="X" n="0793c13"/><lb ed="R072" n="0757a07"/>種種差別法門名字。</p>
<lb ed="X" n="0793c14"/><lb ed="R072" n="0757a08"/><p xml:id="pX45p0793c1401"><anchor xml:id="nkr_note_add_0793c1401" n="0793c1401"/><anchor xml:id="beg0793c1401" n="0793c1401"/>已<anchor xml:id="end0793c1401"/>說二門十種別名。次說同異分相門。二種本法
<lb ed="X" n="0793c15"/><lb ed="R072" n="0757a09"/>同異差別其相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0793c16"/><lb ed="R072" n="0757a10"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0793c1601"><l>有三異二同</l><l>各依門境別</l><l>各遍名同故</l>
<lb ed="X" n="0793c17"/><lb ed="R072" n="0757a11"/><l>同名異義故</l></lg>
<lb ed="X" n="0793c18"/><lb ed="R072" n="0757a12"/><p xml:id="pX45p0793c1801">論曰。二種本法有三異二同。云何爲三異。一依異。
<lb ed="X" n="0793c19"/><lb ed="R072" n="0757a13"/>各有所依摩訶衍故。二門異。各其能入門差別故。
<lb ed="X" n="0793c20"/><lb ed="R072" n="0757a14"/>三境異。各緣自依爲境界故。云何爲二同。一遍同。
<lb ed="X" n="0793c21"/><lb ed="R072" n="0757a15"/>周遍法界等其量故。二名同十種名字通二法故。
<lb ed="X" n="0793c22"/><lb ed="R072" n="0757a16"/>何故如是。同名異義故。二種法門同異差別其相
<lb ed="X" n="0793c23"/><lb ed="R072" n="0757a17"/>云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0793c24"/><lb ed="R072" n="0757a18"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0793c2401"><l>有七異一同</l><l>人法依行體</l><l>境界位別故</l>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0794a" n="0794a"/>
<lb ed="X" n="0794a01"/><lb ed="R072" n="0757b01"/><l>異名異義故</l></lg>
<lb ed="X" n="0794a02"/><lb ed="R072" n="0757b02"/><p xml:id="pX45p0794a0201">論曰。是二種明有七異一同。云何爲七異。一人衆
<lb ed="X" n="0794a03"/><lb ed="R072" n="0757b03"/>異。眞如門唯有淸淨解脫者故。生滅門中備有三
<lb ed="X" n="0794a04"/><lb ed="R072" n="0757b04"/>聚諸衆生故。二法門異。眞如門中唯有一向淨白
<lb ed="X" n="0794a05"/><lb ed="R072" n="0757b05"/>品法故。生滅門中備有一切染淨法故。三所依異。
<lb ed="X" n="0794a06"/><lb ed="R072" n="0757b06"/>各有所依摩訶衍故。四行法異。眞如門中一心一
<lb ed="X" n="0794a07"/><lb ed="R072" n="0757b07"/>念生縛。不生以爲其行故。生滅門中以生滅生以
<lb ed="X" n="0794a08"/><lb ed="R072" n="0757b08"/>滅滅滅。以爲其行故。五體相異。心眞如門與其本
<lb ed="X" n="0794a09"/><lb ed="R072" n="0757b09"/>等故。心生滅門與其本別故。楞伽契經云。寂滅者。
<lb ed="X" n="0794a10"/><lb ed="R072" n="0757b10"/>名爲一心。一心者名如來藏故。六境界異。各緣自
<lb ed="X" n="0794a11"/><lb ed="R072" n="0757b11"/>依爲境界故。七位地異。眞如門中相雜住故。生滅
<lb ed="X" n="0794a12"/><lb ed="R072" n="0757b12"/>門中往向住故。云何爲一同。所謂遍同故。何故如
<lb ed="X" n="0794a13"/><lb ed="R072" n="0757b13"/>是。異名異義故。二門位地何等契經分明顯說。各
<lb ed="X" n="0794a14"/><lb ed="R072" n="0757b14"/>有幾位。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0794a15"/><lb ed="R072" n="0757b15"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0794a1501"><l>楞伽等契經</l><l>眞如有一種</l><l>生滅門有二</l>
<lb ed="X" n="0794a16"/><lb ed="R072" n="0757b16"/><l>唯亂上下故</l></lg>
<lb ed="X" n="0794a17"/><lb ed="R072" n="0757b17"/><p xml:id="pX45p0794a1701">論曰。二門位地楞伽等契經中明了顯說故。謂大
<lb ed="X" n="0794a18"/><lb ed="R072" n="0757b18"/>本楞伽契經說。</p>
<lb ed="X" n="0794a19"/><lb ed="R072" n="0758a01"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0794a1901"><l>迴向卽信心</l><l>信心卽佛地</l><l>佛地卽十地</l>
<lb ed="X" n="0794a20"/><lb ed="R072" n="0758a02"/><l>十地卽發心</l></lg>
<lb ed="X" n="0794a21"/><lb ed="R072" n="0758a03"/><p xml:id="pX45p0794a2101">分流楞伽契經說。</p>
<lb ed="X" n="0794a22"/><lb ed="R072" n="0758a04"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0794a2201"><l>十地爲初地</l><l>初地爲八地</l><l>九地爲七地</l>
<lb ed="X" n="0794a23"/><lb ed="R072" n="0758a05"/><l>七地爲八地</l><l>二地爲三地</l><l>四地爲五地</l>
<lb ed="X" n="0794a24"/><lb ed="R072" n="0758a06"/><l>三地爲六地</l><l>寂滅有何次</l></lg>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0794b" n="0794b"/>
<lb ed="X" n="0794b01"/><lb ed="R072" n="0758a07"/><p xml:id="pX45p0794b0101">眞修契經云。</p>
<lb ed="X" n="0794b02"/><lb ed="R072" n="0758a08"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0794b0201"><l>一歲母一時</l><l>生五十歲兒</l><l>彼五十歲兒</l>
<lb ed="X" n="0794b03"/><lb ed="R072" n="0758a09"/><l>懷任一歲母</l><l>生五十一歲</l><l>大丈夫男子</l>
<lb ed="X" n="0794b04"/><lb ed="R072" n="0758a10"/><l>或豈如是有</l><l>或豈如是無</l></lg>
<lb ed="X" n="0794b05"/><lb ed="R072" n="0758a11"/><p xml:id="pX45p0794b0501">如是等諸經依心眞如何建立其位地。於眞如門。
<lb ed="X" n="0794b06"/><lb ed="R072" n="0758a12"/>唯有一向雜亂住位。無有餘位。是故頌言唯亂。餘
<lb ed="X" n="0794b07"/><lb ed="R072" n="0758a13"/>契經中次第往向種種位地。依生滅門中而所安
<lb ed="X" n="0794b08"/><lb ed="R072" n="0758a14"/>立。應審觀察。依生滅門有二種位。一向上門。二向
<lb ed="X" n="0794b09"/><lb ed="R072" n="0758a15"/>下門。如是兩門生滅決擇。自當顯說。心生滅門正
<lb ed="X" n="0794b10"/><lb ed="R072" n="0758a16"/>智所證性眞如理。何門所攝。生滅門所攝。非眞如
<lb ed="X" n="0794b11"/><lb ed="R072" n="0758a17"/>門分界別故。二門眞如復有何別。眞如門理理自
<lb ed="X" n="0794b12"/><lb ed="R072" n="0758a18"/>理故。生滅門理智自理故。二門位地。以何義故其
<lb ed="X" n="0794b13"/><lb ed="R072" n="0758b01"/>理各別。無障有障故。擧是一隅。隨應應觀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0794b14"/><lb ed="R072" n="0758b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0794b1401">本曰。是二種門皆各總攝一切法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0794b15"/><lb ed="R072" n="0758b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0794b1501">論曰。卽是法門該攝圓滿門。謂以眞如門攝一切
<lb ed="X" n="0794b16"/><lb ed="R072" n="0758b04"/>法。無一一法而非眞如故。以生滅門攝一切法。無
<lb ed="X" n="0794b17"/><lb ed="R072" n="0758b05"/>一一法而非生滅故。然眞如門。不能攝生滅門一
<lb ed="X" n="0794b18"/><lb ed="R072" n="0758b06"/>切諸法。又生滅門。不能攝眞如門一切諸法。而言
<lb ed="X" n="0794b19"/><lb ed="R072" n="0758b07"/>總攝一切法者。總攝生滅一切法故。總攝眞如一
<lb ed="X" n="0794b20"/><lb ed="R072" n="0758b08"/>切法故。所以者何。二門皆悉平等各各別故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0794b21"/><lb ed="R072" n="0758b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0794b2101">本曰。此義云何。以是二門不相離故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0794b22"/><lb ed="R072" n="0758b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0794b2201">論曰。卽是發起問答顯因門。謂直表問故。直說答
<lb ed="X" n="0794b23"/><lb ed="R072" n="0758b11"/>故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0794b24"/><lb ed="R072" n="0758b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0794b2401">本曰。心眞如者。卽是一法界大總相法門體。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0794c" n="0794c"/>
<lb ed="X" n="0794c01"/><lb ed="R072" n="0758b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0794c0101">論曰。此卽廣說分。此眞如門中有三門。一根本體
<lb ed="X" n="0794c02"/><lb ed="R072" n="0758b14"/>性眞如門。二發起問答決疑門。三假說開相眞如
<lb ed="X" n="0794c03"/><lb ed="R072" n="0758b15"/>門。第一門中卽有三門。一建立名字門。二直詮眞
<lb ed="X" n="0794c04"/><lb ed="R072" n="0758b16"/>體門。三解釋名字門。此卽初門。謂隨功能立其名
<lb ed="X" n="0794c05"/><lb ed="R072" n="0758b17"/>故。一心眞如各有十名。何故除餘。唯立是名。作業
<lb ed="X" n="0794c06"/><lb ed="R072" n="0758b18"/>當故。所餘衆名必非如是。故略不立。此義云何。心
<lb ed="X" n="0794c07"/><lb ed="R072" n="0759a01"/>一作大業。法作總業。界作相業。故法之門。門則是
<lb ed="X" n="0794c08"/><lb ed="R072" n="0759a02"/>體。是故說言法門體。種種別相卛向應審。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0794c09"/><lb ed="R072" n="0759a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0794c0901">本曰。所謂心性不生不滅。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0794c10"/><lb ed="R072" n="0759a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0794c1001">論曰。此直詮眞如門。而簡生滅門。謂眞如法非生
<lb ed="X" n="0794c11"/><lb ed="R072" n="0759a05"/>非滅。無生無滅非住非異無住無異。非如生滅之
<lb ed="X" n="0794c12"/><lb ed="R072" n="0759a06"/>法是生是滅有生有滅是住是異有住有異故。以
<lb ed="X" n="0794c13"/><lb ed="R072" n="0759a07"/>相有無。爲差別故。復次非是言不。非謂是非故言
<lb ed="X" n="0794c14"/><lb ed="R072" n="0759a08"/>不焉。所以者何。其眞如法百非非非。千是非是。非
<lb ed="X" n="0794c15"/><lb ed="R072" n="0759a09"/>非非是。於非二亦不住故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0794c16"/><lb ed="R072" n="0759a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0794c1601">本曰。一切諸法唯依妄念而有差別。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0794c17"/><lb ed="R072" n="0759a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0794c1701">論曰。且假彼有。顯此是無。謂假生滅門之假有。示
<lb ed="X" n="0794c18"/><lb ed="R072" n="0759a12"/>眞如門之實無故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0794c19"/><lb ed="R072" n="0759a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0794c1901">本曰。若離心念。則無一切境界之相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0794c20"/><lb ed="R072" n="0759a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0794c2001">論曰。若離諸戲論之識。無有一切妄境界故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0794c21"/><lb ed="R072" n="0759a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0794c2101">本曰。是故一切法從本<anchor xml:id="nkr_note_add_0794c2101" n="0794c2101"/><anchor xml:id="beg0794c2101" n="0794c2101"/>已<anchor xml:id="end0794c2101"/>來。離言說相。離名字相。離
<lb ed="X" n="0794c22"/><lb ed="R072" n="0759a16"/>心緣相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0794c23"/><lb ed="R072" n="0759a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0794c2301">論曰。直顯示眞如法離絕之相故。言說名字心量
<lb ed="X" n="0794c24"/><lb ed="R072" n="0759a18"/>各有幾數。其相云何。頌曰。</p>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0795a" n="0795a"/>
<lb ed="X" n="0795a01"/><lb ed="R072" n="0759b01"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0795a0101"><l>言說有五種</l><l>名字有二種</l><l>心量有十種</l>
<lb ed="X" n="0795a02"/><lb ed="R072" n="0759b02"/><l>契經異說故</l></lg>
<lb ed="X" n="0795a03"/><lb ed="R072" n="0759b03"/><p xml:id="pX45p0795a0301">論曰。言說有五。一相言說。二夢言說。三妄執言說。
<lb ed="X" n="0795a04"/><lb ed="R072" n="0759b04"/>四無始言說。五如義言說。楞伽契經云。大慧。相言
<lb ed="X" n="0795a05"/><lb ed="R072" n="0759b05"/>說者。所謂執著色等諸相而生。大慧。夢言說者。念
<lb ed="X" n="0795a06"/><lb ed="R072" n="0759b06"/>本受用虗妄境界。夢覺<anchor xml:id="nkr_note_add_0795a0601" n="0795a0601"/><anchor xml:id="beg0795a0601" n="0795a0601"/>已<anchor xml:id="end0795a0601"/>知依虗妄境界不實而
<lb ed="X" n="0795a07"/><lb ed="R072" n="0759b07"/>生。大慧。執著言說者。念本所聞作業而生。大慧。無
<lb ed="X" n="0795a08"/><lb ed="R072" n="0759b08"/>始言說者。從無始來。執著戲論。煩惱種子熏習而
<lb ed="X" n="0795a09"/><lb ed="R072" n="0759b09"/>生。三昧契經云。舍利弗言。一切萬法皆悉言文。言
<lb ed="X" n="0795a10"/><lb ed="R072" n="0759b10"/>文之相卽非爲義。如實之義不可言說。今者如來
<lb ed="X" n="0795a11"/><lb ed="R072" n="0759b11"/>云何說法。佛言。我說法者。以汝衆生在生說故。說
<lb ed="X" n="0795a12"/><lb ed="R072" n="0759b12"/>不可說。是故說之。我所說者。義語非文。衆生說者。
<lb ed="X" n="0795a13"/><lb ed="R072" n="0759b13"/>文語非義。非義語者。皆悉空無。空無之言。無言於
<lb ed="X" n="0795a14"/><lb ed="R072" n="0759b14"/>義。不言義者。皆是妄語。如義語者。實空不空。空實
<lb ed="X" n="0795a15"/><lb ed="R072" n="0759b15"/>不實。離於二相中間不中。不中之法離於三相。不
<lb ed="X" n="0795a16"/><lb ed="R072" n="0759b16"/>見處所。如如如說故。如是五中前四言說。虗妄說
<lb ed="X" n="0795a17"/><lb ed="R072" n="0759b17"/>故。不能談眞。後一言說。如實說故。得談眞理。<name role="" type="person">馬鳴</name>
<lb ed="X" n="0795a18"/><lb ed="R072" n="0759b18"/>菩薩據前四故。作如是說。離言說相。名有二種。一
<lb ed="X" n="0795a19"/><lb ed="R072" n="0760a01"/>字字名。二字影名。楞伽契經云。大慧。復次名身者。
<lb ed="X" n="0795a20"/><lb ed="R072" n="0760a02"/>所謂諸字從名差別。從阿字乃至呵字名爲名身。
<lb ed="X" n="0795a21"/><lb ed="R072" n="0760a03"/>道品契經說。鏡中共說名爲影名故。字有二種。一
<lb ed="X" n="0795a22"/><lb ed="R072" n="0760a04"/>依聲字。二依空字。楞伽契經說。大慧。復次字身者。
<lb ed="X" n="0795a23"/><lb ed="R072" n="0760a05"/>謂聲長短。音韻高下。名爲字身。大海契經說。佛吿
<lb ed="X" n="0795a24"/><lb ed="R072" n="0760a06"/><name role="" type="person">文殊師利</name>言。汝所前問。云何名爲虗空輪字者。譬
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0795b" n="0795b"/>
<lb ed="X" n="0795b01"/><lb ed="R072" n="0760a07"/>如虗空中飛鳥。喩明曜時出十種和聲。虗空輪字
<lb ed="X" n="0795b02"/><lb ed="R072" n="0760a08"/>應如是觀故。如是二中各初一種。不能詮表甚深
<lb ed="X" n="0795b03"/><lb ed="R072" n="0760a09"/>眞理。各後一種得詮眞理。今據前門作如是說。離
<lb ed="X" n="0795b04"/><lb ed="R072" n="0760a10"/>名字相。心量有十。所謂眼等八識爲八心量。九多
<lb ed="X" n="0795b05"/><lb ed="R072" n="0760a11"/>一識心。十一一識心。如是十中。初九種心不緣眞
<lb ed="X" n="0795b06"/><lb ed="R072" n="0760a12"/>理。後一種心得緣眞理而爲境界。今據前九。作如
<lb ed="X" n="0795b07"/><lb ed="R072" n="0760a13"/>是說。離心緣相。本有契經云。甚深眞體非餘境界。
<lb ed="X" n="0795b08"/><lb ed="R072" n="0760a14"/>唯自所依緣爲境界故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0795b09"/><lb ed="R072" n="0760a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0795b0901">本曰。畢竟平等。無有變異。不可破壞。唯是一心。故名
<lb ed="X" n="0795b10"/><lb ed="R072" n="0760a16"/>眞如。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0795b11"/><lb ed="R072" n="0760a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0795b1101">論曰。此顯示三離之功德故。謂一切差別以四種
<lb ed="X" n="0795b12"/><lb ed="R072" n="0760a18"/>妄言說。而爲根本而轉故。一切外道九種變論十
<lb ed="X" n="0795b13"/><lb ed="R072" n="0760b01"/>種異執。唯以名字爲本而轉。一切煩惱破障一切
<lb ed="X" n="0795b14"/><lb ed="R072" n="0760b02"/>所知壞障。唯以心品而轉故。唯是一心故名眞如
<lb ed="X" n="0795b15"/><lb ed="R072" n="0760b03"/>者。總結其體眞如。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0795b16"/><lb ed="R072" n="0760b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0795b1601">本曰。以一切言說假名無實。但隨妄念不可得故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0795b17"/><lb ed="R072" n="0760b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0795b1701">論曰。此顯示三離之因緣故。謂以一切言說無實。
<lb ed="X" n="0795b18"/><lb ed="R072" n="0760b06"/>一切假名無實。一切心識<anchor xml:id="nkr_note_add_0795b1801" n="0795b1801"/><anchor xml:id="beg0795b1801" n="0795b1801"/>但<anchor xml:id="end0795b1801"/>隨妄念不可得故。不
<lb ed="X" n="0795b19"/><lb ed="R072" n="0760b07"/>可言說眞實理中。示離三相故。虗假之相。如實之
<lb ed="X" n="0795b20"/><lb ed="R072" n="0760b08"/>法。極相違故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0795b21"/><lb ed="R072" n="0760b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0795b2101">本曰。言眞如者。亦無有相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0795b22"/><lb ed="R072" n="0760b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0795b2201">論曰。此第二傳言遣執著之過。謂愚衆生作如是
<lb ed="X" n="0795b23"/><lb ed="R072" n="0760b11"/>執。遠離三相。圓滿三德。體眞如理。雖無假相而有
<lb ed="X" n="0795b24"/><lb ed="R072" n="0760b12"/>實相。自然常住。決定實有。由如是計。墮於常邊。無
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0795c" n="0795c"/>
<lb ed="X" n="0795c01"/><lb ed="R072" n="0760b13"/>出離時。是故爲遣如是見。故云言眞如者亦無有
<lb ed="X" n="0795c02"/><lb ed="R072" n="0760b14"/>相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0795c03"/><lb ed="R072" n="0760b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0795c0301">本曰。謂言說之極。因言遣言。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0795c04"/><lb ed="R072" n="0760b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0795c0401">論曰。此直示眞如無相之因緣。謂諸言說。極於眞
<lb ed="X" n="0795c05"/><lb ed="R072" n="0760b17"/>如。更無超過。旣絕言說。豈得有相無言。故得因言
<lb ed="X" n="0795c06"/><lb ed="R072" n="0760b18"/>遣言而<anchor xml:id="nkr_note_add_0795c0601" n="0795c0601"/><anchor xml:id="beg0795c0601" n="0795c0601"/>已<anchor xml:id="end0795c0601"/>。於是能遣。如如如說。四種虗妄言說。大
<lb ed="X" n="0795c07"/><lb ed="R072" n="0761a01"/>本維摩經說。爾時<name role="" type="person">文殊師利</name>菩薩摩訶薩。語鳩那
<lb ed="X" n="0795c08"/><lb ed="R072" n="0761a02"/>阿筏陀多言。我等諸大衆。皆悉各各隨所自樂。宣
<lb ed="X" n="0795c09"/><lb ed="R072" n="0761a03"/>說八十一種向不二門。如宜維摩詰爲我等大衆。
<lb ed="X" n="0795c10"/><lb ed="R072" n="0761a04"/>離言說言說。說非不二不二。除遣假說之垢。於是
<lb ed="X" n="0795c11"/><lb ed="R072" n="0761a05"/>維摩詰嘿然無所說。爾時<name role="" type="person">文殊師利</name>讚維摩詰言。
<lb ed="X" n="0795c12"/><lb ed="R072" n="0761a06"/>善哉善哉。乃眞實不二法門。斯乃眞實不二法體
<lb ed="X" n="0795c13"/><lb ed="R072" n="0761a07"/>故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0795c14"/><lb ed="R072" n="0761a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0795c1401">本曰。此眞如體無有可遣。以一切法悉皆眞如故。亦
<lb ed="X" n="0795c15"/><lb ed="R072" n="0761a09"/>無可立。以一切法皆同如故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0795c16"/><lb ed="R072" n="0761a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0795c1601">論曰。此解釋名字門。初約眞釋名。次約如釋。名此
<lb ed="X" n="0795c17"/><lb ed="R072" n="0761a11"/>文明何義。所謂顯示無有斷證智故。此義云何。謂
<lb ed="X" n="0795c18"/><lb ed="R072" n="0761a12"/>斷道起滅。必因治障。不能自起。而眞體中無有染
<lb ed="X" n="0795c19"/><lb ed="R072" n="0761a13"/>法而可除遣故。無有能治之斷道。所以者何。以無
<lb ed="X" n="0795c20"/><lb ed="R072" n="0761a14"/>有一一法而非眞體故。復次若有障智隨心高下。
<lb ed="X" n="0795c21"/><lb ed="R072" n="0761a15"/>應可建立一切位地。而如體中。無有分位而可建
<lb ed="X" n="0795c22"/><lb ed="R072" n="0761a16"/>立故。無有能立之方便。所以者何。以無有一一法
<lb ed="X" n="0795c23"/><lb ed="R072" n="0761a17"/>而非如體故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0795c24"/><lb ed="R072" n="0761a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0795c2401">本曰。當知一切法不可說不可念。故名爲眞如。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0796a" n="0796a"/>
<lb ed="X" n="0796a01"/><lb ed="R072" n="0761b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0796a0101">論曰。此總結上所說故。<anchor xml:id="nkr_note_add_0796a0101" n="0796a0101"/><anchor xml:id="beg0796a0101" n="0796a0101"/>已<anchor xml:id="end0796a0101"/>說根本體性眞如門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0796a02"/>
<lb ed="X" n="0796a03"/>
<lb ed="X" n="0796a04"/><lb ed="R072" n="0761b03"/><cb:juan fun="close" n="1a"><cb:jhead>釋摩訶衍論疏卷上本</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0796a05"/>
<lb ed="X" n="0796a06"/>
<lb ed="X" n="0796a07"/><lb ed="R072" n="0761b05"/><cb:div type="w"><p xml:id="pX45p0796a0701">建久九<anchor xml:id="nkr_note_add_0796a0701" n="0796a0701"/><anchor xml:id="beg0796a0701" n="0796a0701"/>秊<anchor xml:id="end0796a0701"/>六月朔日於石山寺以高隆寺本比交
<lb ed="X" n="0796a08"/><lb ed="R072" n="0761b06"/>了。</p>
<lb ed="X" n="0796a09"/><lb ed="R072" n="0761b07"/><p xml:id="pX45p0796a0901">付異本畢。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0796a10"/>
<lb ed="X" n="0796a11"/><lb ed="R072" n="0761b09"/><cb:juan fun="open" n="1b"><cb:mulu type="卷" n="1b">上末</cb:mulu><cb:jhead>釋摩訶衍論疏卷上末</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0796a12"/><lb ed="R072" n="0761b10"/>
<lb ed="X" n="0796a13"/><lb ed="R072" n="0761b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0796a1301">本曰。問曰。若如是義者。諸衆生等。云何隨順而能得
<lb ed="X" n="0796a14"/><lb ed="R072" n="0761b12"/>入。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0796a15"/><lb ed="R072" n="0761b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0796a1501">論曰。此說發起問答決疑門。此生疑致問。問者依
<lb ed="X" n="0796a16"/><lb ed="R072" n="0761b14"/>何等句發何等疑。所謂依不可說不可念句故。發
<lb ed="X" n="0796a17"/><lb ed="R072" n="0761b15"/>難隨順之疑。依第二傳言故。發難得入之疑。於是
<lb ed="X" n="0796a18"/><lb ed="R072" n="0761b16"/>隨順之句直疑其因。得入之句直疑其果。所以者
<lb ed="X" n="0796a19"/><lb ed="R072" n="0761b17"/>何。善巧言說生長聞慧隨順方便。聞所成慧生長
<lb ed="X" n="0796a20"/><lb ed="R072" n="0761b18"/>思慧隨順方便。思所成慧生長修慧隨順方便。一
<lb ed="X" n="0796a21"/><lb ed="R072" n="0762a01"/>切善敎極於言說。一切三慧盡於念法。若無言說
<lb ed="X" n="0796a22"/><lb ed="R072" n="0762a02"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0796001" n="0796001"/>則無三慧。若無三慧則無萬行。而眞如法不可說
<lb ed="X" n="0796a23"/><lb ed="R072" n="0762a03"/>故。無有言敎。不可念故。<anchor xml:id="note_star_2" n="0796001" type="star"/>則無三慧。無三慧故。無以
<lb ed="X" n="0796a24"/><lb ed="R072" n="0762a04"/>成就十地萬行。諸衆生等。以何爲依。漸漸進修。如
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0796b" n="0796b"/>
<lb ed="X" n="0796b01"/><lb ed="R072" n="0762a05"/>是疑故。作問而言。云何隨順。行因能起。果德所起。
<lb ed="X" n="0796b02"/><lb ed="R072" n="0762a06"/>若無起因。<anchor xml:id="note_star_3" n="0796001" type="star"/>則無能入。若無能入。不得所入。能入謂
<lb ed="X" n="0796b03"/><lb ed="R072" n="0762a07"/>金剛心。所入謂金剛地而<anchor xml:id="nkr_note_add_0796b0301" n="0796b0301"/><anchor xml:id="beg0796b0301" n="0796b0301"/>已<anchor xml:id="end0796b0301"/>。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0796002" n="0796002"/>以無因以何爲門。證
<lb ed="X" n="0796b04"/><lb ed="R072" n="0762a08"/>入於如來薩波若海中。如是疑故。作問而言而能
<lb ed="X" n="0796b05"/><lb ed="R072" n="0762a09"/>得入。如是二問依生滅門疑眞如門。謂有衆生作
<lb ed="X" n="0796b06"/><lb ed="R072" n="0762a10"/>如是疑。如生滅門中斷一切惡修一切善。備足因
<lb ed="X" n="0796b07"/><lb ed="R072" n="0762a11"/>行。圓滿果德。眞如門中亦復如是。豈不可說<anchor xml:id="nkr_note_orig_0796003" n="0796003"/>撥加
<lb ed="X" n="0796b08"/><lb ed="R072" n="0762a12"/>行善。不可念誹五等位。今擧此意發起疑問。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0796b09"/><lb ed="R072" n="0762a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0796b0901">本曰。答曰。若知一切法。雖說無有能說可說。雖念亦
<lb ed="X" n="0796b10"/><lb ed="R072" n="0762a14"/>無能念可念。是名隨順。若離說念。名爲得入。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0796b11"/><lb ed="R072" n="0762a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0796b1101">論曰。如其次第。決彼二疑。所謂隨順自有二種。一
<lb ed="X" n="0796b12"/><lb ed="R072" n="0762a16"/>生滅隨順。二眞如隨順。生滅隨順中有二種。一向
<lb ed="X" n="0796b13"/><lb ed="R072" n="0762a17"/>上隨順。謂從信乃至金剛。能爲菩薩果隨順方便
<lb ed="X" n="0796b14"/><lb ed="R072" n="0762a18"/>故。二向下隨順。謂從自性淨妙藏乃至第一念信。
<lb ed="X" n="0796b15"/><lb ed="R072" n="0762b01"/>能爲耶耶地隨順方便故。所言向上隨順者。因無
<lb ed="X" n="0796b16"/><lb ed="R072" n="0762b02"/>常音聲言說。生長無常之聞慧。因無常之聞慧。生
<lb ed="X" n="0796b17"/><lb ed="R072" n="0762b03"/>長無常之思慧。因無常之思慧。生長無常之修慧。
<lb ed="X" n="0796b18"/><lb ed="R072" n="0762b04"/>生長無常之行德。是名向上。所言向下隨順者。因
<lb ed="X" n="0796b19"/><lb ed="R072" n="0762b05"/>常之行德。生長常之修慧。因常之修慧。生長常之
<lb ed="X" n="0796b20"/><lb ed="R072" n="0762b06"/>思慧。因常之思慧。生長常之聞慧。因常之聞慧。生
<lb ed="X" n="0796b21"/><lb ed="R072" n="0762b07"/>長常之言說。是名向下。如是二門同時具足。無有
<lb ed="X" n="0796b22"/><lb ed="R072" n="0762b08"/>前後。障<anchor xml:id="nkr_note_orig_0796004" n="0796004"/>智別相。至於文處自當顯說。眞如門中作
<lb ed="X" n="0796b23"/><lb ed="R072" n="0762b09"/>如是說。不可說者。以無有常無常之音聲言說故。
<lb ed="X" n="0796b24"/><lb ed="R072" n="0762b10"/>不可念者。以無有常無常之三慧故。非無自門之
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0796c" n="0796c"/>
<lb ed="X" n="0796c01"/><lb ed="R072" n="0762b11"/>言說及念。作如是說不可說不可念。以此義故。不
<lb ed="X" n="0796c02"/><lb ed="R072" n="0762b12"/>可以異門難異門。此有故彼有。彼有故此有。若爾
<lb ed="X" n="0796c03"/><lb ed="R072" n="0762b13"/>眞如門中言說及念何等相耶。謂有言說。非常音
<lb ed="X" n="0796c04"/><lb ed="R072" n="0762b14"/>聲。非無常音聲。謂無能說可說。如如如說。復次有
<lb ed="X" n="0796c05"/><lb ed="R072" n="0762b15"/>念。非常三慧。非無常三慧。謂無能念可念。寂滅寂
<lb ed="X" n="0796c06"/><lb ed="R072" n="0762b16"/>靜念。所以者何。眞如門中無有往向。雜亂住故。云
<lb ed="X" n="0796c07"/><lb ed="R072" n="0762b17"/>何名爲眞如隨順。謂若知一切法雖說。無有常說
<lb ed="X" n="0796c08"/><lb ed="R072" n="0762b18"/>說。無常說說。無能說說。可無說說。是名爲隨順於
<lb ed="X" n="0796c09"/><lb ed="R072" n="0763a01"/>眞如音聲。若與此相違。是名爲顚倒於眞如音聲。</p>
<lb ed="X" n="0796c10"/><lb ed="R072" n="0763a02"/><p xml:id="pX45p0796c1001">復次若知一切法雖念。無常慧念。無無常慧念。無
<lb ed="X" n="0796c11"/><lb ed="R072" n="0763a03"/>能念念。無可念念。是名爲隨順於寂滅寂靜念。若
<lb ed="X" n="0796c12"/><lb ed="R072" n="0763a04"/>與此相違。是名爲顚倒於寂滅寂靜念。<anchor xml:id="nkr_note_add_0796c1201" n="0796c1201"/><anchor xml:id="beg0796c1201" n="0796c1201"/>已<anchor xml:id="end0796c1201"/>說隨順
<lb ed="X" n="0796c13"/><lb ed="R072" n="0763a05"/>相。次決得入疑。此中有二。一生滅得入。於中有二。
<lb ed="X" n="0796c14"/><lb ed="R072" n="0763a06"/>一向上得入。<anchor xml:id="note_star_4" n="0796001" type="star"/>則金金剛地。二向下得入。則耶耶地。
<lb ed="X" n="0796c15"/><lb ed="R072" n="0763a07"/>須隨順句。應審觀察。二眞如得入。<anchor xml:id="note_star_5" n="0796001" type="star"/>則自所依。以何
<lb ed="X" n="0796c16"/><lb ed="R072" n="0763a08"/>得入。謂是雜住。云何得入。謂離說念。離何等說念
<lb ed="X" n="0796c17"/><lb ed="R072" n="0763a09"/>耶。謂眞如門俱非言說及俱非念。是故說言若離
<lb ed="X" n="0796c18"/><lb ed="R072" n="0763a10"/>說念。名爲得入。第一傳言得成就故。第二傳疑決
<lb ed="X" n="0796c19"/><lb ed="R072" n="0763a11"/>斷理明。<anchor xml:id="nkr_note_add_0796c1901" n="0796c1901"/><anchor xml:id="beg0796c1901" n="0796c1901"/>已<anchor xml:id="end0796c1901"/>說發起問答決疑門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0796c20"/><lb ed="R072" n="0763a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0796c2001">本曰。復次眞如者。依言說分別。有二種義。云何爲二。
<lb ed="X" n="0796c21"/><lb ed="R072" n="0763a13"/>一者如實空。以能究竟顯實故。二者如實不空。以有
<lb ed="X" n="0796c22"/><lb ed="R072" n="0763a14"/>自體具足無漏性功德故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0796c23"/><lb ed="R072" n="0763a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0796c2301">論曰。此假說開相眞如門。此中有二門。一如實空
<lb ed="X" n="0796c24"/><lb ed="R072" n="0763a16"/>眞如門。謂如如體中過於恒沙一切染法。皆悉空
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0797a" n="0797a"/>
<lb ed="X" n="0797a01"/><lb ed="R072" n="0763a17"/>空無所有故。二如實不空眞如門。謂如如體中過
<lb ed="X" n="0797a02"/><lb ed="R072" n="0763a18"/>於恒沙一切淨法。皆悉具足無所少故。如是二門
<lb ed="X" n="0797a03"/><lb ed="R072" n="0763b01"/>隨一一。具不相捨離。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797a04"/><lb ed="R072" n="0763b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0797a0401">本曰。所言空者。從本<anchor xml:id="nkr_note_add_0797a0401" n="0797a0401"/><anchor xml:id="beg0797a0401" n="0797a0401"/>已<anchor xml:id="end0797a0401"/>來一切染法不相應故。謂離
<lb ed="X" n="0797a05"/><lb ed="R072" n="0763b03"/>一切法差別之相。以虛妄心念故。當知眞如自性。非
<lb ed="X" n="0797a06"/><lb ed="R072" n="0763b04"/>有相。非無相。非非有相。非非無相。非有無俱相。非一
<lb ed="X" n="0797a07"/><lb ed="R072" n="0763b05"/>相。非異相。非非一相。非非異相。非一異俱相。乃至總
<lb ed="X" n="0797a08"/><lb ed="R072" n="0763b06"/>說。依一切衆生以有妄心。念念分別。皆不相應。故說
<lb ed="X" n="0797a09"/><lb ed="R072" n="0763b07"/>爲空。若離妄心。實無可空故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797a10"/><lb ed="R072" n="0763b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0797a1001">論曰。於此應誦理玄頌言。如彼頌言。</p>
<lb ed="X" n="0797a11"/><lb ed="R072" n="0763b09"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0797a1101"><l>遠離三假相</l><l>圓滿三實德</l><l>以此因緣故</l>
<lb ed="X" n="0797a12"/><lb ed="R072" n="0763b10"/><l>建立體眞如</l><l>遠離四句相</l><l>圓滿四法德</l>
<lb ed="X" n="0797a13"/><lb ed="R072" n="0763b11"/><l>以此因緣故</l><l>建立相眞如</l><l>一切過患行</l>
<lb ed="X" n="0797a14"/><lb ed="R072" n="0763b12"/><l>三四相爲本</l><l>一切功德品</l><l>三四德爲本</l>
<lb ed="X" n="0797a15"/><lb ed="R072" n="0763b13"/><l>以此因緣故</l><l>不增亦不減</l><l>止於數量品</l>
<lb ed="X" n="0797a16"/><lb ed="R072" n="0763b14"/><l>作如是安立</l><l>今誦此頌本</l><l>應持眞如門</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0797a17"/><lb ed="R072" n="0763b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0797a1701">本曰。所言不空者。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0797001" n="0797001"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0797001" n="0797001"/>以顯法體空無妄故。卽是眞心。常
<lb ed="X" n="0797a18"/><lb ed="R072" n="0763b16"/>恒不變。淨法滿足。則名不空。亦無有相可取。以離念
<lb ed="X" n="0797a19"/><lb ed="R072" n="0763b17"/>境界。唯證相應故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797a20"/><lb ed="R072" n="0763b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0797a2001">論曰。以離念境界唯證相應故者。亂住證非往向
<lb ed="X" n="0797a21"/><lb ed="R072" n="0764a01"/>證。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797a22"/><lb ed="R072" n="0764a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0797a2201">本曰。心生滅者。依如來藏故有生滅心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0797a23"/><lb ed="R072" n="0764a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0797a2301">論曰。此說心生滅門。此中有二門。一所依總相門。
<lb ed="X" n="0797a24"/><lb ed="R072" n="0764a04"/>二能依別相門。此中有二重。住思應觀察。生滅門
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0797b" n="0797b"/>
<lb ed="X" n="0797b01"/><lb ed="R072" n="0764a05"/>中一心爲依。生滅門攝覺義不覺義梨耶爲依故。
<lb ed="X" n="0797b02"/><lb ed="R072" n="0764a06"/>此說初門。心生滅者者。唱上立故。依如來藏故者。
<lb ed="X" n="0797b03"/><lb ed="R072" n="0764a07"/>所依一心。彼多一心亦名生滅門故。今當依經如
<lb ed="X" n="0797b04"/><lb ed="R072" n="0764a08"/>來藏門分明顯示。如來之藏其數幾有。今如來藏
<lb ed="X" n="0797b05"/><lb ed="R072" n="0764a09"/>何所攝。頌<anchor xml:id="nkr_note_orig_0797002" n="0797002"/>言。</p>
<lb ed="X" n="0797b06"/><lb ed="R072" n="0764a10"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0797b0601"><l>如來藏有十</l><l>契經異說故</l><l>此中如來藏</l>
<lb ed="X" n="0797b07"/><lb ed="R072" n="0764a11"/><l>與行與相攝</l></lg>
<lb ed="X" n="0797b08"/><lb ed="R072" n="0764a12"/><p xml:id="pX45p0797b0801">論曰。如來藏有十種。於契經中別別說故。一大總
<lb ed="X" n="0797b09"/><lb ed="R072" n="0764a13"/>持如來藏。盡攝一切如來藏故。諸佛無盡藏契經
<lb ed="X" n="0797b10"/><lb ed="R072" n="0764a14"/>云。佛吿<name role="" type="person">文殊師利</name>。有如來藏。名曰大寶無盡殊勝
<lb ed="X" n="0797b11"/><lb ed="R072" n="0764a15"/>圓滿陀羅尼。盡攝諸藏無所不通無所不當。圓滿
<lb ed="X" n="0797b12"/><lb ed="R072" n="0764a16"/>圓滿。平等平等。一切所有諸如來藏。無有以此非
<lb ed="X" n="0797b13"/><lb ed="R072" n="0764a17"/>爲根本。何以故。此如來藏。如來藏王。如來藏主。如
<lb ed="X" n="0797b14"/><lb ed="R072" n="0764a18"/>來藏天。如來藏地。以此義故。名曰大寶無盡殊勝
<lb ed="X" n="0797b15"/><lb ed="R072" n="0764b01"/>圓滿陀羅尼如來藏故。此經文明何義。所謂顯示
<lb ed="X" n="0797b16"/><lb ed="R072" n="0764b02"/>陀羅尼藏所依總相。餘契經中諸如來藏能依別
<lb ed="X" n="0797b17"/><lb ed="R072" n="0764b03"/>相故。以何義故。名如來藏。謂攝持故。二遠轉遠縛
<lb ed="X" n="0797b18"/><lb ed="R072" n="0764b04"/>如來藏。一淸一滿故。實際契經云。如來藏者。唯有
<lb ed="X" n="0797b19"/><lb ed="R072" n="0764b05"/>覺者唯有如如。離流轉因。離慮知縛。一一白白。是
<lb ed="X" n="0797b20"/><lb ed="R072" n="0764b06"/>故名爲如來之藏故。此經文明何義。所謂顯示眞
<lb ed="X" n="0797b21"/><lb ed="R072" n="0764b07"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0797003" n="0797003"/>如無有惑因。無有覺因。無有惑果。無有覺果。一眞
<lb ed="X" n="0797b22"/><lb ed="R072" n="0764b08"/>一如。唯有淨妙如來體故。以何義故。名如來藏。謂
<lb ed="X" n="0797b23"/><lb ed="R072" n="0764b09"/>無雜故。三與行與相如來藏。與流轉力法身如來
<lb ed="X" n="0797b24"/><lb ed="R072" n="0764b10"/>令覆藏故。楞伽契經云。如來藏者。爲善不善因受
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0797c" n="0797c"/>
<lb ed="X" n="0797c01"/><lb ed="R072" n="0764b11"/>苦樂。與因俱若生若滅。猶如妓兒故。此經文明何
<lb ed="X" n="0797c02"/><lb ed="R072" n="0764b12"/>義。所謂顯示生<anchor xml:id="nkr_note_orig_0797004" n="0797004"/>滅。於惑與力。於覺與力。出現生死
<lb ed="X" n="0797c03"/><lb ed="R072" n="0764b13"/>涅槃之法。譬如<anchor xml:id="nkr_note_orig_0797005" n="0797005"/>作幻幻人於諸幻事。隨其所應。與
<lb ed="X" n="0797c04"/><lb ed="R072" n="0764b14"/>力用故。以何義故。名如來藏。謂令覆故。四眞如眞
<lb ed="X" n="0797c05"/><lb ed="R072" n="0764b15"/>如如來藏。唯有如如故。眞修契經云。如理如理如
<lb ed="X" n="0797c06"/><lb ed="R072" n="0764b16"/>來藏。非建立非誹謗。非常非無常。非正體智之所
<lb ed="X" n="0797c07"/><lb ed="R072" n="0764b17"/>證得。亦非意意識所緣境界。何以故。唯有理理無
<lb ed="X" n="0797c08"/><lb ed="R072" n="0764b18"/>彼彼故。此經文明何義。所謂顯示眞如門中性眞
<lb ed="X" n="0797c09"/><lb ed="R072" n="0765a01"/>如理。唯理自理非智自理故。以何義故名如來藏。
<lb ed="X" n="0797c10"/><lb ed="R072" n="0765a02"/>謂無他故。五生滅眞如如來藏。不生不滅。被生滅
<lb ed="X" n="0797c11"/><lb ed="R072" n="0765a03"/>之染故。楞伽契經說。大慧。愚痴凡夫不覺不知。執
<lb ed="X" n="0797c12"/><lb ed="R072" n="0765a04"/>著諸法。刹那不住墮在邪見。而作是言。無漏之法。
<lb ed="X" n="0797c13"/><lb ed="R072" n="0765a05"/>亦刹那不住。破<anchor xml:id="nkr_note_orig_0797006" n="0797006"/>非眞如如來藏故復次大慧。金剛
<lb ed="X" n="0797c14"/><lb ed="R072" n="0765a06"/>如來藏如來證法。非刹那不住。大慧。如來證法若
<lb ed="X" n="0797c15"/><lb ed="R072" n="0765a07"/>刹那不住者。一切聖人不成聖人故。此經文明何
<lb ed="X" n="0797c16"/><lb ed="R072" n="0765a08"/>義。所謂生滅門中性眞如理。遠離無常之相。不生
<lb ed="X" n="0797c17"/><lb ed="R072" n="0765a09"/>不滅之法故。以何義故。名如來藏。謂被染故。六空
<lb ed="X" n="0797c18"/><lb ed="R072" n="0765a10"/>如來藏。一切諸空覆藏如來故。勝鬘經云。世尊空
<lb ed="X" n="0797c19"/><lb ed="R072" n="0765a11"/>如來藏。若離若脫若異一切煩惱藏故。此經文明
<lb ed="X" n="0797c20"/><lb ed="R072" n="0765a12"/>何義。所謂顯示生滅門中一切染法。隱覆自相本
<lb ed="X" n="0797c21"/><lb ed="R072" n="0765a13"/>覺無量性功德故。以何義故。一切染法總名爲空。
<lb ed="X" n="0797c22"/><lb ed="R072" n="0765a14"/>所謂一切染法幻化差別。體相無實。作用非眞。故
<lb ed="X" n="0797c23"/><lb ed="R072" n="0765a15"/>名爲空。而能隱覆法身如來實德眞眞體。是故名爲
<lb ed="X" n="0797c24"/><lb ed="R072" n="0765a16"/>如來之藏。從能藏染。立其名故。七不空如來藏。一
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0798a" n="0798a"/>
<lb ed="X" n="0798a01"/><lb ed="R072" n="0765a17"/>切不空被空染故。勝鬘經說。世尊不空如來藏。過
<lb ed="X" n="0798a02"/><lb ed="R072" n="0765a18"/>恒沙不離不脫不異不思議佛法故。此經文明何
<lb ed="X" n="0798a03"/><lb ed="R072" n="0765b01"/>義。所謂顯示生滅門中自相本覺。備過恒沙一切
<lb ed="X" n="0798a04"/><lb ed="R072" n="0765b02"/>功德。被過恒沙一切染法之所染故。以何義故。一
<lb ed="X" n="0798a05"/><lb ed="R072" n="0765b03"/>切淨法總名不空。所謂一切淨法。自體中實。作用
<lb ed="X" n="0798a06"/><lb ed="R072" n="0765b04"/>勝妙。遠離虗假。超越巧僞。故名不空。被染之覆。名
<lb ed="X" n="0798a07"/><lb ed="R072" n="0765b05"/>如來藏。於出現時。名爲法身。隱覆時名如來藏故。
<lb ed="X" n="0798a08"/><lb ed="R072" n="0765b06"/>從所藏淨立其名故。八能攝如來藏。無明藏中自
<lb ed="X" n="0798a09"/><lb ed="R072" n="0765b07"/>性淨心。能攝諸功德故。不增不減契經說。如來藏
<lb ed="X" n="0798a10"/><lb ed="R072" n="0765b08"/>本際相應體及淸淨法。此法如實不虗妄。不離不
<lb ed="X" n="0798a11"/><lb ed="R072" n="0765b09"/>脫智。不思議佛法。無始本際來。有此此淸淨相應
<lb ed="X" n="0798a12"/><lb ed="R072" n="0765b10"/>法體故。此經文明何義。所謂顯示一切諸衆生自
<lb ed="X" n="0798a13"/><lb ed="R072" n="0765b11"/>性淸淨心中。從無始<anchor xml:id="nkr_note_add_0798a1301" n="0798a1301"/><anchor xml:id="beg0798a1301" n="0798a1301"/>已<anchor xml:id="end0798a1301"/>來。具足三智。圓滿四德。無
<lb ed="X" n="0798a14"/><lb ed="R072" n="0765b12"/>所闕失故。以何義故。名如來藏。由顚倒心。不知不
<lb ed="X" n="0798a15"/><lb ed="R072" n="0765b13"/>覺故。從能所成立其名故。九所攝如來藏。一切染
<lb ed="X" n="0798a16"/><lb ed="R072" n="0765b14"/>法無明地藏。旣乃出離圓滿覺者爲所攝故。不增
<lb ed="X" n="0798a17"/><lb ed="R072" n="0765b15"/>不減經說。如來藏本際不相應體。及煩惱纏不淸
<lb ed="X" n="0798a18"/><lb ed="R072" n="0765b16"/>淨法。此本際離脫不相應。煩惱纏不淸淨法。唯有
<lb ed="X" n="0798a19"/><lb ed="R072" n="0765b17"/>如來菩提智之所能斷故。此經文明何義。所謂顯
<lb ed="X" n="0798a20"/><lb ed="R072" n="0765b18"/>示始覺滿佛。斷一切染法智所攝持故。以何義故。
<lb ed="X" n="0798a21"/><lb ed="R072" n="0766a01"/>名如來藏。謂攝持故。十隱覆如來藏。法身如來煩
<lb ed="X" n="0798a22"/><lb ed="R072" n="0766a02"/>惱總所覆隱沒藏故。不增不減經說。如來藏未來
<lb ed="X" n="0798a23"/><lb ed="R072" n="0766a03"/>際平等恒及有法。則是一切諸法根本。備一切法
<lb ed="X" n="0798a24"/><lb ed="R072" n="0766a04"/>具一切法。於世法中不離不脫故。此經文明何義。
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0798b" n="0798b"/>
<lb ed="X" n="0798b01"/><lb ed="R072" n="0766a05"/>所謂顯示多一心體。等於法界遍於三際。具足圓
<lb ed="X" n="0798b02"/><lb ed="R072" n="0766a06"/>滿染淨諸法。無所不通不無所不至故。復次顯示
<lb ed="X" n="0798b03"/><lb ed="R072" n="0766a07"/>隨緣門中自性淨心。於染法中隱藏沈沒。法身如
<lb ed="X" n="0798b04"/><lb ed="R072" n="0766a08"/>來未出現故。如來十中今如來藏。與行與相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b05"/><lb ed="R072" n="0766a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0798b0501">本曰。所謂不生滅。與生滅和合。非一非異。名爲阿梨
<lb ed="X" n="0798b06"/><lb ed="R072" n="0766a10"/>耶識。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0798b07"/><lb ed="R072" n="0766a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0798b0701">論曰。此說阿梨耶識門。略去分名。建立滿名。雖義
<lb ed="X" n="0798b08"/><lb ed="R072" n="0766a12"/>具足。言未足故。此中所說不生不滅及與生滅。各
<lb ed="X" n="0798b09"/><lb ed="R072" n="0766a13"/>何等法分際云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0798b10"/><lb ed="R072" n="0766a14"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0798b1001"><l>總攝諸無爲</l><l>名爲不生滅</l><l>總攝諸有爲</l>
<lb ed="X" n="0798b11"/><lb ed="R072" n="0766a15"/><l>故名爲生滅</l></lg>
<lb ed="X" n="0798b12"/><lb ed="R072" n="0766a16"/><p xml:id="pX45p0798b1201">論曰。總攝一切無爲法故。是故名爲不生不滅。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0798001" n="0798001"/>不
<lb ed="X" n="0798b13"/><lb ed="R072" n="0766a17"/>滅諸無爲法之總相故。總攝一切有爲法故。故名
<lb ed="X" n="0798b14"/><lb ed="R072" n="0766a18"/>爲生滅。生滅之言。諸有爲法之總相故。如是有爲
<lb ed="X" n="0798b15"/><lb ed="R072" n="0766b01"/>無爲二法各有幾數。何等名字。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0798b16"/><lb ed="R072" n="0766b02"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0798b1601"><l>無爲雖無量</l><l>略說有四種</l><l>謂眞如本覺</l>
<lb ed="X" n="0798b17"/><lb ed="R072" n="0766b03"/><l>始覺與虗空</l><l>有爲雖無量</l><l>略說有五種</l>
<lb ed="X" n="0798b18"/><lb ed="R072" n="0766b04"/><l>謂根本無明</l><l>及與四相品</l></lg>
<lb ed="X" n="0798b19"/><lb ed="R072" n="0766b05"/><p xml:id="pX45p0798b1901">論曰。無爲法有四種。一眞如無爲。二本覺無爲。三
<lb ed="X" n="0798b20"/><lb ed="R072" n="0766b06"/>始覺無爲。四虗空無爲。有爲法有五種。一根本無
<lb ed="X" n="0798b21"/><lb ed="R072" n="0766b07"/>明有爲。二生相有爲。三住相有爲。四異相有爲。五
<lb ed="X" n="0798b22"/><lb ed="R072" n="0766b08"/>滅相有爲。且四無爲以何爲體。有何等用。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0798b23"/><lb ed="R072" n="0766b09"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0798b2301"><l>依各有二種</l><l>所謂通及別</l><l>如體用亦爾</l>
<lb ed="X" n="0798b24"/><lb ed="R072" n="0766b10"/><l>隨釋應觀察</l></lg>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0798c" n="0798c"/>
<lb ed="X" n="0798c01"/><lb ed="R072" n="0766b11"/><p xml:id="pX45p0798c0101">論曰。此四無爲各有二依。一通所依。非有爲非無
<lb ed="X" n="0798c02"/><lb ed="R072" n="0766b12"/>爲。一心本法以爲體故。二別所依。生滅門內。寂靜
<lb ed="X" n="0798c03"/><lb ed="R072" n="0766b13"/>理法以爲體故。本覺無爲別所依。生滅門內。自然
<lb ed="X" n="0798c04"/><lb ed="R072" n="0766b14"/>本智以爲體故。始覺無爲別所依。生滅門內。隨他
<lb ed="X" n="0798c05"/><lb ed="R072" n="0766b15"/>起智以爲體故。虗空無爲別所依。生滅門內。無所
<lb ed="X" n="0798c06"/><lb ed="R072" n="0766b16"/>有事以爲體故。復次眞如無爲有二種用。一通用。
<lb ed="X" n="0798c07"/><lb ed="R072" n="0766b17"/>一切諸法令出生故。二別用。平等之性令不失故。
<lb ed="X" n="0798c08"/><lb ed="R072" n="0766b18"/>本覺無爲有二種用。一通用。不守自性故。二別用。
<lb ed="X" n="0798c09"/><lb ed="R072" n="0767a01"/>不轉變故。始覺無爲用二種用。一通用。隨妄轉故。
<lb ed="X" n="0798c10"/><lb ed="R072" n="0767a02"/>二別用。對治自過故。虗空無爲有二種用。一通用。
<lb ed="X" n="0798c11"/><lb ed="R072" n="0767a03"/>欲有令有故。二別用。空無之性令不失故。此中所
<lb ed="X" n="0798c12"/><lb ed="R072" n="0767a04"/>說。通謂他義。別謂自義。依此二言。應廣觀察種種
<lb ed="X" n="0798c13"/><lb ed="R072" n="0767a05"/>別相。至於文處。自當顯說。五種有爲以何爲體。有
<lb ed="X" n="0798c14"/><lb ed="R072" n="0767a06"/>何等用。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0798c15"/><lb ed="R072" n="0767a07"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0798c1501"><l>依各有二種</l><l>所謂通及別</l><l>如體用亦爾</l>
<lb ed="X" n="0798c16"/><lb ed="R072" n="0767a08"/><l>隨釋應觀察</l></lg>
<lb ed="X" n="0798c17"/><lb ed="R072" n="0767a09"/><p xml:id="pX45p0798c1701">論曰。五種有爲各有二依。通<anchor xml:id="nkr_note_orig_0798002" n="0798002"/>以非有爲非無爲一
<lb ed="X" n="0798c18"/><lb ed="R072" n="0767a10"/>心本法。以爲體故。二別依。根本無明別所依生滅
<lb ed="X" n="0798c19"/><lb ed="R072" n="0767a11"/>門內。大力住地。以爲體故。生相有爲。別依生滅門
<lb ed="X" n="0798c20"/><lb ed="R072" n="0767a12"/>內。麤分染法。以爲體故。滅相有爲。別依生滅門內。
<lb ed="X" n="0798c21"/><lb ed="R072" n="0767a13"/>麤分染法。以爲體故。復次根本無明有二種用。一
<lb ed="X" n="0798c22"/><lb ed="R072" n="0767a14"/>通。能生一切諸染法故。二別用。隨所至處作礙事
<lb ed="X" n="0798c23"/><lb ed="R072" n="0767a15"/>故。生相有爲有二種用。一通用。於上下中與其力
<lb ed="X" n="0798c24"/><lb ed="R072" n="0767a16"/>故。二別用。隨所至處作礙事故。如說生相住異亦
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0799a" n="0799a"/>
<lb ed="X" n="0799a01"/><lb ed="R072" n="0767a17"/>爾。滅相有爲有二種用。一通用。於上及自與其力
<lb ed="X" n="0799a02"/><lb ed="R072" n="0767a18"/>故。二別用。能作礙事故。種種別相至於文處。自當
<lb ed="X" n="0799a03"/><lb ed="R072" n="0767b01"/>顯說。以何義故。作如是說。有爲無爲一切諸法。涌
<lb ed="X" n="0799a04"/><lb ed="R072" n="0767b02"/>爲一心而爲其體故。於契經中如是說故。謂道智
<lb ed="X" n="0799a05"/><lb ed="R072" n="0767b03"/>經<anchor xml:id="note_star_6" n="0792004" type="star"/>云。爾時<name role="" type="person">文殊師利</name>白佛言。世尊。阿梨耶識。具一
<lb ed="X" n="0799a06"/><lb ed="R072" n="0767b04"/>切法。備一切法。過於恒沙。如是諸法。以誰爲本。生
<lb ed="X" n="0799a07"/><lb ed="R072" n="0767b05"/>於阿處。佛言。如是有爲無爲一切諸法。生處殊勝
<lb ed="X" n="0799a08"/><lb ed="R072" n="0767b06"/>不可思議。何以故。於非有爲非無爲處。是有爲無
<lb ed="X" n="0799a09"/><lb ed="R072" n="0767b07"/>爲法而能生故。<name role="" type="person">文殊師利</name>又白佛言。世尊。云何名
<lb ed="X" n="0799a10"/><lb ed="R072" n="0767b08"/>爲非有爲非無爲處。佛言。非有爲非無爲者。所謂
<lb ed="X" n="0799a11"/><lb ed="R072" n="0767b09"/>卽是一心本法。非有爲故。能作有爲。非無爲故。能
<lb ed="X" n="0799a12"/><lb ed="R072" n="0767b10"/>作無爲。是故我言生處殊勝不可思議。復次善男
<lb ed="X" n="0799a13"/><lb ed="R072" n="0767b11"/>子。譬如庶子有二所依。一大王。二父母。有爲無爲
<lb ed="X" n="0799a14"/><lb ed="R072" n="0767b12"/>一切諸法亦復如是。各有二依。謂通達依及支分
<lb ed="X" n="0799a15"/><lb ed="R072" n="0767b13"/>依。復次善男子。譬如一切草木有二所依。一大地。
<lb ed="X" n="0799a16"/><lb ed="R072" n="0767b14"/>二種子。有爲無爲一切諸法亦復如是。各有二依。
<lb ed="X" n="0799a17"/><lb ed="R072" n="0767b15"/>謂通達依及支分依。乃至廣說故。與和合者。卽是
<lb ed="X" n="0799a18"/><lb ed="R072" n="0767b16"/>開示能熏所熏之差別故。云何開示。所謂顯示染
<lb ed="X" n="0799a19"/><lb ed="R072" n="0767b17"/>淨諸法。有力無力互有勝劣故。今當作二門分明
<lb ed="X" n="0799a20"/><lb ed="R072" n="0767b18"/>顯說。一下轉門。二上轉門。生滅門中不出此二。如
<lb ed="X" n="0799a21"/><lb ed="R072" n="0768a01"/>是二門云何差別。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0799a22"/><lb ed="R072" n="0768a02"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0799a2201"><l>諸染法有力</l><l>諸淨法無力</l><l>背本下下轉</l>
<lb ed="X" n="0799a23"/><lb ed="R072" n="0768a03"/><l>名爲下轉門</l><l>諸淨法有力</l><l>諸染法無力</l>
<lb ed="X" n="0799a24"/><lb ed="R072" n="0768a04"/><l>向原上上轉</l><l>名爲上轉門</l></lg>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0799b" n="0799b"/>
<lb ed="X" n="0799b01"/><lb ed="R072" n="0768a05"/><p xml:id="pX45p0799b0101">論曰。由染淨諸法互有勝劣故。二種轉門得成而
<lb ed="X" n="0799b02"/><lb ed="R072" n="0768a06"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0799b0201" n="0799b0201"/><anchor xml:id="beg0799b0201" n="0799b0201"/>已<anchor xml:id="end0799b0201"/>。今當先說初下轉門根本無明。以何等法而爲
<lb ed="X" n="0799b03"/><lb ed="R072" n="0768a07"/>所熏。於何時中而作熏事。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0799b04"/><lb ed="R072" n="0768a08"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0799b0401"><l>所熏有五種</l><l>謂一法界心</l><l>及四種無爲</l>
<lb ed="X" n="0799b05"/><lb ed="R072" n="0768a09"/><l>非初非中後</l><l>取初中後故</l><l>如契經明說</l></lg>
<lb ed="X" n="0799b06"/><lb ed="R072" n="0768a10"/><p xml:id="pX45p0799b0601">論曰。根本無明以五種法而爲所熏。謂一法界及
<lb ed="X" n="0799b07"/><lb ed="R072" n="0768a11"/>四無爲。熏一法界。其相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0799b08"/><lb ed="R072" n="0768a12"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0799b0801"><l>一種法界心</l><l>有二種自在</l><l>謂有爲有爲</l>
<lb ed="X" n="0799b09"/><lb ed="R072" n="0768a13"/><l>是根本無明</l><l>依於初自在</l><l>而能作熏事</l></lg>
<lb ed="X" n="0799b10"/><lb ed="R072" n="0768a14"/><p xml:id="pX45p0799b1001">論曰。一法界心有二種自在。一有爲自在。能爲有
<lb ed="X" n="0799b11"/><lb ed="R072" n="0768a15"/>爲法而作依止故。二無爲自在。能爲無爲法而作
<lb ed="X" n="0799b12"/><lb ed="R072" n="0768a16"/>依止故。根本無明依初自在。能作熏事。非後自在。
<lb ed="X" n="0799b13"/><lb ed="R072" n="0768a17"/>中實契經說。根本無明熏自所依分際之量。非他
<lb ed="X" n="0799b14"/><lb ed="R072" n="0768a18"/>所依故。熏眞如法。其相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0799b15"/><lb ed="R072" n="0768b01"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0799b1501"><l>眞如無爲法</l><l>有二種作用</l><l>所謂通及別</l>
<lb ed="X" n="0799b16"/><lb ed="R072" n="0768b02"/><l>如前決擇說</l><l>是根本無明</l><l>依於初作用</l>
<lb ed="X" n="0799b17"/><lb ed="R072" n="0768b03"/><l>而能作熏事</l><l>餘無爲亦爾</l></lg>
<lb ed="X" n="0799b18"/><lb ed="R072" n="0768b04"/><p xml:id="pX45p0799b1801">論曰。眞如無爲有二種用。謂通及別。如前所說。根
<lb ed="X" n="0799b19"/><lb ed="R072" n="0768b05"/>本無明依初作用。能作熏事非後作用。如說眞如。
<lb ed="X" n="0799b20"/><lb ed="R072" n="0768b06"/>餘三無爲亦復如是。皆依初用。非後用故。根本無
<lb ed="X" n="0799b21"/><lb ed="R072" n="0768b07"/>明作熏事時量。非初亦非中後。取初中後故。本智
<lb ed="X" n="0799b22"/><lb ed="R072" n="0768b08"/>契經說。大力無明作熏事時。初及中後一時具取。
<lb ed="X" n="0799b23"/><lb ed="R072" n="0768b09"/>而非別取故。此中所說能熏所熏。以何義故。名言
<lb ed="X" n="0799b24"/><lb ed="R072" n="0768b10"/>爲熏。謂能引彼法。而合自體不相捨離。俱行俱轉。
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0799c" n="0799c"/>
<lb ed="X" n="0799c01"/><lb ed="R072" n="0768b11"/>故名能熏。又能彼法不作障礙。若隨若順。不逆違
<lb ed="X" n="0799c02"/><lb ed="R072" n="0768b12"/>故。名爲所熏。謂五有爲能熏四種無爲法及一法
<lb ed="X" n="0799c03"/><lb ed="R072" n="0768b13"/>界心。所熏五法隨來。而與五能熏。共會和合。同事
<lb ed="X" n="0799c04"/><lb ed="R072" n="0768b14"/>俱轉。是故說言。不生不滅。與生滅和合。如大無明
<lb ed="X" n="0799c05"/><lb ed="R072" n="0768b15"/>一心本法爲通依故。依初自在作熏習事。四相有
<lb ed="X" n="0799c06"/><lb ed="R072" n="0768b16"/>爲應如是知。如大無明依四無爲通達作用能作
<lb ed="X" n="0799c07"/><lb ed="R072" n="0768b17"/>熏事。四相有爲應如是知。如是等義至自決擇。其
<lb ed="X" n="0799c08"/><lb ed="R072" n="0768b18"/>理分明。非一非異者。卽是開示有爲無爲。同異差
<lb ed="X" n="0799c09"/><lb ed="R072" n="0769a01"/>別故。所謂爲欲顯示一法界心無爲自在。四種無
<lb ed="X" n="0799c10"/><lb ed="R072" n="0769a02"/>爲別事作用。與一法界心有爲自在。四種無爲通
<lb ed="X" n="0799c11"/><lb ed="R072" n="0769a03"/>達作用。不同理故。名爲非一。爲欲顯示受能熏染
<lb ed="X" n="0799c12"/><lb ed="R072" n="0769a04"/>一法界心。有爲自在四種無爲通達作用。與能熏
<lb ed="X" n="0799c13"/><lb ed="R072" n="0769a05"/>事五種有爲。不異理故。名爲非異。復次所熏淨法。
<lb ed="X" n="0799c14"/><lb ed="R072" n="0769a06"/>與能熏染法。各差別故。名爲非一。能熏所熏俱一
<lb ed="X" n="0799c15"/><lb ed="R072" n="0769a07"/>心作。無有他故。名爲非異。名爲阿梨耶識者。總結
<lb ed="X" n="0799c16"/><lb ed="R072" n="0769a08"/>圓滿字。</p>
<lb ed="X" n="0799c17"/><lb ed="R072" n="0769a09"/><p xml:id="pX45p0799c1701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0799c1701" n="0799c1701"/><anchor xml:id="beg0799c1701" n="0799c1701"/>已<anchor xml:id="end0799c1701"/>說下轉門。次說上轉門。若欲成立此上轉門。更
<lb ed="X" n="0799c18"/><lb ed="R072" n="0769a10"/>應安置經本之辭。所謂楞伽王契經說。爾時世尊。
<lb ed="X" n="0799c19"/><lb ed="R072" n="0769a11"/>吿大衆言。諸佛子。我念往昔。於出時中。我來依他。
<lb ed="X" n="0799c20"/><lb ed="R072" n="0769a12"/>於入時中。他來依我故。此經文明何義。謂顯示二
<lb ed="X" n="0799c21"/><lb ed="R072" n="0769a13"/>轉故。云何顯示。謂於出時中我來依他者。卽是下
<lb ed="X" n="0799c22"/><lb ed="R072" n="0769a14"/>轉。於入時中他來依我者。卽是上轉。此義云何。我
<lb ed="X" n="0799c23"/><lb ed="R072" n="0769a15"/>謂則。是眞如本覺如來藏佛故。來謂受熏之義故。
<lb ed="X" n="0799c24"/><lb ed="R072" n="0769a16"/>依他者背自本體。依無明他故。依此經文。作解釋
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0800a" n="0800a"/>
<lb ed="X" n="0800a01"/><lb ed="R072" n="0769a17"/>故。是故說言。不生不滅。與生滅和合。卽是下轉門。
<lb ed="X" n="0800a02"/><lb ed="R072" n="0769a18"/>若欲成立上轉門者。可言生滅與不生不滅和合。
<lb ed="X" n="0800a03"/><lb ed="R072" n="0769b01"/>以此義故。玄理論中則存斯詞。<name role="" type="person">馬鳴</name>菩薩本阿世
<lb ed="X" n="0800a04"/><lb ed="R072" n="0769b02"/>耶。比來次第分明顯了。擧一兼一。影示而<anchor xml:id="nkr_note_add_0800a0401" n="0800a0401"/><anchor xml:id="beg0800a0401" n="0800a0401"/>已<anchor xml:id="end0800a0401"/>。是故
<lb ed="X" n="0800a05"/><lb ed="R072" n="0769b03"/>無有<g ref="#CB00830">𨷂</g>失過咎。上轉門義於對治分。其理自明。</p>
<lb ed="X" n="0800a06"/><lb ed="R072" n="0769b04"/><p xml:id="pX45p0800a0601"><anchor xml:id="nkr_note_add_0800a0601" n="0800a0601"/><anchor xml:id="beg0800a0601" n="0800a0601"/>已<anchor xml:id="end0800a0601"/>說上轉門。次說該攝安立門。諸識差別其數幾
<lb ed="X" n="0800a07"/><lb ed="R072" n="0769b05"/>有。何等契經中各說幾種識。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0800a08"/><lb ed="R072" n="0769b06"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0800a0801"><l>牟尼大覺尊</l><l>一代聖說中</l><l>總集有十種</l>
<lb ed="X" n="0800a09"/><lb ed="R072" n="0769b07"/><l>各異說契經</l><l>謂一種爲始</l><l>十種而爲終</l>
<lb ed="X" n="0800a10"/><lb ed="R072" n="0769b08"/><l>歸本等契經</l><l>分明顯說故</l></lg>
<lb ed="X" n="0800a11"/><lb ed="R072" n="0769b09"/><p xml:id="pX45p0800a1101">論曰。凡集一代時敎。總有十種。謂從一種識乃至
<lb ed="X" n="0800a12"/><lb ed="R072" n="0769b10"/>十種識。云何爲十種識差別經。一立一種識。總攝
<lb ed="X" n="0800a13"/><lb ed="R072" n="0769b11"/>諸識。此中有四。一立一切一心識。總攝諸識。所謂
<lb ed="X" n="0800a14"/><lb ed="R072" n="0769b12"/>以一心識遍於二種自在無所不安立故。一心法
<lb ed="X" n="0800a15"/><lb ed="R072" n="0769b13"/>契經說。爾時<name role="" type="person">文殊師利</name>承佛威神之力。卽白佛言。
<lb ed="X" n="0800a16"/><lb ed="R072" n="0769b14"/>世尊。說幾種識。體相如何。當願爲我分別開示。爾
<lb ed="X" n="0800a17"/><lb ed="R072" n="0769b15"/>時世尊吿文殊言。善哉善哉。<name role="" type="person">文殊師利</name>爲諸大衆。
<lb ed="X" n="0800a18"/><lb ed="R072" n="0769b16"/>當問此事。諦聽諦聽。善思念之。我當爲汝分別解
<lb ed="X" n="0800a19"/><lb ed="R072" n="0769b17"/>說。於是文殊白佛言。善哉世尊。願樂欲聞。佛吿文
<lb ed="X" n="0800a20"/><lb ed="R072" n="0769b18"/>殊言。我唯建立一種識所餘之識非建立焉。所以
<lb ed="X" n="0800a21"/><lb ed="R072" n="0770a01"/>者何。一種識者。多一一識。此識有種種力。能作一
<lb ed="X" n="0800a22"/><lb ed="R072" n="0770a02"/>切種種名字。而唯一識。終無餘法。是故我說建立
<lb ed="X" n="0800a23"/><lb ed="R072" n="0770a03"/>一種識所餘之識非建立焉。二立阿梨耶識。總攝
<lb ed="X" n="0800a24"/><lb ed="R072" n="0770a04"/>諸識。所謂以阿梨耶識具足障礙義無障礙義。無
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0800b" n="0800b"/>
<lb ed="X" n="0800b01"/><lb ed="R072" n="0770a05"/>所不攝故。阿梨耶識契經云。爾時觀自在菩薩卽
<lb ed="X" n="0800b02"/><lb ed="R072" n="0770a06"/>白佛言。世尊。云何名爲通達總相識。以何義故。名
<lb ed="X" n="0800b03"/><lb ed="R072" n="0770a07"/>爲總相。佛吿觀自在菩薩言。通達總相識者。卽是
<lb ed="X" n="0800b04"/><lb ed="R072" n="0770a08"/>阿梨耶識。此識有礙事及非礙事。具一切法。備一
<lb ed="X" n="0800b05"/><lb ed="R072" n="0770a09"/>切法。譬如大海爲水波等作總相名。以此義故。名
<lb ed="X" n="0800b06"/><lb ed="R072" n="0770a10"/>總相。三立末那識。總攝諸識。所謂以末那識具足
<lb ed="X" n="0800b07"/><lb ed="R072" n="0770a11"/>十一種義。無所不攝故。顯了契經云。種種心識雖
<lb ed="X" n="0800b08"/><lb ed="R072" n="0770a12"/>有無量。唯末那轉。無有餘法。所以者何。是末那識
<lb ed="X" n="0800b09"/><lb ed="R072" n="0770a13"/>具足十一種義。無所不作故。四立一意識。總攝諸
<lb ed="X" n="0800b10"/><lb ed="R072" n="0770a14"/>識。所謂以意識有七種轉變自在。隨能依其事故。
<lb ed="X" n="0800b11"/><lb ed="R072" n="0770a15"/>七化契經云。譬如幻師。唯是一人。以幻術力。變化
<lb ed="X" n="0800b12"/><lb ed="R072" n="0770a16"/>七人。愚人見之。謂有七人。而智者見。唯有一人。無
<lb ed="X" n="0800b13"/><lb ed="R072" n="0770a17"/>餘七人。意識幻師亦復如是。唯是一識能作七事。
<lb ed="X" n="0800b14"/><lb ed="R072" n="0770a18"/>凡夫見之謂有七事。而覺者<anchor xml:id="nkr_note_orig_0800001" n="0800001"/>之。唯有意識。無餘七
<lb ed="X" n="0800b15"/><lb ed="R072" n="0770b01"/>事故。是名建立同一種識四種契經。二立二種識。
<lb ed="X" n="0800b16"/><lb ed="R072" n="0770b02"/>總攝諸識。一阿梨耶識。二意識。阿梨耶識者。總擧
<lb ed="X" n="0800b17"/><lb ed="R072" n="0770b03"/>業轉現三識故。意識者。總擧七種轉識故。楞伽契
<lb ed="X" n="0800b18"/><lb ed="R072" n="0770b04"/>經云。大慧。廣說有八種識。略說有二種。何等爲二。
<lb ed="X" n="0800b19"/><lb ed="R072" n="0770b05"/>一了別識。二分別事識。乃至廣說故。三立三種識。
<lb ed="X" n="0800b20"/><lb ed="R072" n="0770b06"/>總攝諸識。一阿梨耶識。二末那識。三意識。阿梨耶
<lb ed="X" n="0800b21"/><lb ed="R072" n="0770b07"/>識。總擧三相識故。末那識者。直意根故。意識者。總
<lb ed="X" n="0800b22"/><lb ed="R072" n="0770b08"/>擧六種轉識故。慈雲契經云。復次敬首。廣說有十
<lb ed="X" n="0800b23"/><lb ed="R072" n="0770b09"/>種識。總說有三種識。一細相性識。二根相性識。三
<lb ed="X" n="0800b24"/><lb ed="R072" n="0770b10"/>分離識。乃至廣說故。四立四種識。總攝諸識。三分
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0800c" n="0800c"/>
<lb ed="X" n="0800c01"/><lb ed="R072" n="0770b11"/>離識。乃至廣說故。四立四種識。總攝諸識。謂前三
<lb ed="X" n="0800c02"/><lb ed="R072" n="0770b12"/>中加一心識故。無相契經說。識法雖無量。不出四
<lb ed="X" n="0800c03"/><lb ed="R072" n="0770b13"/>種識。一所依本一識。二能依持藏識。三意持識。四
<lb ed="X" n="0800c04"/><lb ed="R072" n="0770b14"/>遍分別識。乃至廣說故。五立五種識。總攝諸識。謂
<lb ed="X" n="0800c05"/><lb ed="R072" n="0770b15"/>前四中加隨順遍轉識故。大無量契經云。復次有
<lb ed="X" n="0800c06"/><lb ed="R072" n="0770b16"/>識非彼彼識攝。遍於彼彼識。所謂隨順遍轉識故。
<lb ed="X" n="0800c07"/><lb ed="R072" n="0770b17"/>六立六種識。總攝諸識。所謂眼等五種別識。及第
<lb ed="X" n="0800c08"/><lb ed="R072" n="0770b18"/>六意識故。四聖諦契經說。佛吿樹王。我爲小根諸
<lb ed="X" n="0800c09"/><lb ed="R072" n="0771a01"/>衆生故。以密意趣。作如是唱。但有六識。無有餘識。
<lb ed="X" n="0800c10"/><lb ed="R072" n="0771a02"/>而實本意。爲欲令知六種識中具一切識。於大衆
<lb ed="X" n="0800c11"/><lb ed="R072" n="0771a03"/>中。作如是唱故。七立七種識。總攝諸識。謂前六中
<lb ed="X" n="0800c12"/><lb ed="R072" n="0771a04"/>加末那識故。法門契經說。復次<name role="" type="person">文殊師利</name>識法有
<lb ed="X" n="0800c13"/><lb ed="R072" n="0771a05"/>七種。云何爲七。所謂六識身及末那識。如是七種。
<lb ed="X" n="0800c14"/><lb ed="R072" n="0771a06"/>或一時轉。或前後轉。復次第七識有殊勝力故。或
<lb ed="X" n="0800c15"/><lb ed="R072" n="0771a07"/>時造作持藏之用。或時造作分別之依故。八立八
<lb ed="X" n="0800c16"/><lb ed="R072" n="0771a08"/>種識。總攝諸識。謂前七中加阿梨耶識故。道智契
<lb ed="X" n="0800c17"/><lb ed="R072" n="0771a09"/>經說。心王有八。一眼識心王乃至八者異熟報識
<lb ed="X" n="0800c18"/><lb ed="R072" n="0771a10"/>心王。種種識法不出此數故。九立九種識。總攝諸
<lb ed="X" n="0800c19"/><lb ed="R072" n="0771a11"/>識。謂前八識中加唵摩羅識故。金剛三昧契經說。</p>
<lb ed="X" n="0800c20"/><lb ed="R072" n="0771a12"/><p xml:id="pX45p0800c2001">爾時無住菩薩而白佛言。尊者。以何利轉。而轉衆
<lb ed="X" n="0800c21"/><lb ed="R072" n="0771a13"/>生一切情識。入唵摩羅。佛言。諸佛如來常以一覺
<lb ed="X" n="0800c22"/><lb ed="R072" n="0771a14"/>而轉諸識。入唵摩羅故。十立十種識。總攝諸識。謂
<lb ed="X" n="0800c23"/><lb ed="R072" n="0771a15"/>前九中加一切一心識故。法門契經云。心量雖無
<lb ed="X" n="0800c24"/><lb ed="R072" n="0771a16"/>量而不出十識。乃至廣說故。如是十種於寶<g ref="#CB04693">𠕋</g>中。
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0801a" n="0801a"/>
<lb ed="X" n="0801a01"/><lb ed="R072" n="0771a17"/>云何該攝。云何安立。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0801a02"/><lb ed="R072" n="0771a18"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0801a0201"><l>於本體雖明</l><l>今更作重釋</l><l>將契經散文</l>
<lb ed="X" n="0801a03"/><lb ed="R072" n="0771b01"/><l>屬斯論總言</l></lg>
<lb ed="X" n="0801a04"/><lb ed="R072" n="0771b02"/><p xml:id="pX45p0801a0401">論曰。於本論中。雖分明說。而今爲鈍根。更作重釋。
<lb ed="X" n="0801a05"/><lb ed="R072" n="0771b03"/>將契經文。屬當論言。所謂一心法。契經中總所建
<lb ed="X" n="0801a06"/><lb ed="R072" n="0771b04"/>立阿梨耶識。摩訶衍論總阿梨耶識攝。所以者何。
<lb ed="X" n="0801a07"/><lb ed="R072" n="0771b05"/>於本論中。作如是說。所謂不生不滅與生滅和合。
<lb ed="X" n="0801a08"/><lb ed="R072" n="0771b06"/>非一非異。名爲阿梨耶識。此識有二種義。能攝一
<lb ed="X" n="0801a09"/><lb ed="R072" n="0771b07"/>切法生一切法。云何爲二。一者覺義。二者不覺義
<lb ed="X" n="0801a10"/><lb ed="R072" n="0771b08"/>故。顯了契經中總所建立。大末那識。摩訶衍論總
<lb ed="X" n="0801a11"/><lb ed="R072" n="0771b09"/>末那攝。所以者何。於本論中。作如是說。復次生滅
<lb ed="X" n="0801a12"/><lb ed="R072" n="0771b10"/>因緣者。所謂衆生依心。意意識轉故。此義云何。以
<lb ed="X" n="0801a13"/><lb ed="R072" n="0771b11"/>依阿梨耶識說有無明。不覺而起。能見能現。能取
<lb ed="X" n="0801a14"/><lb ed="R072" n="0771b12"/>境界。起念相續。故說爲意。此意復有五種名。云何
<lb ed="X" n="0801a15"/><lb ed="R072" n="0771b13"/>爲五。一名爲業識。謂無明力不覺心動故。二名爲
<lb ed="X" n="0801a16"/><lb ed="R072" n="0771b14"/>轉識。依於動心。能見相故。三名爲現識。所謂能現
<lb ed="X" n="0801a17"/><lb ed="R072" n="0771b15"/>一切境界。猶明鏡現於色像。現識亦爾。隨其五塵。
<lb ed="X" n="0801a18"/><lb ed="R072" n="0771b16"/>對至卽。現無有前後。以一切時任運而起。常在前
<lb ed="X" n="0801a19"/><lb ed="R072" n="0771b17"/>故。四名爲智識。謂分別染淨法故。五名爲相續識。
<lb ed="X" n="0801a20"/><lb ed="R072" n="0771b18"/>以念相應不斷故。乃至廣說故。七化契經中總所
<lb ed="X" n="0801a21"/><lb ed="R072" n="0772a01"/>建立同一意識。摩訶衍論一分意識攝。說相雖<g ref="#CB00830">𨷂</g>。
<lb ed="X" n="0801a22"/><lb ed="R072" n="0772a02"/>具密意故。於本論中。作如是說。復次意識者。此卽。
<lb ed="X" n="0801a23"/><lb ed="R072" n="0772a03"/>相續識。依諸凡夫取著轉深。計我我所。種種妄執。
<lb ed="X" n="0801a24"/><lb ed="R072" n="0772a04"/>隨事攀緣。分別六塵。名爲意識。乃至廣說故。如是
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0801b" n="0801b"/>
<lb ed="X" n="0801b01"/><lb ed="R072" n="0772a05"/>如是彼彼諸經。隨應當處應。如是配。</p>
<lb ed="X" n="0801b02"/><lb ed="R072" n="0772a06"/><p xml:id="pX45p0801b0201"><anchor xml:id="nkr_note_add_0801b0201" n="0801b0201"/><anchor xml:id="beg0801b0201" n="0801b0201"/>已<anchor xml:id="end0801b0201"/>說該攝安立門。次說藏識剖字門。阿梨耶識名
<lb ed="X" n="0801b03"/><lb ed="R072" n="0772a07"/>字差別。其數幾有。契經異說。其相云何。何等字義
<lb ed="X" n="0801b04"/><lb ed="R072" n="0772a08"/>屬當何處。</p>
<lb ed="X" n="0801b05"/><lb ed="R072" n="0772a09"/><p xml:id="pX45p0801b0501">論曰。阿梨耶總有十種。所以者何。於契經中。別別
<lb ed="X" n="0801b06"/><lb ed="R072" n="0772a10"/>說故。一名爲大攝主阿梨耶識。所謂卽是大總相
<lb ed="X" n="0801b07"/><lb ed="R072" n="0772a11"/>識。義如前說。二名爲根本無明阿梨耶識。所謂根
<lb ed="X" n="0801b08"/><lb ed="R072" n="0772a12"/>本無明別立。以爲阿梨耶識故。十種妄想經云。刹
<lb ed="X" n="0801b09"/><lb ed="R072" n="0772a13"/>闍只多提王識。直是妄法。不能了達一法界體。一
<lb ed="X" n="0801b10"/><lb ed="R072" n="0772a14"/>切染法阿梨<anchor xml:id="nkr_note_orig_0801001" n="0801001"/>耶以爲根本。出生增長。無斷絕時。若
<lb ed="X" n="0801b11"/><lb ed="R072" n="0772a15"/>無提王識。黑品眷屬永無所依。不能生長故。此阿
<lb ed="X" n="0801b12"/><lb ed="R072" n="0772a16"/>梨耶識當何決擇攝。於本論云。所言不覺義者。謂
<lb ed="X" n="0801b13"/><lb ed="R072" n="0772a17"/>不如實知眞如法一故。不覺心起而有其念。乃至
<lb ed="X" n="0801b14"/><lb ed="R072" n="0772a18"/>廣說故。三名爲淸淨本覺阿梨耶識。所謂自然本
<lb ed="X" n="0801b15"/><lb ed="R072" n="0772b01"/>智別立。以爲阿梨耶<anchor xml:id="nkr_note_orig_0801002" n="0801002"/>識故。本覺契經說。自體淨佛
<lb ed="X" n="0801b16"/><lb ed="R072" n="0772b02"/>阿梨耶識。具足無漏。圓滿功德。常恒淸淨。常恒決
<lb ed="X" n="0801b17"/><lb ed="R072" n="0772b03"/>定。無受熏相。無變異相。智體不動。具足白品。是故
<lb ed="X" n="0801b18"/><lb ed="R072" n="0772b04"/>名爲獨一淨識故。此阿梨耶識者。何決擇攝。於本
<lb ed="X" n="0801b19"/><lb ed="R072" n="0772b05"/>論云。復次覺體相者。有四種大義。與虗空等。猶如
<lb ed="X" n="0801b20"/><lb ed="R072" n="0772b06"/>淨鏡。乃至廣說故。四名爲染淨本覺阿梨耶識。所
<lb ed="X" n="0801b21"/><lb ed="R072" n="0772b07"/>謂不守自性陀羅尼智別立。以爲阿梨耶故。本因
<lb ed="X" n="0801b22"/><lb ed="R072" n="0772b08"/>緣起契經說。爾時光嚴童子卽白佛言。尊者。以何
<lb ed="X" n="0801b23"/><lb ed="R072" n="0772b09"/>因緣故。難入未曾有會中。作如是言。隨他緣起陀
<lb ed="X" n="0801b24"/><lb ed="R072" n="0772b10"/>羅尼<anchor xml:id="nkr_note_orig_0801003" n="0801003"/>智。於是尊者吿光嚴童子言。此楞伽王常在
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0801c" n="0801c"/>
<lb ed="X" n="0801c01"/><lb ed="R072" n="0772b11"/>大海摩羅山中。卛十萬六千鬼神衆。以爲眷屬。如
<lb ed="X" n="0801c02"/><lb ed="R072" n="0772b12"/>是諸眷屬乘華宮殿。遊於諸刹。皆悉承賴彼楞伽
<lb ed="X" n="0801c03"/><lb ed="R072" n="0772b13"/>王。方得遊行。所謂鬼神衆作如是言。我等神衆無
<lb ed="X" n="0801c04"/><lb ed="R072" n="0772b14"/>有威德。無有氣力。於諸所作。皆無有其能。如宜大
<lb ed="X" n="0801c05"/><lb ed="R072" n="0772b15"/>王。我等衆中與堪能力。彼楞伽王卽隨其時。與殊
<lb ed="X" n="0801c06"/><lb ed="R072" n="0772b16"/>勝力。不相捨離。而共俱轉。謂楞伽王雖非分身。而
<lb ed="X" n="0801c07"/><lb ed="R072" n="0772b17"/>能遍滿諸神衆中。各各令得全身之量。於一切時。
<lb ed="X" n="0801c08"/><lb ed="R072" n="0772b18"/>於一切處。共轉不離。不守自性智亦復如是。能受
<lb ed="X" n="0801c09"/><lb ed="R072" n="0773a01"/>一切無量無邊煩惱染法鬼神衆熏。不相捨離。而
<lb ed="X" n="0801c10"/><lb ed="R072" n="0773a02"/>俱轉故。以此因緣故。我難入中作如是說。隨轉覺
<lb ed="X" n="0801c11"/><lb ed="R072" n="0773a03"/>智。名爲楞伽王識故。此阿梨耶識當何決擇。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0801004" n="0801004"/>攝於
<lb ed="X" n="0801c12"/><lb ed="R072" n="0773a04"/>本論云。自性淸淨心。因無明風動。心與無明。俱無
<lb ed="X" n="0801c13"/><lb ed="R072" n="0773a05"/>形相。不相捨離。乃至廣說。五名爲業相阿梨耶識。
<lb ed="X" n="0801c14"/><lb ed="R072" n="0773a06"/>所謂根本業相及與業識。別立以爲阿梨耶故。本
<lb ed="X" n="0801c15"/><lb ed="R072" n="0773a07"/>性智經說。阿梨耶識無能了作。無所了作。不可分
<lb ed="X" n="0801c16"/><lb ed="R072" n="0773a08"/>折。不可隔別。唯由精動隱流義故。名爲鍵摩故。此
<lb ed="X" n="0801c17"/><lb ed="R072" n="0773a09"/>阿梨耶識當何決擇攝。於本論云。復次依不覺故。
<lb ed="X" n="0801c18"/><lb ed="R072" n="0773a10"/>生三種相。與彼不覺。相應不離。云何爲三。一無明
<lb ed="X" n="0801c19"/><lb ed="R072" n="0773a11"/>業相。以依不覺故。心動說名爲業。覺則不動。動則
<lb ed="X" n="0801c20"/><lb ed="R072" n="0773a12"/>有苦。果不離因故。六名爲轉相識阿梨耶識。所謂
<lb ed="X" n="0801c21"/><lb ed="R072" n="0773a13"/>能見境界之相及與轉識。別立以爲阿梨耶故。大
<lb ed="X" n="0801c22"/><lb ed="R072" n="0773a14"/>無量契經說。阿梨耶識有見見轉。無見見起故。此
<lb ed="X" n="0801c23"/><lb ed="R072" n="0773a15"/>阿梨耶識當何決擇攝。於本論云。二者能見相。以
<lb ed="X" n="0801c24"/><lb ed="R072" n="0773a16"/>依動故。能見不動則無見故。七名爲現相識阿梨
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0802a" n="0802a"/>
<lb ed="X" n="0802a01"/><lb ed="R072" n="0773a17"/>耶識。所謂境界之相及於現識。別立以爲阿梨耶
<lb ed="X" n="0802a02"/><lb ed="R072" n="0773a18"/>識故。實際契經說。別<anchor xml:id="nkr_note_orig_0802001" n="0802001"/>異現前地轉。相異相異具足
<lb ed="X" n="0802a03"/><lb ed="R072" n="0773b01"/>行轉。是故名爲阿梨耶識。復次此阿梨耶識者。直
<lb ed="X" n="0802a04"/><lb ed="R072" n="0773b02"/>是異熟無記之法。淨白相故。或名成就故。此阿梨
<lb ed="X" n="0802a05"/><lb ed="R072" n="0773b03"/>耶識當何決擇。於本論云。三者境界相。以依能見
<lb ed="X" n="0802a06"/><lb ed="R072" n="0773b04"/>故。境界妄現。離見則無境界故。八名爲性眞如理
<lb ed="X" n="0802a07"/><lb ed="R072" n="0773b05"/>阿梨耶識。所謂正智所證淸淨眞如。別立以爲阿
<lb ed="X" n="0802a08"/><lb ed="R072" n="0773b06"/>梨耶識故。此阿梨耶識當何決擇攝。所謂淸淨
<lb ed="X" n="0802a09"/><lb ed="R072" n="0773b07"/>般若質境眞如攝故。九名爲淸淨始覺阿梨耶識。
<lb ed="X" n="0802a10"/><lb ed="R072" n="0773b08"/>所謂本有淸白始覺般若。別立以爲阿梨耶故。果
<lb ed="X" n="0802a11"/><lb ed="R072" n="0773b09"/>圓滿經云。佛吿樹王言。自然始覺阿梨耶識。當常
<lb ed="X" n="0802a12"/><lb ed="R072" n="0773b10"/>不離淸淨本覺。淸淨本覺當常不離始覺淨識。隨
<lb ed="X" n="0802a13"/><lb ed="R072" n="0773b11"/>是彼有。隨彼是有。或非同種。或非異種故。此阿梨
<lb ed="X" n="0802a14"/><lb ed="R072" n="0773b12"/>耶識者。何決擇攝。於本論中。本覺義者。對始覺說。
<lb ed="X" n="0802a15"/><lb ed="R072" n="0773b13"/>以始覺者<anchor xml:id="note_star_7" n="0784002" type="star"/>卽同本覺故。十名爲染淨始覺阿梨耶
<lb ed="X" n="0802a16"/><lb ed="R072" n="0773b14"/>識。所謂隨緣始覺般若。別立以爲阿梨耶識故。果
<lb ed="X" n="0802a17"/><lb ed="R072" n="0773b15"/>圓滿契經說。復次樹王如始覺淨識及白淨本覺。
<lb ed="X" n="0802a18"/><lb ed="R072" n="0773b16"/>說染淨始覺阿梨耶識不守自性緣起本覺亦復
<lb ed="X" n="0802a19"/><lb ed="R072" n="0773b17"/>如是故。此阿梨耶識當何決擇攝。於本論云。依本
<lb ed="X" n="0802a20"/><lb ed="R072" n="0773b18"/>覺故。而有不覺。依不覺故。說有始覺。又以覺心原
<lb ed="X" n="0802a21"/><lb ed="R072" n="0774a01"/>故。名究竟覺。不覺心原故。非究竟覺。乃至廣說故。
<lb ed="X" n="0802a22"/><lb ed="R072" n="0774a02"/>如是等義。至自決擇自當備演。十種末那六種意。
<lb ed="X" n="0802a23"/><lb ed="R072" n="0774a03"/>識。於後文中隨次釋故。今略而<anchor xml:id="nkr_note_add_0802a2301" n="0802a2301"/><anchor xml:id="beg0802a2301" n="0802a2301"/>已<anchor xml:id="end0802a2301"/>。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0802002" n="0802002"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0802002" n="0802002"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0802a2302" n="0802a2302"/><anchor xml:id="beg0802a2302" n="0802a2302"/>已<anchor xml:id="end0802a2302"/>說藏識剖字
<lb ed="X" n="0802a24"/><lb ed="R072" n="0774a04"/>分相門。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0802b" n="0802b"/>
<lb ed="X" n="0802b01"/><lb ed="R072" n="0774a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0802b0101">本曰。此識有二種義。能攝一切法。生一切法。云何爲
<lb ed="X" n="0802b02"/><lb ed="R072" n="0774a06"/>二。一者覺義。二者不覺義。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b03"/><lb ed="R072" n="0774a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0802b0301">論曰。此總識攝生圓滿分門。謂總顯示大識殊勝
<lb ed="X" n="0802b04"/><lb ed="R072" n="0774a08"/>圓滿相故。此義云何。所謂具足二種圓滿故。一功
<lb ed="X" n="0802b05"/><lb ed="R072" n="0774a09"/>德圓滿。謂覺義字句。能攝一切無量無邊。過於恒
<lb ed="X" n="0802b06"/><lb ed="R072" n="0774a10"/>沙。不離不斷諸功德故。能生一切無量無邊。過於
<lb ed="X" n="0802b07"/><lb ed="R072" n="0774a11"/>恒沙。不離不斷諸功德故。二過患圓滿。謂不覺義
<lb ed="X" n="0802b08"/><lb ed="R072" n="0774a12"/>字句。能攝一切無量無邊。過於恒沙。若離若脫諸
<lb ed="X" n="0802b09"/><lb ed="R072" n="0774a13"/>過患故。能生一切無量無邊。過於恒沙。若離若脫
<lb ed="X" n="0802b10"/><lb ed="R072" n="0774a14"/>諸過患故。如是種種攝生熏習差別之相。至彼別
<lb ed="X" n="0802b11"/><lb ed="R072" n="0774a15"/>相決擇分中。分明顯示。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b12"/><lb ed="R072" n="0774a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0802b1201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0802003" n="0802003"/>本曰。所言覺義者。謂心體離念。相離念相者。等虗空
<lb ed="X" n="0802b13"/><lb ed="R072" n="0774a17"/>界。無所不遍。法界一相。卽是如來平等法身。依此法
<lb ed="X" n="0802b14"/><lb ed="R072" n="0774a18"/>身說名本覺。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0802b15"/><lb ed="R072" n="0774b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0802b1501">論曰。於此文中。卽有二門。一略說本覺安立門。二
<lb ed="X" n="0802b16"/><lb ed="R072" n="0774b02"/>略說始覺安立門。本覺門中<anchor xml:id="note_star_8" n="0784002" type="star"/>卽有二門。一淸淨本
<lb ed="X" n="0802b17"/><lb ed="R072" n="0774b03"/>覺門。本有法身。從無始來。具足圓滿。過恒沙德。常
<lb ed="X" n="0802b18"/><lb ed="R072" n="0774b04"/>明淨故。二染淨本覺門。自性淨心。受無明熏。流轉
<lb ed="X" n="0802b19"/><lb ed="R072" n="0774b05"/>生死。無斷絕故。二略說始覺門有二門。一淸淨始
<lb ed="X" n="0802b20"/><lb ed="R072" n="0774b06"/>覺門。無漏性智出離一切無量無明。不受一切無
<lb ed="X" n="0802b21"/><lb ed="R072" n="0774b07"/>明熏故。二染淨始覺門。般若受無明熏。不能離故。
<lb ed="X" n="0802b22"/><lb ed="R072" n="0774b08"/>如是諸覺皆智眷屬。當證何理。以爲體分。謂性眞
<lb ed="X" n="0802b23"/><lb ed="R072" n="0774b09"/>如及虗空理。如是二理各有幾種。各有二種故。云
<lb ed="X" n="0802b24"/><lb ed="R072" n="0774b10"/>何名爲二種眞如。一淸淨眞如。二染淨眞如。虗空
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0802c" n="0802c"/>
<lb ed="X" n="0802c01"/><lb ed="R072" n="0774b11"/>之理亦復如是。云何名爲淸淨眞如。二種淨覺所
<lb ed="X" n="0802c02"/><lb ed="R072" n="0774b12"/>證眞如。離熏習故。云何名爲染淨眞如。二染淨覺
<lb ed="X" n="0802c03"/><lb ed="R072" n="0774b13"/>所證眞如。不離熏故。虗空之理亦復如是。以何義
<lb ed="X" n="0802c04"/><lb ed="R072" n="0774b14"/>故。強名本覺。字事差別。其相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0802c05"/><lb ed="R072" n="0774b15"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0802c0501"><l>本覺各有十</l><l>體雖同字事</l><l>各各差別故</l>
<lb ed="X" n="0802c06"/><lb ed="R072" n="0774b16"/><l>謂根<anchor xml:id="nkr_note_orig_0802004" n="0802004"/>明等義</l></lg>
<lb ed="X" n="0802c07"/><lb ed="R072" n="0774b17"/><p xml:id="pX45p0802c0701">論曰。本覺各十。云何十本。一根本事本。本有法身
<lb ed="X" n="0802c08"/><lb ed="R072" n="0774b18"/>能善住一切功德。譬如樹根能善住持一切枝葉
<lb ed="X" n="0802c09"/><lb ed="R072" n="0775a01"/>及華果等。不壞失故。二本字事本。本有法身從無
<lb ed="X" n="0802c10"/><lb ed="R072" n="0775a02"/>始來自然性有。不始起故。三遠字事本。本有法身
<lb ed="X" n="0802c11"/><lb ed="R072" n="0775a03"/>其有德時。重重久遠。無分界故。四自字事本。本有
<lb ed="X" n="0802c12"/><lb ed="R072" n="0775a04"/>法身我自成我。非他自成我故。五體自事本。本有
<lb ed="X" n="0802c13"/><lb ed="R072" n="0775a05"/>法身爲諸枝德。作依止故。六性字事本。本有法身
<lb ed="X" n="0802c14"/><lb ed="R072" n="0775a06"/>不轉之義。常建立故。七住字事本。本有法身住於
<lb ed="X" n="0802c15"/><lb ed="R072" n="0775a07"/>無住無來。無去來故。八常字事本。本有法身決定
<lb ed="X" n="0802c16"/><lb ed="R072" n="0775a08"/>實際。無流轉故。九堅字事本。本有法身遠離風相。
<lb ed="X" n="0802c17"/><lb ed="R072" n="0775a09"/>堅固不動。若金剛故。十總字事本。本有法身廣大
<lb ed="X" n="0802c18"/><lb ed="R072" n="0775a10"/>圓滿。無所不遍。爲通體故。云何十覺。一鏡字事覺。
<lb ed="X" n="0802c19"/><lb ed="R072" n="0775a11"/>薩般若慧淸淨明白。無塵累故。二開字事覺。薩般
<lb ed="X" n="0802c20"/><lb ed="R072" n="0775a12"/>若慧通達顯了。無障礙故。三一字事覺。薩般若慧
<lb ed="X" n="0802c21"/><lb ed="R072" n="0775a13"/>獨尊獨一。無比量故。四離字事覺。薩般若慧自性
<lb ed="X" n="0802c22"/><lb ed="R072" n="0775a14"/>解脫。出離一切種種縛故。五滿字事覺。薩般若慧
<lb ed="X" n="0802c23"/><lb ed="R072" n="0775a15"/>具足無量種種功德。無所少故。六照字事覺。薩般
<lb ed="X" n="0802c24"/><lb ed="R072" n="0775a16"/>若慧放大光明。遍照一切無量境界故。七察字事
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0803a" n="0803a"/>
<lb ed="X" n="0803a01"/><lb ed="R072" n="0775a17"/>覺。薩般若慧常恒分明。無迷亂故。八顯字事覺。薩
<lb ed="X" n="0803a02"/><lb ed="R072" n="0775a18"/>般若慧淸淨體中淨品眷屬。悉現前故。九知字事
<lb ed="X" n="0803a03"/><lb ed="R072" n="0775b01"/>覺。薩般若慧於一切法。無不窮故。十覺字事覺。薩
<lb ed="X" n="0803a04"/><lb ed="R072" n="0775b02"/>般若慧所有功德。唯有覺照。無一一法。而非覺故。
<lb ed="X" n="0803a05"/><lb ed="R072" n="0775b03"/>如是十種本覺字義。唯依一種大性法身。隨義異
<lb ed="X" n="0803a06"/><lb ed="R072" n="0775b04"/>釋。據其自體。無別而<anchor xml:id="nkr_note_add_0803a0601" n="0803a0601"/><anchor xml:id="beg0803a0601" n="0803a0601"/>已<anchor xml:id="end0803a0601"/>。此中所說二本覺中。當何
<lb ed="X" n="0803a07"/><lb ed="R072" n="0775b05"/>本覺。謂淸淨本覺。非染淨本覺。字義差別。其相云
<lb ed="X" n="0803a08"/><lb ed="R072" n="0775b06"/>何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0803a09"/><lb ed="R072" n="0775b07"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0803a0901"><l>染淨本覺中</l><l>或各有十義</l><l>前說十事中</l>
<lb ed="X" n="0803a10"/><lb ed="R072" n="0775b08"/><l>各有離性故</l></lg>
<lb ed="X" n="0803a11"/><lb ed="R072" n="0775b09"/><p xml:id="pX45p0803a1101">論曰。此本覺中或各有十。所以者何。前十義中各
<lb ed="X" n="0803a12"/><lb ed="R072" n="0775b10"/>有不守自性義故。自可配屬。依向應知。如是二覺
<lb ed="X" n="0803a13"/><lb ed="R072" n="0775b11"/>同耶異耶。非同同故。非異異故。以此義故。或同或
<lb ed="X" n="0803a14"/><lb ed="R072" n="0775b12"/>異。或非是同。或非是異。是故皆是皆非而<anchor xml:id="nkr_note_add_0803a1401" n="0803a1401"/><anchor xml:id="beg0803a1401" n="0803a1401"/>已<anchor xml:id="end0803a1401"/>。以何
<lb ed="X" n="0803a15"/><lb ed="R072" n="0775b13"/>義故。強名始覺。字事差別。其相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0803a16"/><lb ed="R072" n="0775b14"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0803a1601"><l>從無始<anchor xml:id="nkr_note_add_0803a1601" n="0803a1601"/><anchor xml:id="beg0803a1601" n="0803a1601"/>已<anchor xml:id="end0803a1601"/>來</l><l>無有<anchor xml:id="nkr_note_orig_0803001" n="0803001"/>或亂時</l><l>今日始初覺</l>
<lb ed="X" n="0803a17"/><lb ed="R072" n="0775b15"/><l>故名爲始覺</l></lg>
<lb ed="X" n="0803a18"/><lb ed="R072" n="0775b16"/><p xml:id="pX45p0803a1801"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0803002" n="0803002"/>論曰。從無始來。始覺般若。無惑亂時。而無惑時。今
<lb ed="X" n="0803a19"/><lb ed="R072" n="0775b17"/>始初覺。故名始覺。如是始覺。前惑後覺。卽非始覺。
<lb ed="X" n="0803a20"/><lb ed="R072" n="0775b18"/>而無惑時理常今常初故。名爲始覺。如是二始覺
<lb ed="X" n="0803a21"/><lb ed="R072" n="0776a01"/>中。當何覺耶。謂淸淨覺。非染淨覺。字義差別。其相
<lb ed="X" n="0803a22"/><lb ed="R072" n="0776a02"/>云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0803a23"/><lb ed="R072" n="0776a03"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0803a2301"><l>淸淨始覺智</l><l>不守自性故</l><l>而能受染熏</l>
<lb ed="X" n="0803a24"/><lb ed="R072" n="0776a04"/><l>故名染淨覺</l></lg>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0803b" n="0803b"/>
<lb ed="X" n="0803b01"/><lb ed="R072" n="0776a05"/><p xml:id="pX45p0803b0101">論曰。淸淨始覺。雖無惑時。而不守自性故。能受染
<lb ed="X" n="0803b02"/><lb ed="R072" n="0776a06"/>熏。隨緣流轉。以此義故。是故名爲染淨始覺。以何
<lb ed="X" n="0803b03"/><lb ed="R072" n="0776a07"/>義故。強名眞如。字事差別。其相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0803b04"/><lb ed="R072" n="0776a08"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0803b0401"><l>性眞如理體</l><l>平等平等一</l><l>無有一多相</l>
<lb ed="X" n="0803b05"/><lb ed="R072" n="0776a09"/><l>故名爲眞如</l></lg>
<lb ed="X" n="0803b06"/><lb ed="R072" n="0776a10"/><p xml:id="pX45p0803b0601">論曰。性眞如理。平等平等。唯同一相。亦無一相。亦
<lb ed="X" n="0803b07"/><lb ed="R072" n="0776a11"/>無多相。無一相故遠離同緣。無他相故遠離異緣。
<lb ed="X" n="0803b08"/><lb ed="R072" n="0776a12"/>以此義故。名爲眞如。如是眞如。二種淨智親所內
<lb ed="X" n="0803b09"/><lb ed="R072" n="0776a13"/>證。復次眞如各有十義。云何爲十眞。一根字事眞。
<lb ed="X" n="0803b10"/><lb ed="R072" n="0776a14"/>乃至第十總字事眞。如是十眞。十種本義相應俱
<lb ed="X" n="0803b11"/><lb ed="R072" n="0776a15"/>有。不相捨離。是故同名表示而<anchor xml:id="nkr_note_add_0803b1101" n="0803b1101"/><anchor xml:id="beg0803b1101" n="0803b1101"/>已<anchor xml:id="end0803b1101"/>。云何十如。一鏡
<lb ed="X" n="0803b12"/><lb ed="R072" n="0776a16"/>字事如。乃至第十覺字事如。如是十如。十種覺義
<lb ed="X" n="0803b13"/><lb ed="R072" n="0776a17"/>相應俱有。不相捨離。是故同名表示而<anchor xml:id="nkr_note_add_0803b1301" n="0803b1301"/><anchor xml:id="beg0803b1301" n="0803b1301"/>已<anchor xml:id="end0803b1301"/>。所以者
<lb ed="X" n="0803b14"/><lb ed="R072" n="0776a18"/>何。十種眞理本有法身有德方便。十種如理。薩般
<lb ed="X" n="0803b15"/><lb ed="R072" n="0776b01"/>若慧有覺方便。以此義故。更重言詞。作如是示。此
<lb ed="X" n="0803b16"/><lb ed="R072" n="0776b02"/>中所說。二眞如中當何眞如。謂淸淨眞如。非染淨
<lb ed="X" n="0803b17"/><lb ed="R072" n="0776b03"/>眞如。染淨眞如。字事差別。其相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0803b18"/><lb ed="R072" n="0776b04"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0803b1801"><l>淸淨眞如理</l><l>不守自性故</l><l>而能受染熏</l>
<lb ed="X" n="0803b19"/><lb ed="R072" n="0776b05"/><l>名染淨眞如</l></lg>
<lb ed="X" n="0803b20"/><lb ed="R072" n="0776b06"/><p xml:id="pX45p0803b2001">論曰。淸淨眞如理。從無始來。平等平等。自性淸淨。
<lb ed="X" n="0803b21"/><lb ed="R072" n="0776b07"/>不生不滅。亦無去來。亦無住處。而眞如理性不守
<lb ed="X" n="0803b22"/><lb ed="R072" n="0776b08"/>自性故。隨緣動轉。是故名爲染淨眞如。二染淨智
<lb ed="X" n="0803b23"/><lb ed="R072" n="0776b09"/>親所內證。相應俱有。不相捨離。如是等義。觀前所
<lb ed="X" n="0803b24"/><lb ed="R072" n="0776b10"/>說。比類應知。以何義故。強名虗空。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0803003" n="0803003"/>字事差別。其相
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0803c" n="0803c"/>
<lb ed="X" n="0803c01"/><lb ed="R072" n="0776b11"/>云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0803c02"/><lb ed="R072" n="0776b12"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0803c0201"><l>虗空有十義</l><l>體雖同義事</l><l>各各差別故</l>
<lb ed="X" n="0803c03"/><lb ed="R072" n="0776b13"/><l>謂無礙等義</l></lg>
<lb ed="X" n="0803c04"/><lb ed="R072" n="0776b14"/><p xml:id="pX45p0803c0401">論曰。性虗空理有十種義。一無障礙義。諸色法中
<lb ed="X" n="0803c05"/><lb ed="R072" n="0776b15"/>無障礙故。二周遍義。無所不至故。三平等義。無簡
<lb ed="X" n="0803c06"/><lb ed="R072" n="0776b16"/>擇故。四廣大義。無分際故。五無相義。絕色相故。六
<lb ed="X" n="0803c07"/><lb ed="R072" n="0776b17"/>淸淨義。無塵累故。七不動義。無成壞故。八有空義。
<lb ed="X" n="0803c08"/><lb ed="R072" n="0776b18"/>滅有量故。九空空義。離空著故。十無得義。不能執
<lb ed="X" n="0803c09"/><lb ed="R072" n="0777a01"/>故。如是十事。義用差<anchor xml:id="nkr_note_orig_0803004" n="0803004"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0803004" n="0803004"/>別。捨離。二虗空中當何虗空。
<lb ed="X" n="0803c10"/><lb ed="R072" n="0777a02"/>謂淸淨虗空。非染淨虗空。染淨虗空。字事差別。其
<lb ed="X" n="0803c11"/><lb ed="R072" n="0777a03"/>相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0803c12"/><lb ed="R072" n="0777a04"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0803c1201"><l>淸淨虗空理</l><l>不守自性故</l><l>而能受染熏</l>
<lb ed="X" n="0803c13"/><lb ed="R072" n="0777a05"/><l>名染淨虗空</l></lg>
<lb ed="X" n="0803c14"/><lb ed="R072" n="0777a06"/><p xml:id="pX45p0803c1401">論曰。淸淨虗空具足十德。亦無染相。亦無淨相。而
<lb ed="X" n="0803c15"/><lb ed="R072" n="0777a07"/>虗空性不守自性故。能受染熏。隨緣流轉。是故名
<lb ed="X" n="0803c16"/><lb ed="R072" n="0777a08"/>爲染淨虗空。能熏所熏建立誹謗等種種門。至廣
<lb ed="X" n="0803c17"/><lb ed="R072" n="0777a09"/>說分其理具顯。</p>
<lb ed="X" n="0803c18"/><lb ed="R072" n="0777a10"/><p xml:id="pX45p0803c1801"><anchor xml:id="nkr_note_add_0803c1801" n="0803c1801"/><anchor xml:id="beg0803c1801" n="0803c1801"/>已<anchor xml:id="end0803c1801"/>說字事門。次說隨釋門。所言覺義<anchor xml:id="nkr_note_orig_0803005" n="0803005"/>者者。卽是總
<lb ed="X" n="0803c19"/><lb ed="R072" n="0777a11"/>句。從此<anchor xml:id="nkr_note_add_0803c1901" n="0803c1901"/><anchor xml:id="beg0803c1901" n="0803c1901"/>已<anchor xml:id="end0803c1901"/>下皆是別句。總者通表一切覺故。別者
<lb ed="X" n="0803c20"/><lb ed="R072" n="0777a12"/>各各差別說故。就別句中。先說淸淨本覺淸淨始
<lb ed="X" n="0803c21"/><lb ed="R072" n="0777a13"/>覺。次說染淨本覺染淨始覺。如其次第說相可見。
<lb ed="X" n="0803c22"/><lb ed="R072" n="0777a14"/>謂心體離念相者。卽是淸淨本覺。心謂卽是自性
<lb ed="X" n="0803c23"/><lb ed="R072" n="0777a15"/>淸淨心。體謂卽是本有法身體。如是心體卽名本。
<lb ed="X" n="0803c24"/><lb ed="R072" n="0777a16"/>覺。離念相者。卽是顯示淸淨之義。所謂遠離大無
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0804a" n="0804a"/>
<lb ed="X" n="0804a01"/><lb ed="R072" n="0777a17"/>明念。故言離念。遠離四種無常之相。故言離相。過
<lb ed="X" n="0804a02"/><lb ed="R072" n="0777a18"/>於恒沙煩惱眷屬。此五有爲以有根本。是故擧本
<lb ed="X" n="0804a03"/><lb ed="R072" n="0777b01"/>無。示末眷屬皆空。離念相者。卽唱淸淨本覺人辭。
<lb ed="X" n="0804a04"/><lb ed="R072" n="0777b02"/>者卽人故。等虗空界無所不遍者。如是覺者善證
<lb ed="X" n="0804a05"/><lb ed="R072" n="0777b03"/>具足十種德義虗空理故。法界一相者。如是覺者
<lb ed="X" n="0804a06"/><lb ed="R072" n="0777b04"/>於所證之眞如法界。而共和合。一味一相無差別
<lb ed="X" n="0804a07"/><lb ed="R072" n="0777b05"/>故。卽是如來平等法身者。善證二種勝妙之理。淸
<lb ed="X" n="0804a08"/><lb ed="R072" n="0777b06"/>淨覺者。卽是法身如來自性自體故。依此法身。說
<lb ed="X" n="0804a09"/><lb ed="R072" n="0777b07"/>名本覺者。本有法身自性德中而作歸依。建立淸
<lb ed="X" n="0804a10"/><lb ed="R072" n="0777b08"/>淨本覺稱故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804a11"/><lb ed="R072" n="0777b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0804a1101">本曰。何以故。本覺義者。對始覺義說。以始覺者。卽同
<lb ed="X" n="0804a12"/><lb ed="R072" n="0777b10"/>本覺。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804a13"/><lb ed="R072" n="0777b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0804a1301">論曰。此說淸淨始覺。何以故者。卽請問辭。爲欲建
<lb ed="X" n="0804a14"/><lb ed="R072" n="0777b12"/>立淸淨始覺。作如是請。問相云何。謂有衆生作如
<lb ed="X" n="0804a15"/><lb ed="R072" n="0777b13"/>是難。本有法身從本<anchor xml:id="nkr_note_add_0804a1501" n="0804a1501"/><anchor xml:id="beg0804a1501" n="0804a1501"/>已<anchor xml:id="end0804a1501"/>來具足無量性之功德。常
<lb ed="X" n="0804a16"/><lb ed="R072" n="0777b14"/>恒明常。常恒自在。依此義故名爲本覺者。如是本
<lb ed="X" n="0804a17"/><lb ed="R072" n="0777b15"/>覺者。於何時中。何因緣故。具足一切無量功德。名
<lb ed="X" n="0804a18"/><lb ed="R072" n="0777b16"/>本覺耶。若作是說。此本覺者有大智力。能善斷除
<lb ed="X" n="0804a19"/><lb ed="R072" n="0777b17"/>一切過患。具足圓滿諸功德者。卽此本覺前惑後
<lb ed="X" n="0804a20"/><lb ed="R072" n="0777b18"/>覺。非本覺明。卽此功德不斷<anchor xml:id="nkr_note_add_0804a2001" n="0804a2001"/><anchor xml:id="beg0804a2001" n="0804a2001"/>已<anchor xml:id="end0804a2001"/>前隱。斷<anchor xml:id="nkr_note_add_0804a2002" n="0804a2002"/><anchor xml:id="beg0804a2002" n="0804a2002"/>已<anchor xml:id="end0804a2002"/>後顯。非
<lb ed="X" n="0804a21"/><lb ed="R072" n="0778a01"/>自性明。豈惑覺隱顯。本有之義而得成立。若作是
<lb ed="X" n="0804a22"/><lb ed="R072" n="0778a02"/>說。常斷更不斷。常具足更不具足。是故應有本斷
<lb ed="X" n="0804a23"/><lb ed="R072" n="0778a03"/>本德者。此義亦不成立。無功德過故。謂一切障。從
<lb ed="X" n="0804a24"/><lb ed="R072" n="0778a04"/>本斷說。更不待斷。一切功德。從本具足。更不待具
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0804b" n="0804b"/>
<lb ed="X" n="0804b01"/><lb ed="R072" n="0778a05"/>足。覺者卽是始覺。非彼本覺。是故般若波羅蜜經
<lb ed="X" n="0804b02"/><lb ed="R072" n="0778a06"/>說。若覺者是始覺。若不覺者卽是無明。若離此二
<lb ed="X" n="0804b03"/><lb ed="R072" n="0778a07"/>者。卽名本覺。以何義故作如是說。本有法身自性
<lb ed="X" n="0804b04"/><lb ed="R072" n="0778a08"/>德中。而作歸依說名本覺。故言何以故。本覺義者
<lb ed="X" n="0804b05"/><lb ed="R072" n="0778a09"/>對始覺說者。直決彼疑。謂<name role="" type="person">馬鳴</name>師自通而言。淸淨
<lb ed="X" n="0804b06"/><lb ed="R072" n="0778a10"/>本覺。從本<anchor xml:id="nkr_note_add_0804b0601" n="0804b0601"/><anchor xml:id="beg0804b0601" n="0804b0601"/>已<anchor xml:id="end0804b0601"/>來不生不滅。非建立有。非誹謗無。或
<lb ed="X" n="0804b07"/><lb ed="R072" n="0778a11"/>非過患。或非功德。言語道絕。心行處滅。而有言說。
<lb ed="X" n="0804b08"/><lb ed="R072" n="0778a12"/>具足圓滿。過於恒沙無量性德。名曰本覺者。當知
<lb ed="X" n="0804b09"/><lb ed="R072" n="0778a13"/>從無始來。而有淸淨始覺。發大智力。發大定力。於
<lb ed="X" n="0804b10"/><lb ed="R072" n="0778a14"/>一切時。於一切處。常恒對治。過於恒沙無量無邊
<lb ed="X" n="0804b11"/><lb ed="R072" n="0778a15"/>過患之海。具足圓滿。過於恒沙無量無邊功德淨
<lb ed="X" n="0804b12"/><lb ed="R072" n="0778a16"/>品。對此淸淨始覺者故。立彼淸淨本覺之稱。以始
<lb ed="X" n="0804b13"/><lb ed="R072" n="0778a17"/>覺者卽同本覺者。作其所由。謂以自然始覺與彼
<lb ed="X" n="0804b14"/><lb ed="R072" n="0778a18"/>本覺同故。得對始覺示本覺故。如是二覺熏習差
<lb ed="X" n="0804b15"/><lb ed="R072" n="0778b01"/>別。其相云何。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0804b16"/><lb ed="R072" n="0778b02"/><lg type="regular" xml:id="lgX45p0804b1601"><l>淸淨本始覺</l><l>從無始<anchor xml:id="nkr_note_add_0804b1601" n="0804b1601"/><anchor xml:id="beg0804b1601" n="0804b1601"/>已<anchor xml:id="end0804b1601"/>來</l><l>遠離一切染</l>
<lb ed="X" n="0804b17"/><lb ed="R072" n="0778b03"/><l>湛明若虗空</l><l>是故此門中</l><l>無能熏染法</l>
<lb ed="X" n="0804b18"/><lb ed="R072" n="0778b04"/><l>無所熏淨法</l><l>唯有自家德</l></lg>
<lb ed="X" n="0804b19"/><lb ed="R072" n="0778b05"/><p xml:id="pX45p0804b1901">論曰。如是二覺無有能熏所熏差別。唯有自家眞
<lb ed="X" n="0804b20"/><lb ed="R072" n="0778b06"/>實功德故。此門中不應建立能熏所熏。若如是者。
<lb ed="X" n="0804b21"/><lb ed="R072" n="0778b07"/>於此門中。有何熏義。所謂有熏。染法淨法不相待
<lb ed="X" n="0804b22"/><lb ed="R072" n="0778b08"/>成。所謂卽是具足轉熏。此熏云何。謂白白故。三身
<lb ed="X" n="0804b23"/><lb ed="R072" n="0778b09"/>本有契經云。本有本覺。本有始覺。唯有德熏。無患
<lb ed="X" n="0804b24"/><lb ed="R072" n="0778b10"/>德熏。唯有滿轉。無分轉事故。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X45.0771.0804c" n="0804c"/>
<lb ed="X" n="0804c01"/><lb ed="R072" n="0778b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0804c0101">本曰。始覺義者。依本覺故而有不覺。依不覺故說有
<lb ed="X" n="0804c02"/><lb ed="R072" n="0778b12"/>始覺。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804c03"/><lb ed="R072" n="0778b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0804c0301">論曰。此說離性二覺。所謂通示離性本始。依本覺
<lb ed="X" n="0804c04"/><lb ed="R072" n="0778b14"/>故而有不覺者。卽是離性本覺。依不覺故說有覺
<lb ed="X" n="0804c05"/><lb ed="R072" n="0778b15"/>者。卽是離性始覺。此義云何。本覺般若不守自性
<lb ed="X" n="0804c06"/><lb ed="R072" n="0778b16"/>故。善受染熏彼諸染法。令得住止。卽是本覺離性
<lb ed="X" n="0804c07"/><lb ed="R072" n="0778b17"/>之義。始覺般若不守自性故。依諸染法。如今方起。
<lb ed="X" n="0804c08"/><lb ed="R072" n="0778b18"/>被彼染誑故。卽是始覺離性之義。始覺般若能斷
<lb ed="X" n="0804c09"/><lb ed="R072" n="0779a01"/>諸障證諸功德。何故說言。始覺之智被染誑耶。於
<lb ed="X" n="0804c10"/><lb ed="R072" n="0779a02"/>無過法立諸過患斷除障故。於無德法立諸功德。
<lb ed="X" n="0804c11"/><lb ed="R072" n="0779a03"/>證得理故。若爾始覺於何時中而得離妄。極解脫
<lb ed="X" n="0804c12"/><lb ed="R072" n="0779a04"/>道時。方得究竟離。於彼時中。到無念故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804c13"/><lb ed="R072" n="0779a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX45p0804c1301">本曰。又以覺心源故。名究竟覺。不覺心源故。非究竟
<lb ed="X" n="0804c14"/><lb ed="R072" n="0779a06"/>覺。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804c15"/><lb ed="R072" n="0779a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX45p0804c1501">論曰。滿分二事下當顯示。<anchor xml:id="nkr_note_add_0804c1501" n="0804c1501"/><anchor xml:id="beg0804c1501" n="0804c1501"/>已<anchor xml:id="end0804c1501"/>說略說兩覺安立門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0804c16"/><lb ed="R072" n="0779a08"/>
<lb ed="X" n="0804c17"/><lb ed="R072" n="0779a09"/><cb:juan fun="close" n="1b"><cb:jhead>釋摩訶衍論疏卷上末</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0804c18"/><lb ed="R072" n="0779a10"/>
<lb ed="X" n="0804c19"/><lb ed="R072" n="0779a11"/><cb:div type="w"><p xml:id="pX45p0804c1901">卍云。佚失中卷本末。誠爲可惜矣。</p></cb:div>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0784a1901" to="#end0784a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0784a2301" to="#end0784a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0784b0901" to="#end0784b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0784b1801" to="#end0784b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0784c0901" to="#end0784c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0785a0501" to="#end0785a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0785b1601" to="#end0785b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0786a0601" to="#end0786a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0786b2001" to="#end0786b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0787b0701" to="#end0787b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0788a1201" to="#end0788a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0789b1901" to="#end0789b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0789c0201" to="#end0789c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0789c1101" to="#end0789c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0790b2301" to="#end0790b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0790c1801" to="#end0790c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0791a2401" to="#end0791a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0791c1301" to="#end0791c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0791c2001" to="#end0791c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0791c2401" to="#end0791c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0792a0401" to="#end0792a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0793b2001" to="#end0793b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0793c1401" to="#end0793c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0794c2101" to="#end0794c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0795a0601" to="#end0795a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0795b1801" to="#end0795b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0795c0601" to="#end0795c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0796a0101" to="#end0796a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0796a0701" to="#end0796a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">秊</lem><rdg wit="#wit.orig">季</rdg></app>
<app from="#beg0796b0301" to="#end0796b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0796c1201" to="#end0796c1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0796c1901" to="#end0796c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0797a0401" to="#end0797a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0798a1301" to="#end0798a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0799b0201" to="#end0799b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0799c1701" to="#end0799c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0800a0401" to="#end0800a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0800a0601" to="#end0800a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0801b0201" to="#end0801b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0802a2301" to="#end0802a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0802a2302" to="#end0802a2302"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0803a0601" to="#end0803a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0803a1401" to="#end0803a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0803a1601" to="#end0803a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0803b1101" to="#end0803b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0803b1301" to="#end0803b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0803c1801" to="#end0803c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0803c1901" to="#end0803c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0804a1501" to="#end0804a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0804a2001" to="#end0804a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0804a2002" to="#end0804a2002"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0804b0601" to="#end0804b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0804b1601" to="#end0804b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0804c1501" to="#end0804c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="cbeta-notes">
<head>CBETA 校注</head>
<p>
<note n="0787003" resp="#resp3" type="mod" target="#nkr_note_mod_0787003">訖論作已</note>
<note n="0797001" resp="#resp3" type="mod" target="#nkr_note_mod_0797001">以論作已</note>
<note n="0802002" resp="#resp3" type="mod" target="#nkr_note_mod_0802002">補入已字</note>
<note n="0803004" resp="#resp3" type="mod" target="#nkr_note_mod_0803004">別下論有若據其體無別而已此虛空理二種淨智親所內證相應俱有不相二十六字</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0782001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0782001">疑有脫紙</note>
<note n="0784001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0784001">曰疑說</note>
<note n="0784002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0784002 #note_star_7 #note_star_8">卽論作則下同</note>
<note n="0784003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0784003 #note_star_1">遍作徧下同</note>
<note n="0785001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0785001">頓論作類</note>
<note n="0786001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0786001">補入故字</note>
<note n="0786002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0786002">違論作遣或遺</note>
<note n="0786003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0786003">志作至</note>
<note n="0787001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0787001">法論作往</note>
<note n="0787002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0787002">補入故字</note>
<note n="0787003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0787003">訖論作巳</note>
<note n="0788001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0788001">繁論作煩</note>
<note n="0789001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0789001">差論作各</note>
<note n="0789002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0789002">言論作曰</note>
<note n="0789003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0789003">徒論作滅後</note>
<note n="0789004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0789004">部下有廣說優婆薩提那利益意樂廣大衆生造作十部之十九字</note>
<note n="0790001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0790001">論無出字</note>
<note n="0790002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0790002">雜上論有應字</note>
<note n="0790003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0790003">行論作衍</note>
<note n="0791001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0791001">本下論有法字</note>
<note n="0791002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0791002">論卷第二</note>
<note n="0791003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0791003">者論作故</note>
<note n="0792001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0792001">曰論作說</note>
<note n="0792002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0792002">見論作現</note>
<note n="0792003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0792003">出下論有生字</note>
<note n="0792004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0792004 #note_star_6">云論作說下同</note>
<note n="0793001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0793001">依論作因</note>
<note n="0793002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0793002">持論作治</note>
<note n="0796001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0796001 #note_star_2 #note_star_3 #note_star_4 #note_star_5">則論作卽下同</note>
<note n="0796002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0796002">論無以字</note>
<note n="0796003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0796003">撥論作癈</note>
<note n="0796004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0796004">＊知論作智（＊印ノ字ハ本文ト異ナル。<g ref="#CB18834">󴦒</g>）</note>
<note n="0797001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0797001">以論作巳</note>
<note n="0797002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0797002">言論作曰</note>
<note n="0797003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0797003">如下一有一心二字</note>
<note n="0797004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0797004">滅下一有一心二字</note>
<note n="0797005" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0797005">作論作非</note>
<note n="0797006" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0797006">非論作彼</note>
<note n="0798001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0798001">不上論有不生二字</note>
<note n="0798002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0798002">以論作依</note>
<note n="0800001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0800001">之論作見</note>
<note n="0801001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0801001">耶下論有識字</note>
<note n="0801002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0801002">論無識字下同</note>
<note n="0801003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0801003">智下論有名楞伽王識何名爲楞伽王以之爲喩示彼緣起陀羅尼智二十三字</note>
<note n="0801004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0801004">補入攝字次同</note>
<note n="0802001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0802001">異下論有別異二字</note>
<note n="0802002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0802002">補入巳字</note>
<note n="0802003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0802003">論卷第三</note>
<note n="0802004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0802004">明論作鏡</note>
<note n="0803001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0803001">或通惑下同</note>
<note n="0803002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0803002">補入論曰二字</note>
<note n="0803003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0803003">補入字字</note>
<note n="0803004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0803004">別下論有若據其體無別而巳此虛空理二種淨智親所內證相應俱有不相二十六字</note>
<note n="0803005" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0803005">補入者字</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0784a1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0784a1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0784a2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0784a2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0784b0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0784b0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0784b1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0784b1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0784c0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0784c0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0785a0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0785a0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0785b1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0785b1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0786a0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0786a0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0786b2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0786b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0787b0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0787b0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0788a1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0788a1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0789b1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0789b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0789c0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0789c0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0789c1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0789c1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0790b2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0790b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0790c1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0790c1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0791a2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0791a2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0791c1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0791c1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0791c2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0791c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0791c2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0791c2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0792a0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0792a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0793b2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0793b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0793c1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0793c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0794c2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0794c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0795a0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0795a0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0795b1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0795b1801">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0795c0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0795c0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0796a0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0796a0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0796a0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0796a0701">秊【CB】，季【卍續】</note>
<note n="0796b0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0796b0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0796c1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0796c1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0796c1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0796c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0797a0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0797a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0798a1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0798a1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0799b0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0799b0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0799c1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0799c1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0800a0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0800a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0800a0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0800a0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0801b0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0801b0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0802a2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0802a2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0802a2302" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0802a2302">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0803a0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0803a0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0803a1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0803a1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0803a1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0803a1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0803b1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0803b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0803b1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0803b1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0803c1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0803c1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0803c1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0803c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0804a1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0804a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0804a2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0804a2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0804a2002" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0804a2002">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0804b0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0804b0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0804b1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0804b1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0804c1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0804c1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>