<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X57n0977">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 977 四敎儀備釋</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 977 四敎儀備釋</title>
			<author>元 元粹述</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp6"><resp>corrections</resp><name>CBETA.shin</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>2卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">57</idno>.<idno type="no">977</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2023-06-19 23:55:35 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">四敎儀備釋</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00331">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00331</charName>
				<mapping cb:dec="983371" type="PUA">U+F014B</mapping>
			<mapping type="unicode">U+235E5</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>棘</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[束*束]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00701">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00701</charName>
				<mapping cb:dec="983741" type="PUA">U+F02BD</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3B4A</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>析</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[木*片]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01926">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName>
				<mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02494">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName>
				<mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15106">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15106</charName>
				<mapping cb:dec="998146" type="PUA">U+F3B02</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+9B31</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鬱</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鬱-山+止]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB16014">
				<charName>CBETA CHARACTER CB16014</charName>
				<mapping cb:dec="999054" type="PUA">U+F3E8E</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+979E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鞞</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鞥-合+(白-日+田)]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2005-06-06T13:40:42">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0608b" n="0608b"/>
<lb ed="X" n="0608b01"/>
<lb ed="X" n="0608b02"/>
<lb ed="X" n="0608b03"/>
<lb ed="X" n="0608b04"/>
<lb ed="X" n="0608b05"/><cb:docNumber>No. 977</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0608b06"/><lb ed="R102" n="0142a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>天台四敎儀備釋上</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0608b07"/>
<lb ed="X" n="0608b08"/><lb ed="R102" n="0142a02"/><byline cb:type="author">苕谿沙門　元粹　述</byline>
<lb ed="X" n="0608b09"/><lb ed="R102" n="0142a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0608b0901">天台四敎儀　高麗沙門</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0608b10"/><lb ed="R102" n="0142a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0608b1001"><name role="" type="person">天台山</name>乃智者幽棲行道之地以處命人也雖吾
<lb ed="X" n="0608b11"/><lb ed="R102" n="0142a05"/>祖生緣得道垂化示寂不在此山蓋爲符定光懸
<lb ed="X" n="0608b12"/><lb ed="R102" n="0142a06"/>記兼展平生志願故事載別傳此山上應三台故
<lb ed="X" n="0608b13"/><lb ed="R102" n="0142a07"/>名天台舊亦名南嶽俗諺亦稱天梯如輔行一<note place="inline">十七</note>
<lb ed="X" n="0608b14"/><lb ed="R102" n="0142a08"/>釋敎者效也亦詮理化物爲義也敎有化儀化法
<lb ed="X" n="0608b15"/><lb ed="R102" n="0142a09"/>只言四敎者通名立題義攝兩種別文云八敎合
<lb ed="X" n="0608b16"/><lb ed="R102" n="0142a10"/>二四以標之耳儀式也舊據釋籤金錍二文以明
<lb ed="X" n="0608b17"/><lb ed="R102" n="0142a11"/>立題今皆不用高麗東夷之國名沙門乃釋氏之
<lb ed="X" n="0608b18"/><lb ed="R102" n="0142a12"/>通稱此翻勤息勤行衆善止息諸惡故又沙門復
<lb ed="X" n="0608b19"/><lb ed="R102" n="0142a13"/>以釋爲姓者始自晉安法師增一云四河入海同
<lb ed="X" n="0608b20"/><lb ed="R102" n="0142a14"/>一鹹味四姓出家皆名爲釋顯性錄立四句料簡
<lb ed="X" n="0608b21"/><lb ed="R102" n="0142a15"/>云一是沙門非釋氏出家外道二是釋氏非沙門
<lb ed="X" n="0608b22"/><lb ed="R102" n="0142a16"/>在家釋種三是沙門是釋氏兩土之僧四非釋氏
<lb ed="X" n="0608b23"/><lb ed="R102" n="0142a17"/>非沙門兩土之俗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0608b24"/><lb ed="R102" n="0142a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0608b2401">天台智者大師<note place="inline">止</note>亦名五味。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0608c" n="0608c"/>
<lb ed="X" n="0608c01"/><lb ed="R102" n="0142b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0608c0101">煬帝居藩邸稱晉王從吾祖受戒師謂王曰大王
<lb ed="X" n="0608c02"/><lb ed="R102" n="0142b02"/>迂遵聖禁宜號總持王云師傳佛燈宜稱智者<note place="inline">具載
<lb ed="X" n="0608c03"/><lb ed="R102" n="0142b03"/>別傳</note>判釋者妙樂第一云化儀四敎是判敎之大綱
<lb ed="X" n="0608c04"/><lb ed="R102" n="0142b04"/>化法四敎乃釋義之網目罄無不盡者一大藏敎
<lb ed="X" n="0608c05"/><lb ed="R102" n="0142b05"/>判釋無遺矣舊於此辨提謂攝屬彼經雖明人天
<lb ed="X" n="0608c06"/><lb ed="R102" n="0142b06"/>戒善亦三藏收具見玄籤第十<note place="inline">云云</note>華嚴時從經
<lb ed="X" n="0608c07"/><lb ed="R102" n="0142b07"/>題立名因行如華莊嚴果德具云大<anchor xml:id="nkr_note_orig_0608001" n="0608001"/>方佛華嚴經
<lb ed="X" n="0608c08"/><lb ed="R102" n="0142b08"/>此人法喩三具足更有單三複三謂七種立題如
<lb ed="X" n="0608c09"/><lb ed="R102" n="0142b09"/>妙宗第一<note place="inline">云云</note>鹿苑亦曰柰苑亦名仙苑如來昔
<lb ed="X" n="0608c10"/><lb ed="R102" n="0142b10"/>生垂化之地緣載輔行<note place="inline">云云</note>阿含翻無比法玅玄
<lb ed="X" n="0608c11"/><lb ed="R102" n="0142b11"/><note place="inline">十一</note>云增一明人天因果中明眞寂深義雜明諸禪
<lb ed="X" n="0608c12"/><lb ed="R102" n="0142b12"/>定長破外道而通說無常知苦斷集證滅修道<note place="inline">文</note>
<lb ed="X" n="0608c13"/><lb ed="R102" n="0142b13"/>方等從事法立名四敎並談曰方四機普益曰等
<lb ed="X" n="0608c14"/><lb ed="R102" n="0142b14"/>乃調斥之方等也若行法經稱方等典就理得名
<lb ed="X" n="0608c15"/><lb ed="R102" n="0142b15"/>如釋籤云此以理等名方等典非謂生酥調斥之
<lb ed="X" n="0608c16"/><lb ed="R102" n="0142b16"/>方等止觀又以四門入<name role="" type="person">淸涼池</name>曰方所契之理曰
<lb ed="X" n="0608c17"/><lb ed="R102" n="0142b17"/>等此約行理合釋今方等時非後二種維摩詰翻
<lb ed="X" n="0608c18"/><lb ed="R102" n="0142b18"/>淨名亦<name role="" type="person">無垢稱</name>思益梵天所問經楞伽翻不可往
<lb ed="X" n="0608c19"/><lb ed="R102" n="0143a01"/>楞嚴翻健相三昧翻調直定亦云正受金卽法身
<lb ed="X" n="0608c20"/><lb ed="R102" n="0143a02"/>光卽般若明卽解脫<name role="" type="person">勝鬘夫人</name>乃波斯匿王女摩
<lb ed="X" n="0608c21"/><lb ed="R102" n="0143a03"/>訶翻大多勝般若翻智慧<note place="inline">般若五不翻之中一如法數</note>摩訶般
<lb ed="X" n="0608c22"/><lb ed="R102" n="0143a04"/>涅槃那飜大滅度如來四十九年說法總成五時
<lb ed="X" n="0608c23"/><lb ed="R102" n="0143a05"/>頌曰阿含十二方等八二十二年般若談法華涅
<lb ed="X" n="0608c24"/><lb ed="R102" n="0143a06"/>槃共八年華嚴最初三七日此是別五時更有通
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0609a" n="0609a"/>
<lb ed="X" n="0609a01"/><lb ed="R102" n="0143a07"/>五時收經如妙玄第十<note place="inline">二十六</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0609a02"/><lb ed="R102" n="0143a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0609a0201">言八敎者<note place="inline">止</note>然後出藏通別圓。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0609a03"/><lb ed="R102" n="0143a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0609a0301">不從漸來直說於大時部居初故名頓敎中間三
<lb ed="X" n="0609a04"/><lb ed="R102" n="0143a10"/>味次第調停引小向大故名爲漸不思議力一音
<lb ed="X" n="0609a05"/><lb ed="R102" n="0143a11"/>異解互不相知名秘密敎聞小證大聞大證小得
<lb ed="X" n="0609a06"/><lb ed="R102" n="0143a12"/>益不同名不定敎經律論三含藏法義條然不同
<lb ed="X" n="0609a07"/><lb ed="R102" n="0143a13"/>名三藏敎三乘共行利根菩薩通別通圓故名通
<lb ed="X" n="0609a08"/><lb ed="R102" n="0143a14"/>敎獨菩薩法次第斷證別前藏通別後圓敎理智
<lb ed="X" n="0609a09"/><lb ed="R102" n="0143a15"/>斷行位因果一切圓融故名圓敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0609a10"/><lb ed="R102" n="0143a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0609a1001">第一頓敎者<note place="inline">止</note>約敎名兼。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0609a11"/><lb ed="R102" n="0143a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0609a1101">如來者乘如實道來成正覺寂滅三惑究盡二死
<lb ed="X" n="0609a12"/><lb ed="R102" n="0143a18"/>永亡三惑亦名五住謂見思爲四住塵沙無明爲
<lb ed="X" n="0609a13"/><lb ed="R102" n="0143b01"/>一住同居名分段生死方便實報名變易生死四
<lb ed="X" n="0609a14"/><lb ed="R102" n="0143b02"/>十一位者圓敎分眞住行向地等覺也妙玄亦云
<lb ed="X" n="0609a15"/><lb ed="R102" n="0143b03"/>四十一地蓋華嚴列衆菩薩雖多擧地位以總攝
<lb ed="X" n="0609a16"/><lb ed="R102" n="0143b04"/>如朝廷文武雖多總曰百僚舊據四念處文前無
<lb ed="X" n="0609a17"/><lb ed="R102" n="0143b05"/>十信後無等覺爲難者誤以部中談位難經前列
<lb ed="X" n="0609a18"/><lb ed="R102" n="0143b06"/>衆也八部者天<note place="inline">一</note>龍<note place="inline">二</note>夜叉<note place="inline">三</note>乾闥婆<note place="inline">四</note>阿修羅
<lb ed="X" n="0609a19"/><lb ed="R102" n="0143b07"/><note place="inline">五</note>迦樓羅<note place="inline">六</note>緊那羅<note place="inline">七</note>摩睺羅伽<note place="inline">八</note>人非人總結
<lb ed="X" n="0609a20"/><lb ed="R102" n="0143b08"/>也須喩月者智德漸圓惑暗究盡乃成斷德<note place="inline">云云</note>
<lb ed="X" n="0609a21"/><lb ed="R102" n="0143b09"/>盧舍那翻淨滿亦名光明遍照此華嚴敎主於道
<lb ed="X" n="0609a22"/><lb ed="R102" n="0143b10"/>樹下現起尊特修多羅翻契經契理契機也十二
<lb ed="X" n="0609a23"/><lb ed="R102" n="0143b11"/>部之總名亦別爲十二部中第一龍鬼等得預法
<lb ed="X" n="0609a24"/><lb ed="R102" n="0143b12"/>會以乘急戒緩故法華文句二<note place="inline">二十三</note>準涅槃開四
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0609b" n="0609b"/>
<lb ed="X" n="0609b01"/><lb ed="R102" n="0143b13"/>句如常說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0609b02"/><lb ed="R102" n="0143b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0609b0201">此經中云<note place="inline">止</note>如聾若啞等是也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0609b03"/><lb ed="R102" n="0143b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0609b0301">日出等者妙玄第一明三照准舊譯華嚴二十九
<lb ed="X" n="0609b04"/><lb ed="R102" n="0143b16"/>寶王如來性起品譬文有四合法有五今家合四
<lb ed="X" n="0609b05"/><lb ed="R102" n="0143b17"/>爲三演三成五以對涅槃十三聖行品相生五味
<lb ed="X" n="0609b06"/><lb ed="R102" n="0143b18"/>又妙玄第十引法華信解品文用對五味倂圖于
<lb ed="X" n="0609b07"/><lb ed="R102" n="0144a01"/>下。</p>
<lb ed="X" n="0609b08"/><lb ed="R102" n="0144a02"/><p xml:id="pX57p0609b0801"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0609_01.gif"/></figure></p>
<lb ed="X" n="0609b09"/>
<lb ed="X" n="0609b10"/>
<lb ed="X" n="0609b11"/>
<lb ed="X" n="0609b12"/>
<lb ed="X" n="0609b13"/>
<lb ed="X" n="0609b14"/>
<lb ed="X" n="0609b15"/>
<lb ed="X" n="0609b16"/>
<lb ed="X" n="0609b17"/><lb ed="R102" n="0144a11"/><p xml:id="pX57p0609b1701">十二部經頌云。</p>
<lb ed="X" n="0609b18"/><lb ed="R102" n="0144a12"/><lg xml:id="lgX57p0609b1801"><l>長行重頌幷授記</l><l>孤起無問而自說</l></lg>
<lb ed="X" n="0609b19"/><lb ed="R102" n="0144a13"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0609b1901"><l>因緣譬喩及本事</l><l>本生方廣未曾有</l>
<lb ed="X" n="0609b20"/><lb ed="R102" n="0144a14"/><l>論議俱成十二名</l><l>廣如大論三十七</l></lg>
<lb ed="X" n="0609b21"/><lb ed="R102" n="0144a15"/><p xml:id="pX57p0609b2101">妙玄云大小各具十二部但小乘中說非大乘之
<lb ed="X" n="0609b22"/><lb ed="R102" n="0144a16"/>義別讓三存九小乘<g ref="#CB01926">灰</g>斷無方廣經說必假緣無
<lb ed="X" n="0609b23"/><lb ed="R102" n="0144a17"/>無問自說雖有授記記作佛少又論大乘九小乘
<lb ed="X" n="0609b24"/><lb ed="R102" n="0144a18"/>十一部爲緣別說具在玄文<note place="inline">文六十七</note>信解品譬喩周
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0609c" n="0609c"/>
<lb ed="X" n="0609c01"/><lb ed="R102" n="0144b01"/>後四大弟子具領五時文也卽遣旁人等說華嚴
<lb ed="X" n="0609c02"/><lb ed="R102" n="0144b02"/>敎以擬宜也如加被四菩薩說住行向地四十位
<lb ed="X" n="0609c03"/><lb ed="R102" n="0144b03"/>法慧說十住功德林說十行行金剛幢說十向金
<lb ed="X" n="0609c04"/><lb ed="R102" n="0144b04"/>剛藏說十地具如釋籤第十聲聞在座如聾若啞
<lb ed="X" n="0609c05"/><lb ed="R102" n="0144b05"/>謂有耳不聞圓頓敎有眼不見舍那身以不見故
<lb ed="X" n="0609c06"/><lb ed="R102" n="0144b06"/>不能讚歎故如聾啞此同妙玄第一云頓說本不
<lb ed="X" n="0609c07"/><lb ed="R102" n="0144b07"/>爲小小雖在座如聾如啞然準妙玄第十華嚴初
<lb ed="X" n="0609c08"/><lb ed="R102" n="0144b08"/>分永無聲聞後分則有此似前分有聲聞者別行
<lb ed="X" n="0609c09"/><lb ed="R102" n="0144b09"/>疏記云以後顯前機未堪大<note place="inline">文下十五</note>昔慧覺謂前分
<lb ed="X" n="0609c10"/><lb ed="R102" n="0144b10"/>雖無形服有根性聲聞釋歎者誤矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0609c11"/><lb ed="R102" n="0144b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0609c1101">第二漸者<note place="inline">止</note>事六度等敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0609c12"/><lb ed="R102" n="0144b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0609c1201">初中終三漸之始寢大施小也約佛意則寢於法
<lb ed="X" n="0609c13"/><lb ed="R102" n="0144b13"/>華據化儀則寢於華嚴處說不動而遊身論脫珍
<lb ed="X" n="0609c14"/><lb ed="R102" n="0144b14"/>著弊文互顯耳又不動而遊者妙應無謀大小異
<lb ed="X" n="0609c15"/><lb ed="R102" n="0144b15"/>見如人覩月東西各行皆有月隨月實不往舍那
<lb ed="X" n="0609c16"/><lb ed="R102" n="0144b16"/>尊特智定莊嚴故譬珍御丈六應身忍生法惱故
<lb ed="X" n="0609c17"/><lb ed="R102" n="0144b17"/>譬弊垢謂丈六佛著二忍衣時人以衣長丈六爲
<lb ed="X" n="0609c18"/><lb ed="R102" n="0144b18"/>難者非兜率翻知足六欲幷梵世七天之中有內
<lb ed="X" n="0609c19"/><lb ed="R102" n="0145a01"/>院外院菩薩居內院而降神也摩耶翻天后化乘
<lb ed="X" n="0609c20"/><lb ed="R102" n="0145a02"/>白象貫白日精自右脇入正慧託胎也大乘則乘
<lb ed="X" n="0609c21"/><lb ed="R102" n="0145a03"/>旃檀樓閣等出胎四月八日右脇降誕備載瑞應
<lb ed="X" n="0609c22"/><lb ed="R102" n="0145a04"/>經納妃有三一瞿夷二耶輸三鹿野耶輸生子名
<lb ed="X" n="0609c23"/><lb ed="R102" n="0145a05"/>羅睺羅出家等者頌云。</p>
<lb ed="X" n="0609c24"/><lb ed="R102" n="0145a06"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0609c2401"><l>十九逾城六苦行</l><l>五歲遊歷三十成</l>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0610a" n="0610a"/>
<lb ed="X" n="0610a01"/><lb ed="R102" n="0145a07"/><l>說法度生五十年</l><l>是則共當八十壽</l></lg>
<lb ed="X" n="0610a02"/><lb ed="R102" n="0145a08"/><p xml:id="pX57p0610a0201">菩提翻道草座者因果經說帝釋化爲吉祥童子
<lb ed="X" n="0610a03"/><lb ed="R102" n="0145a09"/>以草施佛坐以成道木樹草座皆表三藏詮生滅
<lb ed="X" n="0610a04"/><lb ed="R102" n="0145a10"/>故劣應者對大乘勝應說也五人者頌云。</p>
<lb ed="X" n="0610a05"/><lb ed="R102" n="0145a11"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0610a0501"><l>頞<g ref="#CB16014">鞞</g><g ref="#CB02494">䟦</g>提幷俱利</l><l>此三屬在父之親</l>
<lb ed="X" n="0610a06"/><lb ed="R102" n="0145a12"/><l>陳如十力母之親</l><l>初轉法輪先度此</l></lg>
<lb ed="X" n="0610a07"/><lb ed="R102" n="0145a13"/><p xml:id="pX57p0610a0701">諸文異出今圖而會之。</p>
<lb ed="X" n="0610a08"/><lb ed="R102" n="0145a14"/><p xml:id="pX57p0610a0801"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0610_01.gif"/></figure></p>
<lb ed="X" n="0610a09"/>
<lb ed="X" n="0610a10"/>
<lb ed="X" n="0610a11"/>
<lb ed="X" n="0610a12"/>
<lb ed="X" n="0610a13"/><lb ed="R102" n="0145b01"/><p xml:id="pX57p0610a1301">文句第五與涅槃疏應法師衆經音義同以摩男
<lb ed="X" n="0610a14"/><lb ed="R102" n="0145b02"/>俱利爲第五一人文句第一却云<g ref="#CB02494">䟦</g>提亦摩男今
<lb ed="X" n="0610a15"/><lb ed="R102" n="0145b03"/>謂摩男翻大名恐是長子之通稱以<g ref="#CB02494">䟦</g>提是甘露
<lb ed="X" n="0610a16"/><lb ed="R102" n="0145b04"/>飯王之長子<note place="inline">出本行集</note>俱利是<name role="" type="person">斛飯王</name>之長子故二人
<lb ed="X" n="0610a17"/><lb ed="R102" n="0145b05"/>互得稱摩男也不然恐文句別有所出釋籤却沒
<lb ed="X" n="0610a18"/><lb ed="R102" n="0145b06"/>陳如開俱利摩男爲二人當俟尋考未敢臆說諦
<lb ed="X" n="0610a19"/><lb ed="R102" n="0145b07"/>度三下文具明事者三藏實有不卽理故此且示
<lb ed="X" n="0610a20"/><lb ed="R102" n="0145b08"/>小始垂化事迹非論八相然大小八相降魔存沒
<lb ed="X" n="0610a21"/><lb ed="R102" n="0145b09"/>舊說大無降魔了魔卽法界故小無住胎不談常
<lb ed="X" n="0610a22"/><lb ed="R102" n="0145b10"/>住故今謂不然華嚴五十八列降魔相豈小乘耶
<lb ed="X" n="0610a23"/><lb ed="R102" n="0145b11"/>又魔卽法界圓敎可爾通別如何當知經論存沒
<lb ed="X" n="0610a24"/><lb ed="R102" n="0145b12"/>祇是隨機異說耳小八相如四敎義大八相如起
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0610b" n="0610b"/>
<lb ed="X" n="0610b01"/><lb ed="R102" n="0145b13"/>信論。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0610b02"/><lb ed="R102" n="0145b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0610b0201">若約時則日照幽谷<note place="inline">止</note>出九部修多羅。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0610b03"/><lb ed="R102" n="0145b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0610b0301">舊譯經二十九卷中以一切大山及金剛寶山合
<lb ed="X" n="0610b04"/><lb ed="R102" n="0145b16"/>譬三乘對於鹿苑今云幽谷者亦準經結文云譬
<lb ed="X" n="0610b05"/><lb ed="R102" n="0145b17"/>如日月出現世間乃至深山幽谷無不普照<note place="inline">文</note>十
<lb ed="X" n="0610b06"/><lb ed="R102" n="0145b18"/>二部出九部者意明相生其實九部亦從佛出。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0610b07"/><lb ed="R102" n="0146a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0610b0701">信解品云<note place="inline">止</note>卽破見思煩惱等義也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0610b08"/><lb ed="R102" n="0146a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0610b0801">二人者約法則諦緣約理則眞俗約人則聲聞緣
<lb ed="X" n="0610b09"/><lb ed="R102" n="0146a03"/>覺也不修相好故云憔悴無力無畏故無威德徐
<lb ed="X" n="0610b10"/><lb ed="R102" n="0146a04"/>語者文句云大敎明理眞實故云疾走往捉小敎
<lb ed="X" n="0610b11"/><lb ed="R102" n="0146a05"/>明理迂隱故云徐語二十年者用八忍八智斷見
<lb ed="X" n="0610b12"/><lb ed="R102" n="0146a06"/>合爲一無礙一解脫用九無礙九解脫斷思總成
<lb ed="X" n="0610b13"/><lb ed="R102" n="0146a07"/>二十餘如文句第六。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0610b14"/><lb ed="R102" n="0146a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0610b1401">次明方等部<note place="inline">止</note>故言對敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0610b15"/><lb ed="R102" n="0146a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0610b1501">方等逗大逗小以大斥小以圓訶偏雖四敎俱說
<lb ed="X" n="0610b16"/><lb ed="R102" n="0146a10"/>收經甚廣然論部意正爲小機釋籤云雖兼斥大
<lb ed="X" n="0610b17"/><lb ed="R102" n="0146a11"/>正在斥小故令小根恥小慕大故今云對半說滿
<lb ed="X" n="0610b18"/><lb ed="R102" n="0146a12"/>也纔證小果便堪彈斥未必須待十二年後後因
<lb ed="X" n="0610b19"/><lb ed="R102" n="0146a13"/>維摩示疾毗耶佛命弟子詣彼問疾故皆述昔被
<lb ed="X" n="0610b20"/><lb ed="R102" n="0146a14"/>彈辭不堪往室中更有禮座去華等事廣如彼經
<lb ed="X" n="0610b21"/><lb ed="R102" n="0146a15"/>半滿字者涅槃第五云譬如長者唯有一子心常
<lb ed="X" n="0610b22"/><lb ed="R102" n="0146a16"/>愛念將詣明師懼不速成尋便將還以愛念故晝
<lb ed="X" n="0610b23"/><lb ed="R102" n="0146a17"/>夜殷勤但敎半字而不敎誨毗伽羅論良由其子
<lb ed="X" n="0610b24"/><lb ed="R102" n="0146a18"/>力未堪故毗伽羅翻字本卽滿字也。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0610c" n="0610c"/>
<lb ed="X" n="0610c01"/><lb ed="R102" n="0146b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0610c0101">若約時則食時<note place="inline">止</note>心漸淳淑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0610c02"/><lb ed="R102" n="0146b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0610c0201">食時則辰時也毗羅三昧經說四食時早起諸天
<lb ed="X" n="0610c03"/><lb ed="R102" n="0146b03"/>日中佛食日西畜生日暮鬼神今當諸天食時子
<lb ed="X" n="0610c04"/><lb ed="R102" n="0146b04"/>信父者得果不虗父信子者聞大不謗互相體悉
<lb ed="X" n="0610c05"/><lb ed="R102" n="0146b05"/>信者順也聞大爲入住小名出本處草庵喩小涅
<lb ed="X" n="0610c06"/><lb ed="R102" n="0146b06"/>槃四明云入見尊特功由業識敎未開故且住草
<lb ed="X" n="0610c07"/><lb ed="R102" n="0146b07"/>庵於此會中得通敎益三索之中當機索也若論
<lb ed="X" n="0610c08"/><lb ed="R102" n="0146b08"/>部意不復須藏爲橫來機而重說耳故前云逗大
<lb ed="X" n="0610c09"/><lb ed="R102" n="0146b09"/>逗小。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0610c10"/><lb ed="R102" n="0146b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0610c1001">次說般若<note place="inline">止</note>正說圓敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0610c11"/><lb ed="R102" n="0146b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0610c1101">方等彈斥共義稍疎今此般若正當共部故有共
<lb ed="X" n="0610c12"/><lb ed="R102" n="0146b12"/>般若有不共般若然論部意如輔行云旁用通敎
<lb ed="X" n="0610c13"/><lb ed="R102" n="0146b13"/>正用別圓加於二乘密成別益<note place="inline">文十二十五</note>又釋籤云
<lb ed="X" n="0610c14"/><lb ed="R102" n="0146b14"/>前於方等義<anchor xml:id="nkr_note_add_0610c1401" n="0610c1401"/><anchor xml:id="beg0610c1401" n="0610c1401"/>已<anchor xml:id="end0610c1401"/>成通故至般若唯須此二<note place="inline">別圓</note>明不
<lb ed="X" n="0610c15"/><lb ed="R102" n="0146b15"/>共者說部意也意雖不共猶有方等新受小者至
<lb ed="X" n="0610c16"/><lb ed="R102" n="0146b16"/>此須通亦有衍門傍得小者是故兼用<note place="inline">文三十三</note>今約
<lb ed="X" n="0610c17"/><lb ed="R102" n="0146b17"/>偏圓對論故云帶通別二正說圓敎若仁王般若
<lb ed="X" n="0610c18"/><lb ed="R102" n="0146b18"/>有四無常偈義似三藏者彼明助道非部正意。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0610c19"/><lb ed="R102" n="0147a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0610c1901">約時則禺中時<note place="inline">止</note>總名爲漸。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0610c20"/><lb ed="R102" n="0147a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0610c2001">禺中者巳時也禺亦作隅長者具十德如來具十
<lb ed="X" n="0610c21"/><lb ed="R102" n="0147a03"/>號金喩別敎理銀喩通敎理般若明理不出此二
<lb ed="X" n="0610c22"/><lb ed="R102" n="0147a04"/>般若中圓亦別理攝珍寶者勸學中明一切法門
<lb ed="X" n="0610c23"/><lb ed="R102" n="0147a05"/>倉庫喩定慧包藏多少則廣說略說自行宜取化
<lb ed="X" n="0610c24"/><lb ed="R102" n="0147a06"/>他應與空生須菩提也亦翻善吉亦善現解空第
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0611a" n="0611a"/>
<lb ed="X" n="0611a01"/><lb ed="R102" n="0147a07"/>一身子舍利也亦翻鶖子智慧第一般若空慧加
<lb ed="X" n="0611a02"/><lb ed="R102" n="0147a08"/>被二人轉敎菩薩加於可加也三索之中此當情
<lb ed="X" n="0611a03"/><lb ed="R102" n="0147a09"/>索。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0611a04"/><lb ed="R102" n="0147a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0611a0401">第三秘密敎者<note place="inline">止</note>故言秘密敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0611a05"/><lb ed="R102" n="0147a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0611a0501">隱密赴機互不相知故云秘密不同法華眞秘稱
<lb ed="X" n="0611a06"/><lb ed="R102" n="0147a12"/>爲秘密般若中諸天子嘆云我見<name role="" type="person">閻浮提</name>第二法
<lb ed="X" n="0611a07"/><lb ed="R102" n="0147a13"/>輪轉今轉似初轉大諭六十五釋諸佛法輪有顯
<lb ed="X" n="0611a08"/><lb ed="R102" n="0147a14"/>有密初轉聲聞見八萬諸天得無生忍陳如得初
<lb ed="X" n="0611a09"/><lb ed="R102" n="0147a15"/>果<note place="inline">顯露敎攝</note>諸菩薩見無量阿僧祇人得二乘無量阿
<lb ed="X" n="0611a10"/><lb ed="R102" n="0147a16"/>僧祇人得無生忍等<note place="inline">此是秘密</note>廣如釋籤第一<note place="inline">二十一</note>具
<lb ed="X" n="0611a11"/><lb ed="R102" n="0147a17"/>引三輪者摧碾業惑爲義亦曰三密或爲此人說
<lb ed="X" n="0611a12"/><lb ed="R102" n="0147a18"/>頓等者妙玄第一約十方此座一人多人示相須
<lb ed="X" n="0611a13"/><lb ed="R102" n="0147b01"/>者當撿且秘密何以得傳耶如妙樂云秘密不傳
<lb ed="X" n="0611a14"/><lb ed="R102" n="0147b02"/>者降佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0611a1401" n="0611a1401"/><anchor xml:id="beg0611a1401" n="0611a1401"/>已<anchor xml:id="end0611a1401"/>還非所述故尙非阿難能受豈弘敎者
<lb ed="X" n="0611a15"/><lb ed="R102" n="0147b03"/>所量又阿難非不傳秘覆機之密非所傳耳故秘
<lb ed="X" n="0611a16"/><lb ed="R102" n="0147b04"/>密所用全是顯敎是故傳秘只名傳顯<note place="inline">文一十八</note>覆機
<lb ed="X" n="0611a17"/><lb ed="R102" n="0147b05"/>妙用故不可傳用<anchor xml:id="nkr_note_add_0611a1701" n="0611a1701"/><anchor xml:id="beg0611a1701" n="0611a1701"/>已<anchor xml:id="end0611a1701"/>叙出得以傳之矣此敎之體
<lb ed="X" n="0611a18"/><lb ed="R102" n="0147b06"/>以頓等七敎爲當體眞中二理爲所依。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0611a19"/><lb ed="R102" n="0147b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0611a1901">第四不定敎者<note place="inline">止</note>故言不定敎也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0611a20"/><lb ed="R102" n="0147b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0611a2001">一音之爲敎也有小有大通因通果有當分有跨
<lb ed="X" n="0611a21"/><lb ed="R102" n="0147b09"/>節有顯有密有定不定今不定一音該乎大小是
<lb ed="X" n="0611a22"/><lb ed="R102" n="0147b10"/>果人所用故使於漸得頓益於頓得漸益然益不
<lb ed="X" n="0611a23"/><lb ed="R102" n="0147b11"/>定自屬機邊何云不定敎耶敎本被機因敎獲益
<lb ed="X" n="0611a24"/><lb ed="R102" n="0147b12"/>堆功歸敎敎成不定矣此由機緣宿種不同於頓
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0611b" n="0611b"/>
<lb ed="X" n="0611b01"/><lb ed="R102" n="0147b13"/>有漸種於漸有頓種故得聖敎不定被之對前秘
<lb ed="X" n="0611b02"/><lb ed="R102" n="0147b14"/>密今是顯露不定人相見法共聞得益有殊耳古
<lb ed="X" n="0611b03"/><lb ed="R102" n="0147b15"/>師指一經一處爲偏方不定敎今家不爾一時一
<lb ed="X" n="0611b04"/><lb ed="R102" n="0147b16"/>說一念之中備有不定釋籤第一<note place="inline">二十二</note>云乳中約
<lb ed="X" n="0611b05"/><lb ed="R102" n="0147b17"/>圓別相對以辨不定酪中敎門雖無二別乃與<anchor xml:id="nkr_note_orig_0611001" n="0611001"/>乃
<lb ed="X" n="0611b06"/><lb ed="R102" n="0147b18"/>八萬對生酥熟酥三四對辨其意可見<note place="inline">文</note>故知不
<lb ed="X" n="0611b07"/><lb ed="R102" n="0148a01"/>定徧前四味又大經或時說深或時說淺應問卽
<lb ed="X" n="0611b08"/><lb ed="R102" n="0148a02"/>遮應遮卽問及置毒發毒之喩皆不定敎相此敎
<lb ed="X" n="0611b09"/><lb ed="R102" n="0148a03"/>亦以藏等四敎爲當體眞中二理爲所依。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0611b10"/><lb ed="R102" n="0148a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0611b1001">然秘密<note place="inline">止</note>化儀四敎齊此。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0611b11"/><lb ed="R102" n="0148a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0611b1101">化儀齊昔不通法華若釋籤第一云秘密橫被無
<lb ed="X" n="0611b12"/><lb ed="R102" n="0148a06"/>時不徧者且約方等對前二時爲言考之自見又
<lb ed="X" n="0611b13"/><lb ed="R102" n="0148a07"/>釋籤第十云五味則一道豎進味味有半滿相成
<lb ed="X" n="0611b14"/><lb ed="R102" n="0148a08"/>復於味味皆有秘密及以不定<note place="inline">文二十五</note>彼約五味對
<lb ed="X" n="0611b15"/><lb ed="R102" n="0148a09"/>半滿以論相成故玄文云雖復俱遊<note place="inline">五味半滿俱用</note>行藏
<lb ed="X" n="0611b16"/><lb ed="R102" n="0148a10"/>得所若華嚴唯滿不半乃至法華廢半明滿半有
<lb ed="X" n="0611b17"/><lb ed="R102" n="0148a11"/>成滿之功也非謂五味各有半滿又云味味皆有
<lb ed="X" n="0611b18"/><lb ed="R102" n="0148a12"/>秘密不定者且據大途言前四時耳或顯密相成
<lb ed="X" n="0611b19"/><lb ed="R102" n="0148a13"/>則以昔時秘密不定成今法華是顯非秘是定非
<lb ed="X" n="0611b20"/><lb ed="R102" n="0148a14"/>不定矣昔據二籤文設難致有異解今直示彼意
<lb ed="X" n="0611b21"/><lb ed="R102" n="0148a15"/>讀者審之若妙玄六<note place="inline">二十</note>引大論云餘經非秘密法
<lb ed="X" n="0611b22"/><lb ed="R102" n="0148a16"/>華爲秘密釋籤七<note place="inline">十三</note>解云非八敎中秘密但是前
<lb ed="X" n="0611b23"/><lb ed="R102" n="0148a17"/>所未說爲秘開<anchor xml:id="nkr_note_add_0611b2301" n="0611b2301"/><anchor xml:id="beg0611b2301" n="0611b2301"/>已<anchor xml:id="end0611b2301"/>無外爲密。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0611b24"/><lb ed="R102" n="0148a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0611b2401">次說法華<note place="inline">止</note>又言會三歸一。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0611c" n="0611c"/>
<lb ed="X" n="0611c01"/><lb ed="R102" n="0148b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0611c0101">妙法難解取喩蓮華華果同時權實體一復有三
<lb ed="X" n="0611c02"/><lb ed="R102" n="0148b02"/>義一爲蓮故華喩爲實施權二華開蓮現喩開權
<lb ed="X" n="0611c03"/><lb ed="R102" n="0148b03"/>顯實三華落蓮成喩廢權立實權謂四時三敎三
<lb ed="X" n="0611c04"/><lb ed="R102" n="0148b04"/>謂三乘人也今悉開會無非佛乘又開<anchor xml:id="nkr_note_add_0611c0401" n="0611c0401"/><anchor xml:id="beg0611c0401" n="0611c0401"/>已<anchor xml:id="end0611c0401"/>唯實無
<lb ed="X" n="0611c05"/><lb ed="R102" n="0148b05"/>權可論義當於廢此是迹門更有本門拂迹顯本
<lb ed="X" n="0611c06"/><lb ed="R102" n="0148b06"/>對喩可知又迹門與諸經有同有異圓詮雖同兼
<lb ed="X" n="0611c07"/><lb ed="R102" n="0148b07"/>帶異也本門與諸經一向異諸經永無久成壽量
<lb ed="X" n="0611c08"/><lb ed="R102" n="0148b08"/>古德云理冠羣經事高一化良有以也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0611c09"/><lb ed="R102" n="0148b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0611c0901">言權實者名通今昔<note place="inline">止</note>獨得妙名良有以也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0611c10"/><lb ed="R102" n="0148b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0611c1001">權實者權謂權謀暫用還廢實謂寶錄究竟指歸
<lb ed="X" n="0611c11"/><lb ed="R102" n="0148b11"/>能詮則前三爲權圓敎爲實所詮則眞權中實名
<lb ed="X" n="0611c12"/><lb ed="R102" n="0148b12"/>通今昔者昔經實妙權麤今經開麤卽妙義非一
<lb ed="X" n="0611c13"/><lb ed="R102" n="0148b13"/>槩意各有歸故云不同鹿苑但麤唯一藏敎妙玄
<lb ed="X" n="0611c14"/><lb ed="R102" n="0148b14"/>云鹿苑三麤鷲頭一妙約人論耳兼但對帶別對
<lb ed="X" n="0611c15"/><lb ed="R102" n="0148b15"/>四時亦可昔部通云兼帶舊立部帶敎不帶等四
<lb ed="X" n="0611c16"/><lb ed="R102" n="0148b16"/>句收經今所不取獨得稱妙者有相待妙有絕待
<lb ed="X" n="0611c17"/><lb ed="R102" n="0148b17"/>妙由開顯故有異昔經故妙樂一云顯實語通開
<lb ed="X" n="0611c18"/><lb ed="R102" n="0148b18"/>權局此問昔部圓敎更不須開妙樂何云圓人初
<lb ed="X" n="0611c19"/><lb ed="R102" n="0149a01"/>心謂圓隔偏須聞開顯諸法實相<note place="inline">文</note>答聞佛開權
<lb ed="X" n="0611c20"/><lb ed="R102" n="0149a02"/>隔偏情落非開圓也又妙樂云今經是圓復須開
<lb ed="X" n="0611c21"/><lb ed="R102" n="0149a03"/>顯者謂圓能開權耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0611c22"/><lb ed="R102" n="0149a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0611c2201">故文云<note place="inline">止</note>世間相常住<note place="inline">理一</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0611c23"/><lb ed="R102" n="0149a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0611c2301">爲實施權不二而二開權顯實二而不二故人理
<lb ed="X" n="0611c24"/><lb ed="R102" n="0149a06"/>敎行四皆名一光宅先立四一謂敎人因果今家
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0612a" n="0612a"/>
<lb ed="X" n="0612a01"/><lb ed="R102" n="0149a07"/>立行一收彼因果謂行始爲因行終爲果加理一
<lb ed="X" n="0612a02"/><lb ed="R102" n="0149a08"/>以成四也不明理一法無歸趣文句第四云無二
<lb ed="X" n="0612a03"/><lb ed="R102" n="0149a09"/>者無通敎中半滿相對之二無三者無三藏中之
<lb ed="X" n="0612a04"/><lb ed="R102" n="0149a10"/>三乘又無般若所帶故無二無方等所對故無三
<lb ed="X" n="0612a05"/><lb ed="R102" n="0149a11"/>經中又云無有餘乘卽華嚴之別及圓入別也道
<lb ed="X" n="0612a06"/><lb ed="R102" n="0149a12"/>卽能通故名行一世間相常住者相卽實相故<note place="inline">云
<lb ed="X" n="0612a07"/><lb ed="R102" n="0149a13"/>云</note>經中正直等二句乃釋迦章敎一之文說故屬
<lb ed="X" n="0612a08"/><lb ed="R102" n="0149a14"/>敎今取道義爲行也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612a09"/><lb ed="R102" n="0149a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0612a0901">時人未得法華妙旨<note place="inline">止</note>故致誹謗之咎也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612a10"/><lb ed="R102" n="0149a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0612a1001">迹門三周開顯初法說周重擧四時之權會三乘
<lb ed="X" n="0612a11"/><lb ed="R102" n="0149a17"/>歸一乘身子上根得記次譬說周明三車一車譬
<lb ed="X" n="0612a12"/><lb ed="R102" n="0149a18"/>前法說四大弟子設窮子喩獲得家業中根信解
<lb ed="X" n="0612a13"/><lb ed="R102" n="0149b01"/>作佛也下周因緣明十六王子下種中間調停今
<lb ed="X" n="0612a14"/><lb ed="R102" n="0149b02"/>得授記有化城寶所之喩下根千二百聲聞等獲
<lb ed="X" n="0612a15"/><lb ed="R102" n="0149b03"/>益人不見之故致誹謗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612a16"/><lb ed="R102" n="0149b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0612a1601">約時則日輪當午<note place="inline">止</note>出法華。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612a17"/><lb ed="R102" n="0149b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0612a1701">周禮一尺五寸土圭立八尺之表夏至午時以測
<lb ed="X" n="0612a18"/><lb ed="R102" n="0149b06"/>日影求地之中以建國宋嚴觀二師與大史官何
<lb ed="X" n="0612a19"/><lb ed="R102" n="0149b07"/>承天用此法測日影以定中國表北得影一尺五
<lb ed="X" n="0612a20"/><lb ed="R102" n="0149b08"/>寸與土圭等地上餘陰一寸天上千里則知中印
<lb ed="X" n="0612a21"/><lb ed="R102" n="0149b09"/>度方爲地中今云罄無側影據印度言之耳涅槃
<lb ed="X" n="0612a22"/><lb ed="R102" n="0149b10"/>經文本無出法華之語但云出大涅槃故後特標
<lb ed="X" n="0612a23"/><lb ed="R102" n="0149b11"/>文云二義今約義說故只云此從等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612a24"/><lb ed="R102" n="0149b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0612a2401">信解品云聚會親族<note place="inline">止</note>授記作佛而<anchor xml:id="nkr_note_add_0612a2401" n="0612a2401"/><anchor xml:id="beg0612a2401" n="0612a2401"/>已<anchor xml:id="end0612a2401"/>。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0612b" n="0612b"/>
<lb ed="X" n="0612b01"/><lb ed="R102" n="0149b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0612b0101">親族者法身影響之衆也開與授記皆有通別通
<lb ed="X" n="0612b02"/><lb ed="R102" n="0149b14"/>開一切衆生皆當作佛別開當座悟入通記阿耨
<lb ed="X" n="0612b03"/><lb ed="R102" n="0149b15"/>菩提別記劫國名號。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612b04"/><lb ed="R102" n="0149b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0612b0401">次說大涅槃者<note place="inline">止</note>故名捃拾敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612b05"/><lb ed="R102" n="0149b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0612b0501">此經之初卽廣開常宗顯示佛性爲被末代有追
<lb ed="X" n="0612b06"/><lb ed="R102" n="0149b18"/>說四敎<note place="inline">文出聖行品</note>順法華意有追泯四敎<note place="inline">出德王品</note>泯者
<lb ed="X" n="0612b07"/><lb ed="R102" n="0150a01"/>合會也四皆知常意歸圓實暫用三敎以爲蘇息
<lb ed="X" n="0612b08"/><lb ed="R102" n="0150a02"/>實不保權以爲究竟故譬法華如秋收大穫涅槃
<lb ed="X" n="0612b09"/><lb ed="R102" n="0150a03"/>如捃拾餘殘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612b10"/><lb ed="R102" n="0150a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0612b1001">二爲末代鈍根<note place="inline">止</note>故名扶律談常敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612b11"/><lb ed="R102" n="0150a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0612b1101">此追說四敎却更分別前諸味也經中用譬贖今
<lb ed="X" n="0612b12"/><lb ed="R102" n="0150a06"/>重寶釋籤第三引經云爲末世諸比丘畜不淨物
<lb ed="X" n="0612b13"/><lb ed="R102" n="0150a07"/><note place="inline">戒門畜八不淨</note>爲四衆說如來畢竟入於涅槃<note place="inline">乘種不達常住</note>爲
<lb ed="X" n="0612b14"/><lb ed="R102" n="0150a08"/>滅諸惡爲說是經是經若滅佛法則滅<note place="inline">文二十六彼文更委</note>
<lb ed="X" n="0612b15"/><lb ed="R102" n="0150a09"/>慧命法身論得失者約迷悟以律助常故云扶律
<lb ed="X" n="0612b16"/><lb ed="R102" n="0150a10"/>談常敎荆谿云佛世尙以涅槃爲壽況末代根鈍
<lb ed="X" n="0612b17"/><lb ed="R102" n="0150a11"/>非助不前習此宗者勉遵聖意。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612b18"/><lb ed="R102" n="0150a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0612b1801">然若論時味<note place="inline">止</note>爲第五時也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612b19"/><lb ed="R102" n="0150a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0612b1901">同一醍醐同中復異妙玄第十云涅槃猶帶三乘
<lb ed="X" n="0612b20"/><lb ed="R102" n="0150a14"/>得道此經純一無雜涅槃更不發迹此經顯本義
<lb ed="X" n="0612b21"/><lb ed="R102" n="0150a15"/>彰<note place="inline">文八</note>妙樂復以一十六意辨異二經云判味同時
<lb ed="X" n="0612b22"/><lb ed="R102" n="0150a16"/>而部有異約理名別咸歸常住約機彼稱捃拾約
<lb ed="X" n="0612b23"/><lb ed="R102" n="0150a17"/>法彼存三權論意彼帶律儀語證彼兼小果受益
<lb ed="X" n="0612b24"/><lb ed="R102" n="0150a18"/>彼無廣記說時長短永異談常過未不同論譬大
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0612c" n="0612c"/>
<lb ed="X" n="0612c01"/><lb ed="R102" n="0150b01"/>陳餘黨現瑞表彰各別破執難易不同領解近遠
<lb ed="X" n="0612c02"/><lb ed="R102" n="0150b02"/>亦乖述成被根不等用治生死不同付囑有下有
<lb ed="X" n="0612c03"/><lb ed="R102" n="0150b03"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0612001" n="0612001"/>此得十六意準此略知事異意同不可失旨失斯
<lb ed="X" n="0612c04"/><lb ed="R102" n="0150b04"/>同異講授殊難豈唯兩經餘亦不易<note place="inline">文七十九補註第八廣引
<lb ed="X" n="0612c05"/><lb ed="R102" n="0150b05"/>經釋</note>文云般若出涅槃者此法華後重般若也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612c06"/><lb ed="R102" n="0150b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0612c0601">問此經具四敎<note place="inline">止</note>初後俱知。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612c07"/><lb ed="R102" n="0150b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0612c0701">涅槃中四正論追說義兼追泯追說則以三扶一
<lb ed="X" n="0612c08"/><lb ed="R102" n="0150b08"/>解卽而行不卽追泯則卽施卽廢會三歸一也別
<lb ed="X" n="0612c09"/><lb ed="R102" n="0150b09"/>敎初心信住行位不知圓常至向地中始修始證
<lb ed="X" n="0612c10"/><lb ed="R102" n="0150b10"/>故曰初不知後方知若妙玄四<note place="inline">三十一</note>云別敎初心
<lb ed="X" n="0612c11"/><lb ed="R102" n="0150b11"/>卽知常住者且約但中名常住耳又四敎多種云
<lb ed="X" n="0612c12"/><lb ed="R102" n="0150b12"/>何分別夫化儀之四通該四時當途之四一代化
<lb ed="X" n="0612c13"/><lb ed="R102" n="0150b13"/>法若具說四且在方等從漸開四徧論三漸追說
<lb ed="X" n="0612c14"/><lb ed="R102" n="0150b14"/>追泯屬涅槃部別敎復有豎入橫學還是別攝總
<lb ed="X" n="0612c15"/><lb ed="R102" n="0150b15"/>而言之無出八敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612c16"/><lb ed="R102" n="0150b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0612c1601">問將五味對五時敎其意如何。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0612c17"/><lb ed="R102" n="0150b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0612c1701">南本涅槃經第十三聖行品中有菩薩名住無垢
<lb ed="X" n="0612c18"/><lb ed="R102" n="0150b18"/>藏王對佛稱歎涅槃敎勝佛印可云如汝所說譬
<lb ed="X" n="0612c19"/><lb ed="R102" n="0151a01"/>如從牛出乳從乳出酪從酪出生酥從生酥出熟
<lb ed="X" n="0612c20"/><lb ed="R102" n="0151a02"/>酥從熟酥出醍醐醍醐最上若有服者衆病皆除
<lb ed="X" n="0612c21"/><lb ed="R102" n="0151a03"/>佛亦如是從佛出十二部經從十二部經出修多
<lb ed="X" n="0612c22"/><lb ed="R102" n="0151a04"/>羅從修多羅出方等經從方等出般若波羅蜜從
<lb ed="X" n="0612c23"/><lb ed="R102" n="0151a05"/>般若波羅蜜出大涅槃猶如醍醐言醍醐者喩於
<lb ed="X" n="0612c24"/><lb ed="R102" n="0151a06"/>佛性佛性者卽是如來<note place="inline">文輔行九下十四亦引</note>義例云五味
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0613a" n="0613a"/>
<lb ed="X" n="0613a01"/><lb ed="R102" n="0151a07"/>唯喩一代五時濃淡正顯涅槃能詮敎勝若今家
<lb ed="X" n="0613a02"/><lb ed="R102" n="0151a08"/>引用或云相生或約小機次第得益明濃淡相皆
<lb ed="X" n="0613a03"/><lb ed="R102" n="0151a09"/>約義通也學者當知。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0613a04"/><lb ed="R102" n="0151a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0613a0401">答有二<note place="inline">止</note>何必須待法華開會。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0613a05"/><lb ed="R102" n="0151a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0613a0501">得通敎益等者輔行第十乃云密成通益密成別
<lb ed="X" n="0613a06"/><lb ed="R102" n="0151a12"/>益<note place="inline">文二十五</note>未審密益其<anchor xml:id="nkr_note_orig_0613001" n="0613001"/>其相如何與當途通別行位
<lb ed="X" n="0613a07"/><lb ed="R102" n="0151a13"/>爲同爲異今恐祖師約義判耳恥小慕大心漸淳
<lb ed="X" n="0613a08"/><lb ed="R102" n="0151a14"/>熟義似於通被加轉敎知諸法門義似於別佛不
<lb ed="X" n="0613a09"/><lb ed="R102" n="0151a15"/>顯說機亦不知是通是別故云密也若論行位與
<lb ed="X" n="0613a10"/><lb ed="R102" n="0151a16"/>當途四通別不同以來開顯且住小果或經一二
<lb ed="X" n="0613a11"/><lb ed="R102" n="0151a17"/>三四者此旣中根比於上達味味得入似多一字
<lb ed="X" n="0613a12"/><lb ed="R102" n="0151a18"/>須約上達纔聞卽入次則始終經涉一時其義亦
<lb ed="X" n="0613a13"/><lb ed="R102" n="0151b01"/>通又上達根性義該三乘於法華前兩敎二乘密
<lb ed="X" n="0613a14"/><lb ed="R102" n="0151b02"/>入三敎菩薩顯露入法界實相一體異名若輔行
<lb ed="X" n="0613a15"/><lb ed="R102" n="0151b03"/>云實相是別理法界是圓理者彼據大經十千菩
<lb ed="X" n="0613a16"/><lb ed="R102" n="0151b04"/>薩得一生實相是接入別五千菩薩得二生法界
<lb ed="X" n="0613a17"/><lb ed="R102" n="0151b05"/>是接入圓以敎判文理還不異。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0613a18"/><lb ed="R102" n="0151b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0613a1801">上來<anchor xml:id="nkr_note_add_0613a1801" n="0613a1801"/><anchor xml:id="beg0613a1801" n="0613a1801"/>已<anchor xml:id="end0613a1801"/>錄五時五味<note place="inline">止</note>自下明化法四敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0613a19"/><lb ed="R102" n="0151b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0613a1901">所錄時味且約當分若五時互通且如妙玄第十
<lb ed="X" n="0613a20"/><lb ed="R102" n="0151b08"/>欲略知者華嚴在初通亦至後酪別居二方等居
<lb ed="X" n="0613a21"/><lb ed="R102" n="0151b09"/>三般若第四通皆至後涅槃第五通亦至初故云
<lb ed="X" n="0613a22"/><lb ed="R102" n="0151b10"/>從初發心常觀涅槃行道若法華顯露邊論不見
<lb ed="X" n="0613a23"/><lb ed="R102" n="0151b11"/>在前秘密邊論理無障礙得此意<anchor xml:id="nkr_note_add_0613a2301" n="0613a2301"/><anchor xml:id="beg0613a2301" n="0613a2301"/>已<anchor xml:id="end0613a2301"/>判經無壅問
<lb ed="X" n="0613a24"/><lb ed="R102" n="0151b12"/>化儀化法八敎名義出何經論答華嚴云寂滅道
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0613b" n="0613b"/>
<lb ed="X" n="0613b01"/><lb ed="R102" n="0151b13"/>場初成正覺等輔行<note place="inline">九下十四</note>云此一座席未曾經漸
<lb ed="X" n="0613b02"/><lb ed="R102" n="0151b14"/>名之爲頓大經云從十二部出九部等法華云應
<lb ed="X" n="0613b03"/><lb ed="R102" n="0151b15"/>以是法漸入佛道此漸義也大經云我見<name role="" type="person">閻浮提</name>
<lb ed="X" n="0613b04"/><lb ed="R102" n="0151b16"/>第二法輪轉此秘密也淨名云佛以一音演說法
<lb ed="X" n="0613b05"/><lb ed="R102" n="0151b17"/>等不定義也漸頓不定顯密相對法爾有四化法
<lb ed="X" n="0613b06"/><lb ed="R102" n="0151b18"/>四敎妙玄十<note place="inline">二十八</note>自揀名義先叙異釋引阿含云
<lb ed="X" n="0613b07"/><lb ed="R102" n="0152a01"/>佛在圓彌城北尸舍婆村說四大敎從佛聞從和
<lb ed="X" n="0613b08"/><lb ed="R102" n="0152a02"/>合衆聞從多比丘聞從一比丘聞<note place="inline">文</note>次引月燈三
<lb ed="X" n="0613b09"/><lb ed="R102" n="0152a03"/>昧經明四種修多羅地論明四家是今家所憑釋
<lb ed="X" n="0613b10"/><lb ed="R102" n="0152a04"/>籤云阿含但同有四非卽藏等一往語耳然敎定
<lb ed="X" n="0613b11"/><lb ed="R102" n="0152a05"/>體與今不同<note place="inline">文三十一</note>四敎義引涅槃四不可說及四
<lb ed="X" n="0613b12"/><lb ed="R102" n="0152a06"/>種四諦皆四敎顯據學者知之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0613b13"/><lb ed="R102" n="0152a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0613b1301">第一三藏敎者<note place="inline">止</note>今取小乘三藏也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0613b14"/><lb ed="R102" n="0152a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0613b1401">修多羅翻契經亦法本四阿含如前解此藏對定
<lb ed="X" n="0613b15"/><lb ed="R102" n="0152a09"/>阿含中多明修行法以是安心修證有緖不雜亂
<lb ed="X" n="0613b16"/><lb ed="R102" n="0152a10"/>故又佛說經先入定故阿毗曇亦翻無比法分別
<lb ed="X" n="0613b17"/><lb ed="R102" n="0152a11"/>法義此藏對慧俱舍翻藏婆娑翻廣說毗尼翻滅
<lb ed="X" n="0613b18"/><lb ed="R102" n="0152a12"/>從功能爲名能滅身口七支惡故正翻爲律此藏
<lb ed="X" n="0613b19"/><lb ed="R102" n="0152a13"/>對戒等覺<anchor xml:id="nkr_note_add_0613b1901" n="0613b1901"/><anchor xml:id="beg0613b1901" n="0613b1901"/>已<anchor xml:id="end0613b1901"/>還不許專制如世禮樂征伐自天子
<lb ed="X" n="0613b20"/><lb ed="R102" n="0152a14"/>出也如來滅後迦葉於畢鉢羅窟內五百聖人命
<lb ed="X" n="0613b21"/><lb ed="R102" n="0152a15"/><name role="" type="person">優婆離</name>結集名上座部更有大衆部一千凡聖命
<lb ed="X" n="0613b22"/><lb ed="R102" n="0152a16"/>婆尸迦窟外結集此二皆根本後通稱僧祇今僧
<lb ed="X" n="0613b23"/><lb ed="R102" n="0152a17"/>祇律及上座部迦葉阿難末田地<name role="" type="person">商那和修</name>優婆
<lb ed="X" n="0613b24"/><lb ed="R102" n="0152a18"/>毱多凡五師相傳未甞分敎優婆有五弟子各執
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0613c" n="0613c"/>
<lb ed="X" n="0613c01"/><lb ed="R102" n="0152b01"/>一見遂分律藏爲五部焉一曇無德此云法密卽
<lb ed="X" n="0613c02"/><lb ed="R102" n="0152b02"/>四分部二薩婆多此云一切有法名十誦三彌沙
<lb ed="X" n="0613c03"/><lb ed="R102" n="0152b03"/>塞此云不著有無觀法名五分四迦葉遺此云重
<lb ed="X" n="0613c04"/><lb ed="R102" n="0152b04"/>空觀五婆麤富羅此云犢子部此文不至此土後
<lb ed="X" n="0613c05"/><lb ed="R102" n="0152b05"/>更分爲十二部及十八部幷二根本名二十部律
<lb ed="X" n="0613c06"/><lb ed="R102" n="0152b06"/>具如名句今比丘二百十戒卽四分宗又經通五
<lb ed="X" n="0613c07"/><lb ed="R102" n="0152b07"/>人說佛及弟子天仙化人菩薩所造名論今此經
<lb ed="X" n="0613c08"/><lb ed="R102" n="0152b08"/>論皆是佛說如出曜經<note place="inline">集解具引</note>滅後諸羅漢造阿毗
<lb ed="X" n="0613c09"/><lb ed="R102" n="0152b09"/>曇乃釋佛所說耳又戒是所詮行毗尼是能詮敎
<lb ed="X" n="0613c10"/><lb ed="R102" n="0152b10"/>斷割重輕開遮持犯也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0613c11"/><lb ed="R102" n="0152b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0613c1101">大智度論云<note place="inline">止</note>爲三藏敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0613c12"/><lb ed="R102" n="0152b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0613c1201">大智度論釋大品般若故諸文或云釋論大論智
<lb ed="X" n="0613c13"/><lb ed="R102" n="0152b13"/>論只是一部論名耳迦旃延翻文飾善讚詠故<anchor xml:id="nkr_note_orig_0613002" n="0613002"/>大
<lb ed="X" n="0613c14"/><lb ed="R102" n="0152b14"/>大論云佛滅百年有迦旃延婆羅門<note place="inline">文</note>非佛世之
<lb ed="X" n="0613c15"/><lb ed="R102" n="0152b15"/>迦旃延也夫三藏敎名昔靜法苑<note place="inline">惠苑</note>師毀之於前
<lb ed="X" n="0613c16"/><lb ed="R102" n="0152b16"/>淸凉觀師讚之於後天台大本荆溪釋籤山家學
<lb ed="X" n="0613c17"/><lb ed="R102" n="0152b17"/>流不可全昧苑師謂法華云貪著小乘三藏學者
<lb ed="X" n="0613c18"/><lb ed="R102" n="0152b18"/>乃以小乘爲能別之言明知三藏不唯屬小天台
<lb ed="X" n="0613c19"/><lb ed="R102" n="0153a01"/>此名濫涉大乘特違至敎<note place="inline">指法華爲至敎</note>淸凉華嚴疏云
<lb ed="X" n="0613c20"/><lb ed="R102" n="0153a02"/>此師立義理致圓備但三藏敎名義似小濫以餘
<lb ed="X" n="0613c21"/><lb ed="R102" n="0153a03"/>三藏亦有三故所以爾者良以智論之中多名小
<lb ed="X" n="0613c22"/><lb ed="R102" n="0153a04"/>乘爲三藏故成實論中亦自說云我今欲說三藏
<lb ed="X" n="0613c23"/><lb ed="R102" n="0153a05"/>中實義故有據初對舊醫戒定慧故立此三事條
<lb ed="X" n="0613c24"/><lb ed="R102" n="0153a06"/>然不同異後三敎通敎意融三故別敎依一法性
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0614a" n="0614a"/>
<lb ed="X" n="0614a01"/><lb ed="R102" n="0153a07"/>而顯三故圓敎三一無礙故所以不名小乘敎者
<lb ed="X" n="0614a02"/><lb ed="R102" n="0153a08"/>此敎亦有大乘六度菩薩三十四心斷結成眞佛
<lb ed="X" n="0614a03"/><lb ed="R102" n="0153a09"/>故<note place="inline">文</note>釋籤十<note place="inline">七</note>云三藏通大小何故但屬小今明
<lb ed="X" n="0614a04"/><lb ed="R102" n="0153a10"/>如法華云貪著小乘三藏學者又大論中處處以
<lb ed="X" n="0614a05"/><lb ed="R102" n="0153a11"/>三藏對衍而辨大小故準此文以三藏爲小乘若
<lb ed="X" n="0614a06"/><lb ed="R102" n="0153a12"/>通論者小衍二門俱有三藏但是通途非別意也
<lb ed="X" n="0614a07"/><lb ed="R102" n="0153a13"/>若唯通途如何消通法華大論具如四敎廣本中
<lb ed="X" n="0614a08"/><lb ed="R102" n="0153a14"/>明<note place="inline">文</note>今考大本別意有三一小乘三藏部別故<note place="inline">大乘
<lb ed="X" n="0614a09"/><lb ed="R102" n="0153a15"/>戒藏在梵網經</note>二小乘三藏隔異故<note place="inline">經律論學互相不融</note>三小乘三
<lb ed="X" n="0614a10"/><lb ed="R102" n="0153a16"/>藏破舊醫故<note place="inline">客醫正術對破邪外</note>故名小乘爲三藏敎又苑
<lb ed="X" n="0614a11"/><lb ed="R102" n="0153a17"/>師謂特違至敎以小乘爲能別之言者且大論法
<lb ed="X" n="0614a12"/><lb ed="R102" n="0153a18"/>華皆羅什譯論中旣以小乘名三藏敎故至譯經
<lb ed="X" n="0614a13"/><lb ed="R102" n="0153b01"/>二言雙擧爲成偈文何必強分爲能別耶問大論
<lb ed="X" n="0614a14"/><lb ed="R102" n="0153b02"/>百卷末云佛在世時無三藏名但有持修多羅比
<lb ed="X" n="0614a15"/><lb ed="R102" n="0153b03"/>丘持毗尼比丘持摩多羅迦比丘<note place="inline">文</note>佛世旣無三
<lb ed="X" n="0614a16"/><lb ed="R102" n="0153b04"/>藏之名法華何云三藏學者答竹庵云時有前後
<lb ed="X" n="0614a17"/><lb ed="R102" n="0153b05"/>敎有大小在前鹿苑十二年中正施小敎經律論
<lb ed="X" n="0614a18"/><lb ed="R102" n="0153b06"/>法但各任持佛亦不指三藏名小故云無也後至
<lb ed="X" n="0614a19"/><lb ed="R102" n="0153b07"/>法華流通本經及大論中斥小立衍故以三藏別
<lb ed="X" n="0614a20"/><lb ed="R102" n="0153b08"/>指小乘有無之旨可以意得化老云佛世非無三
<lb ed="X" n="0614a21"/><lb ed="R102" n="0153b09"/>藏敎名<anchor xml:id="nkr_note_add_0614a2101" n="0614a2101"/><anchor xml:id="beg0614a2101" n="0614a2101"/>但<anchor xml:id="end0614a2101"/>無三藏法<anchor xml:id="nkr_note_add_0614a2102" n="0614a2102"/><anchor xml:id="beg0614a2102" n="0614a2102"/>師<anchor xml:id="end0614a2102"/>名耳此釋論意。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0614a22"/><lb ed="R102" n="0153b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0614a2201">此有三乘根性<note place="inline">止</note>總則六道生死。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0614a23"/><lb ed="R102" n="0153b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0614a2301">三乘等者聲聞四諦敎苦爲初門支佛因緣敎集
<lb ed="X" n="0614a24"/><lb ed="R102" n="0153b12"/>爲初門菩薩六度敎道爲初門理等八法具如四
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0614b" n="0614b"/>
<lb ed="X" n="0614b01"/><lb ed="R102" n="0153b13"/>念處分別<note place="inline">云云</note>稟佛聲敎故云聲聞生滅四諦者
<lb ed="X" n="0614b02"/><lb ed="R102" n="0153b14"/>苦則三相遷移<note place="inline">生異滅也</note>集則四心流動<note place="inline">貪嗔癡等分</note>道則
<lb ed="X" n="0614b03"/><lb ed="R102" n="0153b15"/>對治易奪滅則滅有還無聖敎審實四皆名諦又
<lb ed="X" n="0614b04"/><lb ed="R102" n="0153b16"/>苦者有爲行無常逼惱復論三種一苦苦從苦受
<lb ed="X" n="0614b05"/><lb ed="R102" n="0153b17"/>生故二壞苦樂受壞故三行苦常遷流故五衰八
<lb ed="X" n="0614b06"/><lb ed="R102" n="0153b18"/>苦皆苦諦相因果不亡故有略云三有梵王無想
<lb ed="X" n="0614b07"/><lb ed="R102" n="0154a01"/>無煩等五總在四種聖敎別爲三種有者爲破外
<lb ed="X" n="0614b08"/><lb ed="R102" n="0154a02"/>道計梵王爲生萬物之主故計無想無心爲涅槃
<lb ed="X" n="0614b09"/><lb ed="R102" n="0154a03"/>故計五那含爲眞解脫故二十五王三昧破二十
<lb ed="X" n="0614b10"/><lb ed="R102" n="0154a04"/>五有出大經聖行品玄文第四委釋六道或云五
<lb ed="X" n="0614b11"/><lb ed="R102" n="0154a05"/>道輔行<note place="inline">二上二十五</note>引大論云佛去世後五百年中部
<lb ed="X" n="0614b12"/><lb ed="R102" n="0154a06"/>別不同各迴佛經以從<anchor xml:id="nkr_note_add_0614b1201" n="0614b1201"/><anchor xml:id="beg0614b1201" n="0614b1201"/>己<anchor xml:id="end0614b1201"/>義故使脩羅一道有無
<lb ed="X" n="0614b13"/><lb ed="R102" n="0154a07"/>不同<note place="inline">文</note>又楞嚴第九以阿修羅攝在四道<note place="inline">天人鬼畜</note>文
<lb ed="X" n="0614b14"/><lb ed="R102" n="0154a08"/>句亦云開鬼出修羅又六道諸趣無出胎卵濕化
<lb ed="X" n="0614b15"/><lb ed="R102" n="0154a09"/>四生俱舍頌云。</p>
<lb ed="X" n="0614b16"/><lb ed="R102" n="0154a10"/><lg xml:id="lgX57p0614b1601"><l>人傍生具四</l><l>地獄及諸天</l><l>中有唯化生</l></lg>
<lb ed="X" n="0614b17"/><lb ed="R102" n="0154a11"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0614b1701"><l>鬼通胎化二</l><l>六受欲交抱</l><l>執手笑視<anchor xml:id="nkr_note_orig_0614001" n="0614001"/>妄</l>
<lb ed="X" n="0614b18"/><lb ed="R102" n="0154a12"/><l>初如五至十</l><l>色圓滿有衣</l></lg>
<lb ed="X" n="0614b19"/><lb ed="R102" n="0154a13"/><p xml:id="pX57p0614b1901">中有者中陰也地居形交但忉利以風爲事兜卛
<lb ed="X" n="0614b20"/><lb ed="R102" n="0154a14"/>抱夜摩執手化樂笑他化但視四王化生之始如
<lb ed="X" n="0614b21"/><lb ed="R102" n="0154a15"/>五歲兒乃至他化如十歲兒後利漸長自初禪去
<lb ed="X" n="0614b22"/><lb ed="R102" n="0154a16"/>初生卽長半踰繕那等兼有天衣在身也雖四生
<lb ed="X" n="0614b23"/><lb ed="R102" n="0154a17"/>不同身壽有異生必有死俱是輪轉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0614b24"/><lb ed="R102" n="0154a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0614b2401">一地獄道<note place="inline">止</note>感此道身。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0614c" n="0614c"/>
<lb ed="X" n="0614c01"/><lb ed="R102" n="0154b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0614c0101">此獄在南洲之下謂之正獄<name role="" type="person">鐵圍山</name>間謂邊獄南
<lb ed="X" n="0614c02"/><lb ed="R102" n="0154b02"/>洲有正有邊東西唯邊無正北洲邊正俱無北洲
<lb ed="X" n="0614c03"/><lb ed="R102" n="0154b03"/>造罪或入南正或入餘邊梵語者劫劫梵天下生
<lb ed="X" n="0614c04"/><lb ed="R102" n="0154b04"/>故竺國言書皆承於梵今翻梵成華乃云翻譯周
<lb ed="X" n="0614c05"/><lb ed="R102" n="0154b05"/>禮有象胥氏通四方之語東方曰寄南方曰象西
<lb ed="X" n="0614c06"/><lb ed="R102" n="0154b06"/>方曰狄鞮<note place="inline">音低低之言知也</note>北方曰譯昔謂掌西方語者
<lb ed="X" n="0614c07"/><lb ed="R102" n="0154b07"/>合云狄鞮諸經皆云譯者以漢世多事北方北方
<lb ed="X" n="0614c08"/><lb ed="R102" n="0154b08"/>之官兼善西語故今恐只是四方通稱譯耳如周
<lb ed="X" n="0614c09"/><lb ed="R102" n="0154b09"/>禮四官通曰象胥八寒八熱今以偈括之。</p>
<lb ed="X" n="0614c10"/><lb ed="R102" n="0154b10"/><lg xml:id="lgX57p0614c1001"><l>頞部陀尼剌部陀</l><l>寒逼身皰及皰裂</l>
<lb ed="X" n="0614c11"/><lb ed="R102" n="0154b11"/><l>頞哳吒幷嚯嚯婆</l><l>唬唬婆三皆痛聲</l>
<lb ed="X" n="0614c12"/><lb ed="R102" n="0154b12"/><l>六嗢<note place="inline">烏沒</note>鉢羅鉢特摩</l><l>第八摩訶鉢特摩</l>
<lb ed="X" n="0614c13"/><lb ed="R102" n="0154b13"/><l>靑蓮紅蓮大紅蓮</l><l>如次對三種身色<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0614c1301" n="0614c1301"/><anchor xml:id="beg0614c1301" n="0614c1301"/>已<anchor xml:id="end0614c1301"/>上八寒</note></l>
<lb ed="X" n="0614c14"/><lb ed="R102" n="0154b14"/><l>等活<note place="inline">斫刺磨擣吹活等前</note>黑繩<note place="inline">黑繩絣量後方斬鋸</note>三衆合<note place="inline">苦具衆至合黨
<lb ed="X" n="0614c15"/><lb ed="R102" n="0154b15"/>相殘</note></l><l>嘷呌<note place="inline">衆苦所逼悲嘷發聲</note>大呌<note place="inline">極苦
<lb ed="X" n="0614c16"/><lb ed="R102" n="0154b16"/>所逼大呌稱怨</note>六炎熱<note place="inline">火隨身轉熱苦難任</note></l><l>七極寒<note place="inline">若內若外自身他身俱出猛火
<lb ed="X" n="0614c17"/><lb ed="R102" n="0154b17"/>互相燒害</note>下八阿鼻<note place="inline">或云鼻旨亦云阿毗成論明趣界受苦時命及形五皆無間</note></l>
<lb ed="X" n="0614c18"/><lb ed="R102" n="0154b18"/><l>此八寒熱根本獄</l></lg>
<lb ed="X" n="0614c19"/><lb ed="R102" n="0155a01"/><p xml:id="pX57p0614c1901">各有眷屬其類無數等活等八獄各四門門各四
<lb ed="X" n="0614c20"/><lb ed="R102" n="0155a02"/>獄謂煻煨屍糞鋒刃烈河一獄十六總有百二十
<lb ed="X" n="0614c21"/><lb ed="R102" n="0155a03"/>八皆名遊增有情遊彼其苦增故八寒亦具百二
<lb ed="X" n="0614c22"/><lb ed="R102" n="0155a04"/>十八準妙玄第六說正理論等但云眷屬故俱舍
<lb ed="X" n="0614c23"/><lb ed="R102" n="0155a05"/>圖熱豎寒橫於八寒邊不列遊增也更有孤獨隔
<lb ed="X" n="0614c24"/><lb ed="R102" n="0155a06"/>子輕繫等獄遍在江海山林空中處經劫數等者
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0615a" n="0615a"/>
<lb ed="X" n="0615a01"/><lb ed="R102" n="0155a07"/>俱舍頌云。</p>
<lb ed="X" n="0615a02"/><lb ed="R102" n="0155a08"/><lg xml:id="lgX57p0615a0201"><l>等活等上六</l><l>如次以欲天</l><l>壽爲一晝夜<note place="inline">人間
<lb ed="X" n="0615a03"/><lb ed="R102" n="0155a09"/>五十歲爲四天王一晝夜四天王五百歲爲等活一晝夜當人間九百萬歲又人間百歲爲<name role="" type="person">忉利天</name>
<lb ed="X" n="0615a04"/><lb ed="R102" n="0155a10"/>一晝夜<name role="" type="person">忉利天</name>一千歲爲黑繩一晝夜當人間三千六百萬歲餘如慈恩刧章</note></l>
<lb ed="X" n="0615a05"/><lb ed="R102" n="0155a11"/><l>壽量亦同彼<note place="inline">等活同四天王五百歲黑繩同忉利一千歲等活苦壽如此可不
<lb ed="X" n="0615a06"/><lb ed="R102" n="0155a12"/>畏耶</note></l><l>極熱半中劫</l><l>無間中劫全</l>
<lb ed="X" n="0615a07"/><lb ed="R102" n="0155a13"/><l>旁生極一中<note place="inline">難陀龍等壽一住劫</note></l><l>鬼日月五百<note place="inline">鬼以
<lb ed="X" n="0615a08"/><lb ed="R102" n="0155a14"/>人間一月爲一日積日爲月壽五百年</note></l><l>頞部陀壽量</l>
<lb ed="X" n="0615a09"/><lb ed="R102" n="0155a15"/><l>如一婆訶麻<note place="inline">婆訶翻篅篅貯二十斛胡麻者今俗間所用盛米者是</note></l>
<lb ed="X" n="0615a10"/><lb ed="R102" n="0155a16"/><l>百年除一盡<note place="inline">假使有人百年除一粒麻二十斛盡名爲頞部陀壽</note></l>
<lb ed="X" n="0615a11"/><lb ed="R102" n="0155a17"/><l>後後倍二十<note place="inline">第二皰裂二十婆訶麻後後六獄例增可知</note></l></lg>
<lb ed="X" n="0615a12"/><lb ed="R102" n="0155a18"/><p xml:id="pX57p0615a1201">上品五逆十惡者猛利心作三時無悔曰上品如
<lb ed="X" n="0615a13"/><lb ed="R102" n="0155b01"/>摭華鈔下<note place="inline">云云</note>五逆卽殺父殺母殺阿羅漢出佛
<lb ed="X" n="0615a14"/><lb ed="R102" n="0155b02"/>身血破和合僧十惡卽身殺盜淫口妄言綺語惡
<lb ed="X" n="0615a15"/><lb ed="R102" n="0155b03"/>口兩舌意貪嗔癡四解脫經稱爲火途。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0615a16"/><lb ed="R102" n="0155b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0615a1601">二畜生道<note place="inline">止</note>感此道身。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0615a17"/><lb ed="R102" n="0155b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0615a1701">畜字今多以觸音輔行二上<note place="inline">二十五</note>云畜生者褚究
<lb ed="X" n="0615a18"/><lb ed="R102" n="0155b06"/>許六向究三反並通若作褚六音卽六畜也謂牛
<lb ed="X" n="0615a19"/><lb ed="R102" n="0155b07"/>馬雞豕犬羊則攝趣不盡今通論此道不局六也
<lb ed="X" n="0615a20"/><lb ed="R102" n="0155b08"/>婆娑云旁生形旁行旁故云旁生或云徧有徧五
<lb ed="X" n="0615a21"/><lb ed="R102" n="0155b09"/>道中有之故也無明多者不過畜生又大論以三
<lb ed="X" n="0615a22"/><lb ed="R102" n="0155b10"/>類攝之謂晝行夜行晝夜行又三謂水陸空長阿
<lb ed="X" n="0615a23"/><lb ed="R102" n="0155b11"/>含廣明<note place="inline">文</note>四解脫經稱爲血途中品者心頗劣前
<lb ed="X" n="0615a24"/><lb ed="R102" n="0155b12"/>作之少悔。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0615b" n="0615b"/>
<lb ed="X" n="0615b01"/><lb ed="R102" n="0155b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0615b0101">三餓鬼道<note place="inline">止</note>感此道身。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0615b02"/><lb ed="R102" n="0155b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0615b0201">輔行二上<note place="inline">二十五</note>云闍梨哆此翻祖父爾雅魂者歸
<lb ed="X" n="0615b03"/><lb ed="R102" n="0155b15"/>也尸子曰古者名死人爲歸人又云人神曰鬼地
<lb ed="X" n="0615b04"/><lb ed="R102" n="0155b16"/>神曰祇天神曰靈有云飢餓謂餓鬼也恒被驅使
<lb ed="X" n="0615b05"/><lb ed="R102" n="0155b17"/>此趣在<name role="" type="person">閻浮提</name>下五百由旬有閻王界是根本處
<lb ed="X" n="0615b06"/><lb ed="R102" n="0155b18"/>亦有住閻浮洲者有德者住華果樹林無德者住
<lb ed="X" n="0615b07"/><lb ed="R102" n="0156a01"/>不淨中東西二洲亦有鬼北洲唯有威德者諸天
<lb ed="X" n="0615b08"/><lb ed="R102" n="0156a02"/>亦有隨生處形<note place="inline">文</note>更論三類九種內障外障無障
<lb ed="X" n="0615b09"/><lb ed="R102" n="0156a03"/>如盂蘭盆疏四解脫經稱爲刀途今燄口施食正
<lb ed="X" n="0615b10"/><lb ed="R102" n="0156a04"/>爲餓鬼出生所供乃曠野神及鬼子母五百鬼子
<lb ed="X" n="0615b11"/><lb ed="R102" n="0156a05"/>下品者作則便悔惡微劣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0615b12"/><lb ed="R102" n="0156a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0615b1201">四阿修羅道<note place="inline">止</note>感此道身。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0615b13"/><lb ed="R102" n="0156a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0615b1301">修羅見天飮甘露而採四天下華釀海海中衆生
<lb ed="X" n="0615b14"/><lb ed="R102" n="0156a08"/>業力所持進失甘露退不成酒卽誓斷故言無酒
<lb ed="X" n="0615b15"/><lb ed="R102" n="0156a09"/>無端正者此神<anchor xml:id="nkr_note_add_0615b1501" n="0615b1501"/><anchor xml:id="beg0615b1501" n="0615b1501"/>諂<anchor xml:id="end0615b1501"/>曲男則不端女則端正故帝釋
<lb ed="X" n="0615b16"/><lb ed="R102" n="0156a10"/>舍脂是毗摩質多羅女無天者輔行云阿之言無
<lb ed="X" n="0615b17"/><lb ed="R102" n="0156a11"/>脩羅云天彼非天故文二上<note place="inline">二十五</note>有云與天鬪戰
<lb ed="X" n="0615b18"/><lb ed="R102" n="0156a12"/>不有諸天故得名也鬼道攝者居大海邊畜生攝
<lb ed="X" n="0615b19"/><lb ed="R102" n="0156a13"/>者居大海底餘如輔行及文句中楞嚴具明胎卵
<lb ed="X" n="0615b20"/><lb ed="R102" n="0156a14"/>濕化四種之異十善者對翻十惡謂不殺等下品
<lb ed="X" n="0615b21"/><lb ed="R102" n="0156a15"/>者隨心勝劣後中例知。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0615b22"/><lb ed="R102" n="0156a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0615b2201">五人道<note place="inline">止</note>感此道身。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0615b23"/><lb ed="R102" n="0156a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0615b2301">人爲萬物之靈又人者天地之心五行之端<note place="inline">此依俗解</note>
<lb ed="X" n="0615b24"/><lb ed="R102" n="0156a18"/>婆沙云五道多慢莫過於人又五道能息意者亦
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0615c" n="0615c"/>
<lb ed="X" n="0615c01"/><lb ed="R102" n="0156b01"/>不過人洲者水中所居於此略知四洲住處下有
<lb ed="X" n="0615c02"/><lb ed="R102" n="0156b02"/>三輪下風次水上金金輪之上有九山八海須彌
<lb ed="X" n="0615c03"/><lb ed="R102" n="0156b03"/>居中鐵圍在外中遶須彌有七金山七<name role="" type="person">香水海</name>第
<lb ed="X" n="0615c04"/><lb ed="R102" n="0156b04"/>七山外是曰土輪卽四洲也四洲之外銕圍之內
<lb ed="X" n="0615c05"/><lb ed="R102" n="0156b05"/>名曰鹹海具如俱舍弗婆提翻勝身身形勝故閻
<lb ed="X" n="0615c06"/><lb ed="R102" n="0156b06"/>浮提亦云瞻部<name role="" type="person">無熱池</name>側有瞻部林樹形高大其
<lb ed="X" n="0615c07"/><lb ed="R102" n="0156b07"/>果甘美依樹立名此方無故所以不翻西域記中
<lb ed="X" n="0615c08"/><lb ed="R102" n="0156b08"/>翻名穢樹瞿耶尼翻牛貨俱舍鈔云劫初時因高
<lb ed="X" n="0615c09"/><lb ed="R102" n="0156b09"/>樹下有一寶牛爲貨易故故以名焉<g ref="#CB15106">鬱</g>單越翻勝
<lb ed="X" n="0615c10"/><lb ed="R102" n="0156b10"/>處勝三洲故註壽一千歲者唯有北洲壽定千歲
<lb ed="X" n="0615c11"/><lb ed="R102" n="0156b11"/>餘三據極分爲言未必全爾聖人不出其中者不
<lb ed="X" n="0615c12"/><lb ed="R102" n="0156b12"/>生於彼而闡化也非不居彼準寶雲經頗羅墮將
<lb ed="X" n="0615c13"/><lb ed="R102" n="0156b13"/>六百人住<g ref="#CB15106">鬱</g>單越八難如法數若論果報北洲勝
<lb ed="X" n="0615c14"/><lb ed="R102" n="0156b14"/>南洲若値佛聞法南洲爲上大論云南洲三事尙
<lb ed="X" n="0615c15"/><lb ed="R102" n="0156b15"/>勝諸天況北洲乎一能斷淫二識念力三能精進
<lb ed="X" n="0615c16"/><lb ed="R102" n="0156b16"/>常者不易戒乃防非仁則不殺義則不盜禮不邪
<lb ed="X" n="0615c17"/><lb ed="R102" n="0156b17"/>行信不妄語智不飮酒酒昏性故又此五戒四性
<lb ed="X" n="0615c18"/><lb ed="R102" n="0156b18"/>一遮<note place="inline">酒乃遮制餘性是惡</note>大小戒禁此爲根本。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0615c19"/><lb ed="R102" n="0157a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0615c1901">六天道二十八天不同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0615c20"/><lb ed="R102" n="0157a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0615c2001">天者俗解元氣未分混而爲一兩儀旣判淸而爲
<lb ed="X" n="0615c21"/><lb ed="R102" n="0157a03"/>天濁而爲地若釋典中天名最勝亦名光明若橫
<lb ed="X" n="0615c22"/><lb ed="R102" n="0157a04"/>論三十三竪論二十八者且據一須彌以上也若
<lb ed="X" n="0615c23"/><lb ed="R102" n="0157a05"/>統論一佛化境則有三千大千世界<note place="inline">三千者小千中千大千也
<lb ed="X" n="0615c24"/><lb ed="R102" n="0157a06"/>三千是總大千爲別總別<anchor xml:id="nkr_note_orig_0615001" n="0615001"/>〔變〕以別顯總也</note>俱舍頌云。</p>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0616a" n="0616a"/>
<lb ed="X" n="0616a01"/><lb ed="R102" n="0157a07"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0616a0101"><l>四大洲日月</l><l>蘇迷盧欲天</l><l>梵世各一千</l>
<lb ed="X" n="0616a02"/><lb ed="R102" n="0157a08"/><l>名一小千界</l><l>此小千千倍</l><l>說名一中千</l>
<lb ed="X" n="0616a03"/><lb ed="R102" n="0157a09"/><l>此千倍大千</l><l>皆同一成壞<note place="inline">文</note></l></lg>
<lb ed="X" n="0616a04"/><lb ed="R102" n="0157a10"/><p xml:id="pX57p0616a0401">一千箇日月四州<anchor xml:id="nkr_note_orig_0616001" n="0616001"/>一一千須彌一千六欲天一千
<lb ed="X" n="0616a05"/><lb ed="R102" n="0157a11"/>初禪天總名小千界爲一二禪天所覆又小千如
<lb ed="X" n="0616a06"/><lb ed="R102" n="0157a12"/>一千錢中千則成千貫大千則如千箇千貫若以
<lb ed="X" n="0616a07"/><lb ed="R102" n="0157a13"/>十萬爲億則中千有十億日月須彌等大千則有
<lb ed="X" n="0616a08"/><lb ed="R102" n="0157a14"/>萬億光明<anchor xml:id="nkr_note_add_0616a0801" n="0616a0801"/><anchor xml:id="beg0616a0801" n="0616a0801"/>但<anchor xml:id="end0616a0801"/>云百億日月乃至百億非非想天者
<lb ed="X" n="0616a09"/><lb ed="R102" n="0157a15"/>有謂譯本之誤應云萬億今謂億有四等一十萬
<lb ed="X" n="0616a10"/><lb ed="R102" n="0157a16"/>爲億<note place="inline">大千有萬億</note>二百萬爲億<note place="inline">大千爲千億</note>三千萬爲億<note place="inline">大千
<lb ed="X" n="0616a11"/><lb ed="R102" n="0157a17"/>有百億</note>四萬萬爲億<note place="inline">大千成十億</note>光明乃據第三等也四
<lb ed="X" n="0616a12"/><lb ed="R102" n="0157a18"/>禪非想唯一亦云百億者以下望上故也瑞應經
<lb ed="X" n="0616a13"/><lb ed="R102" n="0157b01"/>云三千日月萬二千天地之中央者萬卽大千二
<lb ed="X" n="0616a14"/><lb ed="R102" n="0157b02"/>千者中千小千也言佛生處是爲三千之中又此
<lb ed="X" n="0616a15"/><lb ed="R102" n="0157b03"/>三千同一成壞者須知成住壞空各二十增減有
<lb ed="X" n="0616a16"/><lb ed="R102" n="0157b04"/>小三災有大三災俱舍頌云。</p>
<lb ed="X" n="0616a17"/><lb ed="R102" n="0157b05"/><lg xml:id="lgX57p0616a1701"><l>業道增壽減</l><l>至十三災現</l><l>刀疾飢如次<note place="inline">十歲
<lb ed="X" n="0616a18"/><lb ed="R102" n="0157b06"/>時刀兵二十時疾疫三十時飢饉</note></l><l>七日月年止<note place="inline">刀七
<lb ed="X" n="0616a19"/><lb ed="R102" n="0157b07"/>日七夜疾七月七日七夜飢七年七月七日七夜矣</note></l><l>三災水火風</l>
<lb ed="X" n="0616a20"/><lb ed="R102" n="0157b08"/><l>上三定爲頂<note place="inline">二禪爲火災頂三禪爲水災頂四禪爲風災頂</note></l>
<lb ed="X" n="0616a21"/><lb ed="R102" n="0157b09"/><l>如次內災等</l><l>四無不動故<note place="inline">初禪內有尋伺故等火災二禪內有
<lb ed="X" n="0616a22"/><lb ed="R102" n="0157b10"/>喜樂故等水災三禪內有樂支故等風災四禪無內外支名不動也</note></l>
<lb ed="X" n="0616a23"/><lb ed="R102" n="0157b11"/><l>然彼器非常</l><l>情俱生滅故<note place="inline">四禪雖無災宮殿隨報滅</note></l>
<lb ed="X" n="0616a24"/><lb ed="R102" n="0157b12"/><l>要七火一水</l><l>七水火後風<note place="inline">二十增減終有一火災似此七火後
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0616b" n="0616b"/>
<lb ed="X" n="0616b01"/><lb ed="R102" n="0157b13"/>復二十增減方一水災似此七七火一七水後復有七火方有風災總五十六火一七水一風成六
<lb ed="X" n="0616b02"/><lb ed="R102" n="0157b14"/>十四大劫爲三禪壽也又火災興由七日並現劫未壞時六日隱在<anchor xml:id="nkr_note_orig_0616002" n="0616002"/>〔雙持〕上下世界壞時後六日漸
<lb ed="X" n="0616b03"/><lb ed="R102" n="0157b15"/>出水災起時由雨霖注後風災生由風相擊從下風輪有猛風起由增上業力隨處生風北山云火
<lb ed="X" n="0616b04"/><lb ed="R102" n="0157b16"/>災洞乎九天旋嵐蕩乎三禪水則蕩蕩然於焉其間矣</note></l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0616b05"/><lb ed="R102" n="0157b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0616b0501">初欲界六天<note place="inline">止</note><name role="" type="person">他化自在天</name>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0616b06"/><lb ed="R102" n="0157b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0616b0601">六欲義如前釋又欲者希須爲義六天通有情色
<lb ed="X" n="0616b07"/><lb ed="R102" n="0158a01"/>食淫四種四天王者東方提頭賴吒天王此云持
<lb ed="X" n="0616b08"/><lb ed="R102" n="0158a02"/>國護持國土故居黃金山領二部鬼乾闥婆富單
<lb ed="X" n="0616b09"/><lb ed="R102" n="0158a03"/>那也南方毗留勒叉此云增長令他善根增長故
<lb ed="X" n="0616b10"/><lb ed="R102" n="0158a04"/>居瑠璃山領二部鬼<anchor xml:id="nkr_note_add_0616b1001" n="0616b1001"/><anchor xml:id="beg0616b1001" n="0616b1001"/>薜<anchor xml:id="end0616b1001"/>茘多鳩槃茶也王有九十
<lb ed="X" n="0616b11"/><lb ed="R102" n="0158a05"/>一子如靈感傳西方毗留博叉此云廣目亦云非
<lb ed="X" n="0616b12"/><lb ed="R102" n="0158a06"/>好報亦云惡眼亦云雜語此王能作種種語故居
<lb ed="X" n="0616b13"/><lb ed="R102" n="0158a07"/>白銀山領二部鬼毒龍毗舍闍也北方毗沙門此
<lb ed="X" n="0616b14"/><lb ed="R102" n="0158a08"/>云多聞處聞名故居水晶山領二部鬼羅刹夜叉
<lb ed="X" n="0616b15"/><lb ed="R102" n="0158a09"/>也諸處建立天王堂事見唐天寶元年如僧史略
<lb ed="X" n="0616b16"/><lb ed="R102" n="0158a10"/>須彌亦云蘇迷盧此云妙高出水八萬四千踰繕
<lb ed="X" n="0616b17"/><lb ed="R102" n="0158a11"/>那山之腹去地四萬二千踰繕那俱舍頌云。</p>
<lb ed="X" n="0616b18"/><lb ed="R102" n="0158a12"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0616b1801"><l>妙高層有四</l><l>相去各十千<note place="inline">始從水際第一級乃至第四級相去
<lb ed="X" n="0616b19"/><lb ed="R102" n="0158a13"/>各十千踰繕那</note></l><l>傍出十六千</l><l>八四二千量<note place="inline">此橫
<lb ed="X" n="0616b20"/><lb ed="R102" n="0158a14"/>廣也第一級廣十六千由旬第二層八千第三層四千第四層二千</note></l>
<lb ed="X" n="0616b21"/><lb ed="R102" n="0158a15"/><l>堅首及持鬘</l><l>恒憍大王衆<note place="inline">第四級四天王</note></l>
<lb ed="X" n="0616b22"/><lb ed="R102" n="0158a16"/><l>如次居四級</l><l>亦住餘七山<note place="inline">堅手等三皆藥叉衆亦云夜叉如次
<lb ed="X" n="0616b23"/><lb ed="R102" n="0158a17"/>居下三層亦住餘七金山是四天王所部天衆</note></l></lg>
<lb ed="X" n="0616b24"/><lb ed="R102" n="0158a18"/><p xml:id="pX57p0616b2401">又日月宮城五風所持<note place="inline">一曰持二養三受四轉五調</note>齊<anchor xml:id="note_star_1" n="0616002" type="star"/>雙持山
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0616c" n="0616c"/>
<lb ed="X" n="0616c01"/><lb ed="R102" n="0158b01"/>頂旋環山腹照四天下忉利者此云三十三山頂
<lb ed="X" n="0616c02"/><lb ed="R102" n="0158b02"/>四角各有八宮中帝釋殿昔世三十三人天帝爲
<lb ed="X" n="0616c03"/><lb ed="R102" n="0158b03"/>主於<name role="" type="person">摩竭陀國</name>修勝業故故同生此俱舍頌云。</p>
<lb ed="X" n="0616c04"/><lb ed="R102" n="0158b04"/><lg xml:id="lgX57p0616c0401"><l>妙高頂八萬<note place="inline">徑過八萬踰繕那</note></l><l><name role="" type="person">三十三天</name>居</l>
<lb ed="X" n="0616c05"/><lb ed="R102" n="0158b05"/><l>四角有四峯</l><l>金<anchor xml:id="nkr_note_orig_0616003" n="0616003"/>四剛手所住<note place="inline">有藥叉神名金剛手執金剛
<lb ed="X" n="0616c06"/><lb ed="R102" n="0158b06"/>止住其中護諸天故</note></l><l>中宮名善見<note place="inline">見者稱善</note></l>
<lb ed="X" n="0616c07"/><lb ed="R102" n="0158b07"/><l>周萬踰繕那</l><l>高一半金城<note place="inline">善見外墻以金爲之高一由旬半城
<lb ed="X" n="0616c08"/><lb ed="R102" n="0158b08"/>有十門</note></l><l>雜飾地柔軟</l><l>中有殊勝殿</l>
<lb ed="X" n="0616c09"/><lb ed="R102" n="0158b09"/><l>周千踰繕那<note place="inline">城中有殿周千由旬</note></l><l>外四苑莊嚴</l>
<lb ed="X" n="0616c10"/><lb ed="R102" n="0158b10"/><l>衆車麤雜喜<note place="inline">殿外四苑一衆車苑隨天福力種種車現二麤惡苑麤澁戰器<anchor xml:id="nkr_note_orig_0616004" n="0616004"/>〔戰揚〕
<lb ed="X" n="0616c11"/><lb ed="R102" n="0158b11"/>天欲戰時刀杖等現三雜林苑雜受欲樂故四喜林苑極妙之境觀之無厭名喜林也</note></l>
<lb ed="X" n="0616c12"/><lb ed="R102" n="0158b12"/><l>妙地居四方</l><l>相去各二千<note place="inline">苑邊有地去苑各二千由旬</note></l>
<lb ed="X" n="0616c13"/><lb ed="R102" n="0158b13"/><l>東北圓生樹<note place="inline">城外東北樹名圓生挺葉開華妙香芬馥順風遍滿百踰繕那逆風
<lb ed="X" n="0616c14"/><lb ed="R102" n="0158b14"/>猶遍五十繕那</note></l><l>西南<name role="" type="person">善法堂</name><note place="inline"><name role="" type="person">三十三天</name>時集於彼<anchor xml:id="nkr_note_orig_0616005" n="0616005"/>〔如〕法不如法事</note></l></lg>
<lb ed="X" n="0616c15"/><lb ed="R102" n="0158b15"/><p xml:id="pX57p0616c1501">註單修十善者異夜摩<anchor xml:id="nkr_note_add_0616c1501" n="0616c1501"/><anchor xml:id="beg0616c1501" n="0616c1501"/>已<anchor xml:id="end0616c1501"/>上兼修定也夜摩翻時
<lb ed="X" n="0616c16"/><lb ed="R102" n="0158b16"/>分亦善時云時時唱快樂故兜率翻喜足亦知足
<lb ed="X" n="0616c17"/><lb ed="R102" n="0158b17"/>於五欲境生喜足故化樂於境變化而自樂故他
<lb ed="X" n="0616c18"/><lb ed="R102" n="0158b18"/>化自在欲得境時餘天爲化於他化用得自在故
<lb ed="X" n="0616c19"/><lb ed="R102" n="0159a01"/>註兼坐未到定者欲生彼四天自有欲界定力今
<lb ed="X" n="0616c20"/><lb ed="R102" n="0159a02"/>未到定者未入根本禪也且爾註之學者宜審此
<lb ed="X" n="0616c21"/><lb ed="R102" n="0159a03"/>六頂天更有魔天卽四魔中天子魔也法華文句
<lb ed="X" n="0616c22"/><lb ed="R102" n="0159a04"/><note place="inline">第二十九</note>明三光天子是帝釋內臣如卿相四王是外
<lb ed="X" n="0616c23"/><lb ed="R102" n="0159a05"/>臣如武將<note place="inline">文</note>又帝釋爲地居天主魔王爲六欲天
<lb ed="X" n="0616c24"/><lb ed="R102" n="0159a06"/>主雖主欲界帝釋四王欲行佛法魔不得制如感
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0617a" n="0617a"/>
<lb ed="X" n="0617a01"/><lb ed="R102" n="0159a07"/>通傳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0617a02"/><lb ed="R102" n="0159a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0617a0201">次色界十八天分爲四禪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0617a03"/><lb ed="R102" n="0159a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0617a0301">正報之身是淸淨色非欲界垢染色也此準上座
<lb ed="X" n="0617a04"/><lb ed="R102" n="0159a10"/>部立十八天若薩婆多宗唯立十六以梵輔大梵
<lb ed="X" n="0617a05"/><lb ed="R102" n="0159a11"/>爲一無別處故無想廣果爲一身壽同故若經部
<lb ed="X" n="0617a06"/><lb ed="R102" n="0159a12"/>宗又立十七梵輔大梵身量別故<note place="inline">經部者佛滅後四百年初從一
<lb ed="X" n="0617a07"/><lb ed="R102" n="0159a13"/>切有部復出一部名爲經部立義準經不依律論</note>上座部中須明十八者
<lb ed="X" n="0617a08"/><lb ed="R102" n="0159a14"/>以廣果無想身壽雖同因果有異廣果以無尋伺
<lb ed="X" n="0617a09"/><lb ed="R102" n="0159a15"/>爲因果無想以無心爲因果禪者梵語具云禪那
<lb ed="X" n="0617a10"/><lb ed="R102" n="0159a16"/>此翻定也攝心專注不流散故世出世間此禪根
<lb ed="X" n="0617a11"/><lb ed="R102" n="0159a17"/>本各有支林功德如法界次第<note place="inline">云云</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0617a12"/><lb ed="R102" n="0159a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0617a1201">初禪三天<note place="inline">止</note>四禪九天。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0617a13"/><lb ed="R102" n="0159b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0617a1301">梵者淨也梵衆是民梵輔臣佐大梵卽王也世界
<lb ed="X" n="0617a14"/><lb ed="R102" n="0159b02"/>成時最初下生劫壞之時最後滅去又三千有萬
<lb ed="X" n="0617a15"/><lb ed="R102" n="0159b03"/>億梵王唯此是大千之中王名尸棄得爲大千之
<lb ed="X" n="0617a16"/><lb ed="R102" n="0159b04"/>主降此不得況統上冠下感德最勝有語言號令
<lb ed="X" n="0617a17"/><lb ed="R102" n="0159b05"/>帝釋諸天皆爲臣也<note place="inline">具如文句及淨名疏涅槃疏釋</note>若輔行<note place="inline">十三</note>明
<lb ed="X" n="0617a18"/><lb ed="R102" n="0159b06"/>首羅能傾覆大千亦尊爲天主但無號令若餘諸
<lb ed="X" n="0617a19"/><lb ed="R102" n="0159b07"/>禪亦各以報勝爲主少光者於二禪中光明少故
<lb ed="X" n="0617a20"/><lb ed="R102" n="0159b08"/>無量光光勝無限故光音者以光當語言故新譯
<lb ed="X" n="0617a21"/><lb ed="R102" n="0159b09"/>云極光少淨者意識離喜而純樂受故無量淨義
<lb ed="X" n="0617a22"/><lb ed="R102" n="0159b10"/>例前可知遍謂周普無雲者下依空居如雲密合
<lb ed="X" n="0617a23"/><lb ed="R102" n="0159b11"/>此無雲首故曰無雲然第四禪依何而住業疏云
<lb ed="X" n="0617a24"/><lb ed="R102" n="0159b12"/>第四禪上雲居輕薄如星散住不同下天如雲密
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0617b" n="0617b"/>
<lb ed="X" n="0617b01"/><lb ed="R102" n="0159b13"/>合福生者修勝福力方生此天從因彰名廣果凡
<lb ed="X" n="0617b02"/><lb ed="R102" n="0159b14"/>夫之果無勝過故無想者一期中間心想不行故
<lb ed="X" n="0617b03"/><lb ed="R102" n="0159b15"/>無煩雜無熱惱善相見善現相究竟無極此五天
<lb ed="X" n="0617b04"/><lb ed="R102" n="0159b16"/>三果所居名五不還若俱舍舊圖次第而上若準
<lb ed="X" n="0617b05"/><lb ed="R102" n="0159b17"/>楞嚴第九居處似橫如新圖示又色究竟中有摩
<lb ed="X" n="0617b06"/><lb ed="R102" n="0159b18"/>醯首羅此翻大自在天此四禪亦名四定諸文或
<lb ed="X" n="0617b07"/><lb ed="R102" n="0160a01"/>云四禪八定或云四禪四定四在八數而重列者
<lb ed="X" n="0617b08"/><lb ed="R102" n="0160a02"/>對下散地故俱稱定對上四定乃稱四禪義兩屬
<lb ed="X" n="0617b09"/><lb ed="R102" n="0160a03"/>故也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0617b10"/><lb ed="R102" n="0160a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0617b1001">三無色界四天。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0617b11"/><lb ed="R102" n="0160a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0617b1101">此四亦云四空天言無色者小乘宗計大衆部云
<lb ed="X" n="0617b12"/><lb ed="R102" n="0160a06"/>但無麤色非無細色成論宗云色是無敎不至無
<lb ed="X" n="0617b13"/><lb ed="R102" n="0160a07"/>色若大乘中如大經云無色界色非諸聲聞緣覺
<lb ed="X" n="0617b14"/><lb ed="R102" n="0160a08"/>所知如輔行引<note place="inline">六上四</note>今考釋釋籤三<note place="inline">四</note>小乘說有
<lb ed="X" n="0617b15"/><lb ed="R102" n="0160a09"/>是不了義說無色者乃名了義大乘反此空處者
<lb ed="X" n="0617b16"/><lb ed="R102" n="0160a10"/>厭有色身思無邊空作無邊空解名空無邊處識
<lb ed="X" n="0617b17"/><lb ed="R102" n="0160a11"/>處者厭前外空復思內識作無邊識解名識無邊
<lb ed="X" n="0617b18"/><lb ed="R102" n="0160a12"/>處無所有者厭無邊識思無所有作無所有解名
<lb ed="X" n="0617b19"/><lb ed="R102" n="0160a13"/>無所有處非非想者具云非想非非想處無下地
<lb ed="X" n="0617b20"/><lb ed="R102" n="0160a14"/>想故云非想非無當地細想故曰非非想又捨二
<lb ed="X" n="0617b21"/><lb ed="R102" n="0160a15"/>邊想而入定者名非想非非想定餘如法界次第
<lb ed="X" n="0617b22"/><lb ed="R102" n="0160a16"/>釋。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0617b23"/><lb ed="R102" n="0160a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0617b2301">上來所釋<note place="inline">止</note>實有苦諦。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0617b24"/><lb ed="R102" n="0160a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0617b2401">凡夫有苦而無諦今初敎所詮故云實有苦諦。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0617c" n="0617c"/>
<lb ed="X" n="0617c01"/><lb ed="R102" n="0160b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0617c0101">二集諦者<note place="inline">止</note>但見思耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0617c02"/><lb ed="R102" n="0160b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0617c0201">集者招集爲義惑與業俱能招生死也前云四心
<lb ed="X" n="0617c03"/><lb ed="R102" n="0160b03"/>流動卽指見思煩惱集體見者若云見理能斷此
<lb ed="X" n="0617c04"/><lb ed="R102" n="0160b04"/>惑卽從解得名若云見卽是假假卽虗妄顚倒卽
<lb ed="X" n="0617c05"/><lb ed="R102" n="0160b05"/>當體受稱思者名從解立入修道位後重慮緣眞
<lb ed="X" n="0617c06"/><lb ed="R102" n="0160b06"/>此惑卽除名思惟惑<note place="inline">具如止觀</note>若論當體卽云愛惑從
<lb ed="X" n="0617c07"/><lb ed="R102" n="0160b07"/>五塵起牽生三界又見惑者從法塵起能障眞理
<lb ed="X" n="0617c08"/><lb ed="R102" n="0160b08"/>染汚無知者小乘中立二無知妙樂云染汚無知
<lb ed="X" n="0617c09"/><lb ed="R102" n="0160b09"/>無明爲體不染汚無知劣慧爲體謂味勢熟德時
<lb ed="X" n="0617c10"/><lb ed="R102" n="0160b10"/>數量耳<note place="inline">文</note>通惑者通三乘人斷塵沙無明則名別
<lb ed="X" n="0617c11"/><lb ed="R102" n="0160b11"/>惑枝末通惑及界內惑此三皆望大乘得名。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0617c12"/><lb ed="R102" n="0160b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0617c1201">初釋見惑<note place="inline">止</note>合爲八十八使也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0617c13"/><lb ed="R102" n="0160b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0617c1301">身見者依五陰身執爲主宰邊見者於身見上執
<lb ed="X" n="0617c14"/><lb ed="R102" n="0160b14"/>斷常邊見取者於非涅槃執劣爲勝戒取者非戒
<lb ed="X" n="0617c15"/><lb ed="R102" n="0160b15"/>爲戒如雞狗等邪見者邪心取理撥無因果註利
<lb ed="X" n="0617c16"/><lb ed="R102" n="0160b16"/>鈍者造次常有曰利推利方生曰鈍如計身見讚
<lb ed="X" n="0617c17"/><lb ed="R102" n="0160b17"/>之則貪毀之則嗔於此不了曰癡以此陵他曰慢
<lb ed="X" n="0617c18"/><lb ed="R102" n="0160b18"/>迷惑不決所以生疑五鈍者亦名見中思亦名推
<lb ed="X" n="0617c19"/><lb ed="R102" n="0161a01"/>利思亦名背上使若去背使亦亡故屬見攝前云
<lb ed="X" n="0617c20"/><lb ed="R102" n="0161a02"/>集諦雖在業惑今歷四諦者惑是能迷苦是所迷
<lb ed="X" n="0617c21"/><lb ed="R102" n="0161a03"/>又道滅雖是出世間因果由迷苦集故道滅亦迷
<lb ed="X" n="0617c22"/><lb ed="R102" n="0161a04"/>也如不識病亦迷於藥此四諦惑俱舍頌云。</p>
<lb ed="X" n="0617c23"/><lb ed="R102" n="0161a05"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0617c2301"><l>苦下具一切</l><l>集滅各除三</l><l>道除於二見</l>
<lb ed="X" n="0617c24"/><lb ed="R102" n="0161a06"/><l>上界不行嗔<note place="inline">文</note></l></lg>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0618a" n="0618a"/>
<lb ed="X" n="0618a01"/><lb ed="R102" n="0161a07"/><p xml:id="pX57p0618a0101">此有親疎之義如孤山作六十句頌解云。</p>
<lb ed="X" n="0618a02"/><lb ed="R102" n="0161a08"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0618a0201"><l>苦諦十使皆具足</l><l>身見唯緣苦境生</l>
<lb ed="X" n="0618a03"/><lb ed="R102" n="0161a09"/><l>集諦癡業有漏因</l><l>滅諦無爲無漏果</l>
<lb ed="X" n="0618a04"/><lb ed="R102" n="0161a10"/><l>皆非身見所緣境</l><l>邊見幷及戒禁取</l>
<lb ed="X" n="0618a05"/><lb ed="R102" n="0161a11"/><l>此二隨身亦不生</l><l>是故集滅除三見</l>
<lb ed="X" n="0618a06"/><lb ed="R102" n="0161a12"/><l>道諦本爲無漏因</l><l>是故身見亦不起</l>
<lb ed="X" n="0618a07"/><lb ed="R102" n="0161a13"/><l>邪見旣撥無聖道</l><l>戒禁還須邪見生</l>
<lb ed="X" n="0618a08"/><lb ed="R102" n="0161a14"/><l>執取非道爲眞道</l><l>是故則有戒禁取</l>
<lb ed="X" n="0618a09"/><lb ed="R102" n="0161a15"/><l>四諦具惑有親疎</l><l>苦下疎三親有七</l>
<lb ed="X" n="0618a10"/><lb ed="R102" n="0161a16"/><l>執我我所爲身見</l><l>邊見從身計斷常</l>
<lb ed="X" n="0618a11"/><lb ed="R102" n="0161a17"/><l>邪見撥無因果法</l><l>見取執劣以爲勝</l>
<lb ed="X" n="0618a12"/><lb ed="R102" n="0161a18"/><l>禁取於非因計因</l><l>疑則猶豫而不決</l>
<lb ed="X" n="0618a13"/><lb ed="R102" n="0161b01"/><l>無明迷暗不了故</l><l>此等皆依苦境起</l>
<lb ed="X" n="0618a14"/><lb ed="R102" n="0161b02"/><l>是故七惑號親迷</l><l>貪嗔與慢三種惑</l>
<lb ed="X" n="0618a15"/><lb ed="R102" n="0161b03"/><l>不從苦諦境上起</l><l>但緣前七背上生</l>
<lb ed="X" n="0618a16"/><lb ed="R102" n="0161b04"/><l>是故三得疎迷號</l><l>集七四親三種疎</l>
<lb ed="X" n="0618a17"/><lb ed="R102" n="0161b05"/><l>邪見撥無疑猶豫</l><l>見取執劣癡迷暗</l>
<lb ed="X" n="0618a18"/><lb ed="R102" n="0161b06"/><l>三疎名目亦如前</l><l>貪等只依四法起</l>
<lb ed="X" n="0618a19"/><lb ed="R102" n="0161b07"/><l>滅則三親四是疎</l><l>疎則前三添見取</l>
<lb ed="X" n="0618a20"/><lb ed="R102" n="0161b08"/><l>苦諦是劣執爲勝</l><l>是故見取得爲親</l>
<lb ed="X" n="0618a21"/><lb ed="R102" n="0161b09"/><l>今滅諦是勝妙法</l><l>不可更言劣爲勝</l>
<lb ed="X" n="0618a22"/><lb ed="R102" n="0161b10"/><l>但從邪見背上起</l><l>執劣爲勝名見取</l>
<lb ed="X" n="0618a23"/><lb ed="R102" n="0161b11"/><l>是故滅諦疎有四</l><l>親疎行相悉如前</l>
<lb ed="X" n="0618a24"/><lb ed="R102" n="0161b12"/><l>道八三親五種疎</l><l>親則癡疑與邪見</l>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0618b" n="0618b"/>
<lb ed="X" n="0618b01"/><lb ed="R102" n="0161b13"/><l>疎法望前加禁取</l><l>苦諦戒禁則爲因</l>
<lb ed="X" n="0618b02"/><lb ed="R102" n="0161b14"/><l>有漏果非無漏道</l><l>妄執爲因爲果故</l>
<lb ed="X" n="0618b03"/><lb ed="R102" n="0161b15"/><l>則有戒禁親緣起</l><l>道諦眞因眞道故</l>
<lb ed="X" n="0618b04"/><lb ed="R102" n="0161b16"/><l>不可親緣非因道</l><l>但緣邪見起非道</l>
<lb ed="X" n="0618b05"/><lb ed="R102" n="0161b17"/><l>故以戒取爲疎法</l><l>道滅俱是無漏法</l>
<lb ed="X" n="0618b06"/><lb ed="R102" n="0161b18"/><l>非是執劣以爲勝</l><l>見取同前亦屬疎</l>
<lb ed="X" n="0618b07"/><lb ed="R102" n="0162a01"/><l>但從邪見起其執</l><l>總依俱舍釋如上</l></lg>
<lb ed="X" n="0618b08"/><lb ed="R102" n="0162a02"/><p xml:id="pX57p0618b0801"><note place="inline">閑居編三十五</note></p>
<lb ed="X" n="0618b09"/><lb ed="R102" n="0162a03"/><p xml:id="pX57p0618b0901">上二界不行嗔者毗曇云無相害故有善欲故性
<lb ed="X" n="0618b10"/><lb ed="R102" n="0162a04"/>寂靜故心滋潤故然上是伏而不行非能斷也故
<lb ed="X" n="0618b11"/><lb ed="R102" n="0162a05"/>法華蜈蚣蚰蜒喩嗔通三界又四空無色豈有身
<lb ed="X" n="0618b12"/><lb ed="R102" n="0162a06"/>見邪雖無色身而有我執故經論亦云我見輔行
<lb ed="X" n="0618b13"/><lb ed="R102" n="0162a07"/>五下約神我四句釋十使增減且準有宗亦有細
<lb ed="X" n="0618b14"/><lb ed="R102" n="0162a08"/>色沉纔執主宰便成身見八十八使者且據見惑
<lb ed="X" n="0618b15"/><lb ed="R102" n="0162a09"/>婆沙云九十八使者兼下十思故云也又輔行五
<lb ed="X" n="0618b16"/><lb ed="R102" n="0162a10"/><note place="inline">下十</note>以十纏加之爲九十八乃論文所出不同耳今
<lb ed="X" n="0618b17"/><lb ed="R102" n="0162a11"/>更示親疎圖。</p>
<lb ed="X" n="0618b18"/><lb ed="R102" n="0162a12"/><p xml:id="pX57p0618b1801"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0618_01.gif"/></figure></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0618b19"/>
<lb ed="X" n="0618b20"/>
<lb ed="X" n="0618b21"/>
<lb ed="X" n="0618b22"/>
<lb ed="X" n="0618b23"/>
<lb ed="X" n="0618b24"/><lb ed="R102" n="0162a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0618b2401">二明思惑者<note place="inline">止</note>故成八十一也。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0618c" n="0618c"/>
<lb ed="X" n="0618c01"/><lb ed="R102" n="0162b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0618c0101">此界繫思異俱生思及推利思也<note place="inline">俱生者與形俱生如託胎時女
<lb ed="X" n="0618c02"/><lb ed="R102" n="0162b02"/>則於父起愛於母生嗔男則反此矣</note>九地者所依得名非謂土石貪
<lb ed="X" n="0618c03"/><lb ed="R102" n="0162b03"/>嗔癡慢各有九品今總云耳以大三品分爲九品
<lb ed="X" n="0618c04"/><lb ed="R102" n="0162b04"/>不言疑者見道<anchor xml:id="nkr_note_add_0618c0401" n="0618c0401"/><anchor xml:id="beg0618c0401" n="0618c0401"/>已<anchor xml:id="end0618c0401"/>斷此思旣是障事從五塵起不
<lb ed="X" n="0618c05"/><lb ed="R102" n="0162b05"/>歷四諦斷此惑時或直緣一眞諦或四諦中隨緣
<lb ed="X" n="0618c06"/><lb ed="R102" n="0162b06"/>一諦故止觀明見惑如四十里水思惑如十里水
<lb ed="X" n="0618c07"/><lb ed="R102" n="0162b07"/>大經云初果所斷如四十里水其餘在者如一毛
<lb ed="X" n="0618c08"/><lb ed="R102" n="0162b08"/>渧<note place="inline">謂迷四諦故如四十隨緣一諦重數甚多故稱十里又不橫起故稱一諦</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0618c09"/><lb ed="R102" n="0162b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0618c0901">上來見思不同<note place="inline">止</note>實有集諦。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0618c10"/><lb ed="R102" n="0162b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0618c1001">諸文或以見惑名三結<note place="inline">身見戒取疑</note>或十六知見六十
<lb ed="X" n="0618c11"/><lb ed="R102" n="0162b11"/>二見百八見或見思稱上下五分皆是敎門隨根
<lb ed="X" n="0618c12"/><lb ed="R102" n="0162b12"/>異說不可一準。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0618c13"/><lb ed="R102" n="0162b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0618c1301">三滅諦者<note place="inline">止</note>滅非眞諦。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0618c14"/><lb ed="R102" n="0162b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0618c1401">滅者無爲空滅義也對生明滅尙寄於修眞理本
<lb ed="X" n="0618c15"/><lb ed="R102" n="0162b15"/>淨體非造作故四諦外別立眞理故眞理如月苦
<lb ed="X" n="0618c16"/><lb ed="R102" n="0162b16"/>集如雲道如却除滅如却<anchor xml:id="nkr_note_add_0618c1601" n="0618c1601"/><anchor xml:id="beg0618c1601" n="0618c1601"/>已<anchor xml:id="end0618c1601"/>若云苦集是俗道滅
<lb ed="X" n="0618c17"/><lb ed="R102" n="0162b17"/>是眞乃約逆順而說逆眞爲俗順理名眞也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0618c18"/><lb ed="R102" n="0162b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0618c1801">四道諦者<note place="inline">止</note>合爲七科。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0618c19"/><lb ed="R102" n="0163a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0618c1901">道以能通爲義修聖道法通至涅槃或曰戒定慧
<lb ed="X" n="0618c20"/><lb ed="R102" n="0163a02"/>或云六度或三十七品等皆敎門開合被機不同
<lb ed="X" n="0618c21"/><lb ed="R102" n="0163a03"/>若合成三學者戒攝三謂語業命定攝八四如意
<lb ed="X" n="0618c22"/><lb ed="R102" n="0163a04"/>定根定力定覺正定餘屬慧攝或念根念力念覺
<lb ed="X" n="0618c23"/><lb ed="R102" n="0163a05"/>正念通定通慧若以六度攝三十七具如輔行<note place="inline">七上
<lb ed="X" n="0618c24"/><lb ed="R102" n="0163a06"/>二十一</note>又道品分四種一當分二相攝三約位四相
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0619a" n="0619a"/>
<lb ed="X" n="0619a01"/><lb ed="R102" n="0163a07"/>生又通正通助通漏無漏亦漏亦無漏通大通小
<lb ed="X" n="0619a02"/><lb ed="R102" n="0163a08"/>並如止觀第七<note place="inline">四</note>具釋<note place="inline">云云</note>又小唯正道大通正
<lb ed="X" n="0619a03"/><lb ed="R102" n="0163a09"/>助今是小乘道品義當相生三四二五單七隻八
<lb ed="X" n="0619a04"/><lb ed="R102" n="0163a10"/>若約位則八正對初果七覺對二果。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619a05"/><lb ed="R102" n="0163a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0619a0501">一四念處<note place="inline">止</note>觀法無我。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619a06"/><lb ed="R102" n="0163a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0619a0601">念是觀不淨等四處是境身受心法不淨有五一
<lb ed="X" n="0619a07"/><lb ed="R102" n="0163a13"/>種子二住處三自相四自性五究竟受謂領納有
<lb ed="X" n="0619a08"/><lb ed="R102" n="0163a14"/>三一苦受卽苦苦二樂受卽壞苦三不苦不樂受
<lb ed="X" n="0619a09"/><lb ed="R102" n="0163a15"/>卽平平之心行苦也無常則刹那不住無我則求
<lb ed="X" n="0619a10"/><lb ed="R102" n="0163a16"/>我叵得。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619a11"/><lb ed="R102" n="0163a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0619a1101">二四正勤<note place="inline">止</note>三四如意足<note place="inline">欲念進慧</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619a12"/><lb ed="R102" n="0163a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0619a1201">正則不邪勤則不怠如意足者念處正勤慧多定
<lb ed="X" n="0619a13"/><lb ed="R102" n="0163b01"/>少今四是定定慧均等如心滿足故瑜伽亦謂如
<lb ed="X" n="0619a14"/><lb ed="R102" n="0163b02"/>有足者往還如意欲念等者樂欲得定念持於定
<lb ed="X" n="0619a15"/><lb ed="R102" n="0163b03"/>進求於定慧者止觀法界次第皆云思惟思惟觀
<lb ed="X" n="0619a16"/><lb ed="R102" n="0163b04"/>境定力成故慧當作思亦恐此是有慧之定擧慧
<lb ed="X" n="0619a17"/><lb ed="R102" n="0163b05"/>顯定亦通。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619a18"/><lb ed="R102" n="0163b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0619a1801">四五根<note place="inline">止</note>五五力。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619a19"/><lb ed="R102" n="0163b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0619a1901">能生名根深固不動力謂力用排障遣惑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619a20"/><lb ed="R102" n="0163b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0619a2001">六七覺支<note place="inline">念擇進喜輕安定捨</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619a21"/><lb ed="R102" n="0163b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0619a2101">一念覺了定慧平等揀擇眞僞進修正行心得法
<lb ed="X" n="0619a22"/><lb ed="R102" n="0163b10"/>喜輕利安適<note place="inline">止觀云除覺分除其浮動故得輕安</note>禪定現前捨諸妄
<lb ed="X" n="0619a23"/><lb ed="R102" n="0163b11"/>念。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619a24"/><lb ed="R102" n="0163b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0619a2401">七八道<note place="inline">正見止正命</note><anchor xml:id="nkr_note_add_0619a2401" n="0619a2401"/><anchor xml:id="beg0619a2401" n="0619a2401"/>已<anchor xml:id="end0619a2401"/>上七科卽是藏敎生滅道諦明見。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0619b" n="0619b"/>
<lb ed="X" n="0619b01"/><lb ed="R102" n="0163b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0619b0101">四諦思無漏智語離邪妄業是淨業進異苦行定
<lb ed="X" n="0619b02"/><lb ed="R102" n="0163b14"/>修無漏念正助法命非邪食五邪四邪如輔行釋。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619b03"/><lb ed="R102" n="0163b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0619b0301">然如前所列<note place="inline">止</note>更不再列。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619b04"/><lb ed="R102" n="0163b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0619b0401">藏通造六故狹別圓造十故廣四敎迭論至圓最
<lb ed="X" n="0619b05"/><lb ed="R102" n="0163b17"/>勝又藏別不卽故劣通圓談卽故勝四種四諦出
<lb ed="X" n="0619b06"/><lb ed="R102" n="0163b18"/>大經聖行品止觀第一委釋欲略知者迷眞有重
<lb ed="X" n="0619b07"/><lb ed="R102" n="0164a01"/>輕故論生滅無生迷中有重輕故論無量無作又
<lb ed="X" n="0619b08"/><lb ed="R102" n="0164a02"/>喩化城寶所各有迃直二通生滅如前無生者苦
<lb ed="X" n="0619b09"/><lb ed="R102" n="0164a03"/>無逼迫相集無和合相滅無生相道不二相無量
<lb ed="X" n="0619b10"/><lb ed="R102" n="0164a04"/>者苦卽十界之果集卽五住煩惱滅謂諸波羅蜜
<lb ed="X" n="0619b11"/><lb ed="R102" n="0164a05"/>道卽恒沙法門無作者陰入皆如無苦可捨塵勞
<lb ed="X" n="0619b12"/><lb ed="R102" n="0164a06"/>本淸淨無集可斷邊邪皆中正無道可修生死卽
<lb ed="X" n="0619b13"/><lb ed="R102" n="0164a07"/>涅槃無滅可證。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619b14"/><lb ed="R102" n="0164a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0619b1401">然四諦中<note place="inline">止</note>是故然也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619b15"/><lb ed="R102" n="0164a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0619b1501">聲聞根鈍支佛則利故支佛以集爲初門也慕果
<lb ed="X" n="0619b16"/><lb ed="R102" n="0164a10"/>修因且據凡位若初果去則云帶果行因支佛不
<lb ed="X" n="0619b17"/><lb ed="R102" n="0164a11"/>立分果乃云望果行因文義多途不可一槩又四
<lb ed="X" n="0619b18"/><lb ed="R102" n="0164a12"/>諦果前因後且言三藏餘之三敎義則不定或云
<lb ed="X" n="0619b19"/><lb ed="R102" n="0164a13"/>苦集滅道或云集苦道滅。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619b20"/><lb ed="R102" n="0164a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0619b2001">略明藏敎修行人之與位。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619b21"/><lb ed="R102" n="0164a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0619b2101">古師有言頓悟卽佛無復位次之殊釋籤云約理
<lb ed="X" n="0619b22"/><lb ed="R102" n="0164a16"/>則證法無名約事則不無諸位故知諸師偏從理
<lb ed="X" n="0619b23"/><lb ed="R102" n="0164a17"/>說華嚴云隨其地位而得解脫<note place="inline">文</note>所以位者一者
<lb ed="X" n="0619b24"/><lb ed="R102" n="0164a18"/>引物希向見賢思齊二者深識位次免生叨濫通
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0619c" n="0619c"/>
<lb ed="X" n="0619c01"/><lb ed="R102" n="0164b01"/>明四敎地位所出如玅玄第四委明下亦略示今
<lb ed="X" n="0619c02"/><lb ed="R102" n="0164b02"/>藏敎有四門一毗曇有門明七賢七聖二成論空
<lb ed="X" n="0619c03"/><lb ed="R102" n="0164b03"/>門明二十七賢聖三昆勒論明雙亦門四車匿論
<lb ed="X" n="0619c04"/><lb ed="R102" n="0164b04"/>明雙非門後二門大論雖指論文不度若空門雖
<lb ed="X" n="0619c05"/><lb ed="R102" n="0164b05"/>勝於有門但二十七賢聖學人十八無學有九四
<lb ed="X" n="0619c06"/><lb ed="R102" n="0164b06"/>敎義云賢人有二聖有二十五<note place="inline">文二十七</note>而凡位不備
<lb ed="X" n="0619c07"/><lb ed="R102" n="0164b07"/>今家不用<note place="inline">釋籤第五十八紙具引</note>今依有門明聲聞位者有
<lb ed="X" n="0619c08"/><lb ed="R102" n="0164b08"/>三意一者凡聖位足二者佛法根本三者符順敎
<lb ed="X" n="0619c09"/><lb ed="R102" n="0164b09"/>旨四敎義二<note place="inline">十七</note>云毗曇雖劣而是佛法根本是故
<lb ed="X" n="0619c10"/><lb ed="R102" n="0164b10"/>佛去世後流傳利物且大乘經論破小用小多取
<lb ed="X" n="0619c11"/><lb ed="R102" n="0164b11"/>毗曇有門少用空門故須略出毗曇有門賢聖之
<lb ed="X" n="0619c12"/><lb ed="R102" n="0164b12"/>位<note place="inline">文</note>又<note place="inline">二初</note>云三藏四門雖俱入道而諸經論多用
<lb ed="X" n="0619c13"/><lb ed="R102" n="0164b13"/>有門乃至圓敎多用非空非有門<note place="inline">文</note>七賢如今外
<lb ed="X" n="0619c14"/><lb ed="R102" n="0164b14"/>凡三位內凡四位七聖者亦不出四果一隨信行
<lb ed="X" n="0619c15"/><lb ed="R102" n="0164b15"/>二隨法行卽是利鈍入見道名<note place="inline">初果</note>如玅玄據成論
<lb ed="X" n="0619c16"/><lb ed="R102" n="0164b16"/>十六心爲見道卽當初果若有門義當初果向三
<lb ed="X" n="0619c17"/><lb ed="R102" n="0164b17"/>信解四見得前二轉入修道之名<note place="inline">二果三果</note>五身證四
<lb ed="X" n="0619c18"/><lb ed="R102" n="0164b18"/>敎義<note place="inline">十四</note>判是學人卽三果升進妙玄乃以四果向
<lb ed="X" n="0619c19"/><lb ed="R102" n="0165a01"/>攝六時解脫七不時解脫<note place="inline">四果</note>具如妙玄<note place="inline">二十四</note>廣解
<lb ed="X" n="0619c20"/><lb ed="R102" n="0165a02"/>今不列七聖直作四果釋者名義顯故無他說也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619c21"/><lb ed="R102" n="0165a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0619c2101">初明聲聞位分二<note place="inline">止</note>初五停心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0619c22"/><lb ed="R102" n="0165a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0619c2201">凡常也聖正也又名賢者善直亦曰鄰聖通論七
<lb ed="X" n="0619c23"/><lb ed="R102" n="0165a05"/>賢皆具二義別論外凡爲善直內凡爲鄰聖停者
<lb ed="X" n="0619c24"/><lb ed="R102" n="0165a06"/>止義住義修此五法止住五過心者四種一草木
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0620a" n="0620a"/>
<lb ed="X" n="0620a01"/><lb ed="R102" n="0165a07"/>二肉團三積聚精要四慮知今是慮知之心若泛
<lb ed="X" n="0620a02"/><lb ed="R102" n="0165b01"/>論之義通四敎<note place="inline">妙玄第五以五停對五品此通圓也四念處第三明停心義通於通
<lb ed="X" n="0620a03"/><lb ed="R102" n="0165b02"/>別二敎矣</note>今是三藏聲聞助道四敎義二云心旣調停
<lb ed="X" n="0620a04"/><lb ed="R102" n="0165b03"/>乃可習觀<note place="inline">文</note>又貪等是境不淨等是觀通論則定
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0620b" n="0620b"/>
<lb ed="X" n="0620b01"/><lb ed="R102" n="0165b04"/>慧調適故曰停心妙玄別對則念處名慧停心名
<lb ed="X" n="0620b02"/><lb ed="R102" n="0165b05"/>定若禪門第二以五停心卽五門禪則義該大小
<lb ed="X" n="0620b03"/><lb ed="R102" n="0165b06"/>通於凡聖菩薩等修今此助門諸文亦異倂圖示
<lb ed="X" n="0620b04"/><lb ed="R102" n="0165b07"/>之。</p>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0620c" n="0620c"/>
<lb ed="X" n="0620c01"/><lb ed="R102" n="0165b08"/><p xml:id="pX57p0620c0101">五停心諸文列次</p>
<lb ed="X" n="0620c02"/><lb ed="R102" n="0165b09"/><p xml:id="pX57p0620c0201"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0620_01.gif"/></figure></p>
<lb ed="X" n="0620c03"/>
<lb ed="X" n="0620c04"/>
<lb ed="X" n="0620c05"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0620d" n="0620d"/>
<lb ed="X" n="0620d01"/><lb ed="R102" n="0165b10"/><p xml:id="pX57p0620d0101"><g ref="#CB00701">㭊</g>玄不淨居初等者彼註文謂順三毒次第三毒
<lb ed="X" n="0620d02"/><lb ed="R102" n="0165b11"/>後<g ref="#CB00701">㭊</g>果觀爲著我重者<note place="inline">觀地水火風空識六界幷十八界</note>散亂卽
<lb ed="X" n="0620d03"/><lb ed="R102" n="0165b12"/>隨煩惱故居第五今以數息安於嗔癡之間一往
<lb ed="X" n="0620d04"/><lb ed="R102" n="0165b13"/>列耳四文皆以數息居首者順修禪人必先攝散
<lb ed="X" n="0620d05"/><lb ed="R102" n="0165b14"/>入定故四敎義二云今依禪門辨次第也<note place="inline">文</note>又諸
<lb ed="X" n="0620d06"/><lb ed="R102" n="0165b15"/>文專以不淨數息居初者妙樂<note place="inline">六十</note>引俱舍云入道
<lb ed="X" n="0620d07"/><lb ed="R102" n="0165b16"/>要二門不淨觀數息<note place="inline">文</note>然諸文列次義亦隨宜或
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0620e" n="0620e"/>
<lb ed="X" n="0620e01"/><lb ed="R102" n="0165b17"/>五人各一或一人竪修或多或少不可一準四敎
<lb ed="X" n="0620e02"/><lb ed="R102" n="0165b18"/>義二云以病前後隨人不須定執前後次第也<note place="inline">文</note>
<lb ed="X" n="0620e03"/><lb ed="R102" n="0165b19"/><g ref="#CB00701">㭊</g>界與念佛互存沒者四敎義二云開因緣觀出
<lb ed="X" n="0620e04"/><lb ed="R102" n="0166a01"/>界方便代也界方便與小乘念佛相同亦破境界
<lb ed="X" n="0620e05"/><lb ed="R102" n="0166a02"/>逼迫障<note place="inline">文</note>又四念處一云問此中何不用念佛停
<lb ed="X" n="0620e06"/><lb ed="R102" n="0166a03"/>心答作五度門則不用作六度門卽須用因緣對
<lb ed="X" n="0620e07"/><lb ed="R102" n="0166a04"/>等分念佛對逼迫障<note place="inline">文</note>又此用治諸文不同今略<anchor xml:id="nkr_note_add_0620e0701" n="0620e0701"/><anchor xml:id="beg0620e0701" n="0620e0701"/>括示<anchor xml:id="end0620e0701"/>。</p>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0620f" n="0620f"/>
<lb ed="X" n="0620f01"/><lb ed="R102" n="0166a05"/><p xml:id="pX57p0620f0101"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0620_02.gif"/></figure></p>
<lb ed="X" n="0620f02"/>
<lb ed="X" n="0620f03"/>
<lb ed="X" n="0620f04"/>
<lb ed="X" n="0620f05"/>
<lb ed="X" n="0620f06"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0620g" n="0620g"/>
<lb ed="X" n="0620g01"/><lb ed="R102" n="0166a10"/><p xml:id="pX57p0620g0101"><anchor xml:id="nkr_note_add_0620g0101" n="0620g0101"/><anchor xml:id="beg0620g0101" n="0620g0101"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0620g0101"/></p>
<lb ed="X" n="0620g02"/><lb ed="R102" n="0166a11"/><p xml:id="pX57p0620g0201">若禪門第四明六種治皆出摩訶衍論文相與止
<lb ed="X" n="0620g03"/><lb ed="R102" n="0166a12"/>觀大同但兼治藥病俱兼兼五第五名兼轉兼不
<lb ed="X" n="0620g04"/><lb ed="R102" n="0166a13"/>轉治與止觀異且兼至五與具治何別如五藥具
<lb ed="X" n="0620g05"/><lb ed="R102" n="0166a14"/>治一病不同藥病俱兼也又兼轉兼不轉治彼文
<lb ed="X" n="0620g06"/><lb ed="R102" n="0166a15"/>以難有解云只是兼治根性又能兼修轉不轉治
<lb ed="X" n="0620g07"/><lb ed="R102" n="0166a16"/>故別開此又解云恐是具治異名卽同四念處亦
<lb ed="X" n="0620g08"/><lb ed="R102" n="0166a17"/>對亦轉等旣兼轉與不轉亦具兼治復以兼收對
<lb ed="X" n="0620g09"/><lb ed="R102" n="0166a18"/>五種義足名略義含與諸文一揆學者宜詳止觀
<lb ed="X" n="0620g10"/><lb ed="R102" n="0166b11"/>第七<note place="inline">十三</note>明六度治六蔽亦有四種謂對治轉治兼
<lb ed="X" n="0620g11"/><lb ed="R102" n="0166b12"/>治第一義治非五停義。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0620g12"/><lb ed="R102" n="0166b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0620g1201">一多貪衆生不淨觀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0620g13"/><lb ed="R102" n="0166b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0620g1301">六識妄心於順情境上引起無厭故云多貪此之
<lb ed="X" n="0620g14"/><lb ed="R102" n="0166b15"/>境觀禪門第四明三種一外貪男女身分互相貪
<lb ed="X" n="0620g15"/><lb ed="R102" n="0166b16"/>著用九想治二內外貪於<anchor xml:id="nkr_note_add_0620g1501" n="0620g1501"/><anchor xml:id="beg0620g1501" n="0620g1501"/>己<anchor xml:id="end0620g1501"/>他身而起貪愛用八
<lb ed="X" n="0620g16"/><lb ed="R102" n="0166b17"/>背捨治三一切處貪資生五塵等物用大不淨觀
<lb ed="X" n="0620g17"/><lb ed="R102" n="0166b18"/>治<g ref="#CB00701">㭊</g>玄上明四種一顯色謂靑黃等作靑瘀想二
<lb ed="X" n="0620g18"/><lb ed="R102" n="0167a01"/>形色長短等形作壞爛想三妙觸自他身分細軟
<lb ed="X" n="0620g19"/><lb ed="R102" n="0167a02"/>光澤作蛆蟲想四供奉祇承適意用死想治也須
<lb ed="X" n="0620g20"/><lb ed="R102" n="0167a03"/>知此與念處觀身有異一正助不同彼正此助也
<lb ed="X" n="0620g21"/><lb ed="R102" n="0167a04"/>二自他境別彼觀自身此想他境三假實觀異彼
<lb ed="X" n="0620g22"/><lb ed="R102" n="0167a05"/>是實觀此明假想故故知此當前示外貪用九想
<lb ed="X" n="0620g23"/><lb ed="R102" n="0167a06"/>觀也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0620g24"/><lb ed="R102" n="0167a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0620g2401">二多嗔衆生慈悲觀。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0621a" n="0621a"/>
<lb ed="X" n="0621a01"/><lb ed="R102" n="0167a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0621a0101">此觀若準禪門義通大乘境觀有三一非理嗔<note place="inline">欻起
<lb ed="X" n="0621a02"/><lb ed="R102" n="0167a09"/>嗔心不問可否</note>修衆生緣慈<note place="inline">一切衆生如<anchor xml:id="nkr_note_add_0621a0201" n="0621a0201"/><anchor xml:id="beg0621a0201" n="0621a0201"/>己<anchor xml:id="end0621a0201"/>眷屬</note>二順理嗔<note place="inline">人實來惱</note>修
<lb ed="X" n="0621a03"/><lb ed="R102" n="0167a10"/>法緣慈<note place="inline">見一切法皆從緣生</note>三諍論嗔<note place="inline">著<anchor xml:id="nkr_note_add_0621a0301" n="0621a0301"/><anchor xml:id="beg0621a0301" n="0621a0301"/>己<anchor xml:id="end0621a0301"/>所解</note>修無緣慈<note place="inline">能所一體
<lb ed="X" n="0621a04"/><lb ed="R102" n="0167a11"/>慈卽無緣</note>今小乘助觀只是於違情境上忿恨不<anchor xml:id="nkr_note_add_0621a0401" n="0621a0401"/><anchor xml:id="beg0621a0401" n="0621a0401"/>已<anchor xml:id="end0621a0401"/>名
<lb ed="X" n="0621a05"/><lb ed="R102" n="0167a12"/>曰多嗔當彼第一衆生慈耳法界次第明修慈悲
<lb ed="X" n="0621a06"/><lb ed="R102" n="0167a13"/>喜捨四無量心今但慈悲<g ref="#CB00701">㭊</g>玄準俱舍論七周行
<lb ed="X" n="0621a07"/><lb ed="R102" n="0167a14"/>慈輔行<note place="inline">九下五</note>依婆沙明九周行慈下當圖出大卛
<lb ed="X" n="0621a08"/><lb ed="R102" n="0167a15"/>不過七境三樂七境者上親<note place="inline">父母師長</note>中親<note place="inline">兄弟姊妹</note>下親
<lb ed="X" n="0621a09"/><lb ed="R102" n="0167a16"/><note place="inline">朋友知識</note>中人<note place="inline">非冤非親</note>下冤<note place="inline">害下親者</note>中冤<note place="inline">害中親者</note>上冤<note place="inline">害上親者</note>三
<lb ed="X" n="0621a10"/><lb ed="R102" n="0167a17"/>樂者<g ref="#CB00701">㭊</g>玄謂諸佛<note place="inline">上</note>菩薩<note place="inline">中</note>諸天<note place="inline">下</note>樂也輔行引
<lb ed="X" n="0621a11"/><lb ed="R102" n="0167a18"/>婆沙三禪<note place="inline">上</note>四事<note place="inline">中</note>經行處<note place="inline">下</note>樂也今謂<g ref="#CB00701">㭊</g>玄三
<lb ed="X" n="0621a12"/><lb ed="R102" n="0167b01"/>樂未知何據況聲聞助道與佛菩薩樂恐成過分
<lb ed="X" n="0621a13"/><lb ed="R102" n="0167b02"/>宜以輔行爲準蓋輔行引婆沙云問爲與衆生何
<lb ed="X" n="0621a14"/><lb ed="R102" n="0167b03"/>處樂答有說與三禪樂樂中勝故有說與四事樂
<lb ed="X" n="0621a15"/><lb ed="R102" n="0167b04"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0621a1501" n="0621a1501"/><anchor xml:id="beg0621a1501" n="0621a1501"/>已<anchor xml:id="end0621a1501"/>曾得故有說與曾經行處所有樂至所住處思
<lb ed="X" n="0621a16"/><lb ed="R102" n="0167b05"/>惟令得<note place="inline">文九下五</note>。</p>
<lb ed="X" n="0621a17"/>
<lb ed="X" n="0621a18"/>
<lb ed="X" n="0621a19"/>
<lb ed="X" n="0621a20"/>
<lb ed="X" n="0621a21"/>
<lb ed="X" n="0621a22"/>
<lb ed="X" n="0621a23"/>
<lb ed="X" n="0621a24"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0621b" n="0621b"/>
<lb ed="X" n="0621b01"/><lb ed="R102" n="0167b07"/><p xml:id="pX57p0621b0101"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0621_01.gif"/></figure></p>
<lb ed="X" n="0621b02"/>
<lb ed="X" n="0621b03"/>
<lb ed="X" n="0621b04"/>
<lb ed="X" n="0621b05"/>
<lb ed="X" n="0621b06"/>
<lb ed="X" n="0621b07"/>
<lb ed="X" n="0621b08"/>
<lb ed="X" n="0621b09"/>
<lb ed="X" n="0621b10"/>
<lb ed="X" n="0621b11"/>
<lb ed="X" n="0621b12"/>
<lb ed="X" n="0621b13"/>
<lb ed="X" n="0621b14"/>
<lb ed="X" n="0621b15"/>
<lb ed="X" n="0621b16"/>
<lb ed="X" n="0621b17"/>
<lb ed="X" n="0621b18"/>
<lb ed="X" n="0621b19"/>
<lb ed="X" n="0621b20"/>
<lb ed="X" n="0621b21"/>
<lb ed="X" n="0621b22"/>
<lb ed="X" n="0621b23"/><lb ed="R102" n="0168a12"/><p xml:id="pX57p0621b2301">先親後冤者從易至難順心成觀<g ref="#CB00701">㭊</g>玄第六觀方
<lb ed="X" n="0621b24"/><lb ed="R102" n="0168a13"/>與上親下樂第七方與上親中樂中親下樂者一
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0621c" n="0621c"/>
<lb ed="X" n="0621c01"/><lb ed="R102" n="0168a14"/>者次第修觀未暇與故二者順七周次第每一番
<lb ed="X" n="0621c02"/><lb ed="R102" n="0168a15"/>用觀先與上樂以爲次第中下非要故在後時與
<lb ed="X" n="0621c03"/><lb ed="R102" n="0168a16"/>雖前後境境皆三使冤親等以破嗔障輔行開爲
<lb ed="X" n="0621c04"/><lb ed="R102" n="0168a17"/>九周者一順從親至冤次第與樂不待六七却緣
<lb ed="X" n="0621c05"/><lb ed="R102" n="0168a18"/>前親故二隨機宜樂所修不同故且聲聞自度何
<lb ed="X" n="0621c06"/><lb ed="R102" n="0168b01"/>觀衆生施與他樂又復前境爲得不得蓋爲破障
<lb ed="X" n="0621c07"/><lb ed="R102" n="0168b02"/>且爾運心其實前人實未得樂故<g ref="#CB00701">㭊</g>玄上云問自
<lb ed="X" n="0621c08"/><lb ed="R102" n="0168b03"/>身有樂可施於他忽若自身無樂將何施與答自
<lb ed="X" n="0621c09"/><lb ed="R102" n="0168b04"/>身若無樂可施卽運心將餘諸天菩薩等樂而惠
<lb ed="X" n="0621c10"/><lb ed="R102" n="0168b05"/>施之願彼冤親等衆生得受如是等樂故又涅槃
<lb ed="X" n="0621c11"/><lb ed="R102" n="0168b06"/>疏云雖欲拔苦實未拔苦皆是虗言雖欲與樂實
<lb ed="X" n="0621c12"/><lb ed="R102" n="0168b07"/>不得樂此是假說<note place="inline">文</note>又行者用觀當念冤讎如過
<lb ed="X" n="0621c13"/><lb ed="R102" n="0168b08"/>去父母等方能冤親平等與樂廣如<g ref="#CB00701">㭊</g>玄上<note place="inline">云云</note>
<lb ed="X" n="0621c14"/><lb ed="R102" n="0168b09"/>若大經十四梵行品明七境四番修觀疏第十開
<lb ed="X" n="0621c15"/><lb ed="R102" n="0168b10"/>作兩番九周<note place="inline">指歸鈔第十二卷引</note>義屬別敎菩薩所修行相
<lb ed="X" n="0621c16"/><lb ed="R102" n="0168b11"/>於今非要故故略不論。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0621c17"/><lb ed="R102" n="0168b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0621c1701">三多散衆生數息觀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0621c18"/><lb ed="R102" n="0168b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0621c1801">散者攀緣思慮與定相違息有四相有聲曰風結
<lb ed="X" n="0621c19"/><lb ed="R102" n="0168b14"/>滯曰氣出入不盡曰喘<note place="inline">今依禪門口訣若禪門云結滯曰喘出入不細曰氣
<lb ed="X" n="0621c20"/><lb ed="R102" n="0168b15"/>各有其義</note>不聲不滯出入俱盡曰息綿綿若存數之則
<lb ed="X" n="0621c21"/><lb ed="R102" n="0168b16"/>定數風則散數喘則結數氣則勞<note place="inline">矣</note>數者從一至
<lb ed="X" n="0621c22"/><lb ed="R102" n="0168b17"/>十不少不多令心不散禪門有四師一師數出息
<lb ed="X" n="0621c23"/><lb ed="R102" n="0168b18"/>不急不脹身則輕利易入三昧二師數入隨息內
<lb ed="X" n="0621c24"/><lb ed="R102" n="0169a01"/>斂三師出入無在俱隨便宜四師依四時用數今
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0622a" n="0622a"/>
<lb ed="X" n="0622a01"/><lb ed="R102" n="0169a02"/>家正取第三師又不許出入俱數恐生病故梵語
<lb ed="X" n="0622a02"/><lb ed="R102" n="0169a03"/>阿那波那此云遣來<note place="inline">入息</note>遣去<note place="inline">出息</note>卽是三世諸佛入
<lb ed="X" n="0622a03"/><lb ed="R102" n="0169a04"/>道初門通於三乘四敎又用息明六妙門謂數隨
<lb ed="X" n="0622a04"/><lb ed="R102" n="0169a05"/>止觀還淨今且爲小乘助道耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0622a05"/><lb ed="R102" n="0169a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0622a0501">四愚癡衆生因緣觀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0622a06"/><lb ed="R102" n="0169a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0622a0601">迷倒不了撥無因果故云愚癡須知著我計斷常
<lb ed="X" n="0622a07"/><lb ed="R102" n="0169a08"/>幷執性實三皆迷倒若明三世十二因緣則破斷
<lb ed="X" n="0622a08"/><lb ed="R102" n="0169a09"/>常若論二世十二因緣<note place="inline">前十支現在後二支未來</note>卽破我見若
<lb ed="X" n="0622a09"/><lb ed="R102" n="0169a10"/>明一念十二因緣<note place="inline">卽是一念無明造業乃至生死</note>卽破性執此準
<lb ed="X" n="0622a10"/><lb ed="R102" n="0169a11"/>禪門若毗曇大經則以界方便以破著我隨機不
<lb ed="X" n="0622a11"/><lb ed="R102" n="0169a12"/>同也<note place="inline">六界十八界論開合如集解</note>三種十二因緣如妙玄三四
<lb ed="X" n="0622a12"/><lb ed="R102" n="0169a13"/>敎義二具明若束對三道如法數俱舍頌云。</p>
<lb ed="X" n="0622a13"/><lb ed="R102" n="0169a14"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0622a1301"><l>三煩惱二業</l><l>七事亦名果</l><l>略果及略因</l>
<lb ed="X" n="0622a14"/><lb ed="R102" n="0169a15"/><l>由中可比二<note place="inline">後際略果前際略因中間廣說可比知也補註十二引論具釋</note></l></lg>
<lb ed="X" n="0622a15"/><lb ed="R102" n="0169a16"/><p xml:id="pX57p0622a1501">又云。</p>
<lb ed="X" n="0622a16"/><lb ed="R102" n="0169a17"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0622a1601"><l>從惑生惑業</l><l>從業生於事</l><l>從事事惑生</l>
<lb ed="X" n="0622a17"/><lb ed="R102" n="0169a18"/><l>有支理唯此<note place="inline">十二通名有支道理唯若此也廣如輔行三下十四釋</note></l></lg>
<lb ed="X" n="0622a18"/><lb ed="R102" n="0169b01"/><p xml:id="pX57p0622a1801">又古頌云。</p>
<lb ed="X" n="0622a19"/><lb ed="R102" n="0169b02"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0622a1901"><l>無明愛取三煩惱</l><l>行有二支屬業道</l>
<lb ed="X" n="0622a20"/><lb ed="R102" n="0169b03"/><l>從識至受幷生死</l><l>七事同名一苦道</l></lg>
<lb ed="X" n="0622a21"/><lb ed="R102" n="0169b04"/><p xml:id="pX57p0622a2101">若釋因緣之義如無明因能與行支爲緣乃至生
<lb ed="X" n="0622a22"/><lb ed="R102" n="0169b05"/>支爲因能與老死爲緣故<note place="inline">具如<g ref="#CB00701">㭊</g>玄上</note>此亦名十二重
<lb ed="X" n="0622a23"/><lb ed="R102" n="0169b06"/>城亦曰十二<g ref="#CB00331">𣗥</g>園亦名十二牽連<note place="inline">如玄籤具釋</note>成論更
<lb ed="X" n="0622a24"/><lb ed="R102" n="0169b07"/>有三因四緣<note place="inline">釋籤十引</note>俱舍及大論明六因四緣<note place="inline">輔行八下</note>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0622b" n="0622b"/>
<lb ed="X" n="0622b01"/><lb ed="R102" n="0169b08"/>與十二支<anchor xml:id="nkr_note_add_0622b0101" n="0622b0101"/><anchor xml:id="beg0622b0101" n="0622b0101"/>但<anchor xml:id="end0622b0101"/>開合耳且因緣義甚深愚癡衆生何
<lb ed="X" n="0622b02"/><lb ed="R102" n="0169b09"/>能觀耶禪門云非謂如牛馬等但聰明利根不得
<lb ed="X" n="0622b03"/><lb ed="R102" n="0169b10"/>正慧<anchor xml:id="nkr_note_orig_0622001" n="0622001"/>邪邪心取理名爲愚癡<note place="inline">文</note>此與支佛何異今
<lb ed="X" n="0622b04"/><lb ed="R102" n="0169b11"/>助道破障略論三世支佛正觀破惑必須逆順兩
<lb ed="X" n="0622b05"/><lb ed="R102" n="0169b12"/>緣百千萬世因緣等前引偈亦名果者七正是果
<lb ed="X" n="0622b06"/><lb ed="R102" n="0169b13"/>何云亦耶如前指補注十二引論七以事爲性故
<lb ed="X" n="0622b07"/><lb ed="R102" n="0169b14"/>亦名果普賢觀亦通名十二苦事又輔行<note place="inline">三中十四</note>云
<lb ed="X" n="0622b08"/><lb ed="R102" n="0169b15"/>雖有十二二三爲性三謂惑業事二謂因果<note place="inline">文</note>略
<lb ed="X" n="0622b09"/><lb ed="R102" n="0169b16"/>因略果前準俱舍略其數也釋籤三云亦三世俱
<lb ed="X" n="0622b10"/><lb ed="R102" n="0169b17"/>名因果而支數多少不同者具如俱舍云略果及
<lb ed="X" n="0622b11"/><lb ed="R102" n="0169b18"/>略因由中可比二<note place="inline">文</note>若準婆沙謂前世略果後世
<lb ed="X" n="0622b12"/><lb ed="R102" n="0170a01"/>略因者義乃全略旣有誠證今姑存之考釋籤意
<lb ed="X" n="0622b13"/><lb ed="R102" n="0170a02"/>正取略數以消論偈。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0622b14"/><lb ed="R102" n="0170a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0622b1401">五多障衆生念佛觀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0622b15"/><lb ed="R102" n="0170a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0622b1501">止觀乃云睡障念處乃云逼迫障禪門第四明三
<lb ed="X" n="0622b16"/><lb ed="R102" n="0170a05"/>種障念三身治<note place="inline">彼通大乘今且明小乘助道也</note>障卽惡業三種者
<lb ed="X" n="0622b17"/><lb ed="R102" n="0170a06"/>一昏沉暗塞障<note place="inline">昏睡無記</note>念應身三十二相治二惡念
<lb ed="X" n="0622b18"/><lb ed="R102" n="0170a07"/>思惟障<note place="inline">欲作五逆十惡等</note>念報身力無畏等治三境界逼
<lb ed="X" n="0622b19"/><lb ed="R102" n="0170a08"/>迫障<note place="inline">身忽卒痛或見無手足火焚水溺等</note>念法身空寂無爲治小乘
<lb ed="X" n="0622b20"/><lb ed="R102" n="0170a09"/>當分亦有三身如光明玄若身對敎前三各念一
<lb ed="X" n="0622b21"/><lb ed="R102" n="0170a10"/>身謂生應報圓念法身諸身具足如輔行念處沒
<lb ed="X" n="0622b22"/><lb ed="R102" n="0170a11"/>念佛明界方便如前<anchor xml:id="nkr_note_add_0622b2201" n="0622b2201"/><anchor xml:id="beg0622b2201" n="0622b2201"/>已<anchor xml:id="end0622b2201"/>示。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0622b23"/><lb ed="R102" n="0170a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0622b2301">二別相念處<note place="inline">止</note>中間例知。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0622b24"/><lb ed="R102" n="0170a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0622b2401">於五陰境修四念處爲破四倒合五爲四也受則
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0622c" n="0622c"/>
<lb ed="X" n="0622c01"/><lb ed="R102" n="0170a14"/>六根對六塵義兼內外故獨爲一想行一向居內
<lb ed="X" n="0622c02"/><lb ed="R102" n="0170a15"/>想起違從行陰造作故合爲一夫道品有三十七
<lb ed="X" n="0622c03"/><lb ed="R102" n="0170a16"/>獨明念處者有三意一如來遺囑二爲成正行三
<lb ed="X" n="0622c04"/><lb ed="R102" n="0170a17"/>陰境現前四敎義二云念處是佛法入道要門雖
<lb ed="X" n="0622c05"/><lb ed="R102" n="0170a18"/>有種種法門而佛遺言但囑依念處行道<note place="inline">文</note>又四
<lb ed="X" n="0622c06"/><lb ed="R102" n="0170b01"/>念處一云若無念處慧行一切行法皆非佛法<note place="inline">文</note>
<lb ed="X" n="0622c07"/><lb ed="R102" n="0170b02"/>止觀云大品云聲聞依四念處行道菩薩初觀色
<lb ed="X" n="0622c08"/><lb ed="R102" n="0170b03"/>乃至一切種智章章皆爾故不違經又行人受身
<lb ed="X" n="0622c09"/><lb ed="R102" n="0170b04"/>誰不陰入重擔現前<note place="inline">文五二</note>又此念處別明屬慧通
<lb ed="X" n="0622c10"/><lb ed="R102" n="0170b05"/>亦有定輔行三云四境止心故名爲定<note place="inline">文下十七</note>此總
<lb ed="X" n="0622c11"/><lb ed="R102" n="0170b06"/>別相位應知四句四念處一云一境別觀別正是
<lb ed="X" n="0622c12"/><lb ed="R102" n="0170b07"/>別相性念處二境別觀總三境總觀別此二是總
<lb ed="X" n="0622c13"/><lb ed="R102" n="0170b08"/>相之方便四境觀俱總是總相念處<note place="inline">文法數具出四圖</note>初
<lb ed="X" n="0622c14"/><lb ed="R102" n="0170b09"/>則一藥對一倒中間二句觀心漸熟或別於一境
<lb ed="X" n="0622c15"/><lb ed="R102" n="0170b10"/>總用四觀或別用一觀總觀四境<note place="inline">今文略出此句闕前後二句</note>
<lb ed="X" n="0622c16"/><lb ed="R102" n="0170b11"/>第四境觀純熟擧一俱得也若<g ref="#CB00701">㭊</g>玄準俱舍疏前
<lb ed="X" n="0622c17"/><lb ed="R102" n="0170b12"/>三皆別相攝第四句方是總相位今依妙玄四念
<lb ed="X" n="0622c18"/><lb ed="R102" n="0170b13"/>處初句是別後三皆總又上停心破障至今念處
<lb ed="X" n="0622c19"/><lb ed="R102" n="0170b14"/>唯觀苦諦至內凡位方通觀四諦<anchor xml:id="nkr_note_add_0622c1901" n="0622c1901"/><anchor xml:id="beg0622c1901" n="0622c1901"/>已<anchor xml:id="end0622c1901"/>玅玄四<note place="inline">二十三</note>
<lb ed="X" n="0622c20"/><lb ed="R102" n="0170b15"/>云七賢位人明識四諦<note place="inline">文</note>彼且通擧應如今揀又
<lb ed="X" n="0622c21"/><lb ed="R102" n="0170b16"/>慧俱無礙修性共緣三種念處念處名同義則有
<lb ed="X" n="0622c22"/><lb ed="R102" n="0170b17"/>異至下釋四果中更說<note place="inline">云云</note>心行理外名外凡資
<lb ed="X" n="0622c23"/><lb ed="R102" n="0170b18"/>粮者從喩立也欲越三有以此爲資使五分法身
<lb ed="X" n="0622c24"/><lb ed="R102" n="0171a01"/>不至夭喪。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0623a" n="0623a"/>
<lb ed="X" n="0623a01"/><lb ed="R102" n="0171a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0623a0101">三明內凡者<note place="inline">止</note>亦名七方便位。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0623a02"/><lb ed="R102" n="0171a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0623a0201">漸見法性心遊理內身居有漏聖道未生故名內
<lb ed="X" n="0623a03"/><lb ed="R102" n="0171a04"/>凡以定資慧修四諦觀加功用行故云加行聖道
<lb ed="X" n="0623a04"/><lb ed="R102" n="0171a05"/>之本亦曰善根煖者從喩如鑽燧先煙春陽煖發
<lb ed="X" n="0623a05"/><lb ed="R102" n="0171a06"/>得佛法似解也頂觀四諦轉更分明如登山頂明
<lb ed="X" n="0623a06"/><lb ed="R102" n="0171a07"/>矚四方忍者於四諦中堪忍樂欲亦忍可義世第
<lb ed="X" n="0623a07"/><lb ed="R102" n="0171a08"/>一者善根最勝世間第一具如妙玄四<note place="inline">二十四</note>乃<g ref="#CB00701">㭊</g>
<lb ed="X" n="0623a08"/><lb ed="R102" n="0171a09"/>玄等此四觀行者俱舍頌云。</p>
<lb ed="X" n="0623a09"/><lb ed="R102" n="0171a10"/><lg xml:id="lgX57p0623a0901"><l>從此生煖法<note place="inline">從總相後生煖善根</note></l><l>具觀四聖諦</l>
<lb ed="X" n="0623a10"/><lb ed="R102" n="0171a11"/><l>修十六行觀<note place="inline">四諦爲所緣十六行爲能緣苦下四行苦無常無我集下四者集因緣生
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0623b" n="0623b"/>
<lb ed="X" n="0623b01"/><lb ed="R102" n="0171a12"/>滅下四者滅盡妙離道下四者道正迹乘新譯諭苦下空名不淨滅下盡名靜道下云道如行出略如輔
<lb ed="X" n="0623b02"/><lb ed="R102" n="0171a13"/>行三下<g ref="#CB00701">㭊</g>玄上解據頌只是觀於四諦而釋籤四云謂煖八諦十六行相有解云八字恐誤有云以上二
<lb ed="X" n="0623b03"/><lb ed="R102" n="0171a14"/>界四諦體同通解稱八耳其實只觀欲界四諦此位有三品</note></l><l>次生頂亦然<note place="inline">用觀
<lb ed="X" n="0623b04"/><lb ed="R102" n="0171a15"/>同前亦有三品</note></l><l>下中忍同頂<note place="inline">下忍徧觀八諦中忍縮觀明減緣行今云
<lb ed="X" n="0623b05"/><lb ed="R102" n="0171a16"/>同頂者對後上忍唯觀苦諦一緣一行故云也釋籤云下中忍同頂者具觀四諦十六行相<g ref="#CB00701">㭊</g>玄亦云約
<lb ed="X" n="0623b06"/><lb ed="R102" n="0171a17"/>初觀說至下更明減緣行義</note></l><l>上唯觀欲苦</l><l>一行一刹那<note place="inline">此上
<lb ed="X" n="0623b07"/><lb ed="R102" n="0171a18"/>忍合有一行二刹那心言一刹那此據滿說</note></l><l>世第一亦然<note place="inline">上忍
<lb ed="X" n="0623b08"/><lb ed="R102" n="0171a19"/>位中有二刹那一刹那盡餘一刹那在名上忍滿卽入世第一今一刹那引入無漏故云亦然</note></l></lg>
<lb ed="X" n="0623b09"/><lb ed="R102" n="0171a20"/><p xml:id="pX57p0623b0901">今通前圖示及相違文相。</p>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0623c" n="0623c"/>
<lb ed="X" n="0623c01"/><lb ed="R102" n="0171b11"/><p xml:id="pX57p0623c0101"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0623_01.gif"/></figure></p>
<lb ed="X" n="0623c02"/>
<lb ed="X" n="0623c03"/>
<lb ed="X" n="0623c04"/>
<lb ed="X" n="0623c05"/>
<lb ed="X" n="0623c06"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0623d" n="0623d"/>
<lb ed="X" n="0623d01"/><lb ed="R102" n="0171b17"/><p xml:id="pX57p0623d0101">中忍減緣行者若徧緣八諦修三十二行唯名下
<lb ed="X" n="0623d02"/><lb ed="R102" n="0171b18"/>忍謂初依欲界苦修四行次例觀上二界苦亦四
<lb ed="X" n="0623d03"/><lb ed="R102" n="0172a01"/>行又觀欲集四行次上界集四行乃至上界道四
<lb ed="X" n="0623d04"/><lb ed="R102" n="0172a02"/>行若從前觀從後減至上界道諦下唯修三行不
<lb ed="X" n="0623d05"/><lb ed="R102" n="0172a03"/>用最後乘之一行名爲一周復從前觀從後減至
<lb ed="X" n="0623d06"/><lb ed="R102" n="0172a04"/>第四番減上界道諦下道之一行到此能緣旣無
<lb ed="X" n="0623d07"/><lb ed="R102" n="0172a05"/>所緣亦減此道行與緣同名與緣同減故云減緣
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0623e" n="0623e"/>
<lb ed="X" n="0623e01"/><lb ed="R102" n="0172a06"/>必減行<note place="inline">據初一行</note>減行不必減緣<note place="inline">據後三行</note>第五番減欲界
<lb ed="X" n="0623e02"/><lb ed="R102" n="0172a07"/>道下乘行乃至最初欲界苦下空行總有三十一
<lb ed="X" n="0623e03"/><lb ed="R102" n="0172a08"/>周皆名中忍位唯留一行幷所緣苦境入上忍位
<lb ed="X" n="0623e04"/><lb ed="R102" n="0172a09"/><note place="inline">此位所留一行隨行者所宜如釋籤第四云云</note>是則上四下三七緣與初
<lb ed="X" n="0623e05"/><lb ed="R102" n="0172a10"/>行同名行與緣同減故釋籤四云七周減緣二十
<lb ed="X" n="0623e06"/><lb ed="R102" n="0172a11"/>四周減行<note place="inline">文</note>據理實有七周減緣三十一周減行
<lb ed="X" n="0623e07"/><lb ed="R102" n="0172a12"/>法數誤列今別圖之。</p>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0623f" n="0623f"/>
<lb ed="X" n="0623f01"/><lb ed="R102" n="0172a13"/><p xml:id="pX57p0623f0101">中忍緣行之圖</p>
<lb ed="X" n="0623f02"/><lb ed="R102" n="0172a14"/><p xml:id="pX57p0623f0201"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0623_02.gif"/></figure></p>
<lb ed="X" n="0623f03"/>
<lb ed="X" n="0623f04"/>
<lb ed="X" n="0623f05"/>
<lb ed="X" n="0623f06"/>
<lb ed="X" n="0623f07"/>
<lb ed="X" n="0623f08"/>
<lb ed="X" n="0623f09"/>
<lb ed="X" n="0623f10"/>
<lb ed="X" n="0623f11"/>
<lb ed="X" n="0623f12"/>
<lb ed="X" n="0623f13"/>
<lb ed="X" n="0623f14"/>
<lb ed="X" n="0623f15"/>
<lb ed="X" n="0623f16"/>
<lb ed="X" n="0623f17"/>
<lb ed="X" n="0623f18"/>
<lb ed="X" n="0623f19"/>
<lb ed="X" n="0623f20"/>
<lb ed="X" n="0623f21"/>
<lb ed="X" n="0623f22"/>
<lb ed="X" n="0623f23"/>
<lb ed="X" n="0623f24"/><lb ed="R102" n="0172b18"/><p xml:id="pX57p0623f2401">十六行義如輔行三下<note place="inline">十七</note><g ref="#CB00701">㭊</g>玄上具釋又上二界
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0624a" n="0624a"/>
<lb ed="X" n="0624a01"/><lb ed="R102" n="0173a01"/>合一四諦者同一定地故以欲界現前比上而觀
<lb ed="X" n="0624a02"/><lb ed="R102" n="0173a02"/>故<note place="inline"><g ref="#CB00701">㭊</g>玄五義備釋云云</note>此則伏三界四諦下惑至發眞時故
<lb ed="X" n="0624a03"/><lb ed="R102" n="0173a03"/>上二界同名比法忍智等又十六行行只是觀門
<lb ed="X" n="0624a04"/><lb ed="R102" n="0173a04"/>涅槃疏亦名十六諦者取諦審觀察義故又此減
<lb ed="X" n="0624a05"/><lb ed="R102" n="0173a05"/>緣行妙玄三<note place="inline">八</note>合作八番者以行從緣但約八諦
<lb ed="X" n="0624a06"/><lb ed="R102" n="0173a06"/>爲八周也四敎義二云中忍作十番縮觀者約後
<lb ed="X" n="0624a07"/><lb ed="R102" n="0173a07"/>七諦以行從緣爲七周開欲界苦下所減三行爲
<lb ed="X" n="0624a08"/><lb ed="R102" n="0173a08"/>三周總爲十番妙玄八<note place="inline">二十八</note>曰三番縮觀進成上
<lb ed="X" n="0624a09"/><lb ed="R102" n="0173a09"/>忍者以三界不出四諦亦以行從緣減後三諦故
<lb ed="X" n="0624a10"/><lb ed="R102" n="0173a10"/>曰三番諸文詳略赴緣不同學者不必固執而自
<lb ed="X" n="0624a11"/><lb ed="R102" n="0173a11"/>困也此四善根有何勝利俱舍頌云。</p>
<lb ed="X" n="0624a12"/><lb ed="R102" n="0173a12"/><lg xml:id="lgX57p0624a1201"><l>煖必至涅槃</l><l>頂終不斷善<note place="inline">釋籤四云忍位是進煖位是退頂是
<lb ed="X" n="0624a13"/><lb ed="R102" n="0173a13"/>進退兩際猶如山頂（文）今云必至涅槃等者四敎義二云問煖頂退者何云性地答此人雖造惡墮
<lb ed="X" n="0624a14"/><lb ed="R102" n="0173a14"/>地獄一人受罪不復重入有性地善根故能得聖果文有云頂有三品上品不退</note></l>
<lb ed="X" n="0624a15"/><lb ed="R102" n="0173a15"/><l>忍不墮惡道<note place="inline">四敎義二十二云下中二忍雖起煩惱惡業而不受
<lb ed="X" n="0624a16"/><lb ed="R102" n="0173a16"/>三途猶受人天百千生若上忍成但有人天七生業在</note></l><l>第一入離生<note place="inline">此一
<lb ed="X" n="0624a17"/><lb ed="R102" n="0173a17"/>刹那卽入見道故同見道離四趣生</note></l></lg>
<lb ed="X" n="0624a18"/><lb ed="R102" n="0173a18"/><p xml:id="pX57p0624a1801">餘有難文略釋于此妙玄三云但作二心觀於一
<lb ed="X" n="0624a19"/><lb ed="R102" n="0173b01"/>行如似苦法忍苦法智是名中忍<note place="inline">文</note>釋籤四云彼
<lb ed="X" n="0624a20"/><lb ed="R102" n="0173b02"/>四心同一行一緣<note place="inline">文</note>二心者忍智二心雖在世第
<lb ed="X" n="0624a21"/><lb ed="R102" n="0173b03"/>一後心發眞而得在中忍位中義亦通修故云如
<lb ed="X" n="0624a22"/><lb ed="R102" n="0173b04"/>似似彼世第一後心故釋籤云四心者緣行各二
<lb ed="X" n="0624a23"/><lb ed="R102" n="0173b05"/>故云四心妙玄約一故故有二也有云二心者二
<lb ed="X" n="0624a24"/><lb ed="R102" n="0173b06"/>刹那中忍位滿云四心卽四行減至一行一緣二
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0624b" n="0624b"/>
<lb ed="X" n="0624b01"/><lb ed="R102" n="0173b07"/>刹那在有云四心者籤云於上忍中亦修四行更
<lb ed="X" n="0624b02"/><lb ed="R102" n="0173b08"/>有問答請撿詳之玄籤以難讀者更考又釋籤四
<lb ed="X" n="0624b03"/><lb ed="R102" n="0173b09"/>引論明修煖法從欲界至無所有八地各九品幷
<lb ed="X" n="0624b04"/><lb ed="R102" n="0173b10"/>一具縛總七十三人是則煖法通於三界涅槃經
<lb ed="X" n="0624b05"/><lb ed="R102" n="0173b11"/>却云如是煖法是色界法非欲界有須知能修之
<lb ed="X" n="0624b06"/><lb ed="R102" n="0173b12"/>人通於三界所發煖法依色界定發也籤引評家
<lb ed="X" n="0624b07"/><lb ed="R102" n="0173b13"/>云盡是色界法住定地法<note place="inline">文</note>涅槃疏作三義釋云
<lb ed="X" n="0624b08"/><lb ed="R102" n="0173b14"/>一多用定發煖法觀從多爲言二據中間三界皆
<lb ed="X" n="0624b09"/><lb ed="R102" n="0173b15"/>能發於煖法而色界居中故言色有三據處爲語
<lb ed="X" n="0624b10"/><lb ed="R102" n="0173b16"/>色發煖易欲界則難<note place="inline">文</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0624b11"/><lb ed="R102" n="0173b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0624b1101">次明聖位分三<note place="inline">止</note>無學道<note place="inline">四果</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0624b12"/><lb ed="R102" n="0173b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0624b1201">初果見理破惑名見道二果去重慮緣眞破思惑
<lb ed="X" n="0624b13"/><lb ed="R102" n="0174a01"/>名修道四果惑盡名無學道然初果位從世第一
<lb ed="X" n="0624b14"/><lb ed="R102" n="0174a02"/>後心苦忍眞明於八諦下發八忍八智總十六心
<lb ed="X" n="0624b15"/><lb ed="R102" n="0174a03"/>有門以十五心名見道爲初果向至十六心是修
<lb ed="X" n="0624b16"/><lb ed="R102" n="0174a04"/>道初果攝<g ref="#CB00701">㭊</g>玄空門以十六心名見道爲初果二
<lb ed="X" n="0624b17"/><lb ed="R102" n="0174a05"/>果去方屬修道宗計不同不須和會今家雖多用
<lb ed="X" n="0624b18"/><lb ed="R102" n="0174a06"/>有門高麗師欲令初學易解且準空門註見道是
<lb ed="X" n="0624b19"/><lb ed="R102" n="0174a07"/>初果也八忍八智者俱舍頌云。</p>
<lb ed="X" n="0624b20"/><lb ed="R102" n="0174a08"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0624b2001"><l>前十五見道</l><l>見未曾見故</l><l>世第一無間</l>
<lb ed="X" n="0624b21"/><lb ed="R102" n="0174a09"/><l>卽緣欲界苦</l><l>生無漏法忍</l><l>忍次生苦智</l>
<lb ed="X" n="0624b22"/><lb ed="R102" n="0174a10"/><l>次緣餘界苦</l><l>生類忍類智</l><l>緣集滅道諦</l>
<lb ed="X" n="0624b23"/><lb ed="R102" n="0174a11"/><l>各生二亦然</l></lg>
<lb ed="X" n="0624b24"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0624c" n="0624c"/>
<lb ed="X" n="0624c01"/><lb ed="R102" n="0174a12"/><p xml:id="pX57p0624c0101"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0624_01.gif"/></figure></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0624c02"/>
<lb ed="X" n="0624c03"/>
<lb ed="X" n="0624c04"/>
<lb ed="X" n="0624c05"/>
<lb ed="X" n="0624c06"/>
<lb ed="X" n="0624c07"/>
<lb ed="X" n="0624c08"/><lb ed="R102" n="0174b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0624c0801">一須陀洹<note place="inline">止</note>又名聖位。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0624c09"/><lb ed="R102" n="0174b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0624c0901">預流者預入聖道法流金剛云入流或翻逆流逆
<lb ed="X" n="0624c10"/><lb ed="R102" n="0174b03"/>生死流也此斷八十八使婆沙論云二十八使見
<lb ed="X" n="0624c11"/><lb ed="R102" n="0174b04"/>道斷餘六十使修道斷<note place="inline">文</note>先達解云有二種根性
<lb ed="X" n="0624c12"/><lb ed="R102" n="0174b05"/>若等觀四諦者見道斷八十八使若不等觀四諦
<lb ed="X" n="0624c13"/><lb ed="R102" n="0174b06"/>者見道中唯斷三界苦諦下二十八使餘三諦下
<lb ed="X" n="0624c14"/><lb ed="R102" n="0174b07"/>見隨修道斷論中自定見隨修斷者乃是鈍根。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0624c15"/><lb ed="R102" n="0174b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0624c1501">二斯陀含<note place="inline">止</note>故更一來。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0624c16"/><lb ed="R102" n="0174b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0624c1601">此果斷欲界九品思惑前之六品於初果之後此
<lb ed="X" n="0624c17"/><lb ed="R102" n="0174b10"/>果之前須論家家今先明欲惑潤七返生死次通
<lb ed="X" n="0624c18"/><lb ed="R102" n="0174b11"/>示超次根性後別釋家家之義惑有麤細故分九
<lb ed="X" n="0624c19"/><lb ed="R102" n="0174b12"/>品無漏智力故經七生私以偈括之。</p>
<lb ed="X" n="0624c20"/><lb ed="R102" n="0174b13"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0624c2001"><l>初品潤二生</l><l>二三四各一</l><l>五六共潤六</l>
<lb ed="X" n="0624c21"/><lb ed="R102" n="0174b14"/><l>第七斷三品<note place="inline">法數有圖輔行第六上解</note></l></lg>
<lb ed="X" n="0624c22"/><lb ed="R102" n="0174b15"/><p xml:id="pX57p0624c2201">所以須七生者成論云於七世中無漏智熟如服
<lb ed="X" n="0624c23"/><lb ed="R102" n="0174b16"/>蘇法七日病消如歌羅邏等七日一變如親族法
<lb ed="X" n="0624c24"/><lb ed="R102" n="0174b17"/>限至七代如七步蛇四大力故行至七步蛇毒力
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0625a" n="0625a"/>
<lb ed="X" n="0625a01"/><lb ed="R102" n="0174b18"/>故不至八步惑力至七道力故非八<note place="inline">文</note>次示根性
<lb ed="X" n="0625a02"/><lb ed="R102" n="0175a01"/>應云三三斷四超住次超三超中開四北峯云考
<lb ed="X" n="0625a03"/><lb ed="R102" n="0175a02"/>俱舍<g ref="#CB00701">㭊</g>玄輔行等只超次二義開爲二斷四超也。</p>
<lb ed="X" n="0625a04"/><lb ed="R102" n="0175a03"/><p xml:id="pX57p0625a0401"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0625_01.gif"/></figure></p>
<lb ed="X" n="0625a05"/>
<lb ed="X" n="0625a06"/>
<lb ed="X" n="0625a07"/>
<lb ed="X" n="0625a08"/>
<lb ed="X" n="0625a09"/>
<lb ed="X" n="0625a10"/>
<lb ed="X" n="0625a11"/>
<lb ed="X" n="0625a12"/>
<lb ed="X" n="0625a13"/>
<lb ed="X" n="0625a14"/>
<lb ed="X" n="0625a15"/><lb ed="R102" n="0175a14"/><p xml:id="pX57p0625a1501">任斷之人非全無觀行<anchor xml:id="nkr_note_add_0625a1501" n="0625a1501"/><anchor xml:id="beg0625a1501" n="0625a1501"/>但<anchor xml:id="end0625a1501"/>不及次斷勤加功行耳
<lb ed="X" n="0625a16"/><lb ed="R102" n="0175a15"/>次斷者雖異任斷乃對超斷越次得名本斷者輔
<lb ed="X" n="0625a17"/><lb ed="R102" n="0175a16"/>行<note place="inline">六上十</note>云本得非想卽是<anchor xml:id="nkr_note_add_0625a1701" n="0625a1701"/><anchor xml:id="beg0625a1701" n="0625a1701"/>已<anchor xml:id="end0625a1701"/>斷下八地思至十六
<lb ed="X" n="0625a18"/><lb ed="R102" n="0175a17"/>心應名阿羅漢向<anchor xml:id="nkr_note_add_0625a1801" n="0625a1801"/><anchor xml:id="beg0625a1801" n="0625a1801"/>但<anchor xml:id="end0625a1801"/>名阿那含者以凡地時有漏
<lb ed="X" n="0625a19"/><lb ed="R102" n="0175a18"/>智弱但名那含若本斷九今名三向若七八品得
<lb ed="X" n="0625a20"/><lb ed="R102" n="0175b01"/>名二果斷六品等名二果向斷五四等但名初果
<lb ed="X" n="0625a21"/><lb ed="R102" n="0175b02"/><note place="inline">文</note>須抑退者意令此人此生必定起無漏聖道故
<lb ed="X" n="0625a22"/><lb ed="R102" n="0175b03"/><note place="inline">文出俱舍</note>小超準止觀六釋只云十六心滿超能兼除
<lb ed="X" n="0625a23"/><lb ed="R102" n="0175b04"/>欲惑諸品或三兩品<note place="inline">六九</note>及前明家家超至五品乃
<lb ed="X" n="0625a24"/><lb ed="R102" n="0175b05"/>至八品輔行解云此之五品<note place="inline">婆沙小超</note>同四品故<note place="inline">俱舍次斷</note>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0625b" n="0625b"/>
<lb ed="X" n="0625b01"/><lb ed="R102" n="0175b06"/>隨其本斷<note place="inline">非本斷超只是隨其本時所伏而斷也</note>品之多少而得爲
<lb ed="X" n="0625b02"/><lb ed="R102" n="0175b07"/>家家種子<note place="inline">八品名種子</note>及以無學向果等名<note place="inline">文</note>故知止
<lb ed="X" n="0625b03"/><lb ed="R102" n="0175b08"/>觀從淺而說考輔行意小超亦可超至四果又如
<lb ed="X" n="0625b04"/><lb ed="R102" n="0175b09"/>止觀云十六心後卽有一念超果至那含或超至
<lb ed="X" n="0625b05"/><lb ed="R102" n="0175b10"/>羅漢<note place="inline">文</note>昔人誤定小超只到四向遂致曲解輔行
<lb ed="X" n="0625b06"/><lb ed="R102" n="0175b11"/>向果二字謂之文倒乃四果向耳及定止觀或超
<lb ed="X" n="0625b07"/><lb ed="R102" n="0175b12"/>至羅漢及是大超今所不取<note place="inline">前圖大超下注或云等乃是異說</note>然
<lb ed="X" n="0625b08"/><lb ed="R102" n="0175b13"/>則小超旣超至四果與大超何異須知小超凡地
<lb ed="X" n="0625b09"/><lb ed="R102" n="0175b14"/>修觀伏於見思至十六心或淺或深超果不定若
<lb ed="X" n="0625b10"/><lb ed="R102" n="0175b15"/>大超人不論修觀一呼善來直超四果又果本斷
<lb ed="X" n="0625b11"/><lb ed="R102" n="0175b16"/>世禪斷思成三根性安得相濫大超根性昔人又
<lb ed="X" n="0625b12"/><lb ed="R102" n="0175b17"/>分信法二行聞唱善來成阿羅漢卽是法行十六
<lb ed="X" n="0625b13"/><lb ed="R102" n="0175b18"/>心後超至四果卽是信行<note place="inline">據前引止觀</note>無稽之論今亦
<lb ed="X" n="0625b14"/><lb ed="R102" n="0176a01"/>不然若大超引物希向有敎無人又後通敎菩薩
<lb ed="X" n="0625b15"/><lb ed="R102" n="0176a02"/>智利二乘及與圓人便成正覺非無超義但荷負
<lb ed="X" n="0625b16"/><lb ed="R102" n="0176a03"/>衆生慈悲願重敎門不說也具如止觀六云云家
<lb ed="X" n="0625b17"/><lb ed="R102" n="0176a04"/>家者受生處不一也人中三洲天上六欲張王不
<lb ed="X" n="0625b18"/><lb ed="R102" n="0176a05"/>同宮院等別故論天家家人家家不等家家平等
<lb ed="X" n="0625b19"/><lb ed="R102" n="0176a06"/>家家<note place="inline">具如<g ref="#CB00701">㭊</g>玄下</note>俱舍頌云。</p>
<lb ed="X" n="0625b20"/><lb ed="R102" n="0176a07"/><lg xml:id="lgX57p0625b2001"><l>斷欲三四品</l><l>三二生家家<note place="inline">斷三品則損四生後三生在斷四品
<lb ed="X" n="0625b21"/><lb ed="R102" n="0176a08"/>則損五生後二生在</note></l><l>斷至五二向<note place="inline">斷至五品名二果向</note>
<lb ed="X" n="0625b22"/><lb ed="R102" n="0176a09"/>斷六一來果</l><l>斷七或八品</l><l>一生名一間<note place="inline">斷至
<lb ed="X" n="0625b23"/><lb ed="R102" n="0176a10"/>七品或八品猶有一生間隔</note></l><l>此則第三向</l><l>斷九不還果<note place="inline">七八
<lb ed="X" n="0625b24"/><lb ed="R102" n="0176a11"/>爲三果向斷九方得三果</note></l></lg>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0625c" n="0625c"/>
<lb ed="X" n="0625c01"/><lb ed="R102" n="0176a12"/><p xml:id="pX57p0625c0101">此論頌一卷八品<name role="" type="person">世親</name>造唐奘譯今出第六賢聖
<lb ed="X" n="0625c02"/><lb ed="R102" n="0176a13"/>品更有俱舍論三十卷九品造者譯者同上皆名
<lb ed="X" n="0625c03"/><lb ed="R102" n="0176a14"/>新譯眞諦舊譯俱舍論十二卷及論釋十二卷輔
<lb ed="X" n="0625c04"/><lb ed="R102" n="0176a15"/>行所準正是新譯若止觀超斷五品名家家乃準
<lb ed="X" n="0625c05"/><lb ed="R102" n="0176a16"/>婆沙論也欲惑之體是正三毒貪嗔癡慢在癡攝
<lb ed="X" n="0625c06"/><lb ed="R102" n="0176a17"/>七生斷者觀有明暗惑有厚薄餘如上說三緣者
<lb ed="X" n="0625c07"/><lb ed="R102" n="0176a18"/>一斷惑緣能斷三品揀異一品二品五品者二成
<lb ed="X" n="0625c08"/><lb ed="R102" n="0176b01"/>相緣治彼三四成無漏根揀異本斷未成無漏三
<lb ed="X" n="0625c09"/><lb ed="R102" n="0176b02"/>受生緣更受欲界三生二生揀異卽生般涅槃者
<lb ed="X" n="0625c10"/><lb ed="R102" n="0176b03"/>三緣闕一非家家義俱舍論云卽預流者進斷修
<lb ed="X" n="0625c11"/><lb ed="R102" n="0176b04"/>惑若三緣具轉名家家<note place="inline">文重加類節</note>若斷七八亦具三
<lb ed="X" n="0625c12"/><lb ed="R102" n="0176b05"/>緣轉名一間此約次斷若小超人亦論家家具三
<lb ed="X" n="0625c13"/><lb ed="R102" n="0176b06"/>緣否有云小超三緣不具<note place="inline">精英集</note>進法師云論雖不
<lb ed="X" n="0625c14"/><lb ed="R102" n="0176b07"/>說義具三緣止觀六旣云十六心後卽有一念超
<lb ed="X" n="0625c15"/><lb ed="R102" n="0176b08"/>至那含<note place="inline">文</note>驗知小超斷見惑時兼發一念無漏之
<lb ed="X" n="0625c16"/><lb ed="R102" n="0176b09"/>智卽成根緣餘二例說若爾與次斷何別小超一
<lb ed="X" n="0625c17"/><lb ed="R102" n="0176b10"/>念兼發次斷必論加行況次斷根性無超越義自
<lb ed="X" n="0625c18"/><lb ed="R102" n="0176b11"/>可揀也前所引頌爲頌次斷爲頌超斷原夫止觀
<lb ed="X" n="0625c19"/><lb ed="R102" n="0176b12"/>驗知頌文唯頌次斷故曰此次斷義<note place="inline">指所引俱舍</note>與今
<lb ed="X" n="0625c20"/><lb ed="R102" n="0176b13"/>文同<note place="inline">會同小超得云家家</note>轉贊云旣曰預流者進斷修惑則
<lb ed="X" n="0625c21"/><lb ed="R102" n="0176b14"/>頌次斷明<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0625001" n="0625001"/>〔矣〕舊稱無家家以判頌有功也</note>昔交師謂頌小超雜編
<lb ed="X" n="0625c22"/><lb ed="R102" n="0176b15"/>破之謂頌次斷或超次俱頌後復多說今並四直
<lb ed="X" n="0625c23"/><lb ed="R102" n="0176b16"/>之學者請勿廣謄增無益之弊輔行云若超若次
<lb ed="X" n="0625c24"/><lb ed="R102" n="0176b17"/>進斷三四<note place="inline">文六上</note>得非小超亦至四品那彼釋家家
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0626a" n="0626a"/>
<lb ed="X" n="0626a01"/><lb ed="R102" n="0176b18"/>三二處生故以五品功齊四品而總言耳非謂小
<lb ed="X" n="0626a02"/><lb ed="R102" n="0177a01"/>超剩至四品止六引婆沙云次斷五品名斯陀含
<lb ed="X" n="0626a03"/><lb ed="R102" n="0177a02"/>向超斷五品名家家次斷六品名斯陀含果超斷
<lb ed="X" n="0626a04"/><lb ed="R102" n="0177a03"/>六品名一往來次斷七品八品名阿那含向超斷
<lb ed="X" n="0626a05"/><lb ed="R102" n="0177a04"/>八品名一種子<note place="inline">文俱舍名一間婆沙名一種子有一品惑在故也</note>且次斷
<lb ed="X" n="0626a06"/><lb ed="R102" n="0177a05"/>五品名二向超斷五品名家家又斯陀含與一往
<lb ed="X" n="0626a07"/><lb ed="R102" n="0177a06"/>來那含向與一種子其義無別何分超次精微集
<lb ed="X" n="0626a08"/><lb ed="R102" n="0177a07"/>云超次對辨皆有<anchor xml:id="nkr_note_orig_0626001" n="0626001"/>某意初對爲顯超次有異次人
<lb ed="X" n="0626a09"/><lb ed="R102" n="0177a08"/>斷五必六未受家家之名小超五品有命終者故
<lb ed="X" n="0626a10"/><lb ed="R102" n="0177a09"/>名家家也中後二對爲顯超次是同中則俱名二
<lb ed="X" n="0626a11"/><lb ed="R102" n="0177a10"/>果並號一來華梵互擧後則影略互顯名三向及
<lb ed="X" n="0626a12"/><lb ed="R102" n="0177a11"/>一種子<note place="inline">文</note>憲章謂咎分過德用有抑揚未必全爾
<lb ed="X" n="0626a13"/><lb ed="R102" n="0177a12"/>不暇評也止觀六明小超云或三兩品卽是家家
<lb ed="X" n="0626a14"/><lb ed="R102" n="0177a13"/>輔行云或三兩品名家家者應云三四或恐文誤
<lb ed="X" n="0626a15"/><lb ed="R102" n="0177a14"/>或婆沙不同<note place="inline">文</note>準諸文說乃恐文誤或論中亦有
<lb ed="X" n="0626a16"/><lb ed="R102" n="0177a15"/>斷兩品論四生家家者故云或婆沙不同也雜編
<lb ed="X" n="0626a17"/><lb ed="R102" n="0177a16"/>有云亦可斷欲一二品五四生家家玅玄四云斷
<lb ed="X" n="0626a18"/><lb ed="R102" n="0177a17"/>欲界一品煩惱乃至五品皆是於向亦名勝進須
<lb ed="X" n="0626a19"/><lb ed="R102" n="0177a18"/>陀洹約此論家家<note place="inline">文</note>文意旣以一品乃至五品得
<lb ed="X" n="0626a20"/><lb ed="R102" n="0177b01"/>論家家霅川之說或未爲失但恐敎門定故不應
<lb ed="X" n="0626a21"/><lb ed="R102" n="0177b02"/>說也次斷之人必斷大品應唯三品何至四耶又
<lb ed="X" n="0626a22"/><lb ed="R102" n="0177b03"/>斷第八何不至九斷大品<anchor xml:id="nkr_note_add_0626a2201" n="0626a2201"/><anchor xml:id="beg0626a2201" n="0626a2201"/>已<anchor xml:id="end0626a2201"/>更進斷小品有何不
<lb ed="X" n="0626a23"/><lb ed="R102" n="0177b04"/>可不至九者有得果越界二義具如輔行<note place="inline">六上</note>任斷
<lb ed="X" n="0626a24"/><lb ed="R102" n="0177b05"/>七生何義不立家家之名有云敎門方便立家家
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0626b" n="0626b"/>
<lb ed="X" n="0626b01"/><lb ed="R102" n="0177b06"/>者爲令聖者畏經生故速得證果任斷根性不畏
<lb ed="X" n="0626b02"/><lb ed="R102" n="0177b07"/>經生故不說也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0626b03"/><lb ed="R102" n="0177b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0626b0301">三阿那含<note place="inline">止</note>進斷上八地思。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0626b04"/><lb ed="R102" n="0177b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0626b0401">此果斷欲界下三品思盡進斷上八地思取證四
<lb ed="X" n="0626b05"/><lb ed="R102" n="0177b10"/>果而般涅槃<note place="inline">此云滅度</note>就此釋般那含此名從略乃是
<lb ed="X" n="0626b06"/><lb ed="R102" n="0177b11"/>般涅槃之阿那含也舊對家家稱爲般般義無所
<lb ed="X" n="0626b07"/><lb ed="R102" n="0177b12"/>準又此且論有餘涅槃俱舍論云般涅槃者謂有
<lb ed="X" n="0626b08"/><lb ed="R102" n="0177b13"/>餘依有餘師說亦無餘依此不應理<note place="inline">文重加類節</note>止觀
<lb ed="X" n="0626b09"/><lb ed="R102" n="0177b14"/>六云次斷初禪初品至非想第八品凡七十一品
<lb ed="X" n="0626b10"/><lb ed="R102" n="0177b15"/>悉名阿羅漢向六種那含位在其中<note place="inline">文</note>輔行六<note place="inline">上六</note>
<lb ed="X" n="0626b11"/><lb ed="R102" n="0177b16"/>引大論俱舍釋之大論七種一中般二生般三行
<lb ed="X" n="0626b12"/><lb ed="R102" n="0177b17"/>般四不行般五上流般<note place="inline">色界</note>六現般<note place="inline">欲界</note>七無色般俱
<lb ed="X" n="0626b13"/><lb ed="R102" n="0177b18"/>舍七種前五如大論第六却取無色般<note place="inline">輔行脫一無字乃云
<lb ed="X" n="0626b14"/><lb ed="R102" n="0178a01"/>但取色般幷五爲六</note>第七方立現般荆溪謂俱舍不立現般
<lb ed="X" n="0626b15"/><lb ed="R102" n="0178a02"/>指七種中第六不立耳非謂論文不明現般若大
<lb ed="X" n="0626b16"/><lb ed="R102" n="0178a03"/>論中則現般第六據二論六種一立一不立對釋
<lb ed="X" n="0626b17"/><lb ed="R102" n="0178a04"/>止觀故有此言舊謂那含唯此一難自報慈堯法
<lb ed="X" n="0626b18"/><lb ed="R102" n="0178a05"/>師釋出莫不承用無他論也<anchor xml:id="nkr_note_add_0626b1801" n="0626b1801"/><anchor xml:id="beg0626b1801" n="0626b1801"/>但<anchor xml:id="end0626b1801"/>諸文種數多少今
<lb ed="X" n="0626b19"/><lb ed="R102" n="0178a06"/>准俱舍三七種圖示然後對揀頌云。</p>
<lb ed="X" n="0626b20"/><lb ed="R102" n="0178a07"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0626b2001"><l>此中生有行</l><l>無行般涅槃</l><l>上流若雜修</l>
<lb ed="X" n="0626b21"/><lb ed="R102" n="0178a08"/><l>能往色究竟</l><l>超半超徧沒</l><l>餘能往有頂<note place="inline">餘字
<lb ed="X" n="0626b22"/><lb ed="R102" n="0178a09"/>指不雜修有頂是非非想處</note></l><l>行無色有四</l><l>住此般涅槃<note place="inline">輔行
<lb ed="X" n="0626b23"/><lb ed="R102" n="0178a10"/>六上<g ref="#CB00701">㭊</g>玄上具釋論頌七種先色次無色後欲般今圖順三界次第覽者悉之</note></l></lg>
<lb ed="X" n="0626b24"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0626c" n="0626c"/>
<lb ed="X" n="0626c01"/>
<lb ed="X" n="0626c02"/>
<lb ed="X" n="0626c03"/>
<lb ed="X" n="0626c04"/>
<lb ed="X" n="0626c05"/>
<lb ed="X" n="0626c06"/>
<lb ed="X" n="0626c07"/>
<lb ed="X" n="0626c08"/>
<lb ed="X" n="0626c09"/>
<lb ed="X" n="0626c10"/>
<lb ed="X" n="0626c11"/>
<lb ed="X" n="0626c12"/>
<lb ed="X" n="0626c13"/>
<lb ed="X" n="0626c14"/>
<lb ed="X" n="0626c15"/>
<lb ed="X" n="0626c16"/>
<lb ed="X" n="0626c17"/>
<lb ed="X" n="0626c18"/>
<lb ed="X" n="0626c19"/>
<lb ed="X" n="0626c20"/>
<lb ed="X" n="0626c21"/>
<lb ed="X" n="0626c22"/>
<lb ed="X" n="0626c23"/>
<lb ed="X" n="0626c24"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0627a" n="0627a"/>
<lb ed="X" n="0627a01"/><lb ed="R102" n="0178b06"/><p xml:id="pX57p0627a0101"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0627_01.gif"/></figure></p>
<lb ed="X" n="0627a02"/>
<lb ed="X" n="0627a03"/>
<lb ed="X" n="0627a04"/>
<lb ed="X" n="0627a05"/>
<lb ed="X" n="0627a06"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0627b" n="0627b"/>
<lb ed="X" n="0627b01"/><lb ed="R102" n="0178b15"/><p xml:id="pX57p0627b0101">大論七種名同俱舍列次少異更不再出俱舍論
<lb ed="X" n="0627b02"/><lb ed="R102" n="0178b16"/>云行無色者差別有四謂在欲界離色界貪從此
<lb ed="X" n="0627b03"/><lb ed="R102" n="0178b17"/>命終生於無色此幷前五成六不還復有不行色
<lb ed="X" n="0627b04"/><lb ed="R102" n="0178b18"/>無色界卽住於此現般涅槃幷前六爲七<note place="inline">文重加類節</note>
<lb ed="X" n="0627b05"/><lb ed="R102" n="0179a01"/>色界徧沒只十六天大梵是天主我慢無想乃界
<lb ed="X" n="0627b06"/><lb ed="R102" n="0179a02"/>道所居故聖者不生此二天也俱舍復有九種卽
<lb ed="X" n="0627b07"/><lb ed="R102" n="0179a03"/>於色般合五爲三有行無行皆生般攝卽開三爲
<lb ed="X" n="0627b08"/><lb ed="R102" n="0179a04"/>九頌云。</p>
<lb ed="X" n="0627b09"/><lb ed="R102" n="0179a05"/><lg type="regular" xml:id="lgX57p0627b0901"><l>行色界有九</l><l>謂三各分三</l><l>業惑根有殊</l>
<lb ed="X" n="0627b10"/><lb ed="R102" n="0179a06"/><l>故成三九別<note place="inline">釋籤五<g ref="#CB00701">㭊</g>玄下引論備釋</note></l></lg>
<lb ed="X" n="0627b11"/><lb ed="R102" n="0179a07"/><p xml:id="pX57p0627b1101">諸文或云五種獨指色般或云八種三界七中加
<lb ed="X" n="0627b12"/><lb ed="R102" n="0179a08"/>不定般<note place="inline">補注十四初引婆沙三界般中徧有不定進老示不定相乃約期心欲界便般涅槃
<lb ed="X" n="0627b13"/><lb ed="R102" n="0179a09"/>或未能克却生上界而取證也或期生上界忽發宿習欲界卽證色無色準說</note>雜心論七
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0627c" n="0627c"/>
<lb ed="X" n="0627c01"/><lb ed="R102" n="0179a10"/>種玅玄所用於色界五初開中爲三<note place="inline">速般非速般經久般</note>幷後
<lb ed="X" n="0627c02"/><lb ed="R102" n="0179a11"/>四成七毗曇有一萬二千九百六十種般如釋籤
<lb ed="X" n="0627c03"/><lb ed="R102" n="0179a12"/>第五具示色界中般者初離欲界生色界時厭苦
<lb ed="X" n="0627c04"/><lb ed="R102" n="0179a13"/>心切卽在中有而般涅槃故屬色攝若至色界上
<lb ed="X" n="0627c05"/><lb ed="R102" n="0179a14"/>生餘天雖有中有不得論般爲無宿習厭苦力故
<lb ed="X" n="0627c06"/><lb ed="R102" n="0179a15"/><note place="inline">如析玄下</note>無色不立中般者指歸鈔<note place="inline">十八</note>云經云無色衆
<lb ed="X" n="0627c07"/><lb ed="R102" n="0179a16"/>生無有中陰者毗曇法中說除四空餘一切處定
<lb ed="X" n="0627c08"/><lb ed="R102" n="0179a17"/>有中陰以無色界無處所故<note place="inline">文</note>又俱舍明隨於何
<lb ed="X" n="0627c09"/><lb ed="R102" n="0179a18"/>處得無色定於命終時卽生無色前圖中引五差
<lb ed="X" n="0627c10"/><lb ed="R102" n="0179b01"/>者謂下中上上勝上極輔行六<note place="inline">上三</note><g ref="#CB00701">㭊</g>玄下<note place="inline">十三</note>委釋
<lb ed="X" n="0627c11"/><lb ed="R102" n="0179b02"/>行相由此五禪生五淨居又樂論議者恐就下界
<lb ed="X" n="0627c12"/><lb ed="R102" n="0179b03"/>修觀時說非生淨居有論議也以二禪上無語言
<lb ed="X" n="0627c13"/><lb ed="R102" n="0179b04"/>故<note place="inline">文</note>。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0627d" n="0627d"/>
<lb ed="X" n="0627d01"/><lb ed="R102" n="0179b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0627d0101">四阿羅漢<note place="inline">止</note>又名孤調解脫。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0627d02"/><lb ed="R102" n="0179b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX57p0627d0201">此位上八地七十二品思俱盡四智<anchor xml:id="nkr_note_add_0627d0201" n="0627d0201"/><anchor xml:id="beg0627d0201" n="0627d0201"/>已<anchor xml:id="end0627d0201"/>圓<note place="inline">我生<anchor xml:id="nkr_note_add_0627d0202" n="0627d0202"/><anchor xml:id="beg0627d0202" n="0627d0202"/>已<anchor xml:id="end0627d0202"/>盡梵行
<lb ed="X" n="0627d03"/><lb ed="R102" n="0179b07"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0627d0301" n="0627d0301"/><anchor xml:id="beg0627d0301" n="0627d0301"/>已<anchor xml:id="end0627d0301"/>立所作<anchor xml:id="nkr_note_add_0627d0302" n="0627d0302"/><anchor xml:id="beg0627d0302" n="0627d0302"/>已<anchor xml:id="end0627d0302"/>辦不受後有</note>無法可學名無學果亦名究竟<note place="inline">如<g ref="#CB00701">㭊</g>玄下</note>
<lb ed="X" n="0627d04"/><lb ed="R102" n="0179b08"/>阿羅漢者文句一云或言無翻含三義故淨名疏
<lb ed="X" n="0627d05"/><lb ed="R102" n="0179b09"/>十引智論釋云一殺賊從破惡以得名二不生從
<lb ed="X" n="0627d06"/><lb ed="R102" n="0179b10"/>怖魔以受稱三應供因乞士以成德<note place="inline">文因果對釋也</note>多含
<lb ed="X" n="0627d07"/><lb ed="R102" n="0179b11"/>不翻乃今家正意以三義翻之乃順古耳若釋比
<lb ed="X" n="0627d08"/><lb ed="R102" n="0179b12"/>丘因名乞士等對擧果名蓋欲顯大比丘之階位
<lb ed="X" n="0627d09"/><lb ed="R102" n="0179b13"/>也<note place="inline">如法華文句及觀經疏</note>又前標聲聞通凡聖位若阿羅漢
<lb ed="X" n="0627d10"/><lb ed="R102" n="0179b14"/>局第四果此位所修三昧一名金剛二名重空三
<lb ed="X" n="0627d11"/><lb ed="R102" n="0179b15"/>名電光<note place="inline">上二名如妙玄第四電光如止觀第九電光義通初果金剛三昧通前五種羅漢重
<lb ed="X" n="0627d12"/><lb ed="R102" n="0179b16"/>空別在不動羅漢所修</note>此果別號有二種三種六種九種及
<lb ed="X" n="0627d13"/><lb ed="R102" n="0179b17"/>果性退不退今歷示之先明二種。</p>
<lb ed="X" n="0627d14"/>
<lb ed="X" n="0627d15"/>
<lb ed="X" n="0627d16"/>
<lb ed="X" n="0627d17"/>
<lb ed="X" n="0627d18"/>
<lb ed="X" n="0627d19"/>
<lb ed="X" n="0627d20"/>
<lb ed="X" n="0627d21"/>
<lb ed="X" n="0627d22"/>
<lb ed="X" n="0627d23"/>
<lb ed="X" n="0627d24"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0628a" n="0628a"/>
<lb ed="X" n="0628a01"/><lb ed="R102" n="0180a01"/><p xml:id="pX57p0628a0101"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0628_01.gif"/></figure></p>
<lb ed="X" n="0628a02"/>
<lb ed="X" n="0628a03"/>
<lb ed="X" n="0628a04"/>
<lb ed="X" n="0628a05"/>
<lb ed="X" n="0628a06"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0628b" n="0628b"/>
<lb ed="X" n="0628b01"/><lb ed="R102" n="0180a06"/><p xml:id="pX57p0628b0101">初時不時從緣得名次慧俱約觀立號三壞不壞
<lb ed="X" n="0628b02"/><lb ed="R102" n="0180a07"/>依境受稱也或准正理論以時不時歒對慧俱若
<lb ed="X" n="0628b03"/><lb ed="R102" n="0180a08"/>准玅玄四<note place="inline">二十六</note>及四敎義二<note place="inline">十六</note>信法各二不得滅
<lb ed="X" n="0628b04"/><lb ed="R102" n="0180a09"/>盡定者但是慧解脫得滅盡定者名俱解脫舊云
<lb ed="X" n="0628b05"/><lb ed="R102" n="0180a10"/>歒對乃從正從多各對則旁正兼擧以信行亦有
<lb ed="X" n="0628b06"/><lb ed="R102" n="0180a11"/>帶事兼修法行亦有緣空直入若壞不與慧俱同
<lb ed="X" n="0628b07"/><lb ed="R102" n="0180a12"/>假名集准經論祖文列十義揀判慧俱後人束作
<lb ed="X" n="0628b08"/><lb ed="R102" n="0180a13"/>五義一約性共慧人修性念處俱人修共念處<note place="inline">四敎
<lb ed="X" n="0628b09"/><lb ed="R102" n="0180a14"/>義二</note>二約正助慧人正道斷結俱人兼修助道<note place="inline">光明句中
<lb ed="X" n="0628b10"/><lb ed="R102" n="0180a15"/>四敎義二</note>三約事理直緣眞理名慧脫帶事兼修名俱
<lb ed="X" n="0628b11"/><lb ed="R102" n="0180a16"/>脫事者一帶根本四禪俱人亦依世禪修六行觀
<lb ed="X" n="0628b12"/><lb ed="R102" n="0180a17"/>故二帶無漏禪慧人但至觀禪俱人具修觀練薰
<lb ed="X" n="0628b13"/><lb ed="R102" n="0180a18"/>修<note place="inline">止觀第九婆沙亦有少分慧脫全分慧脫此有三根全無四禪下根也能修一禪至四禪中根
<lb ed="X" n="0628b14"/><lb ed="R102" n="0180b06"/>也能修無漏禪至九想十想上根也俱人能修一二三禪下根具四禪中根修觀練薰修上根也妙樂二
<lb ed="X" n="0628b15"/><lb ed="R102" n="0180b07"/>云四禪一切羅漢並得次觀等四俱解脫人方乃具足</note>三得滅盡定<note place="inline">如妙玄四二十六</note>
<lb ed="X" n="0628b16"/><lb ed="R102" n="0180b08"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0628b1601" n="0628b1601"/><anchor xml:id="beg0628b1601" n="0628b1601"/>已<anchor xml:id="end0628b1601"/>上三事俱人兼得也四約神變慧人十四變化
<lb ed="X" n="0628b17"/><lb ed="R102" n="0180b09"/>俱人作十八變<note place="inline">文句二</note>五約三明八解俱人則具慧
<lb ed="X" n="0628b18"/><lb ed="R102" n="0180b10"/>人則無若輔行云通通於六明唯局三<note place="inline">天眼宿命漏盡三也</note>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0628c" n="0628c"/>
<lb ed="X" n="0628c01"/><lb ed="R102" n="0180b11"/>諸羅漢皆能得之<note place="inline">文</note>此有闕具之義婆沙云若有
<lb ed="X" n="0628c02"/><lb ed="R102" n="0180b12"/>一明二明名慧解脫<note place="inline">文</note>准知俱人三明具足次明
<lb ed="X" n="0628c03"/><lb ed="R102" n="0180b13"/>三種。</p>
<lb ed="X" n="0628c04"/><lb ed="R102" n="0180b14"/><p xml:id="pX57p0628c0401"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0628_02.gif"/></figure></p>
<lb ed="X" n="0628c05"/>
<lb ed="X" n="0628c06"/><lb ed="R102" n="0180b16"/><p xml:id="pX57p0628c0601"><note place="inline">性念處者亦名自性念處緣理斷結除自性過共念處者正
<lb ed="X" n="0628c07"/><lb ed="R102" n="0180b17"/>助合修緣念處者緣佛三藏及世間文字所緣處廣也具如
<lb ed="X" n="0628c08"/><lb ed="R102" n="0180b18"/>四念處一四敎義二俱舍亦有三種羅漢各論三念處</note>。</p>
<lb ed="X" n="0628c09"/><lb ed="R102" n="0181a01"/><p xml:id="pX57p0628c0901">慧俱略如上無疑者三藏敎法四韋陀典天文地
<lb ed="X" n="0628c10"/><lb ed="R102" n="0181a02"/>理一切通達故曰無疑四敎義二云問不應別說
<lb ed="X" n="0628c11"/><lb ed="R102" n="0181a03"/>無疑九種羅漢無此名目答此出智度論明欲結
<lb ed="X" n="0628c12"/><lb ed="R102" n="0181a04"/>集法藏集千羅漢皆得共解脫無礙解脫也<note place="inline">文</note>旣
<lb ed="X" n="0628c13"/><lb ed="R102" n="0181a05"/>是大論開出在佛世時俱人所攝佛世且明自行
<lb ed="X" n="0628c14"/><lb ed="R102" n="0181a06"/>入道是故諸文只云慧俱<note place="inline">六種九種皆無此名若集論明六種中有無疑
<lb ed="X" n="0628c15"/><lb ed="R102" n="0181a07"/>法者與不動法名異義一非今無疑</note>釋籤五<note place="inline">十九</note>云得滅盡定但名俱
<lb ed="X" n="0628c16"/><lb ed="R102" n="0181a08"/>解脫人以未修緣念處終非無疑解脫也<note place="inline">文</note>故知
<lb ed="X" n="0628c17"/><lb ed="R102" n="0181b01"/>無礙乃俱人中勝者耳小大言之慧俱並小無疑
<lb ed="X" n="0628c18"/><lb ed="R102" n="0181b02"/>乃名大阿羅漢妙樂一<note place="inline">三十一</note>引中阿含舍利弗問
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0628d" n="0628d"/>
<lb ed="X" n="0628d01"/><lb ed="R102" n="0181b03"/>五百比丘幾三明幾俱解脫幾慧解脫佛言九十
<lb ed="X" n="0628d02"/><lb ed="R102" n="0181b04"/>人三明九十三俱解脫餘但慧解脫荆溪云三明
<lb ed="X" n="0628d03"/><lb ed="R102" n="0181b05"/>者卽無疑解脫<note place="inline">文</note>須知三明是俱人得取其勝者
<lb ed="X" n="0628d04"/><lb ed="R102" n="0181b06"/>復云無疑也後明六種附揀七種及列九種然後
<lb ed="X" n="0628d05"/><lb ed="R102" n="0181b07"/>約六種明果性退否。</p>
<lb ed="X" n="0628d06"/>
<lb ed="X" n="0628d07"/>
<lb ed="X" n="0628d08"/>
<lb ed="X" n="0628d09"/>
<lb ed="X" n="0628d10"/>
<lb ed="X" n="0628d11"/>
<lb ed="X" n="0628d12"/>
<lb ed="X" n="0628d13"/>
<lb ed="X" n="0628d14"/>
<lb ed="X" n="0628d15"/>
<lb ed="X" n="0628d16"/>
<lb ed="X" n="0628d17"/>
<lb ed="X" n="0628d18"/>
<lb ed="X" n="0628d19"/>
<lb ed="X" n="0628d20"/>
<lb ed="X" n="0628d21"/>
<lb ed="X" n="0628d22"/>
<lb ed="X" n="0628d23"/>
<lb ed="X" n="0628d24"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0629a" n="0629a"/>
<lb ed="X" n="0629a01"/><lb ed="R102" n="0181b09"/><p xml:id="pX57p0629a0101"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0629_01.gif"/></figure></p>
<lb ed="X" n="0629a02"/>
<lb ed="X" n="0629a03"/>
<lb ed="X" n="0629a04"/>
<lb ed="X" n="0629a05"/>
<lb ed="X" n="0629a06"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0629b" n="0629b"/>
<lb ed="X" n="0629b01"/><lb ed="R102" n="0182a01"/><p xml:id="pX57p0629b0101">六種約根性慧俱約觀行九種乃根性觀行兼擧
<lb ed="X" n="0629b02"/><lb ed="R102" n="0182a02"/>耳又九是空門二十七賢聖中之無學爲答福田
<lb ed="X" n="0629b03"/><lb ed="R102" n="0182a03"/>長者所問顯福田之多赴機生善故又六種明二
<lb ed="X" n="0629b04"/><lb ed="R102" n="0182a04"/>加行差別如<g ref="#CB00701">㭊</g>玄<note place="inline">下二十九</note>須者撿之果性退否者俱
<lb ed="X" n="0629b05"/><lb ed="R102" n="0182a05"/>舍頌云。</p>
<lb ed="X" n="0629b06"/><lb ed="R102" n="0182a06"/><lg xml:id="lgX57p0629b0601"><l>阿羅漢有六</l><l>退法至不動</l><l>前五信解生<note place="inline">信行
<lb ed="X" n="0629b07"/><lb ed="R102" n="0182a07"/>轉入修道名信解</note></l><l>總名時解脫</l><l>後不時解脫</l>
<lb ed="X" n="0629b08"/><lb ed="R102" n="0182a08"/><l>從前見至生<note place="inline">見得亦名見至亦是法行轉入之名</note></l><l>有是先種性</l>
<lb ed="X" n="0629b09"/><lb ed="R102" n="0182a09"/><l>有後練根得<note place="inline">六種羅漢有先世種性定者有後來修練根性轉劣成勝者如本是
<lb ed="X" n="0629b10"/><lb ed="R102" n="0182a10"/>退法練成思法乃至不動或思練成護乃至進練成不動唯初退法是先種性無練根者又練根通
<lb ed="X" n="0629b11"/><lb ed="R102" n="0182a11"/>資加修三位唯除見道以時速不能轉根故</note></l><l>四從種性退<note place="inline">第一
<lb ed="X" n="0629b12"/><lb ed="R102" n="0182a12"/>退法最下無處可退第六利根不退唯中間四種根性有退如第二退爲第一乃至第五退爲第四
<lb ed="X" n="0629b13"/><lb ed="R102" n="0182a13"/>又此退性乃是練根非先定根性也</note></l><l>五從果非先<note place="inline">前五種從無學果退居學位第
<lb ed="X" n="0629b14"/><lb ed="R102" n="0182a14"/>六則不退也亦是練根論退非先種性也非先二字總頌果性二種退者若<g ref="#CB00701">㭊</g>玄辨果退非先中云
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0629c" n="0629c"/>
<lb ed="X" n="0629c01"/><lb ed="R102" n="0182a15"/>如第三護法若先是退法至果練成護法則有果退若先是思法後練成護法則無果退乃至結云
<lb ed="X" n="0629c02"/><lb ed="R102" n="0182a16"/>卽知果退唯約先是退法若先是思法等四性必無果退（文）此似只就退法根性論之更宜詳考</note></l>
<lb ed="X" n="0629c03"/><lb ed="R102" n="0182a17"/><l>非先有退者</l><l>但據餘四說<note place="inline">果退雖在前五若論非先唯中間四
<lb ed="X" n="0629c04"/><lb ed="R102" n="0182a18"/>第一退法雖無練根不論性退不妨亦有果退之義</note></l><l>不動盡智後</l>
<lb ed="X" n="0629c05"/><lb ed="R102" n="0182b01"/><l>必起無生智<note place="inline">第六於盡智後能起無生智所以果性皆不論退餘五有退以不起
<lb ed="X" n="0629c06"/><lb ed="R102" n="0182b02"/>無生智故本住不動練根不動皆無退義</note></l><l>餘盡或正見<note place="inline">五種
<lb ed="X" n="0629c07"/><lb ed="R102" n="0182b03"/>盡智後或但起正見</note></l><l>此應果皆有<note place="inline">盡智後正見六種應果皆有</note></l></lg>
<lb ed="X" n="0629c08"/><lb ed="R102" n="0182b04"/><p xml:id="pX57p0629c0801"><anchor xml:id="nkr_note_add_0629c0801" n="0629c0801"/><anchor xml:id="beg0629c0801" n="0629c0801"/>已<anchor xml:id="end0629c0801"/>上頌語取<g ref="#CB00701">㭊</g>玄意略註欲學者便於憶持更詳
<lb ed="X" n="0629c09"/><lb ed="R102" n="0182b05"/>彼文可也且羅漢見思<anchor xml:id="nkr_note_add_0629c0901" n="0629c0901"/><anchor xml:id="beg0629c0901" n="0629c0901"/>已<anchor xml:id="end0629c0901"/>盡<anchor xml:id="nkr_note_add_0629c0902" n="0629c0902"/><anchor xml:id="beg0629c0902" n="0629c0902"/>已<anchor xml:id="end0629c0902"/>證無學所以有退
<lb ed="X" n="0629c10"/><lb ed="R102" n="0182b06"/>者考論祖語<note place="inline">妙玄四（二十六）止觀九止觀九（十二）上十五</note>蓋由信行慧解
<lb ed="X" n="0629c11"/><lb ed="R102" n="0182b07"/>脫人不修事禪不得滅盡定或世智斷惑但得盡
<lb ed="X" n="0629c12"/><lb ed="R102" n="0182b08"/>智不得無生智遇著違緣還起煩惱故有退也<note place="inline">違緣
<lb ed="X" n="0629c13"/><lb ed="R102" n="0182b09"/>者一長病二遠行三諫諍四營事五多讀誦又大經明五緣一樂多事二樂說世事三樂睡眠四樂近在
<lb ed="X" n="0629c14"/><lb ed="R102" n="0182b10"/>家五樂多遊行</note>又<g ref="#CB00701">㭊</g>玄謂非先種性者但是無學一道所
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0629d" n="0629d"/>
<lb ed="X" n="0629d01"/><lb ed="R102" n="0182b11"/>成不得堅固故有退若是先種性由學無學二道
<lb ed="X" n="0629d02"/><lb ed="R102" n="0182b12"/>資持堅固故無退<note place="inline">彼文更果退性不退等四句分別</note>然前五種未
<lb ed="X" n="0629d03"/><lb ed="R102" n="0182b13"/>必全退有遇違緣者故有退耳故輔行<note place="inline">九上十五</note>云然慧
<lb ed="X" n="0629d04"/><lb ed="R102" n="0182b14"/>解脫亦不倂退有退義故說有退<note place="inline">文</note>又退者非久
<lb ed="X" n="0629d05"/><lb ed="R102" n="0182b15"/>輔行云問退經幾時答經少時乃至自不知退若
<lb ed="X" n="0629d06"/><lb ed="R102" n="0182b16"/>自知退當修勝進方便復次彼煩惱現在前時心
<lb ed="X" n="0629d07"/><lb ed="R102" n="0182b17"/>生慚愧速作方便如明眼人晝日平地顚蹶尋卽
<lb ed="X" n="0629d08"/><lb ed="R102" n="0182b18"/>還起<note place="inline">文</note>釋籤云此生之中必得無疑極至臨終亦
<lb ed="X" n="0629d09"/><lb ed="R102" n="0183a01"/>得無學故<note place="inline">文五十九</note>或曰前時不時各有慧俱不動旣
<lb ed="X" n="0629d10"/><lb ed="R102" n="0183a02"/>從時解脫生得非六種皆有退義耶答慧人未必
<lb ed="X" n="0629d11"/><lb ed="R102" n="0183a03"/>一向論退恐只鈍根有漏智斷遇違緣者退今復
<lb ed="X" n="0629d12"/><lb ed="R102" n="0183a04"/>圖示。</p>
<lb ed="X" n="0629d13"/>
<lb ed="X" n="0629d14"/>
<lb ed="X" n="0629d15"/>
<lb ed="X" n="0629d16"/>
<lb ed="X" n="0629d17"/>
<lb ed="X" n="0629d18"/>
<lb ed="X" n="0629d19"/>
<lb ed="X" n="0629d20"/>
<lb ed="X" n="0629d21"/>
<lb ed="X" n="0629d22"/>
<lb ed="X" n="0629d23"/>
<lb ed="X" n="0629d24"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0630a" n="0630a"/>
<lb ed="X" n="0630a01"/><lb ed="R102" n="0183a05"/><p xml:id="pX57p0630a0101"><figure><graphic url="../figures/X/X57p0630_01.gif"/></figure></p>
<lb ed="X" n="0630a02"/>
<lb ed="X" n="0630a03"/>
<lb ed="X" n="0630a04"/>
<lb ed="X" n="0630a05"/>
<lb ed="X" n="0630a06"/>
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0630b" n="0630b"/>
<lb ed="X" n="0630b01"/><lb ed="R102" n="0183a09"/><p xml:id="pX57p0630b0101">六種論退局第四果通辨四果退不退者<g ref="#CB00701">㭊</g>玄引
<lb ed="X" n="0630b02"/><lb ed="R102" n="0183a10"/>三家一薩婆多云初果不退後三果退二大衆部
<lb ed="X" n="0630b03"/><lb ed="R102" n="0183a11"/>云前三果退第四不退三經部宗云初四兩果不
<lb ed="X" n="0630b04"/><lb ed="R102" n="0183a12"/>退中間二果有退<note place="inline">廣如彼文</note>彼<anchor xml:id="nkr_note_add_0630b0401" n="0630b0401"/><anchor xml:id="beg0630b0401" n="0630b0401"/>但<anchor xml:id="end0630b0401"/>註云三師難定今恐
<lb ed="X" n="0630b05"/><lb ed="R102" n="0183a13"/>成諍略爲和融輔行<note place="inline">九上十五</note>引<anchor xml:id="nkr_note_add_0630b0501" n="0630b0501"/><anchor xml:id="beg0630b0501" n="0630b0501"/>婆<anchor xml:id="end0630b0501"/>沙云阿羅漢退牽
<lb ed="X" n="0630b06"/><lb ed="R102" n="0183a14"/>二三果退猶如井砂上下有甎中間唯砂上甎若
<lb ed="X" n="0630b07"/><lb ed="R102" n="0183a15"/>頹從上至下其中間砂豈得不頹四果如上甎二
<lb ed="X" n="0630b08"/><lb ed="R102" n="0183a16"/>果如中砂初果如底下<note place="inline">乃至</note>初果之前更無有果若
<lb ed="X" n="0630b09"/><lb ed="R102" n="0183a17"/>彼退時更無住處<note place="inline">文</note>不可聖退爲凡夫也合彼初
<lb ed="X" n="0630b10"/><lb ed="R102" n="0183a18"/>師然見道旣有不等觀四諦如婆沙云二十八使
<lb ed="X" n="0630b11"/><lb ed="R102" n="0183b09"/>見道斷餘六十使修道斷<note place="inline">先斷三界苦下惑見</note>見旣分盡果
<lb ed="X" n="0630b12"/><lb ed="R102" n="0183b10"/>理未圓例如身子六住尙退後三果中斷惑之智
<lb ed="X" n="0630b13"/><lb ed="R102" n="0183b11"/>通漏無漏是則四果俱退俱不退三師之說說皆
<lb ed="X" n="0630b14"/><lb ed="R102" n="0183b12"/>無妨礙子縛者見思煩惱果縛者五陰報質也<g ref="#CB01926">灰</g>
<lb ed="X" n="0630b15"/><lb ed="R102" n="0183b13"/>身滅智究竟無餘然身子入滅而均提答佛何云
<lb ed="X" n="0630b16"/><lb ed="R102" n="0183b14"/>五分法身不滅耶釋籤<note place="inline">十</note>云無作之業至未來世
<lb ed="X" n="0630b17"/><lb ed="R102" n="0183b15"/>名爲不滅非常住不滅<note place="inline">文</note>無作業者乃功薰耳<note place="inline">云
<lb ed="X" n="0630b18"/><lb ed="R102" n="0183b16"/>云</note>聲聞自度故名孤調斷欲九品立二三果上八
<pb ed="X" xml:id="X57.0977.0630c" n="0630c"/>
<lb ed="X" n="0630c01"/><lb ed="R102" n="0183b17"/>地思唯一無學者止觀云如險處多難多須城壁
<lb ed="X" n="0630c02"/><lb ed="R102" n="0183b18"/>欲界多難多果體息也<note place="inline">文六七</note>故知上界定地少難
<lb ed="X" n="0630c03"/><lb ed="R102" n="0184a01"/>唯立一果若爾七聖中二爲見道<note place="inline">信行法行</note>二爲修道
<lb ed="X" n="0630c04"/><lb ed="R102" n="0184a02"/><note place="inline">信解見得</note>二爲無學道<note place="inline">時解脫不時解脫</note>復以身證對四果向
<lb ed="X" n="0630c05"/><lb ed="R102" n="0184a03"/>者何耶有云位隣無學將斷非非想惑特立此位
<lb ed="X" n="0630c06"/><lb ed="R102" n="0184a04"/>如別圓之有等覺也今謂空有二論設位不等敎
<lb ed="X" n="0630c07"/><lb ed="R102" n="0184a05"/>門方便多少隨宜耳妙玄明身證得滅盡定約似
<lb ed="X" n="0630c08"/><lb ed="R102" n="0184a06"/>證也成論云不得滅盡定名身證者對四果眞證
<lb ed="X" n="0630c09"/><lb ed="R102" n="0184a07"/>奪而言之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0630c10"/><lb ed="R102" n="0184a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX57p0630c1001">略明聲聞位竟。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0630c11"/><lb ed="R102" n="0184a09"/>
<lb ed="X" n="0630c12"/><lb ed="R102" n="0184a10"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>天台四敎儀備釋上</cb:jhead></cb:juan>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0610c1401" to="#end0610c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0611a1401" to="#end0611a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0611a1701" to="#end0611a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0611b2301" to="#end0611b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0611c0401" to="#end0611c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0612a2401" to="#end0612a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0613a1801" to="#end0613a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0613a2301" to="#end0613a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0613b1901" to="#end0613b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0614a2101" to="#end0614a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0614a2102" to="#end0614a2102"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">師</lem><rdg wit="#wit.orig">帥</rdg></app>
<app from="#beg0614b1201" to="#end0614b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0614c1301" to="#end0614c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0615b1501" to="#end0615b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp5">諂</lem><rdg wit="#wit.orig">謟</rdg></app>
<app from="#beg0616a0801" to="#end0616a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0616b1001" to="#end0616b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">薜</lem><rdg wit="#wit.orig">薛</rdg></app>
<app from="#beg0616c1501" to="#end0616c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0618c0401" to="#end0618c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0618c1601" to="#end0618c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0619a2401" to="#end0619a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0620e0701" to="#end0620e0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">括示</lem><rdg wit="#wit.orig"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0620g0101" to="#end0620g0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">括示</rdg></app>
<app from="#beg0620g1501" to="#end0620g1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0621a0201" to="#end0621a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0621a0301" to="#end0621a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0621a0401" to="#end0621a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0621a1501" to="#end0621a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0622b0101" to="#end0622b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0622b2201" to="#end0622b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0622c1901" to="#end0622c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0625a1501" to="#end0625a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0625a1701" to="#end0625a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0625a1801" to="#end0625a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0626a2201" to="#end0626a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0626b1801" to="#end0626b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0627d0201" to="#end0627d0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0627d0202" to="#end0627d0202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0627d0301" to="#end0627d0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0627d0302" to="#end0627d0302"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0628b1601" to="#end0628b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0629c0801" to="#end0629c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0629c0901" to="#end0629c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0629c0902" to="#end0629c0902"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0630b0401" to="#end0630b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0630b0501" to="#end0630b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp6">婆<note type="cf1">T46n1912_p0418c14</note></lem><rdg wit="#wit.orig">娑</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0608001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0608001">方下疑脫廣字</note>
<note n="0611001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0611001">乃字疑衍</note>
<note n="0612001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0612001">此字更勘</note>
<note n="0613001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0613001">其字疑衍</note>
<note n="0613002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0613002">大字疑衍</note>
<note n="0614001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0614001">妄疑婬</note>
<note n="0615001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0615001">雙下疑脫擧字</note>
<note n="0616001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0616001">一字疑衍</note>
<note n="0616002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0616002 #note_star_1">雙持疑倒下同</note>
<note n="0616003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0616003">四字疑衍</note>
<note n="0616004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0616004">戰揚二字更勘</note>
<note n="0616005" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0616005">如上疑脫議字</note>
<note n="0622001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0622001">邪字疑衍</note>
<note n="0625001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0625001">矣字應作麁書</note>
<note n="0626001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0626001">某疑其</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0610c1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0610c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0611a1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0611a1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0611a1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0611a1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0611b2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0611b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0611c0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0611c0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0612a2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0612a2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0613a1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0613a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0613a2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0613a2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0613b1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0613b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0614a2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0614a2101">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0614a2102" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0614a2102">師【CB】，帥【卍續】</note>
<note n="0614b1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0614b1201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0614c1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0614c1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0615b1501" resp="#resp3" type="add" cb:note_key="X57.0615b15.07" target="#nkr_note_add_0615b1501">諂【CB】，謟【卍續】</note>
<note n="0616a0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0616a0801">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0616b1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0616b1001">薜【CB】，薛【卍續】</note>
<note n="0616c1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0616c1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0618c0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0618c0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0618c1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0618c1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0619a2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0619a2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0620e0701" resp="#resp3" type="add" subtype="shift" target="#nkr_note_add_0620e0701">括示【CB】，［－］【卍續】</note>
<note n="0620g0101" resp="#resp3" type="add" subtype="shift" target="#nkr_note_add_0620g0101">［－］【CB】，括示【卍續】</note>
<note n="0620g1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0620g1501">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0621a0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0621a0201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0621a0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0621a0301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0621a0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0621a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0621a1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0621a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0622b0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0622b0101">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0622b2201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0622b2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0622c1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0622c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0625a1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0625a1501">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0625a1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0625a1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0625a1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0625a1801">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0626a2201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0626a2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0626b1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0626b1801">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0627d0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0627d0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0627d0202" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0627d0202">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0627d0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0627d0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0627d0302" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0627d0302">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0628b1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0628b1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0629c0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0629c0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0629c0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0629c0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0629c0902" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0629c0902">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0630b0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0630b0401">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0630b0501" resp="#resp3" type="add" cb:note_key="X57.0630b05.14" target="#nkr_note_add_0630b0501">婆【CB】，娑【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>