<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X38n0679">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 679 梵網菩薩戒經義疏發隱</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 679 梵網菩薩戒經義疏發隱</title>
			<author>明 袾宏發隱</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>5卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">38</idno>.<idno type="no">679</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-02-25 09:56:44 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">梵網菩薩戒經義疏發隱</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00104">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00104</charName>
				<mapping cb:dec="983144" type="PUA">U+F0068</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+5AD3</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>媲</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[女*((奐-大)/比)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00840">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00840</charName>
				<mapping cb:dec="983880" type="PUA">U+F0348</mapping>
			<mapping type="unicode">U+29C16</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鬥</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鬥@(豆*斤)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01321">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01321</charName>
				<mapping cb:dec="984361" type="PUA">U+F0529</mapping>
			<mapping type="unicode">U+478B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>嚫</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[貝*親]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01926">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName>
				<mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02494">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName>
				<mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB06398">
				<charName>CBETA CHARACTER CB06398</charName>
				<mapping cb:dec="989438" type="PUA">U+F18FE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+8525</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[葸-十+夕]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB07416">
				<charName>CBETA CHARACTER CB07416</charName>
				<mapping cb:dec="990456" type="PUA">U+F1CF8</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+86A9</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>蚩</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[山/一/虫]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15081">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15081</charName>
				<mapping cb:dec="998121" type="PUA">U+F3AE9</mapping>
			<mapping type="unicode">U+41FF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>策</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+束]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15108">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15108</charName>
				<mapping cb:dec="998148" type="PUA">U+F3B04</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+2048B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>兇</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[离-禸+几]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15131">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15131</charName>
				<mapping cb:dec="998171" type="PUA">U+F3B1B</mapping>
			<charProp><localName>normalized form</localName><value>邦</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[邱-丘+(看-目)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15179">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15179</charName>
				<mapping cb:dec="998219" type="PUA">U+F3B4B</mapping>
			<charProp><localName>normalized form</localName><value>雀</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[少/隹]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-10-09T08:22:17">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<cb:mulu type="其他" level="1">梵網經心地品菩薩戒義疏發隱</cb:mulu>
<milestone unit="juan" n="4"/>
<lb ed="X" n="0178c04"/>
<lb ed="X" n="0178c05"/>
<lb ed="X" n="0178c06"/><lb ed="R059" n="0737a01"/><cb:juan fun="open" n="4"><cb:mulu type="卷" n="4"/><cb:jhead>梵網經心地品菩薩戒義疏發隱卷第四</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0178c07"/>
<lb ed="X" n="0178c08"/><lb ed="R059" n="0737a02"/><byline cb:type="other">姚秦三藏法師　鳩摩羅什　譯</byline>
<lb ed="X" n="0178c09"/><lb ed="R059" n="0737a03"/><byline cb:type="other">陳隋天台　智者大師　疏</byline>
<lb ed="X" n="0178c10"/><lb ed="R059" n="0737a04"/><byline cb:type="author">明<name role="" type="person">雲棲寺</name>沙門　<anchor xml:id="nkr_note_add_0178c1001" n="0178c1001"/><anchor xml:id="beg0178c1001" n="0178c1001"/>袾<anchor xml:id="end0178c1001"/>宏　發隱</byline>
<lb ed="X" n="0178c11"/><lb ed="R059" n="0737a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0178c1101">○二四十八輕<note place="inline">三</note>　初總標。二別解。三總結。</p>
<lb ed="X" n="0178c12"/><lb ed="R059" n="0737a06"/><p xml:id="pX38p0178c1201">○初總標。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0178c13"/><lb ed="R059" n="0737a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0178c1301">佛吿諸菩薩。<anchor xml:id="nkr_note_add_0178c1301" n="0178c1301"/><anchor xml:id="beg0178c1301" n="0178c1301"/>已<anchor xml:id="end0178c1301"/>說十波羅提木叉竟。四十八輕今當
<lb ed="X" n="0178c14"/><lb ed="R059" n="0737a08"/>說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0178c15"/><lb ed="R059" n="0737a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0178c1501">發隱。不但曰十波羅夷。而曰木叉者。犯之則極惡。
<lb ed="X" n="0178c16"/><lb ed="R059" n="0737a10"/>依之則解脫也。</p>
<lb ed="X" n="0178c17"/><lb ed="R059" n="0737a11"/><p xml:id="pX38p0178c1701">○二別解<note place="inline">四十八</note>　初不敬師友戒。四<note place="inline">至</note>十八破
<lb ed="X" n="0178c18"/><lb ed="R059" n="0737a12"/>法戒。</p>
<lb ed="X" n="0178c19"/><lb ed="R059" n="0737a13"/><p xml:id="pX38p0178c1901">●第一不敬師友戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0178c20"/><lb ed="R059" n="0737a14"/><p xml:id="pX38p0178c2001">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0178c21"/><lb ed="R059" n="0737a15"/><p xml:id="pX38p0178c2101">傲不可長。妨於進善。故制。七衆同犯。大小乘俱制。</p>
<lb ed="X" n="0178c22"/><lb ed="R059" n="0737a16"/><p xml:id="pX38p0178c2201">發隱。禮云。傲不可長。欲不可縱。志不可滿。樂不可
<lb ed="X" n="0178c23"/><lb ed="R059" n="0737a17"/>極。世間四禁。以傲爲先。今四十八輕戒亦首戒乎
<lb ed="X" n="0178c24"/><lb ed="R059" n="0737a18"/>傲。故修道者賴師而敎。資友而輔。善果所繇進也。
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0179a" n="0179a"/>
<lb ed="X" n="0179a01"/><lb ed="R059" n="0737b01"/>敢不敬歟。</p>
<lb ed="X" n="0179a02"/><lb ed="R059" n="0737b02"/><p xml:id="pX38p0179a0201">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結罪。</p>
<lb ed="X" n="0179a03"/><lb ed="R059" n="0737b03"/><p xml:id="pX38p0179a0301">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179a04"/><lb ed="R059" n="0737b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0179a0401">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179a05"/><lb ed="R059" n="0737b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0179a0501">○二序事<note place="inline">三</note>　初勸受。二明應。三不應。</p>
<lb ed="X" n="0179a06"/><lb ed="R059" n="0737b06"/><p xml:id="pX38p0179a0601">○初勸受<note place="inline">三</note>　初所勸人。二勸令受。三明受利。</p>
<lb ed="X" n="0179a07"/><lb ed="R059" n="0737b07"/><p xml:id="pX38p0179a0701">○初所勸人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179a08"/><lb ed="R059" n="0737b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0179a0801">欲受國王位時。受轉輪王位時。百官受位時。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179a09"/><lb ed="R059" n="0737b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0179a0901">前明勸受。是結<anchor xml:id="nkr_note_orig_0179001" n="0179001"/>大戒遠緣。凡<anchor xml:id="nkr_note_orig_0179002" n="0179002"/>擧位人爲勸。恐王憍
<lb ed="X" n="0179a10"/><lb ed="R059" n="0737b10"/>奢縱逸。不修戒行。故偏勸王。雖秉法行殺。有罪有
<lb ed="X" n="0179a11"/><lb ed="R059" n="0737b11"/>福。如聖所說。</p>
<lb ed="X" n="0179a12"/><lb ed="R059" n="0737b12"/><p xml:id="pX38p0179a1201">發隱。結遠緣者。先勸受。是導之令入大戒善中也。
<lb ed="X" n="0179a13"/><lb ed="R059" n="0737b13"/>有罪福者。言持戒則積善。不持則增惡。故罪福生
<lb ed="X" n="0179a14"/><lb ed="R059" n="0737b14"/>焉。豈以秉法行殺。而可憍奢放縱不畏罪福乎。明
<lb ed="X" n="0179a15"/><lb ed="R059" n="0737b15"/>當依聖言。受聖戒也。夫大戒本通道俗。而文中獨
<lb ed="X" n="0179a16"/><lb ed="R059" n="0737b16"/>擧王官。所以者何。出家以師友爲父兄。理自應敬
<lb ed="X" n="0179a17"/><lb ed="R059" n="0737b17"/>不待言故。又僧尼無位。慠慢難生。王官有勢。憍倨
<lb ed="X" n="0179a18"/><lb ed="R059" n="0737b18"/>易起。故意普而辭偏也。豈曰僧尼可以不敬師友
<lb ed="X" n="0179a19"/><lb ed="R059" n="0738a01"/>乎。疏云七衆。義自明矣。</p>
<lb ed="X" n="0179a20"/><lb ed="R059" n="0738a02"/><p xml:id="pX38p0179a2001">○二勸令受。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179a21"/><lb ed="R059" n="0738a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0179a2101">應先受菩薩戒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179a22"/><lb ed="R059" n="0738a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0179a2201">發隱。受戒在先。受位在後。聖主良臣繇此其出也
<lb ed="X" n="0179a23"/><lb ed="R059" n="0738a05"/>問。唐虞三代之君。禹稷伊周之佐。不聞受菩薩戒
<lb ed="X" n="0179a24"/><lb ed="R059" n="0738a06"/>何也。答。佛法未入中國故也。問。隋煬帝爲太子。嘗
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0179b" n="0179b"/>
<lb ed="X" n="0179b01"/><lb ed="R059" n="0738a07"/>受戒於天台矣。荒淫暴虐。無惡不造。戒果何益乎。
<lb ed="X" n="0179b02"/><lb ed="R059" n="0738a08"/>答。此正謂有受而無持。始勤而終退。不行者之過。
<lb ed="X" n="0179b03"/><lb ed="R059" n="0738a09"/>非戒之過也。且文帝亦請經法師受菩薩戒。而仁
<lb ed="X" n="0179b04"/><lb ed="R059" n="0738a10"/>慈恭儉。號稱治平。豈非行與不行之故歟。使煬帝
<lb ed="X" n="0179b05"/><lb ed="R059" n="0738a11"/>以東宮之心而南面。愼終如始。受持不易。是妙海
<lb ed="X" n="0179b06"/><lb ed="R059" n="0738a12"/>重生也。安知其不躋堯舜而<g ref="#CB00104">嫓</g>成康耶。又續高僧
<lb ed="X" n="0179b07"/><lb ed="R059" n="0738a13"/>慧約傳云。梁帝築壇禁中。延釋慧約。發弘誓心。受
<lb ed="X" n="0179b08"/><lb ed="R059" n="0738a14"/>菩薩戒。暫屛袞服。恭受田衣。當受戒時。有一鵲二
<lb ed="X" n="0179b09"/><lb ed="R059" n="0738a15"/>孔<g ref="#CB15179">雀</g>歷階而昇。驅斥不去。至於戒畢。然後飛騰。此
<lb ed="X" n="0179b10"/><lb ed="R059" n="0738a16"/>帝王之盛節。有國之祥徵也。而人以臺城之釁議
<lb ed="X" n="0179b11"/><lb ed="R059" n="0738a17"/>之。噫。御宇而歷年半百。處世而壽命八旬。求之古
<lb ed="X" n="0179b12"/><lb ed="R059" n="0738a18"/>今。斯亦罕矣。況乎持律則一食而休。勤民或漱水
<lb ed="X" n="0179b13"/><lb ed="R059" n="0738b01"/>以過。又帝之素行耳。至於遇難安命。却食攝心。正
<lb ed="X" n="0179b14"/><lb ed="R059" n="0738b02"/>不負所受之戒。非煬帝所能及也。而乃誣以餓死。
<lb ed="X" n="0179b15"/><lb ed="R059" n="0738b03"/>好事者之爲是言也。其眞忍心哉。</p>
<lb ed="X" n="0179b16"/><lb ed="R059" n="0738b04"/><p xml:id="pX38p0179b1601">○三明受利。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179b17"/><lb ed="R059" n="0738b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0179b1701">一切鬼神救護王身。百官之身。諸佛歡喜。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179b18"/><lb ed="R059" n="0738b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0179b1801">若受得戒。非人防護。福善增多。下悅鬼神。上匡佛
<lb ed="X" n="0179b19"/><lb ed="R059" n="0738b07"/>法。有人言此文屬總勸受戒。若是總勸。何簡高下。
<lb ed="X" n="0179b20"/><lb ed="R059" n="0738b08"/>偏勸王官者。制令恭敬。恐王憍奢。故擧爲言先也。
<lb ed="X" n="0179b21"/><lb ed="R059" n="0738b09"/>發隱。承上戒應受者。以有此益故。鬼神救護者。五
<lb ed="X" n="0179b22"/><lb ed="R059" n="0738b10"/>戒尙有二十五神擁護。況菩薩戒乎。庶人持戒。鬼
<lb ed="X" n="0179b23"/><lb ed="R059" n="0738b11"/>神亦護。況王官乎。諸佛歡喜者。此戒千佛流通。惟
<lb ed="X" n="0179b24"/><lb ed="R059" n="0738b12"/>期普度。今能受持。寧不歡喜。鬼神護。則身心康豫
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0179c" n="0179c"/>
<lb ed="X" n="0179c01"/><lb ed="R059" n="0738b13"/>國界安寧。陰陽調。風雨時。慶之至也。諸佛喜。則福
<lb ed="X" n="0179c02"/><lb ed="R059" n="0738b14"/>田彌廣。慧海增深。見生至德高隆。當來妙果成就。
<lb ed="X" n="0179c03"/><lb ed="R059" n="0738b15"/>善之至也。</p>
<lb ed="X" n="0179c04"/><lb ed="R059" n="0738b16"/><p xml:id="pX38p0179c0401">○二明應<note place="inline">三</note>　初<anchor xml:id="nkr_note_add_0179c0401" n="0179c0401"/><anchor xml:id="beg0179c0401" n="0179c0401"/>已<anchor xml:id="end0179c0401"/>得戒善。二應生孝敬。三出所
<lb ed="X" n="0179c05"/><lb ed="R059" n="0738b17"/>敬境。</p>
<lb ed="X" n="0179c06"/><lb ed="R059" n="0738b18"/><p xml:id="pX38p0179c0601">○初<anchor xml:id="nkr_note_add_0179c0601" n="0179c0601"/><anchor xml:id="beg0179c0601" n="0179c0601"/>已<anchor xml:id="end0179c0601"/>得戒善。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179c07"/><lb ed="R059" n="0739a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0179c0701">旣得戒<anchor xml:id="nkr_note_add_0179c0701" n="0179c0701"/><anchor xml:id="beg0179c0701" n="0179c0701"/>已<anchor xml:id="end0179c0701"/>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179c08"/><lb ed="R059" n="0739a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0179c0801">○二應生孝敬。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179c09"/><lb ed="R059" n="0739a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0179c0901">生孝順心。恭敬心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179c10"/><lb ed="R059" n="0739a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0179c1001">發隱。師生我法身。有父道焉。當孝順故。友助吾進
<lb ed="X" n="0179c11"/><lb ed="R059" n="0739a05"/>修。有兄道焉。當恭敬故。又師友不可逆不可慢。俱
<lb ed="X" n="0179c12"/><lb ed="R059" n="0739a06"/>當孝敬故。</p>
<lb ed="X" n="0179c13"/><lb ed="R059" n="0739a07"/><p xml:id="pX38p0179c1301">○三出所敬境。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179c14"/><lb ed="R059" n="0739a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0179c1401">見上座和尙阿闍黎大德。同學同見同行者。應起承
<lb ed="X" n="0179c15"/><lb ed="R059" n="0739a09"/>迎。禮拜問訊。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179c16"/><lb ed="R059" n="0739a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0179c1601">發隱。毗婆沙論云。有三上座。一生年上座。卽尊長
<lb ed="X" n="0179c17"/><lb ed="R059" n="0739a11"/>耆舊也。二世俗上座。卽知法大財大位大族大力
<lb ed="X" n="0179c18"/><lb ed="R059" n="0739a12"/>大眷屬也。三法性上座。卽阿羅漢也。毗尼母云。出
<lb ed="X" n="0179c19"/><lb ed="R059" n="0739a13"/>家二十臘。至四十九臘。爲上座。和尙此云力生。法
<lb ed="X" n="0179c20"/><lb ed="R059" n="0739a14"/>身功德師力生故。阿闍黎此云軌範。軌儀模範賴
<lb ed="X" n="0179c21"/><lb ed="R059" n="0739a15"/>敎授故。和尙卽本師。闍黎上座。師之次也。大德。贊
<lb ed="X" n="0179c22"/><lb ed="R059" n="0739a16"/>辭。同學。宗同一師也。同見。心同一解也。同行。身同
<lb ed="X" n="0179c23"/><lb ed="R059" n="0739a17"/>一業也。將至承迎。迎<anchor xml:id="nkr_note_add_0179c2301" n="0179c2301"/><anchor xml:id="beg0179c2301" n="0179c2301"/>已<anchor xml:id="end0179c2301"/>禮拜。禮<anchor xml:id="nkr_note_add_0179c2302" n="0179c2302"/><anchor xml:id="beg0179c2302" n="0179c2302"/>已<anchor xml:id="end0179c2302"/>問訊。皆孝敬之
<lb ed="X" n="0179c24"/><lb ed="R059" n="0739a18"/>道也問。三公三孤。小學大學。王官之師友也。今曰
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0180a" n="0180a"/>
<lb ed="X" n="0180a01"/><lb ed="R059" n="0739b01"/>和尙闍黎者何耶。答。彼是世間之師友。此是出世
<lb ed="X" n="0180a02"/><lb ed="R059" n="0739b02"/>之師友也。繇世間之師友而德廣業崇。繇出世之
<lb ed="X" n="0180a03"/><lb ed="R059" n="0739b03"/>師友而斷惑證智。蓋並行而不悖。當兼敬而弗遣
<lb ed="X" n="0180a04"/><lb ed="R059" n="0739b04"/>者也。昔賢有言臣<anchor xml:id="nkr_note_add_0180a0401" n="0180a0401"/><anchor xml:id="beg0180a0401" n="0180a0401"/>已<anchor xml:id="end0180a0401"/>受孔子戒。蓋未諳此意。</p>
<lb ed="X" n="0180a05"/><lb ed="R059" n="0739b05"/><p xml:id="pX38p0180a0501">○三不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180a06"/><lb ed="R059" n="0739b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0180a0601">而菩薩反生憍心。慢心。癡心。瞋心。不起承迎禮拜。一
<lb ed="X" n="0180a07"/><lb ed="R059" n="0739b07"/>一不如法供養。以自賣身國城男女七寶百物而供
<lb ed="X" n="0180a08"/><lb ed="R059" n="0739b08"/>給之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180a09"/><lb ed="R059" n="0739b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0180a0901">不應生慢也。前明應。應行謙卑。敬讓師友。自下諸
<lb ed="X" n="0180a10"/><lb ed="R059" n="0739b10"/>戒皆有此意。</p>
<lb ed="X" n="0180a11"/><lb ed="R059" n="0739b11"/><p xml:id="pX38p0180a1101">發隱。憍者亢<anchor xml:id="nkr_note_add_0180a1101" n="0180a1101"/><anchor xml:id="beg0180a1101" n="0180a1101"/>己<anchor xml:id="end0180a1101"/>。慢者忽人。癡者當賢聖而不知。瞋
<lb ed="X" n="0180a12"/><lb ed="R059" n="0739b12"/>者宜親愛而反嫉。且承迎禮拜。接見之常儀耳。進
<lb ed="X" n="0180a13"/><lb ed="R059" n="0739b13"/>此猶當如法供養。竭誠盡力。故曰賣身。如常啼賣
<lb ed="X" n="0180a14"/><lb ed="R059" n="0739b14"/>心肝而學般若是也。國城男女等例此可知。</p>
<lb ed="X" n="0180a15"/><lb ed="R059" n="0739b15"/><p xml:id="pX38p0180a1501">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180a16"/><lb ed="R059" n="0739b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0180a1601">若不爾者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180a17"/><lb ed="R059" n="0739b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0180a1701">發隱。問。不爾賣身國城等物以爲供養。便名犯罪。
<lb ed="X" n="0180a18"/><lb ed="R059" n="0739b18"/>或幾言難以阻人之進乎。答。此要其誠敬之極而
<lb ed="X" n="0180a19"/><lb ed="R059" n="0740a01"/>言之耳人非至貧。寧無微物可充供養。爲法忘軀。
<lb ed="X" n="0180a20"/><lb ed="R059" n="0740a02"/>志當如是。非必然也。</p><p xml:id="pX38p0180a2009" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門戒
<lb ed="X" n="0180a21"/><lb ed="R059" n="0740a03"/>心中信心念心及孝順心恭敬心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0180a22"/><lb ed="R059" n="0740a04"/><p xml:id="pX38p0180a2201">●第二飮酒戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0180a23"/><lb ed="R059" n="0740a05"/><p xml:id="pX38p0180a2301">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0180a24"/><lb ed="R059" n="0740a06"/><p xml:id="pX38p0180a2401">酒開放逸門。故制。七衆同犯。大小俱制。惟咽咽輕
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0180b" n="0180b"/>
<lb ed="X" n="0180b01"/><lb ed="R059" n="0740a07"/>垢。</p>
<lb ed="X" n="0180b02"/><lb ed="R059" n="0740a08"/><p xml:id="pX38p0180b0201">發隱。咽咽者。一咽一輕垢也。</p>
<lb ed="X" n="0180b03"/><lb ed="R059" n="0740a09"/><p xml:id="pX38p0180b0301">○二入文<note place="inline">二</note>　初標人。二序事。</p>
<lb ed="X" n="0180b04"/><lb ed="R059" n="0740a10"/><p xml:id="pX38p0180b0401">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180b05"/><lb ed="R059" n="0740a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0180b0501">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180b06"/><lb ed="R059" n="0740a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0180b0601">○二序事<note place="inline">三</note>　初明過失。二制不應。三擧非結過。</p>
<lb ed="X" n="0180b07"/><lb ed="R059" n="0740a13"/><p xml:id="pX38p0180b0701">○初明過失。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180b08"/><lb ed="R059" n="0740a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0180b0801">故飮酒。而酒生過失無量。若自身手過酒器與人飮
<lb ed="X" n="0180b09"/><lb ed="R059" n="0740a15"/>酒者。五百世無手。何況自飮。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180b10"/><lb ed="R059" n="0740a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0180b1001">過酒器與人二解。一云執杯酒器令相勸。二云止
<lb ed="X" n="0180b11"/><lb ed="R059" n="0740a17"/>過空器令斟酌。尋下況語。應如後釋。過器尙爾。況
<lb ed="X" n="0180b12"/><lb ed="R059" n="0740a18"/>自飮乎。所以結戒有五五百。一五百在鹹糟地獄。
<lb ed="X" n="0180b13"/><lb ed="R059" n="0740b01"/>二五百在沸屎。三五百在曲蛆蟲。四五百在蠅蚋。
<lb ed="X" n="0180b14"/><lb ed="R059" n="0740b02"/>五五百在癡熟無知蟲。今之五百。或是最後。與人
<lb ed="X" n="0180b15"/><lb ed="R059" n="0740b03"/>癡藥。故生癡熟蟲中也。</p>
<lb ed="X" n="0180b16"/><lb ed="R059" n="0740b04"/><p xml:id="pX38p0180b1601">發隱。文勢謂佛子故犯戒飮酒。而不知酒生過失
<lb ed="X" n="0180b17"/><lb ed="R059" n="0740b05"/>無量。故勿飮也。一本作生酒。解者謂故飮酒。而生
<lb ed="X" n="0180b18"/><lb ed="R059" n="0740b06"/>酒中過失。文似不順。今依古文。過失無量者。非但
<lb ed="X" n="0180b19"/><lb ed="R059" n="0740b07"/>三十五失。三十六失。律中又明十過。一顏色惡。二
<lb ed="X" n="0180b20"/><lb ed="R059" n="0740b08"/>少力。乃至九智慧減損。十身壞命終。墮三惡道。更
<lb ed="X" n="0180b21"/><lb ed="R059" n="0740b09"/>餘經傳所明過失不可勝擧。具降龍之力。伏地無
<lb ed="X" n="0180b22"/><lb ed="R059" n="0740b10"/>知。導攘雞之非。諸戒盡喪。乃至威雄炮烙。而牛飮
<lb ed="X" n="0180b23"/><lb ed="R059" n="0740b11"/>滅宗。功者澶淵。而漏言失事。過之生也。寧有量乎。
<lb ed="X" n="0180b24"/><lb ed="R059" n="0740b12"/>古人寧棄酒不棄身者。蓋爲此也。問。飮酒之戒。昔
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0180c" n="0180c"/>
<lb ed="X" n="0180c01"/><lb ed="R059" n="0740b13"/>犯必多。無手之人。今見何尠。答。無手者。不必盡是
<lb ed="X" n="0180c02"/><lb ed="R059" n="0740b14"/>人中無兩手也。蛇蚓鰍鱔之屬皆無手報。故初鹹
<lb ed="X" n="0180c03"/><lb ed="R059" n="0740b15"/>糟。而最後五百名曰癡熟。癡蠢酣熟。頑然無知。卽
<lb ed="X" n="0180c04"/><lb ed="R059" n="0740b16"/>無手報也。問。沈湎之流。理應無手。云何過器。便獲
<lb ed="X" n="0180c05"/><lb ed="R059" n="0740b17"/>斯殃。且如君父之壽。臣子稱觴豈得誠敬之心。反
<lb ed="X" n="0180c06"/><lb ed="R059" n="0740b18"/>招惡劣之報。答。凡言罪者。皆爲有菩薩戒者言也。
<lb ed="X" n="0180c07"/><lb ed="R059" n="0741a01"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0180c0701" n="0180c0701"/><anchor xml:id="beg0180c0701" n="0180c0701"/>已<anchor xml:id="end0180c0701"/>受菩薩大戒。當行菩薩大道。發大心。證大果。乃
<lb ed="X" n="0180c08"/><lb ed="R059" n="0741a02"/>所以壽吾君親。而杯酒之敬。敬之小者也。然而無
<lb ed="X" n="0180c09"/><lb ed="R059" n="0741a03"/>手之報非此類所感。彼感報者。蓋是慣持癡器。常
<lb ed="X" n="0180c10"/><lb ed="R059" n="0741a04"/>貯癡藥。獎誘癡人。成就癡業耳。豈比夫稱觴君父。
<lb ed="X" n="0180c11"/><lb ed="R059" n="0741a05"/>雖不名大敬。終不失爲誠敬之心乎。無手之報加
<lb ed="X" n="0180c12"/><lb ed="R059" n="0741a06"/>於此等。則忠臣孝子必有所憤惋而不平者。吾故
<lb ed="X" n="0180c13"/><lb ed="R059" n="0741a07"/>表而出之。</p>
<lb ed="X" n="0180c14"/><lb ed="R059" n="0741a08"/><p xml:id="pX38p0180c1401">○二制不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180c15"/><lb ed="R059" n="0741a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0180c1501">亦不得敎一切人飮。及一切衆生飮酒。況自飮酒。一
<lb ed="X" n="0180c16"/><lb ed="R059" n="0741a10"/>切酒不得飮。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180c17"/><lb ed="R059" n="0741a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0180c1701">敎人及非人幷自飮皆制。</p>
<lb ed="X" n="0180c18"/><lb ed="R059" n="0741a12"/><p xml:id="pX38p0180c1801">發隱。非人指一切衆生。人狹而衆生廣也。一切酒
<lb ed="X" n="0180c19"/><lb ed="R059" n="0741a13"/>者。酒之類廣。如前十重中釋。</p>
<lb ed="X" n="0180c20"/><lb ed="R059" n="0741a14"/><p xml:id="pX38p0180c2001">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180c21"/><lb ed="R059" n="0741a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0180c2101">若故自飮。敎人飮者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180c22"/><lb ed="R059" n="0741a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0180c2201">自作敎他。悉同輕垢。必重病宣藥。及不爲過患。悉
<lb ed="X" n="0180c23"/><lb ed="R059" n="0741a17"/>許也。未曾有經。末利飮酒。此見機爲益。不同恒例。</p>
<lb ed="X" n="0180c24"/><lb ed="R059" n="0741a18"/><p xml:id="pX38p0180c2401">發隱。重病。揀輕疾也。宣藥。言以酒導藥。煎煑調和。
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0181a" n="0181a"/>
<lb ed="X" n="0181a01"/><lb ed="R059" n="0741b01"/>酒味<anchor xml:id="nkr_note_add_0181a0101" n="0181a0101"/><anchor xml:id="beg0181a0101" n="0181a0101"/>已<anchor xml:id="end0181a0101"/>變。是藥非酒。是故得飮。諸經要集第十七
<lb ed="X" n="0181a02"/><lb ed="R059" n="0741b02"/>經云。佛言酒多過失。開放逸門。飮如葶藶。犯罪<anchor xml:id="nkr_note_add_0181a0201" n="0181a0201"/><anchor xml:id="beg0181a0201" n="0181a0201"/>已<anchor xml:id="end0181a0201"/>
<lb ed="X" n="0181a03"/><lb ed="R059" n="0741b03"/>積。若消疾苦。非先所制。述曰。不得見前文開。籠通
<lb ed="X" n="0181a04"/><lb ed="R059" n="0741b04"/>總飮。必須實病。重困臨終。餘藥莫治。要須酒和得
<lb ed="X" n="0181a05"/><lb ed="R059" n="0741b05"/>瘥者。方可開也。不爲過患者。酒惟生過無量。故言
<lb ed="X" n="0181a06"/><lb ed="R059" n="0741b06"/>能免斯過者則許也。末利飮酒者。波斯匿王夫人
<lb ed="X" n="0181a07"/><lb ed="R059" n="0741b07"/>末利受菩薩戒。因王欲殺厨官置。酒宴王。相共勸
<lb ed="X" n="0181a08"/><lb ed="R059" n="0741b08"/>飮。爲解厨官。遂得不死。詣佛首罪。佛言。如斯犯戒。
<lb ed="X" n="0181a09"/><lb ed="R059" n="0741b09"/>利莫大焉。末利女人而有丈夫之作。見機行權。正
<lb ed="X" n="0181a10"/><lb ed="R059" n="0741b10"/>大士之體也。安可以常法拘之。如無末利之心。妄
<lb ed="X" n="0181a11"/><lb ed="R059" n="0741b11"/>希末利之迹。獲罪如律。害莫大焉。愼之愼之。問。出
<lb ed="X" n="0181a12"/><lb ed="R059" n="0741b12"/>家禁飮。無待論矣。漢書云。酒者享祀祈福。故有國
<lb ed="X" n="0181a13"/><lb ed="R059" n="0741b13"/>家者以酒合歡。以酒成禮。云何世間而得禁飮。答。
<lb ed="X" n="0181a14"/><lb ed="R059" n="0741b14"/>夏禹以前。不聞有酒。唐虞之治。禮備樂和。酒之可
<lb ed="X" n="0181a15"/><lb ed="R059" n="0741b15"/>去。明亦甚矣。問。疏開不爲過患者何也。答。此正明
<lb ed="X" n="0181a16"/><lb ed="R059" n="0741b16"/>免於過患者難也。誠使百拜而禍弗侵。無量而亂
<lb ed="X" n="0181a17"/><lb ed="R059" n="0741b17"/>不及。文忠終身不醉。思遠醉勝醒人。能如是者。疏
<lb ed="X" n="0181a18"/><lb ed="R059" n="0741b18"/>文開許。意有在焉。如其不能。禁絕爲上。</p><p xml:id="pX38p0181a1816" cb:place="inline">●按此戒。
<lb ed="X" n="0181a19"/><lb ed="R059" n="0742a01"/>菩薩心地法門戒心中明心達心及不放逸心所
<lb ed="X" n="0181a20"/><lb ed="R059" n="0742a02"/>出也。</p>
<lb ed="X" n="0181a21"/><lb ed="R059" n="0742a03"/><p xml:id="pX38p0181a2101">●第三食肉戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0181a22"/><lb ed="R059" n="0742a04"/><p xml:id="pX38p0181a2201">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0181a23"/><lb ed="R059" n="0742a05"/><p xml:id="pX38p0181a2301">食肉斷大慈心。大士懷慈爲本。一切悉斷。聲聞漸
<lb ed="X" n="0181a24"/><lb ed="R059" n="0742a06"/>敎初開三種淨肉等。後亦皆斷。文云。當知斷現肉
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0181b" n="0181b"/>
<lb ed="X" n="0181b01"/><lb ed="R059" n="0742a07"/>義。大經四相品廣明三種九種十種也。</p>
<lb ed="X" n="0181b02"/><lb ed="R059" n="0742a08"/><p xml:id="pX38p0181b0201">發隱。初開者權。後斷者實。如楞嚴楞伽等所明是
<lb ed="X" n="0181b03"/><lb ed="R059" n="0742a09"/>也。三種者。見聞疑也。九種者。合前三更加自死鳥
<lb ed="X" n="0181b04"/><lb ed="R059" n="0742a10"/>殘等六事也。</p>
<lb ed="X" n="0181b05"/><lb ed="R059" n="0742a11"/><p xml:id="pX38p0181b0501">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結戒。</p>
<lb ed="X" n="0181b06"/><lb ed="R059" n="0742a12"/><p xml:id="pX38p0181b0601">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181b07"/><lb ed="R059" n="0742a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0181b0701">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181b08"/><lb ed="R059" n="0742a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0181b0801">○二序事<note place="inline">三</note>　初明過失。二制不應。三擧非結過。</p>
<lb ed="X" n="0181b09"/><lb ed="R059" n="0742a15"/><p xml:id="pX38p0181b0901">○初明過失。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181b10"/><lb ed="R059" n="0742a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0181b1001">故食肉。一切衆生肉不得食。夫食肉者。斷大慈悲。佛
<lb ed="X" n="0181b11"/><lb ed="R059" n="0742a17"/>性種子。一切衆生。見而捨去。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181b12"/><lb ed="R059" n="0742a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0181b1201">發隱。故食肉者。明非誤食。正指過也。見而捨去。如
<lb ed="X" n="0181b13"/><lb ed="R059" n="0742b01"/>鷗去海翁之機。鴿搖羅漢之影。微細如斯。重可知
<lb ed="X" n="0181b14"/><lb ed="R059" n="0742b02"/>矣。問。經稱食肉之人。入於山林。虎狼師子皆來集
<lb ed="X" n="0181b15"/><lb ed="R059" n="0742b03"/>會。今云一切衆生見而捨去者何。答。捨去者。驚其
<lb ed="X" n="0181b16"/><lb ed="R059" n="0742b04"/>殺心而遠離也。來集者。嗅其同氣而相求也。或去
<lb ed="X" n="0181b17"/><lb ed="R059" n="0742b05"/>或來。皆惡因緣也。</p>
<lb ed="X" n="0181b18"/><lb ed="R059" n="0742b06"/><p xml:id="pX38p0181b1801">○二制不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181b19"/><lb ed="R059" n="0742b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0181b1901">是故一切菩薩。不得食一切衆生肉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181b20"/><lb ed="R059" n="0742b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0181b2001">發隱。一切菩薩者。從初發心以至位滿。皆不得食
<lb ed="X" n="0181b21"/><lb ed="R059" n="0742b09"/>肉也。今人有得少知見。便謂逆行無礙。恣意食啖。
<lb ed="X" n="0181b22"/><lb ed="R059" n="0742b10"/>厥罪可勝言哉。問。求那<g ref="#CB02494">䟦</g>摩之對宋主也。曰帝王
<lb ed="X" n="0181b23"/><lb ed="R059" n="0742b11"/>所修。與匹夫異。出一嘉言。則士庶咸悅。布一善政。
<lb ed="X" n="0181b24"/><lb ed="R059" n="0742b12"/>則神人以和。刑不夭命。役不勞力。則風雨時。寒暑
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0181c" n="0181c"/>
<lb ed="X" n="0181c01"/><lb ed="R059" n="0742b13"/>調。百穀茂。如此持齋。齋亦大矣。如此不殺。戒亦至
<lb ed="X" n="0181c02"/><lb ed="R059" n="0742b14"/>矣。豈在輟半日之餐。全一禽之命。然後爲弘濟耶。
<lb ed="X" n="0181c03"/><lb ed="R059" n="0742b15"/>斯言與戒似不相合。然歟否歟。答。此隨緣順機。變
<lb ed="X" n="0181c04"/><lb ed="R059" n="0742b16"/>通不滯。正大士之體也。是故遇崇道之君。則將順
<lb ed="X" n="0181c05"/><lb ed="R059" n="0742b17"/>其美。勢不可爲。則求那所論。乃旁行曲運之微權。
<lb ed="X" n="0181c06"/><lb ed="R059" n="0742b18"/>默導潛移之妙術也。非天下之大智。其孰能與於
<lb ed="X" n="0181c07"/><lb ed="R059" n="0743a01"/>此。</p>
<lb ed="X" n="0181c08"/><lb ed="R059" n="0743a02"/><p xml:id="pX38p0181c0801">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181c09"/><lb ed="R059" n="0743a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0181c0901">食肉得無量罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181c10"/><lb ed="R059" n="0743a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0181c1001">發隱。楞伽經。佛吿大慧。有無量因緣不應食肉。如
<lb ed="X" n="0181c11"/><lb ed="R059" n="0743a05"/>云。衆生從本以來。常爲六親故。不淨氣分所生長
<lb ed="X" n="0181c12"/><lb ed="R059" n="0743a06"/>故。衆生聞氣。悉生恐怖。如旃陀羅。狗見驚吠故。慈
<lb ed="X" n="0181c13"/><lb ed="R059" n="0743a07"/>心不生故。呪術不成故。諸天所棄故。夜多惡夢故。
<lb ed="X" n="0181c14"/><lb ed="R059" n="0743a08"/>虎狼聞香故。文多不錄。又楞嚴亦云。食肉之人。縱
<lb ed="X" n="0181c15"/><lb ed="R059" n="0743a09"/>得心開。似三摩地。皆大羅刹。云何食衆生肉名爲
<lb ed="X" n="0181c16"/><lb ed="R059" n="0743a10"/>釋子。得無量罪。不其然哉。問。蠶之害亦慘矣。制食
<lb ed="X" n="0181c17"/><lb ed="R059" n="0743a11"/>肉不制衣帛者何。答。文互見故。煑繭斷命。十重殺
<lb ed="X" n="0181c18"/><lb ed="R059" n="0743a12"/>中攝。鑊湯鏁車。殺具中攝。例養六畜。損害衆生中
<lb ed="X" n="0181c19"/><lb ed="R059" n="0743a13"/>攝。爲利資身。邪命自活中攝。而首楞巖經亦禁綿
<lb ed="X" n="0181c20"/><lb ed="R059" n="0743a14"/>絹。是知僧號衲子。士稱布衣。無待論矣。若夫王臣
<lb ed="X" n="0181c21"/><lb ed="R059" n="0743a15"/>則惡衣服。美黻冕。自有古人之成訓在。</p>
<lb ed="X" n="0181c22"/><lb ed="R059" n="0743a16"/><p xml:id="pX38p0181c2201">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181c23"/><lb ed="R059" n="0743a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0181c2301">若故食者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181c24"/><lb ed="R059" n="0743a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0181c2401">若有重病。飮藥能治。準律得噉。或應不制。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0182a" n="0182a"/>
<lb ed="X" n="0182a01"/><lb ed="R059" n="0743b01"/><p xml:id="pX38p0182a0101">發隱。重病同前。揀非小疾。能治或可從權。無功不
<lb ed="X" n="0182a02"/><lb ed="R059" n="0743b02"/>必強食。或應不制者。或者疑辭。疑此或不犯戒也。</p>
<lb ed="X" n="0182a03"/><lb ed="R059" n="0743b03"/><p xml:id="pX38p0182a0301">●按此戒。菩薩心地法門戒心中慈心悲心所出
<lb ed="X" n="0182a04"/><lb ed="R059" n="0743b04"/>也。</p>
<lb ed="X" n="0182a05"/><lb ed="R059" n="0743b05"/><p xml:id="pX38p0182a0501">●第四食五辛戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0182a06"/><lb ed="R059" n="0743b06"/><p xml:id="pX38p0182a0601">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0182a07"/><lb ed="R059" n="0743b07"/><p xml:id="pX38p0182a0701">葷臭妨法。故制。七衆大小如前。菩薩小重。發色故
<lb ed="X" n="0182a08"/><lb ed="R059" n="0743b08"/>也。</p>
<lb ed="X" n="0182a09"/><lb ed="R059" n="0743b09"/><p xml:id="pX38p0182a0901">發隱。葷辛之氣。能發色身諸欲。聲聞智淺。<anchor xml:id="nkr_note_add_0182a0901" n="0182a0901"/><anchor xml:id="beg0182a0901" n="0182a0901"/>但<anchor xml:id="end0182a0901"/>知制
<lb ed="X" n="0182a10"/><lb ed="R059" n="0743b10"/>欲。菩薩智深。應制所以發欲者。故小重也。小。猶少
<lb ed="X" n="0182a11"/><lb ed="R059" n="0743b11"/>也。</p>
<lb ed="X" n="0182a12"/><lb ed="R059" n="0743b12"/><p xml:id="pX38p0182a1201">○二入文<note place="inline">二</note>　初標人。二序事。</p>
<lb ed="X" n="0182a13"/><lb ed="R059" n="0743b13"/><p xml:id="pX38p0182a1301">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0182a14"/><lb ed="R059" n="0743b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0182a1401">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0182a15"/><lb ed="R059" n="0743b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0182a1501">○二序事<note place="inline">三</note>　初單辛不應。二雜食不應。三擧非
<lb ed="X" n="0182a16"/><lb ed="R059" n="0743b16"/>結罪。</p>
<lb ed="X" n="0182a17"/><lb ed="R059" n="0743b17"/><p xml:id="pX38p0182a1701">○初單辛不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0182a18"/><lb ed="R059" n="0743b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0182a1801">不得食五辛。大蒜。茖蔥。慈蔥。蘭蔥。興渠。是五辛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0182a19"/><lb ed="R059" n="0744a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0182a1901">舊云五辛。謂蒜蔥興渠韭薤。此文止蘭蔥。是以爲
<lb ed="X" n="0182a20"/><lb ed="R059" n="0744a02"/>五。兼名苑分別五辛。大蒜是<anchor xml:id="nkr_note_orig_0182001" n="0182001"/>胡蔥。茖蔥是薤。慈蔥
<lb ed="X" n="0182a21"/><lb ed="R059" n="0744a03"/>是蔥。蘭蔥是小蒜。興渠是蒠蒺。生熟皆臭。悉斷。經
<lb ed="X" n="0182a22"/><lb ed="R059" n="0744a04"/>云。五辛能葷。悉不食之。</p>
<lb ed="X" n="0182a23"/><lb ed="R059" n="0744a05"/><p xml:id="pX38p0182a2301">發隱。韭薤。類同而小異者也。止。足也。舊文缺於小
<lb ed="X" n="0182a24"/><lb ed="R059" n="0744a06"/>蒜。今文足以蘭<g ref="#CB06398">𦵇</g>。故爲五也。興渠云蒠蒺者。蒠是
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0182b" n="0182b"/>
<lb ed="X" n="0182b01"/><lb ed="R059" n="0744a07"/>蕪菁。或云此地無之。戒云胡荽。或云阿魏。大抵臭
<lb ed="X" n="0182b02"/><lb ed="R059" n="0744a08"/>菜。猥細不足辨也。</p>
<lb ed="X" n="0182b03"/><lb ed="R059" n="0744a09"/><p xml:id="pX38p0182b0301">○二雜食不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0182b04"/><lb ed="R059" n="0744a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0182b0401">一切食中不得食。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0182b05"/><lb ed="R059" n="0744a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0182b0501">發隱。上明單食。今言一切食中有此相雜亦不應
<lb ed="X" n="0182b06"/><lb ed="R059" n="0744a12"/>食。楞嚴經謂食有五失。一生過。二天遠。三鬼近。四
<lb ed="X" n="0182b07"/><lb ed="R059" n="0744a13"/>福消。五魔集。西域記云。家有食者。驅令出郭故云
<lb ed="X" n="0182b08"/><lb ed="R059" n="0744a14"/>不得食也。</p>
<lb ed="X" n="0182b09"/><lb ed="R059" n="0744a15"/><p xml:id="pX38p0182b0901">○三擧非結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0182b10"/><lb ed="R059" n="0744a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0182b1001">若故食者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0182b11"/><lb ed="R059" n="0744a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0182b1101">必有重病。餌藥不斷。如身子行法。菩薩亦應不制。</p>
<lb ed="X" n="0182b12"/><lb ed="R059" n="0744a18"/><p xml:id="pX38p0182b1201">發隱。身子登廁。<g ref="#CB01926">灰</g>土洗淨。如法精嚴。外道感化。有
<lb ed="X" n="0182b13"/><lb ed="R059" n="0744b01"/>病食辛。若能如是。亦奚不可。故云菩薩亦應不制。
<lb ed="X" n="0182b14"/><lb ed="R059" n="0744b02"/>律云。有病食辛。當處別室。葷氣<anchor xml:id="nkr_note_add_0182b1401" n="0182b1401"/><anchor xml:id="beg0182b1401" n="0182b1401"/>已<anchor xml:id="end0182b1401"/>絕。方得詣佛。問。
<lb ed="X" n="0182b15"/><lb ed="R059" n="0744b03"/>飮酒昏神。食肉害物。其過宜矣。五辛於神不昏。於
<lb ed="X" n="0182b16"/><lb ed="R059" n="0744b04"/>物無害。經開五失。不<anchor xml:id="nkr_note_add_0182b1601" n="0182b1601"/><anchor xml:id="beg0182b1601" n="0182b1601"/>已<anchor xml:id="end0182b1601"/>甚乎。答。食辛雖不害物。其
<lb ed="X" n="0182b17"/><lb ed="R059" n="0744b05"/>究亦能昏神。良以穢濁之氣助發欲心。辛烈之味
<lb ed="X" n="0182b18"/><lb ed="R059" n="0744b06"/>增長恚性。欲恚覆心。頓忘明覺。非昏而何。故宜戒
<lb ed="X" n="0182b19"/><lb ed="R059" n="0744b07"/>也。盡理而言。存心染汚。意食辛也。出言醜惡。口食
<lb ed="X" n="0182b20"/><lb ed="R059" n="0744b08"/>辛也。躬行鄙陋。身食辛也。例前二戒。則慘刻之心。
<lb ed="X" n="0182b21"/><lb ed="R059" n="0744b09"/>意食肉也。<g ref="#CB15108">𠒋</g>殘之語。口食肉也。毒害之事。身食肉
<lb ed="X" n="0182b22"/><lb ed="R059" n="0744b10"/>也。妄識紛紜。喪其靈鑒。意飮酒也。謬言顚倒。淆於
<lb ed="X" n="0182b23"/><lb ed="R059" n="0744b11"/>辨別。口飮酒也。冥行舛錯。乖乎義理。身飮酒也。例
<lb ed="X" n="0182b24"/><lb ed="R059" n="0744b12"/>前十重。則不必殞形然後爲殺。無慈無悲。背生物
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0182c" n="0182c"/>
<lb ed="X" n="0182c01"/><lb ed="R059" n="0744b13"/>心。悉名殺也。不必穿窬然後爲盜。聞聲見色。生取
<lb ed="X" n="0182c02"/><lb ed="R059" n="0744b14"/>著心。悉名盜也。婬妄酤酒。至謗三寶。亦復如是。極
<lb ed="X" n="0182c03"/><lb ed="R059" n="0744b15"/>而言之。甘小道之穢雜。而失大乘法身淸淨之香。
<lb ed="X" n="0182c04"/><lb ed="R059" n="0744b16"/>皆食辛也。飽二乘之獨善。而捨大乘法喜兼利之
<lb ed="X" n="0182c05"/><lb ed="R059" n="0744b17"/>味。皆食肉也。醉聲聞之愚法。而昧大乘多聞明達
<lb ed="X" n="0182c06"/><lb ed="R059" n="0744b18"/>之智。皆飮酒也。乃至滅身<g ref="#CB01926">灰</g>心。而戕諸佛之慧命。
<lb ed="X" n="0182c07"/><lb ed="R059" n="0745a01"/>皆殺也。窺觀徑履。而竊化城之近寶。皆盜也。先後
<lb ed="X" n="0182c08"/><lb ed="R059" n="0745a02"/>重輕。五十八篇亦復如是。<anchor xml:id="nkr_note_add_0182c0801" n="0182c0801"/><anchor xml:id="beg0182c0801" n="0182c0801"/>但<anchor xml:id="end0182c0801"/>以初心菩薩。宜先事
<lb ed="X" n="0182c09"/><lb ed="R059" n="0745a03"/>戒而後入理。所以者何。理戒深玄。苟非其人。執理
<lb ed="X" n="0182c10"/><lb ed="R059" n="0745a04"/>廢事。爲害滋廣。今於問及。乃一陳之。以明心地戒
<lb ed="X" n="0182c11"/><lb ed="R059" n="0745a05"/>中卽事卽理。卽偏卽圓。睟盤具列。存乎其人焉耳。</p>
<lb ed="X" n="0182c12"/><lb ed="R059" n="0745a06"/><p xml:id="pX38p0182c1201">●按此戒。菩薩心地法門戒心中護心及淸淨心
<lb ed="X" n="0182c13"/><lb ed="R059" n="0745a07"/>所出也。</p>
<lb ed="X" n="0182c14"/><lb ed="R059" n="0745a08"/><p xml:id="pX38p0182c1401">●第五不敎悔罪戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0182c15"/><lb ed="R059" n="0745a09"/><p xml:id="pX38p0182c1501">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0182c16"/><lb ed="R059" n="0745a10"/><p xml:id="pX38p0182c1601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0182002" n="0182002"/>怙惡長過故制。出家二衆全犯。餘三衆及在家雖
<lb ed="X" n="0182c17"/><lb ed="R059" n="0745a11"/>未有僧事利養。見過不令悔。亦犯輕垢。大小同制。</p>
<lb ed="X" n="0182c18"/><lb ed="R059" n="0745a12"/><p xml:id="pX38p0182c1801">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結罪。</p>
<lb ed="X" n="0182c19"/><lb ed="R059" n="0745a13"/><p xml:id="pX38p0182c1901">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0182c20"/><lb ed="R059" n="0745a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0182c2001">若子佛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0182c21"/><lb ed="R059" n="0745a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0182c2101">○二序事<note place="inline">三</note>　初出犯事。二明應。三不應。</p>
<lb ed="X" n="0182c22"/><lb ed="R059" n="0745a16"/><p xml:id="pX38p0182c2201">○初出犯事。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0182c23"/><lb ed="R059" n="0745a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0182c2301">見一切衆生犯八戒五戒十戒毀禁。七逆八難一切
<lb ed="X" n="0182c24"/><lb ed="R059" n="0745a18"/>犯戒罪。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0183a" n="0183a"/>
<lb ed="X" n="0183a01"/><lb ed="R059" n="0745b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0183a0101">犯事者。謂犯八戒五戒十戒。大小乘皆有。小乘八
<lb ed="X" n="0183a02"/><lb ed="R059" n="0745b02"/>戒<anchor xml:id="nkr_note_orig_0183001" n="0183001"/>卽齋法。大乘八戒。謂地持八重。小乘五戒。淸信
<lb ed="X" n="0183a03"/><lb ed="R059" n="0745b03"/>士女優婆塞經所明。小乘五逆。大乘七逆。七逆如
<lb ed="X" n="0183a04"/><lb ed="R059" n="0745b04"/>下文。</p>
<lb ed="X" n="0183a05"/><lb ed="R059" n="0745b05"/><p xml:id="pX38p0183a0501">發隱。一切衆生。兼六趣也。毀禁者。總上諸戒也。八
<lb ed="X" n="0183a06"/><lb ed="R059" n="0745b06"/>難非罪。繇犯戒故。致斯難也。地持八重者。地持中
<lb ed="X" n="0183a07"/><lb ed="R059" n="0745b07"/>八重。及善戒中亦以殺盜婬妄毀惱瞋謗爲八重
<lb ed="X" n="0183a08"/><lb ed="R059" n="0745b08"/>當小乘八戒也。五逆少和尙阿闍梨。八齋五戒常
<lb ed="X" n="0183a09"/><lb ed="R059" n="0745b09"/>知。故不釋。</p>
<lb ed="X" n="0183a10"/><lb ed="R059" n="0745b10"/><p xml:id="pX38p0183a1001">○二明應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0183a11"/><lb ed="R059" n="0745b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0183a1101">應敎懺悔。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0183a12"/><lb ed="R059" n="0745b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0183a1201">凡大小乘人犯上諸罪。必有三根。應須擧處敎悔。</p>
<lb ed="X" n="0183a13"/><lb ed="R059" n="0745b13"/><p xml:id="pX38p0183a1301">發隱。三根者。犯罪或從身根。或從舌根。或從意根。
<lb ed="X" n="0183a14"/><lb ed="R059" n="0745b14"/>應隨所犯處令如法懺悔。菩薩善戒經云。菩薩入
<lb ed="X" n="0183a15"/><lb ed="R059" n="0745b15"/>僧中。見非法戲笑不呵責者。得罪。據此。則小事皆
<lb ed="X" n="0183a16"/><lb ed="R059" n="0745b16"/>敎懺悔。况犯戒如上事耶。冥祥記云。沙門慧達。於
<lb ed="X" n="0183a17"/><lb ed="R059" n="0745b17"/>地府見觀世音菩薩。言沙門白衣。見身爲過。及宿
<lb ed="X" n="0183a18"/><lb ed="R059" n="0745b18"/>世罪。種種惡業。能於衆中盡自發露。勤誠懺悔。罪
<lb ed="X" n="0183a19"/><lb ed="R059" n="0746a01"/>卽消滅。觀此。則知懺悔功德不可稱量。菩薩於幽
<lb ed="X" n="0183a20"/><lb ed="R059" n="0746a02"/>顯中皆敎人悔罪也。</p>
<lb ed="X" n="0183a21"/><lb ed="R059" n="0746a03"/><p xml:id="pX38p0183a2101">○三明不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0183a22"/><lb ed="R059" n="0746a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0183a2201">而菩薩不敎懺悔。同住。同僧利養。而共布薩一衆說
<lb ed="X" n="0183a23"/><lb ed="R059" n="0746a05"/>戒。而不擧其罪。不敎悔過者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0183a24"/><lb ed="R059" n="0746a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0183a2401">不應有三句。一不應同住。二不應同利。三不應同
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0183b" n="0183b"/>
<lb ed="X" n="0183b01"/><lb ed="R059" n="0746a07"/>法。凡上來所制。若一往見犯不擧。是一罪。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0183002" n="0183002"/>是不可
<lb ed="X" n="0183b02"/><lb ed="R059" n="0746a08"/>同住者。復默與同住。復加一罪。不可同利養者。復
<lb ed="X" n="0183b03"/><lb ed="R059" n="0746a09"/>差與施利。復加一罪。</p>
<lb ed="X" n="0183b04"/><lb ed="R059" n="0746a10"/><p xml:id="pX38p0183b0401">發隱。布薩。此云相向說罪。半月擧罪懺悔。如是住
<lb ed="X" n="0183b05"/><lb ed="R059" n="0746a11"/>者。皆淨淸聚。故云淨住。復加一罪者。不擧。同住。同
<lb ed="X" n="0183b06"/><lb ed="R059" n="0746a12"/>利。共三罪也。目連問佛經云。迦葉佛時。有比丘度
<lb ed="X" n="0183b07"/><lb ed="R059" n="0746a13"/>弟子不敎誡。多作非法。命終生龍中。龍法七日一
<lb ed="X" n="0183b08"/><lb ed="R059" n="0746a14"/>受對。火燒其身。肉盡骨在。尋後還復。復則更燒。不
<lb ed="X" n="0183b09"/><lb ed="R059" n="0746a15"/>能堪苦。卽觀宿命。自見本作沙門。不持禁戒。師亦
<lb ed="X" n="0183b10"/><lb ed="R059" n="0746a16"/>不敎。便瞋本師。念欲傷害。後師與五百人渡海。龍
<lb ed="X" n="0183b11"/><lb ed="R059" n="0746a17"/>來捉船。衆問何爲捉船。答言。汝等下此比丘。放汝
<lb ed="X" n="0183b12"/><lb ed="R059" n="0746a18"/>使去。問。此比丘何預汝事。都不索餘人而獨索此。
<lb ed="X" n="0183b13"/><lb ed="R059" n="0746b01"/>答言。本是我師。不敎誡我。今受苦痛。是故索之。衆
<lb ed="X" n="0183b14"/><lb ed="R059" n="0746b02"/>見勢不可<anchor xml:id="nkr_note_add_0183b1401" n="0183b1401"/><anchor xml:id="beg0183b1401" n="0183b1401"/>已<anchor xml:id="end0183b1401"/>。將捉比丘以著水中。比丘言。我自入
<lb ed="X" n="0183b15"/><lb ed="R059" n="0746b03"/>水。不須見捉。投水喪命。衆乃得全。以此驗之。不敎
<lb ed="X" n="0183b16"/><lb ed="R059" n="0746b04"/>悔罪。爲害非細。又優婆塞經云。寧受惡戒。一日中
<lb ed="X" n="0183b17"/><lb ed="R059" n="0746b05"/>斷無量命根。終不畜養弊惡弟子。不能調伏。菩薩
<lb ed="X" n="0183b18"/><lb ed="R059" n="0746b06"/>善戒第四經云。旃陀羅等。及以屠兒。雖行惡業。不
<lb ed="X" n="0183b19"/><lb ed="R059" n="0746b07"/>能破壞如來正法。不必定墮三惡道中。爲師不能
<lb ed="X" n="0183b20"/><lb ed="R059" n="0746b08"/>敎呵弟子。則破佛法。必墮地獄。又薩婆多云。受具
<lb ed="X" n="0183b21"/><lb ed="R059" n="0746b09"/>戒人。不堪敎誨者。驅出。涅槃經云。若善比丘見壞
<lb ed="X" n="0183b22"/><lb ed="R059" n="0746b10"/>法者。置不訶責。驅遣擧處。是人佛法中怨。若能責
<lb ed="X" n="0183b23"/><lb ed="R059" n="0746b11"/>遣。是我弟子。歷考經文。混居淸衆。誠爲不可。主法
<lb ed="X" n="0183b24"/><lb ed="R059" n="0746b12"/>者毋順人情。自取深咎也。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0183c" n="0183c"/>
<lb ed="X" n="0183c01"/><lb ed="R059" n="0746b13"/><p xml:id="pX38p0183c0101">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0183c02"/><lb ed="R059" n="0746b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0183c0201">犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0183c03"/><lb ed="R059" n="0746b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0183c0301">發隱。問。敎而不改。應免罪否。答。世儒有言。訓敎不
<lb ed="X" n="0183c04"/><lb ed="R059" n="0746b16"/>嚴。師之惰也。學問無成。子之罪也。敎而不改。敎者
<lb ed="X" n="0183c05"/><lb ed="R059" n="0746b17"/>何尤焉。</p><p xml:id="pX38p0183c0504" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門戒心中慈心悲
<lb ed="X" n="0183c06"/><lb ed="R059" n="0746b18"/>心好說心益心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0183c07"/><lb ed="R059" n="0747a01"/><p xml:id="pX38p0183c0701">●第六不供給請法戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0183c08"/><lb ed="R059" n="0747a02"/><p xml:id="pX38p0183c0801">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0183c09"/><lb ed="R059" n="0747a03"/><p xml:id="pX38p0183c0901">喪<anchor xml:id="nkr_note_orig_0183003" n="0183003"/>染資神之益。故制。七衆同犯。大小乘不全共。大
<lb ed="X" n="0183c10"/><lb ed="R059" n="0747a04"/>士見有解者。常應供給啓請。以欲善無厭故。聲聞
<lb ed="X" n="0183c11"/><lb ed="R059" n="0747a05"/>有解廣略布薩法。應供給。五歲內及未解五法。法
<lb ed="X" n="0183c12"/><lb ed="R059" n="0747a06"/>應啓請。不者犯第七聚。</p>
<lb ed="X" n="0183c13"/><lb ed="R059" n="0747a07"/><p xml:id="pX38p0183c1301">發隱。云共則同犯。又云不全共者。輕重不共也。大
<lb ed="X" n="0183c14"/><lb ed="R059" n="0747a08"/>士常供常請無時。聲聞止於五歲供請解廣略戒
<lb ed="X" n="0183c15"/><lb ed="R059" n="0747a09"/>法。指所應供請者也。五法者。一信成。二戒成。三聞
<lb ed="X" n="0183c16"/><lb ed="R059" n="0747a10"/>成。四捨成。五慧成也。</p>
<lb ed="X" n="0183c17"/><lb ed="R059" n="0747a11"/><p xml:id="pX38p0183c1701">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結罪。</p>
<lb ed="X" n="0183c18"/><lb ed="R059" n="0747a12"/><p xml:id="pX38p0183c1801">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0183c19"/><lb ed="R059" n="0747a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0183c1901">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0183c20"/><lb ed="R059" n="0747a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0183c2001">○二序事<note place="inline">二</note>　初序來。二明應。</p>
<lb ed="X" n="0183c21"/><lb ed="R059" n="0747a15"/><p xml:id="pX38p0183c2101">○初序來。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0183c22"/><lb ed="R059" n="0747a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0183c2201">見大乘法師。大乘同學。同見。同行。來入僧坊舍宅城
<lb ed="X" n="0183c23"/><lb ed="R059" n="0747a17"/>邑。若百里千里來者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0183c24"/><lb ed="R059" n="0747a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0183c2401">言大乘同見同行。簡小乘。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0184a" n="0184a"/>
<lb ed="X" n="0184a01"/><lb ed="R059" n="0747b01"/><p xml:id="pX38p0184a0101">發隱。法師者。不必是講經論師。凡通達大乘法。能
<lb ed="X" n="0184a02"/><lb ed="R059" n="0747b02"/>化導衆生使入佛地者。皆是也。大乘同學等者。先
<lb ed="X" n="0184a03"/><lb ed="R059" n="0747b03"/>言大乘師。次言大乘友。皆當供請。</p>
<lb ed="X" n="0184a04"/><lb ed="R059" n="0747b04"/><p xml:id="pX38p0184a0401">○二明應<note place="inline">二</note>　初應供養。二應請法。</p>
<lb ed="X" n="0184a05"/><lb ed="R059" n="0747b05"/><p xml:id="pX38p0184a0501">○初應供養。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184a06"/><lb ed="R059" n="0747b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0184a0601">卽起迎來送去。禮拜供養。日日三時供養。日食三兩
<lb ed="X" n="0184a07"/><lb ed="R059" n="0747b07"/>金。百味飮食。牀座醫藥。供事法師。一切所須盡給與
<lb ed="X" n="0184a08"/><lb ed="R059" n="0747b08"/>之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184a09"/><lb ed="R059" n="0747b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0184a0901">言三兩金。極勢之語。若有諮請。當應捨三兩金。如
<lb ed="X" n="0184a10"/><lb ed="R059" n="0747b10"/>雪山一偈。爲此殞驅。況小供給。</p>
<lb ed="X" n="0184a11"/><lb ed="R059" n="0747b11"/><p xml:id="pX38p0184a1101">發隱。此爲徒言。師服此藥。厥病彌甚。</p>
<lb ed="X" n="0184a12"/><lb ed="R059" n="0747b12"/><p xml:id="pX38p0184a1201">○二應請法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184a13"/><lb ed="R059" n="0747b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0184a1301">常請法師三時說法。日日三時禮拜。不生瞋心患惱
<lb ed="X" n="0184a14"/><lb ed="R059" n="0747b14"/>之心。爲法滅身。請法不懈。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184a15"/><lb ed="R059" n="0747b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0184a1501">三時者。中前中後初夜請益。</p>
<lb ed="X" n="0184a16"/><lb ed="R059" n="0747b16"/><p xml:id="pX38p0184a1601">發隱。中前中後。卽<anchor xml:id="nkr_note_add_0184a1601" n="0184a1601"/><anchor xml:id="beg0184a1601" n="0184a1601"/>己<anchor xml:id="end0184a1601"/>未二時分也。瞋心者。瞋彼法
<lb ed="X" n="0184a17"/><lb ed="R059" n="0747b17"/>師而生退心。患惱者。患<anchor xml:id="nkr_note_add_0184a1701" n="0184a1701"/><anchor xml:id="beg0184a1701" n="0184a1701"/>已<anchor xml:id="end0184a1701"/>侈費而生退心。</p>
<lb ed="X" n="0184a18"/><lb ed="R059" n="0747b18"/><p xml:id="pX38p0184a1801">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184a19"/><lb ed="R059" n="0748a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0184a1901">若不爾者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184a20"/><lb ed="R059" n="0748a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0184a2001">發隱。菩薩戒本云。不犯者。謂遭重病。或心狂亂。或
<lb ed="X" n="0184a21"/><lb ed="R059" n="0748a03"/>睡眠。他生覺相而來親附。或欲方便伏彼。</p><p xml:id="pX38p0184a2117" cb:place="inline">●按此
<lb ed="X" n="0184a22"/><lb ed="R059" n="0748a04"/>戒。菩薩心地法門戒心中信心念心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0184a23"/><lb ed="R059" n="0748a05"/><p xml:id="pX38p0184a2301">●第七懈怠不聽法戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0184a24"/><lb ed="R059" n="0748a06"/><p xml:id="pX38p0184a2401">○初擧略。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0184b" n="0184b"/>
<lb ed="X" n="0184b01"/><lb ed="R059" n="0748a07"/><p xml:id="pX38p0184b0101">制意與前同。</p>
<lb ed="X" n="0184b02"/><lb ed="R059" n="0748a08"/><p xml:id="pX38p0184b0201">發隱。制意同前。但前屬菩薩詣我。我請說法。今屬
<lb ed="X" n="0184b03"/><lb ed="R059" n="0748a09"/>菩薩在彼。我往聽法。</p>
<lb ed="X" n="0184b04"/><lb ed="R059" n="0748a10"/><p xml:id="pX38p0184b0401">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結罪。</p>
<lb ed="X" n="0184b05"/><lb ed="R059" n="0748a11"/><p xml:id="pX38p0184b0501">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184b06"/><lb ed="R059" n="0748a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0184b0601">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184b07"/><lb ed="R059" n="0748a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0184b0701">○二序事<note place="inline">三</note>　初講處。二明應。三不應。</p>
<lb ed="X" n="0184b08"/><lb ed="R059" n="0748a14"/><p xml:id="pX38p0184b0801">○初講處。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184b09"/><lb ed="R059" n="0748a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0184b0901">一切處有講法毗尼經律。大宅舍中有講法處。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184b10"/><lb ed="R059" n="0748a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0184b1001">言毗尼經律者。大乘毗尼經律。非三藏中毗尼也。
<lb ed="X" n="0184b11"/><lb ed="R059" n="0748a17"/>大乘經有滅惡義。故稱毗尼。傍人<anchor xml:id="nkr_note_add_0184b1101" n="0184b1101"/><anchor xml:id="beg0184b1101" n="0184b1101"/>已<anchor xml:id="end0184b1101"/>請在彼講說。
<lb ed="X" n="0184b12"/><lb ed="R059" n="0748a18"/>法應往聽。而懈怠不去。日日垢輕。地持有講法處。
<lb ed="X" n="0184b13"/><lb ed="R059" n="0748b01"/>不聽不往。瞋慢心得罪。優婆塞經。相去一由旬<anchor xml:id="nkr_note_orig_0184001" n="0184001"/>不
<lb ed="X" n="0184b14"/><lb ed="R059" n="0748b02"/>限。</p>
<lb ed="X" n="0184b15"/><lb ed="R059" n="0748b03"/><p xml:id="pX38p0184b1501">發隱。經律倂稱毗尼者。以大乘經力能滅惡。義同
<lb ed="X" n="0184b16"/><lb ed="R059" n="0748b04"/>律也。地持不開遠近。優婆塞開由旬不犯。則知出
<lb ed="X" n="0184b17"/><lb ed="R059" n="0748b05"/>家制遠。在家制近也。蓋出家者以聽法爲事。憚遠
<lb ed="X" n="0184b18"/><lb ed="R059" n="0748b06"/>不往。是慢法故。在家者世法拘身。遠聽不能。亦非
<lb ed="X" n="0184b19"/><lb ed="R059" n="0748b07"/>慢故。</p>
<lb ed="X" n="0184b20"/><lb ed="R059" n="0748b08"/><p xml:id="pX38p0184b2001">○二明應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184b21"/><lb ed="R059" n="0748b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0184b2101">是新學菩薩。應持經律卷至法師所聽受諮問。若山
<lb ed="X" n="0184b22"/><lb ed="R059" n="0748b10"/>林樹下僧地房中一切說法處。悉至聽受。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184b23"/><lb ed="R059" n="0748b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0184b2301">發隱。問。上言一切處。又言大宅舍中。今又言山林
<lb ed="X" n="0184b24"/><lb ed="R059" n="0748b12"/>樹下一切處。此何所別。答。初一切處。泛指僧俗處
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0184c" n="0184c"/>
<lb ed="X" n="0184c01"/><lb ed="R059" n="0748b13"/>所也。次大宅舍。專指王官有勢力之家也。後山林
<lb ed="X" n="0184c02"/><lb ed="R059" n="0748b14"/>樹下一切處。專指僧寺伽藍之地也。</p>
<lb ed="X" n="0184c03"/><lb ed="R059" n="0748b15"/><p xml:id="pX38p0184c0301">○三不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184c04"/><lb ed="R059" n="0748b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0184c0401">若不至彼聽受諮問者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184c05"/><lb ed="R059" n="0748b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0184c0501">發隱。童子南詢百郡。衲僧徧歷千山。乃至投子三
<lb ed="X" n="0184c06"/><lb ed="R059" n="0748b18"/>登。洞山九上。竄身伍隊。行脚八旬。剋志參師。忘身
<lb ed="X" n="0184c07"/><lb ed="R059" n="0749a01"/>問道。比比然也。惜乎以此爲訓。猶有法音交於咫
<lb ed="X" n="0184c08"/><lb ed="R059" n="0749a02"/>尺而若罔聞。聖迹現於比鄰而不及見者。哀哉。</p>
<lb ed="X" n="0184c09"/><lb ed="R059" n="0749a03"/><p xml:id="pX38p0184c0901">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184c10"/><lb ed="R059" n="0749a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0184c1001">犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0184c11"/><lb ed="R059" n="0749a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0184c1101">發隱。菩薩戒本云。不往無犯者。若病。若無氣力。若
<lb ed="X" n="0184c12"/><lb ed="R059" n="0749a06"/>知倒說。若知彼所說是數所聞。若自多聞。具足聞
<lb ed="X" n="0184c13"/><lb ed="R059" n="0749a07"/>持。若修禪定。不欲暫廢等。如是不往。皆無違犯。問。
<lb ed="X" n="0184c14"/><lb ed="R059" n="0749a08"/>王者上有宗社之司。下有臣民之寄。往聽不可。則
<lb ed="X" n="0184c15"/><lb ed="R059" n="0749a09"/>如之何。答。神交尙可通於千古。代問豈不達於四
<lb ed="X" n="0184c16"/><lb ed="R059" n="0749a10"/>方。中宗致詔曹溪。仁祖手書明敎。身居朝宇。心詣
<lb ed="X" n="0184c17"/><lb ed="R059" n="0749a11"/>道場。千里面談。此之謂也。其聽法不<anchor xml:id="nkr_note_add_0184c1701" n="0184c1701"/><anchor xml:id="beg0184c1701" n="0184c1701"/>已<anchor xml:id="end0184c1701"/>至乎。</p><p xml:id="pX38p0184c1718" cb:place="inline">●按
<lb ed="X" n="0184c18"/><lb ed="R059" n="0749a12"/>此戒。菩薩心地法門戒心中進心信心念心所出
<lb ed="X" n="0184c19"/><lb ed="R059" n="0749a13"/>也。</p>
<lb ed="X" n="0184c20"/><lb ed="R059" n="0749a14"/><p xml:id="pX38p0184c2001">●第八背大向小戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0184c21"/><lb ed="R059" n="0749a15"/><p xml:id="pX38p0184c2101">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0184c22"/><lb ed="R059" n="0749a16"/><p xml:id="pX38p0184c2201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0184002" n="0184002"/>直制猶豫未決。是下邪見之方便。若決謂大劣小
<lb ed="X" n="0184c23"/><lb ed="R059" n="0749a17"/>勝。計成失戒。若心邪畫未成。犯輕垢。同此戒制。今
<lb ed="X" n="0184c24"/><lb ed="R059" n="0749a18"/>擧背大向小爲語。以凡夫菩薩多行此事故。若彰
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0185a" n="0185a"/>
<lb ed="X" n="0185a01"/><lb ed="R059" n="0749b01"/>言說。則有兩種。若法相說。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0185001" n="0185001"/>戒善<anchor xml:id="nkr_note_add_0185a0101" n="0185a0101"/><anchor xml:id="beg0185a0101" n="0185a0101"/>已<anchor xml:id="end0185a0101"/>謝。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0185002" n="0185002"/>正犯性罪。若
<lb ed="X" n="0185a02"/><lb ed="R059" n="0749b02"/>非法相說。犯第十重。</p>
<lb ed="X" n="0185a03"/><lb ed="R059" n="0749b03"/><p xml:id="pX38p0185a0301">發隱。猶豫。多疑獸名也。背向未決猶屬輕。背向<anchor xml:id="nkr_note_add_0185a0301" n="0185a0301"/><anchor xml:id="beg0185a0301" n="0185a0301"/>已<anchor xml:id="end0185a0301"/>
<lb ed="X" n="0185a04"/><lb ed="R059" n="0749b04"/>成則失戒。凡夫菩薩者。明聖地無此事也。法非法
<lb ed="X" n="0185a05"/><lb ed="R059" n="0749b05"/>解見前文。蓋背向在心。失惟屬<anchor xml:id="nkr_note_add_0185a0501" n="0185a0501"/><anchor xml:id="beg0185a0501" n="0185a0501"/>己<anchor xml:id="end0185a0501"/>。言辭外顯。害及
<lb ed="X" n="0185a06"/><lb ed="R059" n="0749b06"/>他人。是以重也。</p>
<lb ed="X" n="0185a07"/><lb ed="R059" n="0749b07"/><p xml:id="pX38p0185a0701">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結罪。</p>
<lb ed="X" n="0185a08"/><lb ed="R059" n="0749b08"/><p xml:id="pX38p0185a0801">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185a09"/><lb ed="R059" n="0749b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0185a0901">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185a10"/><lb ed="R059" n="0749b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0185a1001">○二序事<note place="inline">二</note>　初背大。二向小。</p>
<lb ed="X" n="0185a11"/><lb ed="R059" n="0749b11"/><p xml:id="pX38p0185a1101">○初背大。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185a12"/><lb ed="R059" n="0749b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0185a1201">心背大乘常住經律。言非佛說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185a13"/><lb ed="R059" n="0749b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0185a1301">發隱。背大乘言非佛說。罪亦重矣。云何入輕垢。蓋
<lb ed="X" n="0185a14"/><lb ed="R059" n="0749b14"/>心背而口未宣播。此言字是內自評論也。若有謗
<lb ed="X" n="0185a15"/><lb ed="R059" n="0749b15"/>聲。屬第十重。</p>
<lb ed="X" n="0185a16"/><lb ed="R059" n="0749b16"/><p xml:id="pX38p0185a1601">○二向小。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185a17"/><lb ed="R059" n="0749b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0185a1701">而受持二乘聲聞。外道惡見。一切禁戒邪見經律者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185a18"/><lb ed="R059" n="0749b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0185a1801">受持二乘者。是欲受。外道惡見兩解。一云二乘望
<lb ed="X" n="0185a19"/><lb ed="R059" n="0750a01"/>大乘悉是外道。二云若背大乘。欲受六師法。計未
<lb ed="X" n="0185a20"/><lb ed="R059" n="0750a02"/>成。是邪見方便。犯輕垢。此戒制。</p>
<lb ed="X" n="0185a21"/><lb ed="R059" n="0750a03"/><p xml:id="pX38p0185a2101">發隱。欲受者。承上心背意。謂心欲受也。兩解。一是
<lb ed="X" n="0185a22"/><lb ed="R059" n="0750a04"/>背大欲受二乘。一是背大欲受六師也。計未成。正
<lb ed="X" n="0185a23"/><lb ed="R059" n="0750a05"/>言欲受也。昔天親菩薩造五百論。明小斥大。後遇
<lb ed="X" n="0185a24"/><lb ed="R059" n="0750a06"/>無著。悔悟<anchor xml:id="nkr_note_add_0185a2401" n="0185a2401"/><anchor xml:id="beg0185a2401" n="0185a2401"/>己<anchor xml:id="end0185a2401"/>過。欲自截舌。無著敎令以舌還讚大
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0185b" n="0185b"/>
<lb ed="X" n="0185b01"/><lb ed="R059" n="0750a07"/>乘。天親受敎。剋心向大。弘傳廣演。卒成聖果焉。改
<lb ed="X" n="0185b02"/><lb ed="R059" n="0750a08"/>過不吝。眞萬世法也。</p>
<lb ed="X" n="0185b03"/><lb ed="R059" n="0750a09"/><p xml:id="pX38p0185b0301">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185b04"/><lb ed="R059" n="0750a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0185b0401">犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185b05"/><lb ed="R059" n="0750a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0185b0501">發隱。菩薩善戒經云。讀世典文頌書疏不犯者。爲
<lb ed="X" n="0185b06"/><lb ed="R059" n="0750a12"/>破邪見故。爲知外典是虗妄。佛法眞實故。爲知世
<lb ed="X" n="0185b07"/><lb ed="R059" n="0750a13"/>事。不爲世人所輕慢故。</p><p xml:id="pX38p0185b0710" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門
<lb ed="X" n="0185b08"/><lb ed="R059" n="0750a14"/>戒心中願心頂心信心念心向心大乘心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0185b09"/><lb ed="R059" n="0750a15"/><p xml:id="pX38p0185b0901">●第九不看病戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0185b10"/><lb ed="R059" n="0750a16"/><p xml:id="pX38p0185b1001">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0185b11"/><lb ed="R059" n="0750a17"/><p xml:id="pX38p0185b1101">乖慈故制。七衆同犯。大小乘不全共。大士一切應
<lb ed="X" n="0185b12"/><lb ed="R059" n="0750a18"/>看。聲聞止在師友。同<anchor xml:id="nkr_note_orig_0185003" n="0185003"/>活。共房。及僧尼。此外不制。以
<lb ed="X" n="0185b13"/><lb ed="R059" n="0750b01"/>其本不兼物故。</p>
<lb ed="X" n="0185b14"/><lb ed="R059" n="0750b02"/><p xml:id="pX38p0185b1401">發隱。師友者。本師及友。僧尼。則一切緇流也。同房
<lb ed="X" n="0185b15"/><lb ed="R059" n="0750b03"/>者。密邇親侶。同活。則泛同煙爨也。擧此四種。明所
<lb ed="X" n="0185b16"/><lb ed="R059" n="0750b04"/>看有限故。</p>
<lb ed="X" n="0185b17"/><lb ed="R059" n="0750b05"/><p xml:id="pX38p0185b1701">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結罪。</p>
<lb ed="X" n="0185b18"/><lb ed="R059" n="0750b06"/><p xml:id="pX38p0185b1801">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185b19"/><lb ed="R059" n="0750b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0185b1901">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185b20"/><lb ed="R059" n="0750b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0185b2001">○二序事<note place="inline">三</note>　初擧病人。二明應。三不應。</p>
<lb ed="X" n="0185b21"/><lb ed="R059" n="0750b09"/><p xml:id="pX38p0185b2101">○初擧病人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185b22"/><lb ed="R059" n="0750b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0185b2201">見一切疾病人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185b23"/><lb ed="R059" n="0750b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0185b2301">是勝福田。</p>
<lb ed="X" n="0185b24"/><lb ed="R059" n="0750b12"/><p xml:id="pX38p0185b2401">發隱。一切者。兼親疏通道俗而言也。勝者。卽第一
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0185c" n="0185c"/>
<lb ed="X" n="0185c01"/><lb ed="R059" n="0750b13"/>之謂也。</p>
<lb ed="X" n="0185c02"/><lb ed="R059" n="0750b14"/><p xml:id="pX38p0185c0201">○二明應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185c03"/><lb ed="R059" n="0750b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0185c0301">常應供養如佛無異。八福田中。看病福田。是第一福
<lb ed="X" n="0185c04"/><lb ed="R059" n="0750b16"/>田。若父母師僧弟子病。諸根不具。百種病苦惱。皆供
<lb ed="X" n="0185c05"/><lb ed="R059" n="0750b17"/>養令差。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185c06"/><lb ed="R059" n="0750b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0185c0601">言供養病人如佛。極敬爲語。此明在心不在田。如
<lb ed="X" n="0185c07"/><lb ed="R059" n="0751a01"/>阿難分飯與餓狗。以此心明好故。與佛一等。菩薩
<lb ed="X" n="0185c08"/><lb ed="R059" n="0751a02"/>見一切病人。隨力所能。皆應看視。文中擧父母師
<lb ed="X" n="0185c09"/><lb ed="R059" n="0751a03"/>弟子。從近爲始也。末云城邑<anchor xml:id="nkr_note_add_0185c0901" n="0185c0901"/><anchor xml:id="beg0185c0901" n="0185c0901"/>曠<anchor xml:id="end0185c0901"/>野。凡是病皆救。卽
<lb ed="X" n="0185c10"/><lb ed="R059" n="0751a04"/>知通一切也。</p>
<lb ed="X" n="0185c11"/><lb ed="R059" n="0751a05"/><p xml:id="pX38p0185c1101">發隱。問。八福田中諸佛最尊。云何看病乃爲第一。
<lb ed="X" n="0185c12"/><lb ed="R059" n="0751a06"/>答。佛是敬田。不兼乎悲。惟茲病人。佛囑我滅度後。
<lb ed="X" n="0185c13"/><lb ed="R059" n="0751a07"/>應好供養。其中多有諸佛賢聖。則是敬田。百骸痛
<lb ed="X" n="0185c14"/><lb ed="R059" n="0751a08"/>苦。四大交煎。起動無繇。須人爲命。則是悲田。況諸
<lb ed="X" n="0185c15"/><lb ed="R059" n="0751a09"/>佛道尊。人天普供。苦中之苦。無越病人。福中之福。
<lb ed="X" n="0185c16"/><lb ed="R059" n="0751a10"/>宜歸看病矣。巖老躬處癘坊。而吮洗無忌。寬公輿
<lb ed="X" n="0185c17"/><lb ed="R059" n="0751a11"/>歸病者。而僧俗不分。可謂供養如佛者矣。</p>
<lb ed="X" n="0185c18"/><lb ed="R059" n="0751a12"/><p xml:id="pX38p0185c1801">○三不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185c19"/><lb ed="R059" n="0751a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0185c1901">而菩薩以瞋恨心不看。乃至僧坊城邑曠野山林道
<lb ed="X" n="0185c20"/><lb ed="R059" n="0751a14"/>路中。見病不救濟者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0185c21"/><lb ed="R059" n="0751a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0185c2101">若瞋心捨置。隨人結輕垢。若力不及。起慈念心。不
<lb ed="X" n="0185c22"/><lb ed="R059" n="0751a16"/>犯。其細碎如律部也。</p>
<lb ed="X" n="0185c23"/><lb ed="R059" n="0751a17"/><p xml:id="pX38p0185c2301">發隱。優婆塞戒經云。行路之時。見病人不住瞻視。
<lb ed="X" n="0185c24"/><lb ed="R059" n="0751a18"/>爲作方便。付囑所在。而捨去者。得罪。蓋謂有力則
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0186a" n="0186a"/>
<lb ed="X" n="0186a01"/><lb ed="R059" n="0751b01"/>自爲救療。無力則轉託他人。邈然如不見聞。慈悲
<lb ed="X" n="0186a02"/><lb ed="R059" n="0751b02"/>之心安在。故得罪也。言瞋心者。嫌嫉病人。不生慈
<lb ed="X" n="0186a03"/><lb ed="R059" n="0751b03"/>念也。若力不及看。而有慈念心。則亦不犯。細碎者。
<lb ed="X" n="0186a04"/><lb ed="R059" n="0751b04"/>如菩薩善戒經云。若自有病。若自無事力。廣勸有
<lb ed="X" n="0186a05"/><lb ed="R059" n="0751b05"/>事力者。若彼病者多有宗親。若自急修無上善法。
<lb ed="X" n="0186a06"/><lb ed="R059" n="0751b06"/>是皆不犯。</p>
<lb ed="X" n="0186a07"/><lb ed="R059" n="0751b07"/><p xml:id="pX38p0186a0701">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186a08"/><lb ed="R059" n="0751b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0186a0801">犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186a09"/><lb ed="R059" n="0751b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0186a0901">發隱。前疏開瞋心與力不及。則此結罪正指瞋心
<lb ed="X" n="0186a10"/><lb ed="R059" n="0751b10"/>者。非兼謂力不及者。力不及而不起慈念者乃犯。</p>
<lb ed="X" n="0186a11"/><lb ed="R059" n="0751b11"/><p xml:id="pX38p0186a1101">●按此戒。菩薩心地法門戒心中慈心悲心及孝
<lb ed="X" n="0186a12"/><lb ed="R059" n="0751b12"/>順心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0186a13"/><lb ed="R059" n="0751b13"/><p xml:id="pX38p0186a1301">●第十畜殺衆生具戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0186a14"/><lb ed="R059" n="0751b14"/><p xml:id="pX38p0186a1401">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0186a15"/><lb ed="R059" n="0751b15"/><p xml:id="pX38p0186a1501">以傷慈故制。七衆同犯。大小俱制。</p>
<lb ed="X" n="0186a16"/><lb ed="R059" n="0751b16"/><p xml:id="pX38p0186a1601">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三總結第一段。</p>
<lb ed="X" n="0186a17"/><lb ed="R059" n="0751b17"/><p xml:id="pX38p0186a1701">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186a18"/><lb ed="R059" n="0751b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0186a1801">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186a19"/><lb ed="R059" n="0752a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0186a1901">○二序事<note place="inline">三</note>　初不應。二引況。三擧非結過。</p>
<lb ed="X" n="0186a20"/><lb ed="R059" n="0752a02"/><p xml:id="pX38p0186a2001">○初不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186a21"/><lb ed="R059" n="0752a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0186a2101">不得畜一切刀杖弓箭矛斧鬪戰之具。及惡網羅罥
<lb ed="X" n="0186a22"/><lb ed="R059" n="0752a04"/>殺生之器。一切不得畜。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186a23"/><lb ed="R059" n="0752a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0186a2301">發隱。矛者。長槍也。罥者。羈足掩取禽獸也。鬪戰之
<lb ed="X" n="0186a24"/><lb ed="R059" n="0752a06"/>具傷人。殺生之器傷物也。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0186b" n="0186b"/>
<lb ed="X" n="0186b01"/><lb ed="R059" n="0752a07"/><p xml:id="pX38p0186b0101">○二引況。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186b02"/><lb ed="R059" n="0752a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0186b0201">而菩薩乃至殺父母尙不加報。況殺一切衆生。不得
<lb ed="X" n="0186b03"/><lb ed="R059" n="0752a09"/>畜殺衆生具。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186b04"/><lb ed="R059" n="0752a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0186b0401">父母之仇尙不思報。況畜殺具欲害衆生。罾繳羅
<lb ed="X" n="0186b05"/><lb ed="R059" n="0752a11"/>網等道俗皆制。刃槊弓箭。舊開國王王子等。</p>
<lb ed="X" n="0186b06"/><lb ed="R059" n="0752a12"/><p xml:id="pX38p0186b0601">發隱。父母之仇不報。詳解見後。繳者。生絲繫矢而
<lb ed="X" n="0186b07"/><lb ed="R059" n="0752a13"/>射。罾繳羅網。皆漁獵之具也。槊亦槍屬刃槊弓箭
<lb ed="X" n="0186b08"/><lb ed="R059" n="0752a14"/>開國王王子者。衛國以兵。不在制限。餘人無國。故
<lb ed="X" n="0186b09"/><lb ed="R059" n="0752a15"/>不應也。罾繳等不開者。禽獸無罪而加傷殺。道俗
<lb ed="X" n="0186b10"/><lb ed="R059" n="0752a16"/>貴賤皆不宜也。解合圍之網。折射鹿之弓。成治成
<lb ed="X" n="0186b11"/><lb ed="R059" n="0752a17"/>仙。其亦有道矣。</p>
<lb ed="X" n="0186b12"/><lb ed="R059" n="0752a18"/><p xml:id="pX38p0186b1201">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186b13"/><lb ed="R059" n="0752b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0186b1301">若故畜者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186b14"/><lb ed="R059" n="0752b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0186b1401">發隱。問。德山棒。石鞏弓。將無犯戒與否。答。此護生
<lb ed="X" n="0186b15"/><lb ed="R059" n="0752b03"/>善棒。救死神弓也。何處有殺具在。如使中無實得。
<lb ed="X" n="0186b16"/><lb ed="R059" n="0752b04"/>外學虗頭。瞎棒橫施。癡弓亂擧。妄談般若。疑<anchor xml:id="nkr_note_add_0186b1601" n="0186b1601"/><anchor xml:id="beg0186b1601" n="0186b1601"/>誤<anchor xml:id="end0186b1601"/>後
<lb ed="X" n="0186b17"/><lb ed="R059" n="0752b05"/>人。准律明文。獲罪無量。</p><p xml:id="pX38p0186b1710" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門
<lb ed="X" n="0186b18"/><lb ed="R059" n="0752b06"/>戒心中慈心悲心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0186b19"/><lb ed="R059" n="0752b07"/><p xml:id="pX38p0186b1901">○三總結第一段。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186b20"/><lb ed="R059" n="0752b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0186b2001">如是十戒應當學。敬心奉持。下六品中廣明。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186b21"/><lb ed="R059" n="0752b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0186b2101">此十戒總結。如下六品所明。</p>
<lb ed="X" n="0186b22"/><lb ed="R059" n="0752b10"/><p xml:id="pX38p0186b2201">發隱。大本中六品。廣明如上十戒。今略之也。後倣
<lb ed="X" n="0186b23"/><lb ed="R059" n="0752b11"/>此。</p>
<lb ed="X" n="0186b24"/><lb ed="R059" n="0752b12"/><p xml:id="pX38p0186b2401">●第十一國使戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0186c" n="0186c"/>
<lb ed="X" n="0186c01"/><lb ed="R059" n="0752b13"/><p xml:id="pX38p0186c0101">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0186c02"/><lb ed="R059" n="0752b14"/><p xml:id="pX38p0186c0201">夫爲敵國使命。必覘候盈虗。矯誑<g ref="#CB15081">䇿</g>略。邀合戰陣。
<lb ed="X" n="0186c03"/><lb ed="R059" n="0752b15"/>情存勝負。以乖本慈。文云國賊。七衆同犯。大小俱
<lb ed="X" n="0186c04"/><lb ed="R059" n="0752b16"/>制。</p>
<lb ed="X" n="0186c05"/><lb ed="R059" n="0752b17"/><p xml:id="pX38p0186c0501">發隱。覘候者。窺伺也。矯誑者。奸欺也。窺伺虗實以
<lb ed="X" n="0186c06"/><lb ed="R059" n="0752b18"/>爲進止。奸欺謀<g ref="#CB15081">䇿</g>而後行事也。言賊者。孟軻氏云。
<lb ed="X" n="0186c07"/><lb ed="R059" n="0753a01"/>我能爲君約與國。戰必克。今之所謂良臣。古之所
<lb ed="X" n="0186c08"/><lb ed="R059" n="0753a02"/>謂民賊也。</p>
<lb ed="X" n="0186c09"/><lb ed="R059" n="0753a03"/><p xml:id="pX38p0186c0901">○二入文<note place="inline">二</note>　初標人。二擧事。</p>
<lb ed="X" n="0186c10"/><lb ed="R059" n="0753a04"/><p xml:id="pX38p0186c1001">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186c11"/><lb ed="R059" n="0753a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0186c1101">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186c12"/><lb ed="R059" n="0753a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0186c1201">○二擧事<note place="inline">三</note>　初不應。二引況。三擧非結過。</p>
<lb ed="X" n="0186c13"/><lb ed="R059" n="0753a07"/><p xml:id="pX38p0186c1301">○初不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186c14"/><lb ed="R059" n="0753a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0186c1401">不得爲利養惡心故。通國使命。軍陣合會。興師相伐。
<lb ed="X" n="0186c15"/><lb ed="R059" n="0753a09"/>殺無量衆生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186c16"/><lb ed="R059" n="0753a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0186c1601">爲利惡心。揀除和合。</p>
<lb ed="X" n="0186c17"/><lb ed="R059" n="0753a11"/><p xml:id="pX38p0186c1701">發隱。通使有二。鬬爭則損國殃民。和合則安<g ref="#CB15131">邦</g>恤
<lb ed="X" n="0186c18"/><lb ed="R059" n="0753a12"/>衆。故應揀也。問。若爾。衍儀秦代之屬。各擅從衡。果
<lb ed="X" n="0186c19"/><lb ed="R059" n="0753a13"/>一善一惡歟。答。據彼本意。則從人固犯興師。衡者
<lb ed="X" n="0186c20"/><lb ed="R059" n="0753a14"/>亦無善意。同歸於罪而<anchor xml:id="nkr_note_add_0186c2001" n="0186c2001"/><anchor xml:id="beg0186c2001" n="0186c2001"/>已<anchor xml:id="end0186c2001"/>。細分。則衡之爲害。正謂
<lb ed="X" n="0186c21"/><lb ed="R059" n="0753a15"/>薄乎云爾。必也談仁義而罷秦楚之兵。却獻納而
<lb ed="X" n="0186c22"/><lb ed="R059" n="0753a16"/>成南北之好。如斯國使。其所謂生多功德者乎。</p>
<lb ed="X" n="0186c23"/><lb ed="R059" n="0753a17"/><p xml:id="pX38p0186c2301">○二引況。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0186c24"/><lb ed="R059" n="0753a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0186c2401">而菩薩尙不得入軍中往來。況故作國賊。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0187a" n="0187a"/>
<lb ed="X" n="0187a01"/><lb ed="R059" n="0753b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0187a0101">不得入軍中。軍中暄雜。非佛子所行處。興師相伐。
<lb ed="X" n="0187a02"/><lb ed="R059" n="0753b02"/>起殺乖慈。不應爲也。此使命爲相害因緣。故制。</p>
<lb ed="X" n="0187a03"/><lb ed="R059" n="0753b03"/><p xml:id="pX38p0187a0301">發隱。賊。害也。相害故制。明無害不制也。隱峯飛鍚
<lb ed="X" n="0187a04"/><lb ed="R059" n="0753b04"/>止兵。圖澄占鈴息難。二老之在軍中。奚不可之有。</p>
<lb ed="X" n="0187a05"/><lb ed="R059" n="0753b05"/><p xml:id="pX38p0187a0501">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187a06"/><lb ed="R059" n="0753b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0187a0601">若故作者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187a07"/><lb ed="R059" n="0753b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0187a0701">發隱。大士者。當爲如來使。以普安三界衆生。而乃
<lb ed="X" n="0187a08"/><lb ed="R059" n="0753b08"/>故作國賊。寧不犯過。</p><p xml:id="pX38p0187a0809" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門戒
<lb ed="X" n="0187a09"/><lb ed="R059" n="0753b09"/>心中慈心悲心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0187a10"/><lb ed="R059" n="0753b10"/><p xml:id="pX38p0187a1001">●第十二販賣戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0187a11"/><lb ed="R059" n="0753b11"/><p xml:id="pX38p0187a1101">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0187a12"/><lb ed="R059" n="0753b12"/><p xml:id="pX38p0187a1201">希利損物。乖慈故制。大小同犯。七衆不全共。</p>
<lb ed="X" n="0187a13"/><lb ed="R059" n="0753b13"/><p xml:id="pX38p0187a1301">發隱。我利則人害。故曰乖慈。七衆不全共者。貿易
<lb ed="X" n="0187a14"/><lb ed="R059" n="0753b14"/>世俗之常。在家當不禁也。</p>
<lb ed="X" n="0187a15"/><lb ed="R059" n="0753b15"/><p xml:id="pX38p0187a1501">○二入文<note place="inline">二</note>　初標人。二序事。</p>
<lb ed="X" n="0187a16"/><lb ed="R059" n="0753b16"/><p xml:id="pX38p0187a1601">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187a17"/><lb ed="R059" n="0753b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0187a1701">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187a18"/><lb ed="R059" n="0753b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0187a1801">○二序事<note place="inline">三</note>　初不應。二擧況。三擧非結過。</p>
<lb ed="X" n="0187a19"/><lb ed="R059" n="0754a01"/><p xml:id="pX38p0187a1901">○初不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187a20"/><lb ed="R059" n="0754a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0187a2001">故販賣良人奴婢六畜。市易棺材板木盛死之具。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187a21"/><lb ed="R059" n="0754a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0187a2101">夫販賣者。謂生口六畜。或度賣良人。多有眷屬分
<lb ed="X" n="0187a22"/><lb ed="R059" n="0754a04"/>張之苦。若販賣棺材。則惡心希售。故道俗俱斷。</p>
<lb ed="X" n="0187a23"/><lb ed="R059" n="0754a05"/><p xml:id="pX38p0187a2301">發隱。言人畜棺材者。明此道俗俱斷。揀尋常貿易
<lb ed="X" n="0187a24"/><lb ed="R059" n="0754a06"/>道俗不俱斷也。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0187b" n="0187b"/>
<lb ed="X" n="0187b01"/><lb ed="R059" n="0754a07"/><p xml:id="pX38p0187b0101">○三擧況。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187b02"/><lb ed="R059" n="0754a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0187b0201">尙不應自作。況敎人作。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187b03"/><lb ed="R059" n="0754a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0187b0301">若自作若敎他爲我<anchor xml:id="nkr_note_orig_0187001" n="0187001"/>爲。或敎他自作。悉犯輕垢。若
<lb ed="X" n="0187b04"/><lb ed="R059" n="0754a10"/>偷度生口。賣畜生令殺。呪令人死。欲得棺材售。此
<lb ed="X" n="0187b05"/><lb ed="R059" n="0754a11"/>別犯盜罪殺罪。</p>
<lb ed="X" n="0187b06"/><lb ed="R059" n="0754a12"/><p xml:id="pX38p0187b0601">發隱。敎他分二。敎他代我作一也。敎他自作二也。
<lb ed="X" n="0187b07"/><lb ed="R059" n="0754a13"/>偷度生口。揀前明賣非偷。如買婢之類是也。畜生
<lb ed="X" n="0187b08"/><lb ed="R059" n="0754a14"/>令殺。揀前貨賣非殺。如耕牛之類是也。呪死售棺。
<lb ed="X" n="0187b09"/><lb ed="R059" n="0754a15"/>揀前待死市棺。非呪殺也。如犯三事。自在殺盜二
<lb ed="X" n="0187b10"/><lb ed="R059" n="0754a16"/>波羅夷。非輕垢攝。</p>
<lb ed="X" n="0187b11"/><lb ed="R059" n="0754a17"/><p xml:id="pX38p0187b1101">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187b12"/><lb ed="R059" n="0754a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0187b1201">若故自作。敎人作者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187b13"/><lb ed="R059" n="0754b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0187b1301">發隱。問。上古棄野。後聖易棺。送死之儀。號稱大事。
<lb ed="X" n="0187b14"/><lb ed="R059" n="0754b02"/>云何棺槨而亦制耶。答。此制惡心希售。非曰制棺
<lb ed="X" n="0187b15"/><lb ed="R059" n="0754b03"/>槨而不用也。如治生必資販賣。則巫匠之誡昭然。
<lb ed="X" n="0187b16"/><lb ed="R059" n="0754b04"/>若造設而施貧窮。則功德自應無量。</p><p xml:id="pX38p0187b1615" cb:place="inline">●桉此戒。菩
<lb ed="X" n="0187b17"/><lb ed="R059" n="0754b05"/>薩心地法門戒心中慈心悲心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0187b18"/><lb ed="R059" n="0754b06"/><p xml:id="pX38p0187b1801">●第十三謗毀戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0187b19"/><lb ed="R059" n="0754b07"/><p xml:id="pX38p0187b1901">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0187b20"/><lb ed="R059" n="0754b08"/><p xml:id="pX38p0187b2001">陷沒前人。傷慈故制。大小乘俱制。七衆同犯。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0187002" n="0187002"/>刪取
<lb ed="X" n="0187b21"/><lb ed="R059" n="0754b09"/>天人以上。同有菩薩戒者。說其七逆十重。或陷沒。
<lb ed="X" n="0187b22"/><lb ed="R059" n="0754b10"/>或治罰。莫問有根無根。<anchor xml:id="nkr_note_add_0187b2201" n="0187b2201"/><anchor xml:id="beg0187b2201" n="0187b2201"/>但<anchor xml:id="end0187b2201"/>令向異法人說。悉犯重。
<lb ed="X" n="0187b23"/><lb ed="R059" n="0754b11"/>前說四衆過戒<anchor xml:id="nkr_note_add_0187b2301" n="0187b2301"/><anchor xml:id="beg0187b2301" n="0187b2301"/>已<anchor xml:id="end0187b2301"/>制。若向同法人說。莫問境高下。
<lb ed="X" n="0187b24"/><lb ed="R059" n="0754b12"/>有戒無戒陷沒人者。此戒同犯輕垢。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0187c" n="0187c"/>
<lb ed="X" n="0187c01"/><lb ed="R059" n="0754b13"/><p xml:id="pX38p0187c0101">發隱。刪取。猶截取也。截取謗毀天人以上。同有大
<lb ed="X" n="0187c02"/><lb ed="R059" n="0754b14"/>戒者也。或陷沒其名。或治罰其身。不問彼所謗有
<lb ed="X" n="0187c03"/><lb ed="R059" n="0754b15"/>根無根。但向異法人者。彰播而禍無窮。向同法人
<lb ed="X" n="0187c04"/><lb ed="R059" n="0754b16"/>者。隱密而害未廣。故一屬重一屬輕也。</p>
<lb ed="X" n="0187c05"/><lb ed="R059" n="0754b17"/><p xml:id="pX38p0187c0501">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結罪。</p>
<lb ed="X" n="0187c06"/><lb ed="R059" n="0754b18"/><p xml:id="pX38p0187c0601">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187c07"/><lb ed="R059" n="0755a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0187c0701">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187c08"/><lb ed="R059" n="0755a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0187c0801">○二序事<note place="inline">三</note>　初擧謗事。二明應。三不應。</p>
<lb ed="X" n="0187c09"/><lb ed="R059" n="0755a03"/><p xml:id="pX38p0187c0901">○初擧謗事。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187c10"/><lb ed="R059" n="0755a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0187c1001">以惡心故。無事謗他良人善人法師師僧。國王貴人
<lb ed="X" n="0187c11"/><lb ed="R059" n="0755a05"/>言犯七逆十重。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187c12"/><lb ed="R059" n="0755a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0187c1201">發隱。惡心。或貪或瞋。無事。本無實也。問。前言自讚
<lb ed="X" n="0187c13"/><lb ed="R059" n="0755a07"/>毀他。及謗三寶。俱在十重。今之謗毀。云何墮輕。答。
<lb ed="X" n="0187c14"/><lb ed="R059" n="0755a08"/>毀他兼自讚成重。今無自讚。三寶兼佛法得名。今
<lb ed="X" n="0187c15"/><lb ed="R059" n="0755a09"/>止謗僧。又疏中自開異法同法。此蓋指同法也。</p>
<lb ed="X" n="0187c16"/><lb ed="R059" n="0755a10"/><p xml:id="pX38p0187c1601">○二明應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187c17"/><lb ed="R059" n="0755a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0187c1701">於父母兄弟六親中。應生孝順心。慈悲心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187c18"/><lb ed="R059" n="0755a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0187c1801">言父母兄弟者。擧大士之心。心常想一切如父母
<lb ed="X" n="0187c19"/><lb ed="R059" n="0755a13"/>六親。應生孝<anchor xml:id="nkr_note_orig_0187003" n="0187003"/>順慈悲心。</p>
<lb ed="X" n="0187c20"/><lb ed="R059" n="0755a14"/><p xml:id="pX38p0187c2001">發隱。疏具二義。一者實<anchor xml:id="nkr_note_add_0187c2001" n="0187c2001"/><anchor xml:id="beg0187c2001" n="0187c2001"/>己<anchor xml:id="end0187c2001"/>六親。二者於一切衆生
<lb ed="X" n="0187c21"/><lb ed="R059" n="0755a15"/>作六親想。孝順者不敢謗。慈悲者不忍謗。不孝不
<lb ed="X" n="0187c22"/><lb ed="R059" n="0755a16"/>慈。何所顧忌。</p>
<lb ed="X" n="0187c23"/><lb ed="R059" n="0755a17"/><p xml:id="pX38p0187c2301">○三不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0187c24"/><lb ed="R059" n="0755a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0187c2401">而反更加於逆害。墮不如意處者。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0188a" n="0188a"/>
<lb ed="X" n="0188a01"/><lb ed="R059" n="0755b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0188a0101">今反加謗害。聲聞向同戒同見同<anchor xml:id="nkr_note_orig_0188001" n="0188001"/>衆四重無根者。
<lb ed="X" n="0188a02"/><lb ed="R059" n="0755b02"/>僧殘。餘如律部廣說。</p>
<lb ed="X" n="0188a03"/><lb ed="R059" n="0755b03"/><p xml:id="pX38p0188a0301">發隱。承上不生孝順而反加逆。不生慈悲而反加
<lb ed="X" n="0188a04"/><lb ed="R059" n="0755b04"/>害。必戕賊彼使不得其所。故云墮不如意處也。四
<lb ed="X" n="0188a05"/><lb ed="R059" n="0755b05"/>分律。聲聞妄言比丘犯四重不實者僧殘。未云同
<lb ed="X" n="0188a06"/><lb ed="R059" n="0755b06"/>法。菩薩智深不惑。故向同法罪輕。聲聞智尙未深。
<lb ed="X" n="0188a07"/><lb ed="R059" n="0755b07"/>故向同法稍重。無根者。有枝葉無根本也。</p>
<lb ed="X" n="0188a08"/><lb ed="R059" n="0755b08"/><p xml:id="pX38p0188a0801">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188a09"/><lb ed="R059" n="0755b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0188a0901">犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188a10"/><lb ed="R059" n="0755b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0188a1001">發隱。</p><p xml:id="pX38p0188a1003" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門戒心中護心喜心
<lb ed="X" n="0188a11"/><lb ed="R059" n="0755b11"/>慈心悲心及孝順心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0188a12"/><lb ed="R059" n="0755b12"/><p xml:id="pX38p0188a1201">●第十四放火焚燒戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0188a13"/><lb ed="R059" n="0755b13"/><p xml:id="pX38p0188a1301">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0188a14"/><lb ed="R059" n="0755b14"/><p xml:id="pX38p0188a1401">傷損有識故制。七衆同犯。大小乘俱制。</p>
<lb ed="X" n="0188a15"/><lb ed="R059" n="0755b15"/><p xml:id="pX38p0188a1501">發隱。有識。揀草木無情也。雖本意燒山。無心害物。
<lb ed="X" n="0188a16"/><lb ed="R059" n="0755b16"/>然物必被傷。所謂城門失火。殃及池魚者也。</p>
<lb ed="X" n="0188a17"/><lb ed="R059" n="0755b17"/><p xml:id="pX38p0188a1701">○二入文<note place="inline">二</note>　初標人。二序事。</p>
<lb ed="X" n="0188a18"/><lb ed="R059" n="0755b18"/><p xml:id="pX38p0188a1801">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188a19"/><lb ed="R059" n="0756a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0188a1901">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188a20"/><lb ed="R059" n="0756a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0188a2001">○二序事<note place="inline">三</note>　初明放火事。二遠有焚燒。三擧非
<lb ed="X" n="0188a21"/><lb ed="R059" n="0756a03"/>結過。</p>
<lb ed="X" n="0188a22"/><lb ed="R059" n="0756a04"/><p xml:id="pX38p0188a2201">○初明放火事。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188a23"/><lb ed="R059" n="0756a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0188a2301">以惡心故。放大火燒山林曠野。四月乃至九月放火。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188a24"/><lb ed="R059" n="0756a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0188a2401">有師言殺鬼畜犯重。初戒<anchor xml:id="nkr_note_add_0188a2401" n="0188a2401"/><anchor xml:id="beg0188a2401" n="0188a2401"/>已<anchor xml:id="end0188a2401"/>制。此戒但不得燒林
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0188b" n="0188b"/>
<lb ed="X" n="0188b01"/><lb ed="R059" n="0756a07"/>木。遠損害義。今釋殺鬼畜旣不犯重。今燒林木而
<lb ed="X" n="0188b02"/><lb ed="R059" n="0756a08"/>死者。與此戒同制。四月至九月多生蟲類。此時道
<lb ed="X" n="0188b03"/><lb ed="R059" n="0756a09"/>俗同制。不得燒林木。遠有損害義。在家菩薩爲業
<lb ed="X" n="0188b04"/><lb ed="R059" n="0756a10"/>燒者不制。出家菩薩爲妨害衆事。亦應開許者。若
<lb ed="X" n="0188b05"/><lb ed="R059" n="0756a11"/>不愼燒犯輕垢。</p>
<lb ed="X" n="0188b06"/><lb ed="R059" n="0756a12"/><p xml:id="pX38p0188b0601">發隱。前十重明有命不得故殺。今言殺鬼畜不犯
<lb ed="X" n="0188b07"/><lb ed="R059" n="0756a13"/>重者。以無心殺也。燒林木而害生。亦意在林木也。
<lb ed="X" n="0188b08"/><lb ed="R059" n="0756a14"/>故與前同制。在家爲生業。出家爲除害。亦所不禁。
<lb ed="X" n="0188b09"/><lb ed="R059" n="0756a15"/>但應謹愼防護。委曲成全。不爾者犯。恐開此禁。恣
<lb ed="X" n="0188b10"/><lb ed="R059" n="0756a16"/>意焚燒。故疏言愼。問。此中禁四月至九月。則十月
<lb ed="X" n="0188b11"/><lb ed="R059" n="0756a17"/>至三月不制明矣。而十月未盡無蟲。二月正當起
<lb ed="X" n="0188b12"/><lb ed="R059" n="0756a18"/>蟄。此而可燒。焉得無損。答。此爲苦寒之地言也。若
<lb ed="X" n="0188b13"/><lb ed="R059" n="0756b01"/>東南溫煖。恐非所宜。止可臘月嚴凝。霜雪屢降之
<lb ed="X" n="0188b14"/><lb ed="R059" n="0756b02"/>後耳。善會文者自應得意。或云鬼畜不犯重。取前
<lb ed="X" n="0188b15"/><lb ed="R059" n="0756b03"/>十重中非道器也。此順疏文。未順經義。</p>
<lb ed="X" n="0188b16"/><lb ed="R059" n="0756b04"/><p xml:id="pX38p0188b1601">○二遠有焚燒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188b17"/><lb ed="R059" n="0756b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0188b1701">若燒他人家屋宅城邑僧坊田木。及鬼神官物。一切
<lb ed="X" n="0188b18"/><lb ed="R059" n="0756b06"/>有生物不得故燒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188b19"/><lb ed="R059" n="0756b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0188b1901">一切有生物。謂有生命。有言生誤。應言有主物。若
<lb ed="X" n="0188b20"/><lb ed="R059" n="0756b08"/>燒有主物。何但四月九月。當知作有生也。</p>
<lb ed="X" n="0188b21"/><lb ed="R059" n="0756b09"/><p xml:id="pX38p0188b2101">發隱。前文止說山林。今兼城邑以及一切。故曰遠
<lb ed="X" n="0188b22"/><lb ed="R059" n="0756b10"/>有焚燒也。</p>
<lb ed="X" n="0188b23"/><lb ed="R059" n="0756b11"/><p xml:id="pX38p0188b2301">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188b24"/><lb ed="R059" n="0756b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0188b2401">若故燒者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0188c" n="0188c"/>
<lb ed="X" n="0188c01"/><lb ed="R059" n="0756b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0188c0101">發隱。故燒有二。縱貪瞋而燔城邑。越時限而焚山
<lb ed="X" n="0188c02"/><lb ed="R059" n="0756b14"/>林。皆故也。言故。揀無心也。</p><p xml:id="pX38p0188c0211" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法
<lb ed="X" n="0188c03"/><lb ed="R059" n="0756b15"/>門戒心中護心慈心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0188c04"/><lb ed="R059" n="0756b16"/><p xml:id="pX38p0188c0401">●第十五僻敎戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0188c05"/><lb ed="R059" n="0756b17"/><p xml:id="pX38p0188c0501">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0188c06"/><lb ed="R059" n="0756b18"/><p xml:id="pX38p0188c0601">使人失正道故制。七衆同犯。大小乘不共。以所習
<lb ed="X" n="0188c07"/><lb ed="R059" n="0757a01"/>異故。</p>
<lb ed="X" n="0188c08"/><lb ed="R059" n="0757a02"/><p xml:id="pX38p0188c0801">發隱。僻者。偏也。邪也。二乘外道皆是。</p>
<lb ed="X" n="0188c09"/><lb ed="R059" n="0757a03"/><p xml:id="pX38p0188c0901">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結罪。</p>
<lb ed="X" n="0188c10"/><lb ed="R059" n="0757a04"/><p xml:id="pX38p0188c1001">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188c11"/><lb ed="R059" n="0757a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0188c1101">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188c12"/><lb ed="R059" n="0757a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0188c1201">○二序事<note place="inline">三</note>　初擧所敎。二明應。三不應。</p>
<lb ed="X" n="0188c13"/><lb ed="R059" n="0757a07"/><p xml:id="pX38p0188c1301">○初擧所敎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188c14"/><lb ed="R059" n="0757a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0188c1401">自佛弟子。及外道惡人。六親一切善知識。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188c15"/><lb ed="R059" n="0757a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0188c1501">自佛弟子謂內衆。外道爲外衆。六親善知識通內
<lb ed="X" n="0188c16"/><lb ed="R059" n="0757a10"/>外。</p>
<lb ed="X" n="0188c17"/><lb ed="R059" n="0757a11"/><p xml:id="pX38p0188c1701">發隱。自。從也。對及而言。學佛法名內衆。習餘法名
<lb ed="X" n="0188c18"/><lb ed="R059" n="0757a12"/>外衆。惡人者。外正道。卽名不善人也。善知識。識熟
<lb ed="X" n="0188c19"/><lb ed="R059" n="0757a13"/>交友之類。非得道善知識也。通內外者。此六親知
<lb ed="X" n="0188c20"/><lb ed="R059" n="0757a14"/>識有學佛者。有學外道者。故曰通也。</p>
<lb ed="X" n="0188c21"/><lb ed="R059" n="0757a15"/><p xml:id="pX38p0188c2101">○二明應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0188c22"/><lb ed="R059" n="0757a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0188c2201">應一一敎受持大乘經律。應敎解義理。使發菩提心。
<lb ed="X" n="0188c23"/><lb ed="R059" n="0757a17"/>十發趣心。十長養心。十金剛心。於三十心中。一一解
<lb ed="X" n="0188c24"/><lb ed="R059" n="0757a18"/>其次第法用。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0189a" n="0189a"/>
<lb ed="X" n="0189a01"/><lb ed="R059" n="0757b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0189a0101">應敎大乘經律。令發菩提心。十心者。十發趣心起。
<lb ed="X" n="0189a02"/><lb ed="R059" n="0757b02"/>金剛心。謂十金剛。略不說十長養。此三十是始行
<lb ed="X" n="0189a03"/><lb ed="R059" n="0757b03"/>者急。須<anchor xml:id="nkr_note_orig_0189001" n="0189001"/>應爲開示故。</p>
<lb ed="X" n="0189a04"/><lb ed="R059" n="0757b04"/><p xml:id="pX38p0189a0401">發隱。解義發心者。二不可偏廢也。不解義理。則所
<lb ed="X" n="0189a05"/><lb ed="R059" n="0757b05"/>發者邪心。不發大心。則所知者空解。故須兼也。文
<lb ed="X" n="0189a06"/><lb ed="R059" n="0757b06"/>中有十長養。疏云不說。或他本無故。今以有者爲
<lb ed="X" n="0189a07"/><lb ed="R059" n="0757b07"/>正。以前後文中皆有十長養故。始行者。住行向三
<lb ed="X" n="0189a08"/><lb ed="R059" n="0757b08"/>十心是佛道始行。非餘不急。故應開示。不可後也。</p>
<lb ed="X" n="0189a09"/><lb ed="R059" n="0757b09"/><p xml:id="pX38p0189a0901">○三不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189a10"/><lb ed="R059" n="0757b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0189a1001">而菩薩以惡心瞋心。橫敎二乘聲聞經律。外道邪見
<lb ed="X" n="0189a11"/><lb ed="R059" n="0757b11"/>論等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189a12"/><lb ed="R059" n="0757b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0189a1201">不應惡心敎二乘外典等。若見機益物。不犯。</p>
<lb ed="X" n="0189a13"/><lb ed="R059" n="0757b13"/><p xml:id="pX38p0189a1301">發隱。惡心者。本自立心不臧。惟欲人入於偏邪也。
<lb ed="X" n="0189a14"/><lb ed="R059" n="0757b14"/>瞋心者。有所觸而生惱。故敎之入於偏邪也。橫者。
<lb ed="X" n="0189a15"/><lb ed="R059" n="0757b15"/>枉也。不當敎而敎也。見機者。見機所宜。權敎利物。
<lb ed="X" n="0189a16"/><lb ed="R059" n="0757b16"/>明非惡心瞋心。乃委曲引誘。何犯之有。</p>
<lb ed="X" n="0189a17"/><lb ed="R059" n="0757b17"/><p xml:id="pX38p0189a1701">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189a18"/><lb ed="R059" n="0757b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0189a1801">犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189a19"/><lb ed="R059" n="0758a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0189a1901">發隱。</p><p xml:id="pX38p0189a1903" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門戒心中好說心達
<lb ed="X" n="0189a20"/><lb ed="R059" n="0758a02"/>心圓心大乘心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0189a21"/><lb ed="R059" n="0758a03"/><p xml:id="pX38p0189a2101">●第十六爲利倒說戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0189a22"/><lb ed="R059" n="0758a04"/><p xml:id="pX38p0189a2201">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0189a23"/><lb ed="R059" n="0758a05"/><p xml:id="pX38p0189a2301">乖訓授之道。故制。七衆同犯。大小乘俱制。前戒隱
<lb ed="X" n="0189a24"/><lb ed="R059" n="0758a06"/>大示小。今戒雖爲說大。而希利靳固。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0189002" n="0189002"/>隱沒義味。不
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0189b" n="0189b"/>
<lb ed="X" n="0189b01"/><lb ed="R059" n="0758a07"/>令顯示。聲聞敎訓他人。隱沒義理。犯輕垢。</p>
<lb ed="X" n="0189b02"/><lb ed="R059" n="0758a08"/><p xml:id="pX38p0189b0201">發隱。靳。惜也。固。密也。靳惜固密。不爲正說。希利故
<lb ed="X" n="0189b03"/><lb ed="R059" n="0758a09"/>也。無私賄而不傳眞法。有所獲而方罄所知。是商
<lb ed="X" n="0189b04"/><lb ed="R059" n="0758a10"/>賈之道也。豈大士弘度之心乎。言聲聞犯者。明大
<lb ed="X" n="0189b05"/><lb ed="R059" n="0758a11"/>小俱制故。</p>
<lb ed="X" n="0189b06"/><lb ed="R059" n="0758a12"/><p xml:id="pX38p0189b0601">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結罪。</p>
<lb ed="X" n="0189b07"/><lb ed="R059" n="0758a13"/><p xml:id="pX38p0189b0701">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189b08"/><lb ed="R059" n="0758a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0189b0801">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189b09"/><lb ed="R059" n="0758a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0189b0901">○二序事<note place="inline">三</note>　初先應自學。二爲後來說。三不應
<lb ed="X" n="0189b10"/><lb ed="R059" n="0758a16"/>隱沒。</p>
<lb ed="X" n="0189b11"/><lb ed="R059" n="0758a17"/><p xml:id="pX38p0189b1101">○初先應自學。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189b12"/><lb ed="R059" n="0758a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0189b1201">應好心先學大乘威儀經律。廣開解義味。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189b13"/><lb ed="R059" n="0758b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0189b1301">發隱。好心者。明始學之初。卽發上求下化之心。絕
<lb ed="X" n="0189b14"/><lb ed="R059" n="0758b02"/>希利故。今纔學佛法。先懷利養。非好心也。先儒有
<lb ed="X" n="0189b15"/><lb ed="R059" n="0758b03"/>言。今人讀書。自上大人時便錯了也。意正如此。威
<lb ed="X" n="0189b16"/><lb ed="R059" n="0758b04"/>儀經律者。一是大乘化導之軌範。一是大乘修進
<lb ed="X" n="0189b17"/><lb ed="R059" n="0758b05"/>之門戶。皆有義理趣味。應先開解。始可度生。</p>
<lb ed="X" n="0189b18"/><lb ed="R059" n="0758b06"/><p xml:id="pX38p0189b1801">○二爲後來說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189b19"/><lb ed="R059" n="0758b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0189b1901">見後新學菩薩。有從百里千里來求大乘經律。應如
<lb ed="X" n="0189b20"/><lb ed="R059" n="0758b08"/>法爲說一切苦行。若燒身燒臂燒指。若不燒身臂指
<lb ed="X" n="0189b21"/><lb ed="R059" n="0758b09"/>供養諸佛。非出家菩薩。乃至餓虎狼師子一切餓鬼。
<lb ed="X" n="0189b22"/><lb ed="R059" n="0758b10"/>悉應捨身肉手足而供養之。然後一一次第爲說正
<lb ed="X" n="0189b23"/><lb ed="R059" n="0758b11"/>法。使心開意解。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189b24"/><lb ed="R059" n="0758b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0189b2401">有師言此中所列苦行。制令救物。不爾輕垢。又解
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0189c" n="0189c"/>
<lb ed="X" n="0189c01"/><lb ed="R059" n="0758b13"/>是擧況之辭。大士當應捨身施人。然後具爲說法。
<lb ed="X" n="0189c02"/><lb ed="R059" n="0758b14"/>況今止爲說法。而希利隱沒耶。後階示三。文相易
<lb ed="X" n="0189c03"/><lb ed="R059" n="0758b15"/>見。</p>
<lb ed="X" n="0189c04"/><lb ed="R059" n="0758b16"/><p xml:id="pX38p0189c0401">發隱。先明苦行。以大其心志。堅其誓願。乃爲次第
<lb ed="X" n="0189c05"/><lb ed="R059" n="0758b17"/>說法。如三十心等。此明正說順說。不顚倒說。疏列
<lb ed="X" n="0189c06"/><lb ed="R059" n="0758b18"/>二義。前義爲正。文中言如法爲說一切苦行。是擧
<lb ed="X" n="0189c07"/><lb ed="R059" n="0759a01"/>義以示彼。言菩薩行應當如此。非必捨身以供彼
<lb ed="X" n="0189c08"/><lb ed="R059" n="0759a02"/>也。</p>
<lb ed="X" n="0189c09"/><lb ed="R059" n="0759a03"/><p xml:id="pX38p0189c0901">○三不應隱沒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189c10"/><lb ed="R059" n="0759a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0189c1001">而菩薩爲利養故。應答不答。倒說經律文字。無前無
<lb ed="X" n="0189c11"/><lb ed="R059" n="0759a05"/>後。謗三寶說者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189c12"/><lb ed="R059" n="0759a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0189c1201">發隱。此不應中後階三文也。一爲利養故。應正理
<lb ed="X" n="0189c13"/><lb ed="R059" n="0759a07"/>答而故不答。別爲一答。是悋說隱沒。二爲利養故。
<lb ed="X" n="0189c14"/><lb ed="R059" n="0759a08"/>擅以經義改易前後。是倒說隱沒。三爲利養故。逆
<lb ed="X" n="0189c15"/><lb ed="R059" n="0759a09"/>佛本懷。背法本義。違一切賢聖本宗而答者。是謗
<lb ed="X" n="0189c16"/><lb ed="R059" n="0759a10"/>說隱沒。皆不應也。</p>
<lb ed="X" n="0189c17"/><lb ed="R059" n="0759a11"/><p xml:id="pX38p0189c1701">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189c18"/><lb ed="R059" n="0759a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0189c1801">犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0189c19"/><lb ed="R059" n="0759a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0189c1901">發隱。問。謗三寶說。云何不入十重。答。十重專言謗
<lb ed="X" n="0189c20"/><lb ed="R059" n="0759a14"/>者。是撥無三寶。故重。此則謬解妄論。名爲謗說。非
<lb ed="X" n="0189c21"/><lb ed="R059" n="0759a15"/>撥無也。故輕。</p><p xml:id="pX38p0189c2106" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門戒心中慈
<lb ed="X" n="0189c22"/><lb ed="R059" n="0759a16"/>心好說心達心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0189c23"/><lb ed="R059" n="0759a17"/><p xml:id="pX38p0189c2301">●第十七恃勢乞求戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0189c24"/><lb ed="R059" n="0759a18"/><p xml:id="pX38p0189c2401">○初擧略。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0190a" n="0190a"/>
<lb ed="X" n="0190a01"/><lb ed="R059" n="0759b01"/><p xml:id="pX38p0190a0101">惱他故制。七衆同犯。大小乘俱制。</p>
<lb ed="X" n="0190a02"/><lb ed="R059" n="0759b02"/><p xml:id="pX38p0190a0201">○二入文<note place="inline">二</note>　初標人。二序事。</p>
<lb ed="X" n="0190a03"/><lb ed="R059" n="0759b03"/><p xml:id="pX38p0190a0301">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190a04"/><lb ed="R059" n="0759b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0190a0401">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190a05"/><lb ed="R059" n="0759b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0190a0501">○二序事<note place="inline">二</note>　初爲利親附。二非理吿乞。三擧非
<lb ed="X" n="0190a06"/><lb ed="R059" n="0759b06"/>結過。</p>
<lb ed="X" n="0190a07"/><lb ed="R059" n="0759b07"/><p xml:id="pX38p0190a0701">○初爲利親附。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190a08"/><lb ed="R059" n="0759b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0190a0801">自爲飮食錢財利養名譽故。親近國王王子大臣百
<lb ed="X" n="0190a09"/><lb ed="R059" n="0759b09"/>官。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190a10"/><lb ed="R059" n="0759b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0190a1001">發隱。爲飮食等。揀非爲道也。自爲。揀非爲衆也。出
<lb ed="X" n="0190a11"/><lb ed="R059" n="0759b11"/>家不得親近王臣。正爲此等輩耳。如其爲衆忘身。
<lb ed="X" n="0190a12"/><lb ed="R059" n="0759b12"/>爲道忘利。則三朝貴寵。七帝尊崇。夫誰曰不可。</p>
<lb ed="X" n="0190a13"/><lb ed="R059" n="0759b13"/><p xml:id="pX38p0190a1301">○二非理吿乞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190a14"/><lb ed="R059" n="0759b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0190a1401">恃作形勢。乞索打拍牽挽。橫取錢物。一切求利。名爲
<lb ed="X" n="0190a15"/><lb ed="R059" n="0759b15"/>惡求多求。敎他人求。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190a16"/><lb ed="R059" n="0759b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0190a1601">倚勢乞書屬置。打拍乞索。若自及敎他爲我。皆犯
<lb ed="X" n="0190a17"/><lb ed="R059" n="0759b17"/>此戒。</p>
<lb ed="X" n="0190a18"/><lb ed="R059" n="0759b18"/><p xml:id="pX38p0190a1801">發隱。乞書屬置者。因倚豪勢。借重書勅。屬託處置。
<lb ed="X" n="0190a19"/><lb ed="R059" n="0760a01"/>打拍示威。乞索財物也。牽挽者。牽繫挽曳。皆威逼
<lb ed="X" n="0190a20"/><lb ed="R059" n="0760a02"/>之而橫取也。如此一切求利。是名惡求多求也。惡
<lb ed="X" n="0190a21"/><lb ed="R059" n="0760a03"/>對善求。多對寡求。威逼名惡。無厭名多也。</p>
<lb ed="X" n="0190a22"/><lb ed="R059" n="0760a04"/><p xml:id="pX38p0190a2201">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190a23"/><lb ed="R059" n="0760a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0190a2301">都無慈心。無孝順心者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190a24"/><lb ed="R059" n="0760a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0190a2401">發隱。慈則常思惠濟。慮彼貧窮。孝則供養衆生。如
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0190b" n="0190b"/>
<lb ed="X" n="0190b01"/><lb ed="R059" n="0760a07"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0190b0101" n="0190b0101"/><anchor xml:id="beg0190b0101" n="0190b0101"/>己<anchor xml:id="end0190b0101"/>父母。尙何忍橫取之耶。</p><p xml:id="pX38p0190b0111" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法
<lb ed="X" n="0190b02"/><lb ed="R059" n="0760a08"/>門戒心中慈心及孝順心無求心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0190b03"/><lb ed="R059" n="0760a09"/><p xml:id="pX38p0190b0301">●第十八無解作師戒<note place="inline">二</note>　初擧略二。入文。</p>
<lb ed="X" n="0190b04"/><lb ed="R059" n="0760a10"/><p xml:id="pX38p0190b0401">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0190b05"/><lb ed="R059" n="0760a11"/><p xml:id="pX38p0190b0501">無解強授。有悞人之失。故制。出家二衆同犯。大小
<lb ed="X" n="0190b06"/><lb ed="R059" n="0760a12"/>乘俱制。三衆及在家無師範義。未制。聲聞師德在
<lb ed="X" n="0190b07"/><lb ed="R059" n="0760a13"/>七法。誦受戒法所制。菩薩<anchor xml:id="nkr_note_orig_0190001" n="0190001"/>師法。必須十歲五法如
<lb ed="X" n="0190b08"/><lb ed="R059" n="0760a14"/>初釋。</p>
<lb ed="X" n="0190b09"/><lb ed="R059" n="0760a15"/><p xml:id="pX38p0190b0901">發隱。三衆者。沙彌。沙彌尼。式叉摩那也。沙彌未授
<lb ed="X" n="0190b10"/><lb ed="R059" n="0760a16"/>具。式叉學戒女。無爲人師義。故不制。聲聞七法者。
<lb ed="X" n="0190b11"/><lb ed="R059" n="0760a17"/>律中謂一受具足法。二布薩法。三自恣法。四安居
<lb ed="X" n="0190b12"/><lb ed="R059" n="0760a18"/>法。五皮革法。六醫藥法。七衣法。又誦戒受戒皆宜
<lb ed="X" n="0190b13"/><lb ed="R059" n="0760b01"/>熟習也。菩薩五法。據疏如初釋。卽前五德。別釋。則
<lb ed="X" n="0190b14"/><lb ed="R059" n="0760b02"/>一信。二戒。三聞。四捨。五慧。又一十歲。二具戒。三多
<lb ed="X" n="0190b15"/><lb ed="R059" n="0760b03"/>聞。四能除憂。五能拔邪。亦與五德略相似也。</p>
<lb ed="X" n="0190b16"/><lb ed="R059" n="0760b04"/><p xml:id="pX38p0190b1601">○二入文<note place="inline">二</note>　初標人。二序事。</p>
<lb ed="X" n="0190b17"/><lb ed="R059" n="0760b05"/><p xml:id="pX38p0190b1701">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190b18"/><lb ed="R059" n="0760b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0190b1801">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190b19"/><lb ed="R059" n="0760b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0190b1901">○二序事<note place="inline">三</note>　初應誦應解。二不解不誦。三擧非
<lb ed="X" n="0190b20"/><lb ed="R059" n="0760b08"/>結過。</p>
<lb ed="X" n="0190b21"/><lb ed="R059" n="0760b09"/><p xml:id="pX38p0190b2101">○初應誦應解。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190b22"/><lb ed="R059" n="0760b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0190b2201">應學十二部經。誦戒者。日日六時持菩薩戒。解其義
<lb ed="X" n="0190b23"/><lb ed="R059" n="0760b11"/>理佛性之性。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190b24"/><lb ed="R059" n="0760b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0190b2401">日日六時。晝夜各三。一云誦未通利。必須六時。<anchor xml:id="nkr_note_add_0190b2401" n="0190b2401"/><anchor xml:id="beg0190b2401" n="0190b2401"/>已<anchor xml:id="end0190b2401"/>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0190c" n="0190c"/>
<lb ed="X" n="0190c01"/><lb ed="R059" n="0760b13"/>通利。未必恒爾二云恒應六時。</p>
<lb ed="X" n="0190c02"/><lb ed="R059" n="0760b14"/><p xml:id="pX38p0190c0201">發隱。言爲戒師者。先應廣學諸經。熟誦戒律。解戒
<lb ed="X" n="0190c03"/><lb ed="R059" n="0760b15"/>中所說義理。又窮原極本。妙悟性宗。言佛性之性
<lb ed="X" n="0190c04"/><lb ed="R059" n="0760b16"/>者。揀此性是佛性之性。非聲聞外道所計性也。卽
<lb ed="X" n="0190c05"/><lb ed="R059" n="0760b17"/>菩薩心地也。六時擧二義者。明雖<anchor xml:id="nkr_note_add_0190c0501" n="0190c0501"/><anchor xml:id="beg0190c0501" n="0190c0501"/>已<anchor xml:id="end0190c0501"/>通利。六時亦
<lb ed="X" n="0190c06"/><lb ed="R059" n="0760b18"/>非過也。</p>
<lb ed="X" n="0190c07"/><lb ed="R059" n="0761a01"/><p xml:id="pX38p0190c0701">○二不解不誦。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190c08"/><lb ed="R059" n="0761a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0190c0801">而菩薩不解一句一偈。及戒律因緣詐言能解者。卽
<lb ed="X" n="0190c09"/><lb ed="R059" n="0761a03"/>爲自欺誑。亦欺誑他人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190c10"/><lb ed="R059" n="0761a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0190c1001">一乖<anchor xml:id="nkr_note_add_0190c1001" n="0190c1001"/><anchor xml:id="beg0190c1001" n="0190c1001"/>己<anchor xml:id="end0190c1001"/>心則自欺。誤前人則欺他也。</p>
<lb ed="X" n="0190c11"/><lb ed="R059" n="0761a05"/><p xml:id="pX38p0190c1101">發隱。一句一偈。對上十二部經不解也。不言誦者。
<lb ed="X" n="0190c12"/><lb ed="R059" n="0761a06"/>攝戒律因緣中。</p>
<lb ed="X" n="0190c13"/><lb ed="R059" n="0761a07"/><p xml:id="pX38p0190c1301">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190c14"/><lb ed="R059" n="0761a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0190c1401">一一不解。一切法不知。而爲他人作師授戒者。犯輕
<lb ed="X" n="0190c15"/><lb ed="R059" n="0761a09"/>垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0190c16"/><lb ed="R059" n="0761a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0190c1601">發隱。一一。指戒律。一切法。指諸經也。問。作師授戒。
<lb ed="X" n="0190c17"/><lb ed="R059" n="0761a11"/>誠難其人。而以律名世。師有幾乎。答。古解律師不
<lb ed="X" n="0190c18"/><lb ed="R059" n="0761a12"/>可悉數。姑擧一二。則始集毗尼。優波離其祖也。魏
<lb ed="X" n="0190c19"/><lb ed="R059" n="0761a13"/>嘉平中。西天竺曇柯羅出僧祗戒本。晉義熈中。中
<lb ed="X" n="0190c20"/><lb ed="R059" n="0761a14"/>印度佛陀那舍出十誦律。嗣後魏聰律師。光統律
<lb ed="X" n="0190c21"/><lb ed="R059" n="0761a15"/>師。雲輝律師。樂淇律師。隋淇遵律師。智首律師。唐
<lb ed="X" n="0190c22"/><lb ed="R059" n="0761a16"/>宣律師。文綱律師。道岸律師。大亮律師。曇一律師。
<lb ed="X" n="0190c23"/><lb ed="R059" n="0761a17"/>道澄律師。慧欽律師。乃至宋允堪律師。靈芝律師。
<lb ed="X" n="0190c24"/><lb ed="R059" n="0761a18"/>或帝主之所尊崇。或天人之所供養。或闡明律疏。
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0191a" n="0191a"/>
<lb ed="X" n="0191a01"/><lb ed="R059" n="0761b01"/>或建立戒壇。當萬世模範也。可弗敬歟。</p><p xml:id="pX38p0191a0116" cb:place="inline">●按此戒。
<lb ed="X" n="0191a02"/><lb ed="R059" n="0761b02"/>菩薩心地法門戒心中慧心信心達心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0191a03"/><lb ed="R059" n="0761b03"/><p xml:id="pX38p0191a0301">●第十九兩舌戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0191a04"/><lb ed="R059" n="0761b04"/><p xml:id="pX38p0191a0401">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0191a05"/><lb ed="R059" n="0761b05"/><p xml:id="pX38p0191a0501">遘扇彼此。乖和合故制。七衆同犯。大小俱制。</p>
<lb ed="X" n="0191a06"/><lb ed="R059" n="0761b06"/><p xml:id="pX38p0191a0601">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結罪。</p>
<lb ed="X" n="0191a07"/><lb ed="R059" n="0761b07"/><p xml:id="pX38p0191a0701">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0191a08"/><lb ed="R059" n="0761b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0191a0801">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0191a09"/><lb ed="R059" n="0761b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0191a0901">○二序事<note place="inline">二</note>　初擧所鬬遘。二不應鬪遘。</p>
<lb ed="X" n="0191a10"/><lb ed="R059" n="0761b10"/><p xml:id="pX38p0191a1001">○初擧所鬪遘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0191a11"/><lb ed="R059" n="0761b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0191a1101">以惡心故。見持戒比丘。手捉香爐。行菩薩行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0191a12"/><lb ed="R059" n="0761b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0191a1201">謂持戒菩薩比丘。手捉香爐。聊擧善行一事。</p>
<lb ed="X" n="0191a13"/><lb ed="R059" n="0761b13"/><p xml:id="pX38p0191a1301">○二不應鬪遘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0191a14"/><lb ed="R059" n="0761b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0191a1401">而鬪遘兩頭。謗欺賢人無惡不造者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0191a15"/><lb ed="R059" n="0761b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0191a1501">持此過向彼說。故言兩頭。謗欺賢人。道其無惡不
<lb ed="X" n="0191a16"/><lb ed="R059" n="0761b16"/>造。兩舌之辭。實語兩舌亦犯。此戒擧虗遘爲語。故
<lb ed="X" n="0191a17"/><lb ed="R059" n="0761b17"/>言謗欺。遘字或作遇字。文語以鬪言値遇二邊。皆
<lb ed="X" n="0191a18"/><lb ed="R059" n="0761b18"/>消文。或言應作遘字。文誤也。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0191001" n="0191001"/>此戒名嫉善戒。直憎
<lb ed="X" n="0191a19"/><lb ed="R059" n="0762a01"/>嫉善人。說其道惡。於兩頭之語小不便。今言嫉善。
<lb ed="X" n="0191a20"/><lb ed="R059" n="0762a02"/>此戒兼制。繇以鬬於彼此也。</p>
<lb ed="X" n="0191a21"/><lb ed="R059" n="0762a03"/><p xml:id="pX38p0191a2101">發隱。無惡不造者。謗彼賢人爲造惡也。實語亦犯
<lb ed="X" n="0191a22"/><lb ed="R059" n="0762a04"/>者。鬬遘兩頭。縱實亦犯。況今是虗語乎。遘或作遇
<lb ed="X" n="0191a23"/><lb ed="R059" n="0762a05"/>者。文中語意。亦可說以<g ref="#CB00840">𩰖</g>扇言辭値遇二邊。則遘
<lb ed="X" n="0191a24"/><lb ed="R059" n="0762a06"/>遇兩義皆得。故曰皆消文也。單言嫉善。缺兩頭意。
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0191b" n="0191b"/>
<lb ed="X" n="0191b01"/><lb ed="R059" n="0762a07"/>今明鬪遘中兼制嫉善。良繇以此鬪彼。使善類不
<lb ed="X" n="0191b02"/><lb ed="R059" n="0762a08"/>安。卽嫉義也。此戒不<anchor xml:id="nkr_note_add_0191b0201" n="0191b0201"/><anchor xml:id="beg0191b0201" n="0191b0201"/>但<anchor xml:id="end0191b0201"/>鬪遘比丘。推之則讒亂人
<lb ed="X" n="0191b03"/><lb ed="R059" n="0762a09"/>君臣。離間人骨肉者。皆是類也。始知洛黨朔黨。非
<lb ed="X" n="0191b04"/><lb ed="R059" n="0762a10"/>程蘇之本意。而猶有議圓悟高菴爲黨者。夫黨之
<lb ed="X" n="0191b05"/><lb ed="R059" n="0762a11"/>事世之君子不爲。而況明道如二老者耶。蓋鬪遘
<lb ed="X" n="0191b06"/><lb ed="R059" n="0762a12"/>自是一時徒衆耳。於二老何與哉。</p>
<lb ed="X" n="0191b07"/><lb ed="R059" n="0762a13"/><p xml:id="pX38p0191b0701">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0191b08"/><lb ed="R059" n="0762a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0191b0801">犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0191b09"/><lb ed="R059" n="0762a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0191b0901">發隱。律云。破彼惡人和合欲行惡事。故爲兩舌以
<lb ed="X" n="0191b10"/><lb ed="R059" n="0762a16"/>散之。不犯。</p><p xml:id="pX38p0191b1005" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門戒心中善心
<lb ed="X" n="0191b11"/><lb ed="R059" n="0762a17"/>同心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0191b12"/><lb ed="R059" n="0762a18"/><p xml:id="pX38p0191b1201">●第二十不行放救戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0191b13"/><lb ed="R059" n="0762b01"/><p xml:id="pX38p0191b1301">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0191b14"/><lb ed="R059" n="0762b02"/><p xml:id="pX38p0191b1401">見危不<anchor xml:id="nkr_note_orig_0191002" n="0191002"/>濟。乖慈故制。菩薩行慈悲爲本。何容見危
<lb ed="X" n="0191b15"/><lb ed="R059" n="0762b03"/>不救。大士見危致命故也。七衆同犯。大小乘不俱
<lb ed="X" n="0191b16"/><lb ed="R059" n="0762b04"/>制。大士一切普度。聲聞止在眷屬。此制自度。</p>
<lb ed="X" n="0191b17"/><lb ed="R059" n="0762b05"/><p xml:id="pX38p0191b1701">發隱。子張曰。士。見危致命。註。致。委也。授也。謂見危
<lb ed="X" n="0191b18"/><lb ed="R059" n="0762b06"/>棄命。今不取此義。致者盡其極也。如事君致身之
<lb ed="X" n="0191b19"/><lb ed="R059" n="0762b07"/>致。謂盡命竭力以救危難也。聲聞發心止在眷屬。
<lb ed="X" n="0191b20"/><lb ed="R059" n="0762b08"/>故不普救不犯。菩薩兼利。故制自度。言自度不顧
<lb ed="X" n="0191b21"/><lb ed="R059" n="0762b09"/>他人則犯制也。</p>
<lb ed="X" n="0191b22"/><lb ed="R059" n="0762b10"/><p xml:id="pX38p0191b2201">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三總結第二段。</p>
<lb ed="X" n="0191b23"/><lb ed="R059" n="0762b11"/><p xml:id="pX38p0191b2301">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0191b24"/><lb ed="R059" n="0762b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0191b2401">若佛子。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0191c" n="0191c"/>
<lb ed="X" n="0191c01"/><lb ed="R059" n="0762b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0191c0101">○二序事<note place="inline">三</note>　初非親應度。二是親應度。三擧非
<lb ed="X" n="0191c02"/><lb ed="R059" n="0762b14"/>結過。</p>
<lb ed="X" n="0191c03"/><lb ed="R059" n="0762b15"/><p xml:id="pX38p0191c0301">○初非親應度<note place="inline">二</note>　初想念如親。二令憶慈觀。</p>
<lb ed="X" n="0191c04"/><lb ed="R059" n="0762b16"/><p xml:id="pX38p0191c0401">○初想念如親。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0191c05"/><lb ed="R059" n="0762b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0191c0501">以慈心故。行放生業。一切男子是我父。一切女人是
<lb ed="X" n="0191c06"/><lb ed="R059" n="0762b18"/>我母。我生生無不從之受生。故六道衆生皆是我父
<lb ed="X" n="0191c07"/><lb ed="R059" n="0763a01"/>母。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0191c08"/><lb ed="R059" n="0763a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0191c0801">發隱。問。墨子兼愛。號爲異端。云何衆生皆我父母。
<lb ed="X" n="0191c09"/><lb ed="R059" n="0763a03"/>答。儒道止談今世。佛法乃論前身。受身旣歷多生。
<lb ed="X" n="0191c10"/><lb ed="R059" n="0763a04"/>託胎必徧諸趣。六道衆生皆我父母。豈不然乎。惟
<lb ed="X" n="0191c11"/><lb ed="R059" n="0763a05"/>拘近跡不審遠緣等之異端。奚足爲怪。</p>
<lb ed="X" n="0191c12"/><lb ed="R059" n="0763a06"/><p xml:id="pX38p0191c1201">○二令憶慈觀。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0191c13"/><lb ed="R059" n="0763a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0191c1301">而殺而食者。卽殺我父母。亦殺我故身。一切地水是
<lb ed="X" n="0191c14"/><lb ed="R059" n="0763a08"/>我先身。一切火風是我本體。故常行放生。生生受生
<lb ed="X" n="0191c15"/><lb ed="R059" n="0763a09"/>常住之法。敎人放生。若見世人殺畜生時。應方便救
<lb ed="X" n="0191c16"/><lb ed="R059" n="0763a10"/>護。解其苦難。常敎化講說菩薩戒救度衆生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0191c17"/><lb ed="R059" n="0763a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0191c1701">前明想念如親。卽制令憶慈觀。如大經明習九品
<lb ed="X" n="0191c18"/><lb ed="R059" n="0763a12"/>七品等。第一使上怨等於上親。大士應與資身之
<lb ed="X" n="0191c19"/><lb ed="R059" n="0763a13"/>益。及資神之利。在文易見。</p>
<lb ed="X" n="0191c20"/><lb ed="R059" n="0763a14"/><p xml:id="pX38p0191c2001">發隱。而殺而食。兼人畜言。殺生者。非獨殺<anchor xml:id="nkr_note_add_0191c2001" n="0191c2001"/><anchor xml:id="beg0191c2001" n="0191c2001"/>己<anchor xml:id="end0191c2001"/>父母。
<lb ed="X" n="0191c21"/><lb ed="R059" n="0763a15"/>亦復殺<anchor xml:id="nkr_note_add_0191c2101" n="0191c2101"/><anchor xml:id="beg0191c2101" n="0191c2101"/>己<anchor xml:id="end0191c2101"/>自身。所以者何。以衆生同稟四大爲身。
<lb ed="X" n="0191c22"/><lb ed="R059" n="0763a16"/>殺他卽是殺<anchor xml:id="nkr_note_add_0191c2201" n="0191c2201"/><anchor xml:id="beg0191c2201" n="0191c2201"/>己<anchor xml:id="end0191c2201"/>故也。問。四大外物。何關<anchor xml:id="nkr_note_add_0191c2202" n="0191c2202"/><anchor xml:id="beg0191c2202" n="0191c2202"/>己<anchor xml:id="end0191c2202"/>身。答。衆
<lb ed="X" n="0191c23"/><lb ed="R059" n="0763a17"/>生顚倒。迷眞常身。認物爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0191c2301" n="0191c2301"/><anchor xml:id="beg0191c2301" n="0191c2301"/>己<anchor xml:id="end0191c2301"/>。攬彼地水。及與火風。
<lb ed="X" n="0191c24"/><lb ed="R059" n="0763a18"/>爲我自身血肉暖息。繇此四大和合而生。散滅而
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0192a" n="0192a"/>
<lb ed="X" n="0192a01"/><lb ed="R059" n="0763b01"/>死。惟除變易。自餘分段。終無離此而有身也。問。自
<lb ed="X" n="0192a02"/><lb ed="R059" n="0763b02"/>他同稟四大。則應氣脈流通。云何割他。痛不及<anchor xml:id="nkr_note_add_0192a0201" n="0192a0201"/><anchor xml:id="beg0192a0201" n="0192a0201"/>己<anchor xml:id="end0192a0201"/>。
<lb ed="X" n="0192a03"/><lb ed="R059" n="0763b03"/>答。自身他身。亦同亦別。語其別也。喩如千華共樹。
<lb ed="X" n="0192a04"/><lb ed="R059" n="0763b04"/>爲質自殊。折一華時。何與羣蕊。是以羅漢之食。不
<lb ed="X" n="0192a05"/><lb ed="R059" n="0763b05"/>飽衆夫。慈兄之灸。不分弟痛。若言其同。則噬指而
<lb ed="X" n="0192a06"/><lb ed="R059" n="0763b06"/>孝子惕心。斫像而亂臣墮首。銜梅自彼。我口流酸。
<lb ed="X" n="0192a07"/><lb ed="R059" n="0763b07"/>臨崖在人。<anchor xml:id="nkr_note_add_0192a0701" n="0192a0701"/><anchor xml:id="beg0192a0701" n="0192a0701"/>己<anchor xml:id="end0192a0701"/>身起粟。氣脈之通。亦有然者。問。物旣
<lb ed="X" n="0192a08"/><lb ed="R059" n="0763b08"/>同體。勢必相投。地得地增。水與水入。終不體同。而
<lb ed="X" n="0192a09"/><lb ed="R059" n="0763b09"/>反違悖。云何此身土坌則埋。水漂則溺。火燔則<g ref="#CB01926">灰</g>。
<lb ed="X" n="0192a10"/><lb ed="R059" n="0763b10"/>風凜則戰。答。此有二義。一者互相刑剋義。二者自
<lb ed="X" n="0192a11"/><lb ed="R059" n="0763b11"/>相損滅義。言互剋者。土壅風隔。風猛土揚。火熾水
<lb ed="X" n="0192a12"/><lb ed="R059" n="0763b12"/>乾。水盛火熄。外之四大。與內四大。各以敵對而互
<lb ed="X" n="0192a13"/><lb ed="R059" n="0763b13"/>相制。亦復如是。言自滅者。一撮之土。泰山所頺。則
<lb ed="X" n="0192a14"/><lb ed="R059" n="0763b14"/>覆滅故。一勺之水。海濤所激。則衝滅故。一星之火。
<lb ed="X" n="0192a15"/><lb ed="R059" n="0763b15"/>燎原所及。則掩滅故。一竅之風。剛颶所吹。則蕩滅
<lb ed="X" n="0192a16"/><lb ed="R059" n="0763b16"/>故。外之四大。與內四大。卽以本體而自相害。亦復
<lb ed="X" n="0192a17"/><lb ed="R059" n="0763b17"/>如是。故知四大全體虗妄。與吾眞常了不交涉。而
<lb ed="X" n="0192a18"/><lb ed="R059" n="0763b18"/>一迷爲身。牢不可破。身身皆然。豈不殺他卽殺<anchor xml:id="nkr_note_add_0192a1801" n="0192a1801"/><anchor xml:id="beg0192a1801" n="0192a1801"/>己<anchor xml:id="end0192a1801"/>
<lb ed="X" n="0192a19"/><lb ed="R059" n="0764a01"/>也。良繇卽是殺<anchor xml:id="nkr_note_add_0192a1901" n="0192a1901"/><anchor xml:id="beg0192a1901" n="0192a1901"/>己<anchor xml:id="end0192a1901"/>。故常行放生。正以生生無不繇
<lb ed="X" n="0192a20"/><lb ed="R059" n="0764a02"/>此四大受生。則生生當行放救。此放生卽是常住
<lb ed="X" n="0192a21"/><lb ed="R059" n="0764a03"/>不易之法也。一說法性萬古常存。愚人妄行殺戮。
<lb ed="X" n="0192a22"/><lb ed="R059" n="0764a04"/>敎人放生。使彼悟生生不息之理。而得金剛無量
<lb ed="X" n="0192a23"/><lb ed="R059" n="0764a05"/>壽之身也。前明想念者。承上文想念衆生猶<anchor xml:id="nkr_note_add_0192a2301" n="0192a2301"/><anchor xml:id="beg0192a2301" n="0192a2301"/>己<anchor xml:id="end0192a2301"/>父
<lb ed="X" n="0192a24"/><lb ed="R059" n="0764a06"/>母。今卽敎令用此想念憶慈心觀。習慈之品。或七
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0192b" n="0192b"/>
<lb ed="X" n="0192b01"/><lb ed="R059" n="0764a07"/>或九。九則親冤各分三品。第一上冤與上親平等
<lb ed="X" n="0192b02"/><lb ed="R059" n="0764a08"/>者。正慈觀之力也。解難資身之益。法乃資神也。又
<lb ed="X" n="0192b03"/><lb ed="R059" n="0764a09"/>方便救護指臨時言。敎化講說通平時言。</p>
<lb ed="X" n="0192b04"/><lb ed="R059" n="0764a10"/><p xml:id="pX38p0192b0401">○二是親應度。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0192b05"/><lb ed="R059" n="0764a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0192b0501">若父母兄弟死亡之日。應請法師講菩薩戒經律。福
<lb ed="X" n="0192b06"/><lb ed="R059" n="0764a12"/>資亡者。得見諸佛。生人天上。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0192b07"/><lb ed="R059" n="0764a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0192b0701">大士前人後<anchor xml:id="nkr_note_add_0192b0701" n="0192b0701"/><anchor xml:id="beg0192b0701" n="0192b0701"/>己<anchor xml:id="end0192b0701"/>。故親在後。準前亦應有三。今止明
<lb ed="X" n="0192b08"/><lb ed="R059" n="0764a14"/>資神之益。</p>
<lb ed="X" n="0192b09"/><lb ed="R059" n="0764a15"/><p xml:id="pX38p0192b0901">發隱。問。親親仁民愛物。推恩之次第也。先他人而
<lb ed="X" n="0192b10"/><lb ed="R059" n="0764a16"/>後<anchor xml:id="nkr_note_add_0192b1001" n="0192b1001"/><anchor xml:id="beg0192b1001" n="0192b1001"/>己<anchor xml:id="end0192b1001"/>親。得無所厚所薄倒置而逆行耶。答。先<anchor xml:id="nkr_note_add_0192b1002" n="0192b1002"/><anchor xml:id="beg0192b1002" n="0192b1002"/>己<anchor xml:id="end0192b1002"/>後
<lb ed="X" n="0192b11"/><lb ed="R059" n="0764a17"/>人者。雖知利物。而猶分爾我也。慈悲之常道也。先
<lb ed="X" n="0192b12"/><lb ed="R059" n="0764a18"/>人後<anchor xml:id="nkr_note_add_0192b1201" n="0192b1201"/><anchor xml:id="beg0192b1201" n="0192b1201"/>己<anchor xml:id="end0192b1201"/>者。惟知利物。而不知有<anchor xml:id="nkr_note_add_0192b1202" n="0192b1202"/><anchor xml:id="beg0192b1202" n="0192b1202"/>己<anchor xml:id="end0192b1202"/>也。慈悲之至極
<lb ed="X" n="0192b13"/><lb ed="R059" n="0764b01"/>也。言講演之福得見諸佛者。以此戒是三世諸佛
<lb ed="X" n="0192b14"/><lb ed="R059" n="0764b02"/>之本源。戒之所在。卽佛在故。佛滅度後。戒爲師故。
<lb ed="X" n="0192b15"/><lb ed="R059" n="0764b03"/>生人天上者。此戒是衆生諸佛子之根本。五戒生
<lb ed="X" n="0192b16"/><lb ed="R059" n="0764b04"/>人。十善生天。今此戒中悉兼備故。是故從一佛而
<lb ed="X" n="0192b17"/><lb ed="R059" n="0764b05"/>遞傳多佛自天宮而徧播人寰。講之。則重宣諸佛
<lb ed="X" n="0192b18"/><lb ed="R059" n="0764b06"/>之光。開闢人天之路也。未亡而歷彼耳根。<anchor xml:id="nkr_note_add_0192b1801" n="0192b1801"/><anchor xml:id="beg0192b1801" n="0192b1801"/>己<anchor xml:id="end0192b1801"/>死而
<lb ed="X" n="0192b19"/><lb ed="R059" n="0764b07"/>導其冥識。豈不資之得見諸佛生人天乎。亦應有
<lb ed="X" n="0192b20"/><lb ed="R059" n="0764b08"/>三者。準前例。亦先應令憶本親。次應資身之益。末
<lb ed="X" n="0192b21"/><lb ed="R059" n="0764b09"/>乃資神之利也。上爲衆生。今爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0192b2101" n="0192b2101"/><anchor xml:id="beg0192b2101" n="0192b2101"/>己<anchor xml:id="end0192b2101"/>親。皆云講說此
<lb ed="X" n="0192b22"/><lb ed="R059" n="0764b10"/>菩薩戒。而三十九戒亦復云然。則講演功德其大
<lb ed="X" n="0192b23"/><lb ed="R059" n="0764b11"/>可知。且講律始於元魏法聰法師。而唐新羅國僧
<lb ed="X" n="0192b24"/><lb ed="R059" n="0764b12"/>統律師。於本國<name role="" type="person">皇龍寺</name>講菩薩戒七日七夜。天降
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0192c" n="0192c"/>
<lb ed="X" n="0192c01"/><lb ed="R059" n="0764b13"/>甘露。祥雲密靄。覆所講堂。四衆驚歎。得未曾有。至
<lb ed="X" n="0192c02"/><lb ed="R059" n="0764b14"/>於今日。寥寥無聞。惜哉。</p>
<lb ed="X" n="0192c03"/><lb ed="R059" n="0764b15"/><p xml:id="pX38p0192c0301">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0192c04"/><lb ed="R059" n="0764b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0192c0401">若不爾者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0192c05"/><lb ed="R059" n="0764b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0192c0501">發隱。通結上文。危難不與生全。死亡不知講演。皆
<lb ed="X" n="0192c06"/><lb ed="R059" n="0764b18"/>犯輕垢也。</p><p xml:id="pX38p0192c0605" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門戒心中慈心
<lb ed="X" n="0192c07"/><lb ed="R059" n="0765a01"/>悲心護心及孝順心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0192c08"/><lb ed="R059" n="0765a02"/><p xml:id="pX38p0192c0801">○三總結第二段。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0192c09"/><lb ed="R059" n="0765a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0192c0901">如是十戒應當學。敬心奉持。如滅罪品中廣明一一
<lb ed="X" n="0192c10"/><lb ed="R059" n="0765a04"/>戒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0192c11"/><lb ed="R059" n="0765a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0192c1101">指滅罪品中廣明。</p>
<lb ed="X" n="0192c12"/><lb ed="R059" n="0765a06"/><p xml:id="pX38p0192c1201">●第二十一瞋打報讎戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0192c13"/><lb ed="R059" n="0765a07"/><p xml:id="pX38p0192c1301">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0192c14"/><lb ed="R059" n="0765a08"/><p xml:id="pX38p0192c1401">旣傷慈忍。方復結冤。故制也。外書有二途。一是禮
<lb ed="X" n="0192c15"/><lb ed="R059" n="0765a09"/>之所許。二是法之所禁。漸敎故也。今內經悉禁。七
<lb ed="X" n="0192c16"/><lb ed="R059" n="0765a10"/>衆同犯。大小俱制。</p>
<lb ed="X" n="0192c17"/><lb ed="R059" n="0765a11"/><p xml:id="pX38p0192c1701">發隱。禮許者。記曰。君父之讎不與共戴天。兄弟之
<lb ed="X" n="0192c18"/><lb ed="R059" n="0765a12"/>讎不反兵。交遊之讎不同國。禮應報也。法禁者。約
<lb ed="X" n="0192c19"/><lb ed="R059" n="0765a13"/>始三章。殺人者死。律垂諸代。斷命必償。法應報也。
<lb ed="X" n="0192c20"/><lb ed="R059" n="0765a14"/>然此乃權漸之敎。未是眞實。故世道行之。內經悉
<lb ed="X" n="0192c21"/><lb ed="R059" n="0765a15"/>禁。</p>
<lb ed="X" n="0192c22"/><lb ed="R059" n="0765a16"/><p xml:id="pX38p0192c2201">○二入文<note place="inline">二</note>　初標人。二序事。</p>
<lb ed="X" n="0192c23"/><lb ed="R059" n="0765a17"/><p xml:id="pX38p0192c2301">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0192c24"/><lb ed="R059" n="0765a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0192c2401">若佛子。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0193a" n="0193a"/>
<lb ed="X" n="0193a01"/><lb ed="R059" n="0765b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0193a0101">○二序事<note place="inline">三</note>　初不應。二擧況。三擧非結過。</p>
<lb ed="X" n="0193a02"/><lb ed="R059" n="0765b02"/><p xml:id="pX38p0193a0201">○初不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0193a03"/><lb ed="R059" n="0765b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0193a0301">不得以瞋報瞋。以打報打。若殺父母兄弟六親。不得
<lb ed="X" n="0193a04"/><lb ed="R059" n="0765b04"/>加報。若國主爲他人殺者。亦不得加報。殺生報生。不
<lb ed="X" n="0193a05"/><lb ed="R059" n="0765b05"/>順孝道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0193a06"/><lb ed="R059" n="0765b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0193a0601">謂以瞋打報瞋打。非謂應以德報怨也。</p>
<lb ed="X" n="0193a07"/><lb ed="R059" n="0765b07"/><p xml:id="pX38p0193a0701">發隱。言佛意止謂不當以瞋打還報瞋打。非欲人
<lb ed="X" n="0193a08"/><lb ed="R059" n="0765b08"/>更以恩德報瞋打也。孔子答或人之問意正如此。
<lb ed="X" n="0193a09"/><lb ed="R059" n="0765b09"/>故知儒釋立敎皆近人情。不矯枉過正而使民難
<lb ed="X" n="0193a10"/><lb ed="R059" n="0765b10"/>行也。大般若二十一經云。菩薩當鬬爭瞋恚罵詈。
<lb ed="X" n="0193a11"/><lb ed="R059" n="0765b11"/>便自改悔。我當忍受一切衆生履踐如橋梁。如聾
<lb ed="X" n="0193a12"/><lb ed="R059" n="0765b12"/>如啞。云何以惡語報人。我不應壞是甚深無上菩
<lb ed="X" n="0193a13"/><lb ed="R059" n="0765b13"/>提。又般若五百二十經云。菩薩設被斫截手足身
<lb ed="X" n="0193a14"/><lb ed="R059" n="0765b14"/>分。亦不應起瞋恚惡言。所以者何。我求無上菩提。
<lb ed="X" n="0193a15"/><lb ed="R059" n="0765b15"/>爲拔有情生死衆苦令得安樂。何容於彼翻爲惡
<lb ed="X" n="0193a16"/><lb ed="R059" n="0765b16"/>事。正此意也。問。君親乃人世大倫。梵網號王臣共
<lb ed="X" n="0193a17"/><lb ed="R059" n="0765b17"/>受。輕讎不報。理或無妨。坐視戴天。心胡安忍。是則
<lb ed="X" n="0193a18"/><lb ed="R059" n="0765b18"/>佛法行而人道廢。毗尼起而忠孝亡。亦何取於戒
<lb ed="X" n="0193a19"/><lb ed="R059" n="0766a01"/>也。答。此有三義。具含經疏。參合明之。其意自見。一
<lb ed="X" n="0193a20"/><lb ed="R059" n="0766a02"/>者經明孝義。二者疏明漸義。三者會經疏義。一明
<lb ed="X" n="0193a21"/><lb ed="R059" n="0766a03"/>孝者。今人報讎。豈不以子伸父恨。大孝斯稱而不
<lb ed="X" n="0193a22"/><lb ed="R059" n="0766a04"/>知殺生報生。不順孝道。孝旣不順。安用報爲。所以
<lb ed="X" n="0193a23"/><lb ed="R059" n="0766a05"/>者何。良繇天地以生物爲心。而父母乃有生之類。
<lb ed="X" n="0193a24"/><lb ed="R059" n="0766a06"/>彼傷吾親之生。吾復傷彼親之生。殺一生。報一生。
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0193b" n="0193b"/>
<lb ed="X" n="0193b01"/><lb ed="R059" n="0766a07"/>於我之生無益。於彼之生有損。生彌寡而殺彌衆。
<lb ed="X" n="0193b02"/><lb ed="R059" n="0766a08"/>乖天地之和。傷化育之原。是焉得爲孝乎。二明漸
<lb ed="X" n="0193b03"/><lb ed="R059" n="0766a09"/>者。報讎雖禮法所開。而禮法非眞實之敎。蓋是權
<lb ed="X" n="0193b04"/><lb ed="R059" n="0766a10"/>爲近軌。暫制頑民。所以者何。良繇實際理地不見
<lb ed="X" n="0193b05"/><lb ed="R059" n="0766a11"/>內身外身。眞如體中何有能殺所殺。一味平懷。泯
<lb ed="X" n="0193b06"/><lb ed="R059" n="0766a12"/>然自盡。安得無冤起冤。非殺成殺。太平而興戈戟。
<lb ed="X" n="0193b07"/><lb ed="R059" n="0766a13"/>平地而作波濤乎。三會經疏義者。按疏則槩標七
<lb ed="X" n="0193b08"/><lb ed="R059" n="0766a14"/>衆爲名。似應同制。原經則止制出家菩薩。不禁臣
<lb ed="X" n="0193b09"/><lb ed="R059" n="0766a15"/>民。經疏不同者。或甲本與乙本差殊。或豕亥與魯
<lb ed="X" n="0193b10"/><lb ed="R059" n="0766a16"/>魚淆亂。又或大師權巧。故補經文。誠恐熾然成風。
<lb ed="X" n="0193b11"/><lb ed="R059" n="0766a17"/>冤冤無盡。然而經文廣布。金口炳然。理合依憑。外
<lb ed="X" n="0193b12"/><lb ed="R059" n="0766a18"/>護名敎。讎不應報。自屬出家。不說在家頓忘君父。
<lb ed="X" n="0193b13"/><lb ed="R059" n="0766b01"/>假使孔子而受菩薩戒。豈可討陳恒而便破毗尼。
<lb ed="X" n="0193b14"/><lb ed="R059" n="0766b02"/>趙盾而與梵網流。安得不討賊而讚爲持律。通會
<lb ed="X" n="0193b15"/><lb ed="R059" n="0766b03"/>經疏。要當以經文爲正耳。</p>
<lb ed="X" n="0193b16"/><lb ed="R059" n="0766b04"/><p xml:id="pX38p0193b1601">○二擧況。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0193b17"/><lb ed="R059" n="0766b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0193b1701">尙不畜奴婢。打拍罵辱。日日起三業。口罪無量。況故
<lb ed="X" n="0193b18"/><lb ed="R059" n="0766b06"/>作七逆之罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0193b19"/><lb ed="R059" n="0766b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0193b1901">奴婢出家菩薩不得畜。在家得畜。而不應非理打
<lb ed="X" n="0193b20"/><lb ed="R059" n="0766b08"/>拍。</p>
<lb ed="X" n="0193b21"/><lb ed="R059" n="0766b09"/><p xml:id="pX38p0193b2101">發隱。曰三業。而止標口罪者。罵辱<anchor xml:id="nkr_note_add_0193b2101" n="0193b2101"/><anchor xml:id="beg0193b2101" n="0193b2101"/>已<anchor xml:id="end0193b2101"/>罪無量。況打
<lb ed="X" n="0193b22"/><lb ed="R059" n="0766b10"/>拍乎。奴婢且然。況作七逆乎。皆擧輕況重也。出家
<lb ed="X" n="0193b23"/><lb ed="R059" n="0766b11"/>在家異制者。出家持鉢支命。畜此何爲。而長憍奢。
<lb ed="X" n="0193b24"/><lb ed="R059" n="0766b12"/>別良賤。宛同世諦。敗滅慈風。雖多財力。不可爲也。
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0193c" n="0193c"/>
<lb ed="X" n="0193c01"/><lb ed="R059" n="0766b13"/>在家則日用治生不免須人。故得畜。而云不得非
<lb ed="X" n="0193c02"/><lb ed="R059" n="0766b14"/>理打拍者。揀合理也。擧一奴婢。餘者可知矣。故合
<lb ed="X" n="0193c03"/><lb ed="R059" n="0766b15"/>理則刑惟加於有罪。非理則罰不及於無辜。此大
<lb ed="X" n="0193c04"/><lb ed="R059" n="0766b16"/>中至正之道也。人曰佛法偏慈。不可以施之家國。
<lb ed="X" n="0193c05"/><lb ed="R059" n="0766b17"/>其殆未考諸此。</p>
<lb ed="X" n="0193c06"/><lb ed="R059" n="0766b18"/><p xml:id="pX38p0193c0601">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0193c07"/><lb ed="R059" n="0767a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0193c0701">而出家菩薩無慈心報讎。乃至六親中故報者。犯輕
<lb ed="X" n="0193c08"/><lb ed="R059" n="0767a02"/>垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0193c09"/><lb ed="R059" n="0767a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0193c0901">發隱。此見出家菩薩讎無大小悉皆不報。獨擧出
<lb ed="X" n="0193c10"/><lb ed="R059" n="0767a04"/>家。不及在家。意陳如上。</p><p xml:id="pX38p0193c1010" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門
<lb ed="X" n="0193c11"/><lb ed="R059" n="0767a05"/>戒心中慈心忍心及平等心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0193c12"/><lb ed="R059" n="0767a06"/><p xml:id="pX38p0193c1201">●後二十二憍慢不請法戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0193c13"/><lb ed="R059" n="0767a07"/><p xml:id="pX38p0193c1301">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0193c14"/><lb ed="R059" n="0767a08"/><p xml:id="pX38p0193c1401">慢如高山。法水不住。有乖傳化之益故制。七衆同
<lb ed="X" n="0193c15"/><lb ed="R059" n="0767a09"/>犯。大小不全共。大士常應諮請。聲聞是應請之內。
<lb ed="X" n="0193c16"/><lb ed="R059" n="0767a10"/>懷憍慢不請。方<anchor xml:id="nkr_note_orig_0193001" n="0193001"/>犯。</p>
<lb ed="X" n="0193c17"/><lb ed="R059" n="0767a11"/><p xml:id="pX38p0193c1701">○二入文<note place="inline">二</note>　初標人。二序事。</p>
<lb ed="X" n="0193c18"/><lb ed="R059" n="0767a12"/><p xml:id="pX38p0193c1801">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0193c19"/><lb ed="R059" n="0767a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0193c1901">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0193c20"/><lb ed="R059" n="0767a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0193c2001">○二序事<note place="inline">三</note>　初自恃憍慢。二出慢之境。三擧非
<lb ed="X" n="0193c21"/><lb ed="R059" n="0767a15"/>結過。</p>
<lb ed="X" n="0193c22"/><lb ed="R059" n="0767a16"/><p xml:id="pX38p0193c2201">○初自恃憍慢。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0193c23"/><lb ed="R059" n="0767a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0193c2301">初始出家。未有所解。而自恃聰明有智。或恃高貴年
<lb ed="X" n="0193c24"/><lb ed="R059" n="0767a18"/>宿。或恃大姓高門。大解。大福。大富。饒財七寶。以此憍
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0194a" n="0194a"/>
<lb ed="X" n="0194a01"/><lb ed="R059" n="0767b01"/>慢。而不諮受先學法師經律。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0194a02"/><lb ed="R059" n="0767b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0194a0201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0194001" n="0194001"/>恃憍慢卽是兼制。言始出家者。染法未深。多有自
<lb ed="X" n="0194a03"/><lb ed="R059" n="0767b03"/>擧。解者未有<anchor xml:id="nkr_note_orig_0194002" n="0194002"/>正。自恃聰明者。於餘事有知。</p>
<lb ed="X" n="0194a04"/><lb ed="R059" n="0767b04"/><p xml:id="pX38p0194a0401">發隱。多有自擧者。多<anchor xml:id="nkr_note_add_0194a0401" n="0194a0401"/><anchor xml:id="beg0194a0401" n="0194a0401"/>己<anchor xml:id="end0194a0401"/>所有而輙自高擧也。未有
<lb ed="X" n="0194a05"/><lb ed="R059" n="0767b05"/>正者。狂解未入正理也。餘事有知。明本分無知也。
<lb ed="X" n="0194a06"/><lb ed="R059" n="0767b06"/>此中七恃。一恃多智。二恃多位。三恃多年齒。四恃
<lb ed="X" n="0194a07"/><lb ed="R059" n="0767b07"/>多門族。五恃多見解。六恃多福德。七恃多富饒。恃
<lb ed="X" n="0194a08"/><lb ed="R059" n="0767b08"/>此生慢。雖逢知識。藐。不參請。哀哉。一說自擧者。自
<lb ed="X" n="0194a09"/><lb ed="R059" n="0767b09"/>擧所見也。</p>
<lb ed="X" n="0194a10"/><lb ed="R059" n="0767b10"/><p xml:id="pX38p0194a1001">○二出慢之境。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0194a11"/><lb ed="R059" n="0767b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0194a1101">其法師者。或小姓年少。卑門貧窮下賤。諸根不具。而
<lb ed="X" n="0194a12"/><lb ed="R059" n="0767b12"/>實有德。一切經律盡解。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0194a13"/><lb ed="R059" n="0767b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0194a1301">小姓卑陋。所以起慢。實是有解。是故不應。</p>
<lb ed="X" n="0194a14"/><lb ed="R059" n="0767b14"/><p xml:id="pX38p0194a1401">發隱。小姓對上大姓。年少對上年宿。卑門對上高
<lb ed="X" n="0194a15"/><lb ed="R059" n="0767b15"/>門。貧窮對上富饒。下賤對上高貴。諸根不具對上
<lb ed="X" n="0194a16"/><lb ed="R059" n="0767b16"/>聰明智解。而實有德有解。對上未有所解。</p>
<lb ed="X" n="0194a17"/><lb ed="R059" n="0767b17"/><p xml:id="pX38p0194a1701">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0194a18"/><lb ed="R059" n="0767b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0194a1801">而新學菩薩不得觀法師種姓。而不來諮受法師第
<lb ed="X" n="0194a19"/><lb ed="R059" n="0768a01"/>一義諦者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0194a20"/><lb ed="R059" n="0768a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0194a2001">第一義者。菩薩勝法皆名第一義。此戒與前第六
<lb ed="X" n="0194a21"/><lb ed="R059" n="0768a03"/>戒同制。不請法以心。爲異。前制懈怠不聽。此制憍
<lb ed="X" n="0194a22"/><lb ed="R059" n="0768a04"/>慢不請。若慢心不往聽。應同此戒。</p>
<lb ed="X" n="0194a23"/><lb ed="R059" n="0768a05"/><p xml:id="pX38p0194a2301">發隱。勝法皆名第一者。明不必定是說空假中方
<lb ed="X" n="0194a24"/><lb ed="R059" n="0768a06"/>名第一也。疏主自不執法解經。後人乃有凡遇一
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0194b" n="0194b"/>
<lb ed="X" n="0194b01"/><lb ed="R059" n="0768a07"/>切文字盡勒作三諦者。欲高其說。而不知反失其
<lb ed="X" n="0194b02"/><lb ed="R059" n="0768a08"/>宗。故今發明疏義。隨文順理。不限套格。引懈怠不
<lb ed="X" n="0194b03"/><lb ed="R059" n="0768a09"/>聽者。見一怠一憍一聽一請爲別。故云慢心不聽。
<lb ed="X" n="0194b04"/><lb ed="R059" n="0768a10"/>意含怠心不請皆同罪也。</p><p xml:id="pX38p0194b0411" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法
<lb ed="X" n="0194b05"/><lb ed="R059" n="0768a11"/>門戒心中進心願心喜心信心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0194b06"/><lb ed="R059" n="0768a12"/><p xml:id="pX38p0194b0601">●第二十三憍慢僻說戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0194b07"/><lb ed="R059" n="0768a13"/><p xml:id="pX38p0194b0701">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0194b08"/><lb ed="R059" n="0768a14"/><p xml:id="pX38p0194b0801">乖敎訓之道。故制七衆同犯。大小俱制。文中具序
<lb ed="X" n="0194b09"/><lb ed="R059" n="0768a15"/>初新學菩薩<anchor xml:id="nkr_note_add_0194b0901" n="0194b0901"/><anchor xml:id="beg0194b0901" n="0194b0901"/>已<anchor xml:id="end0194b0901"/>受戒竟。遠來聽法。法主言非<anchor xml:id="nkr_note_add_0194b0902" n="0194b0902"/><anchor xml:id="beg0194b0902" n="0194b0902"/>己<anchor xml:id="end0194b0902"/>師。
<lb ed="X" n="0194b10"/><lb ed="R059" n="0768a16"/>恃解恃勢。生輕慢心。不好答問。使義理隱沒。顚倒
<lb ed="X" n="0194b11"/><lb ed="R059" n="0768a17"/>法相。故犯。</p>
<lb ed="X" n="0194b12"/><lb ed="R059" n="0768a18"/><p xml:id="pX38p0194b1201">發隱。非<anchor xml:id="nkr_note_add_0194b1201" n="0194b1201"/><anchor xml:id="beg0194b1201" n="0194b1201"/>己<anchor xml:id="end0194b1201"/>師。言不於<anchor xml:id="nkr_note_add_0194b1202" n="0194b1202"/><anchor xml:id="beg0194b1202" n="0194b1202"/>己<anchor xml:id="end0194b1202"/>師。明他人弟子也。</p>
<lb ed="X" n="0194b13"/><lb ed="R059" n="0768b01"/><p xml:id="pX38p0194b1301">○二入文<note place="inline">二</note>　初標人。二序事。</p>
<lb ed="X" n="0194b14"/><lb ed="R059" n="0768b02"/><p xml:id="pX38p0194b1401">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0194b15"/><lb ed="R059" n="0768b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0194b1501">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0194b16"/><lb ed="R059" n="0768b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0194b1601">○二序事<note place="inline">三</note>　初無師自受。二師師相授。三擧非
<lb ed="X" n="0194b17"/><lb ed="R059" n="0768b05"/>結過。</p>
<lb ed="X" n="0194b18"/><lb ed="R059" n="0768b06"/><p xml:id="pX38p0194b1801">○初無師自受。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0194b19"/><lb ed="R059" n="0768b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0194b1901">佛滅度後。欲以好心受菩薩戒時。於佛菩薩形像前
<lb ed="X" n="0194b20"/><lb ed="R059" n="0768b08"/>自誓受戒。當以七日佛前懺悔。得見好相。便得戒。若
<lb ed="X" n="0194b21"/><lb ed="R059" n="0768b09"/>不得好相。應二七三七。乃至一年。要得好相。得好相
<lb ed="X" n="0194b22"/><lb ed="R059" n="0768b10"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0194b2201" n="0194b2201"/><anchor xml:id="beg0194b2201" n="0194b2201"/>已<anchor xml:id="end0194b2201"/>。便得佛菩薩形像前受戒。若不得好相。雖佛像前
<lb ed="X" n="0194b23"/><lb ed="R059" n="0768b11"/>受戒。不名得戒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0194b24"/><lb ed="R059" n="0768b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0194b2401">發隱。必得好相。無師自受乃可證也。而相中魔事
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0194c" n="0194c"/>
<lb ed="X" n="0194c01"/><lb ed="R059" n="0768b13"/>多種。行者宜愼之。</p>
<lb ed="X" n="0194c02"/><lb ed="R059" n="0768b14"/><p xml:id="pX38p0194c0201">○二師師相授。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0194c03"/><lb ed="R059" n="0768b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0194c0301">若先受菩薩戒法師前受戒時。不須要見好相。何以
<lb ed="X" n="0194c04"/><lb ed="R059" n="0768b16"/>故。是法師師師相授。故不須好相。是以法師前受戒
<lb ed="X" n="0194c05"/><lb ed="R059" n="0768b17"/>時卽得戒。以生至重心故。便得戒若千里內無能授
<lb ed="X" n="0194c06"/><lb ed="R059" n="0768b18"/>戒師。得佛菩薩形像前自誓受戒。而要見好相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0194c07"/><lb ed="R059" n="0769a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0194c0701">不假見相。生重心故。</p>
<lb ed="X" n="0194c08"/><lb ed="R059" n="0769a02"/><p xml:id="pX38p0194c0801">發隱。據前疏。合是先請一師受戒。後請一師求講。
<lb ed="X" n="0194c09"/><lb ed="R059" n="0769a03"/>第二師不與好答問故。下節若法師下屬第二師。
<lb ed="X" n="0194c10"/><lb ed="R059" n="0769a04"/>今味經文。一師爲順。且依經意直解。不假見相者。
<lb ed="X" n="0194c11"/><lb ed="R059" n="0769a05"/>以有眞師。便如對佛。何須更見別相。</p>
<lb ed="X" n="0194c12"/><lb ed="R059" n="0769a06"/><p xml:id="pX38p0194c1201">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0194c13"/><lb ed="R059" n="0769a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0194c1301">若法師自倚解經律大乘學戒。與國王太子百官以
<lb ed="X" n="0194c14"/><lb ed="R059" n="0769a08"/>爲善友。而新學菩薩來問若經義律義。輕心惡心慢
<lb ed="X" n="0194c15"/><lb ed="R059" n="0769a09"/>心。不一一好答問者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0194c16"/><lb ed="R059" n="0769a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0194c1601">此二法師自恃。所以興慢。遠來問義。倚恃憍慢。不
<lb ed="X" n="0194c17"/><lb ed="R059" n="0769a11"/>好詶對。故犯。</p>
<lb ed="X" n="0194c18"/><lb ed="R059" n="0769a12"/><p xml:id="pX38p0194c1801">發隱。承上文無師佛像前受。得戒如此之難。有師
<lb ed="X" n="0194c19"/><lb ed="R059" n="0769a13"/>面面相承。得戒如此之易。則師之所係誠大。而求
<lb ed="X" n="0194c20"/><lb ed="R059" n="0769a14"/>師者當敬之如佛可也。爲師者宜體此意。慈悲指
<lb ed="X" n="0194c21"/><lb ed="R059" n="0769a15"/>示。而待之如子可也。乃內倚所學。外挾所交。起大
<lb ed="X" n="0194c22"/><lb ed="R059" n="0769a16"/>憍慢。不好答問耶。此解似順經文。而疏主所云。亦
<lb ed="X" n="0194c23"/><lb ed="R059" n="0769a17"/>是一義。恐凡夫師道不普。故師於<anchor xml:id="nkr_note_add_0194c2301" n="0194c2301"/><anchor xml:id="beg0194c2301" n="0194c2301"/>己<anchor xml:id="end0194c2301"/>。則敎乃傾心。
<lb ed="X" n="0194c24"/><lb ed="R059" n="0769a18"/>屬他徒。則有言不盡。正今疏所呵也。輕者藐物。故
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0195a" n="0195a"/>
<lb ed="X" n="0195a01"/><lb ed="R059" n="0769b01"/>不好答。惡者無慈。故不好答。慢者自高。故不好答。
<lb ed="X" n="0195a02"/><lb ed="R059" n="0769b02"/>不好答者。正前所謂隱沒顚倒也。菩薩善戒經云。
<lb ed="X" n="0195a03"/><lb ed="R059" n="0769b03"/>不犯者。若知前人是惡邪見。求覓罪過。若知不說
<lb ed="X" n="0195a04"/><lb ed="R059" n="0769b04"/>令彼調伏。若知前人不能敬順。若知鈍根。聞深義
<lb ed="X" n="0195a05"/><lb ed="R059" n="0769b05"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0195a0501" n="0195a0501"/><anchor xml:id="beg0195a0501" n="0195a0501"/>已<anchor xml:id="end0195a0501"/>。生於邪見。若知聞<anchor xml:id="nkr_note_add_0195a0502" n="0195a0502"/><anchor xml:id="beg0195a0502" n="0195a0502"/>已<anchor xml:id="end0195a0502"/>向惡人宣說。破壞正法等。</p>
<lb ed="X" n="0195a06"/><lb ed="R059" n="0769b06"/><p xml:id="pX38p0195a0601">●按此戒。菩薩心地法門戒心中慈心好說心達
<lb ed="X" n="0195a07"/><lb ed="R059" n="0769b07"/>心及敬重心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0195a08"/><lb ed="R059" n="0769b08"/><p xml:id="pX38p0195a0801">●第二十四不習學佛戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0195a09"/><lb ed="R059" n="0769b09"/><p xml:id="pX38p0195a0901">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0195a10"/><lb ed="R059" n="0769b10"/><p xml:id="pX38p0195a1001">不務所<anchor xml:id="nkr_note_orig_0195001" n="0195001"/>務。不應學者。乖出要之道。故制。七衆同犯。
<lb ed="X" n="0195a11"/><lb ed="R059" n="0769b11"/>大小不全共。菩薩常應大乘在先。不限時節。聲聞
<lb ed="X" n="0195a12"/><lb ed="R059" n="0769b12"/>五歲未滿。五法未明。若學失所非急。犯第七聚。此
<lb ed="X" n="0195a13"/><lb ed="R059" n="0769b13"/>外不制。以自修自滿故。</p>
<lb ed="X" n="0195a14"/><lb ed="R059" n="0769b14"/><p xml:id="pX38p0195a1401">發隱。言菩薩常學大乘。故制他學。聲聞則五歲未
<lb ed="X" n="0195a15"/><lb ed="R059" n="0769b15"/>滿五法未明者制。<anchor xml:id="nkr_note_add_0195a1501" n="0195a1501"/><anchor xml:id="beg0195a1501" n="0195a1501"/>已<anchor xml:id="end0195a1501"/>滿<anchor xml:id="nkr_note_add_0195a1502" n="0195a1502"/><anchor xml:id="beg0195a1502" n="0195a1502"/>已<anchor xml:id="end0195a1502"/>明者不制。繇聲聞不學
<lb ed="X" n="0195a16"/><lb ed="R059" n="0769b16"/>大乘。惟以自修者自滿也。若學大乘。道大難滿。何
<lb ed="X" n="0195a17"/><lb ed="R059" n="0769b17"/>暇他學。五歲者。經云。五夏以前。專精戒律。五夏以
<lb ed="X" n="0195a18"/><lb ed="R059" n="0769b18"/>後。方乃聽敎參禪。況復他學耶。</p>
<lb ed="X" n="0195a19"/><lb ed="R059" n="0770a01"/><p xml:id="pX38p0195a1901">○二入文<note place="inline">二</note>　初標人。二序事。</p>
<lb ed="X" n="0195a20"/><lb ed="R059" n="0770a02"/><p xml:id="pX38p0195a2001">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0195a21"/><lb ed="R059" n="0770a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0195a2101">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0195a22"/><lb ed="R059" n="0770a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0195a2201">○二序事<note place="inline">三</note>　初應學不學。二明不應學。三擧非
<lb ed="X" n="0195a23"/><lb ed="R059" n="0770a05"/>結過。</p>
<lb ed="X" n="0195a24"/><lb ed="R059" n="0770a06"/><p xml:id="pX38p0195a2401">○初應學不學。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0195b" n="0195b"/>
<lb ed="X" n="0195b01"/><lb ed="R059" n="0770a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0195b0101">有佛經律大乘法。正見。正性。正法身。而不能勤學修
<lb ed="X" n="0195b02"/><lb ed="R059" n="0770a08"/>習。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0195b03"/><lb ed="R059" n="0770a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0195b0301">有佛經律大乘法者。通擧菩薩藏。正見者。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0195002" n="0195002"/>爲萬行
<lb ed="X" n="0195b04"/><lb ed="R059" n="0770a10"/>之解。正性者。謂正因<anchor xml:id="nkr_note_orig_0195003" n="0195003"/>之性。正法者。謂正果之性。修
<lb ed="X" n="0195b05"/><lb ed="R059" n="0770a11"/>萬行從因至果。此是要知。而今反不勤學。</p>
<lb ed="X" n="0195b06"/><lb ed="R059" n="0770a12"/><p xml:id="pX38p0195b0601">發隱。正見者。對邪解說。離行之解。是爲邪解。今此
<lb ed="X" n="0195b07"/><lb ed="R059" n="0770a13"/>見是萬行之解。理事融徹。故曰正見。正性對邪因
<lb ed="X" n="0195b08"/><lb ed="R059" n="0770a14"/>說。繇邪見故。迷眞實性。發起邪因。今此性是諸佛
<lb ed="X" n="0195b09"/><lb ed="R059" n="0770a15"/>本源因地。故曰正性。正法身者。對邪果說。繇邪因
<lb ed="X" n="0195b10"/><lb ed="R059" n="0770a16"/>故。昧眞常身。復結邪果。今此法身是如來成就果
<lb ed="X" n="0195b11"/><lb ed="R059" n="0770a17"/>德。故曰正法身。要知者。不可不知之要務也。</p>
<lb ed="X" n="0195b12"/><lb ed="R059" n="0770a18"/><p xml:id="pX38p0195b1201">○二明不應學。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0195b13"/><lb ed="R059" n="0770b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0195b1301">而捨七寶。反學邪見二乘。外道俗典。阿毗曇雜論。一
<lb ed="X" n="0195b14"/><lb ed="R059" n="0770b02"/>切書記。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0195b15"/><lb ed="R059" n="0770b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0195b1501">而反學二乘外道數論等。</p>
<lb ed="X" n="0195b16"/><lb ed="R059" n="0770b04"/><p xml:id="pX38p0195b1601">發隱。七寶二義。一者殊勝。超出一切諸敎偏駁下
<lb ed="X" n="0195b17"/><lb ed="R059" n="0770b05"/>劣故。二者利濟。能與一切衆生功德法財故。邪見
<lb ed="X" n="0195b18"/><lb ed="R059" n="0770b06"/>者。通二乘以下。見旣邪。因性果法邪可知矣。二乘
<lb ed="X" n="0195b19"/><lb ed="R059" n="0770b07"/>墮偏空。外道執謬計。俗典談世務。毗曇者。此云分
<lb ed="X" n="0195b20"/><lb ed="R059" n="0770b08"/>別慧。亦云無畏。亦云總相別相。大意所說煩瑣。非
<lb ed="X" n="0195b21"/><lb ed="R059" n="0770b09"/>純一大乘故。雜論者。等一切小乘五明諸論。書記
<lb ed="X" n="0195b22"/><lb ed="R059" n="0770b10"/>者。等一切世間書籍傳記。起二乘止此。雖所得有
<lb ed="X" n="0195b23"/><lb ed="R059" n="0770b11"/>淺深優劣。對佛大乘經律皆邪見也。皆瓦礫泥沙
<lb ed="X" n="0195b24"/><lb ed="R059" n="0770b12"/>也。不知取舍。擇法之眼安在。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0195c" n="0195c"/>
<lb ed="X" n="0195c01"/><lb ed="R059" n="0770b13"/><p xml:id="pX38p0195c0101">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0195c02"/><lb ed="R059" n="0770b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0195c0201">是斷佛性。障道因緣。非行菩薩道者。若故作者。犯輕
<lb ed="X" n="0195c03"/><lb ed="R059" n="0770b15"/>垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0195c04"/><lb ed="R059" n="0770b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0195c0401">習小助大不犯。爲伏外道。讀其經書。亦不犯。菩薩
<lb ed="X" n="0195c05"/><lb ed="R059" n="0770b17"/>若撥無二乘。亦名爲犯。若學二乘法。爲欲引化二
<lb ed="X" n="0195c06"/><lb ed="R059" n="0770b18"/>乘令入大乘。不犯。</p>
<lb ed="X" n="0195c07"/><lb ed="R059" n="0771a01"/><p xml:id="pX38p0195c0701">發隱。斷佛性者。二乘枯寂。焦菩提芽。外道斷常。刳
<lb ed="X" n="0195c08"/><lb ed="R059" n="0771a02"/>正覺種。餘可例知。障道者。此邪見等內惑正解之
<lb ed="X" n="0195c09"/><lb ed="R059" n="0771a03"/>因。外亂正修之緣。遮障聖道。無繇前進也。菩薩戒
<lb ed="X" n="0195c10"/><lb ed="R059" n="0771a04"/>本云。不犯者。爲論義故。爲破於邪見故。爲知外典
<lb ed="X" n="0195c11"/><lb ed="R059" n="0771a05"/>虗妄佛法眞實故。爲知世事故等。又云。若起如是
<lb ed="X" n="0195c12"/><lb ed="R059" n="0771a06"/>見。作如是語。菩薩不應以聲聞乘相應法敎。不應
<lb ed="X" n="0195c13"/><lb ed="R059" n="0771a07"/>修學。不應受持。是染違犯。何以故。菩薩尙於外道
<lb ed="X" n="0195c14"/><lb ed="R059" n="0771a08"/>書論精勤研究。況於佛語爲令一向習小法者捨
<lb ed="X" n="0195c15"/><lb ed="R059" n="0771a09"/>彼欲故。作如是說。地藏十輪第六經云。三乘皆應
<lb ed="X" n="0195c16"/><lb ed="R059" n="0771a10"/>修學。不應憍慠。妄號大乘。謗毀聲聞獨覺乘法。我
<lb ed="X" n="0195c17"/><lb ed="R059" n="0771a11"/>先惟爲大乘法器堅修行者說如是言。惟修大乘
<lb ed="X" n="0195c18"/><lb ed="R059" n="0771a12"/>能得究竟。是故今昔說不相違。據此。則知今戒恐
<lb ed="X" n="0195c19"/><lb ed="R059" n="0771a13"/>人習小棄大故加禁制。非謂聲聞可輕鄙也。新學
<lb ed="X" n="0195c20"/><lb ed="R059" n="0771a14"/>淺知。愼無忽焉。問。前云背大向小戒。次云僻敎。此
<lb ed="X" n="0195c21"/><lb ed="R059" n="0771a15"/>云不習。後云暫念。四戒似濫。答。一以志向乖違。二
<lb ed="X" n="0195c22"/><lb ed="R059" n="0771a16"/>以敎導偏僻。三以安然習小而不思學大。四以權
<lb ed="X" n="0195c23"/><lb ed="R059" n="0771a17"/>時習小而徐圖學大。故不相濫。問。輔行云。若外學
<lb ed="X" n="0195c24"/><lb ed="R059" n="0771a18"/>者。小乘許十二時中爲伏外道一時習外。若大乘
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0196a" n="0196a"/>
<lb ed="X" n="0196a01"/><lb ed="R059" n="0771b01"/>中初心菩薩一向不許。且令進行。至六根淨位學
<lb ed="X" n="0196a02"/><lb ed="R059" n="0771b02"/>應不難。小乘許學而大乘反制者何。答此有二義。
<lb ed="X" n="0196a03"/><lb ed="R059" n="0771b03"/>一者小乘智劣。不習外不能伏外。菩薩智勝。未習
<lb ed="X" n="0196a04"/><lb ed="R059" n="0771b04"/>外時先能伏外。故不必急學也。二者菩薩學佛一
<lb ed="X" n="0196a05"/><lb ed="R059" n="0771b05"/>切智智。證智則得本。得本則兼末。亦不必急學也。
<lb ed="X" n="0196a06"/><lb ed="R059" n="0771b06"/>且令進行爲大。安可先事其餘。彼聲聞無心成佛。
<lb ed="X" n="0196a07"/><lb ed="R059" n="0771b07"/>不使之學。則終於孤陋寡聞矣。</p><p xml:id="pX38p0196a0713" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心
<lb ed="X" n="0196a08"/><lb ed="R059" n="0771b08"/>地法門戒心中願心頂心信心念心不退心大乘
<lb ed="X" n="0196a09"/><lb ed="R059" n="0771b09"/>心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0196a10"/><lb ed="R059" n="0771b10"/><p xml:id="pX38p0196a1001">●第二十五不善<anchor xml:id="nkr_note_orig_0196001" n="0196001"/>知衆戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0196a11"/><lb ed="R059" n="0771b11"/><p xml:id="pX38p0196a1101">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0196a12"/><lb ed="R059" n="0771b12"/><p xml:id="pX38p0196a1201">自損損他。故制。出家二衆同犯。大小俱制。三衆及
<lb ed="X" n="0196a13"/><lb ed="R059" n="0771b13"/>在家。旣未持衆。不制。</p>
<lb ed="X" n="0196a14"/><lb ed="R059" n="0771b14"/><p xml:id="pX38p0196a1401">發隱。三衆及在家。謂沙彌沙彌尼。式叉摩那。及在
<lb ed="X" n="0196a15"/><lb ed="R059" n="0771b15"/>家二衆也。上三衆雖出家。未執叢林事。故不制。</p>
<lb ed="X" n="0196a16"/><lb ed="R059" n="0771b16"/><p xml:id="pX38p0196a1601">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結罪。</p>
<lb ed="X" n="0196a17"/><lb ed="R059" n="0771b17"/><p xml:id="pX38p0196a1701">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0196a18"/><lb ed="R059" n="0771b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0196a1801">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0196a19"/><lb ed="R059" n="0772a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0196a1901">○二序事<note place="inline">三</note>　初出衆主。二明應。三不應。</p>
<lb ed="X" n="0196a20"/><lb ed="R059" n="0772a02"/><p xml:id="pX38p0196a2001">○初出衆主。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0196a21"/><lb ed="R059" n="0772a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0196a2101">佛滅度後。爲說法主。〔爲行法主。〕爲僧坊主。敎化主
<lb ed="X" n="0196a22"/><lb ed="R059" n="0772a04"/>坐禪主。行來主。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0196a23"/><lb ed="R059" n="0772a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0196a2301">衆主凡五種人。以初句爲兩方便。成六人。律中有
<lb ed="X" n="0196a24"/><lb ed="R059" n="0772a06"/>十四人。如律中說。此略擧六人。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0196b" n="0196b"/>
<lb ed="X" n="0196b01"/><lb ed="R059" n="0772a07"/><p xml:id="pX38p0196b0101">發隱。一本說法主下有行法主。今據疏。是說法中
<lb ed="X" n="0196b02"/><lb ed="R059" n="0772a08"/>具行法意。卽五而六也。說法行法者。口說身行。知
<lb ed="X" n="0196b03"/><lb ed="R059" n="0772a09"/>衆中佛法事也。僧坊主。知衆中安居事也。敎化主
<lb ed="X" n="0196b04"/><lb ed="R059" n="0772a10"/>知衆中勸率事也。坐禪主。知衆中習定事也。行來
<lb ed="X" n="0196b05"/><lb ed="R059" n="0772a11"/>主。知衆中乍到事也。律開十四。言六足兼。故略擧
<lb ed="X" n="0196b06"/><lb ed="R059" n="0772a12"/>也。</p>
<lb ed="X" n="0196b07"/><lb ed="R059" n="0772a13"/><p xml:id="pX38p0196b0701">○二明應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0196b08"/><lb ed="R059" n="0772a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0196b0801">應生慈心。善和鬪訟。善守三寶物。莫無度用。如自<anchor xml:id="nkr_note_add_0196b0801" n="0196b0801"/><anchor xml:id="beg0196b0801" n="0196b0801"/>己<anchor xml:id="end0196b0801"/>
<lb ed="X" n="0196b09"/><lb ed="R059" n="0772a15"/>有。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0196b10"/><lb ed="R059" n="0772a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0196b1001">應<anchor xml:id="nkr_note_orig_0196002" n="0196002"/>有三事。一事慈心。謂欲與衆生樂。二善和諍訟。
<lb ed="X" n="0196b11"/><lb ed="R059" n="0772a17"/>謂如法滅諍。諍有四。毗尼有七。應如法除滅。不得
<lb ed="X" n="0196b12"/><lb ed="R059" n="0772a18"/>差違。三善守三寶物。應事施用。不得差互。</p>
<lb ed="X" n="0196b13"/><lb ed="R059" n="0772b01"/><p xml:id="pX38p0196b1301">發隱。四諍事。謂評論諍。非言諍。犯罪諍。作事諍。七
<lb ed="X" n="0196b14"/><lb ed="R059" n="0772b02"/>毗尼。卽四分律應與現前憶念不癡等七事。應事
<lb ed="X" n="0196b15"/><lb ed="R059" n="0772b03"/>施用者。三寶物必應所當爲之事而施用之。不可
<lb ed="X" n="0196b16"/><lb ed="R059" n="0772b04"/>差互也。差互有二。一就三中不可互用。如佛物不
<lb ed="X" n="0196b17"/><lb ed="R059" n="0772b05"/>可僧用是也。二就一中亦不可互用。如飯僧物作
<lb ed="X" n="0196b18"/><lb ed="R059" n="0772b06"/>僧堂。而墮火枷地獄是也。今人有謂造佛殿物可
<lb ed="X" n="0196b19"/><lb ed="R059" n="0772b07"/>飯僧。飯僧物不可造佛殿。謬也。若爾。則僧尊於佛。
<lb ed="X" n="0196b20"/><lb ed="R059" n="0772b08"/>佛不及僧耶。愼之。問。造殿造像有餘財。當云何用。
<lb ed="X" n="0196b21"/><lb ed="R059" n="0772b09"/>答。佛殿餘作佛像得。佛像餘作佛前供器得。但不
<lb ed="X" n="0196b22"/><lb ed="R059" n="0772b10"/>可以佛殿餘作菩薩殿。以佛像餘作菩薩像。降下
<lb ed="X" n="0196b23"/><lb ed="R059" n="0772b11"/>可知矣。</p>
<lb ed="X" n="0196b24"/><lb ed="R059" n="0772b12"/><p xml:id="pX38p0196b2401">○三不應。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0196c" n="0196c"/>
<lb ed="X" n="0196c01"/><lb ed="R059" n="0772b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0196c0101">而反亂衆<g ref="#CB00840">𩰖</g>諍。恣心用三寶物者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0196c02"/><lb ed="R059" n="0772b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0196c0201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0196003" n="0196003"/>但擧後兩句。不擧不生慈心。此二事卽是無慈。</p>
<lb ed="X" n="0196c03"/><lb ed="R059" n="0772b15"/><p xml:id="pX38p0196c0301">發隱。慈心向下。必護安大衆故。慈心向上。必善守
<lb ed="X" n="0196c04"/><lb ed="R059" n="0772b16"/>三寶物故。</p>
<lb ed="X" n="0196c05"/><lb ed="R059" n="0772b17"/><p xml:id="pX38p0196c0501">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0196c06"/><lb ed="R059" n="0772b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0196c0601">犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0196c07"/><lb ed="R059" n="0773a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0196c0701">發隱。</p><p xml:id="pX38p0196c0703" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門戒心中慈心護心
<lb ed="X" n="0196c08"/><lb ed="R059" n="0773a02"/>益心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0196c09"/><lb ed="R059" n="0773a03"/><p xml:id="pX38p0196c0901">●第二十六獨受利養戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0196c10"/><lb ed="R059" n="0773a04"/><p xml:id="pX38p0196c1001">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0196c11"/><lb ed="R059" n="0773a05"/><p xml:id="pX38p0196c1101">僧次請僧。不問客舊等皆有分。而舊人獨受。不以
<lb ed="X" n="0196c12"/><lb ed="R059" n="0773a06"/>分客。乖施主心。貪利故制。此戒出家二衆同犯。大
<lb ed="X" n="0196c13"/><lb ed="R059" n="0773a07"/>小俱制。三衆及在家未知僧事。不制。</p>
<lb ed="X" n="0196c14"/><lb ed="R059" n="0773a08"/><p xml:id="pX38p0196c1401">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結罪。</p>
<lb ed="X" n="0196c15"/><lb ed="R059" n="0773a09"/><p xml:id="pX38p0196c1501">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0196c16"/><lb ed="R059" n="0773a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0196c1601">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0196c17"/><lb ed="R059" n="0773a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0196c1701">○二序事<note place="inline">三</note>　初客至。二明應。三不應。</p>
<lb ed="X" n="0196c18"/><lb ed="R059" n="0773a12"/><p xml:id="pX38p0196c1801">○初客至。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0196c19"/><lb ed="R059" n="0773a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0196c1901">先在僧坊中住。後見客菩薩比丘來入僧坊。舍宅城
<lb ed="X" n="0196c20"/><lb ed="R059" n="0773a14"/>邑。若國王宅舍中。乃至夏坐安居處。及大會中。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0196c21"/><lb ed="R059" n="0773a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0196c2101">文中雖道菩薩比丘。若聲聞僧預利養分。亦同其
<lb ed="X" n="0196c22"/><lb ed="R059" n="0773a16"/>例。</p>
<lb ed="X" n="0196c23"/><lb ed="R059" n="0773a17"/><p xml:id="pX38p0196c2301">發隱。國王宅舍者。國王造宅舍安僧也。</p>
<lb ed="X" n="0196c24"/><lb ed="R059" n="0773a18"/><p xml:id="pX38p0196c2401">○二明應<note place="inline">二</note>　初應禮接供給。二應依次差僧。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0197a" n="0197a"/>
<lb ed="X" n="0197a01"/><lb ed="R059" n="0773b01"/><p xml:id="pX38p0197a0101">○初應禮接供給。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197a02"/><lb ed="R059" n="0773b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0197a0201">先住僧應迎來送去。飮食供養。房舍臥具。繩牀木牀。
<lb ed="X" n="0197a03"/><lb ed="R059" n="0773b03"/>事事給與。若無物。應賣自身。及男女身。割自身肉賣。
<lb ed="X" n="0197a04"/><lb ed="R059" n="0773b04"/>供給所須。悉以與之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197a05"/><lb ed="R059" n="0773b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0197a0501">言賣身供給。擧況之辭。</p>
<lb ed="X" n="0197a06"/><lb ed="R059" n="0773b06"/><p xml:id="pX38p0197a0601">發隱。事鈔云。僧食十方普同。而人情用心不等。或
<lb ed="X" n="0197a07"/><lb ed="R059" n="0773b07"/>有閉門限礙客僧者。不亦<g ref="#CB07416">蚩</g>乎。違諸佛之敎。損檀
<lb ed="X" n="0197a08"/><lb ed="R059" n="0773b08"/>越之福。傷一時衆情。塞十方僧路。佛藏經云。如來
<lb ed="X" n="0197a09"/><lb ed="R059" n="0773b09"/>白毫相中一分光明。供一切出家弟子亦不能盡。
<lb ed="X" n="0197a10"/><lb ed="R059" n="0773b10"/>可憂乏少而獨食哉。問。出家無子。不畜奴婢。焉得
<lb ed="X" n="0197a11"/><lb ed="R059" n="0773b11"/>有男女可賣。答。僧尼若有徒衆未剃髮者。皆得稱
<lb ed="X" n="0197a12"/><lb ed="R059" n="0773b12"/>男女也。</p>
<lb ed="X" n="0197a13"/><lb ed="R059" n="0773b13"/><p xml:id="pX38p0197a1301">○二應依次差僧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197a14"/><lb ed="R059" n="0773b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0197a1401">若有檀越來請衆僧。客僧有利養分。僧坊主應次第
<lb ed="X" n="0197a15"/><lb ed="R059" n="0773b15"/>差客僧受請。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197a16"/><lb ed="R059" n="0773b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0197a1601">發隱。一切外來十方行脚。皆名客僧。俱應次第差
<lb ed="X" n="0197a17"/><lb ed="R059" n="0773b17"/>赴。</p>
<lb ed="X" n="0197a18"/><lb ed="R059" n="0773b18"/><p xml:id="pX38p0197a1801">○三不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197a19"/><lb ed="R059" n="0774a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0197a1901">而先住僧獨受請。而不差客僧者。僧坊主得無量罪。
<lb ed="X" n="0197a20"/><lb ed="R059" n="0774a02"/>畜生無異。非沙門。非釋義姓。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197a21"/><lb ed="R059" n="0774a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0197a2101">不應中<anchor xml:id="nkr_note_add_0197a2101" n="0197a2101"/><anchor xml:id="beg0197a2101" n="0197a2101"/>但<anchor xml:id="end0197a2101"/>擧不次差僧。據後以兼前。若不與僧物
<lb ed="X" n="0197a22"/><lb ed="R059" n="0774a04"/>分。不迎接。亦同此制。若知僧次的至彼人。不差。而
<lb ed="X" n="0197a23"/><lb ed="R059" n="0774a05"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0197001" n="0197001"/>舊但犯輕垢。以臨差時。界外或有來者。未專有分
<lb ed="X" n="0197a24"/><lb ed="R059" n="0774a06"/>故。差竟。而舊與餘人。餘人知爾。能差及所差。並是
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0197b" n="0197b"/>
<lb ed="X" n="0197b01"/><lb ed="R059" n="0774a07"/>盜方便。後得施家食<g ref="#CB01321">䞋</g>五錢入手各結重。畜生無
<lb ed="X" n="0197b02"/><lb ed="R059" n="0774a08"/>異。</p>
<lb ed="X" n="0197b03"/><lb ed="R059" n="0774a09"/><p xml:id="pX38p0197b0301">發隱。明知僧次至彼。而不差赴。舊住但得輕垢。所
<lb ed="X" n="0197b04"/><lb ed="R059" n="0774a10"/>以者何。以臨差時。恐界外更有十方僧至。向的至
<lb ed="X" n="0197b05"/><lb ed="R059" n="0774a11"/>或應讓彼。未有專分。故不差罪但止輕垢。若界外
<lb ed="X" n="0197b06"/><lb ed="R059" n="0774a12"/>無人更來。是差<anchor xml:id="nkr_note_add_0197b0601" n="0197b0601"/><anchor xml:id="beg0197b0601" n="0197b0601"/>已<anchor xml:id="end0197b0601"/>竟。應差的至。而舊主乃不與彼。
<lb ed="X" n="0197b07"/><lb ed="R059" n="0774a13"/>故與餘人。與者受者明知故犯。雖非正盜。準盜前
<lb ed="X" n="0197b08"/><lb ed="R059" n="0774a14"/>方便。得<g ref="#CB01321">䞋</g>五錢之後則成重矣。知有利不知有義。
<lb ed="X" n="0197b09"/><lb ed="R059" n="0774a15"/>是畜生而<anchor xml:id="nkr_note_add_0197b0901" n="0197b0901"/><anchor xml:id="beg0197b0901" n="0197b0901"/>已<anchor xml:id="end0197b0901"/>矣。沙門云乎哉。釋種云乎哉。按佛在
<lb ed="X" n="0197b10"/><lb ed="R059" n="0774a16"/>世日。王臣居士詣佛精舍請佛及僧。或普請。或限
<lb ed="X" n="0197b11"/><lb ed="R059" n="0774a17"/>請。限請。故依次差僧。今無此事。但檀越所施若食
<lb ed="X" n="0197b12"/><lb ed="R059" n="0774a18"/>若衣若<g ref="#CB01321">䞋</g>。普同舊住十方平等不二。卽合佛制。如
<lb ed="X" n="0197b13"/><lb ed="R059" n="0774b01"/>主厚而客薄。或內有而外無。則畜生之誡。佛言昭
<lb ed="X" n="0197b14"/><lb ed="R059" n="0774b02"/>灼。杲如日星。可不畏歟。</p>
<lb ed="X" n="0197b15"/><lb ed="R059" n="0774b03"/><p xml:id="pX38p0197b1501">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197b16"/><lb ed="R059" n="0774b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0197b1601">犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197b17"/><lb ed="R059" n="0774b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0197b1701">或云此爲不差僧次戒。差僧次有六種。如律中說。</p>
<lb ed="X" n="0197b18"/><lb ed="R059" n="0774b06"/><p xml:id="pX38p0197b1801">發隱。不差卽獨受。但不差狹而獨受廣。故以獨受
<lb ed="X" n="0197b19"/><lb ed="R059" n="0774b07"/>標名也。此結罪該前不差僧次不與僧物言也。</p><p xml:id="pX38p0197b1919" cb:place="inline">●
<lb ed="X" n="0197b20"/><lb ed="R059" n="0774b08"/>按此戒。菩薩心地法門戒心中喜心慈心同心及
<lb ed="X" n="0197b21"/><lb ed="R059" n="0774b09"/>平等心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0197b22"/><lb ed="R059" n="0774b10"/><p xml:id="pX38p0197b2201">●第二十七受別請戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0197b23"/><lb ed="R059" n="0774b11"/><p xml:id="pX38p0197b2301">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0197b24"/><lb ed="R059" n="0774b12"/><p xml:id="pX38p0197b2401">各受別請。則施主不請十方僧。使施主失平等心
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0197c" n="0197c"/>
<lb ed="X" n="0197c01"/><lb ed="R059" n="0774b13"/>功德。十方僧失常利施。故制。出家五衆同犯。在家
<lb ed="X" n="0197c02"/><lb ed="R059" n="0774b14"/>二衆無此利。未制大小乘不同。菩薩僧。一云凡齋
<lb ed="X" n="0197c03"/><lb ed="R059" n="0774b15"/>會利施悉斷別請。若請受戒說法。見機或比智知
<lb ed="X" n="0197c04"/><lb ed="R059" n="0774b16"/>此人無我則不營功德。如此等不制。二云從四人
<lb ed="X" n="0197c05"/><lb ed="R059" n="0774b17"/>以上。有一僧次不犯。都無者被制。文意似前解。</p>
<lb ed="X" n="0197c06"/><lb ed="R059" n="0774b18"/><p xml:id="pX38p0197c0601">發隱。菩薩僧可受別請有二義。一者或請我爲弘
<lb ed="X" n="0197c07"/><lb ed="R059" n="0775a01"/>揚戒法。或見此人機宜必得我乃能成就所作功
<lb ed="X" n="0197c08"/><lb ed="R059" n="0775a02"/>德。俱不犯也。二者所請四人內。有一人合於僧次。
<lb ed="X" n="0197c09"/><lb ed="R059" n="0775a03"/>亦不犯也。似前解。言前解於文意爲正也。或比智
<lb ed="X" n="0197c10"/><lb ed="R059" n="0775a04"/>三字疑當在前。言以智比度。見其機宜也。</p>
<lb ed="X" n="0197c11"/><lb ed="R059" n="0775a05"/><p xml:id="pX38p0197c1101">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三結罪。</p>
<lb ed="X" n="0197c12"/><lb ed="R059" n="0775a06"/><p xml:id="pX38p0197c1201">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197c13"/><lb ed="R059" n="0775a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0197c1301">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197c14"/><lb ed="R059" n="0775a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0197c1401">○二序事<note place="inline">三</note>　初標不應。二釋不應。三結不應。</p>
<lb ed="X" n="0197c15"/><lb ed="R059" n="0775a09"/><p xml:id="pX38p0197c1501">○初標不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197c16"/><lb ed="R059" n="0775a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0197c1601">一切不得受別請。利養入<anchor xml:id="nkr_note_add_0197c1601" n="0197c1601"/><anchor xml:id="beg0197c1601" n="0197c1601"/>己<anchor xml:id="end0197c1601"/>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197c17"/><lb ed="R059" n="0775a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0197c1701">發隱。種種別請皆不可受。而納利入<anchor xml:id="nkr_note_add_0197c1701" n="0197c1701"/><anchor xml:id="beg0197c1701" n="0197c1701"/>己<anchor xml:id="end0197c1701"/>。</p>
<lb ed="X" n="0197c18"/><lb ed="R059" n="0775a12"/><p xml:id="pX38p0197c1801">○二釋不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197c19"/><lb ed="R059" n="0775a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0197c1901">而此利養屬十方僧。而別受請。卽是取十方僧物入
<lb ed="X" n="0197c20"/><lb ed="R059" n="0775a14"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0197c2001" n="0197c2001"/><anchor xml:id="beg0197c2001" n="0197c2001"/>己<anchor xml:id="end0197c2001"/>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0197c21"/><lb ed="R059" n="0775a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0197c2101">施主修福。法應廣普。當知利施本通十方。繇汝別
<lb ed="X" n="0197c22"/><lb ed="R059" n="0775a16"/>受。故十方不得。遠有奪十方之義。是故不應。</p>
<lb ed="X" n="0197c23"/><lb ed="R059" n="0775a17"/><p xml:id="pX38p0197c2301">發隱。承上文所以不可受者。此利養雖出施主。而
<lb ed="X" n="0197c24"/><lb ed="R059" n="0775a18"/>施主修福之法不應偏私。則一切利養皆十方衆
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0198a" n="0198a"/>
<lb ed="X" n="0198a01"/><lb ed="R059" n="0775b01"/>僧所共之物。安可擅取。</p>
<lb ed="X" n="0198a02"/><lb ed="R059" n="0775b02"/><p xml:id="pX38p0198a0201">○三結不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198a03"/><lb ed="R059" n="0775b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0198a0301">及八福田中諸佛聖人一一師僧父母病人物。自<anchor xml:id="nkr_note_add_0198a0301" n="0198a0301"/><anchor xml:id="beg0198a0301" n="0198a0301"/>己<anchor xml:id="end0198a0301"/>
<lb ed="X" n="0198a04"/><lb ed="R059" n="0775b04"/>用故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198a05"/><lb ed="R059" n="0775b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0198a0501">八福田並有應得僧次義。如佛應迹爲僧等。八福
<lb ed="X" n="0198a06"/><lb ed="R059" n="0775b06"/>田者。一佛。二聖人。三和尙。四闍黎。五僧六父。七母。
<lb ed="X" n="0198a07"/><lb ed="R059" n="0775b07"/>八病人。然三藏中佛恒受別請而不名犯。一佛是
<lb ed="X" n="0198a08"/><lb ed="R059" n="0775b08"/>上福田。不減等心之福。二此土祇有一佛。無有奪
<lb ed="X" n="0198a09"/><lb ed="R059" n="0775b09"/>餘<anchor xml:id="nkr_note_orig_0198001" n="0198001"/>衆義。</p>
<lb ed="X" n="0198a10"/><lb ed="R059" n="0775b10"/><p xml:id="pX38p0198a1001">發隱。及字承上。此利養不但取十方僧物。亦取八
<lb ed="X" n="0198a11"/><lb ed="R059" n="0775b11"/>福田物也。並有僧次義者。出其繇也。言此八人俱
<lb ed="X" n="0198a12"/><lb ed="R059" n="0775b12"/>有入僧次之理。如佛亦可應化作僧。餘應例知也。
<lb ed="X" n="0198a13"/><lb ed="R059" n="0775b13"/>等心者。請佛卽請一切也。此土一佛者。佛如王。普
<lb ed="X" n="0198a14"/><lb ed="R059" n="0775b14"/>天之下。莫非王物。豈有奪餘人物之義耶。</p>
<lb ed="X" n="0198a15"/><lb ed="R059" n="0775b15"/><p xml:id="pX38p0198a1501">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198a16"/><lb ed="R059" n="0775b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0198a1601">犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198a17"/><lb ed="R059" n="0775b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0198a1701">發隱。</p><p xml:id="pX38p0198a1703" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門戒心中慈心施心
<lb ed="X" n="0198a18"/><lb ed="R059" n="0775b18"/>益心同心及孝順心平等心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0198a19"/><lb ed="R059" n="0776a01"/><p xml:id="pX38p0198a1901">●第二十八別請僧戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0198a20"/><lb ed="R059" n="0776a02"/><p xml:id="pX38p0198a2001">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0198a21"/><lb ed="R059" n="0776a03"/><p xml:id="pX38p0198a2101">分別是田非田。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0198002" n="0198002"/>如經德王品。當知<anchor xml:id="nkr_note_orig_0198003" n="0198003"/>自心則爲狹劣。
<lb ed="X" n="0198a22"/><lb ed="R059" n="0776a04"/>失平等心。七衆同犯。大小乘不全共。道俗菩薩請
<lb ed="X" n="0198a23"/><lb ed="R059" n="0776a05"/>僧齋會。一云都不得別請。悉應僧次。的請一人便
<lb ed="X" n="0198a24"/><lb ed="R059" n="0776a06"/>犯。二云一食處。莫問人數多少。止請一僧次便不
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0198b" n="0198b"/>
<lb ed="X" n="0198b01"/><lb ed="R059" n="0776a07"/>犯。都無則制。若悉請者益善。文意似如前解。</p>
<lb ed="X" n="0198b02"/><lb ed="R059" n="0776a08"/><p xml:id="pX38p0198b0201">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三經罪。</p>
<lb ed="X" n="0198b03"/><lb ed="R059" n="0776a09"/><p xml:id="pX38p0198b0301">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198b04"/><lb ed="R059" n="0776a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0198b0401">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198b05"/><lb ed="R059" n="0776a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0198b0501">○二序事<note place="inline">三</note>　初標應。二釋應。三不應。</p>
<lb ed="X" n="0198b06"/><lb ed="R059" n="0776a12"/><p xml:id="pX38p0198b0601">○初標應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198b07"/><lb ed="R059" n="0776a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0198b0701">有出家菩薩。在家菩薩。及一切檀越請僧福田求願
<lb ed="X" n="0198b08"/><lb ed="R059" n="0776a14"/>之時。應入僧坊。問知事人。今欲請僧求願。知事報言
<lb ed="X" n="0198b09"/><lb ed="R059" n="0776a15"/>次第請者。卽得十方賢聖僧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198b10"/><lb ed="R059" n="0776a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0198b1001">發隱。卽得賢聖有二義。一者聖凡難測。不揀擇卽
<lb ed="X" n="0198b11"/><lb ed="R059" n="0776a17"/>得揀擇卽不得。二者但依僧次請。卽凡夫僧是名
<lb ed="X" n="0198b12"/><lb ed="R059" n="0776a18"/>賢聖。</p>
<lb ed="X" n="0198b13"/><lb ed="R059" n="0776b01"/><p xml:id="pX38p0198b1301">○二釋應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198b14"/><lb ed="R059" n="0776b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0198b1401">而世人別論五百羅漢菩薩僧。不如僧次一凡夫僧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198b15"/><lb ed="R059" n="0776b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0198b1501">明次請雖得凡僧。有勝的請聖僧也。他云五百羅
<lb ed="X" n="0198b16"/><lb ed="R059" n="0776b04"/>漢不及一凡僧。此就心邊。不論田也。</p>
<lb ed="X" n="0198b17"/><lb ed="R059" n="0776b05"/><p xml:id="pX38p0198b1701">發隱。四十二章經。自飯惡人。乃至如來。福德勝劣
<lb ed="X" n="0198b18"/><lb ed="R059" n="0776b06"/>天壤。此論田也。今經所云。是論心也。隨時取重。不
<lb ed="X" n="0198b19"/><lb ed="R059" n="0776b07"/>相礙故。然此聖不如凡。論平等設供耳。非論求師
<lb ed="X" n="0198b20"/><lb ed="R059" n="0776b08"/>也。求師則趨明捨闇。親賢遠愚。具眼參方。何可不
<lb ed="X" n="0198b21"/><lb ed="R059" n="0776b09"/>擇。</p>
<lb ed="X" n="0198b22"/><lb ed="R059" n="0776b10"/><p xml:id="pX38p0198b2201">○三不應。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198b23"/><lb ed="R059" n="0776b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0198b2301">若別請僧者。是外道法。七佛無別請法。不順孝道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198b24"/><lb ed="R059" n="0776b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0198b2401">不應同外道異法。不隨佛敎。卽乘孝道。七佛者。並
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0198c" n="0198c"/>
<lb ed="X" n="0198c01"/><lb ed="R059" n="0776b13"/>在此土應化。跡在百劫之內。長壽天皆所曾見。故
<lb ed="X" n="0198c02"/><lb ed="R059" n="0776b14"/>多引七佛證義。欲使信者易明。過去九十劫。初有
<lb ed="X" n="0198c03"/><lb ed="R059" n="0776b15"/>一佛名毗婆尸。亦言維衛。中間諸劫無佛。至三十
<lb ed="X" n="0198c04"/><lb ed="R059" n="0776b16"/>一劫有兩佛。一名尸棄。二名毗舍婆。亦言隨<anchor xml:id="nkr_note_orig_0198004" n="0198004"/>比。第
<lb ed="X" n="0198c05"/><lb ed="R059" n="0776b17"/>九十一劫名賢劫。千佛應出。四佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0198c0501" n="0198c0501"/><anchor xml:id="beg0198c0501" n="0198c0501"/>已<anchor xml:id="end0198c0501"/>過。一拘留孫。
<lb ed="X" n="0198c06"/><lb ed="R059" n="0776b18"/>二拘那含牟尼。三迦葉。四釋迦牟尼也。</p>
<lb ed="X" n="0198c07"/><lb ed="R059" n="0777a01"/><p xml:id="pX38p0198c0701">發隱。不隨佛敎者。依僧次請。七佛定法。不遵佛敎。
<lb ed="X" n="0198c08"/><lb ed="R059" n="0777a02"/>是忤逆也。又平等視僧。皆應恭敬。有所揀擇。是猶
<lb ed="X" n="0198c09"/><lb ed="R059" n="0777a03"/>敬父慢母。豈不乖於孝道。</p>
<lb ed="X" n="0198c10"/><lb ed="R059" n="0777a04"/><p xml:id="pX38p0198c1001">○三結罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198c11"/><lb ed="R059" n="0777a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0198c1101">若故別請僧者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0198c12"/><lb ed="R059" n="0777a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0198c1201">發隱。</p><p xml:id="pX38p0198c1203" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門戒心中信心無相
<lb ed="X" n="0198c13"/><lb ed="R059" n="0777a07"/>心及平等心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0198c14"/><lb ed="R059" n="0777a08"/><p xml:id="pX38p0198c1401">●第二十九邪命自活戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0198c15"/><lb ed="R059" n="0777a09"/><p xml:id="pX38p0198c1501">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0198c16"/><lb ed="R059" n="0777a10"/><p xml:id="pX38p0198c1601">大論云。貪心發身口。名爲邪命。文列七事。例同者
<lb ed="X" n="0198c17"/><lb ed="R059" n="0777a11"/>皆犯。乘淨命也。</p>
<lb ed="X" n="0198c18"/><lb ed="R059" n="0777a12"/><p xml:id="pX38p0198c1801">發隱。貪起於心。本也。發於身。則妄爲資身之<g ref="#CB15081">䇿</g>。發
<lb ed="X" n="0198c19"/><lb ed="R059" n="0777a13"/>於口。則曲爲餬口之計。皆邪命自活也。淨命者。一
<lb ed="X" n="0198c20"/><lb ed="R059" n="0777a14"/>深山草菓。二常行乞食。三檀越送供。四隨大衆食。
<lb ed="X" n="0198c21"/><lb ed="R059" n="0777a15"/>以此活命。無所染汙。故曰淨命。違背此法。乖淨命
<lb ed="X" n="0198c22"/><lb ed="R059" n="0777a16"/>也。</p>
<lb ed="X" n="0198c23"/><lb ed="R059" n="0777a17"/><p xml:id="pX38p0198c2301">○二入文<note place="inline">二</note>　初標人。二序事。</p>
<lb ed="X" n="0198c24"/><lb ed="R059" n="0777a18"/><p xml:id="pX38p0198c2401">○初標人。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0199a" n="0199a"/>
<lb ed="X" n="0199a01"/><lb ed="R059" n="0777b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0199a0101">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199a02"/><lb ed="R059" n="0777b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0199a0201">○二序事<note place="inline">三</note>　初明惡心。二列七事。三擧非結過。</p>
<lb ed="X" n="0199a03"/><lb ed="R059" n="0777b03"/><p xml:id="pX38p0199a0301">○初明惡心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199a04"/><lb ed="R059" n="0777b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0199a0401">以惡心故。爲利養。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199a05"/><lb ed="R059" n="0777b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0199a0501">揀非見機益物。</p>
<lb ed="X" n="0199a06"/><lb ed="R059" n="0777b06"/><p xml:id="pX38p0199a0601">發隱。先明作此邪命者以何心爲何事。今言是以
<lb ed="X" n="0199a07"/><lb ed="R059" n="0777b07"/>惡心爲利養也。則知以善心爲善事者不犯矣。故
<lb ed="X" n="0199a08"/><lb ed="R059" n="0777b08"/>曰揀非見機益物也。</p>
<lb ed="X" n="0199a09"/><lb ed="R059" n="0777b09"/><p xml:id="pX38p0199a0901">○二列七事。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199a10"/><lb ed="R059" n="0777b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0199a1001">販賣男女色。自手作食。自磨自舂。占相男女。解夢吉
<lb ed="X" n="0199a11"/><lb ed="R059" n="0777b11"/>凶。是男是女。呪術工巧調鷹方法。和合百種毒藥。千
<lb ed="X" n="0199a12"/><lb ed="R059" n="0777b12"/>種毒藥。蛇毒生金銀毒。蟲毒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199a13"/><lb ed="R059" n="0777b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0199a1301">發隱。分析解釋。見下文疏中。</p>
<lb ed="X" n="0199a14"/><lb ed="R059" n="0777b14"/><p xml:id="pX38p0199a1401">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199a15"/><lb ed="R059" n="0777b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0199a1501">都無慈憫心。無孝順心。若故作者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199a16"/><lb ed="R059" n="0777b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0199a1601">卽是無慈故犯。聲聞邪命。凡有四食。方仰及下等
<lb ed="X" n="0199a17"/><lb ed="R059" n="0777b17"/>四。此中五事通前四食。一販<anchor xml:id="nkr_note_orig_0199001" n="0199001"/>賣女色。二手自作食。
<lb ed="X" n="0199a18"/><lb ed="R059" n="0777b18"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0199002" n="0199002"/>通制道俗。三相吉凶。俗人如相以自活不犯。道一
<lb ed="X" n="0199a19"/><lb ed="R059" n="0778a01"/>向制。四呪術五工巧。六調鷹方法。此三事於物無
<lb ed="X" n="0199a20"/><lb ed="R059" n="0778a02"/>侵。如法自活。在家不制。出家悉斷。若淨治救。無所
<lb ed="X" n="0199a21"/><lb ed="R059" n="0778a03"/>希望。不犯。出家亦開。七和合藥毒殺人。犯罪。</p>
<lb ed="X" n="0199a22"/><lb ed="R059" n="0778a04"/><p xml:id="pX38p0199a2201">發隱。慈憫則視物猶<anchor xml:id="nkr_note_add_0199a2201" n="0199a2201"/><anchor xml:id="beg0199a2201" n="0199a2201"/>己<anchor xml:id="end0199a2201"/>。何忍以活<anchor xml:id="nkr_note_add_0199a2202" n="0199a2202"/><anchor xml:id="beg0199a2202" n="0199a2202"/>己<anchor xml:id="end0199a2202"/>身故而損物。
<lb ed="X" n="0199a23"/><lb ed="R059" n="0778a05"/>孝順則視衆生猶吾父母。何忍以活子身故而傷
<lb ed="X" n="0199a24"/><lb ed="R059" n="0778a06"/>親。無慈孝心。<anchor xml:id="nkr_note_add_0199a2401" n="0199a2401"/><anchor xml:id="beg0199a2401" n="0199a2401"/>但<anchor xml:id="end0199a2401"/>知自活。安所顧念。疏止云無慈故
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0199b" n="0199b"/>
<lb ed="X" n="0199b01"/><lb ed="R059" n="0778a07"/>犯者。順上憫下。總名慈也。聲聞四邪命者。智論中
<lb ed="X" n="0199b02"/><lb ed="R059" n="0778a08"/>目連乞食。答梵志女淨目所問。一方口食。謂干謁
<lb ed="X" n="0199b03"/><lb ed="R059" n="0778a09"/>四方。二維口食。謂種種術數。三仰口食。謂仰觀星
<lb ed="X" n="0199b04"/><lb ed="R059" n="0778a10"/>宿。四下口食。謂栽植田園。皆非僧食正命也。三事
<lb ed="X" n="0199b05"/><lb ed="R059" n="0778a11"/>於物無侵者。蓋呪術通乎濟難。工巧兼乎醫藥。調
<lb ed="X" n="0199b06"/><lb ed="R059" n="0778a12"/>鷹止是遊戲。故云如法。若以呪助邪。以藥傷人。以
<lb ed="X" n="0199b07"/><lb ed="R059" n="0778a13"/>鷹畋獵。則非法矣。當有大過。豈得不犯。出家亦開
<lb ed="X" n="0199b08"/><lb ed="R059" n="0778a14"/>者。如上事淸淨治救。益物爲務。無求利心者。亦開
<lb ed="X" n="0199b09"/><lb ed="R059" n="0778a15"/>許也。又智論云。五種邪命。以無漏智慧捨離。是爲
<lb ed="X" n="0199b10"/><lb ed="R059" n="0778a16"/>正命。一爲利養故。詐現<anchor xml:id="nkr_note_add_0199b1001" n="0199b1001"/><anchor xml:id="beg0199b1001" n="0199b1001"/>奇<anchor xml:id="end0199b1001"/>特。二爲利養故。自說功
<lb ed="X" n="0199b11"/><lb ed="R059" n="0778a17"/>能。三爲利養故。占相吉凶。四爲利養故。高聲現威。
<lb ed="X" n="0199b12"/><lb ed="R059" n="0778a18"/>令人畏敬。五爲利養故。稱說所得供養以動人心。
<lb ed="X" n="0199b13"/><lb ed="R059" n="0778b01"/>邪因緣活命。是爲邪命。</p><p xml:id="pX38p0199b1310" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門
<lb ed="X" n="0199b14"/><lb ed="R059" n="0778b02"/>戒心中慈心及孝順心淸淨心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0199b15"/><lb ed="R059" n="0778b03"/><p xml:id="pX38p0199b1501">●第三十不敬時戒<note place="inline">二</note>　初擧略。二入文。</p>
<lb ed="X" n="0199b16"/><lb ed="R059" n="0778b04"/><p xml:id="pX38p0199b1601">○初擧略。</p>
<lb ed="X" n="0199b17"/><lb ed="R059" n="0778b05"/><p xml:id="pX38p0199b1701">三齋六齋。盡是鬼神得力之日。此日宜修善。福過
<lb ed="X" n="0199b18"/><lb ed="R059" n="0778b06"/>餘日。而今於好時虧慢更犯。隨所犯事。隨篇結罪。
<lb ed="X" n="0199b19"/><lb ed="R059" n="0778b07"/>此時此日。不應不知。加一戒。一云七衆俱制。皆應
<lb ed="X" n="0199b20"/><lb ed="R059" n="0778b08"/>敬時。二云但制在家。年三長齋。月六齊。本爲在家。
<lb ed="X" n="0199b21"/><lb ed="R059" n="0778b09"/>出家盡壽持齋。不論節時。</p>
<lb ed="X" n="0199b22"/><lb ed="R059" n="0778b10"/><p xml:id="pX38p0199b2201">發隱。年三月者。正五九也。<name role="" type="person">毗沙門天王</name>分鎭南贍
<lb ed="X" n="0199b23"/><lb ed="R059" n="0778b11"/>部洲之月也。月六日者。初八二十三天王使者。十
<lb ed="X" n="0199b24"/><lb ed="R059" n="0778b12"/>四二十九天王太子。月望月晦天王自身。遞相巡
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0199c" n="0199c"/>
<lb ed="X" n="0199c01"/><lb ed="R059" n="0778b13"/>狩之日也。考較善惡。良在於斯。故云鬼神得力也。
<lb ed="X" n="0199c02"/><lb ed="R059" n="0778b14"/>好時不知。忽慢之甚。故加一戒。又此戒本在家所
<lb ed="X" n="0199c03"/><lb ed="R059" n="0778b15"/>持。出家盡壽持齋。何分月日。</p>
<lb ed="X" n="0199c04"/><lb ed="R059" n="0778b16"/><p xml:id="pX38p0199c0401">○二入文<note place="inline">三</note>　初標人。二序事。三總結第三段。</p>
<lb ed="X" n="0199c05"/><lb ed="R059" n="0778b17"/><p xml:id="pX38p0199c0501">○初標人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199c06"/><lb ed="R059" n="0778b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0199c0601">若佛子。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199c07"/><lb ed="R059" n="0779a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0199c0701">○二序事<note place="inline">三</note>　初總擧犯戒。二所敬之時。三擧非
<lb ed="X" n="0199c08"/><lb ed="R059" n="0779a02"/>結過。</p>
<lb ed="X" n="0199c09"/><lb ed="R059" n="0779a03"/><p xml:id="pX38p0199c0901">○初總擧犯戒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199c10"/><lb ed="R059" n="0779a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0199c1001">以惡心故。自身謗三寶。詐現親附。口便說空。行在有
<lb ed="X" n="0199c11"/><lb ed="R059" n="0779a05"/>中。經理白衣。爲白衣通致男女。交會婬色。作諸縛著。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199c12"/><lb ed="R059" n="0779a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0199c1201">凡有所犯。皆言行相違乖反正眞。皆謗三寶。</p>
<lb ed="X" n="0199c13"/><lb ed="R059" n="0779a07"/><p xml:id="pX38p0199c1301">發隱。惡心者。在三寶中不生好心。假現親從。實懷
<lb ed="X" n="0199c14"/><lb ed="R059" n="0779a08"/>毀謗。發言則口口談空。素履則時時行有。交通白
<lb ed="X" n="0199c15"/><lb ed="R059" n="0779a09"/>衣。不恥穢業。此等犯戒之人。於諸好時。應當瞥起
<lb ed="X" n="0199c16"/><lb ed="R059" n="0779a10"/>慚惶。稍自修戢。而復漫不介意。如下所云。一本謗
<lb ed="X" n="0199c17"/><lb ed="R059" n="0779a11"/>作傍。</p>
<lb ed="X" n="0199c18"/><lb ed="R059" n="0779a12"/><p xml:id="pX38p0199c1801">○二所敬之時。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199c19"/><lb ed="R059" n="0779a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0199c1901">於六齋日。年三長齋月。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199c20"/><lb ed="R059" n="0779a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0199c2001">謂六齋三長齋等。</p>
<lb ed="X" n="0199c21"/><lb ed="R059" n="0779a15"/><p xml:id="pX38p0199c2101">發隱。等者。等取餘好時。如佛示生成道歡喜自恣
<lb ed="X" n="0199c22"/><lb ed="R059" n="0779a16"/>等。</p>
<lb ed="X" n="0199c23"/><lb ed="R059" n="0779a17"/><p xml:id="pX38p0199c2301">○三擧非結過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0199c24"/><lb ed="R059" n="0779a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0199c2401">作殺生劫盜。破齋犯戒者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0679.0200a" n="0200a"/>
<lb ed="X" n="0200a01"/><lb ed="R059" n="0779b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0200a0101">略擧初二重。破齋者。謂非時食等。優婆塞戒云。六
<lb ed="X" n="0200a02"/><lb ed="R059" n="0779b02"/>齋日。三齋月。受八戒持齋。在家菩薩應行此事。</p>
<lb ed="X" n="0200a03"/><lb ed="R059" n="0779b03"/><p xml:id="pX38p0200a0301">發隱。問。殺盜是波羅夷罪。云何此犯輕垢。答。是重
<lb ed="X" n="0200a04"/><lb ed="R059" n="0779b04"/>罪上更犯輕罪。譬如犯死刑人別有餘惡。法不容
<lb ed="X" n="0200a05"/><lb ed="R059" n="0779b05"/>貸。復加捶楚也。</p><p xml:id="pX38p0200a0507" cb:place="inline">●按此戒。菩薩心地法門戒心中
<lb ed="X" n="0200a06"/><lb ed="R059" n="0779b06"/>信心念心及恭敬心所出也。</p>
<lb ed="X" n="0200a07"/><lb ed="R059" n="0779b07"/><p xml:id="pX38p0200a0701">○三總結第三段。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0200a08"/><lb ed="R059" n="0779b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0200a0801">如是十戒應當學。敬心奉持。制戒品中廣明。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0200a09"/><lb ed="R059" n="0779b09"/>
<lb ed="X" n="0200a10"/><lb ed="R059" n="0779b10"/><cb:juan fun="close" n="4"><cb:jhead>梵網經心地品菩薩戒義疏發隱卷第四</cb:jhead></cb:juan>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0178c1001" to="#end0178c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">袾</lem><rdg wit="#wit.orig">祩</rdg></app>
<app from="#beg0178c1301" to="#end0178c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0179c0401" to="#end0179c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0179c0601" to="#end0179c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0179c0701" to="#end0179c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0179c2301" to="#end0179c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0179c2302" to="#end0179c2302"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0180a0401" to="#end0180a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0180a1101" to="#end0180a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0180c0701" to="#end0180c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0181a0101" to="#end0181a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0181a0201" to="#end0181a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0182a0901" to="#end0182a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0182b1401" to="#end0182b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0182b1601" to="#end0182b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0182c0801" to="#end0182c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0183b1401" to="#end0183b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0184a1601" to="#end0184a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0184a1701" to="#end0184a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0184b1101" to="#end0184b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0184c1701" to="#end0184c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0185a0101" to="#end0185a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0185a0301" to="#end0185a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0185a0501" to="#end0185a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0185a2401" to="#end0185a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0185c0901" to="#end0185c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">曠</lem><rdg wit="#wit.orig">嚝</rdg></app>
<app from="#beg0186b1601" to="#end0186b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">誤</lem><rdg wit="#wit.orig">悟</rdg></app>
<app from="#beg0186c2001" to="#end0186c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0187b2201" to="#end0187b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0187b2301" to="#end0187b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0187c2001" to="#end0187c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0188a2401" to="#end0188a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0190b0101" to="#end0190b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0190b2401" to="#end0190b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0190c0501" to="#end0190c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0190c1001" to="#end0190c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0191b0201" to="#end0191b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0191c2001" to="#end0191c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0191c2101" to="#end0191c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0191c2201" to="#end0191c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0191c2202" to="#end0191c2202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0191c2301" to="#end0191c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0192a0201" to="#end0192a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0192a0701" to="#end0192a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0192a1801" to="#end0192a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0192a1901" to="#end0192a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0192a2301" to="#end0192a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0192b0701" to="#end0192b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0192b1001" to="#end0192b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0192b1002" to="#end0192b1002"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0192b1201" to="#end0192b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0192b1202" to="#end0192b1202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0192b1801" to="#end0192b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0192b2101" to="#end0192b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0193b2101" to="#end0193b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0194a0401" to="#end0194a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0194b0901" to="#end0194b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0194b0902" to="#end0194b0902"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0194b1201" to="#end0194b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0194b1202" to="#end0194b1202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0194b2201" to="#end0194b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0194c2301" to="#end0194c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0195a0501" to="#end0195a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0195a0502" to="#end0195a0502"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0195a1501" to="#end0195a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0195a1502" to="#end0195a1502"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0196b0801" to="#end0196b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0197a2101" to="#end0197a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0197b0601" to="#end0197b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0197b0901" to="#end0197b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0197c1601" to="#end0197c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0197c1701" to="#end0197c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0197c2001" to="#end0197c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0198a0301" to="#end0198a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0198c0501" to="#end0198c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0199a2201" to="#end0199a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0199a2202" to="#end0199a2202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0199a2401" to="#end0199a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0199b1001" to="#end0199b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">奇</lem><rdg wit="#wit.orig">寄</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="cbeta-notes">
<head>CBETA 校注</head>
<p>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0179001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0179001">咸本無大字</note>
<note n="0179002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0179002">擧下有三字</note>
<note n="0182001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0182001">胡<g ref="#CB06398">𦵇</g>咸本作葫荾〔音雖〕</note>
<note n="0182002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0182002">怙咸本作朋</note>
<note n="0183001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0183001">卽下咸本有八字</note>
<note n="0183002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0183002">咸本無是字</note>
<note n="0183003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0183003">染下咸本有習字</note>
<note n="0184001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0184001">不咸本作爲</note>
<note n="0184002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0184002">直上咸本有乖大故制七衆同犯大小乘不共所習各異十七字</note>
<note n="0185001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0185001">戒善咸本作善戒</note>
<note n="0185002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0185002">正作止</note>
<note n="0185003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0185003">活咸本作法</note>
<note n="0187001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0187001">咸本無爲字</note>
<note n="0187002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0187002">刪咸本作別</note>
<note n="0187003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0187003">順下咸本有心字</note>
<note n="0188001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0188001">衆咸本作行</note>
<note n="0189001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0189001">咸本無應字</note>
<note n="0189002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0189002">咸本無隱沒等十四字</note>
<note n="0190001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0190001">師法咸本作法師</note>
<note n="0191001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0191001">咸本無此戒等三十八字</note>
<note n="0191002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0191002">濟咸本作救</note>
<note n="0193001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0193001">犯下咸本有輕失二字</note>
<note n="0194001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0194001">恃上咸本有自字</note>
<note n="0194002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0194002">正下咸本有解字</note>
<note n="0195001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0195001">務下咸本有務所二字</note>
<note n="0195002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0195002">爲咸本作謂</note>
<note n="0195003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0195003">無二之字</note>
<note n="0196001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0196001">知咸本作和</note>
<note n="0196002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0196002">有咸本作生</note>
<note n="0196003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0196003">咸本無但擧等十八字</note>
<note n="0197001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0197001">二舊字咸本均作奪</note>
<note n="0198001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0198001">衆咸本作佛</note>
<note n="0198002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0198002">如下咸本有大字</note>
<note n="0198003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0198003">自作是</note>
<note n="0198004" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0198004">比咸本作葉</note>
<note n="0199001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0199001">賣下咸本有男字</note>
<note n="0199002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0199002">通制道俗作制道開俗</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0178c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0178c1001">袾【CB】，祩【卍續】</note>
<note n="0178c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0178c1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0179c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0179c0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0179c0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0179c0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0179c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0179c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0179c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0179c2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0179c2302" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0179c2302">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0180a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0180a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0180a1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0180a1101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0180c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0180c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0181a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0181a0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0181a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0181a0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0182a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0182a0901">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0182b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0182b1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0182b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0182b1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0182c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0182c0801">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0183b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0183b1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0184a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0184a1601">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0184a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0184a1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0184b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0184b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0184c1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0184c1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0185a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0185a0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0185a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0185a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0185a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0185a0501">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0185a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0185a2401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0185c0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0185c0901">曠【CB】，嚝【卍續】</note>
<note n="0186b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0186b1601">誤【CB】，悟【卍續】</note>
<note n="0186c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0186c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0187b2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0187b2201">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0187b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0187b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0187c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0187c2001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0188a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0188a2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0190b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0190b0101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0190b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0190b2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0190c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0190c0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0190c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0190c1001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0191b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0191b0201">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0191c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0191c2001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0191c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0191c2101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0191c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0191c2201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0191c2202" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0191c2202">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0191c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0191c2301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0192a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0192a0201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0192a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0192a0701">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0192a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0192a1801">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0192a1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0192a1901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0192a2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0192a2301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0192b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0192b0701">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0192b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0192b1001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0192b1002" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0192b1002">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0192b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0192b1201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0192b1202" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0192b1202">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0192b1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0192b1801">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0192b2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0192b2101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0193b2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0193b2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0194a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0194a0401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0194b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0194b0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0194b0902" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0194b0902">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0194b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0194b1201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0194b1202" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0194b1202">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0194b2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0194b2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0194c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0194c2301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0195a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0195a0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0195a0502" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0195a0502">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0195a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0195a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0195a1502" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0195a1502">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0196b0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0196b0801">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0197a2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0197a2101">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0197b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0197b0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0197b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0197b0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0197c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0197c1601">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0197c1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0197c1701">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0197c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0197c2001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0198a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0198a0301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0198c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0198c0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0199a2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0199a2201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0199a2202" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0199a2202">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0199a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0199a2401">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0199b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0199b1001">奇【CB】，寄【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>