<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X38n0695">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 695 梵網經菩薩戒略疏</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 695 梵網經菩薩戒略疏</title>
			<author>明 弘贊述</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>8卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">38</idno>.<idno type="no">695</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-02-25 09:56:44 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">梵網經菩薩戒略疏</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00224">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00224</charName>
				<mapping cb:dec="983264" type="PUA">U+F00E0</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2DE73</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[王*梨]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB03192">
				<charName>CBETA CHARACTER CB03192</charName>
				<mapping cb:dec="986232" type="PUA">U+F0C78</mapping>
			<mapping type="unicode">U+27D4D</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>貿</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[夗/貝]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB05577">
				<charName>CBETA CHARACTER CB05577</charName>
				<mapping cb:dec="988617" type="PUA">U+F15C9</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2E30E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>胸</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(曷-曰)/月]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB08504">
				<charName>CBETA CHARACTER CB08504</charName>
				<mapping cb:dec="991544" type="PUA">U+F2138</mapping>
			<mapping type="unicode">U+269A8</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>燄</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[舀*炎]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15035">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15035</charName>
				<mapping cb:dec="998075" type="PUA">U+F3ABB</mapping>
			<mapping type="unicode">U+41B3</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>邃</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[穴/逐]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15081">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15081</charName>
				<mapping cb:dec="998121" type="PUA">U+F3AE9</mapping>
			<mapping type="unicode">U+41FF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>策</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+束]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-10-09T08:22:25">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<cb:mulu type="其他" level="1">佛說梵網經菩薩心地品下略疏</cb:mulu><cb:div type="other">
<milestone unit="juan" n="5"/>
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0731c" n="0731c"/>
<lb ed="X" n="0731c01"/>
<lb ed="X" n="0731c02"/>
<lb ed="X" n="0731c03"/><lb ed="R060" n="0844a04"/><cb:juan fun="open" n="5"><cb:mulu type="卷" n="5"/><cb:jhead>佛說梵網經菩薩心地品下略疏卷五</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0731c04"/>
<lb ed="X" n="0731c05"/><lb ed="R060" n="0844a05"/><byline cb:type="other">姚秦三藏法師　鳩摩羅什　譯</byline>
<lb ed="X" n="0731c06"/><lb ed="R060" n="0844a06"/><byline cb:type="author">廣州寶象林沙門　弘贊　述</byline>
<lb ed="X" n="0731c07"/><lb ed="R060" n="0844a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0731c0701">○第十六爲利倒說戒。</p>
<lb ed="X" n="0731c08"/><lb ed="R060" n="0844a08"/><p xml:id="pX38p0731c0801">無利養而倒說經文。不私遺而隱沒義理。非訓授
<lb ed="X" n="0731c09"/><lb ed="R060" n="0844a09"/>之方。失師範之道。爲利惜法。實乖弘化之行願。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0731c10"/><lb ed="R060" n="0844a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0731c1001">若佛子。應好心先學大乘威儀經律。廣開解義味。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0731c11"/><lb ed="R060" n="0844a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0731c1101">好心者。非爲利養之惡念。本發自利利他之大心。
<lb ed="X" n="0731c12"/><lb ed="R060" n="0844a12"/>然欲利他。首應自利。故須先學。威儀經律。正是大
<lb ed="X" n="0731c13"/><lb ed="R060" n="0844a13"/>士修進之要道。化他之軌轍。由學經律。故得內正
<lb ed="X" n="0731c14"/><lb ed="R060" n="0844a14"/>身心。外具威儀。所謂持淨戒則梵行具足。堂堂僧
<lb ed="X" n="0731c15"/><lb ed="R060" n="0844a15"/>相。衆德威嚴。而令人可畏。動靜合則。顒顒可觀。儀
<lb ed="X" n="0731c16"/><lb ed="R060" n="0844a16"/>端表正。則令人可敬。斯爲出家之道品。人天之師
<lb ed="X" n="0731c17"/><lb ed="R060" n="0844a17"/>範。內懷獅子之德。外現象王之儀。遂感人天讚仰。
<lb ed="X" n="0731c18"/><lb ed="R060" n="0844a18"/>龍神欽伏也。開解義味者。開是通達無礙。解是契
<lb ed="X" n="0731c19"/><lb ed="R060" n="0844b01"/>悟無疑。由通達契悟經律宗趣義理之深味。然後
<lb ed="X" n="0731c20"/><lb ed="R060" n="0844b02"/>利他。方能感益。不然則自誤誤人矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0731c21"/><lb ed="R060" n="0844b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0731c2101">見後新學菩薩。有從百里千里來求大乘經律。應如
<lb ed="X" n="0731c22"/><lb ed="R060" n="0844b04"/>法爲說一切苦行。若燒身燒臂燒指。若不燒身臂指
<lb ed="X" n="0731c23"/><lb ed="R060" n="0844b05"/>供養諸佛。非出家菩薩。乃至餓虎狼獅子。一切餓鬼。
<lb ed="X" n="0731c24"/><lb ed="R060" n="0844b06"/>悉應捨身肉手足。而供養之。然後一一次第爲說正
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0732a" n="0732a"/>
<lb ed="X" n="0732a01"/><lb ed="R060" n="0844b07"/>法。使心開意解。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0732a02"/><lb ed="R060" n="0844b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0732a0201">應如法爲說者。一切衆生從無始來。由身口意業。
<lb ed="X" n="0732a03"/><lb ed="R060" n="0844b09"/>造十惡五逆之罪。今欲入大乘法門。首當敎令懺
<lb ed="X" n="0732a04"/><lb ed="R060" n="0844b10"/>悔先罪。然罪旣從三業而生。還將三業而懺。故使
<lb ed="X" n="0732a05"/><lb ed="R060" n="0844b11"/>燒身臂指。以滅其罪。罪滅則障消。聞法遂得心開
<lb ed="X" n="0732a06"/><lb ed="R060" n="0844b12"/>意解。非是佛受斯供。使衆生。生大苦痛。況懺罪心。
<lb ed="X" n="0732a07"/><lb ed="R060" n="0844b13"/>不如作罪心猛。若能燒身臂。則罪滅無餘。復由衆
<lb ed="X" n="0732a08"/><lb ed="R060" n="0844b14"/>生世世慳貪。生死不能解脫。今令捨身以飼鬼獸。
<lb ed="X" n="0732a09"/><lb ed="R060" n="0844b15"/>損<anchor xml:id="nkr_note_add_0732a0901" n="0732a0901"/><anchor xml:id="beg0732a0901" n="0732a0901"/>己<anchor xml:id="end0732a0901"/>利物。正大士之本懷。如<name role="" type="person">摩訶薩埵</name>王子。以身
<lb ed="X" n="0732a10"/><lb ed="R060" n="0844b16"/>飼餓虎。至成正覺。故經云。盡大地無針許處。不是
<lb ed="X" n="0732a11"/><lb ed="R060" n="0844b17"/>釋迦如來捨身命處。況此五蘊身心。本自空寂。無
<lb ed="X" n="0732a12"/><lb ed="R060" n="0844b18"/>我我所。衆生不了。妄執爲我。今欲使達蘊空。捨之
<lb ed="X" n="0732a13"/><lb ed="R060" n="0845a01"/>如棄弊屣。是故先爲說諸苦行。以廓其心。堅其志。
<lb ed="X" n="0732a14"/><lb ed="R060" n="0845a02"/>固其願。悟蘊空。離我執。以修初度檀波羅蜜。上供
<lb ed="X" n="0732a15"/><lb ed="R060" n="0845a03"/>諸佛。下施群生。成就悲敬二田。則入道有門。後乃
<lb ed="X" n="0732a16"/><lb ed="R060" n="0845a04"/>一一次第爲說三十心之正法。使心開明。意獲解
<lb ed="X" n="0732a17"/><lb ed="R060" n="0845a05"/>悟。則登位證果無難。是爲順正理說。不顚倒說也。
<lb ed="X" n="0732a18"/><lb ed="R060" n="0845a06"/>今不言在家菩薩者。王臣有國政。士庶必供家。家
<lb ed="X" n="0732a19"/><lb ed="R060" n="0845a07"/>國未能免。四大豈能忘。初學凡夫。縱未得性地。無
<lb ed="X" n="0732a20"/><lb ed="R060" n="0845a08"/>生慧解。雖不能捨身。而苦行事。不可不知。問。旣<anchor xml:id="nkr_note_add_0732a2001" n="0732a2001"/><anchor xml:id="beg0732a2001" n="0732a2001"/>已<anchor xml:id="end0732a2001"/>
<lb ed="X" n="0732a21"/><lb ed="R060" n="0845a09"/>捨身。將何爲彼說法。答。此中制意。正明身尙可捨。
<lb ed="X" n="0732a22"/><lb ed="R060" n="0845a10"/>況希利倒說。亦謂先施食。令生欣樂。後聞說則法
<lb ed="X" n="0732a23"/><lb ed="R060" n="0845a11"/>喜充心。如舍利弗。以飯餧餓狗。使饑除心安。然後
<lb ed="X" n="0732a24"/><lb ed="R060" n="0845a12"/>爲說法要。命終托生婆羅門家。至成阿羅漢果。或
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0732b" n="0732b"/>
<lb ed="X" n="0732b01"/><lb ed="R060" n="0845a13"/>有先許其施。彼聞法<anchor xml:id="nkr_note_add_0732b0101" n="0732b0101"/><anchor xml:id="beg0732b0101" n="0732b0101"/>已<anchor xml:id="end0732b0101"/>。然後捨身。斯乃財法二施。
<lb ed="X" n="0732b02"/><lb ed="R060" n="0845a14"/>方稱大士本心。豈爲財悋法。大違菩薩之行願乎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0732b03"/><lb ed="R060" n="0845a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0732b0301">而菩薩爲利養故。應答不答。倒說經律文字。無前無
<lb ed="X" n="0732b04"/><lb ed="R060" n="0845a16"/>後。謗三寶說者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0732b05"/><lb ed="R060" n="0845a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0732b0501">此文分三。一爲利養故。祕惜說。有問而不順理正
<lb ed="X" n="0732b06"/><lb ed="R060" n="0845a18"/>答。別爲左答。二爲利養故。倒亂說。擅改經律文義。
<lb ed="X" n="0732b07"/><lb ed="R060" n="0845b01"/>前後失序。三爲利養故。誹謗說。逆佛本源心地。背
<lb ed="X" n="0732b08"/><lb ed="R060" n="0845b02"/>經律義理。乖大乘宗趣。是謗三寶說。前第十重戒。
<lb ed="X" n="0732b09"/><lb ed="R060" n="0845b03"/>由謗無三寶。故結重罪。今惟秘惜妄答倒說。故犯
<lb ed="X" n="0732b10"/><lb ed="R060" n="0845b04"/>輕垢。感報如僧護經。高座法師。誠可鑒之。</p>
<lb ed="X" n="0732b11"/><lb ed="R060" n="0845b05"/><p xml:id="pX38p0732b1101">○第十七恃勢乞求戒。</p>
<lb ed="X" n="0732b12"/><lb ed="R060" n="0845b06"/><p xml:id="pX38p0732b1201">倚勢強索。逼惱他人。無慈孝心。乖知足行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0732b13"/><lb ed="R060" n="0845b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0732b1301">若佛子。自爲飮食錢財利養名譽故。親近國王王子。
<lb ed="X" n="0732b14"/><lb ed="R060" n="0845b08"/>大臣百官。恃作形勢。乞索打拍牽挽。橫取錢物。一切
<lb ed="X" n="0732b15"/><lb ed="R060" n="0845b09"/>求利。名爲惡求多求。敎他人求。都無慈心。無孝順心
<lb ed="X" n="0732b16"/><lb ed="R060" n="0845b10"/>者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0732b17"/><lb ed="R060" n="0845b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0732b1701">言自爲。顯非爲衆。爲飮食等。明非爲道。爲衆雖忘
<lb ed="X" n="0732b18"/><lb ed="R060" n="0845b12"/>身。而亦不得恃勢。爲道雖忘利。而亦不得邀譽。大
<lb ed="X" n="0732b19"/><lb ed="R060" n="0845b13"/>士慈心愍念貧乏。常思惠施他人。等視衆生。如<anchor xml:id="nkr_note_add_0732b1901" n="0732b1901"/><anchor xml:id="beg0732b1901" n="0732b1901"/>己<anchor xml:id="end0732b1901"/>
<lb ed="X" n="0732b20"/><lb ed="R060" n="0845b14"/>父母。恒應遜<anchor xml:id="nkr_note_add_0732b2001" n="0732b2001"/><anchor xml:id="beg0732b2001" n="0732b2001"/>己<anchor xml:id="end0732b2001"/>。以修慈孝之道。豈當倚恃王臣豪
<lb ed="X" n="0732b21"/><lb ed="R060" n="0845b15"/>勢。非理強求。甚至打拍現威。壓取財物。復加牽拖
<lb ed="X" n="0732b22"/><lb ed="R060" n="0845b16"/>挽拽。苦逼橫索。不順正理。如此一切求利。是不善
<lb ed="X" n="0732b23"/><lb ed="R060" n="0845b17"/>取。名爲惡求。求索無厭。非寡欲知足。名爲多求。或
<lb ed="X" n="0732b24"/><lb ed="R060" n="0845b18"/>敎他人倚勢。而爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0732b2401" n="0732b2401"/><anchor xml:id="beg0732b2401" n="0732b2401"/>己<anchor xml:id="end0732b2401"/>乞。或敎他人恃勢。而自索取。
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0732c" n="0732c"/>
<lb ed="X" n="0732c01"/><lb ed="R060" n="0846a01"/>或假借書敕。或聲傳豪力。一切皆犯。</p>
<lb ed="X" n="0732c02"/><lb ed="R060" n="0846a02"/><p xml:id="pX38p0732c0201">○第十八無解作師戒。</p>
<lb ed="X" n="0732c03"/><lb ed="R060" n="0846a03"/><p xml:id="pX38p0732c0301">自無慧解。不達性相。強授他戒。令人盡生戒不沾
<lb ed="X" n="0732c04"/><lb ed="R060" n="0846a04"/>身。旣無心地之正因。永失成佛之極果。過非小也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0732c05"/><lb ed="R060" n="0846a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0732c0501">若佛子。應學十二部經。誦戒者。日日六時。持菩薩戒。
<lb ed="X" n="0732c06"/><lb ed="R060" n="0846a06"/>解其義理。佛性之性。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0732c07"/><lb ed="R060" n="0846a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0732c0701">夫爲師範。先當博學三藏聖敎。明了十二部經。熟
<lb ed="X" n="0732c08"/><lb ed="R060" n="0846a08"/>誦菩薩戒律。依律行持。解律義理。深契本源中道
<lb ed="X" n="0732c09"/><lb ed="R060" n="0846a09"/>佛性之性宗。無令人誤墮聲聞偏空之性。及外道
<lb ed="X" n="0732c10"/><lb ed="R060" n="0846a10"/>斷常妄計之性。涅槃經云。佛性者。卽第一義空。第
<lb ed="X" n="0732c11"/><lb ed="R060" n="0846a11"/>一義空者。名爲中道。中道者。名爲佛性。佛性者。名
<lb ed="X" n="0732c12"/><lb ed="R060" n="0846a12"/>大涅槃也。六時者。謂誦未通利。必須晝三夜三。精
<lb ed="X" n="0732c13"/><lb ed="R060" n="0846a13"/>勤熟習。旣得通利。當深窮理趣。探賾十二部經之
<lb ed="X" n="0732c14"/><lb ed="R060" n="0846a14"/>義味。縱<anchor xml:id="nkr_note_add_0732c1401" n="0732c1401"/><anchor xml:id="beg0732c1401" n="0732c1401"/>己<anchor xml:id="end0732c1401"/>通利。日誦非過。天龍八部聞之。誠爲感
<lb ed="X" n="0732c15"/><lb ed="R060" n="0846a15"/>益。如窺基法師。日誦戒經。上生經。各一徧。斯之謂
<lb ed="X" n="0732c16"/><lb ed="R060" n="0846a16"/>也。十二部經者。一修多羅<note place="inline">此云契經。凡如來所說經中長行之文是也</note>。
<lb ed="X" n="0732c17"/><lb ed="R060" n="0846a17"/>二祗夜<note place="inline">此云重頌。謂誦上長行之文</note>。三受記<note place="inline">佛爲三乘弟子授作佛記</note>。四伽
<lb ed="X" n="0732c18"/><lb ed="R060" n="0846a18"/>陀<note place="inline">此云孤起頌。非誦長行之文。略云偈</note>。五優陀那<note place="inline">此云無問自說。謂不待人請。而佛自
<lb ed="X" n="0732c19"/><lb ed="R060" n="0846b01"/>說也</note>。六尼陀那<note place="inline">此云因緣</note>。七本生<note place="inline">說菩薩行因。本所曾爲事</note>。八本事<note place="inline">說聲
<lb ed="X" n="0732c20"/><lb ed="R060" n="0846b02"/>聞弟子前世等事</note>。九方等<note place="inline">亦云方廣。衆機普被曰方。四敎並談曰等。又正理爲方。包富名
<lb ed="X" n="0732c21"/><lb ed="R060" n="0846b03"/>廣。謂大乘方等經典。其義廣大。等如虗空也</note>。十未曾有<note place="inline">說三寶等希有功德</note>。十一
<lb ed="X" n="0732c22"/><lb ed="R060" n="0846b04"/>譬喩<note place="inline">爲鈍根者。假譬喩以曉示之</note>。十二論義<note place="inline">廣解諸經中之義理也</note>。此十
<lb ed="X" n="0732c23"/><lb ed="R060" n="0846b05"/>二部經。三乘同學。大小共持。故律制比丘。解通三
<lb ed="X" n="0732c24"/><lb ed="R060" n="0846b06"/>藏。十臘滿足。方許爲師。縱不能通經論二藏。而律
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0733a" n="0733a"/>
<lb ed="X" n="0733a01"/><lb ed="R060" n="0846b07"/>藏必須明了。況菩薩藏。文奧理豐。權實兩宗。率難
<lb ed="X" n="0733a02"/><lb ed="R060" n="0846b08"/>窮其淵府。如不達權實性相宗趣。爲人作授戒師
<lb ed="X" n="0733a03"/><lb ed="R060" n="0846b09"/>者。危哉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0733a04"/><lb ed="R060" n="0846b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0733a0401">而菩薩不解一句一偈。及戒律因緣。詐言能解者。卽
<lb ed="X" n="0733a05"/><lb ed="R060" n="0846b11"/>爲自欺誑。亦欺誑他人。一一不解。一切法不知。而爲
<lb ed="X" n="0733a06"/><lb ed="R060" n="0846b12"/>他人作師授戒者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0733a07"/><lb ed="R060" n="0846b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0733a0701">解謂解悟。非爲讀文。故不言誦。而言解也。知也。一
<lb ed="X" n="0733a08"/><lb ed="R060" n="0846b14"/>句一偈。對上十二部經之多不能解悟。以至最少
<lb ed="X" n="0733a09"/><lb ed="R060" n="0846b15"/>之一句一偈。亦不能解會。則以何法。爲人作師範
<lb ed="X" n="0733a10"/><lb ed="R060" n="0846b16"/>耶。然如來所說一言一字。攝無量義。一句一偈。包
<lb ed="X" n="0733a11"/><lb ed="R060" n="0846b17"/>一切法。如阿之一字。海墨書之難窮。故華嚴云。無
<lb ed="X" n="0733a12"/><lb ed="R060" n="0846b18"/>量無邊法門海。一言演說盡無餘。疏云。於無字中
<lb ed="X" n="0733a13"/><lb ed="R060" n="0847a01"/>一義。攝盡或敎或義。或性或心。故云良以一文之
<lb ed="X" n="0733a14"/><lb ed="R060" n="0847a02"/>妙。攝義無遺。以一是一切之一故。稱性之一也。又
<lb ed="X" n="0733a15"/><lb ed="R060" n="0847a03"/>諸行無常偈。能解一句。則便能通達一切諸法。而
<lb ed="X" n="0733a16"/><lb ed="R060" n="0847a04"/>寂滅二字。盡力亦不能道得。況能知樂之一字受
<lb ed="X" n="0733a17"/><lb ed="R060" n="0847a05"/>用乎。如昔解脫和尙。感諸佛現於空中。說偈曰。諸
<lb ed="X" n="0733a18"/><lb ed="R060" n="0847a06"/>佛寂滅甚深法。曠劫修行今乃得。若能開曉此法
<lb ed="X" n="0733a19"/><lb ed="R060" n="0847a07"/>眼。一切諸佛皆歡喜。解卽問曰。寂滅之法。若爲可
<lb ed="X" n="0733a20"/><lb ed="R060" n="0847a08"/>說得敎人耶。諸佛卽隱。以聲吿曰。方便智爲燈。照
<lb ed="X" n="0733a21"/><lb ed="R060" n="0847a09"/>見心境界。欲究眞實法。一切無所見。若能解悟此
<lb ed="X" n="0733a22"/><lb ed="R060" n="0847a10"/>偈。卽便了達三藏十二部經。故舍利弗聞法身偈。
<lb ed="X" n="0733a23"/><lb ed="R060" n="0847a11"/>卽證初果。愚路三月受持半頌。成阿羅漢。爲諸尼
<lb ed="X" n="0733a24"/><lb ed="R060" n="0847a12"/>衆略說法要。皆證聖果。曹溪聞應無所住。頓悟心
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0733b" n="0733b"/>
<lb ed="X" n="0733b01"/><lb ed="R060" n="0847a13"/>宗。善解法華涅槃諸經。了達八識等論。是以一句
<lb ed="X" n="0733b02"/><lb ed="R060" n="0847a14"/>一偈。其義難量。初學無知。不可輕視。故增一經云。
<lb ed="X" n="0733b03"/><lb ed="R060" n="0847a15"/>一偈之中。便出三十七品。及諸法門。迦葉問曰。何
<lb ed="X" n="0733b04"/><lb ed="R060" n="0847a16"/>者一偈。阿難答云。諸惡莫作。衆善奉行。自淨其意。
<lb ed="X" n="0733b05"/><lb ed="R060" n="0847a17"/>是諸佛敎。瓔珞經云。以一句義。演出無量諸佛法
<lb ed="X" n="0733b06"/><lb ed="R060" n="0847a18"/>藏。從劫至劫。乃至百劫。不能究盡一句之義。故知
<lb ed="X" n="0733b07"/><lb ed="R060" n="0847b01"/>如來秘要之法。不可思議。非是小根所能測度。律
<lb ed="X" n="0733b08"/><lb ed="R060" n="0847b02"/>鈔云。佛言。善解一字。名爲律師。一字者。律字也。是
<lb ed="X" n="0733b09"/><lb ed="R060" n="0847b03"/>知律之一字。乃毗尼之宗旨。宗旨若悟。則無法不
<lb ed="X" n="0733b10"/><lb ed="R060" n="0847b04"/>達。故云律者。萬法之所由出也。戒律因緣者。如舍
<lb ed="X" n="0733b11"/><lb ed="R060" n="0847b05"/>那傳戒於千佛。千佛傳於千百億釋迦。初在菩提
<lb ed="X" n="0733b12"/><lb ed="R060" n="0847b06"/>樹下及妙光堂說何法。次第至天王宮。說何法。乃
<lb ed="X" n="0733b13"/><lb ed="R060" n="0847b07"/>至佛口放光。爲諸國王王子等。授戒因緣等事。是
<lb ed="X" n="0733b14"/><lb ed="R060" n="0847b08"/>也。昧本心是曰自欺誑。誤前人是曰欺誑他。旣爲
<lb ed="X" n="0733b15"/><lb ed="R060" n="0847b09"/>人授戒。而一一戒律不能解。一切經法不能知。實
<lb ed="X" n="0733b16"/><lb ed="R060" n="0847b10"/>自惑而惑人。故得罪。罪雖輕垢。而自誑誤人。其過
<lb ed="X" n="0733b17"/><lb ed="R060" n="0847b11"/>實重。此戒下三衆。及在家二衆不制。以其無師範
<lb ed="X" n="0733b18"/><lb ed="R060" n="0847b12"/>位。非僧寶也。尼略制。由聲聞戒中。許作三師。而彼
<lb ed="X" n="0733b19"/><lb ed="R060" n="0847b13"/>智淺寡聞。菩薩戒則不許爲師。寶雲經云。具足十
<lb ed="X" n="0733b20"/><lb ed="R060" n="0847b14"/>法。名律師。一善解毗尼所起。二善解毗尼甚深處。
<lb ed="X" n="0733b21"/><lb ed="R060" n="0847b15"/>三善解毗尼細微事。四善解毗尼此事得。彼事不
<lb ed="X" n="0733b22"/><lb ed="R060" n="0847b16"/>得。五善解毗尼性重戒。六善解毗尼制重戒。七善
<lb ed="X" n="0733b23"/><lb ed="R060" n="0847b17"/>解毗尼制起因緣。八善解聲聞毗尼。九善解辟支
<lb ed="X" n="0733b24"/><lb ed="R060" n="0847b18"/>佛毗尼。十善解菩薩毗尼。能如此者。爲人作授戒
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0733c" n="0733c"/>
<lb ed="X" n="0733c01"/><lb ed="R060" n="0848a01"/>師。可謂無愧矣。</p>
<lb ed="X" n="0733c02"/><lb ed="R060" n="0848a02"/><p xml:id="pX38p0733c0201">○第十九兩舌戒。</p>
<lb ed="X" n="0733c03"/><lb ed="R060" n="0848a03"/><p xml:id="pX38p0733c0301">憎嫉賢良。遘扇二邊。傳此語向彼說。傳彼言向此
<lb ed="X" n="0733c04"/><lb ed="R060" n="0848a04"/>語。壞他和合。令生鬬亂。故云兩舌。誠非慈心善心。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0733c05"/><lb ed="R060" n="0848a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0733c0501">若佛子。以惡心故。見持戒比丘。手捉香爐。行菩薩行。
<lb ed="X" n="0733c06"/><lb ed="R060" n="0848a06"/>而鬬遘兩頭。謗欺賢人。無惡不造者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0733c07"/><lb ed="R060" n="0848a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0733c0701">謗欺賢人。憎嫉良善。令生鬬亂。不得安修。是爲惡
<lb ed="X" n="0733c08"/><lb ed="R060" n="0848a08"/>心也。手捉香爐。乃略擧大士萬行之一法耳。亦表
<lb ed="X" n="0733c09"/><lb ed="R060" n="0848a09"/>菩薩修行六度萬行。不忘敬佛。及五分法身之香
<lb ed="X" n="0733c10"/><lb ed="R060" n="0848a10"/>也。鬬遘兩頭者。鬬是鬬亂。遘是遘遇。謂遇此人卽
<lb ed="X" n="0733c11"/><lb ed="R060" n="0848a11"/>說彼人之過。遇彼人卽說此人之失。令他鬬亂。乖
<lb ed="X" n="0733c12"/><lb ed="R060" n="0848a12"/>六和敬也。或作搆。乃架也。造也。結也。架虗言。造是
<lb ed="X" n="0733c13"/><lb ed="R060" n="0848a13"/>非。令他彼此結恨也。兩頭卽彼此也。縱是實言。及
<lb ed="X" n="0733c14"/><lb ed="R060" n="0848a14"/>不傳彼此語。但於二邊說令離散。皆犯也。謗欺者。
<lb ed="X" n="0733c15"/><lb ed="R060" n="0848a15"/>謗是毀謗。欺是欺陵。謂種種毀謗欺陵讒嫉賢良。
<lb ed="X" n="0733c16"/><lb ed="R060" n="0848a16"/>故云無惡不造也。若向人說他過失。卽屬說四衆
<lb ed="X" n="0733c17"/><lb ed="R060" n="0848a17"/>過戒。若兼自讚。卽屬自讚毀他戒。二俱犯重。此戒
<lb ed="X" n="0733c18"/><lb ed="R060" n="0848a18"/>惟直令他彼此鬬亂離間。故犯輕垢。言持戒比丘
<lb ed="X" n="0733c19"/><lb ed="R060" n="0848b01"/>者。卽出家菩薩。爲七衆之首。故知言比丘。則<anchor xml:id="nkr_note_add_0733c1901" n="0733c1901"/><anchor xml:id="beg0733c1901" n="0733c1901"/>已<anchor xml:id="end0733c1901"/>該
<lb ed="X" n="0733c20"/><lb ed="R060" n="0848b02"/>七衆。乃至讒亂人之君臣。離間人之父子兄弟朋
<lb ed="X" n="0733c21"/><lb ed="R060" n="0848b03"/>友。悉犯。不犯者。惡人和集。欲作惡事。或惡知識。惡
<lb ed="X" n="0733c22"/><lb ed="R060" n="0848b04"/>伴儻。及作非法。無義利事。破令離散。猶生多功德。
<lb ed="X" n="0733c23"/><lb ed="R060" n="0848b05"/>故不犯也。</p>
<lb ed="X" n="0733c24"/><lb ed="R060" n="0848b06"/><p xml:id="pX38p0733c2401">○第二十不行放救戒。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0734a" n="0734a"/>
<lb ed="X" n="0734a01"/><lb ed="R060" n="0848b07"/><p xml:id="pX38p0734a0101">見危難而不方便救濟。覩死亡而不闡揚大法。實
<lb ed="X" n="0734a02"/><lb ed="R060" n="0848b08"/>乖孝順之心。慈悲之道也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0734a03"/><lb ed="R060" n="0848b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0734a0301">若佛子。以慈心故。行放生業。一切男子是我父。一切
<lb ed="X" n="0734a04"/><lb ed="R060" n="0848b10"/>女人是我母。我生生無不從之受生。故六道衆生。皆
<lb ed="X" n="0734a05"/><lb ed="R060" n="0848b11"/>是我父母。而殺而食者。卽殺我父母。亦殺我故身。一
<lb ed="X" n="0734a06"/><lb ed="R060" n="0848b12"/>切地水。是我先身。一切火風。是我本體。故常行放生。
<lb ed="X" n="0734a07"/><lb ed="R060" n="0848b13"/>生生受生。常住之法。敎人放生。若見世人殺畜生時。
<lb ed="X" n="0734a08"/><lb ed="R060" n="0848b14"/>應方便救護。解其苦難。常敎化講說菩薩戒。救度衆
<lb ed="X" n="0734a09"/><lb ed="R060" n="0848b15"/>生。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0734a10"/><lb ed="R060" n="0848b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0734a1001">菩薩以無緣慈。度有情界。故行放生之事業。世人
<lb ed="X" n="0734a11"/><lb ed="R060" n="0848b17"/>秖識現生父母。而迷多生遠親。妄認現前四大色
<lb ed="X" n="0734a12"/><lb ed="R060" n="0848b18"/>身爲自<anchor xml:id="nkr_note_add_0734a1201" n="0734a1201"/><anchor xml:id="beg0734a1201" n="0734a1201"/>己<anchor xml:id="end0734a1201"/>。而迷天地同根。萬物同體之至理。故起
<lb ed="X" n="0734a13"/><lb ed="R060" n="0849a01"/>人我心。衆生見。互相欺陵。而殺而食。惟知自安。不
<lb ed="X" n="0734a14"/><lb ed="R060" n="0849a02"/>念他苦。由是不救危拯厄。解其患難。大士今悟無
<lb ed="X" n="0734a15"/><lb ed="R060" n="0849a03"/>始劫來。託胎受身。徧歷諸趣。故六道中。一切男子
<lb ed="X" n="0734a16"/><lb ed="R060" n="0849a04"/>女人。皆我父母。奚忍殺食。良由迷自淸淨之法身。
<lb ed="X" n="0734a17"/><lb ed="R060" n="0849a05"/>妄攬地水火風四大血肉暖息。爲自身相。六塵緣
<lb ed="X" n="0734a18"/><lb ed="R060" n="0849a06"/>影。爲自心相。除此之外。終無有物。可爲身心。是故
<lb ed="X" n="0734a19"/><lb ed="R060" n="0849a07"/>我與衆生。同稟四大爲形。故曰本體先身。旣知本
<lb ed="X" n="0734a20"/><lb ed="R060" n="0849a08"/>體先身。何當自啗。寧不傷心。彼安卽是我安。故當
<lb ed="X" n="0734a21"/><lb ed="R060" n="0849a09"/>常行放生。一切衆生身心未空。生死豈免。故於三
<lb ed="X" n="0734a22"/><lb ed="R060" n="0849a10"/>界六道中。生生受生不息。此是常住恒常不易之
<lb ed="X" n="0734a23"/><lb ed="R060" n="0849a11"/>法。自旣了達。亦當敎人放生。俾知生死輪迴不息。
<lb ed="X" n="0734a24"/><lb ed="R060" n="0849a12"/>而悟本源心地。不生不滅之體性也。應方便救護
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0734b" n="0734b"/>
<lb ed="X" n="0734b01"/><lb ed="R060" n="0849a13"/>者。當以種種善巧方便。勸令放免。若自無財。可化
<lb ed="X" n="0734b02"/><lb ed="R060" n="0849a14"/>他人贖脫。言苦難者。或被鞭撻繫縛殺戮等之痛
<lb ed="X" n="0734b03"/><lb ed="R060" n="0849a15"/>苦。臨危之厄難也。敎化講說菩薩戒者。解其苦難。
<lb ed="X" n="0734b04"/><lb ed="R060" n="0849a16"/>是利樂其身。今講說戒。是以法資其心。由法資心。
<lb ed="X" n="0734b05"/><lb ed="R060" n="0849a17"/>則貪嗔癡諸煩惱解脫。得復自本源心地。誠大士。
<lb ed="X" n="0734b06"/><lb ed="R060" n="0849a18"/>救度衆生不悖遠親。而順同體之慈悲。不違行願。
<lb ed="X" n="0734b07"/><lb ed="R060" n="0849b01"/>而施有情之無畏也。倘不信六道衆生。皆我父母
<lb ed="X" n="0734b08"/><lb ed="R060" n="0849b02"/>者。如法句喩經云。<name role="" type="person">舍衛城</name>中。有一長者。財富無數。
<lb ed="X" n="0734b09"/><lb ed="R060" n="0849b03"/>爲人慳貪。不好布施。夫妻二人同坐。著一小兒中
<lb ed="X" n="0734b10"/><lb ed="R060" n="0849b04"/>央。共食鷄肉。數數取肉著兒口中。佛知此長者應
<lb ed="X" n="0734b11"/><lb ed="R060" n="0849b05"/>度。化作沙門在前吿言。多少布施。可得大福。長者
<lb ed="X" n="0734b12"/><lb ed="R060" n="0849b06"/>卽罵言。汝爲道人。而無羞恥。室家坐食。何爲唐突。
<lb ed="X" n="0734b13"/><lb ed="R060" n="0849b07"/>沙門曰。卿自愚癡。不知羞恥。長者曰。吾及室家。自
<lb ed="X" n="0734b14"/><lb ed="R060" n="0849b08"/>共娛樂。何故羞恥。沙門曰。卿殺父妻母。供養怨家。
<lb ed="X" n="0734b15"/><lb ed="R060" n="0849b09"/>不知慚恥。案上鷄者。是卿先世父。以慳貪故。常生
<lb ed="X" n="0734b16"/><lb ed="R060" n="0849b10"/>鷄中。爲卿所食。此小兒者。往作羅刹。卿作賈客。乘
<lb ed="X" n="0734b17"/><lb ed="R060" n="0849b11"/>船入海。墮羅刹國中。爲羅刹所食。如是五百世。壽
<lb ed="X" n="0734b18"/><lb ed="R060" n="0849b12"/>盡來生。爲卿作子。以卿餘罪未畢。故來欲相害耳。
<lb ed="X" n="0734b19"/><lb ed="R060" n="0849b13"/>今妻者。是卿先世母。以恩愛深固。今還與卿作婦。
<lb ed="X" n="0734b20"/><lb ed="R060" n="0849b14"/>生死輪轉。周旋五道。誰能知者。佛卽現神通。令識
<lb ed="X" n="0734b21"/><lb ed="R060" n="0849b15"/>宿命。長者尋卽懺悔。便受五戒。佛爲說法。得須陀
<lb ed="X" n="0734b22"/><lb ed="R060" n="0849b16"/>洹道<note place="inline">五道者。六道。除阿修羅。以修羅攝天鬼畜道中</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0734b23"/><lb ed="R060" n="0849b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0734b2301">若父母兄弟死亡之日。應請法師。講菩薩戒經律。福
<lb ed="X" n="0734b24"/><lb ed="R060" n="0849b18"/>資亡者。得見諸佛。生人天上。若不爾者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0734c" n="0734c"/>
<lb ed="X" n="0734c01"/><lb ed="R060" n="0850a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0734c0101">前自講說。是敎化救度衆生。以及多生父母。今請
<lb ed="X" n="0734c02"/><lb ed="R060" n="0850a02"/>他講。是救度<anchor xml:id="nkr_note_add_0734c0201" n="0734c0201"/><anchor xml:id="beg0734c0201" n="0734c0201"/>己<anchor xml:id="end0734c0201"/>親。現生父母眷屬。以此大乘戒律。
<lb ed="X" n="0734c03"/><lb ed="R060" n="0850a03"/>是舍那所傳。諸佛之本源。衆生之根本。涅槃之初
<lb ed="X" n="0734c04"/><lb ed="R060" n="0850a04"/>門。人天之徑路。存者聞之一歷耳根。永爲佛種。亡
<lb ed="X" n="0734c05"/><lb ed="R060" n="0850a05"/>者資其冥福。往生諸佛淨土。或托質天上人間。福
<lb ed="X" n="0734c06"/><lb ed="R060" n="0850a06"/>樂無盡。是知講演戒法。功莫大焉。昔唐新羅國。僧
<lb ed="X" n="0734c07"/><lb ed="R060" n="0850a07"/>統律師。於本國<name role="" type="person">皇龍寺</name>。講菩薩戒七晝宵。天降甘
<lb ed="X" n="0734c08"/><lb ed="R060" n="0850a08"/>露。祥雲密靄。覆彼講堂。四衆驚歎。得未曾有。以此
<lb ed="X" n="0734c09"/><lb ed="R060" n="0850a09"/>證知。存亡獲益。豈可得而思議耶。若不爾者。是總
<lb ed="X" n="0734c10"/><lb ed="R060" n="0850a10"/>結上文。謂生不救其危難。死不度其冥識。俱犯輕
<lb ed="X" n="0734c11"/><lb ed="R060" n="0850a11"/>垢也。第三十九戒。亦令講說。以救存亡。大同此戒
<lb ed="X" n="0734c12"/><lb ed="R060" n="0850a12"/>也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0734c13"/><lb ed="R060" n="0850a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0734c1301">如是十戒。應當學。敬心奉持。如滅罪品中。廣明一一
<lb ed="X" n="0734c14"/><lb ed="R060" n="0850a14"/>戒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0734c15"/><lb ed="R060" n="0850a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0734c1501">總結上之國使戒。至此不行放救戒。斯是略述十
<lb ed="X" n="0734c16"/><lb ed="R060" n="0850a16"/>戒之<anchor xml:id="nkr_note_add_0734c1601" n="0734c1601"/><anchor xml:id="beg0734c1601" n="0734c1601"/>綱<anchor xml:id="end0734c1601"/>要。如欲詳明性相。當閱大本滅罪品。</p>
<lb ed="X" n="0734c17"/><lb ed="R060" n="0850a17"/><p xml:id="pX38p0734c1701">○第二十一瞋打報讐戒。</p>
<lb ed="X" n="0734c18"/><lb ed="R060" n="0850a18"/><p xml:id="pX38p0734c1801">瞋打不報。免怨憎會苦。有讐不報。息累劫冤愆。況
<lb ed="X" n="0734c19"/><lb ed="R060" n="0850b01"/>大土以慈心。忍心。平等心。觀諸衆生。猶<anchor xml:id="nkr_note_add_0734c1901" n="0734c1901"/><anchor xml:id="beg0734c1901" n="0734c1901"/>己<anchor xml:id="end0734c1901"/>親之無
<lb ed="X" n="0734c20"/><lb ed="R060" n="0850b02"/>異乎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0734c21"/><lb ed="R060" n="0850b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0734c2101">若佛子。不得以瞋報瞋。以打報打。若殺父母兄弟六
<lb ed="X" n="0734c22"/><lb ed="R060" n="0850b04"/>親。不得加報。若國主。爲他人弑者。亦不得加報。殺生
<lb ed="X" n="0734c23"/><lb ed="R060" n="0850b05"/>報生。不順孝道。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0734c24"/><lb ed="R060" n="0850b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0734c2401">以冤報冤。非大士之平等慈心。以瞋打報瞋打。乖
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0735a" n="0735a"/>
<lb ed="X" n="0735a01"/><lb ed="R060" n="0850b07"/>菩薩之無生法忍。殺彼生而報我生。生生奚益。瞋
<lb ed="X" n="0735a02"/><lb ed="R060" n="0850b08"/>彼怨而報我怨。怨怨寧息。豈惟六道衆生皆我父
<lb ed="X" n="0735a03"/><lb ed="R060" n="0850b09"/>母。亦是未來諸佛世尊。若殺若報。大違孝道。誠非
<lb ed="X" n="0735a04"/><lb ed="R060" n="0850b10"/>佛子。若在家菩薩。君父之讐。自有世禮權法。不預
<lb ed="X" n="0735a05"/><lb ed="R060" n="0850b11"/>本源心地戒律。然世間之讐。亦有不報者。如長生
<lb ed="X" n="0735a06"/><lb ed="R060" n="0850b12"/>王子。無忘父囑。不報梵施王讐。而梵施與女妻之。
<lb ed="X" n="0735a07"/><lb ed="R060" n="0850b13"/>還復其國。倘會同根同體。實相無相。而彼生我生
<lb ed="X" n="0735a08"/><lb ed="R060" n="0850b14"/>安在。則世禮權法。亦無處可施矣。出家<anchor xml:id="nkr_note_add_0735a0801" n="0735a0801"/><anchor xml:id="beg0735a0801" n="0735a0801"/>已<anchor xml:id="end0735a0801"/>悟眞如
<lb ed="X" n="0735a09"/><lb ed="R060" n="0850b15"/>實際。能所性空。而心地無二。同一本源。則不執權
<lb ed="X" n="0735a10"/><lb ed="R060" n="0850b16"/>敎。逆本源。悖心地。順生死流於長劫也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0735a11"/><lb ed="R060" n="0850b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0735a1101">尙不畜奴婢。打拍罵辱。日日起三業。口罪無量。況故
<lb ed="X" n="0735a12"/><lb ed="R060" n="0850b18"/>作七逆之罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0735a13"/><lb ed="R060" n="0851a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0735a1301">出家菩薩。尙不多畜徒衆。以妨修道業。故圓覺經。
<lb ed="X" n="0735a14"/><lb ed="R060" n="0851a02"/>敎諸菩薩。三月<g ref="#CB15081">䇿</g>修。不繫徒衆。是以羅漢誨徒。猶
<lb ed="X" n="0735a15"/><lb ed="R060" n="0851a03"/>有相似煩惱。南嶽天台。而有鐵輪五品之歎。況畜
<lb ed="X" n="0735a16"/><lb ed="R060" n="0851a04"/>奴婢。長三惡業。傷本慈心。乖解脫道。至彼譏嫌。敗
<lb ed="X" n="0735a17"/><lb ed="R060" n="0851a05"/>壞正法。如同世俗。釋子安在乎。打拍是身業。罵辱
<lb ed="X" n="0735a18"/><lb ed="R060" n="0851a06"/>是口業。身口未發。瞋心先起。是爲意業。作成名罪。
<lb ed="X" n="0735a19"/><lb ed="R060" n="0851a07"/>問。旣言三業。云何獨標口罪。答由起瞋心。故行打
<lb ed="X" n="0735a20"/><lb ed="R060" n="0851a08"/>拍。打拍必先罵辱。罵辱時。語語惡口。獲罪不可勝
<lb ed="X" n="0735a21"/><lb ed="R060" n="0851a09"/>計。故云無量。如來於聲聞戒經中。亦以誡口業爲
<lb ed="X" n="0735a22"/><lb ed="R060" n="0851a10"/>先。是知三業。口業是最。故特首標。如此之過。悉由
<lb ed="X" n="0735a23"/><lb ed="R060" n="0851a11"/>畜之咎也。尙不畜奴婢打罵。況故作七逆。當知斯
<lb ed="X" n="0735a24"/><lb ed="R060" n="0851a12"/>是喩辭。擧重以誡輕耳。在家須云聽畜。然不得非
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0735b" n="0735b"/>
<lb ed="X" n="0735b01"/><lb ed="R060" n="0851a13"/>理打罵。長自罪業。增彼怨結。於心地戒。實有虧違。
<lb ed="X" n="0735b02"/><lb ed="R060" n="0851a14"/>若以慈心折伏。順理敎誡。乃大士化道之權宜。攝
<lb ed="X" n="0735b03"/><lb ed="R060" n="0851a15"/>受之方便也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0735b04"/><lb ed="R060" n="0851a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0735b0401">而出家菩薩。無慈心報讐。乃至六親中。故報者。犯輕
<lb ed="X" n="0735b05"/><lb ed="R060" n="0851a17"/>垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0735b06"/><lb ed="R060" n="0851a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0735b0601">此結上文。明非在家大士。乃出家菩薩。讐無大小
<lb ed="X" n="0735b07"/><lb ed="R060" n="0851b01"/>親疎。一切不得加報。若菩薩恩惠於人。人以怨報。
<lb ed="X" n="0735b08"/><lb ed="R060" n="0851b02"/>慈心勸化。反被毀辱。宜應自念。由我宿業因緣所
<lb ed="X" n="0735b09"/><lb ed="R060" n="0851b03"/>感。正當喜受。以滅前愆。況我是行菩薩道人。應受
<lb ed="X" n="0735b10"/><lb ed="R060" n="0851b04"/>一切衆生。種種罵辱。若我起一念反報之心。不但
<lb ed="X" n="0735b11"/><lb ed="R060" n="0851b05"/>失我菩提行願。而且墜落三途。受諸劇苦。又我此
<lb ed="X" n="0735b12"/><lb ed="R060" n="0851b06"/>五蘊身心。無我我所。誰受毀辱。作是觀時。心如須
<lb ed="X" n="0735b13"/><lb ed="R060" n="0851b07"/>彌。不爲八風所動。亦如太虗。五色所不能汙也。大
<lb ed="X" n="0735b14"/><lb ed="R060" n="0851b08"/>論云。菩薩化生。雖見衆生種種煩惱。不肯受化。反
<lb ed="X" n="0735b15"/><lb ed="R060" n="0851b09"/>瞋菩薩。菩薩爾時。猶如大醫。治人鬼病。病者反罵。
<lb ed="X" n="0735b16"/><lb ed="R060" n="0851b10"/>醫於爾時。不責病者。同其瞋恚。卽知此人爲鬼所
<lb ed="X" n="0735b17"/><lb ed="R060" n="0851b11"/>使。菩薩亦爾。知諸衆生。爲煩惱鬼之所驅使。海意
<lb ed="X" n="0735b18"/><lb ed="R060" n="0851b12"/>經云。佛言。海意。設復有人。以惡心來瞋恚罵辱。卽
<lb ed="X" n="0735b19"/><lb ed="R060" n="0851b13"/>作是念。是人懈怠。遠離白法。我今發起精進。勤求
<lb ed="X" n="0735b20"/><lb ed="R060" n="0851b14"/>修習。植諸善本。勿生厭足。乃願是人先坐道場。我
<lb ed="X" n="0735b21"/><lb ed="R060" n="0851b15"/>當最後取成正覺。乃至我依此法。云何是瞋。云何
<lb ed="X" n="0735b22"/><lb ed="R060" n="0851b16"/>非瞋。二中伺察。俱不可得。又是瞋非瞋。若自若他
<lb ed="X" n="0735b23"/><lb ed="R060" n="0851b17"/>瞋與瞋者。皆不可得。斯不可得。尙離此見。是卽名
<lb ed="X" n="0735b24"/><lb ed="R060" n="0851b18"/>忍。若能如是者。是爲怨親等觀。而讐不可得矣。</p>
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0735c" n="0735c"/>
<lb ed="X" n="0735c01"/><lb ed="R060" n="0852a01"/><p xml:id="pX38p0735c0101">○第二十二憍慢不請法戒。</p>
<lb ed="X" n="0735c02"/><lb ed="R060" n="0852a02"/><p xml:id="pX38p0735c0201">懷憍恣傲慢。故不敬人。恃聰明有智。故不請法。自
<lb ed="X" n="0735c03"/><lb ed="R060" n="0852a03"/>失<anchor xml:id="nkr_note_add_0735c0301" n="0735c0301"/><anchor xml:id="beg0735c0301" n="0735c0301"/>己<anchor xml:id="end0735c0301"/>利。復闕化道之益也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0735c04"/><lb ed="R060" n="0852a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0735c0401">若佛子。初始出家。未有所解。而自恃聰明有智。或恃
<lb ed="X" n="0735c05"/><lb ed="R060" n="0852a05"/>高貴年宿。或恃大姓高門。大解大福。大富饒財七寶。
<lb ed="X" n="0735c06"/><lb ed="R060" n="0852a06"/>以此憍慢。而不咨受先學法師經律。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0735c07"/><lb ed="R060" n="0852a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0735c0701">初始出家。故不識法敬人。無正契悟。故未有所解
<lb ed="X" n="0735c08"/><lb ed="R060" n="0852a08"/>也。按文恃七事。故生憍慢。一恃世智聰。二恃高貴
<lb ed="X" n="0735c09"/><lb ed="R060" n="0852a09"/>位。三恃年臘尊。四恃門族大。五恃見解大。六恃福
<lb ed="X" n="0735c10"/><lb ed="R060" n="0852a10"/>德大。七恃富饒大。由恃此。而慢山高聳。自阻前進。
<lb ed="X" n="0735c11"/><lb ed="R060" n="0852a11"/>故有先學知識。而寸步不移。致失咨受之大益。華
<lb ed="X" n="0735c12"/><lb ed="R060" n="0852a12"/>嚴經云。善男子。菩薩由善知識任持。不墮惡趣。由
<lb ed="X" n="0735c13"/><lb ed="R060" n="0852a13"/>善知識敎導。而得出離世間。由善知識依止覺道。
<lb ed="X" n="0735c14"/><lb ed="R060" n="0852a14"/>除業惑障。出生死城。至淸淨處。乃至應於自身起
<lb ed="X" n="0735c15"/><lb ed="R060" n="0852a15"/>病苦想。於善知識起醫王想。隨所敎令。作良藥想。
<lb ed="X" n="0735c16"/><lb ed="R060" n="0852a16"/>所修正行。作除病想。大乘四法經云。諸苾芻盡壽。
<lb ed="X" n="0735c17"/><lb ed="R060" n="0852a17"/>乃至逢遇喪命因緣。必定不得捨善知識。所言善
<lb ed="X" n="0735c18"/><lb ed="R060" n="0852a18"/>知識者。善閑三藏。了達心宗。知眞識妄。知病識藥。
<lb ed="X" n="0735c19"/><lb ed="R060" n="0852b01"/>調治衆生。種種身心之病故也<note place="inline">餘如華嚴經廣明</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0735c20"/><lb ed="R060" n="0852b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0735c2001">其法師者。或小姓。年少。卑門。貧窮。下賤。諸根不具。而
<lb ed="X" n="0735c21"/><lb ed="R060" n="0852b03"/>實有德。一切經律盡解。而新學菩薩。不得觀法師種
<lb ed="X" n="0735c22"/><lb ed="R060" n="0852b04"/>姓。而不來咨受法師第一義諦者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0735c23"/><lb ed="R060" n="0852b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0735c2301">所有一切大乘菩薩經律。皆是最上甚深中道之
<lb ed="X" n="0735c24"/><lb ed="R060" n="0852b06"/>理。絕有絕無。不一不異。審諦不虗。更無有法過於
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0736a" n="0736a"/>
<lb ed="X" n="0736a01"/><lb ed="R060" n="0852b07"/>此者。褒美稱之曰第一義諦也。新學無知。輒自高
<lb ed="X" n="0736a02"/><lb ed="R060" n="0852b08"/>擧。故於此七境而生憍慢。小姓對上大姓。年少對
<lb ed="X" n="0736a03"/><lb ed="R060" n="0852b09"/>上年宿。卑門對上高門。貧窮對上富饒。下賤對上
<lb ed="X" n="0736a04"/><lb ed="R060" n="0852b10"/>高貴。諸根不具。對上聰明智解。而實有德盡解。對
<lb ed="X" n="0736a05"/><lb ed="R060" n="0852b11"/>上未有所解。於此七境上。隨觀一事。而生憍慢。不
<lb ed="X" n="0736a06"/><lb ed="R060" n="0852b12"/>來咨受。失大法利。故犯。大般若經云。有餘菩薩。輕
<lb ed="X" n="0736a07"/><lb ed="R060" n="0852b13"/>餘菩薩。經一念頃。經於一劫。遠於佛道。還經一劫。
<lb ed="X" n="0736a08"/><lb ed="R060" n="0852b14"/>更修佛道。故不自高。亦不下他。地持經云。菩薩於
<lb ed="X" n="0736a09"/><lb ed="R060" n="0852b15"/>善知識。聽受經法。於說法人。有五處。不憶念。淨心
<lb ed="X" n="0736a10"/><lb ed="R060" n="0852b16"/>專聽。一者不念破戒。謂不念言。此犯律儀人。不應
<lb ed="X" n="0736a11"/><lb ed="R060" n="0852b17"/>從彼聽受經法。二者不念下姓。謂不念言。我不從
<lb ed="X" n="0736a12"/><lb ed="R060" n="0852b18"/>彼下姓之人。聽受經法。三者不念醜陋。謂不念言
<lb ed="X" n="0736a13"/><lb ed="R060" n="0853a01"/>我不從彼醜陋人聽受經法。四者不念壞味。謂不
<lb ed="X" n="0736a14"/><lb ed="R060" n="0853a02"/>念言。我不從彼不正語人。聽受經法。但依於義。不
<lb ed="X" n="0736a15"/><lb ed="R060" n="0853a03"/>依於味。五者不念壞美語。謂不念言。我不從彼麤
<lb ed="X" n="0736a16"/><lb ed="R060" n="0853a04"/>言說人。聽受經法。如是五處。不憶念<anchor xml:id="nkr_note_add_0736a1601" n="0736a1601"/><anchor xml:id="beg0736a1601" n="0736a1601"/>已<anchor xml:id="end0736a1601"/>。是菩薩勤
<lb ed="X" n="0736a17"/><lb ed="R060" n="0853a05"/>攝正法。於說法人。不起嫌想。若下根菩薩。起見人
<lb ed="X" n="0736a18"/><lb ed="R060" n="0853a06"/>過。心退。不樂聽法。當知是菩薩。不能自度。智慧退
<lb ed="X" n="0736a19"/><lb ed="R060" n="0853a07"/>減<note place="inline">不正語者。謂言音不正。而實通達理義也</note>。莊嚴寶王經。除蓋障菩薩。
<lb ed="X" n="0736a20"/><lb ed="R060" n="0853a08"/>白佛言。世尊。我今於何處。令我得六字大明陀羅
<lb ed="X" n="0736a21"/><lb ed="R060" n="0853a09"/>尼。佛言。波羅奈大城。有一法師。而常作意受持課
<lb ed="X" n="0736a22"/><lb ed="R060" n="0853a10"/>誦六字大明陀羅尼。彼法師者。難可値遇。見彼同
<lb ed="X" n="0736a23"/><lb ed="R060" n="0853a11"/>見如來無異。乃至不得輕慢。生疑慮心。退失汝菩
<lb ed="X" n="0736a24"/><lb ed="R060" n="0853a12"/>薩之地。反受沉淪。彼之法師。戒行缺犯。而有妻子。
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0736b" n="0736b"/>
<lb ed="X" n="0736b01"/><lb ed="R060" n="0853a13"/>大小便利。觸汚袈裟。無有威儀。時除蓋障菩薩。受
<lb ed="X" n="0736b02"/><lb ed="R060" n="0853a14"/>佛敕<anchor xml:id="nkr_note_add_0736b0201" n="0736b0201"/><anchor xml:id="beg0736b0201" n="0736b0201"/>已<anchor xml:id="end0736b0201"/>。卽與無數菩薩。持其天蓋。種種供具。而往
<lb ed="X" n="0736b03"/><lb ed="R060" n="0853a15"/>供養法師。求六字陀羅尼。是故求法。不應自恃見
<lb ed="X" n="0736b04"/><lb ed="R060" n="0853a16"/>過。而生輕慢。懈怠之心。自招不如意報。圓覺經云。
<lb ed="X" n="0736b05"/><lb ed="R060" n="0853a17"/>佛吿<name role="" type="person">普覺菩薩</name>言。善男子。末世衆生。將發大心。求
<lb ed="X" n="0736b06"/><lb ed="R060" n="0853a18"/>善知識。欲修行者。當求一切正知見人。心不住相。
<lb ed="X" n="0736b07"/><lb ed="R060" n="0853b01"/>不著聲聞緣覺境界。雖現塵勞。心恒淸淨。示現諸
<lb ed="X" n="0736b08"/><lb ed="R060" n="0853b02"/>過。讚歎梵行。不令衆生入不律儀。求如是人。卽得
<lb ed="X" n="0736b09"/><lb ed="R060" n="0853b03"/>成就阿耨多羅三藐三菩提。末世衆生。見如是人。
<lb ed="X" n="0736b10"/><lb ed="R060" n="0853b04"/>應當供養。不惜身命。乃至示現種種過患。於彼善
<lb ed="X" n="0736b11"/><lb ed="R060" n="0853b05"/>友。不起惡念。卽能究竟成就正覺。心華發明。照十
<lb ed="X" n="0736b12"/><lb ed="R060" n="0853b06"/>方刹。疏云。菩薩化現。權道難測。或爲利益。或有別
<lb ed="X" n="0736b13"/><lb ed="R060" n="0853b07"/>緣。所作非儀。暫乖眞敎。秖得貶<anchor xml:id="nkr_note_add_0736b1301" n="0736b1301"/><anchor xml:id="beg0736b1301" n="0736b1301"/>己<anchor xml:id="end0736b1301"/>承非。不得飾非
<lb ed="X" n="0736b14"/><lb ed="R060" n="0853b08"/>說理。以誤凡下。此乃不同邪人。自造諸過。復說非
<lb ed="X" n="0736b15"/><lb ed="R060" n="0853b09"/>梵行事。爲其眞實。令無量人。墮大險趣。<anchor xml:id="nkr_note_add_0736b1501" n="0736b1501"/><anchor xml:id="beg0736b1501" n="0736b1501"/>但<anchor xml:id="end0736b1501"/>爲同事
<lb ed="X" n="0736b16"/><lb ed="R060" n="0853b10"/>攝故。雖現諸過。而常讚歎眞實梵行。故論云。壞見
<lb ed="X" n="0736b17"/><lb ed="R060" n="0853b11"/>之人。雖不壞行。不堪與衆生爲其道眼。雖壞行。而
<lb ed="X" n="0736b18"/><lb ed="R060" n="0853b12"/>不壞見者。是則人天眞勝福田。然爲師之難。爲徒
<lb ed="X" n="0736b19"/><lb ed="R060" n="0853b13"/>不易。勿因此誡。誤敬麤人。<anchor xml:id="nkr_note_add_0736b1901" n="0736b1901"/><anchor xml:id="beg0736b1901" n="0736b1901"/>已<anchor xml:id="end0736b1901"/>諳其道。當此遵承。又
<lb ed="X" n="0736b20"/><lb ed="R060" n="0853b14"/>此藥治於徒。師勿錯服。服之增病。無藥可治。以縛
<lb ed="X" n="0736b21"/><lb ed="R060" n="0853b15"/>解縛。無有是處。若誤敬麤人。何殊敬獼猴爲帝釋。
<lb ed="X" n="0736b22"/><lb ed="R060" n="0853b16"/>妄服其法。無異認瓦礫爲黃金。未具慧眼。誰鑒是
<lb ed="X" n="0736b23"/><lb ed="R060" n="0853b17"/>非。<anchor xml:id="nkr_note_add_0736b2301" n="0736b2301"/><anchor xml:id="beg0736b2301" n="0736b2301"/>但<anchor xml:id="end0736b2301"/>當取其正言。勿受彼之非語。一念旣差。千生
<lb ed="X" n="0736b24"/><lb ed="R060" n="0853b18"/>途錯。如經所說。當自警之。毋致後悔難追也。前第
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0736c" n="0736c"/>
<lb ed="X" n="0736c01"/><lb ed="R060" n="0854a01"/>六不供給請法。第七懈怠不聽。此制憍慢不請。若
<lb ed="X" n="0736c02"/><lb ed="R060" n="0854a02"/>慢怠不敬。不迎。懈怠見過。不往咨問。亦同此戒。</p>
<lb ed="X" n="0736c03"/><lb ed="R060" n="0854a03"/><p xml:id="pX38p0736c0301">○第二十三憍慢僻說戒。</p>
<lb ed="X" n="0736c04"/><lb ed="R060" n="0854a04"/><p xml:id="pX38p0736c0401">恃解倚勢輕人。而顚倒僻說法相。隱沒經律義理。
<lb ed="X" n="0736c05"/><lb ed="R060" n="0854a05"/>而深違大士訓導軌範。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0736c06"/><lb ed="R060" n="0854a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0736c0601">若佛子。佛滅度後。欲以好心受菩薩戒時。於佛菩薩
<lb ed="X" n="0736c07"/><lb ed="R060" n="0854a07"/>形像前。自誓受戒。當以七日佛前懺悔。得見好相。便
<lb ed="X" n="0736c08"/><lb ed="R060" n="0854a08"/>得戒。若不得好相。應二七三七。乃至一年。要得好相。
<lb ed="X" n="0736c09"/><lb ed="R060" n="0854a09"/>得好相<anchor xml:id="nkr_note_add_0736c0901" n="0736c0901"/><anchor xml:id="beg0736c0901" n="0736c0901"/>已<anchor xml:id="end0736c0901"/>。便得佛菩薩形像前受戒。若不得好相。雖
<lb ed="X" n="0736c10"/><lb ed="R060" n="0854a10"/>佛像前受戒。不名得戒。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0736c11"/><lb ed="R060" n="0854a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0736c1101">如來生死大患永滅。超度四流。化盡有緣。而歸眞
<lb ed="X" n="0736c12"/><lb ed="R060" n="0854a12"/>際。故曰滅度。好心者。上求諸佛無上妙道。下敎衆
<lb ed="X" n="0736c13"/><lb ed="R060" n="0854a13"/>生發大菩提心也。自誓受戒者。謂千里內。無有智
<lb ed="X" n="0736c14"/><lb ed="R060" n="0854a14"/>有力。能解能授。曾受得菩薩戒之法師。方許於佛
<lb ed="X" n="0736c15"/><lb ed="R060" n="0854a15"/>菩薩像前。七日發弘誓願。懺悔三世罪業。得見好
<lb ed="X" n="0736c16"/><lb ed="R060" n="0854a16"/>相。準法自受。若不得好相。增重慚愧。深心尅責。悲
<lb ed="X" n="0736c17"/><lb ed="R060" n="0854a17"/>泣流淚。復應二七三七。乃至一年懺悔。要得好相
<lb ed="X" n="0736c18"/><lb ed="R060" n="0854a18"/>爲期。得好相<anchor xml:id="nkr_note_add_0736c1801" n="0736c1801"/><anchor xml:id="beg0736c1801" n="0736c1801"/>已<anchor xml:id="end0736c1801"/>。然後一一依法在佛菩薩像前受。
<lb ed="X" n="0736c19"/><lb ed="R060" n="0854b01"/>若不知受法。無由得戒也。好相者。或於懺悔時。或
<lb ed="X" n="0736c20"/><lb ed="R060" n="0854b02"/>於禪定中。或於夢中。見華。見光。見佛菩薩摩頂。如
<lb ed="X" n="0736c21"/><lb ed="R060" n="0854b03"/>眞表律師。志求戒法。誓要彌勒親授。遂登山頂石
<lb ed="X" n="0736c22"/><lb ed="R060" n="0854b04"/>上。晝夜苦到懺悔。經於七日。見地藏菩薩現身。手
<lb ed="X" n="0736c23"/><lb ed="R060" n="0854b05"/>持金鍚。爲表作戒前<g ref="#CB15081">䇿</g>發。表倍加勇猛。至二七日。
<lb ed="X" n="0736c24"/><lb ed="R060" n="0854b06"/>有大惡鬼。推表墜於巖下。魔相百端。表重加精勵。
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0737a" n="0737a"/>
<lb ed="X" n="0737a01"/><lb ed="R060" n="0854b07"/>至三七日。見山川平滿。成銀色世界。彌勒菩薩。儀
<lb ed="X" n="0737a02"/><lb ed="R060" n="0854b08"/>從圍繞。垂手摩表頂曰。善哉大丈夫。求戒如是。須
<lb ed="X" n="0737a03"/><lb ed="R060" n="0854b09"/>彌山可手攘却。汝心終不退也。乃躬付三衣瓦鉢。
<lb ed="X" n="0737a04"/><lb ed="R060" n="0854b10"/>爲授戒法。仍賜名曰。眞表。南嶽慧思禪師。夢梵僧
<lb ed="X" n="0737a05"/><lb ed="R060" n="0854b11"/>四十二人。更加羯磨。受具足戒。昔沙門道進。求曇
<lb ed="X" n="0737a06"/><lb ed="R060" n="0854b12"/>無讖法師。受菩薩戒。讖云。且悔過。彼竭誠七晝夜
<lb ed="X" n="0737a07"/><lb ed="R060" n="0854b13"/>懺<anchor xml:id="nkr_note_add_0737a0701" n="0737a0701"/><anchor xml:id="beg0737a0701" n="0737a0701"/>已<anchor xml:id="end0737a0701"/>。復往求受。讖大怒。進自念。正我業障未消耳。
<lb ed="X" n="0737a08"/><lb ed="R060" n="0854b14"/>更竭誠禮懺。首尾三年。夢見釋迦如來。與諸菩薩。
<lb ed="X" n="0737a09"/><lb ed="R060" n="0854b15"/>授以戒法。進次日詣讖欲說所夢。未至數十步。讖
<lb ed="X" n="0737a10"/><lb ed="R060" n="0854b16"/>驚起。唱言。善哉善哉。<anchor xml:id="nkr_note_add_0737a1001" n="0737a1001"/><anchor xml:id="beg0737a1001" n="0737a1001"/>已<anchor xml:id="end0737a1001"/>感戒矣。吾當更爲汝作證。
<lb ed="X" n="0737a11"/><lb ed="R060" n="0854b17"/>乃次第於佛像前。爲說戒相。後從進受者。千有餘
<lb ed="X" n="0737a12"/><lb ed="R060" n="0854b18"/>人。傳授此法。迄至末代。皆讖之餘軌。時<name role="" type="person">河西王</name>沮
<lb ed="X" n="0737a13"/><lb ed="R060" n="0855a01"/>渠蒙遜。子景環。奉進爲師。後請進往高昌國。値歲
<lb ed="X" n="0737a14"/><lb ed="R060" n="0855a02"/>荒餓。進割身肉。以救饑民。因此捨命矣。古人被呵。
<lb ed="X" n="0737a15"/><lb ed="R060" n="0855a03"/>及魔相百端。志無退屈。由加精勵。三年竭誠。不生
<lb ed="X" n="0737a16"/><lb ed="R060" n="0855a04"/>一念疲厭之心。故能感格。如響之應聲。今人求戒。
<lb ed="X" n="0737a17"/><lb ed="R060" n="0855a05"/>師若難之。或一言以勉勵之。卽瞋惱塡<g ref="#CB05577">𮌎</g>。拂袖千
<lb ed="X" n="0737a18"/><lb ed="R060" n="0855a06"/>里。斯不<anchor xml:id="nkr_note_add_0737a1801" n="0737a1801"/><anchor xml:id="beg0737a1801" n="0737a1801"/>但<anchor xml:id="end0737a1801"/>自失戒益。而且獲罪非輕。今時復有從
<lb ed="X" n="0737a19"/><lb ed="R060" n="0855a07"/>師受<anchor xml:id="nkr_note_add_0737a1901" n="0737a1901"/><anchor xml:id="beg0737a1901" n="0737a1901"/>已<anchor xml:id="end0737a1901"/>。則便長往無返。豈復親師咨問。有受無持。
<lb ed="X" n="0737a20"/><lb ed="R060" n="0855a08"/>誠爲苦海弊囊也。所言好相。相有邪正。魔事頗多。
<lb ed="X" n="0737a21"/><lb ed="R060" n="0855a09"/>未易分辯。當須善爲審察。不可率爾以爲好相。得
<lb ed="X" n="0737a22"/><lb ed="R060" n="0855a10"/>地菩薩。魔尙現作佛身。與之授記。而末世凡夫可
<lb ed="X" n="0737a23"/><lb ed="R060" n="0855a11"/>不愼哉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0737a24"/><lb ed="R060" n="0855a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0737a2401">若先受菩薩戒法師前受戒時。不須要見好相。何以
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0737b" n="0737b"/>
<lb ed="X" n="0737b01"/><lb ed="R060" n="0855a13"/>故。是法師。師師相授。故不須好相。是以法師前受戒
<lb ed="X" n="0737b02"/><lb ed="R060" n="0855a14"/>時。卽得戒。以生至重心故。便得戒。若千里內。無能授
<lb ed="X" n="0737b03"/><lb ed="R060" n="0855a15"/>戒師。得佛菩薩形像前自誓受戒。而要見好相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0737b04"/><lb ed="R060" n="0855a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0737b0401">師師相授者。謂舍那授與釋迦。釋迦授與彌勒。如
<lb ed="X" n="0737b05"/><lb ed="R060" n="0855a17"/>是二十餘菩薩。次第授受。相承傳來。如燈燈續<g ref="#CB08504">𦦨</g>。
<lb ed="X" n="0737b06"/><lb ed="R060" n="0855a18"/>故不假別見於相。雖戒由心發。必藉師傳方得。所
<lb ed="X" n="0737b07"/><lb ed="R060" n="0855b01"/>以無師自受實難。猶鑽木求火。功力稍歇。則火不
<lb ed="X" n="0737b08"/><lb ed="R060" n="0855b02"/>可得。有師爲受故易。如燈接<g ref="#CB08504">𦦨</g>。<g ref="#CB08504">𦦨</g><g ref="#CB08504">𦦨</g>相續。不假多
<lb ed="X" n="0737b09"/><lb ed="R060" n="0855b03"/>力。是則師之關係。誠非小也。然時當末法。知法之
<lb ed="X" n="0737b10"/><lb ed="R060" n="0855b04"/>師。誠爲難遇。設得遇者。必須至誠。生慇重心。難遭
<lb ed="X" n="0737b11"/><lb ed="R060" n="0855b05"/>想。視同如佛。方能感發心地大戒。若其師傳來不
<lb ed="X" n="0737b12"/><lb ed="R060" n="0855b06"/>眞。如燈絕<g ref="#CB08504">𦦨</g>。縱受亦不得戒。反獲假名之愆。授受
<lb ed="X" n="0737b13"/><lb ed="R060" n="0855b07"/>得罪。不可不愼。問。雖不得戒。而受者至誠。寧無少
<lb ed="X" n="0737b14"/><lb ed="R060" n="0855b08"/>益。答。若其精持無犯。亦獲戒善。如世行十善。雖不
<lb ed="X" n="0737b15"/><lb ed="R060" n="0855b09"/>知受十善法。而亦得其福。但不得爲人作授戒師。
<lb ed="X" n="0737b16"/><lb ed="R060" n="0855b10"/>如人認鑞爲銀。以鍮爲金。愛護保持。非全無益。亦
<lb ed="X" n="0737b17"/><lb ed="R060" n="0855b11"/>能貿得一衣一食。惟不可諄諄對人說是眞金銀
<lb ed="X" n="0737b18"/><lb ed="R060" n="0855b12"/>耳。若千里內。有明經律戒師。而輕忽怠慢。不往求
<lb ed="X" n="0737b19"/><lb ed="R060" n="0855b13"/>受。而自誓受者。不得戒。縱見好相。亦是魔境。無師
<lb ed="X" n="0737b20"/><lb ed="R060" n="0855b14"/>自受。如表之堅心。有師爲授。如進之竭誠。可謂萬
<lb ed="X" n="0737b21"/><lb ed="R060" n="0855b15"/>世司南。千古玄範。況曇無讖。自古疑其是伊波勒
<lb ed="X" n="0737b22"/><lb ed="R060" n="0855b16"/>菩薩。應跡託化。傳來此土。旣是菩薩應跡。猶勉進
<lb ed="X" n="0737b23"/><lb ed="R060" n="0855b17"/>竭誠三載。然有師尙令要見好相。方感大益。如其
<lb ed="X" n="0737b24"/><lb ed="R060" n="0855b18"/>無師自受。豈易易哉。今人求受。不辨是非得失。不
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0737c" n="0737c"/>
<lb ed="X" n="0737c01"/><lb ed="R060" n="0856a01"/>擇明師良導。師旣不知法律。焉能開發道心。敎識
<lb ed="X" n="0737c02"/><lb ed="R060" n="0856a02"/>罪福兩途。懺滌業愆之法。使身心淸淨。方堪納受
<lb ed="X" n="0737c03"/><lb ed="R060" n="0856a03"/>淨戒。故彌勒菩薩。付百八籤。與眞表。敎令來求戒
<lb ed="X" n="0737c04"/><lb ed="R060" n="0856a04"/>者。先使懺悔。期滿擲籤。以驗煩惱。罪滅不滅之相。
<lb ed="X" n="0737c05"/><lb ed="R060" n="0856a05"/>是知讖勉進之三載。法自有來。先聖後賢。同一軌
<lb ed="X" n="0737c06"/><lb ed="R060" n="0856a06"/>轍。故瓔珞經云。若有欲來受戒者。菩薩法師。先爲
<lb ed="X" n="0737c07"/><lb ed="R060" n="0856a07"/>解說讀誦。使其人心開意解。生樂著心。然後爲受。
<lb ed="X" n="0737c08"/><lb ed="R060" n="0856a08"/>其受者。入諸佛界。菩薩數中。超過三劫生死之苦。
<lb ed="X" n="0737c09"/><lb ed="R060" n="0856a09"/>是故應受。又云其受者。過度四魔。越三界苦。從生
<lb ed="X" n="0737c10"/><lb ed="R060" n="0856a10"/>至生。不失此戒。常隨行人。乃至成佛。菩薩優婆塞
<lb ed="X" n="0737c11"/><lb ed="R060" n="0856a11"/>五戒威儀經云。有二事失菩薩戒。一捨菩提願。二
<lb ed="X" n="0737c12"/><lb ed="R060" n="0856a12"/>增上惡心。除是二事。若捨此身。戒終不失。從是以
<lb ed="X" n="0737c13"/><lb ed="R060" n="0856a13"/>後。生生之處。常有此戒。若不憶念。更遇善友受者。
<lb ed="X" n="0737c14"/><lb ed="R060" n="0856a14"/>不名新得。如經所說。故知菩薩大戒。有受法。而無
<lb ed="X" n="0737c15"/><lb ed="R060" n="0856a15"/>捨法。授受須當自重。瓔珞經云。法師能於一切國
<lb ed="X" n="0737c16"/><lb ed="R060" n="0856a16"/>土中。敎化一人出家受菩薩戒者。是法師。其福勝
<lb ed="X" n="0737c17"/><lb ed="R060" n="0856a17"/>造八萬四千塔。況復二人三人。乃至百千人。福果
<lb ed="X" n="0737c18"/><lb ed="R060" n="0856a18"/>不可稱量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0737c19"/><lb ed="R060" n="0856b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0737c1901">若法師。自倚解經律。大乘學戒。與國王太子百官。以
<lb ed="X" n="0737c20"/><lb ed="R060" n="0856b02"/>爲善友。而新學菩薩來問。若經義律義。輕心。惡心。慢
<lb ed="X" n="0737c21"/><lb ed="R060" n="0856b03"/>心。不一一好答問者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0737c22"/><lb ed="R060" n="0856b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0737c2201">上求師受戒者。當生至重心。敬師如佛。如求摩尼
<lb ed="X" n="0737c23"/><lb ed="R060" n="0856b05"/>大寶。心無厭倦。得之當珍重保持。今爲人師範者。
<lb ed="X" n="0737c24"/><lb ed="R060" n="0856b06"/>應以慈心悲心。視求法者。如同赤子。凡有請問。一
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0738a" n="0738a"/>
<lb ed="X" n="0738a01"/><lb ed="R060" n="0856b07"/>一開示。令生歡喜。不可內倚能解能學。以輕新學。
<lb ed="X" n="0738a02"/><lb ed="R060" n="0856b08"/>不爲好答。外恃所交勢位。以慢於人。不答來問。輕
<lb ed="X" n="0738a03"/><lb ed="R060" n="0856b09"/>心者。藐視他人。惡心者。無慈接物。慢心者。恃<anchor xml:id="nkr_note_add_0738a0301" n="0738a0301"/><anchor xml:id="beg0738a0301" n="0738a0301"/>己<anchor xml:id="end0738a0301"/>陵
<lb ed="X" n="0738a04"/><lb ed="R060" n="0856b10"/>他。由此三心。故不好答。或於自徒則傾心。猶恐未
<lb ed="X" n="0738a05"/><lb ed="R060" n="0856b11"/>盡。他衆則言有不了。誠非師道。有乖平等大心。若
<lb ed="X" n="0738a06"/><lb ed="R060" n="0856b12"/>知前人是惡見。來覓過失。不答則能調伏。或不敬
<lb ed="X" n="0738a07"/><lb ed="R060" n="0856b13"/>順大乘。或根性闇鈍。聞深法。反生邪見。或聞<anchor xml:id="nkr_note_add_0738a0701" n="0738a0701"/><anchor xml:id="beg0738a0701" n="0738a0701"/>已<anchor xml:id="end0738a0701"/>。向
<lb ed="X" n="0738a08"/><lb ed="R060" n="0856b14"/>惡人說。破壞正法。如是等。不答無犯。</p>
<lb ed="X" n="0738a09"/><lb ed="R060" n="0856b15"/><p xml:id="pX38p0738a0901">○第二十四不習學佛戒。</p>
<lb ed="X" n="0738a10"/><lb ed="R060" n="0856b16"/><p xml:id="pX38p0738a1001">捨本求末。而習二乘。棄眞取僞。而學外道。正所謂
<lb ed="X" n="0738a11"/><lb ed="R060" n="0856b17"/>棄珍寶而拾瓦礫。敬獼猴而爲帝釋。敬獼猴是不
<lb ed="X" n="0738a12"/><lb ed="R060" n="0856b18"/>識人。拾瓦礫是不識法。非大士之正見。昧菩薩之
<lb ed="X" n="0738a13"/><lb ed="R060" n="0857a01"/>本行也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0738a14"/><lb ed="R060" n="0857a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0738a1401">若佛子。有佛經律大乘法。正見。正性。正法身。而不能
<lb ed="X" n="0738a15"/><lb ed="R060" n="0857a03"/>勤學修習。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0738a16"/><lb ed="R060" n="0857a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0738a1601">佛經律者。是總擧菩薩藏大乘敎法。顯非小乘經
<lb ed="X" n="0738a17"/><lb ed="R060" n="0857a05"/>律。故云大乘法也。正見者。大乘經律。原具本源心
<lb ed="X" n="0738a18"/><lb ed="R060" n="0857a06"/>地正見之玄解。正性者。由具心地之正解。故契心
<lb ed="X" n="0738a19"/><lb ed="R060" n="0857a07"/>地之玄因。卽舍那之佛性也。正法身者。由悟舍那
<lb ed="X" n="0738a20"/><lb ed="R060" n="0857a08"/>佛性。卽我自性。而修六度萬行。行解相應。事理雙
<lb ed="X" n="0738a21"/><lb ed="R060" n="0857a09"/>融。而證眞常果德之妙體。是曰正法身。如是大乘
<lb ed="X" n="0738a22"/><lb ed="R060" n="0857a10"/>經律心地之正因正果。而不勤修習。是大士自迷
<lb ed="X" n="0738a23"/><lb ed="R060" n="0857a11"/>正行。反入邪途也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0738a24"/><lb ed="R060" n="0857a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0738a2401">而捨七寶。反學邪見。二乘。外道。俗典。阿毗曇。雜論。一
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0738b" n="0738b"/>
<lb ed="X" n="0738b01"/><lb ed="R060" n="0857a13"/>切書記。是斷佛性。障道因緣。非行菩薩道者。若故作
<lb ed="X" n="0738b02"/><lb ed="R060" n="0857a14"/>者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0738b03"/><lb ed="R060" n="0857a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0738b0301">金銀七寶。世間以爲最珍。能濟貧苦。令身安樂。今
<lb ed="X" n="0738b04"/><lb ed="R060" n="0857a16"/>此心地大乘敎法。於諸法中。最爲珍勝。能除衆生
<lb ed="X" n="0738b05"/><lb ed="R060" n="0857a17"/>無法饉乏。令獲功德法財。莊嚴舍那萬德之軀。故
<lb ed="X" n="0738b06"/><lb ed="R060" n="0857a18"/>喩之爲寶也。邪見者。二乘外道。乃至書記。無心地
<lb ed="X" n="0738b07"/><lb ed="R060" n="0857b01"/>之正敎。故曰邪見。二乘有偏空之邪。外道有妄執
<lb ed="X" n="0738b08"/><lb ed="R060" n="0857b02"/>謬計之邪。俗典撥無三世因果之邪。阿毗曇。此云
<lb ed="X" n="0738b09"/><lb ed="R060" n="0857b03"/>無比法。是小乘論。共有數百卷。雜論者。一切小乘
<lb ed="X" n="0738b10"/><lb ed="R060" n="0857b04"/>諸論。及外道僧佉等論。百論云。九十六道。並不能
<lb ed="X" n="0738b11"/><lb ed="R060" n="0857b05"/>得諸法實相。故順聲聞道者。皆悉是邪<note place="inline">九十五種道。兼小乘
<lb ed="X" n="0738b12"/><lb ed="R060" n="0857b06"/>敎。故成九十六</note>。俗典書記者。一切世間書籍傳記。天竺則
<lb ed="X" n="0738b13"/><lb ed="R060" n="0857b07"/>悉曇章。毗伽羅。五明等論記。此方則經史子集等
<lb ed="X" n="0738b14"/><lb ed="R060" n="0857b08"/>書也。斷佛性者。二乘偏空。而無心地正因。故失成
<lb ed="X" n="0738b15"/><lb ed="R060" n="0857b09"/>佛之果德。外道謬計斷常。而迷中道正敎。是斷正
<lb ed="X" n="0738b16"/><lb ed="R060" n="0857b10"/>覺之種性也。障道因緣者。心執邪解爲因。謬修邪
<lb ed="X" n="0738b17"/><lb ed="R060" n="0857b11"/>行爲緣。由此遮障大乘正道。永失本源心地也。非
<lb ed="X" n="0738b18"/><lb ed="R060" n="0857b12"/>行菩薩道者。二乘惟以自利。外道邪途。俗典治世。
<lb ed="X" n="0738b19"/><lb ed="R060" n="0857b13"/>皆非大士上求下化。所修六度萬行之大道。菩薩
<lb ed="X" n="0738b20"/><lb ed="R060" n="0857b14"/>優婆塞五戒威儀經云。菩薩有佛經藏。不能勤學。
<lb ed="X" n="0738b21"/><lb ed="R060" n="0857b15"/>乃更勤學外道俗典。犯重垢罪。菩薩戒本經云。菩
<lb ed="X" n="0738b22"/><lb ed="R060" n="0857b16"/>薩於世典外道邪論愛樂不捨。不作毒想。是名爲
<lb ed="X" n="0738b23"/><lb ed="R060" n="0857b17"/>犯。不犯者。若習小助大。爲欲引化二乘。令入大乘。
<lb ed="X" n="0738b24"/><lb ed="R060" n="0857b18"/>故學二乘之法。菩薩善戒經云。爲論義故。爲破於
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0738c" n="0738c"/>
<lb ed="X" n="0738c01"/><lb ed="R060" n="0858a01"/>邪見故。爲知外典虗妄。佛法眞實故。爲知世事故。
<lb ed="X" n="0738c02"/><lb ed="R060" n="0858a02"/>不犯。前背大向小戒。以其志向乖違。故制。僻敎戒。
<lb ed="X" n="0738c03"/><lb ed="R060" n="0858a03"/>由其以瞋惡心。敎導偏僻。故制。今戒以其安然習
<lb ed="X" n="0738c04"/><lb ed="R060" n="0858a04"/>小。不思學大。故制。後暫念戒。由其<anchor xml:id="nkr_note_add_0738c0401" n="0738c0401"/><anchor xml:id="beg0738c0401" n="0738c0401"/>已<anchor xml:id="end0738c0401"/>知習大。則不
<lb ed="X" n="0738c05"/><lb ed="R060" n="0858a05"/>應起一念自度心。故制。如此四戒義別。不可不知。</p>
<lb ed="X" n="0738c06"/><lb ed="R060" n="0858a06"/><p xml:id="pX38p0738c0601">○第二十五不善知衆戒。</p>
<lb ed="X" n="0738c07"/><lb ed="R060" n="0858a07"/><p xml:id="pX38p0738c0701">爲主不善安衆。守物不知用度。自損損他。非大士
<lb ed="X" n="0738c08"/><lb ed="R060" n="0858a08"/>慈心和心也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0738c09"/><lb ed="R060" n="0858a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0738c0901">若佛子。佛滅度後。爲說法主。爲行法主。爲僧坊主。敎
<lb ed="X" n="0738c10"/><lb ed="R060" n="0858a10"/>化主。坐禪主。行來主。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0738c11"/><lb ed="R060" n="0858a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0738c1101">如來在世。則人人親承法化。有漏之法不生。佛滅
<lb ed="X" n="0738c12"/><lb ed="R060" n="0858a12"/>度後。去聖時遙。有漏之法日長。不無訛替也。然其
<lb ed="X" n="0738c13"/><lb ed="R060" n="0858a13"/>所弊。多係主者。故今略擧六人。說法主者。代佛宣
<lb ed="X" n="0738c14"/><lb ed="R060" n="0858a14"/>揚。爲衆演說十二部經也。行法主者。行解相應。令
<lb ed="X" n="0738c15"/><lb ed="R060" n="0858a15"/>衆如說如行也。僧坊主者。梵語摩摩帝。此云寺主。
<lb ed="X" n="0738c16"/><lb ed="R060" n="0858a16"/>謂造寺比丘。或云是知事人。知理常住僧事。今所
<lb ed="X" n="0738c17"/><lb ed="R060" n="0858a17"/>謂監院監寺也。僧史略云。詳其寺主。起乎東漢白
<lb ed="X" n="0738c18"/><lb ed="R060" n="0858a18"/>馬寺也。寺旣爰處。人必主之。於時雖無寺主之名。
<lb ed="X" n="0738c19"/><lb ed="R060" n="0858b01"/>而有知事之者。東晉以來。此職方盛。故梁武造光
<lb ed="X" n="0738c20"/><lb ed="R060" n="0858b02"/>宅寺。召法雲爲主。剏立僧制。此乃東土之規。非關
<lb ed="X" n="0738c21"/><lb ed="R060" n="0858b03"/>西國本式。元西國以上座爲尊。造寺名主。若有事
<lb ed="X" n="0738c22"/><lb ed="R060" n="0858b04"/>至。共衆評議。衆許方爲。不允卽止。並無獨任之私。
<lb ed="X" n="0738c23"/><lb ed="R060" n="0858b05"/>方符大聖之弘化也。敎化主者。敎人作福。化人爲
<lb ed="X" n="0738c24"/><lb ed="R060" n="0858b06"/>善。令識三寶。是良福田。信向歸依。興崇供養也。坐
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0739a" n="0739a"/>
<lb ed="X" n="0739a01"/><lb ed="R060" n="0858b07"/>禪主者。領衆修習諸禪三昧也。行來主者。知衆僧
<lb ed="X" n="0739a02"/><lb ed="R060" n="0858b08"/>出入往來事。如昔尊者<name role="" type="person">沓婆摩羅子</name>是也。今之所
<lb ed="X" n="0739a03"/><lb ed="R060" n="0858b09"/>謂知衆知客也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0739a04"/><lb ed="R060" n="0858b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0739a0401">應生慈心。善和鬬諍。善守三寶物。莫無度用。如自<anchor xml:id="nkr_note_add_0739a0401" n="0739a0401"/><anchor xml:id="beg0739a0401" n="0739a0401"/>己<anchor xml:id="end0739a0401"/>
<lb ed="X" n="0739a05"/><lb ed="R060" n="0858b11"/>有。而反亂衆鬬諍。恣心用三寶物者。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0739a06"/><lb ed="R060" n="0858b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0739a0601">此中二事。皆以慈心爲主。故首標之。一以慈心故。
<lb ed="X" n="0739a07"/><lb ed="R060" n="0858b13"/>善和鬬諍。令衆得安樂住。然諍有四種。謂言諍。覓
<lb ed="X" n="0739a08"/><lb ed="R060" n="0858b14"/>諍。犯諍。事諍。應與現前毗尼等。七法除滅。如律藏
<lb ed="X" n="0739a09"/><lb ed="R060" n="0858b15"/>廣明。二應以慈心故。善守三寶物。令衆得如法受
<lb ed="X" n="0739a10"/><lb ed="R060" n="0858b16"/>用。然善守者。則佛物僧物。各有所屬。無互相混濫。
<lb ed="X" n="0739a11"/><lb ed="R060" n="0858b17"/>用有節度。無恣情肆意。如用<anchor xml:id="nkr_note_add_0739a1101" n="0739a1101"/><anchor xml:id="beg0739a1101" n="0739a1101"/>己<anchor xml:id="end0739a1101"/>物也。若佛物。不得
<lb ed="X" n="0739a12"/><lb ed="R060" n="0858b18"/>作法用僧用。法物不得作佛用僧用。僧物不得作
<lb ed="X" n="0739a13"/><lb ed="R060" n="0859a01"/>佛用法用。此佛不作彼佛用。此殿不作彼殿。此塔
<lb ed="X" n="0739a14"/><lb ed="R060" n="0859a02"/>不作彼塔。此經法不作彼經法。此處僧不作彼處
<lb ed="X" n="0739a15"/><lb ed="R060" n="0859a03"/>僧。常住僧物。現前僧物。不得互相差用。分文升合。
<lb ed="X" n="0739a16"/><lb ed="R060" n="0859a04"/>一鹽一米。一針一草。一紙一藥。不得私用。今時易
<lb ed="X" n="0739a17"/><lb ed="R060" n="0859a05"/>過。將來果報難盡。餘如經律詳明。若作佛殿有餘。
<lb ed="X" n="0739a18"/><lb ed="R060" n="0859a06"/>得作佛像。佛像有餘。當作佛前供具。不得作殿用。
<lb ed="X" n="0739a19"/><lb ed="R060" n="0859a07"/>佛殿有餘。不得作菩薩殿。佛像菩薩像。不得互相
<lb ed="X" n="0739a20"/><lb ed="R060" n="0859a08"/>差用。若法物有餘。應寫佛經。幷撩理法座。僧物有
<lb ed="X" n="0739a21"/><lb ed="R060" n="0859a09"/>餘。應貯庫中。供十方僧。飯僧錢。不得作食堂。墮火
<lb ed="X" n="0739a22"/><lb ed="R060" n="0859a10"/>枷地獄。誠可鑒之。磚錢不作瓦。瓦錢不作磚。寶印
<lb ed="X" n="0739a23"/><lb ed="R060" n="0859a11"/>經云。佛法二物。不得互用。由無與佛法物作主。復
<lb ed="X" n="0739a24"/><lb ed="R060" n="0859a12"/>無可咨白。不同僧物。常住招提。互有所咨。佛塔有
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0739b" n="0739b"/>
<lb ed="X" n="0739b01"/><lb ed="R060" n="0859a13"/>物。乃至一錢<anchor xml:id="nkr_note_add_0739b0101" n="0739b0101"/><anchor xml:id="beg0739b0101" n="0739b0101"/>已<anchor xml:id="end0739b0101"/>上。以施主重心故捨。諸天及人。於
<lb ed="X" n="0739b02"/><lb ed="R060" n="0859a14"/>此物中。而生佛想塔想。乃至風吹爛壞。不得<g ref="#CB03192">𧵍</g>寶
<lb ed="X" n="0739b03"/><lb ed="R060" n="0859a15"/>供養。以如來塔物。無人作價也。寶積經云。佛言。營
<lb ed="X" n="0739b04"/><lb ed="R060" n="0859a16"/>事比丘。不應於所有物。起自在想。設有少辦事。衆
<lb ed="X" n="0739b05"/><lb ed="R060" n="0859a17"/>許方作。勿自許用。乃至現前僧物。四方僧物。不相
<lb ed="X" n="0739b06"/><lb ed="R060" n="0859a18"/>混聚。及佛塔物。更互積聚。應善遮防。如是顚倒。僧
<lb ed="X" n="0739b07"/><lb ed="R060" n="0859b01"/>祗律云。比丘作寺主。佛塔無物。便作是念。人所以
<lb ed="X" n="0739b08"/><lb ed="R060" n="0859b02"/>供養僧者。皆蒙佛恩。供佛便爲供僧。卽持僧物修
<lb ed="X" n="0739b09"/><lb ed="R060" n="0859b03"/>治塔者。寺主得棄罪。持塔物供僧亦爾。若如法貸
<lb ed="X" n="0739b10"/><lb ed="R060" n="0859b04"/>用卽得。但要疏記分明。某時貸用。某時得當還。交
<lb ed="X" n="0739b11"/><lb ed="R060" n="0859b05"/>貸時。應僧中讀疏。分明付授。律有明誨。不可師心。
<lb ed="X" n="0739b12"/><lb ed="R060" n="0859b06"/>罪累千生難逃也。不以慈心安護。故反亂衆。不以
<lb ed="X" n="0739b13"/><lb ed="R060" n="0859b07"/>慈心善守。故用無節度。致令衆諍。乃犯輕垢。若差
<lb ed="X" n="0739b14"/><lb ed="R060" n="0859b08"/>互用。卽犯重罪。</p>
<lb ed="X" n="0739b15"/><lb ed="R060" n="0859b09"/><p xml:id="pX38p0739b1501">○第二十六獨受利養戒。</p>
<lb ed="X" n="0739b16"/><lb ed="R060" n="0859b10"/><p xml:id="pX38p0739b1601">乖施主平等之心。失大士利他之行。不差僧次。正
<lb ed="X" n="0739b17"/><lb ed="R060" n="0859b11"/>欲以利歸私。故云獨受。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0739b18"/><lb ed="R060" n="0859b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0739b1801">若佛子。先在僧坊中住。後見客菩薩比丘。來入僧坊
<lb ed="X" n="0739b19"/><lb ed="R060" n="0859b13"/>舍宅城邑。若國王宅舍中。乃至夏坐安居處。及大會
<lb ed="X" n="0739b20"/><lb ed="R060" n="0859b14"/>中。先住僧應迎來送去。飮食供養。房舍臥具。繩床木
<lb ed="X" n="0739b21"/><lb ed="R060" n="0859b15"/>床。事事給與。若無物。應賣自身。及男女身。割自身肉
<lb ed="X" n="0739b22"/><lb ed="R060" n="0859b16"/>賣。供給所須。悉以與之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0739b23"/><lb ed="R060" n="0859b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0739b2301">僧坊。卽僧所住寺也。梵語僧伽藍。此云衆園。謂生
<lb ed="X" n="0739b24"/><lb ed="R060" n="0859b18"/>植佛子道芽聖果處也。或云毗訶羅。此云遊行處
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0739c" n="0739c"/>
<lb ed="X" n="0739c01"/><lb ed="R060" n="0860a01"/><note place="inline">卽僧所遊履之寺院</note>。若云。僧伽羅摩。此云衆院。謂衆僧所住
<lb ed="X" n="0739c02"/><lb ed="R060" n="0860a02"/>之院。昔摩騰初至。明帝敕於<name role="" type="person">鴻臚寺</name>安置。後雖別
<lb ed="X" n="0739c03"/><lb ed="R060" n="0860a03"/>建住處。不忘本名。故復名爲寺。國王宅舍者。是國
<lb ed="X" n="0739c04"/><lb ed="R060" n="0860a04"/>王剏造堂房。以安僧也。夏坐安居處者。或王臣檀
<lb ed="X" n="0739c05"/><lb ed="R060" n="0860a05"/>越。請僧夏三月。於彼處安居也。大會者。或無遮會。
<lb ed="X" n="0739c06"/><lb ed="R060" n="0860a06"/>或佛涅槃會。或佛降誕成道會。或僧自恣會等。先
<lb ed="X" n="0739c07"/><lb ed="R060" n="0860a07"/>住者爲主人。後到者爲客。主當迎客。乃至事事給
<lb ed="X" n="0739c08"/><lb ed="R060" n="0860a08"/>與之。賣身割肉者。甚言其供客心重。肉尙可割。況
<lb ed="X" n="0739c09"/><lb ed="R060" n="0860a09"/>於錢財身外之物。而復獨受利養乎。男女者。亦兼
<lb ed="X" n="0739c10"/><lb ed="R060" n="0860a10"/>制在家菩薩。當不惜身命眷屬。以供客僧也。文中
<lb ed="X" n="0739c11"/><lb ed="R060" n="0860a11"/>雖云菩薩比丘。而聲聞僧亦預分。主揀在家。及沙
<lb ed="X" n="0739c12"/><lb ed="R060" n="0860a12"/>彌。沙彌尼。式叉摩那。以其非知僧事人。惟比丘能
<lb ed="X" n="0739c13"/><lb ed="R060" n="0860a13"/>任其職也。此令禮接供給。下當依次差往赴請。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0739c14"/><lb ed="R060" n="0860a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0739c1401">若有檀越來請衆僧。客僧有利養分。僧坊主應次第
<lb ed="X" n="0739c15"/><lb ed="R060" n="0860a15"/>差客僧受請。而先住僧。獨受請。而不差客僧者。僧坊
<lb ed="X" n="0739c16"/><lb ed="R060" n="0860a16"/>主得無量罪。畜生無異。非沙門。非釋種姓。犯輕垢罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0739c17"/><lb ed="R060" n="0860a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0739c1701">檀越者。檀是梵語。此云施。越是超越。謂人能行布
<lb ed="X" n="0739c18"/><lb ed="R060" n="0860a18"/>施。卽便超越貧窮苦海也。客僧者。兼大小乘。十方
<lb ed="X" n="0739c19"/><lb ed="R060" n="0860b01"/>外來。一切僧衆是也。有利養分者。檀越所施。或食。
<lb ed="X" n="0739c20"/><lb ed="R060" n="0860b02"/>或衣。或襯。或普請。或限請。體通十方凡聖。無問主
<lb ed="X" n="0739c21"/><lb ed="R060" n="0860b03"/>客。悉皆平等。故云有分也。次第差者。謂檀越不能
<lb ed="X" n="0739c22"/><lb ed="R060" n="0860b04"/>普請大衆。限請五人十人。乃至三十五十。當隨上
<lb ed="X" n="0739c23"/><lb ed="R060" n="0860b05"/>座。依次第差赴。若先日別施主請。<anchor xml:id="nkr_note_add_0739c2301" n="0739c2301"/><anchor xml:id="beg0739c2301" n="0739c2301"/>已<anchor xml:id="end0739c2301"/>差往赴。今應
<lb ed="X" n="0739c24"/><lb ed="R060" n="0860b06"/>輪次。續差未赴者受請。不得越次差。若知僧次的
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0740a" n="0740a"/>
<lb ed="X" n="0740a01"/><lb ed="R060" n="0860b07"/>至此人。而不差往赴。舊主但犯輕垢。以臨差時。心
<lb ed="X" n="0740a02"/><lb ed="R060" n="0860b08"/>疑大界外。或有僧來入。是的至人上座。便應讓彼
<lb ed="X" n="0740a03"/><lb ed="R060" n="0860b09"/>赴請。故的至人。未有專分。舊主但犯不差。得輕垢
<lb ed="X" n="0740a04"/><lb ed="R060" n="0860b10"/>也。若知界外無僧來。旣差<anchor xml:id="nkr_note_add_0740a0401" n="0740a0401"/><anchor xml:id="beg0740a0401" n="0740a0401"/>已<anchor xml:id="end0740a0401"/>竟。應差的至。而不差。
<lb ed="X" n="0740a05"/><lb ed="R060" n="0860b11"/>乃故差餘人。差者。受者。明知。二俱犯盜前。方便。若
<lb ed="X" n="0740a06"/><lb ed="R060" n="0860b12"/>食若襯。計直五錢成重。故云得無量罪。但知有食
<lb ed="X" n="0740a07"/><lb ed="R060" n="0860b13"/>而不知次第。故不異畜生。違僧常法。故非沙門。犯
<lb ed="X" n="0740a08"/><lb ed="R060" n="0860b14"/>盜結重。故非釋迦種姓。先不迎接供給。後不與僧
<lb ed="X" n="0740a09"/><lb ed="R060" n="0860b15"/>物分。皆同得罪。若檀越非爲飯僧。而有別緣請舊
<lb ed="X" n="0740a10"/><lb ed="R060" n="0860b16"/>住人。往者無犯。若檀越意。必欲兼請。而舊住故作
<lb ed="X" n="0740a11"/><lb ed="R060" n="0860b17"/>留難。得罪。若知其人。檀越見。則不喜。或妨礙彼事。
<lb ed="X" n="0740a12"/><lb ed="R060" n="0860b18"/>不共往者無犯。一鬼問目連言。我一生<anchor xml:id="nkr_note_add_0740a1201" n="0740a1201"/><anchor xml:id="beg0740a1201" n="0740a1201"/>已<anchor xml:id="end0740a1201"/>來。恒患
<lb ed="X" n="0740a13"/><lb ed="R060" n="0861a01"/>饑渴。欲至廁取糞噉之。廁有大力鬼。以杖打我。不
<lb ed="X" n="0740a14"/><lb ed="R060" n="0861a02"/>得近。何罪所致。目連答言。汝爲人時。作佛寺主。有
<lb ed="X" n="0740a15"/><lb ed="R060" n="0861a03"/>客僧來。慳惜不與食。待客去後。乃與舊僧。慳惜僧
<lb ed="X" n="0740a16"/><lb ed="R060" n="0861a04"/>物故。今受華報。果入地獄。又一鬼問言。我一生<anchor xml:id="nkr_note_add_0740a1601" n="0740a1601"/><anchor xml:id="beg0740a1601" n="0740a1601"/>已<anchor xml:id="end0740a1601"/>
<lb ed="X" n="0740a17"/><lb ed="R060" n="0861a05"/>來。肩上有一銅甁。盛滿洋銅。灌我頭上。痛不可言。
<lb ed="X" n="0740a18"/><lb ed="R060" n="0861a06"/>何罪所致。目連答言。汝爲人時。作僧維那。知僧事。
<lb ed="X" n="0740a19"/><lb ed="R060" n="0861a07"/>有一甁酥。藏著餘處。不行與客僧。待客去後。乃行
<lb ed="X" n="0740a20"/><lb ed="R060" n="0861a08"/>與舊僧。此酥是招提僧物。一切有分。慳惜僧物故。
<lb ed="X" n="0740a21"/><lb ed="R060" n="0861a09"/>今受華報。果入地獄。佛吿僧護。汝見第四寺者。非
<lb ed="X" n="0740a22"/><lb ed="R060" n="0861a10"/>是僧寺。亦非比丘。是地獄人。迦葉佛時出家人。常
<lb ed="X" n="0740a23"/><lb ed="R060" n="0861a11"/>住寺中。有諸檀越送美食來。應現前分。時有客僧
<lb ed="X" n="0740a24"/><lb ed="R060" n="0861a12"/>來。舊住比丘。以慳心故。待客出去後。方欲分。未及
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0740b" n="0740b"/>
<lb ed="X" n="0740b01"/><lb ed="R060" n="0861a13"/>得分。蟲食臭爛。捐棄於外。以是因緣。入地獄中。噉
<lb ed="X" n="0740b02"/><lb ed="R060" n="0861a14"/>糞食尿。從迦葉佛涅槃<anchor xml:id="nkr_note_add_0740b0201" n="0740b0201"/><anchor xml:id="beg0740b0201" n="0740b0201"/>已<anchor xml:id="end0740b0201"/>來。受苦不息。又汝見第
<lb ed="X" n="0740b03"/><lb ed="R060" n="0861a15"/>六寺者。非是僧寺。亦非比丘。是地獄人。迦葉佛時
<lb ed="X" n="0740b04"/><lb ed="R060" n="0861a16"/>出家人。不打犍椎。默然共飮衆僧甜漿。恐外僧來。
<lb ed="X" n="0740b05"/><lb ed="R060" n="0861a17"/>慳因緣故。墮地獄中。飮噉鎔銅。受苦至今不息。又
<lb ed="X" n="0740b06"/><lb ed="R060" n="0861a18"/>汝見第二大肉臺。實非是臺。是地獄人。迦葉佛時
<lb ed="X" n="0740b07"/><lb ed="R060" n="0861b01"/>是出家人。爲僧寺主。選好房舍。而自受用。及與知
<lb ed="X" n="0740b08"/><lb ed="R060" n="0861b02"/>識。不依律敎。隨次分房。不平等故。以是因緣。入於
<lb ed="X" n="0740b09"/><lb ed="R060" n="0861b03"/>地獄。作大肉臺。受苦萬端。至今不息。餘如僧護經
<lb ed="X" n="0740b10"/><lb ed="R060" n="0861b04"/>等廣明。</p>
<lb ed="X" n="0740b11"/><lb ed="R060" n="0861b05"/><p xml:id="pX38p0740b1101">○第二十七受別請戒。</p>
<lb ed="X" n="0740b12"/><lb ed="R060" n="0861b06"/><p xml:id="pX38p0740b1201">失十方六和之義利。乖大士孝順之等心也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0740b13"/><lb ed="R060" n="0861b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0740b1301">若佛子。一切不得受別請。利養入<anchor xml:id="nkr_note_add_0740b1301" n="0740b1301"/><anchor xml:id="beg0740b1301" n="0740b1301"/>己<anchor xml:id="end0740b1301"/>。而此利養。屬十
<lb ed="X" n="0740b14"/><lb ed="R060" n="0861b08"/>方僧。而別受請。卽是取十方僧物入<anchor xml:id="nkr_note_add_0740b1401" n="0740b1401"/><anchor xml:id="beg0740b1401" n="0740b1401"/>己<anchor xml:id="end0740b1401"/>。及八福田中。
<lb ed="X" n="0740b15"/><lb ed="R060" n="0861b09"/>諸佛聖人。一一師僧。父母。病人物。自<anchor xml:id="nkr_note_add_0740b1501" n="0740b1501"/><anchor xml:id="beg0740b1501" n="0740b1501"/>己<anchor xml:id="end0740b1501"/>用故。犯輕垢
<lb ed="X" n="0740b16"/><lb ed="R060" n="0861b10"/>罪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0740b17"/><lb ed="R060" n="0861b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0740b1701">一切者。謂王臣士庶。出家五衆。在家二衆。欲揀擇
<lb ed="X" n="0740b18"/><lb ed="R060" n="0861b12"/>別請若干人。而所請之人不得受。以施利皆屬十
<lb ed="X" n="0740b19"/><lb ed="R060" n="0861b13"/>方衆僧之所共有。若受請。卽是取僧物歸<anchor xml:id="nkr_note_add_0740b1901" n="0740b1901"/><anchor xml:id="beg0740b1901" n="0740b1901"/>己<anchor xml:id="end0740b1901"/>。不但
<lb ed="X" n="0740b20"/><lb ed="R060" n="0861b14"/>取僧物歸<anchor xml:id="nkr_note_add_0740b2001" n="0740b2001"/><anchor xml:id="beg0740b2001" n="0740b2001"/>己<anchor xml:id="end0740b2001"/>。亦是奪取八福田中物。歸<anchor xml:id="nkr_note_add_0740b2002" n="0740b2002"/><anchor xml:id="beg0740b2002" n="0740b2002"/>己<anchor xml:id="end0740b2002"/>自用。以
<lb ed="X" n="0740b21"/><lb ed="R060" n="0861b15"/>僧得利養襯施。則上供敬田。中奉恩田。下修悲田。
<lb ed="X" n="0740b22"/><lb ed="R060" n="0861b16"/>故也。不犯者。若請說法受戒。或見機宜。或知彼施
<lb ed="X" n="0740b23"/><lb ed="R060" n="0861b17"/>主無我。則不營功德。或所請。下至四人之內。有一
<lb ed="X" n="0740b24"/><lb ed="R060" n="0861b18"/>是僧次者。皆不犯。僧者。和合衆也。一二三人。不名
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0740c" n="0740c"/>
<lb ed="X" n="0740c01"/><lb ed="R060" n="0862a01"/>僧。四人以去。乃至百千。方名僧也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0740c02"/><lb ed="R060" n="0862a02"/>
<lb ed="X" n="0740c03"/><lb ed="R060" n="0862a03"/><cb:juan fun="close" n="5"><cb:jhead>佛說梵網經菩薩心地品下略疏卷五</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0740c04"/><lb ed="R060" n="0862a04"/>
<lb ed="X" n="0740c05"/><lb ed="R060" n="0862a05"/><cb:div type="w"><head>音義</head>
<lb ed="X" n="0740c06"/><lb ed="R060" n="0862a06"/><cb:div type="note"><entry><form>高座法師</form><cb:def><p xml:id="pX38p0740c0605" cb:place="inline">佛吿僧護。汝見第二高座。實非法師。
<lb ed="X" n="0740c07"/><lb ed="R060" n="0862a07"/>是地獄人。迦葉佛時。爲大法師。邪命說法。得利養
<lb ed="X" n="0740c08"/><lb ed="R060" n="0862a08"/>處。如理而說。無利養時。法說非法。非法說法。以是
<lb ed="X" n="0740c09"/><lb ed="R060" n="0862a09"/>因緣。入於地獄。處鐵高座。火燒受苦。至今不息。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0740c10"/><lb ed="R060" n="0862a10"/><entry><form>要道</form><cb:def><p xml:id="pX38p0740c1003" cb:place="inline">要謂。以一總衆道。爲衆理之要。故名要道。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0740c11"/><lb ed="R060" n="0862a11"/><entry><form>宗旨</form><cb:def><p xml:id="pX38p0740c1103" cb:place="inline">旨是意旨。謂經之所崇。所尊。意旨也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0740c12"/><lb ed="R060" n="0862a12"/><entry><form>鐵輪五品</form><cb:def><p xml:id="pX38p0740c1205" cb:place="inline">圓敎外凡五品位。一隨喜心。二讀誦。
<lb ed="X" n="0740c13"/><lb ed="R060" n="0862a13"/>三說法。四兼行六度。五正行六度。鐵輪是圓敎十
<lb ed="X" n="0740c14"/><lb ed="R060" n="0862a14"/>信位。圓聞圓信。而修圓行。由前外凡增進。倍倍深
<lb ed="X" n="0740c15"/><lb ed="R060" n="0862a15"/>明。得入圓十信也。十信如前釋。昔南嶽慧思禪師。
<lb ed="X" n="0740c16"/><lb ed="R060" n="0862a16"/>得六根淸淨。臨終衆疑師證十地。師曰。吾一生望
<lb ed="X" n="0740c17"/><lb ed="R060" n="0862a17"/>入銅輪。以領徒太早。損<anchor xml:id="nkr_note_add_0740c1701" n="0740c1701"/><anchor xml:id="beg0740c1701" n="0740c1701"/>己<anchor xml:id="end0740c1701"/>益他。惟居鐵輪耳。天台
<lb ed="X" n="0740c18"/><lb ed="R060" n="0862a18"/>智者大師。法嗣南嶽。臨終門人問曰。不審師入何
<lb ed="X" n="0740c19"/><lb ed="R060" n="0862b01"/>位。師曰。汝懶種善根。問他功德。如盲問乳。實吿何
<lb ed="X" n="0740c20"/><lb ed="R060" n="0862b02"/>益。吾今爲破除汝疑。吾不領徒。必淨六根。爲他損
<lb ed="X" n="0740c21"/><lb ed="R060" n="0862b03"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0740c2101" n="0740c2101"/><anchor xml:id="beg0740c2101" n="0740c2101"/>己<anchor xml:id="end0740c2101"/>。秖五品位耳。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0740c22"/><lb ed="R060" n="0862b04"/><entry><form><name role="" type="person">須彌山</name></form><cb:def><p xml:id="pX38p0740c2204" cb:place="inline">此云<name role="" type="person">妙高山</name>。金。銀。瑠璃。玻<g ref="#CB00224">𭹳</g>。四寶所成。
<lb ed="X" n="0740c23"/><lb ed="R060" n="0862b05"/>故云妙。出衆山之上。故云高。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0740c24"/><lb ed="R060" n="0862b06"/><entry><form>八風</form><cb:def><p xml:id="pX38p0740c2403" cb:place="inline">一利。二衰。三毀。四譽。五稱。六譏。七苦。八樂。
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0741a" n="0741a"/>
<lb ed="X" n="0741a01"/><lb ed="R060" n="0862b07"/>此八能扇動人心。生於愛憎。故名風。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741a02"/><lb ed="R060" n="0862b08"/><entry><form>四流</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741a0203" cb:place="inline">欲流有流。見流無明流。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741a03"/><lb ed="R060" n="0862b09"/><entry><form>曇無讖</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741a0304" cb:place="inline">此云法豐。中天竺人。日誦萬言。善解呪
<lb ed="X" n="0741a04"/><lb ed="R060" n="0862b10"/>術。五明諸論。於北涼沮渠。玄始元年。至姑臧。齎涅
<lb ed="X" n="0741a05"/><lb ed="R060" n="0862b11"/>槃前分十卷。幷菩薩戒本經來。蒙遜聞讖名。厚遇。
<lb ed="X" n="0741a06"/><lb ed="R060" n="0862b12"/>請譯之。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741a07"/><lb ed="R060" n="0862b13"/><entry><form>鑞</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741a0702" cb:place="inline">音拉。錫鑞也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741a08"/><lb ed="R060" n="0862b14"/><entry><form>鍮</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741a0802" cb:place="inline">音偷。鍮石銅。似金。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741a09"/><lb ed="R060" n="0862b15"/><entry><form>四魔</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741a0903" cb:place="inline">煩惱魔。五陰魔。死魔。天子魔。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741a10"/><lb ed="R060" n="0862b16"/><entry><form>三界</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741a1003" cb:place="inline">欲界。色界。無色界。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741a11"/><lb ed="R060" n="0862b17"/><entry><form>僧佉</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741a1103" cb:place="inline">此云鵂鶹。是外道名。其人在佛前。八百年
<lb ed="X" n="0741a12"/><lb ed="R060" n="0862b18"/>出世。得五通。其所造論。名衛世師。此云無勝。有十
<lb ed="X" n="0741a13"/><lb ed="R060" n="0863a01"/>萬偈。卽術數論也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741a14"/><lb ed="R060" n="0863a02"/><entry><form>悉曇章</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741a1404" cb:place="inline">悉曇。此云成就所生。本是婆羅賀磨天
<lb ed="X" n="0741a15"/><lb ed="R060" n="0863a03"/>所作。悉曇章是生字之根本。說之爲半。餘章文字
<lb ed="X" n="0741a16"/><lb ed="R060" n="0863a04"/>具足。說名爲滿。又十二章。皆名爲半。自餘經書記
<lb ed="X" n="0741a17"/><lb ed="R060" n="0863a05"/>論爲滿。類如此方。由三十六字母。而生諸字也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741a18"/><lb ed="R060" n="0863a06"/><entry><form>毗伽羅</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741a1804" cb:place="inline">毗伽羅。亦名毗耶羯剌諵。此云聲名記
<lb ed="X" n="0741a19"/><lb ed="R060" n="0863a07"/>論。以其廣紀諸法。能詮。故名聲名。記成劫初梵天
<lb ed="X" n="0741a20"/><lb ed="R060" n="0863a08"/>王說百萬頌。住劫初天帝釋略爲十萬頌。河西云。
<lb ed="X" n="0741a21"/><lb ed="R060" n="0863a09"/>是世間文字之根本。典籍音聲之論。宣通四辨。訶
<lb ed="X" n="0741a22"/><lb ed="R060" n="0863a10"/>責世法。讚出家法。言詞淸雅。義理深<g ref="#CB15035">䆳</g>。雖是外論。
<lb ed="X" n="0741a23"/><lb ed="R060" n="0863a11"/>而無邪法。將非善權大士之所爲也。縱是善權所
<lb ed="X" n="0741a24"/><lb ed="R060" n="0863a12"/>爲。而跡是外道。況多紀世事。非關出世。言詞淸雅。
<pb ed="X" xml:id="X38.0695.0741b" n="0741b"/>
<lb ed="X" n="0741b01"/><lb ed="R060" n="0863a13"/>是屬世名言。非大士心地大乘之學。故亦不聽習。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741b02"/><lb ed="R060" n="0863a14"/><entry><form>五明</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741b0203" cb:place="inline">一聲明。釋詁訓字。詮目流別。二工巧明。伎
<lb ed="X" n="0741b03"/><lb ed="R060" n="0863a15"/>術機關。陰陽曆數。三醫方明。藥石針艾。四呪術明。
<lb ed="X" n="0741b04"/><lb ed="R060" n="0863a16"/>禁呪閑邪。五因明。考定邪正。研覈眞僞。外道言論
<lb ed="X" n="0741b05"/><lb ed="R060" n="0863a17"/>也。西域凡開蒙誘進。先學十二章。七歲之後。漸授
<lb ed="X" n="0741b06"/><lb ed="R060" n="0863a18"/>五明也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741b07"/><lb ed="R060" n="0863b01"/><entry><form>經史子集</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741b0705" cb:place="inline">經史子集之書。經謂五經。史謂諸國
<lb ed="X" n="0741b08"/><lb ed="R060" n="0863b02"/>史籍。子謂諸子百家。集謂古今賢良所抄。如御覽
<lb ed="X" n="0741b09"/><lb ed="R060" n="0863b03"/>之流。故以此四類。攝一切書籍盡。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741b10"/><lb ed="R060" n="0863b04"/><entry><form>傳記</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741b1003" cb:place="inline">傳謂公羊。穀梁。左傳。記謂周禮。儀禮。禮記。
<lb ed="X" n="0741b11"/><lb ed="R060" n="0863b05"/>幷前五經中之三經。而成九經也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741b12"/><lb ed="R060" n="0863b06"/><entry><form>招提</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741b1203" cb:place="inline">此云四方僧。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741b13"/><lb ed="R060" n="0863b07"/><entry><form>膾</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741b1302" cb:place="inline">音儈。切也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0741b14"/><lb ed="R060" n="0863b08"/><entry><form>寺主</form><cb:def><p xml:id="pX38p0741b1403" cb:place="inline">求法高僧傳云。梵語毗訶羅莎弭。此云寺
<lb ed="X" n="0741b15"/><lb ed="R060" n="0863b09"/>主。謂造寺之人。言摩摩帝者。是胡音。若作番直典
<lb ed="X" n="0741b16"/><lb ed="R060" n="0863b10"/>掌寺門。及和僧白事者。名毗訶羅波羅。譯爲護寺。
<lb ed="X" n="0741b17"/><lb ed="R060" n="0863b11"/>若鳴揵稚。及監食者。名爲羯磨陀那。譯爲授事。言
<lb ed="X" n="0741b18"/><lb ed="R060" n="0863b12"/>維那者。略也。陀那是授。羯磨是事。意道以衆雜事。
<lb ed="X" n="0741b19"/><lb ed="R060" n="0863b13"/>指授於人。舊云維那者。非也。維是華言。意道綱維。
<lb ed="X" n="0741b20"/><lb ed="R060" n="0863b14"/>那是梵音。略去羯磨字也。僧史略。譯爲知事。亦云
<lb ed="X" n="0741b21"/><lb ed="R060" n="0863b15"/>悅衆。謂知其事。悅其衆也。南山聲論。以維那翻爲
<lb ed="X" n="0741b22"/><lb ed="R060" n="0863b16"/>次第。謂知僧事之次第也。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div>
</cb:div></body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0732a0901" to="#end0732a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0732a2001" to="#end0732a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0732b0101" to="#end0732b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0732b1901" to="#end0732b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0732b2001" to="#end0732b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0732b2401" to="#end0732b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0732c1401" to="#end0732c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0733c1901" to="#end0733c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0734a1201" to="#end0734a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0734c0201" to="#end0734c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0734c1601" to="#end0734c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">綱<note type="cf1">X43n0737_p0338a16</note></lem><rdg wit="#wit.orig">網</rdg></app>
<app from="#beg0734c1901" to="#end0734c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0735a0801" to="#end0735a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0735c0301" to="#end0735c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0736a1601" to="#end0736a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0736b0201" to="#end0736b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0736b1301" to="#end0736b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0736b1501" to="#end0736b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0736b1901" to="#end0736b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0736b2301" to="#end0736b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0736c0901" to="#end0736c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0736c1801" to="#end0736c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0737a0701" to="#end0737a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0737a1001" to="#end0737a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0737a1801" to="#end0737a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0737a1901" to="#end0737a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0738a0301" to="#end0738a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0738a0701" to="#end0738a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0738c0401" to="#end0738c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0739a0401" to="#end0739a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0739a1101" to="#end0739a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0739b0101" to="#end0739b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0739c2301" to="#end0739c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0740a0401" to="#end0740a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0740a1201" to="#end0740a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0740a1601" to="#end0740a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0740b0201" to="#end0740b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0740b1301" to="#end0740b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0740b1401" to="#end0740b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0740b1501" to="#end0740b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0740b1901" to="#end0740b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0740b2001" to="#end0740b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0740b2002" to="#end0740b2002"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0740c1701" to="#end0740c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0740c2101" to="#end0740c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0732a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0732a0901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0732a2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0732a2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0732b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0732b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0732b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0732b1901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0732b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0732b2001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0732b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0732b2401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0732c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0732c1401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0733c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0733c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0734a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0734a1201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0734c0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0734c0201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0734c1601" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X38.0734c16.03" target="#nkr_note_add_0734c1601">綱【CB】，網【卍續】</note>
<note n="0734c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0734c1901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0735a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0735a0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0735c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0735c0301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0736a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0736a1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0736b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0736b0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0736b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0736b1301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0736b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0736b1501">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0736b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0736b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0736b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0736b2301">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0736c0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0736c0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0736c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0736c1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0737a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0737a0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0737a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0737a1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0737a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0737a1801">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0737a1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0737a1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0738a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0738a0301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0738a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0738a0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0738c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0738c0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0739a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0739a0401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0739a1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0739a1101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0739b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0739b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0739c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0739c2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0740a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0740a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0740a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0740a1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0740a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0740a1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0740b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0740b0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0740b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0740b1301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0740b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0740b1401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0740b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0740b1501">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0740b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0740b1901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0740b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0740b2001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0740b2002" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0740b2002">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0740c1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0740c1701">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0740c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0740c2101">己【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>