<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X40n0717">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 717 四分戒本如釋</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 717 四分戒本如釋</title>
			<author>明 弘贊繹</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp6"><resp>corrections</resp><name>CBETA.shin</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp7"><resp>corrections</resp><name>CBETA.poyung</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>12卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">40</idno>.<idno type="no">717</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-04-02 18:21:30 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">四分戒本如釋</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
						<witness xml:id="wit1">【嘉興乙-CB】</witness>
						<witness xml:id="wit2">【嘉興-CB】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00081">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00081</charName>
				<mapping cb:dec="983121" type="PUA">U+F0051</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3605</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>銜</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[口*銜]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00170">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00170</charName>
				<mapping cb:dec="983210" type="PUA">U+F00AA</mapping>
			<mapping type="unicode">U+43F6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>髀</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[月*坒]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00416">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00416</charName>
				<mapping cb:dec="983456" type="PUA">U+F01A0</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7B92</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>帚</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+帚]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00567">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00567</charName>
				<mapping cb:dec="983607" type="PUA">U+F0237</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+28114</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+專]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00595">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00595</charName>
				<mapping cb:dec="983635" type="PUA">U+F0253</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+9EA8</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[麩-夫+少]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00626">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00626</charName>
				<mapping cb:dec="983666" type="PUA">U+F0272</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3CB2</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[疊*毛]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00685">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00685</charName>
				<mapping cb:dec="983725" type="PUA">U+F02AD</mapping>
			<mapping type="unicode">U+4421</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>臍</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[〦/(刀*ㄚ*(留-刀-田))/肉]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00944">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00944</charName>
				<mapping cb:dec="983984" type="PUA">U+F03B0</mapping>
			<mapping type="unicode">U+210A1</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[口*數]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01023">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01023</charName>
				<mapping cb:dec="984063" type="PUA">U+F03FF</mapping>
			<mapping type="unicode">U+35F1</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[口*集]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01121">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01121</charName>
				<mapping cb:dec="984161" type="PUA">U+F0461</mapping>
			<mapping type="unicode">U+35D8</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[口*尃]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01691">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01691</charName>
				<mapping cb:dec="984731" type="PUA">U+F069B</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3C96</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[肖*毛]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01692">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01692</charName>
				<mapping cb:dec="984732" type="PUA">U+F069C</mapping>
			<mapping type="unicode">U+4788</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[貝*爲]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01715">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01715</charName>
				<mapping cb:dec="984755" type="PUA">U+F06B3</mapping>
			<mapping type="unicode">U+29353</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[革*雍]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01728">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01728</charName>
				<mapping cb:dec="984768" type="PUA">U+F06C0</mapping>
			<mapping type="unicode">U+4622</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[袖-由+宁]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01926">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName>
				<mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02395">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02395</charName>
				<mapping cb:dec="985435" type="PUA">U+F095B</mapping>
			<mapping type="unicode">U+316B5</mapping><mapping type="normal_unicode">U+21C41</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[尸@失]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02494">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName>
				<mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02549">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02549</charName>
				<mapping cb:dec="985589" type="PUA">U+F09F5</mapping>
			<mapping type="unicode">U+445B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>舐</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[舌*氐]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02618">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02618</charName>
				<mapping cb:dec="985658" type="PUA">U+F0A3A</mapping>
			<mapping type="unicode">U+25210</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>眥</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[目*柴]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02722">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02722</charName>
				<mapping cb:dec="985762" type="PUA">U+F0AA2</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2D56B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>屣</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[屨-婁+走]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB04249">
				<charName>CBETA CHARACTER CB04249</charName>
				<mapping cb:dec="987289" type="PUA">U+F1099</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+384C</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>帽</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[幌-光+月]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB04394">
				<charName>CBETA CHARACTER CB04394</charName>
				<mapping cb:dec="987434" type="PUA">U+F112A</mapping>
			<mapping type="unicode">U+20EF3</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[口*敕]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB07703">
				<charName>CBETA CHARACTER CB07703</charName>
				<mapping cb:dec="990743" type="PUA">U+F1E17</mapping>
			<mapping type="unicode">U+20374</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[億-音+(天*天)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15072">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15072</charName>
				<mapping cb:dec="998112" type="PUA">U+F3AE0</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+39DE</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>拔</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[托-七+友]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15179">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15179</charName>
				<mapping cb:dec="998219" type="PUA">U+F3B4B</mapping>
			<charProp><localName>normalized form</localName><value>雀</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[少/隹]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15693">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15693</charName>
				<mapping cb:dec="998733" type="PUA">U+F3D4D</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+271CA</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>虧</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(虎-儿+丘)*(百-日+ㄎ)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB16078">
				<charName>CBETA CHARACTER CB16078</charName>
				<mapping cb:dec="999118" type="PUA">U+F3ECE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+22349</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[(白-日+田)/廾]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB17335">
				<charName>CBETA CHARACTER CB17335</charName>
				<mapping cb:dec="1000375" type="PUA">U+F43B7</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+22081</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[巾*勾]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB18315">
				<charName>CBETA CHARACTER CB18315</charName>
				<mapping cb:dec="1001355" type="PUA">U+F478B</mapping>
			<mapping type="unicode">U+229A7</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>矛</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[矛*戈]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB18333">
				<charName>CBETA CHARACTER CB18333</charName>
				<mapping cb:dec="1001373" type="PUA">U+F479D</mapping>
			<mapping type="unicode">U+20FE1</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[穴/((啜-口)/口)]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-10-30T08:20:59">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<cb:mulu type="其他" level="1">釋悔過法</cb:mulu>
<milestone unit="juan" n="11"/>
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0281b" n="0281b"/>
<lb ed="X" n="0281b01"/>
<lb ed="X" n="0281b02"/>
<lb ed="X" n="0281b03"/><lb ed="R063" n="0209a01"/><cb:juan fun="open" n="11"><cb:mulu type="卷" n="11"/><cb:jhead>四分戒本如釋卷第十一</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0281b04"/>
<lb ed="X" n="0281b05"/><lb ed="R063" n="0209a02"/><byline cb:type="other">明　廣州沙門釋　弘贊在犙　繹</byline>
<lb ed="X" n="0281b06"/><lb ed="R063" n="0209a03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">釋衆學法</cb:mulu><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0281b0601">○七衆學法<note place="inline">開三</note>　初總標　中別列　後結問。</p>
<lb ed="X" n="0281b07"/><lb ed="R063" n="0209a04"/><p xml:id="pX40p0281b0701">△初總標</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0281b08"/><lb ed="R063" n="0209a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0281b0801">諸大德。是衆學戒法。半月半月說。戒經中來。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0281b09"/><lb ed="R063" n="0209a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0281b0901">釋曰。梵云。式叉迦羅尼。亦云尸叉罽賴尼。此譯爲
<lb ed="X" n="0281b10"/><lb ed="R063" n="0209a07"/>應當學。謂是所應學事也。胡僧翻爲守戒。言此罪
<lb ed="X" n="0281b11"/><lb ed="R063" n="0209a08"/>微細。持之極難。故隨學隨守以立名。斯乃義翻。非
<lb ed="X" n="0281b12"/><lb ed="R063" n="0209a09"/>正譯也。毗尼毗婆沙論問曰。餘篇不言應當學。而
<lb ed="X" n="0281b13"/><lb ed="R063" n="0209a10"/>此戒獨爾。答曰。餘篇易持。而罪重。犯則成罪。或衆
<lb ed="X" n="0281b14"/><lb ed="R063" n="0209a11"/>中悔。或對首悔。此戒難持而罪輕。脫爾有犯。心悔
<lb ed="X" n="0281b15"/><lb ed="R063" n="0209a12"/>念學。不結罪名。直言應當學也。然此學法。雖不出
<lb ed="X" n="0281b16"/><lb ed="R063" n="0209a13"/>其罪名。設有違犯。皆作突吉羅懺。而犯有故誤。懺
<lb ed="X" n="0281b17"/><lb ed="R063" n="0209a14"/>階兩列。故。則對他說悔。誤。乃自責心除。諸律論中。
<lb ed="X" n="0281b18"/><lb ed="R063" n="0209a15"/>皆明故誤二心。如律本云。故作者。犯應懺突吉羅。
<lb ed="X" n="0281b19"/><lb ed="R063" n="0209a16"/>以故作故。犯非威儀突吉羅。若不故作。犯突吉羅。
<lb ed="X" n="0281b20"/><lb ed="R063" n="0209a17"/>根本律攝云。若苾芻不依佛敎。不顧羞恥。欲爲非
<lb ed="X" n="0281b21"/><lb ed="R063" n="0209a18"/>法者。捉衣開張。得責心惡作。若披著身。得對說惡
<lb ed="X" n="0281b22"/><lb ed="R063" n="0209b01"/>作。若苾芻有順奉心。而著衣不如法。或是忘念。或
<lb ed="X" n="0281b23"/><lb ed="R063" n="0209b02"/>時無知。非法著者。惟犯責心惡作。按諸律論。多云
<lb ed="X" n="0281b24"/><lb ed="R063" n="0209b03"/>此衆學戒。佛最在初結。而集法藏者。編次在後。言
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0281c" n="0281c"/>
<lb ed="X" n="0281c01"/><lb ed="R063" n="0209b04"/>其罪名雖一。而輕重有五。以重戒在先。輕戒在後。
<lb ed="X" n="0281c02"/><lb ed="R063" n="0209b05"/>此戒於五篇中最輕。是故在後。又以一是實罪。二
<lb ed="X" n="0281c03"/><lb ed="R063" n="0209b06"/>是遮罪。以實在初。遮者在後。又以一是無殘。二是
<lb ed="X" n="0281c04"/><lb ed="R063" n="0209b07"/>有殘。是故重者在初。輕者在後。然於百事中。未必
<lb ed="X" n="0281c05"/><lb ed="R063" n="0209b08"/>盡在初結。以首戒冠初。故云初也。如佛初度五比
<lb ed="X" n="0281c06"/><lb ed="R063" n="0209b09"/>丘出家。服飾尙俗。佛作是念。過去諸佛。云何敎諸
<lb ed="X" n="0281c07"/><lb ed="R063" n="0209b10"/>弟子著衣服耶。卽以天眼觀知。如淨居天所著衣
<lb ed="X" n="0281c08"/><lb ed="R063" n="0209b11"/>服。遂吿五比丘曰。汝從今後。應同淨居天齊整著
<lb ed="X" n="0281c09"/><lb ed="R063" n="0209b12"/>涅槃僧。薩婆多論問曰。五篇戒中。佛何以止制著
<lb ed="X" n="0281c10"/><lb ed="R063" n="0209b13"/>泥洹僧及三衣。觀去來現佛。幷淨居天耶。答曰。佛
<lb ed="X" n="0281c11"/><lb ed="R063" n="0209b14"/>結五篇戒。此最在初。以此貫初故餘篇不說。又此
<lb ed="X" n="0281c12"/><lb ed="R063" n="0209b15"/>戒於餘篇是輕者。將來弟子不生重心。是故如來
<lb ed="X" n="0281c13"/><lb ed="R063" n="0209b16"/>以佛眼觀去來諸佛。及淨居天。而後結也。使來世
<lb ed="X" n="0281c14"/><lb ed="R063" n="0209b17"/>衆生不生慢罪。又三世諸佛結戒。有同不同。於五
<lb ed="X" n="0281c15"/><lb ed="R063" n="0209b18"/>篇戒中。不必盡同。此著泥洹僧袈裟。三世諸佛盡
<lb ed="X" n="0281c16"/><lb ed="R063" n="0210a01"/>同。是故此戒觀諸佛及淨居天。餘篇不觀也<note place="inline">實罪。卽性
<lb ed="X" n="0281c17"/><lb ed="R063" n="0210a02"/>罪也</note>。</p>
<lb ed="X" n="0281c18"/><lb ed="R063" n="0210a03"/><p xml:id="pX40p0281c1801">△中別列</p>
<lb ed="X" n="0281c19"/><lb ed="R063" n="0210a04"/><p xml:id="pX40p0281c1901">此衆學戒法。文句簡略。事多同軌。不繁條列科名。
<lb ed="X" n="0281c20"/><lb ed="R063" n="0210a05"/>當文思之。卽得其旨。至於緣起釋義。律本或具。不
<lb ed="X" n="0281c21"/><lb ed="R063" n="0210a06"/>具。稽諸犍度。多是六群興起。同是遮罪。並皆行護
<lb ed="X" n="0281c22"/><lb ed="R063" n="0210a07"/>威儀。輕重惟分故誤。更無別相可得。然其事理。單
<lb ed="X" n="0281c23"/><lb ed="R063" n="0210a08"/>複無恒。今統百法。約爲十事。攝以成頌。俾學習者。
<lb ed="X" n="0281c24"/><lb ed="R063" n="0210a09"/>而易持之。一著衣事。二入村事。三坐起事。四噉嚼
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0282a" n="0282a"/>
<lb ed="X" n="0282a01"/><lb ed="R063" n="0210a10"/>事。五護鉢事。六便利事。七說法事。八塔像事。九道
<lb ed="X" n="0282a02"/><lb ed="R063" n="0210a11"/>行事。十升樹事。頌曰。</p>
<lb ed="X" n="0282a03"/><lb ed="R063" n="0210a12"/><lg type="regular" xml:id="lgX40p0282a0301"><l>齊整著裙幷三衣</l><l>入村舍坐噉嚼事</l>
<lb ed="X" n="0282a04"/><lb ed="R063" n="0210a13"/><l>護鉢便利說法儀</l><l>敬塔房像道行樹</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0282a05"/><lb ed="R063" n="0210a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0282a0501">當齊整著涅槃僧。應當學<note place="inline">一</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282a06"/><lb ed="R063" n="0210a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0282a0601">釋曰。佛在<name role="" type="person">舍衛國</name>。六群著涅槃僧。或下或高。或作
<lb ed="X" n="0282a07"/><lb ed="R063" n="0210a16"/>象鼻。或作多羅葉。或時細襵。居士譏嫌。謂似王臣
<lb ed="X" n="0282a08"/><lb ed="R063" n="0210a17"/>及戲笑俳說人等。諸比丘白佛結戒。涅槃僧。或云
<lb ed="X" n="0282a09"/><lb ed="R063" n="0210a18"/>泥洹僧。此言裙。當齊整者。謂應離不齊整著之過
<lb ed="X" n="0282a10"/><lb ed="R063" n="0210b01"/>也。云何不齊整。或繫帶<g ref="#CB00685">䐡</g>下。或高褰齊膝。或垂前
<lb ed="X" n="0282a11"/><lb ed="R063" n="0210b02"/>一角。如象鼻形。或垂前二角。如多羅樹葉。或繞腰
<lb ed="X" n="0282a12"/><lb ed="R063" n="0210b03"/>作細襵<note place="inline">律攝云。謂捉裙邊細疊成襵。腰間總擪。形若多羅葉。上聚下散者。是也</note>。是中
<lb ed="X" n="0282a13"/><lb ed="R063" n="0210b04"/>犯者。若不依佛敎。而故作者。犯應懺突吉羅。以故
<lb ed="X" n="0282a14"/><lb ed="R063" n="0210b05"/>作故。犯非威儀突吉羅。若不故作。突吉羅。向下諸
<lb ed="X" n="0282a15"/><lb ed="R063" n="0210b06"/>戒。準此應知。更不別出。餘四衆突吉羅。此之百法。
<lb ed="X" n="0282a16"/><lb ed="R063" n="0210b07"/>尼皆同學。間有一二不同者。於下隨事註出。不犯
<lb ed="X" n="0282a17"/><lb ed="R063" n="0210b08"/>者。<g ref="#CB00685">䐡</g>中生瘡。下著。若脚<g ref="#CB00567">𨄔</g>有瘡高著。若寺內。村外。
<lb ed="X" n="0282a18"/><lb ed="R063" n="0210b09"/>及作時。在道行時<note place="inline">西域記云。泥縛些那。唐言裙。舊曰涅槃僧。訛也。旣無帶襻。其將
<lb ed="X" n="0282a19"/><lb ed="R063" n="0210b10"/>服也。集衣爲襵。束帶以絛。襵則諸部各異。色乃黃赤不同。內法傳云。如有部裙製。橫五肘。豎二肘。絁絹。及
<lb ed="X" n="0282a20"/><lb ed="R063" n="0210b11"/>布。隨有作之。西國並悉單爲。神州任情複作。橫豎隨意。繞腰旣訖。擡使過<g ref="#CB00685">䐡</g>。右手牽其左邊上角。在內牽
<lb ed="X" n="0282a21"/><lb ed="R063" n="0210b12"/>向腰之右邊。左邊上裾。取外邊而掩左畔。両手二畔。擧使正平。中間矗直。卽成三襵。後以兩手各蹙至腰。
<lb ed="X" n="0282a22"/><lb ed="R063" n="0210b13"/>俱將三疊。向後掩之。兩角各擡三指俱插向脊。使下入腰間。可三指許。斯則縱未繫絛。亦乃著身不落。後
<lb ed="X" n="0282a23"/><lb ed="R063" n="0210b14"/>以腰絛。長五肘許。鈎取正中。擧向<g ref="#CB00685">䐡</g>下。抹裙上緣。向後雙排。交度前抽。傍牽左右。各以一手牢擪兩邊。纏
<lb ed="X" n="0282a24"/><lb ed="R063" n="0210b15"/>彼兩絛。可令三度。有長割却。少則更添。絛帶之頭。不合緝綵。其絛濶如指面。則靴絛襪帶之流。或方。或圓。
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0282b" n="0282b"/>
<lb ed="X" n="0282b01"/><lb ed="R063" n="0210b16"/>雙亦無損。麻繩之類。律文不許。凡踞坐小牀。及拈之時。牽裙上。裙下角。急抹裙緣。擪於膝下。但掩雙胯。露
<lb ed="X" n="0282b02"/><lb ed="R063" n="0210b17"/>脛無傷。高須上蓋臍輪。下至踝上四指。斯乃俗舍之儀。若在寺中。半腨亦得。此之劑限。佛自親制。非是人
<lb ed="X" n="0282b03"/><lb ed="R063" n="0210b18"/>意。輙爲高下。寧合故違敎旨。自順凡情。所著裙衣。長伸拂地。一則損信心之淨施。二乃慢大師之格言。西
<lb ed="X" n="0282b04"/><lb ed="R063" n="0211a01"/>國裙衣。並皆橫著。良由彼方自<g ref="#CB00626">㲲</g>幅寬二肘。此著衣儀。律文具有其制。但且略陳綱要。細論非面不可。斯
<lb ed="X" n="0282b05"/><lb ed="R063" n="0211a02"/>謂圓整著裙矣。然四部之殊。以著裙表異。一切有部。則兩邊向外雙襵。大衆部。則右裙蹙在左邊。向內插
<lb ed="X" n="0282b06"/><lb ed="R063" n="0211a03"/>之。不令其墮。上座。正量。制亦同斯。但以向外直翻。傍插。爲異。腰絛之制。亦復不殊。尼則準部如僧。全無別
<lb ed="X" n="0282b07"/><lb ed="R063" n="0211a04"/>體</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282b08"/><lb ed="R063" n="0211a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0282b0801">當齊整著三衣。應當學<note place="inline">二</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282b09"/><lb ed="R063" n="0211a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0282b0901">釋曰。緣處同前。當齊整者。謂離不齊整也。云何不
<lb ed="X" n="0282b10"/><lb ed="R063" n="0211a07"/>齊整。或下垂過肘露脇。或高過脚<g ref="#CB00567">𨄔</g>上。或下垂一
<lb ed="X" n="0282b11"/><lb ed="R063" n="0211a08"/>角如象鼻。或垂前兩角。後褰高。成細襵<anchor xml:id="nkr_note_add_0282b1101" n="0282b1101"/><anchor xml:id="beg0282b1101" n="0282b1101"/>已<anchor xml:id="end0282b1101"/>安緣。不
<lb ed="X" n="0282b12"/><lb ed="R063" n="0211a09"/>犯者。肩臂有瘡。下著。餘悉同上<note place="inline">內法傳云。其著法衣。及施<g ref="#CB17335">𢂁</g>紐法式。
<lb ed="X" n="0282b13"/><lb ed="R063" n="0211a10"/>依律陳之。可取五肘之衣。疊作三襵。其肩頭疊處。去緣四指許。安其方帖。可方五指。周刺四邊。當中以錐
<lb ed="X" n="0282b14"/><lb ed="R063" n="0211a11"/>穿爲小孔。用安衫<g ref="#CB17335">𢂁</g>。其<g ref="#CB17335">𢂁</g>或絛或帛。麤細如衫<g ref="#CB17335">𢂁</g>相似。可長兩指。結作固心。將<g ref="#CB17335">𢂁</g>穿孔。向外牽出。十字交
<lb ed="X" n="0282b15"/><lb ed="R063" n="0211a12"/>繫。便成兩<g ref="#CB17335">𢂁</g>。內紐在中。其胸前疊處。緣邊安紐。亦如衫紐。卽其法也。兩頭去角可八指許。各施一<g ref="#CB17335">𢂁</g>一紐。
<lb ed="X" n="0282b16"/><lb ed="R063" n="0211a13"/>此爲食時所須。反襵胸前。紐使相合。此成要也。凡在寺內。或時對衆。必無帶紐。及籠肩披法。若向外遊行。
<lb ed="X" n="0282b17"/><lb ed="R063" n="0211a14"/>幷入俗舍。方須<g ref="#CB17335">𢂁</g>紐。餘時但可搭肩而<anchor xml:id="nkr_note_add_0282b1701" n="0282b1701"/><anchor xml:id="beg0282b1701" n="0282b1701"/>已<anchor xml:id="end0282b1701"/>。屛處執務。隨意反抄。若對尊容。事須齊整。以衣右角。寬搭左肩。
<lb ed="X" n="0282b18"/><lb ed="R063" n="0211a15"/>垂之背後。勿安肘上。若欲帶紐。卽須通肩披<anchor xml:id="nkr_note_add_0282b1801" n="0282b1801"/><anchor xml:id="beg0282b1801" n="0282b1801"/>已<anchor xml:id="end0282b1801"/>。將紐內<g ref="#CB17335">𢂁</g>。迴向肩後。勿令其脫。以角搭肩。衣便繞頸。雙手
<lb ed="X" n="0282b19"/><lb ed="R063" n="0211a16"/>下出。一角前垂。<name role="" type="person">阿育王</name>像。正當其式。出行執傘。形儀可愛。卽是依敎齊整著上衣也。其三衣若安短紐。而
<lb ed="X" n="0282b20"/><lb ed="R063" n="0211a17"/>截長絛。則違敎之愆現免。著橫裙。而去腰緣。乃針線之勞交息。所有甁鉢。各挂兩肩。纔至腋下。不合交絡。
<lb ed="X" n="0282b21"/><lb ed="R063" n="0211a18"/>其襻不長。但容穿膊而<anchor xml:id="nkr_note_add_0282b2101" n="0282b2101"/><anchor xml:id="beg0282b2101" n="0282b2101"/>已<anchor xml:id="end0282b2101"/>。若交絡胸前。令人氣急。元非本制。卽不可行。設有餘衣。長搭肩上。然後通披。覆
<lb ed="X" n="0282b22"/><lb ed="R063" n="0211b01"/>其衣鉢。若其向寺。及詣俗家。要至房舍安置傘蓋。方始解紐。挂其衣鉢。然其薄絹爲袈裟者。多滑不肯著
<lb ed="X" n="0282b23"/><lb ed="R063" n="0211b02"/>肩。禮拜之時。遂便落地。任取不墮物爲之。絁紬白<g ref="#CB00626">㲲</g>。卽其要也。其僧脚崎衣。卽是覆膊。更加一肘。始合本
<lb ed="X" n="0282b24"/><lb ed="R063" n="0211b03"/>儀。其披著法。應出右肩。交搭左膊。房中恒著。唯此與裙。出外禮尊。任加餘服。雜事律云。苾芻熱時於自房
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0282c" n="0282c"/>
<lb ed="X" n="0282c01"/><lb ed="R063" n="0211b04"/>內。但著下裙及僧脚崎。隨情讀誦。說法。作衣服等。於四威儀。悉皆無犯。舍利弗問經云。修供養時。應須偏
<lb ed="X" n="0282c02"/><lb ed="R063" n="0211b05"/>袒。以便作事。作福田時。應覆兩肩。現田文相。云何修供養。如見佛時。問訊師僧時。應隨事相。若拂牀。若掃
<lb ed="X" n="0282c03"/><lb ed="R063" n="0211b06"/>地。若卷衣裳。乃至種種供養。云何作福田時。國王請食。入里乞食。坐禪。誦經。經行樹下。人見端嚴。有可觀
<lb ed="X" n="0282c04"/><lb ed="R063" n="0211b07"/>也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282c05"/><lb ed="R063" n="0211b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0282c0501">不得反抄衣入白衣舍。應當學<note place="inline">三</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282c06"/><lb ed="R063" n="0211b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0282c0601">釋曰。緣處同前。反抄衣者。謂左右反抄衣著肩上
<lb ed="X" n="0282c07"/><lb ed="R063" n="0211b10"/>也。不犯者。脇肋邊有瘡等<note place="inline">律攝云。上下衣服。不得偏抄一邊。露現形體。雙
<lb ed="X" n="0282c08"/><lb ed="R063" n="0211b11"/>抄總攝兩邊。置於肩上</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282c09"/><lb ed="R063" n="0211b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0282c0901">不得反抄衣入白衣舍坐。應當學<note place="inline">四</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282c10"/><lb ed="R063" n="0211b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0282c1001">釋曰。前戒是行威儀。此戒是坐威儀。謂在俗舍坐
<lb ed="X" n="0282c11"/><lb ed="R063" n="0211b14"/>時。應好遮身。勿爲撩亂。失比丘儀。當端身正意。生
<lb ed="X" n="0282c12"/><lb ed="R063" n="0211b15"/>他信敬。若放恣諸根。抄衣露體。令他譏謗。則爲自
<lb ed="X" n="0282c13"/><lb ed="R063" n="0211b16"/>損損他也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282c14"/><lb ed="R063" n="0211b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0282c1401">不得衣纏頸入白衣舍。應當學<note place="inline">五</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282c15"/><lb ed="R063" n="0211b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0282c1501">釋曰。緣處同前。衣纏頸者。謂總捉衣兩角。著在肩
<lb ed="X" n="0282c16"/><lb ed="R063" n="0212a01"/>上也。不犯者。肩臂有瘡等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282c17"/><lb ed="R063" n="0212a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0282c1701">不得衣纏頸入白衣舍坐。應當學<note place="inline">六</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282c18"/><lb ed="R063" n="0212a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0282c1801">釋曰。謂在俗舍。當齊整著衣。現福田相。而坐也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282c19"/><lb ed="R063" n="0212a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0282c1901">不得覆頭入白衣舍。應當學<note place="inline">七</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282c20"/><lb ed="R063" n="0212a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0282c2001">釋曰。緣處同前。覆頭者。謂以衣。若樹葉。若碎段物。
<lb ed="X" n="0282c21"/><lb ed="R063" n="0212a06"/>而覆蓋頭也。不犯者。或患寒。或頭上生瘡。或命難。
<lb ed="X" n="0282c22"/><lb ed="R063" n="0212a07"/>梵行難。覆頭而走<note place="inline">僧祇律云。若風寒雨及病。不得全覆。當覆半。令一耳現。若見二
<lb ed="X" n="0282c23"/><lb ed="R063" n="0212a08"/>師上座當却。不得覆頭入廁。若在屛私房覆。無罪</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0282c24"/><lb ed="R063" n="0212a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0282c2401">不得覆頭入白衣舍坐。應當學<note place="inline">八</note>。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0283a" n="0283a"/>
<lb ed="X" n="0283a01"/><lb ed="R063" n="0212a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283a0101">釋曰。義如前釋。又比丘不得裹頭。是白衣法。若頭
<lb ed="X" n="0283a02"/><lb ed="R063" n="0212a11"/>冷痛。聽以毳。若結貝。作帽。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283a03"/><lb ed="R063" n="0212a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283a0301">不得跳行入白衣舍。應當學<note place="inline">九</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283a04"/><lb ed="R063" n="0212a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283a0401">釋曰。佛處同前。六群跳行入俗家。居士嫌言。似如
<lb ed="X" n="0283a05"/><lb ed="R063" n="0212a14"/>鳥<g ref="#CB15179">雀</g>。佛爲結戒。跳行者。謂雙脚跳躍也。不犯者。若
<lb ed="X" n="0283a06"/><lb ed="R063" n="0212a15"/>爲人所打。若有賊。及惡獸。若有棘刺。或渡渠及坑
<lb ed="X" n="0283a07"/><lb ed="R063" n="0212a16"/>塹等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283a08"/><lb ed="R063" n="0212a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283a0801">不得跳行入白衣舍坐。應當學<note place="inline">十</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283a09"/><lb ed="R063" n="0212a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283a0901">釋曰。謂比丘。凡有所行步。非大人相者。皆應離之
<lb ed="X" n="0283a10"/><lb ed="R063" n="0212b01"/><note place="inline">僧祇律云。不得抱膝坐。不得交脚坐。交脚者。髀著髀上。膝著膝上。腨腸著脚脛上。脚著脚趺上。若病無罪</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283a11"/><lb ed="R063" n="0212b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283a1101">不得白衣舍內蹲坐。應當學<note place="inline">十一</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283a12"/><lb ed="R063" n="0212b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283a1201">釋曰。佛處同前。有居士請僧設食。時到。諸比丘至
<lb ed="X" n="0283a13"/><lb ed="R063" n="0212b04"/>家就座而坐。六群蹲踞。比座以手觸之。卽倒露形。
<lb ed="X" n="0283a14"/><lb ed="R063" n="0212b05"/>佛爲結戒。蹲坐者。若在地上。若在牀座上。而尻不
<lb ed="X" n="0283a15"/><lb ed="R063" n="0212b06"/>至地。卽是雙足蹈地。兩膝竝豎也。不犯者。尻邊生
<lb ed="X" n="0283a16"/><lb ed="R063" n="0212b07"/>瘡。若有所與。若禮。若懺悔。若受敎誡。所謂胡跪者。
<lb ed="X" n="0283a17"/><lb ed="R063" n="0212b08"/>是也<note place="inline">尻。苦高切。音考平聲。謂脊梁盡處是。卽臀也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283a18"/><lb ed="R063" n="0212b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283a1801">不得叉腰行入白衣舍。應當學<note place="inline">十二</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283a19"/><lb ed="R063" n="0212b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283a1901">釋曰。佛處同前。六群手叉腰行入俗家。故制。叉腰
<lb ed="X" n="0283a20"/><lb ed="R063" n="0212b11"/>者。或以一手。兩手。而自叉腰匡肘也。不犯者。脇下
<lb ed="X" n="0283a21"/><lb ed="R063" n="0212b12"/>生瘡。若寺內。村外。作時。道路行時。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283a22"/><lb ed="R063" n="0212b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283a2201">不得手叉腰入白衣舍坐。應當學<note place="inline">十三</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283a23"/><lb ed="R063" n="0212b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283a2301">釋曰。謂以手义腰匡肘。而妨比座。縱無比座。亦非
<lb ed="X" n="0283a24"/><lb ed="R063" n="0212b15"/>儀軌也<note place="inline">十誦云。不掌扶頰坐</note>。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0283b" n="0283b"/>
<lb ed="X" n="0283b01"/><lb ed="R063" n="0212b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283b0101">不得搖身行入白衣舍。應當學<note place="inline">十四</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283b02"/><lb ed="R063" n="0212b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283b0201">釋曰。緣處同前。搖身者。謂左右戾身趨行也。比丘
<lb ed="X" n="0283b03"/><lb ed="R063" n="0212b18"/>尼得墮罪。不犯者。或爲人所打迴戾身避杖。或避
<lb ed="X" n="0283b04"/><lb ed="R063" n="0213a01"/>惡獸。或逢擔棘<anchor xml:id="nkr_note_add_0283b0401" n="0283b0401"/><anchor xml:id="beg0283b0401" n="0283b0401"/>刺<anchor xml:id="end0283b0401"/>人。戾身避。或渡坑渠。或時著衣。
<lb ed="X" n="0283b05"/><lb ed="R063" n="0213a02"/>迴身看衣齊整不。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283b06"/><lb ed="R063" n="0213a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283b0601">不得搖身行入白衣舍坐。應當學<note place="inline">十五</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283b07"/><lb ed="R063" n="0213a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283b0701">釋曰。謂在白衣家內。當整肅容儀。端身而坐也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283b08"/><lb ed="R063" n="0213a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283b0801">不得掉臂行入白衣舍。應當學<note place="inline">十六</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283b09"/><lb ed="R063" n="0213a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283b0901">釋曰。緣處同前。掉臂者。謂垂臂前却也。不犯者。或
<lb ed="X" n="0283b10"/><lb ed="R063" n="0213a07"/>爲人打。及惡獸來。擧手遮。或以手招伴。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283b11"/><lb ed="R063" n="0213a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283b1101">不得掉臂行入白衣舍坐。應當學<note place="inline">十七</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283b12"/><lb ed="R063" n="0213a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283b1201">釋曰謂在俗舍時。應端拱而坐也<note place="inline">僧祇律云。不得動手。動足。舞手。
<lb ed="X" n="0283b13"/><lb ed="R063" n="0213a10"/>舞足坐。當安祥靖住。若有所問者。當先護戒。隨順而答</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283b14"/><lb ed="R063" n="0213a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283b1401">好覆身入白衣舍。應當學<note place="inline">十八</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283b15"/><lb ed="R063" n="0213a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283b1501">釋曰。緣處同前。若不好覆身。則處處露現也。不犯
<lb ed="X" n="0283b16"/><lb ed="R063" n="0213a13"/>者。被縛。或風吹衣離體。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283b17"/><lb ed="R063" n="0213a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283b1701">好覆身入白衣舍坐。應當學<note place="inline">十九</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283b18"/><lb ed="R063" n="0213a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283b1801">釋曰。謂在俗舍坐。當好覆蓋身儀也。不應著一衣。
<lb ed="X" n="0283b19"/><lb ed="R063" n="0213a16"/>除大小便處。不應著串頭衣。及繡衣。不應著襖<note place="inline">是裘
<lb ed="X" n="0283b20"/><lb ed="R063" n="0213a17"/>屬。又袍襖也</note>。不應著皮衣。不應著褶。不應著草衣。樹皮
<lb ed="X" n="0283b21"/><lb ed="R063" n="0213a18"/>衣。樹葉衣。瓔珞衣。毛衣。髮衣。馬牛尾衣。如是一切
<lb ed="X" n="0283b22"/><lb ed="R063" n="0213b01"/>白衣及外道之法。不應作。若患寒。聽著複貯衣<note place="inline">僧祇
<lb ed="X" n="0283b23"/><lb ed="R063" n="0213b02"/>律云。三衣竝聽絮。應用緻物作五衣。若物疎者。應兩重。三重作。若五衣疎者。七衣應用緻物作。若七衣疎
<lb ed="X" n="0283b24"/><lb ed="R063" n="0213b03"/>者。大衣應用緻物。若大衣疎者。七衣應用緻物。坐時當一手褰衣。一手按坐具。然後安祥而坐</note>。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0283c" n="0283c"/>
<lb ed="X" n="0283c01"/><lb ed="R063" n="0213b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283c0101">不得左右顧視行入白衣舍。應當學<note place="inline">二十</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283c02"/><lb ed="R063" n="0213b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283c0201">釋曰。緣處同前。左右顧視者。謂處處看也。不犯者。
<lb ed="X" n="0283c03"/><lb ed="R063" n="0213b06"/>若仰瞻日時節。或命難梵行難。左右處處伺求方
<lb ed="X" n="0283c04"/><lb ed="R063" n="0213b07"/>便道路欲逃去<note place="inline">律攝云。不高視者。擧目視前一踰伽地。是爲視量。踰伽量者。長四肘
<lb ed="X" n="0283c05"/><lb ed="R063" n="0213b08"/>也。不應傍視。亦不迴顧。端形直視徐行而進。牛馬犬等。應預觀察。不應逼近。恐有傷損。僧祇律云。諦視行
<lb ed="X" n="0283c06"/><lb ed="R063" n="0213b09"/>時。不得如馬低頭行。當平視行。防惡象馬牛。當如擔輦人行。不得東西視瞻。若欲看時。迴身向所看處</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283c07"/><lb ed="R063" n="0213b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283c0701">不得左右顧視入白衣舍坐。應當學<note place="inline">二十一</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283c08"/><lb ed="R063" n="0213b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283c0801">釋曰。凡在俗舍。當端心直視。繫念在前而坐。不應
<lb ed="X" n="0283c09"/><lb ed="R063" n="0213b12"/>看他行人往來。技兒歌舞等<note place="inline">根本律云。在白衣舍。他未請坐。不應輙坐。
<lb ed="X" n="0283c10"/><lb ed="R063" n="0213b13"/>不善觀察。不應坐</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283c11"/><lb ed="R063" n="0213b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283c1101">靜默入白衣舍。應當學<note place="inline">二十二</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283c12"/><lb ed="R063" n="0213b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283c1201">釋曰。緣處同前。不靜默者。高聲大喚。若囑授。若高
<lb ed="X" n="0283c13"/><lb ed="R063" n="0213b16"/>聲施食。不犯者。若聾。若命難。梵行難。高聲而走。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283c14"/><lb ed="R063" n="0213b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283c1401">靜默入白衣舍坐。應當學<note place="inline">二十三</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283c15"/><lb ed="R063" n="0213b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283c1501">釋曰。謂在俗舍坐時。宜當寂靜。如聖默然。有問隨
<lb ed="X" n="0283c16"/><lb ed="R063" n="0214a01"/>答。欲有所言。當平平語。欲有所喚。應彈指令覺。若
<lb ed="X" n="0283c17"/><lb ed="R063" n="0214a02"/>前人不聞。應語比座傳知。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283c18"/><lb ed="R063" n="0214a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283c1801">不得戲笑行入白衣舍。應當學<note place="inline">二十四</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283c19"/><lb ed="R063" n="0214a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283c1901">釋曰。緣處同前。戲笑者。謂露齒而笑也。不犯者。或
<lb ed="X" n="0283c20"/><lb ed="R063" n="0214a05"/>念法歡喜而笑。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283c21"/><lb ed="R063" n="0214a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0283c2101">不得戲笑入白衣舍坐。應當學<note place="inline">二十五</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0283c22"/><lb ed="R063" n="0214a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0283c2201">釋曰。謂在俗舍坐。當<anchor xml:id="nkr_note_add_0283c2201" n="0283c2201"/><anchor xml:id="beg0283c2201" n="0283c2201"/>斂<anchor xml:id="end0283c2201"/>容整肅。如大人相。勿爲兒
<lb ed="X" n="0283c23"/><lb ed="R063" n="0214a08"/>戲法<note place="inline">僧祇云。不得白衣家內笑坐。若寺內食上二師上座前不得笑。若有可笑事。不得出爾現
<lb ed="X" n="0283c24"/><lb ed="R063" n="0214a09"/>齒大笑。當忍之。起無常苦空無我想。思惟死想。當自齧舌。若復不止者。不得現齒大笑。當以衣遮口制之</note>。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0284a" n="0284a"/>
<lb ed="X" n="0284a01"/><lb ed="R063" n="0214a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0284a0101">用意受食。應當學<note place="inline">二十六</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284a02"/><lb ed="R063" n="0214a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0284a0201">釋曰。佛在<name role="" type="person">舍衛國</name>。有居士請僧設供。手自斟酌種
<lb ed="X" n="0284a03"/><lb ed="R063" n="0214a12"/>種飮食。六群不用意受食。捐棄羮飯。佛與制戒。不
<lb ed="X" n="0284a04"/><lb ed="R063" n="0214a13"/>用意受食者。捐棄羮飯食也。不犯者。或鉢小故食
<lb ed="X" n="0284a05"/><lb ed="R063" n="0214a14"/>時棄飯。或還墮案上<note place="inline">五分律云。一心受食者。左手一心持鉢。右手扶緣</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284a06"/><lb ed="R063" n="0214a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0284a0601">當平鉢受食。應當學<note place="inline">二十七</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284a07"/><lb ed="R063" n="0214a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0284a0701">釋曰。緣處同前。六群溢鉢受食。捐棄羮飯。故制。不
<lb ed="X" n="0284a08"/><lb ed="R063" n="0214a17"/>平鉢者。溢滿也。不犯者。或時鉢小。或還墮案上。時
<lb ed="X" n="0284a09"/><lb ed="R063" n="0214a18"/>諸比丘受檀越請。錯亂而去。或<anchor xml:id="nkr_note_add_0284a0901" n="0284a0901"/><anchor xml:id="beg0284a0901" n="0284a0901"/>已<anchor xml:id="end0284a0901"/>去。或方去。或<anchor xml:id="nkr_note_add_0284a0902" n="0284a0902"/><anchor xml:id="beg0284a0902" n="0284a0902"/>已<anchor xml:id="end0284a0902"/>
<lb ed="X" n="0284a10"/><lb ed="R063" n="0214b01"/>坐。方坐。或<anchor xml:id="nkr_note_add_0284a1001" n="0284a1001"/><anchor xml:id="beg0284a1001" n="0284a1001"/>已<anchor xml:id="end0284a1001"/>食。方食。或<anchor xml:id="nkr_note_add_0284a1002" n="0284a1002"/><anchor xml:id="beg0284a1002" n="0284a1002"/>已<anchor xml:id="end0284a1002"/>出。方出。佛言。欲往受請。
<lb ed="X" n="0284a11"/><lb ed="R063" n="0214b02"/>應至僧常食處。可見處住。檀越來白時到。上座應
<lb ed="X" n="0284a12"/><lb ed="R063" n="0214b03"/>在前。如雁行而去。若有三寶事。瞻病事。應白上座。
<lb ed="X" n="0284a13"/><lb ed="R063" n="0214b04"/>在前去。若有命難梵行難。聽不問去。往彼食處。不
<lb ed="X" n="0284a14"/><lb ed="R063" n="0214b05"/>應錯亂聚住。應隨次坐。上中下座。應互相看。若有
<lb ed="X" n="0284a15"/><lb ed="R063" n="0214b06"/>不如法座。不善覆身者。應彈指令覺。若遣人語令
<lb ed="X" n="0284a16"/><lb ed="R063" n="0214b07"/>知。不應貪恭敬故。在後往食上。令諸比丘起。若未
<lb ed="X" n="0284a17"/><lb ed="R063" n="0214b08"/>來者。聽比座開坐處。若檀越與上座果。應問言。果
<lb ed="X" n="0284a18"/><lb ed="R063" n="0214b09"/>淨未。若言未。應語令淨。若<anchor xml:id="nkr_note_add_0284a1801" n="0284a1801"/><anchor xml:id="beg0284a1801" n="0284a1801"/>已<anchor xml:id="end0284a1801"/>淨。應問爲誰送來。若
<lb ed="X" n="0284a19"/><lb ed="R063" n="0214b10"/>言。爲上座。得隨意取。若言爲僧。應語令傳使徧。與
<lb ed="X" n="0284a20"/><lb ed="R063" n="0214b11"/>羮亦如是。若有比丘不得食。聽比座爲索。若無。比
<lb ed="X" n="0284a21"/><lb ed="R063" n="0214b12"/>座應自減半與。不應得食便食。應唱言。等得。然後
<lb ed="X" n="0284a22"/><lb ed="R063" n="0214b13"/>食。不應匡肘食。不應大咳唾。應徐徐棄唾。不應食
<lb ed="X" n="0284a23"/><lb ed="R063" n="0214b14"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0284a2301" n="0284a2301"/><anchor xml:id="beg0284a2301" n="0284a2301"/>已<anchor xml:id="end0284a2301"/>默然而出。上座應爲檀越說大嚫。乃至爲說一
<lb ed="X" n="0284a24"/><lb ed="R063" n="0214b15"/>偈。若上座不能說。應語能說者說。若上座不語。及
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0284b" n="0284b"/>
<lb ed="X" n="0284b01"/><lb ed="R063" n="0214b16"/>語而不說。皆惡作罪。大嚫時。餘比丘不應去。應上
<lb ed="X" n="0284b02"/><lb ed="R063" n="0214b17"/>座四人相待。若爲三寶事。瞻病事。應白令知。然後
<lb ed="X" n="0284b03"/><lb ed="R063" n="0214b18"/>去。若檀越欲聞種種法。應隨機爲說。讚歎布施。持
<lb ed="X" n="0284b04"/><lb ed="R063" n="0215a01"/>戒。幷佛法僧<note place="inline">言等得者。或云等供。勒伽論云。衆僧行食時。上座應語一切平等與。使唱
<lb ed="X" n="0284b05"/><lb ed="R063" n="0215a02"/>僧跋。然後俱食。言僧跋者。衆僧飯皆平等。目得迦云。佛吿苾芻。凡於衆首爲上座者。所有供養。置在衆前。
<lb ed="X" n="0284b06"/><lb ed="R063" n="0215a03"/>先令一人執持飮食。或先行鹽。在上座前。曲身恭敬。唱三鉢羅佉多。未唱<anchor xml:id="nkr_note_add_0284b0601" n="0284b0601"/><anchor xml:id="beg0284b0601" n="0284b0601"/>已<anchor xml:id="end0284b0601"/>來。不得受食。當知此言。有大
<lb ed="X" n="0284b07"/><lb ed="R063" n="0215a04"/>威力。輙違受食。得惡作罪。註曰。三鉢羅佉多。譯爲正至。或爲時至。或爲善至。或是密語神呪。能除毒故。意
<lb ed="X" n="0284b08"/><lb ed="R063" n="0215a05"/>道供具善成。食時復至。準其字義。合當如此。然佛昔與大衆受他毒食。佛敎令唱。然後方食。所有毒藥。皆
<lb ed="X" n="0284b09"/><lb ed="R063" n="0215a06"/>變成美味。以此言之。乃是秘密言辭。未必目其善至。東西兩音。臨時任道。幷分之地。唱時至者。頗有故實。
<lb ed="X" n="0284b10"/><lb ed="R063" n="0215a07"/>等供。食遍。不是正翻。食罷隨意。亦非聖說。昔云僧跋者。訛也。佛敎遣唱食前。今乃後稱。食遍非眞。失於本
<lb ed="X" n="0284b11"/><lb ed="R063" n="0215a08"/>意。上座未免其<g ref="#CB07703">𠍴</g>。訛替多時。智者詳用。言大嚫者。或云達嚫。義當施頌。有云。報施之法。名曰達嚫。導引福
<lb ed="X" n="0284b12"/><lb ed="R063" n="0215a09"/>地。亦名達嚫。卽是爲其施主呪願也。義淨三藏云。世尊在日。親爲呪願。但至食罷。必爲說特欹挐伽他。是
<lb ed="X" n="0284b13"/><lb ed="R063" n="0215a10"/>將施物供奉之義。特欹尼野。卽是應合受供養人。是故聖制。每但食了。心須誦一兩陀那伽他。報施主恩。
<lb ed="X" n="0284b14"/><lb ed="R063" n="0215a11"/>舊云達嚫者。訛也。頌云。飯食<anchor xml:id="nkr_note_add_0284b1401" n="0284b1401"/><anchor xml:id="beg0284b1401" n="0284b1401"/>已<anchor xml:id="end0284b1401"/>訖。當願衆生。德行充盈。成十種力。所爲布施者。必獲其利義。若爲樂故施。
<lb ed="X" n="0284b15"/><lb ed="R063" n="0215a12"/>後必得安樂。繹曰。陀那。此云施。伽他。舊云伽陀者。是也。佛言。食時。若人。非人。應與食乃至一<anchor xml:id="nkr_note_add_0284b1501" n="0284b1501"/><anchor xml:id="beg0284b1501" n="0284b1501"/>摶<anchor xml:id="end0284b1501"/>。大論云。若
<lb ed="X" n="0284b16"/><lb ed="R063" n="0215a13"/>初得食時。先獻三寶。後施四生。雜事云。佛言。凡噉食時。爲施畜生。留一抄食。普施群生。勿拘一類。可於飯
<lb ed="X" n="0284b17"/><lb ed="R063" n="0215a14"/>上。以水澆濕。餠須細擘。散之於地。隨意當食。不應遮止。涅槃經云。若有住處。不能施食者。是魔眷屬。非我
<lb ed="X" n="0284b18"/><lb ed="R063" n="0215a15"/>弟子。寄歸傳云。旣其食了。以片水漱口。咽而不棄。將少水置器。略淨右手。然後方起。欲起之時。須以右手。
<lb ed="X" n="0284b19"/><lb ed="R063" n="0215a16"/>滿掬取食。持將出外。不簡佛僧之物。聖遣普施衆生。未食前呈。律無成敎。又復將食一盤。以上先亡。及餘
<lb ed="X" n="0284b20"/><lb ed="R063" n="0215a17"/>神鬼。應食之類。可將其食。向上座前跪。上座乃以片水灑。而呪願曰　以今所修福　普霑於鬼趣　食
<lb ed="X" n="0284b21"/><lb ed="R063" n="0215a18"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0284b2101" n="0284b2101"/><anchor xml:id="beg0284b2101" n="0284b2101"/>已<anchor xml:id="end0284b2101"/>免極苦　捨身生樂處　菩薩之福報　無盡若虗空　施獲如是果　增長無休息
<lb ed="X" n="0284b22"/><lb ed="R063" n="0215b01"/>持將出外。於幽僻處。林叢之下。或在河池之內。以施先亡矣。然後施主授齒木。供淨水。盥漱如法<anchor xml:id="nkr_note_add_0284b2201" n="0284b2201"/><anchor xml:id="beg0284b2201" n="0284b2201"/>已<anchor xml:id="end0284b2201"/>。僧徒
<lb ed="X" n="0284b23"/><lb ed="R063" n="0215b02"/>辭別之時。口云。所有福業。悉皆隨喜。然後散去。此是西方一塗赴請。受供之式。廣如彼文。此不繁述</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284b24"/><lb ed="R063" n="0215b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0284b2401">平鉢受羮。應當學<note place="inline">二十八</note>。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0284c" n="0284c"/>
<lb ed="X" n="0284c01"/><lb ed="R063" n="0215b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0284c0101">釋曰。緣處同前。六群受飯過多。不容受羮。故制。不
<lb ed="X" n="0284c02"/><lb ed="R063" n="0215b05"/>犯者。鉢小墮食案上。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284c03"/><lb ed="R063" n="0215b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0284c0301">羮飯等食。應當學<note place="inline">二十九</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284c04"/><lb ed="R063" n="0215b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0284c0401">釋曰。緣處同前。居士設供請僧。手自行食。下飯<anchor xml:id="nkr_note_add_0284c0401" n="0284c0401"/><anchor xml:id="beg0284c0401" n="0284c0401"/>已<anchor xml:id="end0284c0401"/>。
<lb ed="X" n="0284c05"/><lb ed="R063" n="0215b08"/>入內取羮。六群食飯<anchor xml:id="nkr_note_add_0284c0501" n="0284c0501"/><anchor xml:id="beg0284c0501" n="0284c0501"/>已<anchor xml:id="end0284c0501"/>盡。居士與羮<anchor xml:id="nkr_note_add_0284c0502" n="0284c0502"/><anchor xml:id="beg0284c0502" n="0284c0502"/>已<anchor xml:id="end0284c0502"/>。復入內取
<lb ed="X" n="0284c06"/><lb ed="R063" n="0215b09"/>飯。取飯還。彼食羮<anchor xml:id="nkr_note_add_0284c0601" n="0284c0601"/><anchor xml:id="beg0284c0601" n="0284c0601"/>已<anchor xml:id="end0284c0601"/>盡。居士譏嫌。佛爲結戒。不等
<lb ed="X" n="0284c07"/><lb ed="R063" n="0215b10"/>者。羮未至。飯<anchor xml:id="nkr_note_add_0284c0701" n="0284c0701"/><anchor xml:id="beg0284c0701" n="0284c0701"/>已<anchor xml:id="end0284c0701"/>盡。飯未至。羮<anchor xml:id="nkr_note_add_0284c0702" n="0284c0702"/><anchor xml:id="beg0284c0702" n="0284c0702"/>已<anchor xml:id="end0284c0702"/>盡。不犯者。或時正
<lb ed="X" n="0284c08"/><lb ed="R063" n="0215b11"/>須飯。不須羮。或時正須羮。不須飯。或日時欲過。或
<lb ed="X" n="0284c09"/><lb ed="R063" n="0215b12"/>有難緣疾疾食。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284c10"/><lb ed="R063" n="0215b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0284c1001">以次食。應當學<note place="inline">三十</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284c11"/><lb ed="R063" n="0215b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0284c1101">釋曰。緣處同前。居士請僧設食。六群不次第取食
<lb ed="X" n="0284c12"/><lb ed="R063" n="0215b15"/>食。故制。不次第者。鉢中處處取食食。不犯者。或患
<lb ed="X" n="0284c13"/><lb ed="R063" n="0215b16"/>飯熱。挑取冷處。若日時欲過等<note place="inline">十誦云。不得鉢中擇好食</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284c14"/><lb ed="R063" n="0215b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0284c1401">不得挑鉢中而食。應當學<note place="inline">三十一</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284c15"/><lb ed="R063" n="0215b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0284c1501">釋曰。緣處同前。居士設食。六羣受食。當挑鉢中而
<lb ed="X" n="0284c16"/><lb ed="R063" n="0216a01"/>食。令現空。故制。挑者。置四邊挑中央至鉢底也。不
<lb ed="X" n="0284c17"/><lb ed="R063" n="0216a02"/>犯者。若患飯熱。開中令冷。或日時欲過等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284c18"/><lb ed="R063" n="0216a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0284c1801">若比丘。不病。不得自爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0284c1801" n="0284c1801"/><anchor xml:id="beg0284c1801" n="0284c1801"/>己<anchor xml:id="end0284c1801"/>索羮飯。應當學<note place="inline">三十二</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284c19"/><lb ed="R063" n="0216a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0284c1901">釋曰。緣處同前。居士供僧。手自行食。六羣自爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0284c1901" n="0284c1901"/><anchor xml:id="beg0284c1901" n="0284c1901"/>己<anchor xml:id="end0284c1901"/>
<lb ed="X" n="0284c20"/><lb ed="R063" n="0216a05"/>索食。如譏餓時。故制。不犯者。若病自索。若爲他。他
<lb ed="X" n="0284c21"/><lb ed="R063" n="0216a06"/>爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0284c2101" n="0284c2101"/><anchor xml:id="beg0284c2101" n="0284c2101"/>己<anchor xml:id="end0284c2101"/>索。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284c22"/><lb ed="R063" n="0216a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0284c2201">不得以飯覆羮。更望得。應當學<note place="inline">三十三</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0284c23"/><lb ed="R063" n="0216a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0284c2301">釋曰。緣處同前。居士與一六羣比丘羮<anchor xml:id="nkr_note_add_0284c2301" n="0284c2301"/><anchor xml:id="beg0284c2301" n="0284c2301"/>已<anchor xml:id="end0284c2301"/>。識次。更
<lb ed="X" n="0284c24"/><lb ed="R063" n="0216a09"/>入內取羮。彼於後。卽以飯覆羮。居士還問。彼便默
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0285a" n="0285a"/>
<lb ed="X" n="0285a01"/><lb ed="R063" n="0216a10"/>然。佛因制戒。不犯者。或時正須飯等<note place="inline">律攝云。羮飯不得互掩覆
<lb ed="X" n="0285a02"/><lb ed="R063" n="0216a11"/>者。意欲多求。長貪心故。應於飮食生厭離想。是爲出家所應作事。隨得隨食。少欲爲念也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285a03"/><lb ed="R063" n="0216a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285a0301">不得視比座鉢中。應當學<note place="inline">三十四</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285a04"/><lb ed="R063" n="0216a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285a0401">釋曰。緣處同前。居士設食供僧。六羣中一人得食
<lb ed="X" n="0285a05"/><lb ed="R063" n="0216a14"/>分少。見比座分多。卽語居士有愛。佛爲制戒。視者。
<lb ed="X" n="0285a06"/><lb ed="R063" n="0216a15"/>謂看視誰多誰少。現於貪相。見他多得。便生瞋姤。
<lb ed="X" n="0285a07"/><lb ed="R063" n="0216a16"/>故不聽視也。不犯者。若比座眼闇。爲看得食不得
<lb ed="X" n="0285a08"/><lb ed="R063" n="0216a17"/>食。淨不淨。受未受。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285a09"/><lb ed="R063" n="0216a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285a0901">當繫鉢想食。應當學<note place="inline">三十五</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285a10"/><lb ed="R063" n="0216b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285a1001">釋曰。緣處同前。六羣受羮飯<anchor xml:id="nkr_note_add_0285a1001" n="0285a1001"/><anchor xml:id="beg0285a1001" n="0285a1001"/>已<anchor xml:id="end0285a1001"/>。左右顧視。不覺比
<lb ed="X" n="0285a11"/><lb ed="R063" n="0216b02"/>座取其羮藏之。佛爲結戒。繫想鉢者。謂不左右顧
<lb ed="X" n="0285a12"/><lb ed="R063" n="0216b03"/>視。當自繫心。念食充身。以成道故。不犯者。或比座
<lb ed="X" n="0285a13"/><lb ed="R063" n="0216b04"/>眼闇爲受取。看淨不淨等<note place="inline">勒伽論云。若食一一食時。當觀此食。從何處來。
<lb ed="X" n="0285a14"/><lb ed="R063" n="0216b05"/>從倉中出倉從地出。地以和合種子得生。今復還養糞身。擧搏時。作糞想。正念在前。不以散亂心噉食。當
<lb ed="X" n="0285a15"/><lb ed="R063" n="0216b06"/>作逆食想。從地得想。病想等。智度論云。思惟此食。工夫甚重。計一鉢之飯。作夫流汗。集合量之。食少汗多。
<lb ed="X" n="0285a16"/><lb ed="R063" n="0216b07"/>此食辛苦如是。入口卽成不淨。宿昔之間。變爲<g ref="#CB02395">𱚵</g>尿。本是美味。惡不欲見。行者自思如此弊食。我若食著。
<lb ed="X" n="0285a17"/><lb ed="R063" n="0216b08"/>當墮三塗。如是觀食。當厭五欲</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285a18"/><lb ed="R063" n="0216b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285a1801">不得大摶飯食。應當學<note place="inline">三十六</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285a19"/><lb ed="R063" n="0216b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285a1901">釋曰。緣處同前。六羣大摶飯食。令口不受。故制。大
<lb ed="X" n="0285a20"/><lb ed="R063" n="0216b11"/>摶者。口不容受也。不犯者。日時欲過。及有難至。疾
<lb ed="X" n="0285a21"/><lb ed="R063" n="0216b12"/>疾食<note place="inline">僧祇律云。不得大團。亦不得小。如婬女兩三粒而食。當可口食。上座當徐徐食。不得速食
<lb ed="X" n="0285a22"/><lb ed="R063" n="0216b13"/>竟住看。令年少狼狽食不飽</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285a23"/><lb ed="R063" n="0216b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285a2301">不得大張口待飯食。應當學<note place="inline">三十七</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285a24"/><lb ed="R063" n="0216b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285a2401">釋曰。大張口者。謂飯未至。先大開口以待也。不犯
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0285b" n="0285b"/>
<lb ed="X" n="0285b01"/><lb ed="R063" n="0216b16"/>同上<note place="inline">僧祇律云。比丘食時。當如雪山象王食法。食入口<anchor xml:id="nkr_note_add_0285b0101" n="0285b0101"/><anchor xml:id="beg0285b0101" n="0285b0101"/>已<anchor xml:id="end0285b0101"/>。以鼻作後口分齊。前食咽<anchor xml:id="nkr_note_add_0285b0102" n="0285b0102"/><anchor xml:id="beg0285b0102" n="0285b0102"/>已<anchor xml:id="end0285b0102"/>。續內後
<lb ed="X" n="0285b02"/><lb ed="R063" n="0216b17"/>團。若口有瘡。得預張口。無罪</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285b03"/><lb ed="R063" n="0216b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285b0301">不得含飯語。應當學<note place="inline">三十八</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285b04"/><lb ed="R063" n="0217a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285b0401">釋曰。六羣含飯語。故制。此據緣起結戒。故云含飯。
<lb ed="X" n="0285b05"/><lb ed="R063" n="0217a02"/>準義。凡是含一切食。皆不應語話也。含飯語者。謂
<lb ed="X" n="0285b06"/><lb ed="R063" n="0217a03"/>飯在口中。語不分明。令人難解。亦是白衣。婆羅門
<lb ed="X" n="0285b07"/><lb ed="R063" n="0217a04"/>法。非比丘儀。故不聽作。不犯者。或<anchor xml:id="nkr_note_add_0285b0701" n="0285b0701"/><anchor xml:id="beg0285b0701" n="0285b0701"/>噎<anchor xml:id="end0285b0701"/>而索水。或命
<lb ed="X" n="0285b08"/><lb ed="R063" n="0217a05"/>難。梵行難。作聲食<note place="inline">僧祇云。若食上二師上座喚時。咽未盡。能使聲不異者。得應。若
<lb ed="X" n="0285b09"/><lb ed="R063" n="0217a06"/>不能得者。咽<anchor xml:id="nkr_note_add_0285b0901" n="0285b0901"/><anchor xml:id="beg0285b0901" n="0285b0901"/>已<anchor xml:id="end0285b0901"/>然後應。若前人嫌者。應答言。我口中有食。是故不卽應。五分云。益食時。聽言須不須</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285b10"/><lb ed="R063" n="0217a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285b1001">不得摶飯遙擲口中。應當學<note place="inline">三十九</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285b11"/><lb ed="R063" n="0217a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285b1101">釋曰。六羣摶飯遙擲口中。居士嫌言。如似幻師。故
<lb ed="X" n="0285b12"/><lb ed="R063" n="0217a09"/>制。遙擲者。謂先張其口。乃以飯團遙擲入口也。不
<lb ed="X" n="0285b13"/><lb ed="R063" n="0217a10"/>犯者。或被繫縛。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285b14"/><lb ed="R063" n="0217a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285b1401">不得遺落飯食。應當學<note place="inline">四十</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285b15"/><lb ed="R063" n="0217a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285b1501">釋曰。六群手把飯摶。齧半食。故制。遺落食者。謂半
<lb ed="X" n="0285b16"/><lb ed="R063" n="0217a13"/>入口。半在手。卽是食半留半也。不犯者。噉薄餠。燋
<lb ed="X" n="0285b17"/><lb ed="R063" n="0217a14"/>飯。瓜果蔗菜等<note place="inline">僧祇律云。若<g ref="#CB00595">麨</g>團大。當手中分令可口。餠亦如是</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285b18"/><lb ed="R063" n="0217a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285b1801">不得頰食食。應當學<note place="inline">四十一</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285b19"/><lb ed="R063" n="0217a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285b1901">釋曰。六群頰食食。居士嫌言。如似獼猴。故制。頰食
<lb ed="X" n="0285b20"/><lb ed="R063" n="0217a17"/>者。謂故<g ref="#CB18333">𠿡</g>食。令兩頰鼓起。如似獼猴也<note place="inline">僧祇律云。不得口中
<lb ed="X" n="0285b21"/><lb ed="R063" n="0217a18"/>迴食食。謂含飯團。從一頰。迴至一頰。當一邊嚼。卽嚼邊咽</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285b22"/><lb ed="R063" n="0217b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285b2201">不得嚼飯作聲食。應當學<note place="inline">四十二</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285b23"/><lb ed="R063" n="0217b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285b2301">釋曰。嚼者。噉嚼也。不犯者。嚼乾飯。及燋飯。瓜果等
<lb ed="X" n="0285b24"/><lb ed="R063" n="0217b03"/><note place="inline">僧祇律云。不得<g ref="#CB01121">㗘</g><g ref="#CB01023">㗱</g>作聲食。不得全吞食。嗗嗗作聲。若咽喉病。無罪。十誦云。啜粥不得作聲。噉根莖等。勿
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0285c" n="0285c"/>
<lb ed="X" n="0285c01"/><lb ed="R063" n="0217b04"/>令大作聲</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285c02"/><lb ed="R063" n="0217b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285c0201">不得大噏飯食。應當學<note place="inline">四十三</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285c03"/><lb ed="R063" n="0217b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285c0301">釋曰。噏與吸同。氣出爲吹。氣入爲吸。是引食入口
<lb ed="X" n="0285c04"/><lb ed="R063" n="0217b07"/>也。噏飯者。謂張口遙噏取其飯也。不犯者。若口痛。
<lb ed="X" n="0285c05"/><lb ed="R063" n="0217b08"/>若食羮酪漿等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285c06"/><lb ed="R063" n="0217b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285c0601">不得舌<g ref="#CB02549">䑛</g>食。應當學<note place="inline">四十四</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285c07"/><lb ed="R063" n="0217b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285c0701">釋曰。舌<g ref="#CB02549">䑛</g>者。謂長舒其舌。以<g ref="#CB02549">䑛</g>取飯食。或<g ref="#CB02549">䑛</g>掠兩
<lb ed="X" n="0285c08"/><lb ed="R063" n="0217b11"/>唇也。不犯者。或被縛。或手有泥膩<note place="inline">僧祇律云。不得<g ref="#CB02549">䑛</g>手食。若酥油。
<lb ed="X" n="0285c09"/><lb ed="R063" n="0217b12"/>蜜。石蜜。著手者。當就鉢緣上槪。聚著一處。然後取食。不得<g ref="#CB00944">𡂡</g>指食。若蜜鹽著指頭得<g ref="#CB00944">𡂡</g>。無罪</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285c10"/><lb ed="R063" n="0217b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285c1001">不得振手食。應當學<note place="inline">四十五</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285c11"/><lb ed="R063" n="0217b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285c1101">釋曰。振者。擧奮也。不犯者。食中有草。有蟲。或手有
<lb ed="X" n="0285c12"/><lb ed="R063" n="0217b15"/>不淨。欲振去之。或有未受食。手觸。而汙手。振去之
<lb ed="X" n="0285c13"/><lb ed="R063" n="0217b16"/><note place="inline">僧祇律云。若振手時。不得向比座振。若食著手。當向<anchor xml:id="nkr_note_add_0285c1301" n="0285c1301"/><anchor xml:id="beg0285c1301" n="0285c1301"/>己<anchor xml:id="end0285c1301"/>前振。若鉢中抖擻</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285c14"/><lb ed="R063" n="0217b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285c1401">不得手把散飯食。應當學<note place="inline">四十六</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285c15"/><lb ed="R063" n="0217b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285c1501">釋曰。把散飯者。謂散棄飯也。不犯如上<note place="inline">僧祇律云。受食時。不
<lb ed="X" n="0285c16"/><lb ed="R063" n="0218a01"/>得令一粒落地。若淨人潟時墮地。無罪。食著口中時。勿令落地。誤落者。無罪。若噉瓜。果蔗時。皮。核。滓。不得
<lb ed="X" n="0285c17"/><lb ed="R063" n="0218a02"/>縱橫棄地。當聚足邊。十誦云。食墮所受草葉上者。應食。若有土著。吹却土而食。或有多土著者。水洗得食</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285c18"/><lb ed="R063" n="0218a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285c1801">不得汙手捉食器。應當學<note place="inline">四十七</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285c19"/><lb ed="R063" n="0218a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285c1901">釋曰。汙手者。謂有食膩所霑。及餘垢所汙。凡爲飮
<lb ed="X" n="0285c20"/><lb ed="R063" n="0218a05"/>食。當淨洗手<anchor xml:id="nkr_note_add_0285c2001" n="0285c2001"/><anchor xml:id="beg0285c2001" n="0285c2001"/>已<anchor xml:id="end0285c2001"/>。方捉飮食之器。不犯者。草上受。葉
<lb ed="X" n="0285c21"/><lb ed="R063" n="0218a06"/>上受。洗手受<note place="inline">五分云。不曲指。收鉢食。不齅食食。不嫌訶食</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285c22"/><lb ed="R063" n="0218a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0285c2201">不得洗鉢水棄白衣舍內。應當學<note place="inline">四十八</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0285c23"/><lb ed="R063" n="0218a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0285c2301">釋曰。六羣食<anchor xml:id="nkr_note_add_0285c2301" n="0285c2301"/><anchor xml:id="beg0285c2301" n="0285c2301"/>已<anchor xml:id="end0285c2301"/>。洗鉢。棄洗鉢水及餘食。狼藉在地。
<lb ed="X" n="0285c24"/><lb ed="R063" n="0218a09"/>故制。洗鉢水者。雜飯水也。不犯者。若澡槃承取水。
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0286a" n="0286a"/>
<lb ed="X" n="0286a01"/><lb ed="R063" n="0218a10"/>持棄外<note place="inline">僧祇律云。食時當稱腹而取。不得多受。若淨人卒多與者。未噉時應減與比座。若比
<lb ed="X" n="0286a02"/><lb ed="R063" n="0218a11"/>座不取。應與沙彌。及園民。若洗鉢時。不應一粒瀉棄地。若有者。應聚著板上。葉上。若細粒。若<g ref="#CB00595">麨</g>。不可得聚
<lb ed="X" n="0286a03"/><lb ed="R063" n="0218a12"/>者。無罪。十誦云。問主人棄。不犯。五分律云。有諸白衣新作屋。欲得比丘鉢中水灑地。以爲吉祥。佛聽。以鉢
<lb ed="X" n="0286a04"/><lb ed="R063" n="0218a13"/>中無食水灑地。根本律云。若有人來乞鉢水時。應洗淨鉢。置淸淨水。誦伽陀三徧。授與彼人。或洗。或飮。能
<lb ed="X" n="0286a05"/><lb ed="R063" n="0218a14"/>除萬病。又云。不得以殘食置鉢水中。釋曰。伽陀。是佛親說頌。如餘處錄</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0286a06"/><lb ed="R063" n="0218a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0286a0601">不得生草菜上大小便洟唾。除病。應當學<note place="inline">四十九</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0286a07"/><lb ed="R063" n="0218a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0286a0701">釋曰。佛在<name role="" type="person">舍衛國</name>。六羣大小便洟唾生草菜上。佛
<lb ed="X" n="0286a08"/><lb ed="R063" n="0218a17"/>爲結戒。時病比丘避生草菜疲極。故除病者不犯。
<lb ed="X" n="0286a09"/><lb ed="R063" n="0218a18"/>又不犯者。在無草菜處大小便。流墮草菜上。或爲
<lb ed="X" n="0286a10"/><lb ed="R063" n="0218b01"/>風吹。或爲鳥<g ref="#CB00081">㘅</g>。而墮生草菜中。若比丘尼生草菜
<lb ed="X" n="0286a11"/><lb ed="R063" n="0218b02"/>上大小便洟唾者。墮罪<note place="inline">僧祇律云。若夏月生草普茂。無空缺處者。當在駱駝
<lb ed="X" n="0286a12"/><lb ed="R063" n="0218b03"/>牛馬等行處。及磚瓦石上。乾草葉上。如上次第無者。當以木枝承。令糞先墮木上。後墮地。若大小便洟唾
<lb ed="X" n="0286a13"/><lb ed="R063" n="0218b04"/>汙手脚得拭生草。律攝云。若棘<anchor xml:id="nkr_note_add_0286a1301" n="0286a1301"/><anchor xml:id="beg0286a1301" n="0286a1301"/>刺<anchor xml:id="end0286a1301"/>叢處。無犯。若大林中行。枝葉交茂。應離人行處。若涉生草田間。無空處。
<lb ed="X" n="0286a14"/><lb ed="R063" n="0218b05"/>應持乾草葉布上。便利。若無可得者。無犯</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0286a15"/><lb ed="R063" n="0218b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0286a1501">不得水中大小便洟唾。除病。應當學<note place="inline">五十</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0286a16"/><lb ed="R063" n="0218b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0286a1601">釋曰。緣處同前。不犯者。或於岸上便。流墮水中。及
<lb ed="X" n="0286a17"/><lb ed="R063" n="0218b08"/>風吹鳥<g ref="#CB00081">㘅</g>等<note place="inline">僧祇律云。若雨時。水卒浮滿。當在土塊上。及瓦石竹木上。令先墮木上。後
<lb ed="X" n="0286a18"/><lb ed="R063" n="0218b09"/>落水中。若大小便汙手脚。得水中洗。若入水浴時。不得唾中。若岸遠者。當唾手中。然後棄。善見律云。若水
<lb ed="X" n="0286a19"/><lb ed="R063" n="0218b10"/>人所不用。或海水。不犯。水雖中用。曠遠無人用。不犯。律攝云。凡爲洟唾時。勿作大聲。亦不應數爲洟唾。若
<lb ed="X" n="0286a20"/><lb ed="R063" n="0218b11"/>性多洟唾者。應向屛處</note>。佛言。聽作廁屋。應作衆多處。以物隔
<lb ed="X" n="0286a21"/><lb ed="R063" n="0218b12"/>障。若老病倒地。聽在邊安欄架。應別作小便處。掘
<lb ed="X" n="0286a22"/><lb ed="R063" n="0218b13"/>地作坑。下安甎石。持瓨著上。開瓨底漏下。坑兩邊
<lb ed="X" n="0286a23"/><lb ed="R063" n="0218b14"/>安木。氣臭。聽作蓋覆<note place="inline">根本律云。應在寺後西北隅作廁。外安木履。入時應著。臭
<lb ed="X" n="0286a24"/><lb ed="R063" n="0218b15"/>應洗拭令淨。置葉土等。勿損飛蟲。洗時<g ref="#CB00416">箒</g>揩。不應用手。僧祇律云。廁屋不得在東在北。應在南在西。開通
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0286b" n="0286b"/>
<lb ed="X" n="0286b01"/><lb ed="R063" n="0218b16"/>風道。作法者。若作坑。若依高岸。若臨岸上。底下水流者。應安板。令先墮板上。後墮水中。應作兩孔。三孔。孔
<lb ed="X" n="0286b02"/><lb ed="R063" n="0218b17"/>廣一肘不舒手。長一肘半。五分律云。廁滿應除去。若生蟲。應作坑安之。若未生蟲。持麯末著廁埳中。蟲卽
<lb ed="X" n="0286b03"/><lb ed="R063" n="0218b18"/>不生。釋曰。西國門皆東向。故不聽在東</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0286b04"/><lb ed="R063" n="0219a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0286b0401">不得立大小便。除病。應當學<note place="inline">五十一</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0286b05"/><lb ed="R063" n="0219a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0286b0501">釋曰。佛在<name role="" type="person">給孤獨園</name>。六羣立大小便。居士嫌言。如
<lb ed="X" n="0286b06"/><lb ed="R063" n="0219a03"/>似牛馬猪羊等。佛因制戒。原五天竺境。小行之時。
<lb ed="X" n="0286b07"/><lb ed="R063" n="0219a04"/>人皆蹲踞。至於蕃胡諸國。亦多符此。其惟東夏。方
<lb ed="X" n="0286b08"/><lb ed="R063" n="0219a05"/>處不同。事非一定。立者多而蹲者寡。若非蹲鄕而
<lb ed="X" n="0286b09"/><lb ed="R063" n="0219a06"/>蹲者。譏爲不男。設非立方而立者。見之亦未爲怪。
<lb ed="X" n="0286b10"/><lb ed="R063" n="0219a07"/>據此兩途。如何行護。準如略敎。自爲通塞。如根本
<lb ed="X" n="0286b11"/><lb ed="R063" n="0219a08"/>羯磨云。時佛臨欲涅槃。吿諸苾芻曰。我先爲汝等
<lb ed="X" n="0286b12"/><lb ed="R063" n="0219a09"/>廣<anchor xml:id="nkr_note_add_0286b1201" n="0286b1201"/><anchor xml:id="beg0286b1201" n="0286b1201"/>已<anchor xml:id="end0286b1201"/>開闡毗奈耶敎。而未略說。汝等今時。宜聽略
<lb ed="X" n="0286b13"/><lb ed="R063" n="0219a10"/>敎。且如有事。我於先來。非許非遮。若於此事順不
<lb ed="X" n="0286b14"/><lb ed="R063" n="0219a11"/>淸淨。違淸淨者。此是不淨。卽不應行。若事順淸淨。
<lb ed="X" n="0286b15"/><lb ed="R063" n="0219a12"/>違不淸淨者。此卽是淨。應可順行。問曰。何意世尊
<lb ed="X" n="0286b16"/><lb ed="R063" n="0219a13"/>將圓寂時。說斯略敎。答曰。大師滅後。乃至聖敎未
<lb ed="X" n="0286b17"/><lb ed="R063" n="0219a14"/>沒<anchor xml:id="nkr_note_add_0286b1701" n="0286b1701"/><anchor xml:id="beg0286b1701" n="0286b1701"/>已<anchor xml:id="end0286b1701"/>來。無令外道。作斯譏議。世尊旣是具一切智。
<lb ed="X" n="0286b18"/><lb ed="R063" n="0219a15"/>世間有事不開不遮。諸弟子輩。欲如何行。爲遮斯
<lb ed="X" n="0286b19"/><lb ed="R063" n="0219a16"/>難。遠察未來。利益故制。又復欲令諸弟子。於事無
<lb ed="X" n="0286b20"/><lb ed="R063" n="0219a17"/>礙。得安樂住。是故須說。如世尊說。若事順不淨違
<lb ed="X" n="0286b21"/><lb ed="R063" n="0219a18"/>淨。有順淨違不淨。應行不應行者。未審此言。有何
<lb ed="X" n="0286b22"/><lb ed="R063" n="0219b01"/>義意。答曰。若有事物。佛先非許非遮。今時若作。俗
<lb ed="X" n="0286b23"/><lb ed="R063" n="0219b02"/>生譏論者。此是不淨。卽不應行。何者是耶。且如西
<lb ed="X" n="0286b24"/><lb ed="R063" n="0219b03"/>方諸處。時人貴賤。皆噉<anchor xml:id="nkr_note_add_0286b2401" n="0286b2401"/><anchor xml:id="beg0286b2401" n="0286b2401"/>檳<anchor xml:id="end0286b2401"/>榔。藤葉。白<g ref="#CB01926">灰</g>。香物相雜。
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0286c" n="0286c"/>
<lb ed="X" n="0286c01"/><lb ed="R063" n="0219b04"/>以爲美味。此若苾芻爲病因緣。冀除口氣。醫人所
<lb ed="X" n="0286c02"/><lb ed="R063" n="0219b05"/>說。食者非過。若爲染口赤唇。卽成不合。又如赤土
<lb ed="X" n="0286c03"/><lb ed="R063" n="0219b06"/>染衣。亦是先來非遮非許。今時著用。同外道服。生
<lb ed="X" n="0286c04"/><lb ed="R063" n="0219b07"/>俗譏說。此卽合遮。理不應用<note place="inline">東夏黃衣事同於此</note>又如有事。
<lb ed="X" n="0286c05"/><lb ed="R063" n="0219b08"/>亦非遮許。今時受用。人無譏議。用之無犯。卽如腰
<lb ed="X" n="0286c06"/><lb ed="R063" n="0219b09"/>絛。佛說三種。餘非許遮。此外諸帶。用繫腰時。人無
<lb ed="X" n="0286c07"/><lb ed="R063" n="0219b10"/>見恥。此亦無過。皆是淸淨。又如佛說有三種物。可
<lb ed="X" n="0286c08"/><lb ed="R063" n="0219b11"/>用洗手。一是鹹鹵土。二是乾牛糞。三是澡豆。此是
<lb ed="X" n="0286c09"/><lb ed="R063" n="0219b12"/>開聽。如夜合樹花。木患。皂莢之類。咸堪洗沐。旣非
<lb ed="X" n="0286c10"/><lb ed="R063" n="0219b13"/>遮許。無毒無蟲。用之非過。諸如此類。思察應行。註
<lb ed="X" n="0286c11"/><lb ed="R063" n="0219b14"/>曰。佛唯開匙元不說箸。今時用者。是略敎開。經堂
<lb ed="X" n="0286c12"/><lb ed="R063" n="0219b15"/>上高牀跏趺坐食。此乃咸非略敎所許。但行之旣
<lb ed="X" n="0286c13"/><lb ed="R063" n="0219b16"/>久。固是難言。今此不立小便者。是佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0286c1301" n="0286c1301"/><anchor xml:id="beg0286c1301" n="0286c1301"/>已<anchor xml:id="end0286c1301"/>遮。然今時
<lb ed="X" n="0286c14"/><lb ed="R063" n="0219b17"/>行之。俗生譏議。雖非佛許。以順時方。護俗譏嫌。想
<lb ed="X" n="0286c15"/><lb ed="R063" n="0219b18"/>亦不違聖意。然諸智者。深須思察。幸勿纔聞斯說。
<lb ed="X" n="0286c16"/><lb ed="R063" n="0220a01"/>便取餘之定禁。妄符聖敎。是卽非制而制。是制而
<lb ed="X" n="0286c17"/><lb ed="R063" n="0220a02"/>開。廢敎之罪。誰當代之。略釋本文竟。其便利事。今
<lb ed="X" n="0286c18"/><lb ed="R063" n="0220a03"/>當陳之。佛言。不應久忍大小便。去時應捉廁草。若
<lb ed="X" n="0286c19"/><lb ed="R063" n="0220a04"/>在前去者。應在前行。至廁坊。應安衣著杙上。若架
<lb ed="X" n="0286c20"/><lb ed="R063" n="0220a05"/>上。樹。石上。至廁外。應彈指若謦欬。令人非人知。手
<lb ed="X" n="0286c21"/><lb ed="R063" n="0220a06"/>堅捉衣。不令觸廁兩邊。應堅安脚。當先看有蛇蟲。
<lb ed="X" n="0286c22"/><lb ed="R063" n="0220a07"/>應驅出。不應未蹲便擧衣。應竝蹲漸擧衣。蹲<anchor xml:id="nkr_note_add_0286c2201" n="0286c2201"/><anchor xml:id="beg0286c2201" n="0286c2201"/>已<anchor xml:id="end0286c2201"/>當
<lb ed="X" n="0286c23"/><lb ed="R063" n="0220a08"/>看。勿令前却近兩邊。使大小便洟唾汙廁孔。不應
<lb ed="X" n="0286c24"/><lb ed="R063" n="0220a09"/>高聲大鳴。廁草極長一磔手。極短四指。<anchor xml:id="nkr_note_add_0286c2401" n="0286c2401"/><anchor xml:id="beg0286c2401" n="0286c2401"/>已<anchor xml:id="end0286c2401"/>用草。未
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0287a" n="0287a"/>
<lb ed="X" n="0287a01"/><lb ed="R063" n="0220a10"/>用草。應別安處。便<anchor xml:id="nkr_note_add_0287a0101" n="0287a0101"/><anchor xml:id="beg0287a0101" n="0287a0101"/>已<anchor xml:id="end0287a0101"/>徐起漸下衣。至洗處。應彈指
<lb ed="X" n="0287a02"/><lb ed="R063" n="0220a11"/>令人非人知。應先看毒蟲。漸褰衣蹲。不應就水器
<lb ed="X" n="0287a03"/><lb ed="R063" n="0220a12"/>中洗。洗時勿使有聲。洗<anchor xml:id="nkr_note_add_0287a0301" n="0287a0301"/><anchor xml:id="beg0287a0301" n="0287a0301"/>已<anchor xml:id="end0287a0301"/>。應以手。若葉。若弊物。拭
<lb ed="X" n="0287a04"/><lb ed="R063" n="0220a13"/>去身上水。應以鹵土。若<g ref="#CB01926">灰</g>。若泥。若牛屎。若土塹。若
<lb ed="X" n="0287a05"/><lb ed="R063" n="0220a14"/>澡豆。洗手。洗<anchor xml:id="nkr_note_add_0287a0501" n="0287a0501"/><anchor xml:id="beg0287a0501" n="0287a0501"/>已<anchor xml:id="end0287a0501"/>。應漸下衣起。見廁上有不淨。應掃
<lb ed="X" n="0287a06"/><lb ed="R063" n="0220a15"/>除<note place="inline">雜事律云。持籌片。幷三塊土入廁。籌用拭身。一土洗淨。一土洗小便處。一土洗左手。母經云。應
<lb ed="X" n="0287a07"/><lb ed="R063" n="0220a16"/>用二指頭洗之。謂無名指。及小指也。義淨三藏。依說一切有部。撰出便利法云。便利之事略出其儀。下著
<lb ed="X" n="0287a08"/><lb ed="R063" n="0220a17"/>洗浴之裙。上披僧脚崎服次取觸甁。添水令滿。持將上廁。閉戶遮身。土須二七塊。在其廁外。於甎石上。或
<lb ed="X" n="0287a09"/><lb ed="R063" n="0220a18"/>小版上。而安置之。其土碎之爲末。列作兩行。一一別聚。更安一塊。復將三丸入於廁內。安在一邊。一將拭
<lb ed="X" n="0287a10"/><lb ed="R063" n="0220b01"/>體。一用洗身。洗身之法。須將左手。先以水洗。後兼土淨。餘有一丸。麤且一遍洗其左手。若有籌片。持入亦
<lb ed="X" n="0287a11"/><lb ed="R063" n="0220b02"/>佳。如其用罷。須擲廁外。必用故紙。可棄廁中。旣洗淨了。以右手牽下其衣。甁安一邊。右手撥開傍居。還將
<lb ed="X" n="0287a12"/><lb ed="R063" n="0220b03"/>右手捉甁而出。或以左臂抱甁。拳其左手。可用右手。開戶而去。就彼土處。蹲坐一邊。若須坐物。隨時量處
<lb ed="X" n="0287a13"/><lb ed="R063" n="0220b04"/>置甁左<g ref="#CB00170">䏶</g>之上。可以左臂向下壓之。若有三叉木。置上極要。先取近身七土。別別洗其左手。後用餘七。一
<lb ed="X" n="0287a14"/><lb ed="R063" n="0220b05"/>一兩手俱淨。其甁木上。必須淨洗餘有一丸。將洗甁器。次洗臂。腨及足。幷令淨潔。然後墮情而去。此甁之
<lb ed="X" n="0287a15"/><lb ed="R063" n="0220b06"/>水。不入口唇。重至房中。以淨甁水。<g ref="#CB04394">𠻳</g>口再三。若其事至。觸此甁者。還須洗手潄口。方可執餘器具。斯乃大
<lb ed="X" n="0287a16"/><lb ed="R063" n="0220b07"/>便之儀麤說如此。小便則一二之土。可用洗手洗身。此卽淸淨之先。爲敬基本。或人將爲小事。律敎乃有
<lb ed="X" n="0287a17"/><lb ed="R063" n="0220b08"/>大呵。若不洗淨。不合坐僧牀。亦不應禮三寶。修之則奉律福生。不作乃違敎招罪。斯則東夏不傳。其來尙
<lb ed="X" n="0287a18"/><lb ed="R063" n="0220b09"/>矣設令啓示。遂起嫌心。卽道大乘虗通。何淨何穢。腹內恒滿。外洗寧益。詎知輕欺敎檢。誣罔聖心。受禮禮
<lb ed="X" n="0287a19"/><lb ed="R063" n="0220b10"/>他。俱招罪過。著衣噉食。天神共嫌。若不洗淨。五天同笑。所至之處。人皆見譏。弘紹之賓。特宜傳敎。旣而厭
<lb ed="X" n="0287a20"/><lb ed="R063" n="0220b11"/>俗離塵。捨家趣於非家。卽須慇懃用釋父之言。何得睚<g ref="#CB02618">𥈐</g>毗尼之說。如其不信。幸可依此洗之五六日間。
<lb ed="X" n="0287a21"/><lb ed="R063" n="0220b12"/>便知不洗之過。然而寒冬之月須作煖湯。自外之時。事便隨意。凡是僧坊。先須淨治廁處。若自無力。敎化
<lb ed="X" n="0287a22"/><lb ed="R063" n="0220b13"/>爲之。供十方僧理通凡聖。無多所費。斯其要焉。是淨方業。固非虗矣。理須大槽貯土令滿。置在廁邊。大衆
<lb ed="X" n="0287a23"/><lb ed="R063" n="0220b14"/>必無私房可畜若卒無水甁。許用瓷瓦等鉢。盛水將人。安在一邊。右手澆洗。亦無傷也。江淮地下瓮廁者
<lb ed="X" n="0287a24"/><lb ed="R063" n="0220b15"/>多。不可於斯卽爲。洗淨宜應別作洗處。水流通出者爲善。雜事律云。佛吿諸苾芻。汝等當知。此是常行。恒
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0287b" n="0287b"/>
<lb ed="X" n="0287b01"/><lb ed="R063" n="0220b16"/>須在意。如是洗淨。有大利益。令身淸潔。諸天敬奉。是故汝等。從今<anchor xml:id="nkr_note_add_0287b0101" n="0287b0101"/><anchor xml:id="beg0287b0101" n="0287b0101"/>已<anchor xml:id="end0287b0101"/>去。若苾芻。苾芻尼。學戒女。求寂男。求
<lb ed="X" n="0287b02"/><lb ed="R063" n="0220b17"/>寂女。部波索迦。鄔波斯迦。歸依於我。以我爲師者。咸應洗淨。若不如是洗淨者。不應遶塔行道。不合禮佛
<lb ed="X" n="0287b03"/><lb ed="R063" n="0220b18"/>讀經。自不禮他。亦不受禮。不應噉食。不坐僧牀。亦不入衆。由身不淨。不如法故。能令諸天見不生喜。所持
<lb ed="X" n="0287b04"/><lb ed="R063" n="0221a01"/>呪法。皆無効驗。若有犯者。得惡作罪。若作齋供。書經造像。不洗淨者。由輕慢故。得福寡薄。汝等皆應依我
<lb ed="X" n="0287b05"/><lb ed="R063" n="0221a02"/>言敎。無得自欺。作不淨法。懈怠放逸。爲下品行。當墮惡道。時諸苾芻。聞佛敎誨。皆大歡喜。如法奉行</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287b06"/><lb ed="R063" n="0221a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0287b0601">不得與反抄衣不恭人說法。除病。應當學<note place="inline">五十二</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287b07"/><lb ed="R063" n="0221a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0287b0701">釋曰。佛在<name role="" type="person">舍衛國</name>。六群與不恭敬反抄衣人說法。
<lb ed="X" n="0287b08"/><lb ed="R063" n="0221a05"/>故制。當文易解。不須更釋。不犯者。若彼病。若爲王
<lb ed="X" n="0287b09"/><lb ed="R063" n="0221a06"/>及大臣說。雖曰王臣。宜加重法。若生傲慢。則法雨
<lb ed="X" n="0287b10"/><lb ed="R063" n="0221a07"/>不霑。縱聞奚益。爲法忘軀。上吉皆然。況靈山會上
<lb ed="X" n="0287b11"/><lb ed="R063" n="0221a08"/>親以付囑。故特宜尊敬。說者愈當以法自重。若彼
<lb ed="X" n="0287b12"/><lb ed="R063" n="0221a09"/>此不恭。二皆失利。若夫誘進折伏之權。則隨機量
<lb ed="X" n="0287b13"/><lb ed="R063" n="0221a10"/>宜。事無一定。不可直爾造爲。俱招慢法之咎。故十
<lb ed="X" n="0287b14"/><lb ed="R063" n="0221a11"/>誦律中。悉皆不聽爲說。向下諸戒。準此應知<note place="inline">十誦律云。
<lb ed="X" n="0287b15"/><lb ed="R063" n="0221a12"/>諸佛常法。不一心衆生。不爲說法</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287b16"/><lb ed="R063" n="0221a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0287b1601">不得爲衣纏頸者說法。除病。應當學<note place="inline">五十三</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287b17"/><lb ed="R063" n="0221a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0287b1701">釋曰。衣纏頸。則儀不端。顯非恭敬。故不應爲說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287b18"/><lb ed="R063" n="0221a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0287b1801">不得爲覆頭者說法。除病。應當學<note place="inline">五十四</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287b19"/><lb ed="R063" n="0221a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0287b1901">釋曰。覆頭者。謂以衣物等蓋頭也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287b20"/><lb ed="R063" n="0221a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0287b2001">不得爲裹頭者說法。除病。應當學<note place="inline">五十五</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287b21"/><lb ed="R063" n="0221a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0287b2101">釋曰。裹謂包裹。纏<anchor xml:id="nkr_note_add_0287b2101" n="0287b2101"/><anchor xml:id="beg0287b2101" n="0287b2101"/>裹<anchor xml:id="end0287b2101"/>。與覆義不同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287b22"/><lb ed="R063" n="0221b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0287b2201">不得爲叉腰者說法。除病。應當學<note place="inline">五十六</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287b23"/><lb ed="R063" n="0221b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0287b2301">釋曰。或兩手叉。或一手叉。俱不應爲說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287b24"/><lb ed="R063" n="0221b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0287b2401">不得爲著革屣者說法。除病。應當學<note place="inline">五十七</note>。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0287c" n="0287c"/>
<lb ed="X" n="0287c01"/><lb ed="R063" n="0221b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0287c0101">釋曰。西國以露頂跣足爲敬。此方以冠履備整爲
<lb ed="X" n="0287c02"/><lb ed="R063" n="0221b05"/>恭。然禮無一定。隨國行之。便爲虔敬之儀。若其不
<lb ed="X" n="0287c03"/><lb ed="R063" n="0221b06"/>淨難履。還須遣却餘義通塞。準如略敎應思<note place="inline">五分律云。
<lb ed="X" n="0287c04"/><lb ed="R063" n="0221b07"/>若多人著革屣。不能令脫。但因不著者爲說。無犯</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287c05"/><lb ed="R063" n="0221b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0287c0501">不得爲著木履者說法。除病。應當學<note place="inline">五十八</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287c06"/><lb ed="R063" n="0221b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0287c0601">釋曰。草作者名屝。皮作者名履。麻作者名屩。木作
<lb ed="X" n="0287c07"/><lb ed="R063" n="0221b10"/>者名屐。亦有帛屐。以帛爲之。西國有金銀等寶屐。
<lb ed="X" n="0287c08"/><lb ed="R063" n="0221b11"/>準義悉皆不聽爲說。若隨機權攝。如上應知<note place="inline">僧祇律云。
<lb ed="X" n="0287c09"/><lb ed="R063" n="0221b12"/>若比丘爲塔爲僧事。詣王若地主所。彼言。爲我說法。不應語令脫屐。恐生疑故。若邊有淨人。應作意爲淨
<lb ed="X" n="0287c10"/><lb ed="R063" n="0221b13"/>人說。王聽無罪</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287c11"/><lb ed="R063" n="0221b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0287c1101">不得爲騎乘者說法。除病。應當學<note place="inline">五十九</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287c12"/><lb ed="R063" n="0221b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0287c1201">釋曰。乘者。謂象馬牛車等乘也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287c13"/><lb ed="R063" n="0221b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0287c1301">不得在佛塔中止宿。除爲守護故。應當學<note place="inline">六十</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0287c14"/><lb ed="R063" n="0221b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0287c1401">釋曰。佛在祇洹。六群止宿佛塔中。故制。不犯者。爲
<lb ed="X" n="0287c15"/><lb ed="R063" n="0221b18"/>守護故。或被執。及命難等。按塔字。乃梵音之訛略
<lb ed="X" n="0287c16"/><lb ed="R063" n="0222a01"/>也。舊云塔婆。亦云浮圖。新曰窣堵波。又曰制底。別
<lb ed="X" n="0287c17"/><lb ed="R063" n="0222a02"/>名支提。此譯爲聚相。謂如來衆德俱聚於此。人天
<lb ed="X" n="0287c18"/><lb ed="R063" n="0222a03"/>所共瞻仰。卽瘞佛舍利處也。若佛說法。經行之處。
<lb ed="X" n="0287c19"/><lb ed="R063" n="0222a04"/>於中建立浮圖。雖無舍利。亦名佛塔。今此中言佛
<lb ed="X" n="0287c20"/><lb ed="R063" n="0222a05"/>塔者。揀非菩薩。辟支。聲聞之塔。雖非佛塔。咸當敬
<lb ed="X" n="0287c21"/><lb ed="R063" n="0222a06"/>仰。不應爲止宿等事。然其所制。各別不同。若依十
<lb ed="X" n="0287c22"/><lb ed="R063" n="0222a07"/>二因緣經。佛塔露盤八重。菩薩七重。辟支六重。四
<lb ed="X" n="0287c23"/><lb ed="R063" n="0222a08"/>界五重。三果四重。二果三重。初果二重。輪王一重。
<lb ed="X" n="0287c24"/><lb ed="R063" n="0222a09"/>八盤<anchor xml:id="nkr_note_add_0287c2401" n="0287c2401"/><anchor xml:id="beg0287c2401" n="0287c2401"/>已<anchor xml:id="end0287c2401"/>上。竝是佛塔。凡僧但蕉葉火珠而<anchor xml:id="nkr_note_add_0287c2402" n="0287c2402"/><anchor xml:id="beg0287c2402" n="0287c2402"/>已<anchor xml:id="end0287c2402"/>。輪王
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0288a" n="0288a"/>
<lb ed="X" n="0288a01"/><lb ed="R063" n="0222a10"/>雖一重。比丘見之不得爲禮。以非聖塔故。凡僧隨
<lb ed="X" n="0288a02"/><lb ed="R063" n="0222a11"/>次應禮。準涅槃經。佛塔高十三層。上有輪相。衆寶
<lb ed="X" n="0288a03"/><lb ed="R063" n="0222a12"/>莊嚴。辟支十一層。羅漢四層。亦以衆寶嚴飾。輪王
<lb ed="X" n="0288a04"/><lb ed="R063" n="0222a13"/>雖亦寶成。無復層級。以未脫三界。諸有苦故。根本
<lb ed="X" n="0288a05"/><lb ed="R063" n="0222a14"/>部中。與此大同。或方。或圓。或八角作。悉皆隨意<note place="inline">雜事
<lb ed="X" n="0288a06"/><lb ed="R063" n="0222a15"/>律云。兩重作基。次安塔身。上安覆鉢。隨意高下。安置平頭。高一二尺。方二三尺。準量大小。中安輪竿。次著
<lb ed="X" n="0288a07"/><lb ed="R063" n="0222a16"/>輪相。其輪相重敷。或一二三四。乃至十三。次安寶甁。若爲如來造者應可如前具足而作。若爲獨覺。勿安
<lb ed="X" n="0288a08"/><lb ed="R063" n="0222a17"/>寶甁若阿羅漢。輪相四重。不還至三。一來應二。預流應一。淳善異生苾芻。但可平頭。無有輪蓋。名曰平頭
<lb ed="X" n="0288a09"/><lb ed="R063" n="0222a18"/>制底。凡諸香殿。幡竿制底。如來形影。皆誦伽陀。然後足蹈。若不爾者。得越法罪</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0288a10"/><lb ed="R063" n="0222b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0288a1001">不得藏財物置佛塔中。除爲堅牢。應當學<note place="inline">六十一</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0288a11"/><lb ed="R063" n="0222b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0288a1101">釋曰。財物者。謂供養塔及形像之物。或僧祇物。不
<lb ed="X" n="0288a12"/><lb ed="R063" n="0222b03"/>犯者。爲堅牢故。爲強者所執等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0288a13"/><lb ed="R063" n="0222b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0288a1301">不得著革<g ref="#CB02722">𭕫</g>入佛塔中。應當學<note place="inline">六十二</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0288a14"/><lb ed="R063" n="0222b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0288a1401">釋曰。革屣者。皮履也。此據緣起制戒。準義凡足所
<lb ed="X" n="0288a15"/><lb ed="R063" n="0222b06"/>著物。皆不聽入佛塔中。不犯者。或爲所執。喚入塔
<lb ed="X" n="0288a16"/><lb ed="R063" n="0222b07"/>中。聽爲護身。護衣。護坐具故。在寺內。著一重革屣。
<lb ed="X" n="0288a17"/><lb ed="R063" n="0222b08"/>穿壞聽以樹皮。若皮。補之。當以縷。若以筋毛皮縷。
<lb ed="X" n="0288a18"/><lb ed="R063" n="0222b09"/>縫之。若邊國。以皮爲臥具者。聽畜。及多瓦石磽确
<lb ed="X" n="0288a19"/><lb ed="R063" n="0222b10"/>處。聽著兩重革屣。得未治皮。聽柔治。聽畜刀剗錐
<lb ed="X" n="0288a20"/><lb ed="R063" n="0222b11"/>板石等。不應著新衣革屣上坐。亦不應皮上坐。若
<lb ed="X" n="0288a21"/><lb ed="R063" n="0222b12"/>邊方阿槃提國聽。不聽一手捉屣及鉢。一切大皮
<lb ed="X" n="0288a22"/><lb ed="R063" n="0222b13"/>不得畜。謂師子虎豹獺野狸野狐黑皮等。不應坐
<lb ed="X" n="0288a23"/><lb ed="R063" n="0222b14"/>高大牀。象牙牀。及敷馬象皮錦褥。雜色臥具。氍氀。
<lb ed="X" n="0288a24"/><lb ed="R063" n="0222b15"/>狙毛作<anchor xml:id="nkr_note_add_0288a2401" n="0288a2401"/><anchor xml:id="beg0288a2401" n="0288a2401"/>紵<anchor xml:id="end0288a2401"/>褥。若在白衣舍。無別牀敷。除寶牀。餘者
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0288b" n="0288b"/>
<lb ed="X" n="0288b01"/><lb ed="R063" n="0222b16"/>聽坐。不應乞生皮。聽帶浮囊。及乘皮船渡水。不聽
<lb ed="X" n="0288b02"/><lb ed="R063" n="0222b17"/>畜鞔跟革屣。旋角屣。鹿角屣。象毛安邊屣。雜色皮
<lb ed="X" n="0288b03"/><lb ed="R063" n="0222b18"/>屣。絹布屣。帶編邊屣。靑黃赤白屣。錦色屣。毳貯。劫
<lb ed="X" n="0288b04"/><lb ed="R063" n="0223a01"/>貝貯屣。幷一切草貯屣。若眼壞。聽著鞔跟鞔指革
<lb ed="X" n="0288b05"/><lb ed="R063" n="0223a02"/>屣。爲護身。護坐具故。在寺內。聽著蒲屣。聽畜壞色
<lb ed="X" n="0288b06"/><lb ed="R063" n="0223a03"/>屣。不應畜毛屐。寶屐。一切革屐。大小便。洗足。聽著
<lb ed="X" n="0288b07"/><lb ed="R063" n="0223a04"/>屐。在和尙等前。阿闍梨等前。應偏露右肩。脫革屣。
<lb ed="X" n="0288b08"/><lb ed="R063" n="0223a05"/>有所取與。除在白衣舍。及在道行。若夜暮畏毒蟲
<lb ed="X" n="0288b09"/><lb ed="R063" n="0223a06"/>聽著。得輦車。却皮聽受。若老病。聽乘輿。車輦。執事
<lb ed="X" n="0288b10"/><lb ed="R063" n="0223a07"/>人。近事男。沙彌。應擔牽。聽以皮作汲水索。及戶繩。
<lb ed="X" n="0288b11"/><lb ed="R063" n="0223a08"/>不應以皮作鉢囊。屣囊。鍼線囊。帽。腰帶。禪帶。若一
<lb ed="X" n="0288b12"/><lb ed="R063" n="0223a09"/>切不淨可惡皮。及皮器。不應畜。寒雪國聽著富羅
<lb ed="X" n="0288b13"/><lb ed="R063" n="0223a10"/>菴鞮。及韈。所住房。應掃灑。有塵。應用泥漿灑。復有
<lb ed="X" n="0288b14"/><lb ed="R063" n="0223a11"/>塵。聽作地敷。不得以皮作。應洗足拭乾。乃上地敷。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0288b15"/><lb ed="R063" n="0223a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0288b1501">不得手捉革屣入佛塔中。應當學<note place="inline">六十三</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0288b16"/><lb ed="R063" n="0223a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0288b1601">釋曰。前旣不聽著入。彼復執持而進。故制。革屣乃
<lb ed="X" n="0288b17"/><lb ed="R063" n="0223a14"/>是履踐之物。不淨所汚。故不聽持入塔中也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0288b18"/><lb ed="R063" n="0223a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0288b1801">不得著革屣繞佛塔行。應當學<note place="inline">六十四</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0288b19"/><lb ed="R063" n="0223a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0288b1901">釋曰。繞有二種。一路由塔邊過故繞。二爲表敬故
<lb ed="X" n="0288b20"/><lb ed="R063" n="0223a17"/>繞。此言繞者。是路由邊過。原西國致敬之儀。有於
<lb ed="X" n="0288b21"/><lb ed="R063" n="0223a18"/>多種。或以禮拜爲恭。或復旋繞爲敬。禮則品列九
<lb ed="X" n="0288b22"/><lb ed="R063" n="0223b01"/>等。旋乃分於左右。右旋名吉。左繞爲凶。匝數則從
<lb ed="X" n="0288b23"/><lb ed="R063" n="0223b02"/>一二三。乃至百千。各隨所表。且如常行三匝者。表
<lb ed="X" n="0288b24"/><lb ed="R063" n="0223b03"/>供三尊。止三毒。淨三業。滅三惡道。得値三寶。餘可
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0288c" n="0288c"/>
<lb ed="X" n="0288c01"/><lb ed="R063" n="0223b04"/>意思。此不繁論。言九等者。一發言慰問。二俯首示
<lb ed="X" n="0288c02"/><lb ed="R063" n="0223b05"/>敬。三擧手高揖。四合掌平拱。五屈膝。六長跪。七手
<lb ed="X" n="0288c03"/><lb ed="R063" n="0223b06"/>膝踞地。八五輪俱屈。九五體投地。凡斯九等。極惟
<lb ed="X" n="0288c04"/><lb ed="R063" n="0223b07"/>一拜。跪而讚德。謂之盡敬。遠則稽顙拜手。近則<g ref="#CB02549">䑛</g>
<lb ed="X" n="0288c05"/><lb ed="R063" n="0223b08"/>足摩踵。凡其致詞受命。褰裳長跪。尊賢受拜。必有
<lb ed="X" n="0288c06"/><lb ed="R063" n="0223b09"/>慰詞。或摩其頂。或拊其背。善言誨導。以示親厚。出
<lb ed="X" n="0288c07"/><lb ed="R063" n="0223b10"/>家沙門。旣受敬禮。惟加善願。不止跪拜。此方禮數
<lb ed="X" n="0288c08"/><lb ed="R063" n="0223b11"/>久乖。智者宜當奉敎。勿順人情。而虧聖制也<note place="inline">內法傳云
<lb ed="X" n="0288c09"/><lb ed="R063" n="0223b12"/>佛言。有二種人。合受禮拜。一謂如來。二大<anchor xml:id="nkr_note_add_0288c0901" n="0288c0901"/><anchor xml:id="beg0288c0901" n="0288c0901"/>己<anchor xml:id="end0288c0901"/>苾芻。斯則金口誠敎。何勞輙事識下。小者見大。緩須伸敬。唱
<lb ed="X" n="0288c10"/><lb ed="R063" n="0223b13"/>畔睇而禮之。大受小禮。自可端拱而云疴路祇。此是呪願。彼令無病義耳。如其不道。彼此招愆。隨立隨坐。
<lb ed="X" n="0288c11"/><lb ed="R063" n="0223b14"/>不改常式。旣其合受。無容反敬。斯乃五天師徒之。軌式。豈有小欲禮大。先望大起。大受小恭。恐小嫌恨。爲
<lb ed="X" n="0288c12"/><lb ed="R063" n="0223b15"/>此則怱迫怱迫。尊執<g ref="#CB16078">𢍉</g>而不聽稽首。辛苦辛苦。<g ref="#CB16078">𢍉</g>求敬而不能至地。若不如此。元乖禮數。嗚呼。<g ref="#CB15693">𧇊</g>聖敎。取
<lb ed="X" n="0288c13"/><lb ed="R063" n="0223b16"/>人情。敬受乖儀。誠可深察。延波旣久。誰當偃諸。凡禮拜者。意在敬上自<g ref="#CB16078">𢍉</g>之儀也。欲致敬時。及有請白。先
<lb ed="X" n="0288c14"/><lb ed="R063" n="0223b17"/>整法衣。搭在肩上。擪衣左腋。令使著身。卽將左手向下。掩攝衣之左畔。右手隨所掩之衣裙。旣至下邊。卷
<lb ed="X" n="0288c15"/><lb ed="R063" n="0223b18"/>衣向膝。兩膝俱掩。勿令身現。背後衣緣。急使近身。掩攝衣裳。莫遣垂地。足跟雙豎。脊須平直。十指布地。方
<lb ed="X" n="0288c16"/><lb ed="R063" n="0224a01"/>始叩頭。然其膝下迴無衣物。復還合掌。復還叩地。慇懃致敬。如是至三。必也尋常一禮。便罷。中間更無起
<lb ed="X" n="0288c17"/><lb ed="R063" n="0224a02"/>義。西國見爲三拜。人皆怪之。若恐額上有塵。先須摩手令淨。然後拭之。次當拂去兩膝頭土。整頓衣裳。在
<lb ed="X" n="0288c18"/><lb ed="R063" n="0224a03"/>一邊坐。或可暫時竚立。尊者卽宜賜坐。必有訶責。立亦無傷。斯乃佛在世時。迄乎末代。師資相傳。於今不
<lb ed="X" n="0288c19"/><lb ed="R063" n="0224a04"/>絕。畔睇者。禮敬也舊曰和南者。訛也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0288c20"/><lb ed="R063" n="0224a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0288c2001">不得著富羅入佛塔中。應當學<note place="inline">六十五</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0288c21"/><lb ed="R063" n="0224a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0288c2101">釋曰。富羅。此譯爲短靿靴<note place="inline">五分云。不應深作<g ref="#CB01715">𩍓</g>。聽至踝上。不得<g ref="#CB01715">𩍓</g>如靴。應
<lb ed="X" n="0288c22"/><lb ed="R063" n="0224a07"/>開前。寄歸傳云。準如佛敎。若對形像。及近尊師。除病則徒跣是儀。無容輙著鞋履。偏露右肩。衣掩左<anchor xml:id="nkr_note_add_0288c2201" n="0288c2201"/><anchor xml:id="beg0288c2201" n="0288c2201"/>膊<anchor xml:id="end0288c2201"/>。首
<lb ed="X" n="0288c23"/><lb ed="R063" n="0224a08"/>無巾帊。自是怛途。餘處逬行。在開非過。若是寒國。聽著短靴。諸餘履屣。隨處應用旣而殊方異域。寒燠不
<lb ed="X" n="0288c24"/><lb ed="R063" n="0224a09"/>同。準如聖敎。多有違處。理可隆冬之月。權著養身。春夏之時。須依律制。履屣不旋佛塔。敎<anchor xml:id="nkr_note_add_0288c2401" n="0288c2401"/><anchor xml:id="beg0288c2401" n="0288c2401"/>已<anchor xml:id="end0288c2401"/>先明。富羅勿
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0289a" n="0289a"/>
<lb ed="X" n="0289a01"/><lb ed="R063" n="0224a10"/>邋香毫。頒之自久。然有故違之類。卽是強慢金言</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289a02"/><lb ed="R063" n="0224a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289a0201">不得捉富羅人佛塔中。應當學<note place="inline">六十六</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289a03"/><lb ed="R063" n="0224a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289a0301">釋曰。前制著。此禁持。餘義應知。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289a04"/><lb ed="R063" n="0224a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289a0401">不得塔下坐食。留草及食汙地。應當學<note place="inline">六十七</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289a05"/><lb ed="R063" n="0224a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289a0501">釋曰。佛在祇洹。六群在塔下坐食<anchor xml:id="nkr_note_add_0289a0501" n="0289a0501"/><anchor xml:id="beg0289a0501" n="0289a0501"/>已<anchor xml:id="end0289a0501"/>。留殘食及草
<lb ed="X" n="0289a06"/><lb ed="R063" n="0224a15"/>汙地而去。佛爲結戒。時諸比丘作塔<anchor xml:id="nkr_note_add_0289a0601" n="0289a0601"/><anchor xml:id="beg0289a0601" n="0289a0601"/>已<anchor xml:id="end0289a0601"/>。施食。作房
<lb ed="X" n="0289a07"/><lb ed="R063" n="0224a16"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0289a0701" n="0289a0701"/><anchor xml:id="beg0289a0701" n="0289a0701"/>已<anchor xml:id="end0289a0701"/>。施食。衆集坐處窄狹。不敢塔下坐食。佛言。聽坐
<lb ed="X" n="0289a08"/><lb ed="R063" n="0224a17"/>食。不應留草及食汙地。時有病比丘。不敢留殘食
<lb ed="X" n="0289a09"/><lb ed="R063" n="0224a18"/>草汙地。佛言。聽聚著脚邊。出時持棄之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289a10"/><lb ed="R063" n="0224b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289a1001">不得擔死屍從塔下過。應當學<note place="inline">六十八</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289a11"/><lb ed="R063" n="0224b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289a1101">釋曰。六羣擔屍塔下過。護塔神瞋故制。不犯者。或
<lb ed="X" n="0289a12"/><lb ed="R063" n="0224b03"/>須此道行。或爲強力所將也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289a13"/><lb ed="R063" n="0224b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289a1301">不得塔下埋死屍。應當學<note place="inline">六十九</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289a14"/><lb ed="R063" n="0224b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289a1401">釋曰。埋者。葬也。凡比丘身亡。當依佛敎。爲四種葬
<lb ed="X" n="0289a15"/><lb ed="R063" n="0224b06"/>法。謂焚燒。水殯。地埋。棄林。如此四法。必依處所。不
<lb ed="X" n="0289a16"/><lb ed="R063" n="0224b07"/>可輙爾便爲。還違聖敎<note place="inline">雜事律云。苾芻身死。應可焚燒。<name role="" type="person">鄔波離</name>白佛言。如佛
<lb ed="X" n="0289a17"/><lb ed="R063" n="0224b08"/>所說。於此身中有八萬戶蟲。如何得燒。佛言。此諸蟲類。人生隨生。人死隨死。身有瘡者。應觀無蟲。方可燒
<lb ed="X" n="0289a18"/><lb ed="R063" n="0224b09"/>殯。無柴可得。可棄河中。若無河者。穿地埋之。地多蟲蟻。可於叢薄深處。令其北首右脇而臥。以草稕支頭。
<lb ed="X" n="0289a19"/><lb ed="R063" n="0224b10"/>若草若葉。覆其身上。送喪苾芻。可令能者。誦三啓無常經。幷說伽陀。爲其呪願。事了歸寺。應可洗身。若觸
<lb ed="X" n="0289a20"/><lb ed="R063" n="0224b11"/>屍者。連衣俱洗。其不觸者。但洗手足。還至寺中。應禮制底。尼陀那云。苾芻身亡。所有衣鉢。不應棄擲。衆可
<lb ed="X" n="0289a21"/><lb ed="R063" n="0224b12"/>共分。不可露屍而送。應以裙帔蓋身。勿用好衣。及破碎衣蓋。應以非好非惡。處中衣蓋</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289a22"/><lb ed="R063" n="0224b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289a2201">不得在塔下燒死屍。應當學<note place="inline">七十</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289a23"/><lb ed="R063" n="0224b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289a2301">釋曰。經云闍維。亦云茶毗。此譯爲焚燒。義如前釋
<lb ed="X" n="0289a24"/><lb ed="R063" n="0224b15"/><note place="inline">寄歸傳云。死喪之際。僧尼漫設禮儀。或復與俗同哀。將爲孝子。或房設靈<anchor xml:id="nkr_note_add_0289a2401" n="0289a2401"/><anchor xml:id="beg0289a2401" n="0289a2401"/>几<anchor xml:id="end0289a2401"/>。用作供尊。或披黲布而乖恒。
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0289b" n="0289b"/>
<lb ed="X" n="0289b01"/><lb ed="R063" n="0224b16"/>或留長髮而異則。或拄哭杖。或寢苦廬。斯等咸非敎儀。不行無過理應爲其亡者淨飾一房或可隨時權
<lb ed="X" n="0289b02"/><lb ed="R063" n="0224b17"/>施蓋幔。讀經念佛。具施香華。冀使亡魂托生善處。方成孝子。始是報恩。豈可泣血三年將爲賽德。不飡七
<lb ed="X" n="0289b03"/><lb ed="R063" n="0224b18"/>日。始符酬恩者乎。斯乃重結塵勞。更嬰枷鎖。從闇入闍。不悟緣起之三節。從死趣死。詎證圓乘之十地歟。
<lb ed="X" n="0289b04"/><lb ed="R063" n="0225a01"/>然依佛敎。苾芻亡者。觀知決死。當日與向燒處。尋卽以火焚之。當燒之時。親友咸萃。在一邊坐。或結草爲
<lb ed="X" n="0289b05"/><lb ed="R063" n="0225a02"/>座。或聚土作臺。或置甎石以充坐物。令一能者。誦無常經。半紙一紙。勿令疲久。然後各念無常。還歸住處。
<lb ed="X" n="0289b06"/><lb ed="R063" n="0225a03"/>寺外池內。連衣並浴。其無池處。就井洗身。皆用故衣。不損新服。別著乾者。然後歸房。地以牛糞淨塗。餘事
<lb ed="X" n="0289b07"/><lb ed="R063" n="0225a04"/>並皆如故。衣服之儀。曾無片別。或有收其設利羅。爲亡人作塔。名爲俱儸。形如小塔。上無輪蓋。豈容棄釋
<lb ed="X" n="0289b08"/><lb ed="R063" n="0225a05"/>父之聖敎。逐周公之俗禮。號咷數月。布服三年者哉。繹曰。設利羅。此言身骨。無常經。出北藏孝字函。南藏
<lb ed="X" n="0289b09"/><lb ed="R063" n="0225a06"/>當字函</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289b10"/><lb ed="R063" n="0225a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289b1001">不得向塔燒死屍。應當學<note place="inline">七十一</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289b11"/><lb ed="R063" n="0225a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289b1101">釋曰。謂不得正對佛塔前。而焚屍也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289b12"/><lb ed="R063" n="0225a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289b1201">不得佛塔四邊燒死屍。使臭氣來入。應當學<note place="inline">七十二</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289b13"/><lb ed="R063" n="0225a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289b1301">釋曰。先禁正向。此制四面。宜當遠離塔所。在隈僻
<lb ed="X" n="0289b14"/><lb ed="R063" n="0225a11"/>處。而焚燒也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289b15"/><lb ed="R063" n="0225a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289b1501">不得持死人衣及牀。從塔下過。除浣染香熏。應當學
<lb ed="X" n="0289b16"/><lb ed="R063" n="0225a13"/><note place="inline">七十二</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289b17"/><lb ed="R063" n="0225a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289b1701">釋曰。六羣持死人衣及牀。從塔下過。護塔神瞋。故
<lb ed="X" n="0289b18"/><lb ed="R063" n="0225a15"/>制。時著糞掃衣比丘。不敢持死人衣塔下過。佛言。
<lb ed="X" n="0289b19"/><lb ed="R063" n="0225a16"/>若淨洗染。以香熏之。聽。有十種糞掃衣聽取。一牛
<lb ed="X" n="0289b20"/><lb ed="R063" n="0225a17"/>嚼衣。二鼠嚙衣。三火燒衣。四月水衣。五產婦衣。六
<lb ed="X" n="0289b21"/><lb ed="R063" n="0225a18"/>神廟中衣。七若鳥<g ref="#CB00081">㘅</g>飛吹雜處者冢間衣。八求願
<lb ed="X" n="0289b22"/><lb ed="R063" n="0225b01"/>衣。九受王職衣<note place="inline">王受職時所棄故衣</note>。十往還衣<note place="inline">俗亡。贈衣送葬。還歸將此
<lb ed="X" n="0289b23"/><lb ed="R063" n="0225b02"/>衣施僧。上十種衣。皆是他所棄物。取以資身行道。離我我所相。根本部云。賊奪商旅所遺棄物不應收取。
<lb ed="X" n="0289b24"/><lb ed="R063" n="0225b03"/>若商人隨聽者應取。有主屍林。及神廟衣。亦復如是。勒伽論云。不得畜不淨所汚糞掃衣。若得糞掃衣。當
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0289c" n="0289c"/>
<lb ed="X" n="0289c01"/><lb ed="R063" n="0225b04"/>洗浣治令淨。好縫。好染<anchor xml:id="nkr_note_add_0289c0101" n="0289c0101"/><anchor xml:id="beg0289c0101" n="0289c0101"/>已<anchor xml:id="end0289c0101"/>。受持。母經云。若得糞掃衣。應水中久漬。用純<g ref="#CB01926">灰</g>浣淨。以奚黑伽香塗上。然後得
<lb ed="X" n="0289c02"/><lb ed="R063" n="0225b05"/>著入塔</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289c03"/><lb ed="R063" n="0225b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289c0301">不得佛塔下大小便。應當學<note place="inline">七十四</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289c04"/><lb ed="R063" n="0225b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289c0401">釋曰。凡大小便。應遠塔所。在於常處。不得處處漫
<lb ed="X" n="0289c05"/><lb ed="R063" n="0225b08"/>爲便利<note place="inline">優鉢祇王經云。伽藍法界地。漫大小行者。五百世身墮<g ref="#CB15072">㧞</g>波地獄。後經二十小劫。常
<lb ed="X" n="0289c06"/><lb ed="R063" n="0225b09"/>遣肘手抱此大小便處。臭穢之地。乃至黃泉</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289c07"/><lb ed="R063" n="0225b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289c0701">不得向佛塔大小便。應當學<note place="inline">七十五</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289c08"/><lb ed="R063" n="0225b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289c0801">釋曰。前制不聽塔下。此中雖遠塔處。而不應在前
<lb ed="X" n="0289c09"/><lb ed="R063" n="0225b12"/>對向。塔彰佛德。乃如來之遺體。宜深加敬重。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289c10"/><lb ed="R063" n="0225b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289c1001">不得繞佛塔四邊大小便。使臭氣來入。應當學<note place="inline">七十六</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289c11"/><lb ed="R063" n="0225b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289c1101">釋曰。繞者。謂是四方及四維也。餘義如前可知。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289c12"/><lb ed="R063" n="0225b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289c1201">不得持佛像至大小便處。應當學<note place="inline">七十七</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289c13"/><lb ed="R063" n="0225b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289c1301">釋曰。準如佛像。則經法可知矣。不犯者。或有如是
<lb ed="X" n="0289c14"/><lb ed="R063" n="0225b17"/>病。或道由中過。或爲強力所持呼去。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289c15"/><lb ed="R063" n="0225b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289c1501">不得在佛塔下嚼楊枝。應當學<note place="inline">七十八</note>。</p>
<lb ed="X" n="0289c16"/><lb ed="R063" n="0226a01"/><p xml:id="pX40p0289c1601">不得向佛塔嚼楊枝。應當學<note place="inline">七十九</note>。</p>
<lb ed="X" n="0289c17"/><lb ed="R063" n="0226a02"/><p xml:id="pX40p0289c1701">不得佛塔四邊嚼楊枝。應當學<note place="inline">八十</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289c18"/><lb ed="R063" n="0226a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289c1801">釋曰。此中次第。如前應知。凡嚼楊枝。須向屛處。不
<lb ed="X" n="0289c19"/><lb ed="R063" n="0226a04"/>但塔像。若二師上座前。亦不得向嚼。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289c20"/><lb ed="R063" n="0226a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0289c2001">不得在佛塔下洟唾。應當學<note place="inline">八十一</note>。</p>
<lb ed="X" n="0289c21"/><lb ed="R063" n="0226a06"/><p xml:id="pX40p0289c2101">不得向佛塔洟唾。應當學<note place="inline">八十二</note>。</p>
<lb ed="X" n="0289c22"/><lb ed="R063" n="0226a07"/><p xml:id="pX40p0289c2201">不得塔四邊洟唾。應當學<note place="inline">八十三</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0289c23"/><lb ed="R063" n="0226a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0289c2301">釋曰。凡爲洟唾。當向屛處。由須彈指謦欬而棄。若
<lb ed="X" n="0289c24"/><lb ed="R063" n="0226a09"/>老病者。聽安唾器<note place="inline">雜事云。寺中四角柱下。各安唾盆</note>。洟。他計切。音
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0290a" n="0290a"/>
<lb ed="X" n="0290a01"/><lb ed="R063" n="0226a10"/>剃。鼻液也。唾。吐臥切。音拖去聲。口液也。所謂從鼻
<lb ed="X" n="0290a02"/><lb ed="R063" n="0226a11"/>出者曰洟。從口出者曰唾。從目出者曰涕<note place="inline">涕。他禮切。音體。
<lb ed="X" n="0290a03"/><lb ed="R063" n="0226a12"/>今以眼淚涕之涕。爲鼻液洟之洟。訛也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290a04"/><lb ed="R063" n="0226a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0290a0401">不得向塔舒脚坐。應當學<note place="inline">八十四</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290a05"/><lb ed="R063" n="0226a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0290a0501">釋曰。不犯者。或有如是病。若中間有隔。若強力所
<lb ed="X" n="0290a06"/><lb ed="R063" n="0226a15"/>持。若寺內塔滿。聽在中間舒脚坐。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290a07"/><lb ed="R063" n="0226a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0290a0701">不得安塔在下房。<anchor xml:id="nkr_note_add_0290a0701" n="0290a0701"/><anchor xml:id="beg0290a0701" n="0290a0701"/>己<anchor xml:id="end0290a0701"/>在上房住。應當學<note place="inline">八十五</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290a08"/><lb ed="R063" n="0226a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0290a0801">釋曰。上房有二種。一者處所高顯爲上。二者妙好
<lb ed="X" n="0290a09"/><lb ed="R063" n="0226a18"/>嚴麗爲上。下房亦有二種。一者處所低下名下。二
<lb ed="X" n="0290a10"/><lb ed="R063" n="0226b01"/>者麤弊名下。彼復共佛塔同屋宿。佛言不應爾。若
<lb ed="X" n="0290a11"/><lb ed="R063" n="0226b02"/>爲守護堅牢故。聽安杙上。若頭邊而眠。不應腋下
<lb ed="X" n="0290a12"/><lb ed="R063" n="0226b03"/>挾塔行。應置象馬車乘輦轝上。若肩上擔。若頭上
<lb ed="X" n="0290a13"/><lb ed="R063" n="0226b04"/>戴。應偏袒脫屣。洗大小便淨持。不應持往大小便
<lb ed="X" n="0290a14"/><lb ed="R063" n="0226b05"/>處。不犯者。或命難。梵行難<note place="inline">僧祇律云。起寺時。先規度好地作塔處。應在東。
<lb ed="X" n="0290a15"/><lb ed="R063" n="0226b06"/>應在北。僧地。佛地。不得相侵。不得使僧地流水入佛地。佛地水得流入僧地。塔應在高顯處作。不得在塔
<lb ed="X" n="0290a16"/><lb ed="R063" n="0226b07"/>院中浣染。曬衣著革屣。覆頭。覆肩洟唾地。不得塔池中浣衣。洗浴。浣手面。洗鉢。下頭流出處。得隨意用</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290a17"/><lb ed="R063" n="0226b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0290a1701">人坐<anchor xml:id="nkr_note_add_0290a1701" n="0290a1701"/><anchor xml:id="beg0290a1701" n="0290a1701"/>己<anchor xml:id="end0290a1701"/>立。不得爲說法。除病。應當學<note place="inline">八十六</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290a18"/><lb ed="R063" n="0226b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0290a1801">釋曰。佛爲結戒<anchor xml:id="nkr_note_add_0290a1801" n="0290a1801"/><anchor xml:id="beg0290a1801" n="0290a1801"/>已<anchor xml:id="end0290a1801"/>。彼疑。不敢爲病人說法。故除病
<lb ed="X" n="0290a19"/><lb ed="R063" n="0226b10"/>者不犯。下皆準此<note place="inline">僧祇律云。若比丘爲塔。爲僧事。詣王。若地主所。彼言。爲我說法。
<lb ed="X" n="0290a20"/><lb ed="R063" n="0226b11"/>不得語令起。恐生疑故。若邊有立人者。卽作意。爲立人說。王雖聽。比丘無罪</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290a21"/><lb ed="R063" n="0226b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0290a2101">人臥<anchor xml:id="nkr_note_add_0290a2101" n="0290a2101"/><anchor xml:id="beg0290a2101" n="0290a2101"/>己<anchor xml:id="end0290a2101"/>坐。不得爲說法。除病。應當學<note place="inline">八十七</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290a22"/><lb ed="R063" n="0226b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0290a2201">釋曰。按上戒。及下諸戒。說者。聽者。二皆失儀。此戒
<lb ed="X" n="0290a23"/><lb ed="R063" n="0226b14"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0290a2301" n="0290a2301"/><anchor xml:id="beg0290a2301" n="0290a2301"/>己<anchor xml:id="end0290a2301"/>雖在座。而聽者無恭。故不得爲說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290a24"/><lb ed="R063" n="0226b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0290a2401">人在座。<anchor xml:id="nkr_note_add_0290a2401" n="0290a2401"/><anchor xml:id="beg0290a2401" n="0290a2401"/>己<anchor xml:id="end0290a2401"/>在非座。不得爲說法。除病。應當學<note place="inline">八十八</note>。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0290b" n="0290b"/>
<lb ed="X" n="0290b01"/><lb ed="R063" n="0226b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0290b0101">釋曰。座者。正座。非座者。不正座。乃至木枮。土埵。地
<lb ed="X" n="0290b02"/><lb ed="R063" n="0226b17"/>下也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290b03"/><lb ed="R063" n="0226b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0290b0301">人在高座。<anchor xml:id="nkr_note_add_0290b0301" n="0290b0301"/><anchor xml:id="beg0290b0301" n="0290b0301"/>己<anchor xml:id="end0290b0301"/>在下座。不得爲說法。除病。應當學<note place="inline">八十九</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290b04"/><lb ed="R063" n="0227a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0290b0401">釋曰。高有二種。一者體量高大。二者貴價妙好。下
<lb ed="X" n="0290b05"/><lb ed="R063" n="0227a02"/>有二種。一者體卑。二者麤弊。二俱名下也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290b06"/><lb ed="R063" n="0227a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0290b0601">人在前行。<anchor xml:id="nkr_note_add_0290b0601" n="0290b0601"/><anchor xml:id="beg0290b0601" n="0290b0601"/>己<anchor xml:id="end0290b0601"/>在後行。不得爲說法。除病。應當學<note place="inline">九十</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290b07"/><lb ed="R063" n="0227a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0290b0701">釋曰。言病者。若身病。或眼病。前人捉杖牽之。爲說
<lb ed="X" n="0290b08"/><lb ed="R063" n="0227a05"/>者。不犯。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290b09"/><lb ed="R063" n="0227a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0290b0901">人在高經行處。<anchor xml:id="nkr_note_add_0290b0901" n="0290b0901"/><anchor xml:id="beg0290b0901" n="0290b0901"/>己<anchor xml:id="end0290b0901"/>在下經行處。不應爲說法。除病。應
<lb ed="X" n="0290b10"/><lb ed="R063" n="0227a07"/>當學<note place="inline">九十一</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290b11"/><lb ed="R063" n="0227a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0290b1101">釋曰。此中高下。有其二種。一者本自高下。二者壘
<lb ed="X" n="0290b12"/><lb ed="R063" n="0227a09"/>石成基。如佛聽作經行堂。以經行有五事好堪遠
<lb ed="X" n="0290b13"/><lb ed="R063" n="0227a10"/>行。能思惟。少病。消飮食。得定久住。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290b14"/><lb ed="R063" n="0227a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0290b1401">人在道。<anchor xml:id="nkr_note_add_0290b1401" n="0290b1401"/><anchor xml:id="beg0290b1401" n="0290b1401"/>己<anchor xml:id="end0290b1401"/>在非道。不應爲說法。除病。應當學<note place="inline">九十二</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290b15"/><lb ed="R063" n="0227a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0290b1501">釋曰。道者。正路。非道者。不正路也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290b16"/><lb ed="R063" n="0227a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0290b1601">不得携手在道行。應當學<note place="inline">九十三</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290b17"/><lb ed="R063" n="0227a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0290b1701">釋曰。携手者。連手也。謂比丘不應連手。在路並行。
<lb ed="X" n="0290b18"/><lb ed="R063" n="0227a15"/>不犯者。患眼闇。須扶接。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290b19"/><lb ed="R063" n="0227a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0290b1901">不得上樹過人。除時因緣。應當學<note place="inline">九十四</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290b20"/><lb ed="R063" n="0227a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0290b2001">釋曰。佛在<name role="" type="person">舍衛國</name>。有一比丘在大樹上受夏安居。
<lb ed="X" n="0290b21"/><lb ed="R063" n="0227a18"/>於樹上大小便下。樹神瞋恚。佛因制不得樹上安
<lb ed="X" n="0290b22"/><lb ed="R063" n="0227b01"/>居。不得繞樹大小便。若先有大小便處。大小便無
<lb ed="X" n="0290b23"/><lb ed="R063" n="0227b02"/>犯。後有比丘在道行。値惡獸。恐怖。上樹齊人。不敢
<lb ed="X" n="0290b24"/><lb ed="R063" n="0227b03"/>過上。卽爲惡獸所害。故除時因緣也。不犯者。若命
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0290c" n="0290c"/>
<lb ed="X" n="0290c01"/><lb ed="R063" n="0227b04"/>難。梵行難。若欲取樹上乾薪。應作鈎。鈎取。或以梯
<lb ed="X" n="0290c02"/><lb ed="R063" n="0227b05"/>取。或以繩羂取。若樹通身乾。聽上。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290c03"/><lb ed="R063" n="0227b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0290c0301">不得絡囊盛鉢貫杖頭。著肩上而行。應當學<note place="inline">九十五</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0290c04"/><lb ed="R063" n="0227b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0290c0401">釋曰。佛處同前。<g ref="#CB02494">䟦</g>難陀。絡囊盛鉢。貫著杖頭。肩上
<lb ed="X" n="0290c05"/><lb ed="R063" n="0227b08"/>擔行。居士見嫌。故制。不犯者。或爲強力所逼。及命
<lb ed="X" n="0290c06"/><lb ed="R063" n="0227b09"/>難等。時有比丘羸老。不能無絡囊盛鉢。無杖而行。
<lb ed="X" n="0290c07"/><lb ed="R063" n="0227b10"/>佛聽僧與彼老比丘杖絡囊白二羯磨。彼應至僧
<lb ed="X" n="0290c08"/><lb ed="R063" n="0227b11"/>中具儀。作如是乞。</p><p xml:id="pX40p0290c0808" cb:place="inline">大德僧聽。我某甲比丘老病。
<lb ed="X" n="0290c09"/><lb ed="R063" n="0227b12"/>不能無絡囊盛鉢。無杖而行。今從僧乞畜杖絡囊。
<lb ed="X" n="0290c10"/><lb ed="R063" n="0227b13"/>願僧聽我某甲比丘畜杖絡囊。慈愍故<note place="inline">三說<anchor xml:id="nkr_note_add_0290c1001" n="0290c1001"/><anchor xml:id="beg0290c1001" n="0290c1001"/>已<anchor xml:id="end0290c1001"/>。僧應如是與</note>。
<lb ed="X" n="0290c11"/><lb ed="R063" n="0227b14"/>大德僧聽。此某甲比丘羸老。不能無絡囊盛鉢無
<lb ed="X" n="0290c12"/><lb ed="R063" n="0227b15"/>杖而行。今從僧乞杖絡囊。若僧時到。僧忍聽。與某
<lb ed="X" n="0290c13"/><lb ed="R063" n="0227b16"/>甲比丘杖絡囊。白如是。大德僧聽。此某甲比丘羸
<lb ed="X" n="0290c14"/><lb ed="R063" n="0227b17"/>老。不能無杖絡囊而行。今從僧乞杖絡囊。僧今與
<lb ed="X" n="0290c15"/><lb ed="R063" n="0227b18"/>某甲比丘杖絡囊。誰諸長老。忍僧與某甲比丘杖
<lb ed="X" n="0290c16"/><lb ed="R063" n="0228a01"/>絡囊者默然。誰不忍者說。僧<anchor xml:id="nkr_note_add_0290c1601" n="0290c1601"/><anchor xml:id="beg0290c1601" n="0290c1601"/>已<anchor xml:id="end0290c1601"/>忍與某甲比丘杖
<lb ed="X" n="0290c17"/><lb ed="R063" n="0228a02"/>絡囊竟。僧忍默然故。是事如是持<note place="inline">此謂杖絡俱須。故合作羯磨。若
<lb ed="X" n="0290c18"/><lb ed="R063" n="0228a03"/>單須杖。或單須絡。準文應作</note>。時六羣畜空中杖。居士譏嫌。佛言
<lb ed="X" n="0290c19"/><lb ed="R063" n="0228a04"/>不應爾。諸未離欲比丘在道行。見蛇蠍蜈蚣等。皆
<lb ed="X" n="0290c20"/><lb ed="R063" n="0228a05"/>怖。佛言。作鍚杖搖。若筒盛破石搖。若搖破竹作聲
<lb ed="X" n="0290c21"/><lb ed="R063" n="0228a06"/><note place="inline">按根本雜事中。因苾芻乞食誤入家內。而彼門多迷其出處。遂遭橫難。佛敎將餠<g ref="#CB00595">麨</g>門前爲記。然後方入。
<lb ed="X" n="0290c22"/><lb ed="R063" n="0228a07"/>而彼入時默然。見他私事。佛令作聲。彼卽呵呵作聲。喧閙而入。俗復譏恥。佛制不聽。遂拳打門作聲而入。
<lb ed="X" n="0290c23"/><lb ed="R063" n="0228a08"/>家人怪問。默然無對。佛聽作錫杖。苾芻不解。佛言。杖頭安環。圓如盞口。安小環子。搖動作聲。而爲警覺。狗
<lb ed="X" n="0290c24"/><lb ed="R063" n="0228a09"/>便出吠。用錫杖打。佛言。不應以杖打狗。應擧怖之。時有惡狗。怖時瞋劇。佛言。應取一抄飯擲地令食。至不
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0291a" n="0291a"/>
<lb ed="X" n="0291a01"/><lb ed="R063" n="0228a10"/>信家。久搖錫時。遂生疲倦而彼家人竟無出問。佛言。可二三度搖。無人問時。卽須行去。因此多緣。故制錫
<lb ed="X" n="0291a02"/><lb ed="R063" n="0228a11"/>杖。寄歸傳云。錫杖者。梵語喫棄羅。卽是鳴聲之義。古人譯爲錫杖者。意取錫作聲鳴杖錫任情稱就。目驗
<lb ed="X" n="0291a03"/><lb ed="R063" n="0228a12"/>西方。所持錫杖。頭上惟有一股鐵棬。可容三二寸。安其錞管。長可四五指。其竿用木。麤細隨時。高與眉齊。
<lb ed="X" n="0291a04"/><lb ed="R063" n="0228a13"/>下安鐵纂可二寸許。其環或圓。或匾。屈合中間。可容大指。或六或八。穿安股上。銅鐵任情。元斯制意。爲乞
<lb ed="X" n="0291a05"/><lb ed="R063" n="0228a14"/>食時。防其牛犬。何用辛苦擎奉勞心。而復通身總鐵。頭上安四股。重滯將持。非常冷澀。非本制意也。又西
<lb ed="X" n="0291a06"/><lb ed="R063" n="0228a15"/>方僧徒出外。幷乞食之時。所有甁鉢。隨身衣物。各置一肩。通覆袈裟。擎傘而去。此等並是佛敎出家之儀。
<lb ed="X" n="0291a07"/><lb ed="R063" n="0228a16"/>有暇手執觸甁。幷革屣袋。錫杖斜挾。進止安詳。鳥喩月經。雅當其況。至如王城覺樹。鷲嶺鹿園。娑羅鶴變
<lb ed="X" n="0291a08"/><lb ed="R063" n="0228a17"/>之所。蕭條鵲封之處。禮制底時。四方俱凑。日觀千數。咸同此式。釋曰。錫杖者。由其振時。作錫錫聲。故譯爲
<lb ed="X" n="0291a09"/><lb ed="R063" n="0228a18"/>錫杖。十誦律。名爲聲杖。是卽以聲目名。體任銅鐵。不局錫爲。若據錫杖經。名爲智杖。德杖。以彰顯聖智。行
<lb ed="X" n="0291a10"/><lb ed="R063" n="0228b01"/>功德本。聖人之表幟。賢土之明記。趣道之正幢。建念義之志。三世諸佛。皆執持之。如是重重表釋。妙喩雖
<lb ed="X" n="0291a11"/><lb ed="R063" n="0228b02"/>然。元非本號。況此經原非正翻。無譯者名。僧祐法師。附東晉時錄。文句雜沓。詞非佛語。故上古判之爲僞。
<lb ed="X" n="0291a12"/><lb ed="R063" n="0228b03"/>以義違三藏敎文。制式逈異諸部。智者宜取通途。勿順久非爲是。如義淨三藏。目擊西天杖式。錄以寄歸。
<lb ed="X" n="0291a13"/><lb ed="R063" n="0228b04"/>誠可取法也</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0291a14"/><lb ed="R063" n="0228b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0291a1401">人持杖。不恭敬。不應爲說法。除病。應當學<note place="inline">九十六</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0291a15"/><lb ed="R063" n="0228b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0291a1501">釋曰。不犯者。若病。若王。及大臣<note place="inline">僧祇律云。若比丘在怖畏險道時。防
<lb ed="X" n="0291a16"/><lb ed="R063" n="0228b07"/>衛人言。尊者。爲我說法。爲說無罪</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0291a17"/><lb ed="R063" n="0228b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0291a1701">人持劍。不應爲說法。除病。應當學<note place="inline">九十七</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0291a18"/><lb ed="R063" n="0228b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0291a1801">釋曰。劍者。撿也。所以防檢非常也。若病人。以此防
<lb ed="X" n="0291a19"/><lb ed="R063" n="0228b10"/>身。爲說無犯。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0291a20"/><lb ed="R063" n="0228b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0291a2001">人持鉾。不應爲說法。除病。應當學<note place="inline">九十八</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0291a21"/><lb ed="R063" n="0228b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0291a2101">釋曰。鉾。古文作<g ref="#CB18315">𢦧</g>。今作矛。三形同莫侯切。音謀。乃
<lb ed="X" n="0291a22"/><lb ed="R063" n="0228b13"/>兵器。如鋋。而作三廉也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0291a23"/><lb ed="R063" n="0228b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0291a2301">人持刀。不應爲說法。除病。應當學<note place="inline">九十九</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0291a24"/><lb ed="R063" n="0228b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0291a2401">釋曰。刀者。有種種形。亦防衛之器也。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0291b" n="0291b"/>
<lb ed="X" n="0291b01"/><lb ed="R063" n="0228b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0291b0101">人持蓋。不應爲說法。除病。應當學<note place="inline">一百</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0291b02"/><lb ed="R063" n="0228b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0291b0201">釋曰。蓋者。傘蓋。能遮雨日者。是也<note place="inline">僧祇律云。若法師。律師。風雨寒
<lb ed="X" n="0291b03"/><lb ed="R063" n="0228b18"/>雪大熱時捉葢。爲說法無罪</note>。時<g ref="#CB02494">䟦</g>難陀持好大圓蓋在道行。居
<lb ed="X" n="0291b04"/><lb ed="R063" n="0229a01"/>士嫌言。如王大臣。佛言。不應持。亦不應畜。諸比丘
<lb ed="X" n="0291b05"/><lb ed="R063" n="0229a02"/>天雨時。往大小食上。若夜集時。布薩時。雨漬衣壞。
<lb ed="X" n="0291b06"/><lb ed="R063" n="0229a03"/>佛聽爲護衣故。在寺內持。以樹皮。若葉。若竹。作蓋。
<lb ed="X" n="0291b07"/><lb ed="R063" n="0229a04"/>不應持王大圓扇。若得<anchor xml:id="nkr_note_add_0291b0701" n="0291b0701"/><anchor xml:id="beg0291b0701" n="0291b0701"/>已<anchor xml:id="end0291b0701"/>成者。聽受與塔。患熱聽
<lb ed="X" n="0291b08"/><lb ed="R063" n="0229a05"/>以樹葉。若枝。若草。若衣。作扇。不應畜織毛<g ref="#CB01691">㲖</g>扇。以
<lb ed="X" n="0291b09"/><lb ed="R063" n="0229a06"/>多傷細蟲故。若患蟲草塵露墮身上。聽以草。若樹
<lb ed="X" n="0291b10"/><lb ed="R063" n="0229a07"/>皮葉。若縷線。若裁碎繒帛。作拂。若得尾拂。聽畜。聽
<lb ed="X" n="0291b11"/><lb ed="R063" n="0229a08"/>畜承髮器。以衣。若樹皮。若織竹作。鼻毛長。聽作鑷
<lb ed="X" n="0291b12"/><lb ed="R063" n="0229a09"/>拔。不應長爪。極長如一麥應剪。不應以綵色染爪。
<lb ed="X" n="0291b13"/><lb ed="R063" n="0229a10"/>不應以剪。剪鬚髮。彼剃髮。不剃鬚。或剃鬚。不剃髮。
<lb ed="X" n="0291b14"/><lb ed="R063" n="0229a11"/>佛言。應鬚髮盡剃。極長。長兩指。若二月一剃。不應
<lb ed="X" n="0291b15"/><lb ed="R063" n="0229a12"/>梳鬚髮。及以油塗治。不應撚髭令翹。不應畵眼臉。
<lb ed="X" n="0291b16"/><lb ed="R063" n="0229a13"/>眼痛聽著藥。不應以鏡。若水照面。若面患瘡著藥。
<lb ed="X" n="0291b17"/><lb ed="R063" n="0229a14"/>聽獨在一房照。不應去身毛。不應著耳璫。耳環。頸
<lb ed="X" n="0291b18"/><lb ed="R063" n="0229a15"/>瓔。臂脚玔。指環。指印。不應作鉛錫革腰帶。及散線
<lb ed="X" n="0291b19"/><lb ed="R063" n="0229a16"/>帶。大色帶。錦帶。不應用五色線絡腋。繫腰臂。阿蘭
<lb ed="X" n="0291b20"/><lb ed="R063" n="0229a17"/>若處。聽作火術。鑽火子。不應畜寶澡罐。澡盤。不應
<lb ed="X" n="0291b21"/><lb ed="R063" n="0229a18"/>共他<g ref="#CB01692">䞈</g>物。不應出息物。及從地擧息物。不應乘象
<lb ed="X" n="0291b22"/><lb ed="R063" n="0229b01"/>馬車輦輿而戲。不應捉持刀劒。復有不應作法。如
<lb ed="X" n="0291b23"/><lb ed="R063" n="0229b02"/>大律廣明<note place="inline">雜事云。若爲觀瘡。或窺昔時老少形狀者。覽鏡無咎。寄歸傳云。其傘可用竹纖
<lb ed="X" n="0291b24"/><lb ed="R063" n="0229b03"/>之。薄如竹篥。一重便得。大小隨情。寬二三尺。頂中複作。擬施其柄。其柄長短量如蓋闊。或可薄拂以漆。或
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0291c" n="0291c"/>
<lb ed="X" n="0291c01"/><lb ed="R063" n="0229b04"/>可織葦爲之。或如藤<g ref="#CB04249">㡌</g>之流。夾紙亦成牢矣。神州雖不先行。爲之亦是其要。驟雨則不霑衣服。赫熱則實
<lb ed="X" n="0291c02"/><lb ed="R063" n="0229b05"/>可招涼。旣依律而益身。擎之固。亦無損</note>。</p>
<lb ed="X" n="0291c03"/><lb ed="R063" n="0229b06"/><p xml:id="pX40p0291c0301">○後結問</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0291c04"/><lb ed="R063" n="0229b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX40p0291c0401">諸大德。我<anchor xml:id="nkr_note_add_0291c0401" n="0291c0401"/><anchor xml:id="beg0291c0401" n="0291c0401"/>已<anchor xml:id="end0291c0401"/>說衆學戒法。今問諸大德。是中淸淨不
<lb ed="X" n="0291c05"/><lb ed="R063" n="0229b08"/><note place="inline">三說</note>。諸大德是中淸淨。默然故。是事如是持。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0291c06"/><lb ed="R063" n="0229b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX40p0291c0601">釋曰。上<anchor xml:id="nkr_note_add_0291c0601" n="0291c0601"/><anchor xml:id="beg0291c0601" n="0291c0601"/>已<anchor xml:id="end0291c0601"/>一一別釋其相。今當總明懺法。若比丘
<lb ed="X" n="0291c07"/><lb ed="R063" n="0229b10"/>心無慚恥。不依佛敎。而故作者。應先請一懺主。所
<lb ed="X" n="0291c08"/><lb ed="R063" n="0229b11"/>有根本。從生之罪。名須兩識種相多少。並悉詳審
<lb ed="X" n="0291c09"/><lb ed="R063" n="0229b12"/>至誠懇惻。要期永斷。具修威儀。對懺主作如是言。
<lb ed="X" n="0291c10"/><lb ed="R063" n="0229b13"/>大德一心念。我某甲比丘。故不齊整著僧伽梨<note place="inline">餘有
<lb ed="X" n="0291c11"/><lb ed="R063" n="0229b14"/>隨稱</note>。犯<note place="inline">爾許</note>突吉羅罪。以故作故。復犯<note place="inline">爾許</note>非威儀突吉
<lb ed="X" n="0291c12"/><lb ed="R063" n="0229b15"/>羅罪。今向大德發露懺悔。更不敢作。願大德憶我
<lb ed="X" n="0291c13"/><lb ed="R063" n="0229b16"/><note place="inline">一說報言</note>。自責汝心。應生厭離。<note place="inline">答言</note>爾。<note place="inline">若誤作者。亦具修威儀。心生慚愧。口
<lb ed="X" n="0291c14"/><lb ed="R063" n="0229b17"/>作是言</note>我某甲比丘。誤不齊整著僧伽梨。<note place="inline">餘有隨稱</note>犯突
<lb ed="X" n="0291c15"/><lb ed="R063" n="0229b18"/>吉羅罪。我今自責心悔過<note place="inline">一說</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0291c16"/><lb ed="R063" n="0230a01"/><cb:juan fun="close" n="11"><cb:jhead>四分戒本如釋卷第十一</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0291c17"/><lb ed="R063" n="0230a02"/>
<lb ed="X" n="0291c18"/><lb ed="R063" n="0230a03"/><cb:div type="w"><head>音釋</head>
<lb ed="X" n="0291c19"/><lb ed="R063" n="0230a04"/><cb:div type="note"><entry><form><g ref="#CB00567">𨄔</g></form><cb:def><p xml:id="pX40p0291c1902" cb:place="inline">音傳。脚肚。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0291c20"/><lb ed="R063" n="0230a05"/><entry><form>矗</form><cb:def><p xml:id="pX40p0291c2002" cb:place="inline">音畜。齊也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0291c21"/><lb ed="R063" n="0230a06"/><entry><form>胯</form><cb:def><p xml:id="pX40p0291c2102" cb:place="inline">誇字上聲。兩股間也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0291c22"/><lb ed="R063" n="0230a07"/><entry><form>脇肋</form><cb:def><p xml:id="pX40p0291c2203" cb:place="inline">上險字入聲。身左右腋下。下音勒。脇骨也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0291c23"/><lb ed="R063" n="0230a08"/><entry><form>臀</form><cb:def><p xml:id="pX40p0291c2302" cb:place="inline">音豚。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0291c24"/><lb ed="R063" n="0230a09"/><entry><form><g ref="#CB18333">𠿡</g></form><cb:def><p xml:id="pX40p0291c2402" cb:place="inline">音札。口滿食也。</p></cb:def></entry>
<pb ed="X" xml:id="X40.0717.0292a" n="0292a"/>
<lb ed="X" n="0292a01"/><lb ed="R063" n="0230a10"/><entry><form><g ref="#CB01121">㗘</g><g ref="#CB01023">㗱</g></form><cb:def><p xml:id="pX40p0292a0103" cb:place="inline">上音博。下音集。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0292a02"/><lb ed="R063" n="0230a11"/><entry><form>嗗</form><cb:def><p xml:id="pX40p0292a0202" cb:place="inline">音究。飮聲。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0292a03"/><lb ed="R063" n="0230a12"/><entry><form>啜</form><cb:def><p xml:id="pX40p0292a0302" cb:place="inline">與歠同。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0292a04"/><lb ed="R063" n="0230a13"/><entry><form>摡</form><cb:def><p xml:id="pX40p0292a0402" cb:place="inline">音戲。拭也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0292a05"/><lb ed="R063" n="0230a14"/><entry><form>屝</form><cb:def><p xml:id="pX40p0292a0502" cb:place="inline">音費。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0292a06"/><lb ed="R063" n="0230a15"/><entry><form>屩</form><cb:def><p xml:id="pX40p0292a0602" cb:place="inline">音覺。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0292a07"/><lb ed="R063" n="0230a16"/><entry><form>磽确</form><cb:def><p xml:id="pX40p0292a0703" cb:place="inline">上音敲。下音學。石地也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0292a08"/><lb ed="R063" n="0230a17"/><entry><form>剗</form><cb:def><p xml:id="pX40p0292a0802" cb:place="inline">音產。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0292a09"/><lb ed="R063" n="0230a18"/><entry><form>獺</form><cb:def><p xml:id="pX40p0292a0902" cb:place="inline">音灘入聲。形如小狗。水居。食魚。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0292a10"/><lb ed="R063" n="0230b01"/><entry><form>氍氀</form><cb:def><p xml:id="pX40p0292a1003" cb:place="inline">上音渠。下音閭。皆毛席也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0292a11"/><lb ed="R063" n="0230b02"/><entry><form>狚</form><cb:def><p xml:id="pX40p0292a1102" cb:place="inline">音丹上聲。獸似狼。赤眉鼠目。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0292a12"/><lb ed="R063" n="0230b03"/><entry><form>黲</form><cb:def><p xml:id="pX40p0292a1202" cb:place="inline">音慘。淺靑黑色。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div></cb:div>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0282b1101" to="#end0282b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0282b1701" to="#end0282b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0282b1801" to="#end0282b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0282b2101" to="#end0282b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0283b0401" to="#end0283b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">刺</lem><rdg wit="#wit.orig">剌</rdg></app>
<app from="#beg0283c2201" to="#end0283c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">斂</lem><rdg wit="#wit.orig">歛</rdg></app>
<app from="#beg0284a0901" to="#end0284a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284a0902" to="#end0284a0902"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284a1001" to="#end0284a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284a1002" to="#end0284a1002"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284a1801" to="#end0284a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284a2301" to="#end0284a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284b0601" to="#end0284b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284b1401" to="#end0284b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284b1501" to="#end0284b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">摶<note type="cf1">T02n0099_p0340b26</note><note type="cf2">T25n1510bp0780b01</note></lem><rdg wit="#wit.orig">搏</rdg></app>
<app from="#beg0284b2101" to="#end0284b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284b2201" to="#end0284b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284c0401" to="#end0284c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284c0501" to="#end0284c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284c0502" to="#end0284c0502"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284c0601" to="#end0284c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284c0701" to="#end0284c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284c0702" to="#end0284c0702"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284c1801" to="#end0284c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284c1901" to="#end0284c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284c2101" to="#end0284c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0284c2301" to="#end0284c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0285a1001" to="#end0285a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0285b0101" to="#end0285b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0285b0102" to="#end0285b0102"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0285b0701" to="#end0285b0701"><lem wit="#wit.cbeta #wit2" resp="#resp6">噎<note type="cf1">J35nB315_p0307a27</note></lem><rdg wit="#wit.orig">曀</rdg></app>
<app from="#beg0285b0901" to="#end0285b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0285c1301" to="#end0285c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0285c2001" to="#end0285c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0285c2301" to="#end0285c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0286a1301" to="#end0286a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">刺</lem><rdg wit="#wit.orig">剌</rdg></app>
<app from="#beg0286b1201" to="#end0286b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0286b1701" to="#end0286b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0286b2401" to="#end0286b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">檳</lem><rdg wit="#wit.orig">擯</rdg></app>
<app from="#beg0286c1301" to="#end0286c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0286c2201" to="#end0286c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0286c2401" to="#end0286c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0287a0101" to="#end0287a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0287a0301" to="#end0287a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0287a0501" to="#end0287a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0287b0101" to="#end0287b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0287b2101" to="#end0287b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">裹</lem><rdg wit="#wit.orig">裏</rdg></app>
<app from="#beg0287c2401" to="#end0287c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0287c2402" to="#end0287c2402"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0288a2401" to="#end0288a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">紵<note type="cf1">T22n1425_p0392a14</note></lem><rdg wit="#wit.orig"><g ref="#CB01728">䘢</g></rdg></app>
<app from="#beg0288c0901" to="#end0288c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0288c2201" to="#end0288c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp7" cb:provider="趙文平 (2021-07-27)">膊<note type="cf1">T18n0894bp0706a15</note></lem><rdg wit="#wit.orig">膞</rdg></app>
<app from="#beg0288c2401" to="#end0288c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0289a0501" to="#end0289a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0289a0601" to="#end0289a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0289a0701" to="#end0289a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0289a2401" to="#end0289a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">几</lem><rdg wit="#wit.orig">儿</rdg></app>
<app from="#beg0289c0101" to="#end0289c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290a0701" to="#end0290a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290a1701" to="#end0290a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290a1801" to="#end0290a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290a2101" to="#end0290a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290a2301" to="#end0290a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290a2401" to="#end0290a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290b0301" to="#end0290b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290b0601" to="#end0290b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290b0901" to="#end0290b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290b1401" to="#end0290b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290c1001" to="#end0290c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0290c1601" to="#end0290c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0291b0701" to="#end0291b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0291c0401" to="#end0291c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0291c0601" to="#end0291c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0282b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0282b1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0282b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0282b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0282b1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0282b1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0282b2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0282b2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0283b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0283b0401">刺【CB】，剌【卍續】</note>
<note n="0283c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0283c2201">斂【CB】，歛【卍續】</note>
<note n="0284a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284a0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284a0902" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284a0902">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284a1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284a1002" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284a1002">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284a2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284a2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284b0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284b1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284b1501">摶【CB】，搏【卍續】</note>
<note n="0284b2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284b2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284b2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284b2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284c0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284c0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284c0502" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284c0502">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284c0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284c0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284c0702" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284c0702">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284c1801">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284c1901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284c2101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0284c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0284c2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0285a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0285a1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0285b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0285b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0285b0102" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0285b0102">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0285b0701" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X40.0285b07.14" target="#nkr_note_add_0285b0701">噎【CB】【嘉興-CB】，曀【卍續】</note>
<note n="0285b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0285b0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0285c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0285c1301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0285c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0285c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0285c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0285c2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0286a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0286a1301">刺【CB】，剌【卍續】</note>
<note n="0286b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0286b1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0286b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0286b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0286b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0286b2401">檳【CB】，擯【卍續】</note>
<note n="0286c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0286c1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0286c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0286c2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0286c2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0286c2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0287a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0287a0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0287a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0287a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0287a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0287a0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0287b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0287b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0287b2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0287b2101">裹【CB】，裏【卍續】</note>
<note n="0287c2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0287c2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0287c2402" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0287c2402">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0288a2401" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X40.0288a24.04" target="#nkr_note_add_0288a2401">紵【CB】，<g ref="#CB01728">䘢</g>【卍續】</note>
<note n="0288c0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0288c0901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0288c2201" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X40.0288c22.39" target="#nkr_note_add_0288c2201">膊【CB】，膞【卍續】</note>
<note n="0288c2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0288c2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0289a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0289a0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0289a0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0289a0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0289a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0289a0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0289a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0289a2401">几【CB】，儿【卍續】</note>
<note n="0289c0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0289c0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290a0701">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290a1701">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290a2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290a2101">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290a2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290a2301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290a2401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290b0301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290b0601">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290b0901">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290b1401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290c1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0290c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0290c1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0291b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0291b0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0291c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0291c0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0291c0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0291c0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>